Die Gautengse Portefeuljekomitee oor Gemeenskapsveiligheid sê hy kan geen bewyse vind dat swart polisielede wat nie Afrikaans kan praat nie, toegang tot Kleinfontein buite Pretoria geweier word nie.
Afrikaners elders in die land het die erkenning van Kleinfontein as kultuurgemeenskap deur die Gautengse Wetgewer verwelkom
Kleinfontein het vroeër vanjaar nuus gemaak omdat dit ‘n Afrikanerdorpie is. Mense woon daar op grond van hulle kultuur, taal en assosiasie met die Voortrekkergeskiedenis.
Die voorsitter van die komitee, Jacob Khawe, sê geen bewyse kon vir die bewering gevind word nie.
Khawe sê egter hulle is van mening dat die Polisie enige tyd die gebied moet kan binnegaan omdat dit nie ‘n geïsoleerde gebied in Gauteng is nie. – RSG/praag
Ek het onlangs die volgende oor Willie Esterhuyse berig: “Hy verkwalik Leopold Scholtz omdat laasgenoemde twyfel uitgespreek het oor die mate waarin Russel Botman die heil van Afrikaans aan die Universiteit Stellenbosch bevorder” (Praag 10 deser). ‘n Brief van Geen Grys Skoene van Stellenbosch, wat pas in Die Burger (18 deser, p 10) gepubliseer is, lui in sy geheel soos volg:
“Wanneer ‘n mens die taalbeleid van die Universiteit Stellenbosch (US) google, staan daar: Die kern van die beleid: Die universiteit is verbind tot die gebruik en volgehoue ontwikkeling van Afrikaans.
“Die realiteit in die klaskamers is egter baie ver verwyderd van die beleid. In ‘n gesprek met opvoedkunde-studente wat vanjaar graad kry, vertel hulle dat in die vier jaar van studie tussen 75% en 80% van al hul onderrig in Engels plaasgevind het. Geologie-studente het opgemerk: ‘Jy kan nie droom om jou vraestel in Afrikaans te beantwoord nie, want baie van die dosente kom van oorsee en verstaan geen woord Afrikaans nie. Jy sal jou kanse om deur te kom, verongeluk as jy in Afrikaans antwoord.’
“‘n Nagraadse opvoedkunde-student was baie ontsteld dat ‘n opvoedkunde-dosent aan hul M.Ed-klas, wat hoofsaaklik uit Afrikaanssprekende onderwysers bestaan, gesê het hulle moet dit nie eens oorweeg om hul M.Ed-verhandelings in Afrikaans te skryf nie. Sy woorde was: ‘Don’t even consider it, it is not an option.’
“Prof. Russel Botman se positiewe wens dat die dogter van die plaaswerker dieselfde toekomsgeleenthede moet kry as die seun van die plaaseienaar, sal moeiliker realiseer wanneer studente van hul eerste jaar af by Maties in byna net Engels moet klasloop en kommunikeer.
“Wanneer gaan die US die realiteit van die praktyk in lyn bring met sy taalbeleid?
“Mense wat gerus is oor Afrikaans by die US is net soos liewe Lulu wat nie bekommerd was toe die stootwaentjie met haar baba daarin teen die afdraande afry nie, want sy het mos geweet dat daar onder ‘n stopteken is!”
Myns insiens het die US-rektor, Russel Botman, geen probleem met onderrig wat hoofsaaklik in Engels geskied nie. Die praktyk sal vorentoe nie in lyn met die huidige taalbeleid gebring word nie. Die teenoorgestelde gaan gebeur: Die beleid gaan in ooreenstemming met die praktyk gebring word.
Michael le Cordeur, die voorsitter van die Afrikaanse Taalraad, is ‘n dosent in die US se fakulteit opvoedkunde. Wat doen hy aan hierdie situasie? Wat doen ‘n oud-US-dosent soos Willie Esterhuyse vir Afrikaans, behalwe om Leopold Scholtz vir die waarheid te verkwalik? Wat doen ‘n huidige US-dosent soos Anton van Niekerk aan die situasie, behalwe om te bely dat hy Afrikaanssprekend is?
Op 15 Maart het Wannie Carstens (gebore in 1952) ‘n artikel op LitNet gepubliseer. Daaroor het ek onder meer soos volg op Praag (17 Maart) geskryf: “Propaganda teen Afrikaans en die Afrikaner word deur Carstens eerder welwillend gesluk as manmoedig beveg. Die verdedigende en apologetiese modus waarin glad te baie Afrikaanssprekendes verval het, kon myns insiens ten beste opgehef word as Carstens liewer die anti-Afrikaanse elemente daadwerklik bestry het … Die ANC se propaganda het by die onkritiese Carstens in die spreekwoordelike lieflike plekke geval.”
Ook: “Alle mense in die nuwe Suid-Afrika is gelyk verklaar, gevolglik het die ATR [Afrikaanse Taalraad] alle variante van Afrikaans, dus ook dié wat uitermate met Engels (woorde, uitdrukkings, grammatika, uitspraak) besoedel is, gelykwaardig verklaar. Die ideaal is om alle soorte Afrikaanssprekendes (“die heterogene Afrikaanspraters”) en alle variante van Afrikaans (“‘n ruim Afrikaans”) in een gelukkige bondel saam te snoer. Dit is glo moontlik as almal hulle stories in die WVK- of Tutu-modus vertel. Mode-politiek dien by Carstens deurgaans as die aanbevole model vir taalkundige sake. Die amptelike erkenning en bevordering van allerhande taalvariante deur die ATR (“om die taal in sy … diversiteit uit te bou”) gaan Standaardafrikaans, as die enigste algemeen erkende en ontwikkelde vorm van Afrikaans, myns insiens verswak en die oorlewingskanse van hierdie taal beduiwel. As die nuwe Suid-Afrika ‘n normale samelewing wil wees, moet Afrikaans in sy standaardvorm erken en bevorder word, soos wat elders in die wêreld met alle erkende tale gedoen word.”
“Die politieke kersie [word] op die taalkoek geplaas wanneer Carstens sy Damaskus-oomblik bely: ‘Ek was ná ‘n gesprek met [Christa] van Louw in November 2004 oortuig van my eie skroomlike onkunde oor die gevolge van apartheid, wat my beskaamd gelaat het oor die aandeel wat ek daaraan gehad het.'” Sedertdien het Carstens konsekwent in daardie transformasierat gebly, wat onder meer beteken dat hy hom nie verwerdig om op enige manier te kenne te gee dat hy kennis neem van wat op Praag gepubliseer word nie.
Op 1 Julie het Frik Lotz in Beeld geskryf: “In ‘n neutedop kan ‘n mens seker die Afrikaner beskryf as ‘n inheemse, wit Afrikaanssprekende volk van Suid-Afrika met sy eie unieke kultuur, tradisies, geskiedenis en natuurlik sy Gelofte. Nie almal wat Afrikaans praat, is Afrikaners nie en nie alle wit mense is Afrikaners nie. Die Afrikaner is van Afrika. Hy het ‘n reg om in Suid-Afrika te wees en het ook die reg op selfbeskikking.”
Die lyk vir my asof Lotz binne die geykte, hedendaagse, alledaagse betekenis van die woord “Afrikaner” bly. Wat taal betref, is daar die term “Afrikaanssprekende”, as ‘n mens die net etnies wyer wil gooi. Geografies is die Afrikaner van Afrika, maar hy is kultureel veel eerder ‘n Europeër of Westerling. Ek hou nogal van die Bybelse onderskeid en sê veral deesdae graag: Ek is in Afrika maar nie van Afrika nie. Lotz kwalifiseer die Afrikaner se selfbeskikking met “soos vervat in die Grondwet”. Dit is myns insiens te beperkend, om dit sag te stel.
Lotz se opmerkings het Wannie Carstens na die spreekwoordelike pen laat gryp (Maroela Media 10 Julie): “Hoe kan ons nog vandag in 2013 steeds Afrikanerskap net vir wit mense toe-eien? … Hoekom uitsluit en nie insluit nie? … ons moet eerder die term ‘Afrikaner’ herdefinieer as dat dit almal wat Afrikaans praat, insluit.” Soos in die HAT (2005): “Afrikaner: Persoon wat Afrikaans is deur geboorte of afstamming, veral iemand wat Afrikaans as moedertaal het.” Dit gaan vir Carstens om ‘n “inklusiewe Afrikaans”.
Maande later het Carstens nog ‘n eiertjie gelê: “dat … die tyd waarin Afrikaans haar [!] bevind, ongelukkig nie meer ruimte laat vir eksklusiwiteit nie … Dan stigmatiseer ons eie mense Afrikaans … Die geskiedenis wys uit dat hierdie woord [Afrikaner] in die vroeg 18de eeu al gebruik is vir mense wat hulself wil assosieer met die land van hul geboorte … As ons dus hier gebore is, maak dit ons mos almal Afrikaners?” (Maroela Media 2 Oktober).
Wat Carstens hier doelbewus buite rekening laat, is dat daar baie Afrikaners is wat hulle voor 1990/1994 graag met Suid-Afrika geassosieer het, maar dit deesdae nie meer kan of wil doen nie; ook nie met Afrika nie. Anders as wat Carstens te kenne gee, is geboorte in die konteks van taal en kultuur nie die alfa en omega nie. Iedere mens word in werklikheid sonder ‘n spesifieke taal en kultuur gebore. Daar is aanvanklik bloot ‘n taal- en kultuurvermoë aanwesig. Daarna word taal en kultuur aangeleer en word die blanke suigeling mettertyd bv ‘n Afrikaner.
Op 6 Mei 2013 het Wannie Carstens uit Leiden, Nederland, oor Afrikaans se “gedeelde verlede” in Die Burger (p 10) geskryf. Hy het studieverlof en werk tans aan ‘n nuwe boek oor die geskiedenis van Afrikaans in “die totale Afrikaanse gemeenskap”. Christo van Rensburg het heel onlangs so ‘n boek in opdrag van die ATR geskryf: So kry ons Afrikaans (Pretoria: LAPA Uitgewers, 2012, 159p), maar Carstens en sy geesgenote is blykbaar nie tevrede daarmee nie, gevolglik word daar weer probeer om nie-wittes se bydrae tot Afrikaans groter of belangriker voor te stel.
In die voorwoord van Van Rensburg se boek erken die huidige voorsitter van die ATR, Michael le Cordeur, dat die boek ‘n anti-wit politieke doel moet dien: “Met hierdie werk wil die ATR opnuut die veelfasettige afkoms van Afrikaans beklemtoon en die nou byna afgesaagde gesegde dat Afrikaans ‘n witmanstaal is, finaal in die kiem smoor” (p 10). Let op die woord wat deur Le Cordeur gekursiveer is: witmanstaal; nie witmenstaal nie, want soos die ANC het Le Cordeur dit nie net teen die wittes nie, maar veral teen wit mans, daardie groep wat in die nuwe Suid-Afrika dubbel (etnies en geslagtelik) gediskrediteer word.
Uit Van Rensburg se boek blyk dit egter dat Afrikaans as ‘n aanpassing van hoofsaaklik Nederlands ontstaan het. Ook dat Afrikaans ten minste aanvanklik eerder ‘n Nederlandse dialek as ‘n taal uit eie reg was: “Die Nederlandse aandeel aan Afrikaans kon nog altyd herken word, soos vandag ook” (p 66). Ek vind dit ironies dat Carstens, wat Afrikaans blykbaar op ‘n oordrewe manier wil ver-Khoi, ver-Maleier-Kaaps en ver-Afrika, in die Lae Lande gaan sit om ‘n boek oor Afrikaans te skryf. Is die bakermat van Afrikaans, volgens pro-Afrika-entoesiaste, dan nie die eertydse Kaapse kombuis waar mishandelde slawe naas die voorbereiding van kos ook Afrikaans soos ‘n haas uit ‘n hoed getrek het nie? Carstens toon moontlik met sy huidige Europese verblyf dat sy politiek gemotiveerde siening van die oorsprong van Afrikaans grootliks ongeldig is.
Van Rensburg tref ‘n onderskeid tussen Moesliemafrikaans (of Bo-Kaaps, p 86) en ander sprekers van Kaaps (p 87). Daar word verskeie kere verwys na die dislojaliteit wat baie bruines teenoor Afrikaans openbaar. Achmat Effendi het bv verkies om sy verkiesingsveldstog vir ‘n setel in die Kaapse parlement in Engels te voer (p 87). Nadat die Kaap ‘n Engelse kolonie geword het, het die sprekers van Kaaps verengels. “Kaaps het nou ook ‘n duidelike invloed getoon van die Engels wat die hooftaal van Kaapstad geword het” (p 88). “Engelse invloed [was] al van vroeg af deel van Kaaps” (p 115-116).
Waarom Carstens nie tevrede is met Van Rensburg se uiteensetting nie en besig is om die geskiedenis van Afrikaans te herskryf, blyk ook uit die volgende geldige opmerkings van Van Rensburg: “Standaardafrikaans [is] eintlik ‘n dialek wat bokant Afrikaans se dialekte staan” (p 117). “‘n Bodialektiese standaardtaal … dwing dialekte … na die standaardtaal” (p 125). Om Standaardafrikaans hoër as bv Kaaps te ag, is heiligskennis in ATR-geledere en vloek teen die gelyke status wat Carstens en sy meelopers aan alle mense en al hulle taalvariante toeken.
Carstens verwys in sy skrywe van 6 Mei na “verontregte mense” wat van hulle “menswaardigheid beroof is.” Hier wys hy die vinger na blankes, al sê hy dit nie uitdruklik nie. Waarom het die wittes die nie-wittes so sleg behandel? “Gewoon omdat hul velkleur verskil het.” By Carstens is daar (soos hierbo reeds geblyk het) skynbaar geen bewustheid van kultuur- en ontwikkelings- of beskawingsverskille nie. Dit laat ‘n mens hoop dat hy tydens sy huidige oorsese verblyf sodanige verskille tussen mense van bv Afrika en Europa sal opmerk.
Dat daar by Carstens ‘n sterk neiging tot vereenvoudiging en wanvoorstelling van die verlede is, blyk ook uit die volgende versugting: “Gee geld vir beurse vir diegene wat vroeër nie kon leer nie.” Klaarblyklik gaan dit hier nie om studiebeurse vir wittes nie, maar om aalmoese vir wat deesdae “voorheen benadeeldes” genoem word. Van “tans benadeeldes”, naamlik wittes, en “tans bevoordeeldes”, naamlik nie-wittes en veral swartes, hoor ‘n mens (feitlik) nooit nie. Is dit naasteby waar dat nie-wittes voorheen plaaslik “nie kon leer nie”?
Word dit deesdae nie al hoe meer erken dat die Nasionale Party-regering se Bantoe-onderwys beter was as die huidige skoolonderrig van die ANC-regering nie? Sedert 1960 was daar meerdere universiteite vir swartes (Fort Hare, Noorde, Zoeloeland) en een elk vir bruines (Wes-Kaapland) en Asiate (Durban-Westville). Die Universiteit van Suid-Afrika (Unisa) se onderrig was deurgaans vir alle etniese groepe toeganklik. Ek was een van dié wat toe “nie kon leer nie” en jare lank noodgedwonge en met vrug die Unisa-opsie benut het. Niemand het nog gesê dat ek veronreg of benadeel en van my menswaardigheid beroof is nie.
Carstens sit steeds in Europa en het niks nuuts te sê nie. Al verskil sedert Mei is dat hy nou nie meer in Nederland nie maar in Antwerpen, België, aan sy boek skryf. Hoe kry ‘n mens ‘n koerant sover om nog ‘n skrywe van jou oor dieselfde onderwerp te publiseer? Jy haal die heuningkwas uit: “Omdat ek die afgelope naweek so van ver af gou gekyk het wat in my gunsteling Afrikaanse Sondagkoerant berig word.” Dié heuning raak nie op nie. Oor sy baas, Theuns Eloff, die rektor van die Universiteit Noordwes, skryf Carstens: “Omdat ek Eloff goed ken, weet ek sy bydrae is altyd skitterend en beslis rapportering werd. Wat oor sy bydrae gerapporteer is, kan ek ook 100% mee saamstem.” Hierdie twee loftuitings is in Rapport (10 deser) gepubliseer. Die elementêre deursigtigheid van Carstens se naïwiteit moet enige kritiese leser dadelik opval.
Pleks van in wetenskaplike navorsing na die grootste moontlike mate van objektiwiteit te strewe, wil Carstens in werklikheid sy emosionele benadering vertroetel: “Juis omdat ek aan hierdie boek werk is ek dalk meer sensitief as andersins oor hoe ons die Afrikaanse gemeenskap voorstel … Kyk na ons koerante en tydskrifte hoe skitter ons in ons witheid daar! So asof ons bruin (en swart) broers en susters [ANC-Afrikaterminologie] nie melding verdien nie.”
Carstens is hier besig met wat ek in my omgangstaal ‘n strontstorie noem. Die opskrif van sy skrywe het my reeds bedag hierop gemaak: “Media moet Afrikaans se leliewit rok afgooi.” Sodra ‘n groep mense uit net wittes bestaan, bv ‘n sportspan of ‘n klas studente, is daar oorverligtes wat die groep as “leliewit” etiketteer. Waarvoor ek ‘n verduideliking wil hê, is waarom ‘n groep swart mense deur hierdie selfde oorverligtes nie steenkoolswart, of iets soortgelyk, genoem word nie. Is ewewig nie hier ook ter sake nie?
Wat Carstens blykbaar met sy navorsing beoog, is polities gemotiveerde “regstelling”. Voorheen het hy die frase “getransformeerde Afrikaans” gebruik. Wat Afrikaans ingevolge Carstens se voorkeur nié is nie, is die Standaardafrikaans wat oor geslagte heen deur (feitlik) uitsluitlik blanke sprekers en skrywers, insluitende taalkundiges (bv woordeboeksamestellers) en letterkundiges (bv literatuurgeskiedenisskrywers) ontwikkel, gestandaardiseer, gerekordeer, gepubliseer en uitgebou is. Polities korrek moet dinge nou (oordrewe) anders voorgestel word sodat nie-wittes nie aanstoot gegee word as hulle bydrae deur die prestasie van wittes oordonder word nie. Taalkundige wanvoorstellings word aangemoedig om Carstens se politieke ideaal van versoening te verwesenlik.
In al die Afrikaanse taal- en literatuurgeskiedenisse waarmee ek bekend is, word geredelik erkenning aan die bydraes van nie-wittes gegee; nie net sedert “ons jong demokrasie” tot stand gekom het nie, maar ook tydens die “donkerjare” van apartheid. In 1975, tydens die hoogbloei van apartheid, is die Afrikaanse Taalmonument opgerig. Ook daar word openlik en afdoende erkenning aan die verskillende etniese groepe se aandeel aan Afrikaans gegee. Nadat Daniel Hugo in Halala Afrikaans (2009) oortuigend aangetoon het dat Afrikaans nie ‘n kreoolse taal is nie, het die Afrikaanse Taalmuseum en Taalmonument in sy pamflette presies die teenoorgestelde beweer, naamlik dat Afrikaans ‘n baster- of mengeltaal is. Teen hierdie polities gemotiveerde oneerlikheid word nie opgetree nie, want twee van die raadslede is die eerste voorsitter van die ATR, Carstens, en die huidige ATR-voorsitter, Michael le Cordeur. Albei wek die indruk dat politieke korrektheid, gekamoefleer as bv versoening, belangriker as taalkundige en historiese korrektheid is.
Volgens Carstens werk hy hard daaraan om aan te toon dat Afrikaans nie (net) ‘n witmenstaal is nie. Anders as Carstens dink ek dat as Afrikaans, bv Standaardafrikaans, (hoofsaaklik) met wittes geassosieer word, dit geen skande is nie. Dit is een van baie prestasies waarop Afrikaanssprekende wittes kan roem. Carstens voer ‘n suiwer kwantitatiewe rede aan waarom hy die aandeel van nie-wittes groter of belangriker wil voorstel: “Die 2011-sensus dui duidelik aan dat die meeste van die moedertaalsprekers van Afrikaans nie wit is nie.” “My navorsing was … dat Afrikaans die somtotaal is van wit, bruin en swart wat dit praat.”
Carstens verswyg hier doelbewus drie sake:
* Eerstens, die gepubliseerde 2011-sensusgegewens berus op hoogs onbetroubare en onvolledige inligting wat “reg” geplooi is.
* Tweedens, as taalkundige weet Carstens dat hy naas kwantitatiewe ook kwalitatiewe oorwegings in ag moet neem. Die gehalte van Afrikaans is van deurslaggende belang. Van Rensburg stel dit soos volg: “Die beeld van ‘n taal verander positief as prestasies van gehalte daaraan gekoppel word” (p 111). “Kwaliteitswerk in Afrikaans het gehelp om Afrikaans sy sprekers se voorkeurtaal te maak” (p 112). Desnieteenstaande verseg die ATR sedert sy stigting in 2008 om hom teen vrot Afrikaans, bv ‘n mengeltaal soos Kaaps, uit te spreek. Die teenoorgestelde is veel eerder die geval. Die huidige voorsitter van die ATR, Le Cordeur, is om etniese en politieke redes ‘n kampvegter vir Kaaps en verseg weens dieselfde redes om Standaardafrikaans openlik te steun.
* Derdens is gesproke taal net deel van die taalwerklikheid. Gerekordeerde (bv geskrewe) taal moet sekerlik ook in ag geneem word.
Die ideologiese bagasie waaraan Carstens verslaaf is, word met etikette soos nie-rassigheid, inklusiwiteit en diversiteit bemark. Omdat sy gedagtes oorheers word deur wat tans polities in die mode is, is dit eintlik noodsaaklik dat hy navorsingstyd aan besinning hieroor afstaan. Baie (heel moontlik die meeste) van die politieke begrippe en idees wat plaaslik in mode-terme en -frases uitgedruk word, is van die VSA afkomstig. Maar daar vind deesdae al hoe meer fundamentele besinning hieroor plaas, moontlik veral in Amerika. Waaraan Carstens ly, is die sug om gelykmaking, oftewel eendersverklaring. Nie-wittes se aandeel aan Afrikaans moet dus minstens net so groot of belangrik soos dié van wittes voorgestel word, of verkieslik as groter of belangriker, want nie-wittes is mos in die meerderheid.
Die boek wat ek met vertroue as leesstof by Carstens aanbeveel, is James Kalb se Against inclusiveness: How the diversity regime is flattening America and the West and what to do about it (Tacoma: Angelico Press, 2013, 218p). Die Kindle-uitgawe is teen $6.99 by Amazon beskikbaar. Dit is ‘n uitstekend beredeneerde werk wat die geestelike higiëne van enige onbevooroordeelde leser ‘n hupstoot behoort te gee. Dan sal Carstens nie meer so maklik “treur oor die foute van die verlede” nie, maar homself eers afvra: Wat van die foute van die nie-wittes? Het die swartes nie mede-swartes gevang en as slawe verkoop nie? Het swartes nie op groot skaal mede-swartes uitgeroei nie? Waarom word wittes hulle foute, bv as slawe-eienaars, verwyt, maar nie swartes nie, terwyl swartes (en Arabiere) in werklikheid ook slawe-eienaars was? Waar kom hierdie mode van selektiewe moraliteit vandaan? Net dwase blankes sal verkies om skuldgevoelens te vertroetel pleks van krities hieroor te besin. Mode-gebonde verkies Carstens egter “om hande te vat”: “Dit is harde werk en dit verg ‘n opregtheid om dit te laat slaag.”
Wat het as aanleiding vir Carstens se jongste skrywe gedien? Daar was ‘n byeenkoms waar ses sprekers opgetree het. Polities korrek was drie van hulle bruin. Die doodsonde wat Rapport begaan het, is om net te rapporteer oor wat twee wittes gesê het. Erger: daardie twee was wit mans, dus van daardie etnisiteit én geslag wat verantwoordelik gehou word vir “euwels” soos slawerny, kolonialisme, segregasie, apartheid en imperialisme. Oor die volgende drie bruin sprekers se uitlatings is nie berig nie:
* Eerstens, Danny Titus, die hoof van kultuursake van die ATKV en direksielid van die ATR, wat myns insiens geen aanvoeling of waardering vir die Afrikaner se kultuur het nie. Onlangs het hy in ‘n rubriek in Die Burger dit sinvol geag om te vra: Is daar “‘n ding” soos Afrikaanse kultuur? Titus is veronderstel om ampshalwe veral die heil van die Afrikaners se kultuur te bevorder. Kan hy met so ‘n gesindheid naasteby aan die vereistes van sy pos voldoen?
* Tweedens, Michael le Cordeur, Carstens se geesgenoot en ATR-kollega, ‘n opvoedkundige wat vier klasmaats bewonder wat die Hoërskool Bergrivier in Wellington in 1976 afgebrand het. Le Cordeur het ook valslik die indruk probeer wek dat die kampus van die Universiteit van Wes-Kaapland, toe hy in 1977 daar as student aangekom het, uit tydelike geboue bestaan het. Toe studente wat aan steelsug ly ‘n technikon-kafeteria geplunder het, het Le Cordeur beweer dat hierdie arme mense honger was. Op LitNet het hy Standaardafrikaans onlangs as “maar net een” van die variëteite van Afrikaans bestempel. Hy maak voorbrand vir ongestandaardiseerde Kaaps as skoolonderrigtaal en sien blykbaar nie in dat hierdie mengeltaal ‘n bedreiging vir die voortbestaan van Afrikaans inhou nie.
* Derdens, Basil Kivedo, eertydse dosent in sosiologie aan die Universiteit van Wes-Kaapland, wat ‘n MK-soldaat was en as burgemeester van die Breedevallei (Worcester) herontplooi is; nie deur die ANC nie, maar deur die ANC lite, dus die DA. Kivedo se rol in versoening word deur Carstens opgehaal. Die bekendste voorbeeld hiervan is die jaarlikse versoeningsbyeenkoms wat op Worcester gehou word ter herinnering aan bomme wat blankes in 1996 daar laat ontplof het. Die leviete word dan aan (veral) die wittes voorgelees, terwyl talle sabotasiedade van nie-wit bomplanters en die gruwelmisdade van MK-soldate verswyg word (Praag 4 Februarie).
Ten slotte kom Carstens met hierdie oproep: “Kom ons stel ons dus oop vir die insette en sienings van die volle Afrikaanse gemeenskap.” Dit klink na ‘n versoek om ewewig. Kom ons wag en kyk of Carstens se boek aan hierdie vereiste voldoen. Ek het eerlikwaar min hoop hierop. Die wetenskaplike metode vereis dat ‘n mens nie vooraf moet besluit wat die uitkoms van jou navorsing moet wees nie. Carstens se probleemstelling moes soos volg gelui het: In hoeverre en in watter opsigte het nie-wittes ‘n bydrae tot Afrikaans gelewer en hoe vergelyk dit met wat blankes gedoen het? Pleks daarvan is sy uitgangspunt blykbaar: Stel vas hoe enorm groot nie-wittes se bydrae tot Afrikaans was en toon aan dat wittes nie na behore erkenning hieraan gee nie en dat (sommige) wittes versoening steeds doelbewus beduiwel.
‘n Sobere slotgedagte van my kant af. Adam Small het ‘n bydrae tot Afrikaans gelewer. Dalk kwalifiseer sy werk selfs vir bekroning met die Hertzog-prys. Suiwer literêr is sy werk, bv dramas, egter nie in dieselfde liga as dié van bv Shakespeare en Vondel nie. Myns insiens word Small nie deur wittes benadeel omdat die Nobel-prys vir letterkunde nog nie aan hom toegeken is nie.
Hierdie vraag impliseer ‘n oorvereenvoudiging van die dilemma wat ek wil bespreek, omdat ons vir eers nie ten volle van die Rooitaal sal wegkom nie. Nietemin, glo ek dat die onderliggende logika wat my noop om hierdie vraag te stel baie relevant is. Laat ek verduidelik.
Steve Hofmeyer maak die stelling, “We are not used to being raped by black people.” teenoor ‘n TV-joernalis ten tyde van Rooi Oktober. Is die teendeel dan dat ons gewoond is om deur witmense verkrag te word? Ek twyfel dis wat Hofmeyer bedoel het. Die brawe Sunette Bridges vir wie ek sedert Rooi Oktober baie respek ontwikkel het, neem deel aan regter Davis se Judge for Yourself en doen haar bes. Vir ‘n tweedetaalspreker vaar sy glad nie te sleg nie, maar gemeet aan die standaard van ‘n eerstetaalspreker is sy maar power. Wees verseker dat die aanvallende Davis op Bridges se taalagterstand gereken het.
Nóg Steve hofmeyer, nóg Sunette Bridges se vertoning is uniek. Meeste van ons wat tweedetaalsprekers is, sal onder soortgelyke omstandighede dalk nog swakker as hulle presteer. Vir die Suid-Afrikaanse gehoor is hulle Engels neffens substandaard, maar tog goed genoeg. Kom dit egter by die buiteland wil mens hulle liewer uitdoof. Hulle gebruik van die taal en hul swaar aksent laat veel te wense oor en sal enige aanhoorder van kanaal laat verander. Ongelukkig is die Engelssprekende wêreld baie rassisties en mense wat nie hul taal op standaard kan praat nie word gewoonlik as dom beskou.
Ek woon nou reeds ses jaar in ‘n Engelssprekende land. Voordat ek hier aangeland het was ek onder die indruk dat my Engels heel goed was. Ek het immers my eie besigheid in Johannesburg bedryf. Hier het ek egter ontdek dat ek as tweedetaalspreker erg te kort skiet. Boonop het ek besef dat die Engels wat selfs deur eerstetaalsprekers in SA gebesig word ‘n verleentheid vir hierdie internasionale taal is.
In die ou Suid-Afrika het ons twee amptelike tale gehad, nl. Engels en Afrikaans. Dit het Nasionale Party-eersteministers en later staatspresidente in die prekêre situasie geplaas waar hulle, anders as hul Europese eweknieë, hulle in twee tale vlot moes wees. Ek sal nooit vergeet hoe John Vorster kleigetrap het op internasionale perskonferensies nie. Sy onvermoë om die woorde reg uit te spreek het hom heeltemal belaglik laat oorkom. PW Botha was nie veel beter nie en Pik Botha (buitelandse minister) was amper net so erg soos Vorster. Hulle was in ‘n onbenydenswaardige posisie want soos Steve Hofmeyer, Sunette Bridges en Dan Roodt moes hulle ook ‘n moeilike saak aan Engelse media in hul tweede taal
stel.
Ons Afrikaneraktiviste het klaarblyklik nog nie besef dat toe ons land elf amptelike tale gekry het hulle van Engels bevry is nie. Anders as eertydse NP-ministers is daar geen verpligting om enigsins meer met die media op Engels te kommunikeer nie.
Reeds in die Sowjet-jare het Russiese regeringslui doodeenvoudig geweier om met die Weste op Engels te komminikeer.
Soos sy voorgangers is Gorbatsjof en sy ministers altyd deur hul eie tolke vergesel. Daar kan geen twyfel wees dat ‘n intelligente en geleerde man soos Mikhail Gorbatsjof Engels magtig was nie. Nietemin, met elke staatsbesoek aan die VSA moes elke sin van Ronald Reagan eers deur Gorbatsjof se tolk na Russies vertaal word en dan is die Sowjetleier se Russiese antwoord weer na Engels vertaal. Ek is seker Gorbatsjof het Reagan in die eerste plek goed verstaan, maar niks ooit laat blyk nie.
Behalwe dat Russiese/Sowjet-trots nie sou duld dat die USSR-sekretarisgeneraal/president Engels met die VSA-president praat nie, sou dit ook strategies dom wees. Gorbatsjof sou nooit die moeilike ontwapeningsonderhandelinge so effektief in Engels kon behartig as in sy eie moedertaal, Russies, nie. Terloops, President Poetin en heelwat ander Europese regeringshoofde pas ook hierdie benadering toe.
Howel ons leiers/aktiviste se Engels goed genoeg is om nie te wag vir die vertaling van ‘n Engelse vraag nie, sou ek ernstig aanbeveel dat hulle oorweeg om slegs op Afrikaans te antwoord en veral waar hulle aan formele debatte deelneem. Dan sal daar geen probleem met die kwaliteit van die inhoud van die antwoord, die taalgebruik of die aksent wees nie. Vir seker moet daar Engelse Magisters onder ons wees wat as vrywillige tolke vir ons aktiviste by sulke geleenthede sal optree. Waar dit nie moontlik is nie kan ons aandring op onderskrifte met dien verstande en voorwaarde dat ons die bypassende Engelse teks na die opname self sal voorsien. Immers kan ons nie die vertaling aan vyandiges oorlaat nie.
Wanneer ‘n tweedetaalspreker se spanningsvlakke toeneem, soos tydens ‘n debat, verswak hul Engels. Glo my, ek het nou reeds ses jaar se intensiewe Engelse ervaring agter die rug en nog steeds het ek hierdie probleem met nie meer as 70% oorkom nie. Dus, waarom wil ons Afrikaner-aktiviste enigsins geleerde Engelssprekende Suid-Afrikaners op hul taal aanvat? Dit is dom. Immers is dit ‘n baie ongelyke speelveld. Ja, daar sal geleenthede wees waar daar nie ‘n vertaler sal wees nie, en waar mens doodeenvoudig onmiddellik in Engels moet antwoord, soos tydens Rooi Oktober. Immers is ons leiers aktiviste en nie regeringslui nie en sal daarom nie heeltyds die gerief van tolke hê nie. Nietemin, hou die Engels slegs vir waar dit nie anders kan nie. Ons hoef onsself nie as Engelsmagtig aan die Engelssprekende wêreld voor te doen nie. Om Engels te praat, is ‘n vorm van selfdiskriminasie en wys tot watter mate ons minderwaardig oor ons eie taal en kultuur voel.
Waarom demonstreer ons nie ons uniekheid nie? Ons het ons eie trotse taal, ons eie kultuur en identiteit en ons soek ons eie staat. Ons wil nie deel van hierdie Afro-Angel-Saksiese staat wees nie.
Willie Esterhuyse (middel), met Thabo Mbeki (regs)
deur Leon Lemmer
Willie Esterhuyse (gebore in 1936) was tot 1987 lid van die Broederbond en jare lank skynbaar ‘n liefling van die Afrikaner en die NG Kerk. Byvoorbeeld, aan die Universiteit Stellenbosch het die inisiatief van hom uitgegaan om aan PW Botha ‘n eredoktorsgraad toe te ken. Esterhuyse kom uit ‘n Sap-gesin, maar hy het ‘n stoere ondersteuner van apartheid geword. Hy was een van diegene aan wie die Nasionale Party-regering aanvanklik sy onderhandelinge met die ANC toevertrou het. Kort nadat hierdie samesprekings ‘n aanvang geneem het, het Esterhuyse en Thabo Mbeki vriende geword en het Esterhuyse besluit dat hy eerder ANC- as NP-gesind is.
Deesdae kan Esterhuyse blykbaar nie verstaan waarom hy nie meer deur sy mede-Afrikaners op die hande gedra word nie. Naspers nooi hom darem nog soms uit wanneer daar ‘n onthaal of ander funksie aangebied word. Daarna verskyn sy foto in die koerant. Andersins moet hy in die na-Mbeki-era maar briewe aan die koerant skryf of ‘n toespraak vir publikasie aanbied om nie heeltemal in die vergetelheid te verdwyn nie. Die waarheid is dat die spreekwoordelike nuttige idioot ‘n beperkte rakleeftyd het.
Kom ons gaan ‘n bietjie na hoe Esterhuyse self sy openbare beeld getransformeer het. Daarna kan hierdie geykte vraag beantwoord word: Is Esterhuyse ‘n Afrikaner? Sy Sap-wortels en waarheen hy op pad was, het in 1979 die eerste keer duidelik geblyk met die publikasie van sy boek, Afskeid van apartheid. Dit is onder meer op grond van sy afkeer van apartheid en sy “geheime gesprekke” met die verbode ANC dat die ANC-regering tydens die Mbeki-bewind in 2003 aan hom die Orde van Luthuli (silwer) toegeken en hom ‘n leidende Afrikaner genoem het. Ek bepaal my aandag vervolgens by sy drie jongste boeke.
Esterhuyse het sy verset teen sy kweekskoolagtergrond getoon met sy boek, God en die gode van Egipte: In die voetspore van die Onsienlike (Wellington: Lux Verbi, 2009, 256p). Daarin verskyn hierdie neerbuigende opmerking: “Veral sedert 1979 het dit vir my al moeiliker geword om na die ortodokse gebulk van die Afrikanerbulle in die Groot Kraal (staat, kultuur en kerk) te luister” (p 21). Waaroor “bulk” Afrikanerbulle? Oor beskawing, oor Westerse waardes, oor die handhawing van standaarde, oor wat blankes en veral Afrikaners tot stand gebring het. Dit is wittes wat hierdie land oor meer as drie eeue ontwikkel het, in ‘n era wat deesdae as “donker” voorgestel word. Afrikaans het in daardie duisternis as ‘n volwaardige taal tot stand gekom. Dit gaan vir hierdie “Afrikanerbulle” om kwalitatiewe sake. Moet daar saam met apartheid ook hiervan sonder meer afskeid geneem word?
Die kernboodskap wat Esterhuyse in sy 2009-boek oordra, is dat stories en mites in die Bybel vertel word. Dit beteken nie dat die gebeure wat in die Bybel beskryf word werklik plaasgevind het nie. Dit gaan om ‘n bepaalde boodskap ter singewing oor te dra. Die Bybel word bloot ‘n “openbaring van mense” (p 67). Hy laat hom soos volg uit oor die Bybelboek Eksodus: “Dis eintlik ‘n sameflansing van ‘n verskeidenheid kampvuurstories en godsdienstige praktyke van woestyntrekkers op pad na hulle beloofde land” (p 35).
Die Ou Testament word beskryf as “‘n storie oor hulle [die Jode se] verstaan van God en sy rol in die lewe en geskiedenis van mense, state en gemeenskappe, wat oor tyd heen in skrif beslag gekry het” (p 111). “Dis nie die gode of God wat tekste heilig maak omdat hulle regstreekse goddelike openbarings bevat nie. Heilige tekste, ‘die Skrif’ ingesluit, is niks anders en niks meer nie as die getuienisse van mense se uitsonderlike ontmoetings en ervarings” (p 135). Soos in die geval van apartheid het Esterhuyse afskeid geneem van die God waarin hy in sy ouerhuis, “die klipkerk van Laingsburg” en aan die Kweekskool van Stellenbosch geglo het (p 188).
Godsdienstige opvattings word sodoende diensbaar aan Esterhuyse se neo-verligte politiek. Hy wil (en ons moet) hande vat (p 235) en ‘n verskil maak (p 231, 233, 241). Die modewoorde van die huidige plaaslike politieke retoriek (bevryding, verandering/transformasie, geregtigheid, ens) word kwistig rondgestrooi. Geloof word “‘n verbintenis aan saakmakende en vernuwende geregtigheid” (p 240). “Die profetiese tradisie was … primêr ‘n bevrydingstradisie” (p 240). Esterhuyse gaan selfs sover om te beweer: “Vanaf Jesaja en Miga tot by Jesus. Binne dié tradisie … Jy moes jouself identifiseer as ‘n geroepene, ‘n aktivis vir die droom van geregtigheid, ‘n vryheids- en vredestryder” (p 246).
Jesus word voorgestel as “‘n bepaalde inkarnasie of vleeswording van die geregtigheidsdroom … ‘God’, in Jesus as ‘n rolmodel, is volgens die stories van die Bybel ‘n simbool van die ewige, goddelike soeke na geregtigheid” (p 248). Dit is duidelik dat Esterhuyse (soos) ‘n bevrydingsteoloog geword het. Sy vertolking van die Bybel is sodanig dat dit sy neo-verligte en pro-ANC-politiek ondersteun. Religie word diensbaar aan sy politieke voorkeur gemaak. Sy nie-teïstiese, pragmatiese godsbegrip rugsteun sy politieke (wan)opvattings.
.
Esterhuyse se volgende boek, Die God van Genesis: Drama in die amfiteater van die Oneindige (Durbanville: Christelike Media Publikasies, 2010, 294p) is in dieselfde trant as sy vorige boek geskryf en vul dit aan. Van onder meer die Bybel skryf hy: “Self dink ek nie meer die geskrifte is heilig in die sin dat hulle deur die Goddelike self met ‘heiligheid’ beklee is nie. Dit is mense wat deur hulle vereenselwiging met ‘n bestaande geskrif die geskrif as iets spesiaals, as ‘heilig’, uitsonder” (p 68). Let op die volgende vertolking: God “se fokus is nie op die hemel nie. Ook nie op die skepping as sodanig nie. Dit is op verhoudinge, veral met die mens en die aarde” (p 108). Esterhuyse kan sekerlik nie daarop aanspraak maak dat hy dit wetenskaplik vasgestel het nie. Dit is bloot sy vertolking. Daarmee gee hy ‘n vrypas aan die verderflike politiek van die bevrydingsteoloë.
Hy erken dat dit maklik is om die Bybel te misbruik (p 283): “Dit is nie moeilik om die Bybel volgens eie vooroordeel en voorkeure te interpreteer nie” (p 252). Maar dan kom hy tog met hierdie myns insiens uiters vergesogte stelling: “Terloops, as daar ooit ‘n godsdienstige en morele revolusionêr en aktivis was, dan was dit Jesus van Nasaret. Dit is beslis nie gepas om ongekwalifiseerd ‘liewe’ voor sy Naam te skryf nie” (p 198). Dit lyk asof Esterhuyse die “voerbakke” (p 140) polities korrek rondskuif. Die volgende is sprekend van die outeur se veranderde politieke gesindheid: “Nóg ‘die volk’ nóg ‘die taal’ is ‘n skeppingsordinansie! Dit is veranderlikes” (p 253). Hy versuim om by te voeg: Dit beteken nie dat jy jou eie mense en moedertaal vir ander moet verruil nie.
Die derde en laaste boek wat hier bespreek word, is Esterhuyse se Eindstryd: Geheime gesprekke en die einde van apartheid (Kaapstad: Tafelberg, 2012, 367p). Die teks handel oor die verkennende gesprekke wat Esterhuyse en ander “uitgesoekte” lede van die Afrikaanse “binnekring” van 1987 tot 1990 met ANC- lede gevoer het. Esterhuyse praat van die “Afrikaner-ANC-gespreksgroep” (p 115). Heel aan die begin van sy betrekkinge met Mbeki het Esterhuyse aan hom bely dat hy deur die Nasionale Intelligensiediens (NI) gestuur is en dat hy aan die NI rapporteer (p 122). Omdat Esterhuyse hom spoedig eerder by die ANC as die NP geskaar het, kon hy skryf: “Die ANC sal my nie vermoor nie. Hulle het belang by my oorlewing” (p 30).
In die boek word daar uitdrukking aan heelwat volslae naïwiteit gegee. Asof dit wysheid uit die mond van ‘n suigeling is, haal Esterhuyse sy dogter soos volg aan: “Thabo Mbeki kan tog nie ‘n terroris wees nie” (p 170). Elders noem hy egter dat Mbeki militêre opleiding in die Sowjet-unie ondergaan het (p 115), wat sekerlik nie ten doel gehad het om hom mooier in die kerk te laat sing nie. Esterhuyse wou spesifiek in die geval van Mbeki “die konstruk van ‘terroris’ ondermyn” (p 142).
Wat Esterhuyse in sy handel en wandel en ook in hierdie boek doen, is om te ontken dat ons hier met werklike vyande te make gehad het. Vyand is ‘n “mite” (p 182 – soos hierbo in Bybelse verband), ‘n “konstruk”, bedoelende dat dit ‘n misleidende of onvanpaste term en begrip is. So ook “terroris” (p 142). Hierdie vyande moet “vennote” word (p 195). Hy wend hom tot linguistiese higiëne ten einde die ANC goed voor te stel. Dit gaan om die “ontdemonisering van die ANC” (p 36). Hulle is dus nie geweldadige en bloeddorstige terroriste nie. “Bloedorstige vyand” is ‘n “mite” (p 43). Ons is glo almal Suid-Afrikaners met ‘n gemeenskaplike vaderland, dus ‘n enkele tuisland, en ons het almal ‘n “gemeenskaplike toekomsdroom” (p 160).
“Die ANC is in die eerste plek nie ‘n terroriste-organisasie nie, maar ‘n politieke beweging” (p 129). In die boek word moeite gedoen om die ANC, ‘n “civilised and cultured group of people” (p 138), te ontdemoniseer. In dié proses word Afrikaners (minstens dié wat apartheid ondersteun) gedemoniseer. Die apartheidsregering het moordbendes gehad (blykbaar is dit nie bloot ‘n “konstruk” of “metafoor” nie) omdat die NP-regering in die “mite” van ‘n Totale (kommunistiese) Aanslag geglo het (p 56) en dus met ‘n Totale Strategie as teenvoeter vorendag gekom het (p 70). Hierteenoor hang Esterhuyse “totále transformasie” aan (p 156). Hy gebruik graag die term “sekurokrate” (p 81) vir diegene wat die Suid-Afrika van weleer teen geweld probeer beveilig het. Blykbaar is ook hierdie term nie bloot ‘n “konstruk” nie.
Tog konstateer Esterhuyse darem hierdie waarhede: “Die buitelandse vleuel van die ANC het finansieel, militêr en polities hoogs afhanklik van Moskou en sy meelopers geword” (p 62) en “sonder Sowjetsteun sou die ANC nêrens gekom het nie” (p 205), asook dat die Suid-Afrikaanse Kommunistiese Party die ANC “intellektueel en ideologies gedomineer het” (p 84). Die Botha-regering en sy veiligheidsmagte, wat hulle teen terrorisme en kommunisme verset het, word die “ystervuis” genoem (p 38) en die oorlog ‘n “burgeroorlog” (p 131). In ‘n oorlog word mense gedood, maar Esterhuyse gebruik telkens ANC- en WVK-taal: ANC-aktiviste word “vermoor” (bv p 39). Dalk net ‘n enkele keer erken hy dat die ANC moorde gepleeg het wanneer hy skryf oor “geweld en moordbendes aan albei kante” (p 181).
Esterhuyse munt nie uit in objektiwiteit nie. PW Botha word die “Groot Krokodil” genoem en Nelson Mandela die “Groot Ikoon” (p 207). Botha was glo “arrogant” (p 108) en het ‘n “obsessie met mag en publisiteit” (p 193) gehad, maar nie “denk-elastisiteit” nie (p 177). Hy word telkens as “halsstarrig” getipeer (bv p 169). Mandela, daarenteen, is ‘n “meesterlike oorrompelaar” (p 94-95), ‘n “passievolle politieke omvormer” (p 208) en “die sjarmante en eg menslike leier” (340). “Hy tree soos ‘n visionêre leier op. ‘n Moses-figuur” (p 175). “Mandela is sy ware self: Vredesoeker; versoener; gematigd; nie-rassig” (p 272). Maar Mandela was in werklikheid die inisieerder, stigter en eerste hoof van Umkhonto weSizwe (MK), die militêre of geweldsafdeling van die ANC. Let op hoe Esterhuyse hierdie feite oor sy vredesikoon verdoesel: Mandela “het wel ‘n hoë posisie in MK gehad” (p 238).
Mbeki het, volgens Esterhuyse, ‘n “skerp analitiese vermoë” (p 125) en “hy praat beredeneerd en baie logies” (p 164). Hy is vir Esterhuyse “die soort mens … wat ek bereid sal wees om met my lewe te vertrou” (p 142). Desmond Tutu en Allan Boesak word voorgehou as “gerespekteerde kerkleiers” (p 39), “charismatiese leiers” (p 107), “uiters bekwaam en leiersikone in eie reg. Nie revolusionêre militantes nie” (p 219). Oliver Tambo was glo ‘n “gematigde” ANC-leier (p 41), terwyl dit in werklikheid hy was wat gelas het dat sagte teikens in blanke woonbuurte deur die UDF/ANC aangeval moet word (p 87). Tambo het die gewelddadige UDF geloof as ‘n “uitstaande voorbeeld van die ‘political maturity of our people'” (p 133).
Esterhuyse het allerhande romantiese en uiters naïewe verwagtinge van die nuwe Suid-Afrika gekoester. Hy skryf “dat ‘n nuwe politieke daeraad besig was om deur die duisternis van apartheid te breek” (p 207-208). Hy beskou dit as: “‘n Dramatiese paradigmaskuif, weg van rasgebaseerde politieke voordele en verskansings, na nie-rassigheid” (p 296). Daar is hierdie mondvol hoop: “Volhoubare vrede, geregtigheid, regverdigheid en stabiliteit” (p 302). Andrew Young, die swart Amerikaanse aktivis, het beweer dat “die ANC eendag kan bewys dat swart mense ‘n gesofistikeerde land kan regeer” (p 271). Het die ANC-regering dit bewys, of juis die teenoorgestelde? Patrick Fairweather, ‘n Britse regeringsamptenaar, het gesê: “The best way to address white fears in South Africa is to make an economic success of Zimbabwe” (p 120). Die oorverligte Esterhuyse het sy hoop gevestig op ‘n “Suid-Afrika waarvoor ons nie skaam hoef te wees nie” (p 15) en ‘n “ware nie-rassige demokrasie” (p 48).
Die skandaligste aspek van Esterhuyse se naïwiteit is sy teenkanting teen minderheidsregte, insluitende vetoreg, vir blankes. Dít terwyl swartes in die VSA in ruime mate minderheidsregte het. Esterhuyse, die oud-Broederbonder. is “ten gunste van ‘n een-mens-een-stem-verkiesing in ‘n eenheidstaat” (p 27). Oor die grondwetlike onderhandelinge in 1993 skryf hy: “Ek het toe al lankal weggestap van die NP se idee van groepsregte en minderheidsveto’s” (p 299). In die praktyk het dit die gevolg dat alle Suid-Afrikaanse nie-wittes deesdae groepsregte het (bv ingevolge regstellende aksie en swart ekonomiese bemagtiging) terwyl al die wittes (en net die wittes) geen groepsregte het nie. Hiervoor kan ons Esterhuyse en andere wat ‘n “onmisbare en deurslaggende rol” in die voorbereidingsfase gespeel het (p 335) mede-verantwoordelik hou. Hy is een van dié wat geen onheil in swart oorheersing gesien het nie. Hy het geen beswaar teen die verswelging van wittes deur swartes met hulle vreemde nie-Westerse waardes geopper nie. Hy het die duisternis van apartheid gekontrasteer met die lig wat die ANC sou bring. Ek is diep dankbaar dat ek dit nie op my gewete het dat ek medepligtig aan verraad teenoor my eie etniese groep is nie.
Vervolgens vestig ek die aandag op die jongste brief (12 Oktober, p 18) en artikel (19 Oktober, p 11) wat Esterhuyse in Die Burger gepubliseer het. In die brief verwys hy na “baie Afrikaners wat hulself as ‘slagoffers’ ervaar.” Dit is glo “die moeder van onverdraagsaamheid.” Met verwysing na Jonathan Jansen se onlangse anti-Afrikaanse uitlatings skryf Esterhuyse: “Ek het groot waardering vir jou Voortrekkersrol in ons land.” Omdat Tim du Plessis kritiek op die loskanon Jansen uitgespreek het, reageer Esterhuyse soos volg: “Ek het besluit om nie meer Rapport te lees nie.” Hy verkwalik Leopold Scholtz omdat laasgenoemde twyfel uitgespreek het oor die mate waarin Russel Botman die heil van Afrikaans aan die Universiteit Stellenbosch bevorder. Ten slotte haal hy Brigalia Bam, ‘n ANC-aktivis, goedkeurend aan: “We seem to have unlearned the power of real dialogue which served us so well in the past.” Die dialoog waarna verwys word, is daardie gesprekke wat die land in die skoot van die ANC laat beland het. Die “us” wat so baie daarby gebaat het, is die swartes. Hierdie brief dui op ‘n groot mate van frustrasie by Esterhuyse; dermate dat dit twyfel oor sy geestelike ewewig kan wek.
Esterhuyse se jongste artikel is gebaseer op ‘n toespraak wat hy in Washington, DC, gelewer het. Die bedoeling was seker onder meer dat die koerantlesers kennis moet neem dat sy mening soms nog in aanvraag is. Hy stel hierdie vraag oor Suid-Afrika: “Waarom wás en is ons steeds ‘n geweldsland?” In Eindstryd het Esterhuyse apartheid, en nie die ANC se terrorisme nie, as die oorsaak van geweld voorgehou. Dít wat die verlede betref. Die politieke en ander geweld wat tot in die hede onder die swart massa voorduur, behoort ongetwyfeld aan die voorbeeldstelling van die ANC as “bevrydingsorganisasie” toegeskryf te word, maar Esterhuyse doen dit nie. Hy profeteer: “Gewelddadige betogings op plaaslike vlak is bestem om toe te neem.”
Hy toon deesdae, dus in die na-Mbeki-era, ‘n mate van ongedurigheid met die ANC: “Géén volhoubare vrede sonder ‘n suksesvolle staat nie … Brose en mislukte state, sistemies korrupte state en state wie se leiers die staat intern ‘herkoloniseer’ het, kan beslis nie vrede bevorder nie … Nelson Mandela en Thabo Mbeki se vorme van visioenêre leierskap, gedra deur ‘n ANC-organisasiekultuur en korps toegewyde ‘wyse vroue en manne’ [let op die volgorde], is verruil vir blatante transaksieleierskap waarin politieke lojaliteit (en tenders en poste) koopbaar geword het. Dié soort leierskap verander ons swaar verworwe demokrasie [ANC-taal] stelselmatig en doelbewus in ‘n vorm van ‘n kliëntestaat: kolonialisme en neo-kolonialisme [gedefinieer as: “uitsluiting deur ‘n nuwe elite”] getransformeer in neo-patrionialisme[;] die staat ‘n verlengstuk van die leier, sy familie, sy vriende en geslepe sakemanne.” Esterhuyse het klaarblyklik nog nie vrede gemaak met die feit dat hooggeprese demokratiese prosesse, naamlik sy geliefde gepeupelkrasie, die oorsaak was dat sy vriend Mbeki die trekpas gekry en Jacob Zuma hom vervang het nie. Dat Suid-Afrika beter daaraan toe tydens Mandela en Mbeki se bewind was, dui in werklikheid nie, soos Esterhuyse beweer, op hulle “visionêre leierskap” nie, maar bloot op die feit dat die verval onder swart bewind geleidelik plaasvind en eksponensieel toeneem.
Maar dan kom die oorverligte Esterhuyse weer in rat: “Vergewe en vergeet … is ‘n vorm van ‘ontkenning’ deur veral wit mense.” Hy verwys na “die onreg van die verlede” en nie na die talle opsigte waarin die land tydens bv die apartheidsera beter daaraan toe was nie. Eintlik kom sy pleidooi daarop neer dat die nuwe Suid-Afrika nou weer “brugbouers” nodig het; mense soos Esterhuyse, die “koerier” (Eindstryd, p 180) of superbode wat boodskappe tussen die NI en die ANC vervoer het.
Ten slotte moet hierdie vraag beantwoord word: Kan ‘n ANC-meeloper soos Esterhuyse en iemand wat ongetwyfeld medepligtig aan die nuwe Suid-Afrika is, ‘n Afrikaner genoem word? Daar is veral drie kenmerke wat in ag geneem moet word: godsdiens, taal en politiek. Afrikaners is tradisioneel met christelik-protestantse godsdiens geassosieer. Die afstand wat daar veral sedert 1990/1994 tussen formele godsdiens en baie Afrikaners ontstaan het, maak van godsdiens die ontbeerlikste kenmerk van die genoemde drie. Sekularisasie in Westerse samelewings speel ook ‘n rol. Met of sonder formele kerkbande gaan die meeste Afrikaners voort om soortgelyke waardes te koester. Esterhuyse het nie net sy rug op die Afrikaner se “klipkerk” gekeer nie, maar hom ook in ruime mate met nie-Westerse Afrika-waardes vereenselwig.
Taallojaliteit, Jaap Steyn se taalgetrouheid, neem myns insiens deesdae toenemend die plek van godsdiens in as ‘n onmisbare bestanddeel van Afrikanerskap. Afrikaanssprekendes wat nuwe-Suid-Afrika-entoesiaste geword het, praat sonder beswaar geradbraakte Afrikaans en/of maak Engels hulle taal van voorkeur. Wat opval is dat Esterhuyse, sover ek weet, nêrens kommer oor die lot van Afrikaans in die nuwe Suid-Afrika uitgespreek het nie; ook nie werklike kommer oor die lot van Afrikaners en ander blankes in ‘n land waar die swart meerderheid in beheer is nie. Hy het hom nooit vereenselwig met die “taalbulle” wat hulle vir die behoud van Afrikaans as onderrigtaal aan die Universiteit Stellenbosch beywer het nie. Kyk bv sy reaksie in die brief waarna hierbo verwys is. Esterhuyse het hom van die bevordering van die heil van Afrikaans en van die “taalbulle” gedistansieer omdat assosiasie met hulle afbreuk sou doen aan die neo-openbare beeld wat hy van homself in sy na-Boederbond-era probeer vestig het. Ook wat Afrikaans betref, slaag Esterhuyse nie die toets vir Afrikanerskap nie.
Lojaliteit teenoor Afrikaans word in groot mate deur politieke gesindheid bepaal. Jan Smuts, Bram Fischer, Beyers Naudé, Nico Smith, Frederik van Zyl Slabbert, Leon Wessels, Anton van Niekerk en Willie Esterhuyse druip veral om politieke redes die lakmoestoets vir Afrikanerskap. Afrikaners voel lotsgebonde aan hulle mede-Afrikaners en ander blankes en verraai en vertrap nie Afrikaner-ideale deur eerder nie-wit etniese groepe se belange na te jaag nie. My beswaar is nie teen die uitreik na ander etniese groepe as sodanig nie, mits dit binne perke geskied. Daardie perke word oorskry as daar ‘n oordrewe sug bestaan om ander etniese groepe ter wille te wees ten koste van Afrikaners en ander blankes se belange. Dit is die kernprobleem wat al die pas genoemdes met hulle potensiële Afrikanerskap behoort te hê.
Uitlatings van die rektor van die Universiteit van KwaZulu-Natal, prof. Malegapuru Makgoba, wat luidens ‘n mediaberig gesê het Afrikaans is ‘n ‘kanker wat vernietig moet word’, kan nie geduld word nie en die Vryheidsfront Plus gaan ‘n klag hieroor by die Menseregtekommissie indien, sê adv. Anton Alberts, die VF plus se parlementêre woordvoerder oor hoër onderwys.
Prof. Makgoba se uitlatings oor Afrikaans het verlede jaar ook opslae gemaak toe hy in die media gesê het dit is ‘n ‘sterwende taal’ by die universiteit en dat hy beplan om die departement vir Afrikaans-Nederlands te sluit.
Adv. Alberts sê prof. Makgoba se beweerde uitlatings is tekenend van die totale aanslag teen Afrikaans op alle vlakke van onderwys in Suid-Afrika. Onlangs het prof Jonathan Jansen, rektor van die Universiteit van die Vrystaat, in ‘n toespraak voorgestel dat Engels die enigste onderrigtaal op skoolvlak moet wees.
“Ironies genoeg het Afrikaans by die universiteit van Kwazulu-Natal vanaf 2011 tot 2012 gegroei wat bewys dis allermins ‘n sterwende taal soos wat prof. Makgoba sou aandui.
“Dit blyk verder dat Afrikaans inderwaarheid by ander universiteite in die land waar dit gedoseer word, besig is om te groei eerder as om te kwyn.
“Daar word berig hoe daar byvoorbeeld in 2006 by die Noordwes-Universiteit 50 eerstejaarstudente, 22 tweedejaars en 11 derdejaars was. Hierdie jaar is dit onderskeidelik 119, 45 en 27.
“Wat ons dus sien, is dat Afrikaans op hierdie vlak besig is om te groei ten spyte van die groot aanslag teen die taal.
“Indien Afrikaans mettertyd wel uit die hoër onderwys gedwing word om eentaligheid te bewerkstellig, sal ‘n geestelike verarming van die Afrikaanse gemeenskap plaasvind wat tot nadeel van die hele land se wees.
“Pogings om Afrikaans te vertrap is boonop in stryd met die Grondwet wat veeltaligheid en die gelykheid van al die amptelike landstale bepleit,” sê adv. Alberts.
Taal is van onskatbare belang om mense in Suid-Afrika te help om ‘n wedersydse begrip en respek vir mekaar te ontwikkel en om nasiebou te bevorder, sê dr. Corné Mulder, die Vryheidsfront Plus se hoofsweep.
Dr. Mulder het vandag met die tweede lesingsdebat van die Wetsontwerp op die Raad vir Suid-Afrikaanse Taalpraktisyns gesê die VF Plus sal daarom enige stap steun om veeltaligheid in die land te bevorder.
Hy het gesê dit sal die ideale situasie wees as jong mense mekaar se taal kan praat aangesien dit mense letterlik en figuurlik sal help om mekaar beter te verstaan.
“Hierdie mag dalk na ‘n baie gewone wet lyk, maar dit is nie. Hierdie wet is deel van ‘n sekere proses van taal in Suid-Afrika wat baie belangrik is,” het dr. Mulder gesê.
Op ‘n ligter noot het dr. Mulder aan mede-parlementslede gesê hy is nie bekommerd oor die oorlewing van Afrikaans nie. “Afrikaans het die aanslag van die Britse Ryk oorleef. Die ANC sal nie ‘n probleem wees nie…’
“Die meerderheid Afrikaanssprekendes in die land is nie wit nie. Miljoene mense praat Afrikaans. Dis ‘n doodgewone, amptelike Suid-Afrikaanse taal.
“Suid-Afrika is ‘n uiteenlopende gemeenskap, waarvan taal ‘n deel uitmaak. Maar taal kan ‘n fokuspunt wees op die gebied van sosiale kohesie en nasiebou.
“Wanneer ons met hierdie bouproses begin, soos met hierdie wet, sal ons besef dat ons die wet nie in isolasie kan sien nie. Taal is ‘n belangrike proses in nasiebou. Wanneer ons almal gemaklik ons eie taal met mekaar kan praat, dan sal ons ware vooruitgang maak na sosiale kohesie en nasiebou.
“Dit is waarna ons moet streef en waarheen ons moet mik. En indien ons daarmee erns het, is ‘n wet soos hierdie belangrik om amptelike taalpraktisyns deel te maak van die samebindende weg na veeltaligheid wat allerbelangrik vir die land is,” het dr. Mulder gesê.
Die voorblad van die anonieme “Stop Praag”-groep op Facebook (klik om te vergroot)
‘n Anonieme ekstreemlinkse, waarskynlik marxistiese, groep is sedert Donderdag besig om adverteerders op die praag-webblad te intimideer om hul advertensies te verwyder omdat die blad kwansuis “regs en rassisties” sou wees. Die veldtog word vanaf ‘n Facebook-blad geloop met die naam, “Stop right wing website Praag” met as onderskrif “Stop the right wing website www.praag.co.za earning revenue from companies who advertise on the site”.
Volgens dr. Dan Roodt van praag het die aksiegroep Saterdagoggend daarvan bewus geraak dat iets fout is. “Ons het skielik agtergekom dat ons netwerkadverrtensies nie meer op die blad vertoon nie, maar het aanvanklik gedink dat daar ‘n fout met die stelsel kon wees. Min het ons vermoed dat ‘n groep kwaadwilliges besig was om leuenagtige, onverdraagsame en lasterlike boodskappe aan groot maatskappye in Suid-Afrika te stuur waarin ons as ‘regs en rassisties’ voorgestel word. Eers teen Sondagaand het van ons ondersteuners en lesers ons van die bestaan van die ‘Stop praag”-blad verwittig.”
praag het onmiddellik geëis dat individue agter die Facebook-blad hul name, asook ‘n adres waar stukke op hul beteken kan word, bekend moet maak. “Ons beskou hierdie veldtog in ‘n baie ernstige lig,” sê dr. Roodt. “Nie net word ons grondwetlike regte op vrye media, spraakvryheid en reg om handel te dryf aangetas nie, maar die groep stel hom ook aan strafregtelike vervolging bloot.”
Die pro-afrikaanse aksiegroep vermoed dat die veldtog deur sy deelname aan die Rooi-Oktober-veldtog teen geweldsmisdaad ontketen is. Op die voorblad van die Facebook-groep verskyn insgelyks ‘n foto wat by die Rooi-Oktober-betoging voor die Uniegebou geneem is en waarop dr. Dan Roodt met ‘n praag-T-hemp en swart hoed sigbaar is. “Ons voorspel reeds geruime tyd dat Suid-Afrika, nes Duitsland tydens die Weimar-republiek van die 1920s in twee of meer politieke en ideologiese kampe gaan polariseer. Marxistiese groepe wat voorheen stedelike terreur in Suid-Afrika gepleeg het of voorstanders van terreuraanvalle op burgerlikes was, wil hê dat Afrikaners, Afrikaans en Afrikaanse instellings soos skole en universiteite moet verdwyn en neem daarom aanstoot aan ons pro-Afrikaanse standpunte,” meen dr. Roodt.
Die blote publikasie van nuusberigte oor geweldsmisdaad, korrupsie en taaldiskriminasie word deur ekstremistiese linkse groepe in die land as “regs en rassisties” beskou omdat sulke misdade merendeels deur swart mans gepleeg word. “Dis ‘n geval van ‘skiet die boodskapper’,” sê Dan Roodt. “Ook het linkse ekstremiste daaraan gewoond geraak dat hul ideologiese sienings klakkeloos in die media en aan die universiteite herhaal word en staan onverdraagsaam teenoor politieke of intellektuele kritiek. In vele opsigte het Suid-Afrika ‘n tipiese kommunistiese land geraak, wat onverdraagsaamheid teenoor konserwatiewe, vryehandels- of patriotiese standpunte insluit.”
In Vereeniging: Die Onvoltooide Vrede (Kaapstad: Umuzi, 2010, 367p) skryf Leon Wessels (gebore in 1946) oor sy lewensloop en sy siening van die plaaslike politiek. Die boektitel verwys na die Vrede van Vereeniging wat na die Anglo-Boereoorlog (1899-1902) gesluit is. Heeltemal tereg was daar toe groot bitterheid aan die kant van die Boere.
Myns insiens is daar selfs groter rede vir ontevredenheid na die ANC se magsoorname in 1994, want alle politieke mag is sonder mandaat op ‘n uiters verradelike en ruggraatlose manier deur wit politici aan die swart meerderheid oorgegee. Wessels beweer egter “dat ons ‘n mandaat gehad het om ons uit die politieke skaakmat te onderhandel” (p 302). Maar het De Klerk dan nie belowe dat na die blanke kiesers teruggekom sou word sodat hulle kon besluit of die uitslag (magsoorgawe) in ooreenstemming met die mandaat (magsdeling) is nie?
Wessels: “Die ‘wit saak’ was verlore lank voordat die onderhandelings begin het” (p 59). Hy noem dit ‘n “onderhandelde revolusie” (p 57, 124, 284) maar hy gee nie erkenning aan Allister Sparks by wie hy hierdie frase uit sy boek, Tomorrow is Another Country (1995), oorgeneem het nie. Daar is geen sprake van ongedurigheid by Wessels oor wat diegene aangedoen is wat die land oor eeue opgebou en die Westerse beskawing hier gevestig het nie. Myns insiens verduidelik ons geskiedenis waarom Westerlinge nie vrede met die eksponensiële verval om ons kan maak nie. Die swartes is katastrofaal oorgekompenseer en die wittes is gewetenloos tekort gedoen. Maar Wessels beweer stiksienig: “Alle Suid-Afrikaners se regmatige aspirasies word in die Grondwet vervat” (p 270); soos ‘n elementêre, absolute verbod op rassediskriminasie?
Wessels se hele oriëntasie is verkeerd en dwaas. Wat dink so ‘n mens van FW de Klerk se 1990-toespraak? “Elke keer wanneer ek De Klerk se toespraak lees, klop my hart van opwinding” (p 56). Diegene wat dit anders ervaar het, word as “brommers en grommers” geëtiketteer (p 59; ook 259). ‘n Afrikaan uit swart Afrika het aan Wessels gesê: “Julle Afrikaners is besonderse [onnosel?] Afrikane. Julle sluit Mandela op en laat hom dan vry, al weet julle hy gaan teen julle politiek bedryf en dat dit tot magsverlies gaan lei” (p 327-328).
Wessels doen hom voor as iemand wat nie om geld en ander voordele die politiek betree het nie. By nabaat maak hy asof sy missie (altyd) was om apartheid af te breek: “Die rede vir my politieke bestaan in 1978 was om antwoorde te vind vir beleidsdilemmas waarmee die 1948-oorwinning die volgende geslag opgesaal het” (p 65-66). Hendrik Verwoerd het glo veroorsaak dat politici met “gebakte pere gesit” het (p 106). En die groter gemors wat die ANC van die land gemaak het? Wat sê Wessels daaroor en wat doen hy andersins daaromtrent?
Hy verkies om te bly glo “dat ‘een mens, een stem’ nie die land in vlamme sou laat opgaan nie” (p 135). Waar is die “volwaardige geregtigheid” (p 235) waarvoor hy hom kwansuis beywer het? Waar is die “regverdiger samelewing vir almal”? (p 289). Waar is die “bedeling wat billik teenoor al die mense sou wees”? (p 276). Waar is die “ware vryheid en Suid-Afrikanerskap”? (p 238). Waar is die “verenigde nasie”? (p 257). Waar is die staat wat “sy bronne aanwend ter bevordering van almal se belange”? (p 277). Is oplossings gevind “wat almal se belange dien”? (p 301).
Waarom Wessels dit moontlik vind om knus met hierdie geskepte onreg saam te leef, blyk uit sy lewensloop. Hy kom uit die gesin van ‘n Sap-polisieman. Hy was self ook in die polisie. Daarna het hy in die regte studeer en gepraktiseer en toe Volksraadlid geword, waar hy tot minister gevorder het. Eers in 1994 het hy uit die Afrikaner-Broederbond bedank (p 333). Hoewel hy veral sy eie aandeel in die totstandkoming van die nuwe Suid-Afrika besing, het hy nie kans gesien om na ons politieke “bevryding” langer in die parlement te dien nie.
‘My hipotese, daarenteen, is dat De Klerk hom weens onvermoë, naïewiteit, onverskilligheid, gebrek aan toewyding, of wat ook al, voor en tydens die grondwetlike onderhandelings vasgeverf het. Abraham Lincoln het in Amerika teen sy grein in die bevryder van die slawe geword. Op ‘n soortgelyke manier het die eens konserwatiewe De Klerk in Suid-Afrika die vader van die tirannie van die meerderheid geword’ – Leon Lemmer
Maar dan is dit juis Wessels wat nie kan verstaan waarom FW de Klerk dit so ‘n kort tyd in die regering van nasionale eenheid (RNE) uitgehou het nie: “Die NP se wegloop uit die RNE sal ongelukkig een van die negatiewe inskrywings in FW de Klerk se politieke begrafnisbrief wees” (p 273). Volgens Wessels was die beloofde vyf jaar van die RNE “ware magsdeling”, maar “ná twee jaar het die NP in 1996 tou opgegooi” (p 304). Wessels beweer hy wou na 1994 eerder privaat in die regte praktiseer as om as politikus voort te gaan, maar hy het spoedig sy dienste as menseregtekommissaris aangebied en het toe tien jaar lank as sodanig gefunksioneer.
Hoewel Wessels NG Kerk-lidmaatskap het, het hy noue bande met die Potchefstroomse Universiteit, wat hom as ereprofessor in menseregte aangestel het. In dieselfde opsig is hy betrokke by die versoeningsinstituut wat na die Reitz-sage aan die Universiteit Vrystaat ontstaan het. Wessels is jaarliks in die nuus wanneer die 1996-bomontploffing in Worcester, wat die werk van wittes was, in die naam van versoening in herinnering geroep word. Die talle bomontploffings wat deur swartes gepleeg is, word nie met dieselfde ywer onthou nie. Sover ek weet, het hy hom nog nie oor hierdie wanbalans uitgelaat of iets gedoen om dit reg te stel nie. Die eensydige klem wat hy op menseregte plaas sonder om dit met verpligtinge te balanseer, is ook onaanvaarbaar. Myns insiens moet enigeen wat ontvang, bereid wees om teenprestasies te lewer.
Wessels se teks, aangevul met foto’s, wek ‘n egoïstiese indruk. Hy noem sy vrou “‘n formidabele politikus” (p 92). Hy is kennelik sy eie oorverligte held. Dit is ‘n geval van “dik ek my eie belangrikheid aan” (p 232), soos hy in ‘n ander konteks skryf. Hy het die nuwe Suid-Afrika gewen, maar in die proses sy siel as Afrikaner verloor. “Die grootste skuif wat ‘n mens kan maak, is in jou kop” (p 231) maar dit kan ‘n dwase, naïewe, opportunistiese skuif wees. Wessels het die spreekwoordelike nuttige idioot geword wat die ANC skynbaar sonder enige gesonde remme terwille is.
Hiervoor is hy ruim vergoed, gevolglik is dit vir hom maklik om in die hede te berus en die toekoms so gunstig moontlik voor te stel. Dit laat my dink aan FW de Klerk wat sê dat hy die helfte van sy tyd in die buiteland deurbring. Gewone sterflinge soos ek kan nie buitelandse reise of emigrasie bekostig nie. Maar ontwerpers van die nuwe Suid-Afrika, soos De Klerk en Wessels, kan luuks lewe en hulle voortgesette apartheid koop. Hulle kan die afgryslike werklikheid wat hulle geskep het so dikwels as wat dit hulle behaag, ontvlug. Baie gewone, verdienstelike, beskaafde Afrikaners moet elke dag probeer lewe in omstandighede wat verlooptes vir hulle geskep het. Maar dan is dit Wessels wat in die konteks van Jan Smuts na “wit ‘beskawing'” as “‘n eufemisme vir oorheersing deur wittes” verwys (p 51).
Met die ondertekening van die nuwe “bewonderenswaardige” (p 60) grondwet in 1996 is, volgens Wessels, “die stryd om gelyke regte wat kort ná die Anglo-Boereoorlog begin het, voltrek” (p 20). Hy verwys goedkeurend na ‘n ANC-dokument uit 1943 waarin “die verwydering van enige … diskriminerende maatreëls” bepleit word (p 53) en na die pleidooi om gelyke regte in die ANC se Vryheidsmanifes van 1955 (p 70), bv “All people shall have equal rights to use their own language and to develop their own folk culture and customs. The preaching and practice of national, race or colour discrimination and contempt shall be a punishable crime.” Na aanleiding van die Tomlinson-verslag het swart predikante in die jare vyftig die skrapping van alle diskriminerende wette geëis (p 83). Nthato Motlana het gesê “dat diskriminasie so uitgedien is soos slawerny” (p 141). Die afskaffing van alle rassediskriminasie was ook ‘n ANC-voorwaarde vir onderhandeling (p 54).
Waarom is alle rassediskriminasie dan nie in die nuwe Suid-Afrika verbied nie? Hoe kan Wessels beweer dat wittes gelyke regte in die nuwe Suid-Afrika het as hulle die enigste etniese groep is teen wie daar tot in die oneindige volgens nuwe wetgewing, insluitende die grondwet, suiwer rassisties gediskrimineer mag word? Hoekom is hierdie oud-menseregtekommissaris blind hiervoor? Is waarmee ons sit “‘n regverdige bedeling vir almal in ons land”? (p 176). Hy beweer selfs: “Die ANC se beleid was weliswaar nie op rassediskriminasie gegrond nie … Die ANC se stryd om volwaardige burgerskap vir alle [!] bevolkingsgroepe in die land het 75 jaar ná Versailles [1919] by die onderhandelingstafel geseëvier” (p 33).
Dit is nie net die benadeling van wittes en veral Afrikaners wat geen indruk op Wessels maak nie. Ook teenoor die lot van Afrikaans is hy onsimpatiek: Toe daar sotlik oor elf amptelike tale ooreengekom is, het Wessels dit as een van sy “lekkerkry-oomblikke” ervaar (p 329) omdat dit “diep in die 90% van die bevolking sal akkommodeer” (p 330). “Afrikaans se voortbestaan sou sedertdien vasgewikkel word in die ontwikkeling van veeltaligheid. Ná 1996 het Afrikaans sy spesiale status saam met Engels verloor. Daar was geen morele grondslag vir die voortsetting van die verhewe posisie van Afrikaans nie” (p 45). Later verwys hy na “die verlore plek van Afrikaans” (p 331).
Wessels en bv die Afrikaanse Taalraad (ATR) veg vir veeltaligheid in die hoop dat Afrikaans by implikasie ook daarby sou baat. Dit openbaar ‘n kastraatmentaliteit (Praag 1 September). Myns insiens mag Afrikaners hulle maar uitsluitlik vir die heil van Afrikaans beywer. Wessels erken darem die gevaar van die ATR se dwase paternalistiese bevordering van swart tale wanneer hy skryf: “Afrikaners kan nie taalregte namens ander taalgebruikers opeis nie – hulle moet dit self doen” (p 331). Byvoorbeeld, in België beywer die Vlaminge hulle vir Vlaams en nie vir meertaligheid nie.
Wessels formuleer doelbewus misleidend wanneer hy sê sowel Afrikaans as Engels het hulle spesiale status verloor. In die praktyk het Engels in groot mate die enigste amptelike taal geword. Engels het dus in die nuwe Suid-Afrika onmeetlik aan status gewen. Afrikaans, daarenteen, is die enigste plaaslike taal wat oneindig baie in die nuwe opset verloor het. Anders as wat Wessels beweer, is daar ‘n oorweldigende morele grondslag vir die voortsetting van Afrikaans se vorige “verhewe posisie”, naamlik die feit dat dit grootliks onder die leiding van Afrikaners was dat die land tot die beste in Afrika ontwikkel is. ‘n Mens sou dink dat Wessels sensitiwiteit hiervoor sou hê; dat hy bv beswaar sou opper dat sy geliefde Kurgersdorp nou Mogalestad heet, maar met sy kastraatmentaliteit aanvaar hy dit gedwee. Die lokasie het die dorp oorgeneem. Vir oud-Broeder Wessels is dit heeltemal in orde, want dit is hoe swart mag werk.
Volgens Wessels het FW de Klerk “hom nooit skuldig gemaak aan enige groepvorming of agterbaksheid nie” (p 140). Hy meen dus dat De Klerk suiwer volgens die gees en letter van sy mandaat die nuwe Suid-Afrika as die vrug van onderhandeling aan ons blanke nageslag gegee het. My hipotese, daarenteen, is dat De Klerk hom weens onvermoë, naïewiteit, onverskilligheid, gebrek aan toewyding, of wat ook al, voor en tydens die grondwetlike onderhandelings vasgeverf het. Abraham Lincoln het in Amerika teen sy grein in die bevryder van die slawe geword. Op ‘n soortgelyke manier het die eens konserwatiewe De Klerk in Suid-Afrika die vader van die tirannie van die meerderheid geword; die Johannes die Doper wat die hek vir Raka oopgelaat het en Nelson Mandela en sy meelopers toegelaat het om ten koste van die belange van blankes en tewens van die land in sy geheel swart mag te vestig en te vier.
Die konserwatiewe beeld wat De Klerk in 1989 gehad het, toe hy tot leier van die Nasionale Party verkies is, word deur Wessels bevestig. Die verligte kandidaat om die leierskap was Barend du Plessis (p 218). “In die politieke sin van die woord was [De Klerk] geen verligte nie” (p 227; ook 300). De Klerk wou onderhandel sodat daar “vrede kan wees” (p 221). Het ons nou vrede? De Klerk wou ook onderhandel sodat die land nie die kommunisme ten prooi val nie. Het ons sedert 1994 regerings vry van kommunisme gehad, of is die regerings onder drie staatshoofde (Mandela, Mbeki, Zuma) progressief meer kommunisties as ooit tevore? Dat De Klerk in sy gemoed konserwatief gebly het maar dat sy dade onvoorsiene en oorverligte gevolge gehad het, word deur Wessels bevestig wanneer hy skryf: In 1996 “flankeer FW openlik met die gedagte om teen die Grondwet te stem” (p 279). De Klerk het egter sedert 1990 die pad van “onderhandeling”, wesenlik ‘n eufemisme vir toegewings, bewandel en het ook hierdie keer toegegee.
By die aanvaarding van die grondwet was Wessels se reaksie: “Ek was ook lus om op te spring en te juig” (p 282). “Suid-Afrika word deur die wêreld bewonder vir dit wat ons vermag het” (p 295). Maar “die wêreld” hoef nie daagliks met “die gebakte pere” (p 106) saam te leef nie. Nelson Mandela word die “liefling van die Afrikaners”(p 142) en “die verpersoonliking van versoening” (p 155) genoem. Mandela en Tutu het “die gees van versoening … uitgestraal” (p 308). Geen wonder Mandela “besing my deugde so omvattend” (p 271) nie. Mandela: “Leon … jy [het] my nog nooit teleurgestel nie” (p 284).
Heel idealisties beweer Wessels: “Velkleur is nie die bepalende faktor wanneer politiek bedryf word nie” (p 168). Tog bepaal velkleur, eintlik kulturele en ontwikkelingsverskille, hoe die kiesers stem. Wessels kom selfs met hierdie stelling: “Roelf Meyer was die regte man om De Klerk by te staan en die NP-onderhandelingspan te lei” (p 251). Sodat die ANC hom so erg ore kon aansit? Die voorafgaande laat ‘n mens besef waarom die ANC voorkeur aan Wessels bo enige ander NP-politikus vir die ondervoorsitterskap van die Grondwetskrywende Vergadering gegee het: “Enige ander nominasie uit julle geledere sou nie suksesvol gewees het nie” (p 269). Wessels het met sy vertolking van sy taak heeltemal aan die ANC se verwagtinge voldoen: “Ek is geleer die ondervoorsitter se taak is om die voorsitter [Cyril Ramaphosa] te help” (p 269).
Wessels het vir lief met swart mag en die tirannie van die meerderheid, eufemisties “demokrasie” genoem, geneem. Daarom neig hy om onkrities oor swartes en oorkrities oor wittes te wees. “Wit mense het Afrika nie met aangename herinnerings en bemoedigende presedente gelaat nie” (p 301). Maar hulle het darem die land ontwikkel en doeltreffend bestuur en Wersterse beskawing hierheen gebring. In Amerika is van Wessels gesê: “Ek is nie meer seker of hy nog wit is nie” (p 316). Wessels: Dit was “vir my vervelig om ‘n Afrikaner tussen ander Afrikaners te wees” (p 333). “Ek het nooit werklik belang stel in die vraag en die latere ‘Afrikaner-/Afrikaanse’ debatte nie. Ek is ‘n Afrikaan uit die Afrikanerkamp … Aan ou Europese bagasie het ek nooit swaar gedra nie” (p 325). Hiervolgens kan Westerse beskawing skynbaar sonder verlies deur afrikanisering vervang word: “Die Europese etiket voel … soos verraad teenoor Afrika” (p 328). Wessels erken nie dat Afrika die agterlikste kontinent is nie. Hy stel Afrika eerder as ‘n nastreefbare ideaal vir die nuwe Suid-Afrika voor.
Diegene wat tot hier gelees het, sal groot begrip hê vir wat vriende in Wessels se oor gefluister het: “Kom, Leon, ons moet jou hier wegkry. Die ouens wil jou moer” (p 196).
Dan Roodt se toekomsvisie vir Afrikaners Elf jaar van nou af: ‘n toekomsvisie is ter sprake. Eerstens is dit inspirerend. Roodt skep ‘n toekomsbeeld waarin Afrikaners ekonomies, biologies en kultureel herstel en gedy. Hy doen dit met inbegrip van die berperkinge van die situasie waarin Afrikaners tans verkeer. Hy voorsien ‘n soort groeiende onafhanklikheid wat deels onstaan weens Afrikanervoortreflikheid en deels weens die agterlike verval van die Afrikanistiese “Reënboognasie” en sy Trans(De-)formasiestaat.
Dis egter nie net die beeld van oorlewing op verskeie vlakke wat mens hoop gee nie. Nee, daar is meer. Hierin sien mens ook die herstel van trots en die beëindiging van die gedurige vernedering. Ons word gedurig verneder aan die hand van die swarte en sy Naspes-meelopers. Dit kom in die vorm van swart politieke oorheersing, Swart Eknonomiese Bevoordeling, “Regstellende Aksie”, die vernieting van Afrikaanse skole en universiteite, woonbuurte, dorpe, stede, swart disinformasie en haatspraak, aanranding, verkragting, moord. In Roodt se stuk word ‘n streep hierdeur getrek. Genoeg is genoeg!
Natuurlik is hierdie visie nie net Dan Roodt s’n nie. Vele ander Afrikaners en -bewegings deel ‘n visie van die herstel van Afrikanerselfregering. Roodt se skrywe, wat open met die 2024-Olimpiese-spele is egter ook fiksie en daarop gemik om die verbeelding aan te gryp en dit is belangrik, want in die tyd wat voorlê, sal Afrikaners verbeeldingryk moet wees. Hulle sal beide hul pragmatisme, wat Roodt se stuk goed belig, en hul verbeeldingskrag moet kombineer om ‘n oorlewingspad oop te beur. Daarsonder bestaan daar geen toekomsvisie nie en dus geen oorlewing nie.
Verbeelding is iets wat ons almal in gemeen het en is ook die element waarmee ons ons onderlinge verdelings oorkom. Deur die gedeelde beeld van die toekoms te omhels, kan Afrikaners die gemene grond vind om faksionele verskille tersyde te stel. Roodt self bereik daardie eenheid met uiteenlopende bewegings wanneer hy byvoorbeeld vir Kleinfoltein en Orania opwinded intrek by sy toekomsvisie. Hiermee sien mens ‘n vertrek weg van vorige menings wat deur hom geuiter is. Daarin ontbloot Dan Roodt deur sy eie evolusie ‘n belangrike Afrikanereienskap: wanneer dit werklik sleg gaan, slaag ons tóg daarin om saam te staan. Tans gaan dit baie sleg.
Sy beeld dat die ANC-staat oplaas onder sy eie slegtigheid in duie begin stort, hou water. Ons sien dit reeds gebeur met munisipaltiete en regeringsdepartmente wat al meer disfunksioneel raak. Die hele Afrika bestaan uit mislukkende state en daar is geen rede waarom SA nie daardie paadjie gaan loop nie. Die verval van die Afrikanistiese staat op sigself waarborg egter nie Afrikaner-oorlewing nie. Alleen is dit nie genoeg nie, want die Afrikaner as volk, kan ewenwel soos die oud-Rhodesiërs (‘n volk wat nouliks meer bestaan) onder die swart verdrukker ontbind.
Nee, ons het meer nodig en dit belig sy toekomsvisie ook. Ons sal ons ondernemendheid en voortreflikheid moet koester en dit moet deur eenheid bereik word. Roodt se stuk belig ook samewerking en dit impliseer die broodnodige Afrikanereenheid. Sonder eenheid is ons gedoem, want daarsonder sal ons nie die krag kan monster om die strukture waaroor Roodt skryf te kan oprig nie. Onderlinge pogings sal stukrag ontbreek.
Dis gepas dat sy toekomsvisie juis na 2024 kyk. Juis rondom daardie tyd sal die meeste NSA-kiesers jeugdiges wees, aldus Frans Cronjé van die SAIRR. Soos Cronjé aangedui het, is die jeug meesal radikaal. Dis juis onder hulle wat mense soos Malema se gewildheid gedy. Wanner hierdie radikale SA oorneem, gaan hulle die wittes van alle bates stroop. Dis dus belangrik dat ons teen daardie tyd genoeg mag gemonster het om teenkanting te kan bied, iets wat ons nou amper glad nie kan doen nie.
En nou word dit werklikheid: Soos Viktor Frankenstein het die Reënbognasie oor die naweek ‘n monster in die vorm van Julius Malema se EFF die lewe ingeroep. Hierdie onheispellende gebeurtenis is ‘n waterskeidingsoomblik. Terwyl die Naspes- (Naspers-) dampkring, wat ‘n jaar of wat gelede in die hemel was oor die “ondergang van Malema”, nou verbaas voorkom, is dit vir die res van ons geen verrassing nie. Die baring van hierdie gedrog bevestig ons ergste vrese. Al singend het Malema weer om volksmoord op ons geroep terwyl hy ook die roof van ons bates beloof het. Hierdie bedreiging behoort alle Afrikanerfaksies te oortuig dat die tyd vir samewerking nie langer uitgestel kan word nie.
Die uurglas loop leeg; die tyd vir binnegevegte is voorwaar verby.
In die jaar 2024 vind die Olimpiese Spele in Parys plaas. Dié stad het presies ‘n eeu gelede, in 1924, die Spele aangebied en daarom het die Olimpiese Komitee gevoel dat die Franse hoofstad verdien om weer as gasheer vir die Somerspele op te tree.
In die Stade de France ten noorde van Parys word daar oor die luidsprekers in die volgepakte stadion op Frans afgekondig: “Dames en here, verwelkom asseblief die atlete vir die Olimpiese Spele van 2024 in Parys!” Die skare juig asof op bevel en stadig begin een span na die ander die stadion binnestap. Soos die tradisie bepaal, neem die span van Griekeland die voortou, met hul blou en wit vlag wat onder die spreiligte wapper. “La Grèce!” kondig die omroeper hulle aan.
Daarna verskyn een land ná die ander alfabeties in die stadion. Ná Griekeland kom Afghanistan met hul swart, rooi en groen vlag verbygeloop. Daar is uiteindelik vrede in die land, ná jare van konflik en hul mans en vroue glimlag oënskynlik gelukkig vir die kameras.
Aan die suidekant van die stadion sit ‘n opgeskote Franse seun langs sy vader wat ‘n ingenieur by France Télécom, een van die plaaslike telekommunikasiemaatskappye is. Soos dit die Franse se geneigdheid is, is albei netjies aangetrek. Die seun dra ‘n kakiekleurige katoenlangbroek en ‘n wit langmouhemp waarop die groen krokodilltjie van Lacoste, die nasionale obsessie, pryk Gendaglik dra die vader nie ook Lacoste nie, maar ‘n vlootblou Italiaanse linnepak, met daaronder insgelyks ‘n wit linnehemp.
“Kyk pa, wie is daardie land, net agter Afghanistan?” Terwyl die skare en die aankondiger nog hul aandag by Afghanistan bepaal en Algerië reeds agter die onbekende groep atlete sigbaar is, spekuleer pa en seun enkele oomblikke lank oor wie dit kan wees.
“Dis ligte mense, waarskynlik Skandinawiërs. Miskien Denemarke,” sê die pa aan sy seun met daardie soort alwysheid wat eie aan ‘n Parysenaar en ‘n ingenieur daarby, is. Skielik val dit die vader by dat die letter D eers ietwat later in die alfabet volg en glad nie tussen Afghanistan en Algerië inpas nie.
“Maar kyk hoe hoe bruingebrand is hulle! Dit lyk nie asof hulle van ‘n koue land af kom nie?” sê-vra die seun ietwat snipperig aan sy pa.
“Ons sal seker binne enkele oomblikke hoor,” meen die pa, ietwat verleë ná sy skoot in die donker.
Die skare lawaai en dan kom die eerste eggogeluide uit die luidsprekerstelsel. Die aankondiger sê: “En al die pad vanuit…”
* * *
Elf jaar tevore in Suid-Afrika, in die jaar 2013 om presies te wees, gaan dit baie ver van Parys en die Stade de France, nie goed nie. Daar word wel rugbywedstryde in die verskeie ewe beroemde stadions van die land gespeel, maar sport is geen plesier meer nie. Rassekwotas is onlangs strenger gemaak en die toeskouers van Loftus Versfeld dreig om hul geliefde Blou Bul-span te boikot omdat die Blou-Bul-bestuursmaatskappy sonder om te blik of te bloos die rassekwotas instel en eerbiedig.
Die meeste blanke Afrikaners voer ‘n bittere stryd om oorlewing. Hulle is reeds stelselmatig uit die staatsdiens, die banke en die groot maatskappye geweer. Baie werk nou vryskut en deeltyds, boer hier en daar, of maak ‘n bestaan as knutselaars, klein vervoerkontrakteurs of eienaars van vulstasies. So pas het die politieke party waarvoor die meeste stem, egter tesame met die ANC ‘n selfs strenger swartbemagtigingswet in die parlement aanvaar wat alle maatskappye dwing om tot 40% swart aandeelhouding te hê. Diegene wat die wet oortree, sal tronkstraf op die hals haal.
Daagliks bereik die nuus van plaasmoorde en ander vorme van sadistiese geweld die moedelose volk wat in hul verslete klein motortjies op die snelweë rondry terwyl hulle ‘n groot deel van hul besteebare inkomste in die vorm van peperduur petrol letterlik verbrand. Rondom hulle jaag swartmans en -vroue in luukse Duitse sedans en viertrekvoertuie verby, met ‘n argeloosheid wat spreek van mag en die weelde wat dit moontlik maak. Af en toe kom een so ‘n voortuig met blou ligte verbygejaag en moet al die verslete klein motortjies padgee as ‘n BBP in die regering of die munisipaliteite, tesame met sy voertuie vol lyfwagte en handlangers, die ander voertuie so te sê van die pad afdruk.
Rooi Oktober, die 10de, 2013
Op Krugerdag 10 Oktober 2013 vind die Rooi Oktober-optog na die Uniegebou plaas. Slegs 600 Afrikaners neem daaraan deel, maar vir elkeen wat op ‘n Donderdagoggend opdaag, sou ‘n duisend graag daar wou wees. Via sosiale media versprei foto’s en kommentaar oor die gebeurtenis soos ‘n veldbrand. Benewens ‘n negatiewe hoofartikel in Beeld, ignoreer dié koerant, asook die Sondagkoerant Rapport, die betoging geheel en al, hoewel dit gaan om geweld teen hul eie lesers.
Dit verteenwoordig min of meer ‘n keerpunt. In die daaropvolgende maande neem ontevredenheid oor sadistiese geweld, regstellende aksie, korrupsie en wanbesteding van openbare fondse drasties toe. ‘n Proses van verandering in die openbare mening wat voorheen jare of selfs dekades sou geneem het, geskied binne enkele maande, danksy Facebook, Twitter, Disqus en ander sosiale media. Afrikaners verdeel in twee groepe: die meer fatsoenlikes wat praat van “keelvol” en die ander wat sommer prontuit vir almal wat wil hoor, vertel: “Ons is gatvol.”
Tussen Krugerdag en Geloftedag van 2013 vind ‘n stille revolusie plaas waaroor die HSM (hoofstroommedia) nie eens berig nie. Soos alle revolusies begin dit klein: in kafees, in huise, komiteekamers, vergadersale waar geen joernalis of TV-kamera ooit kom nie; daar word intens gepraat, met mekaar koppe gestamp, planne beraam en strategieë bedink.
Op die duur besef almal wat hulle te doen staan. Onder die voorwendsel van demokrasie, is die land deur plunderaars oorgeneem. Die wetteloosheid en korrupsie strek hulle ten goede, want almal is omkoopbaar en die staatskas waar al die geld versamel, is die plek waar elke misdadiger en oneerlike sakeman kan kom “skep”. Selfs buitelandse rampokkers is welkom, net nie Afrikaners nie. Dit geld ook die munisipaliteite waar bedrog en korrupsie aan die orde van die dag is.
Jare lank voer mnr. Jaap Kelder van die Nasionale Belastingbetalersunie reeds hofsake in ‘n poging om munisipaliteite te dwing om hul wanbesteding te staak en behoorlike dienste aan dorpe en stede te verskaf. Hy versprei vergeelde boeke van Leon Louw en Frances Kendall van die Vryemarkstigting waarin ‘n kantonstelsel vir Suid-Afrika in die vooruitsig gestel word.
Tydens ‘n vergadering van aktiviste iewers in Pretoria, staan iemand op en sê: “Hierdie korrupte Afrikastaat en sy groep plunderaars sal vanself in duie stort. Om te oorleef, kort ons twee goed: kapitaal en veiligheid.”
Daar word aan die werk gespring. Landwyd word honderde koöperatiewe spaarverenigings gevestig en binne enkele maande vloei miljarde rande uit die banke daarheen. Agterna word dit in produktiewe toerusting, geboue, goud en buitelandse valuta omgesit. By die Reserwebank van Suid-Afrika, wat deur ‘n Litause goewerneur, me. Gill Marcus, beheer word, word daar kop gekrap oor waarom die land se geldvoorraad skielik met twintig persent gedaal het. Die groot vier banke sukkel om genoeg deposito’s te in en die sentrale bank weet nie of hy rentekoerse moet laat styg of daal nie.
“Hierdie is ‘n oorlog, ‘n lae-intensiteitskonflik,” sê nog iemand in ‘n kafee in Randburg. “Daar is die semantiese oorlog, die daaglikse propagandakanon met woorde soos ‘apartheid’ en ‘rassisme’ wat oopgetrek word, maar dan ook die terreur in die vorm van plaas- en huisaanvalle wat voortwoed. Ons is besig om die semantiese oorlog op die internet en op sosiale media te wen, maar die fisieke oorlog teister ons steeds. Die gruweldade en uitwissing vind deurlopend plaas.”
“Wel, ons is goed op pad om ‘n nuwe finansiële stelsel vir Afrikaners te vestig,” antwoord sy gespreksgenoot. Hy is effens bles, met ‘n welige goudbruin snor. “Ons het reeds meer as 100 miljard rand se deposito’s en met al die geld wat nou in Afrikaner-mikrobedrywe belê is, begin ons ‘n tekort aan mannekrag ondervind en ons wil nie volksvreemdes begin aanstel nie. Dit laat ons met ‘n probleem, ook wat veiligheid betref. Wie gaan ons oppas? Ons kan nóg op die polisie, nóg op privaatveiligheidsmaatskappye vertrou. Ons moet so gou moontlik gemeenskapsveiligheidsdienste vestig, saamwerk met buurt- en plaaswagte. Die resep is reeds daar: dit moet net uitgebrei word.”
Via die internet, sms’e en ander alternatiewe media word ‘n reuseveldtog geloods. Met behulp van amptelike demografiese statistiek oor taal en ras, word min of meer bepaal waar Afrikaners in die land woon en só word sektore afgebaken en die veiligheidsbehoeftes bepaal. In rustige landelike gebiede sonder veel volksvreemdes is slegs monitoring en nooddienste nodig. Maar in stedelike gebiede met groot plakkerskampe, asook landbougebiede waar plaasmoordenaars deur radikale akademici en buitelandse NRO’s aangehits word, is privaatreaksie-eenhede met wapens, voertuie en kommunikasietoerusting nodig. Dit kos ‘n paar honderd miljoen rand.
Geloftedag op 16 Desember 2013 is die eerste keer in die geskiedenis dat Afrikaners nie net toesprake maak en koffie drink nie, maar ook – soos Jode by sinagoges – onder mekaar aandele in veiligheidsmaatskappye en -koöperasies verkoop. Teen Maart 2014 is groot dele van die land reeds baie veiliger. Die ANC-minister van veiligheid en sekuriteit verskyn op TV om aan te kondig dat die misdaadkoers gedaal het, “vanweë die volgehoue harde werk van my amptenare”. Die meeste Afrikaners hoor dit egter nie, want hulle kyk nie meer SAUK nie en lees ook nie die Nasperskoerante wat reeds jare lank ‘n semantiese oorlog teen hul eie lesers voer nie.
Gedurende 2014, 2015 en 2016 ontwikkel daar geleidelik ‘n nuwe kultuur onder Afrikaners. Teenoor die selfvernietigende individualisme en spreekwoordelike broedertwis van die verlede, ontstaan nou ‘n gees van saamstaan en “kom ons word sáám sterk en vry”. Die groot statussimbool is nie meer dié van die Bantoe, “kyk hoe duur is my motor” nie, maar “kyk hoeveel doen ek vir my volk”. ‘n Soort Spartaanse gees van oefening en paraatheid, dog ook trots op Afrikaans-wees, neem oor by die ou, leë materialisme en masochisme waarmee hulle só lank deur die hoofstroommedia en die korporatiewe adverteerders gebreinspoel is.
In dié jare verrys nuwe supermarkte en kafees, maar ook hoëtegnologiebedrywe. By Kleinfontein, oos van Pretoria, word een wolkekrabber ná die ander gebou wat kantore huisves van waar ‘n horde jong Afrikaanse programmeerders IT-dienste aan veral Duitsland verskaf. Afgetrede Duitse onderwysers word opgekommandeer om verkoopsmense taalvaardig te maak. Maar in Duitsland self word kantore in al die vernaamste stede geopen waar die toegewydheid, die hardwerkendheid en professionaliteit van die Afrikaner-Silicon-vallei besig word. Boonop daal die rand aanmekaar en is die Afrikaners se tariewe uiters mededingend as dit in euro omgereken word.
Insgelyks op Kleinfontein, word ‘n hospitaal en opleidingsentrum vir verpleegpersoneel gebou wat nie net mediese sorg aan Afrikaners verskaf nie, maar operasies teen mededingende tariewe aan Britte verskaf. Oral in Brittanje verskyn geteikende internetadvertensies: “Need an op? Come to Kleinfontein, your medical paradise.”
Iewers bestuur ‘n finansiële komitee die toevloei van buitelandse valuta en kapitaal na die Afrikanerekonomie. Heelwat daarvan word op allerlei vindingryke maniere geneutraliseer sodat die res van Suid-Afrika op sy gewone trant voortsukkel, met ‘n swak rand, stagflasie, vervallende infrastruktuur en staatskuld wat hand oor hand toeneem.
Tekens van voorspoed en welvaart begin onder Afrikaners sigbaar raak. Maar hulle ry steeds verslete klein motortjies en bakkies, met ‘n horde volkseie werktuigkundiges wat hul voertuie onderhou. Rondom Orania in die Noord-Kaap verrys ‘n tweede tegnopool waar veral laboratoria opgerig word, wat globale navorsingsdienste aan maatskappye in die Noordelike halfrond verskaf. Daar word ook hotelle, vakansie-oorde en konferensiesentrums opgerig wat toeriste van oor die aardbol aanlok, met goeie diens en volmaakte veiligheid.
Teen 2020 is Suid-Afrika se staatskas so byna-byna leeggesteel. DIe begrotingstekort beloop 30% en die staatskuld trek by 120% van BNP. Tyd om van die staat se bates te begin aankoop. Van die vervalle staatshospitale word vir ‘n appel en ‘n ei aan Afrikaners verkoop, met natuurlik ‘n bietjie omkoopgeld wat die transaksie olie, soos dit maar gewoonlik die geval met ‘n Suid-Afrikaanse staatsamptenaar is. Desperate ANC-amptenare verkoop selfs van hul tolpaaie om inkomste te verkry.
Vanaf 2015 begin Afrikanerkantonne een ná die ander onafhanklikheid van die sentrale regering verklaar, kragtens artikel 235 van die Suid-Afrikaanse grondwet wat luil:
Die Suid-Afrikaanse bevolking as geheel se reg op selfbeskikking soos in hierdie Grondwet vergestalt, belet nie, binne die raamwerk van dié reg, die erkenning van die konsep van die reg van enige gemeenskap wat ʼn gemeenskaplike kultuur- en taalerfenis deel, op selfbeskikking binne ʼn territoriale entiteit in die Republiek of op enige ander wyse, soos deur nasionale wetgewing bepaal.
In wese is dit ou blanke munisipaliteite, tesame met omliggende plase, wat afstig. Die sentrale regering staan magteloos om die proses van afstigting te keer, want sowel die grondwet as die internasionale reg maak daarvoor voorsiening. Een van die eerste dorpe wat tot dié stap oorgaan, is Heidelberg, hoofsaaklik om die Hoër Volkskool van ondergang te red. Toe die Heidelbergkanton tot stand kom, is dit asof ‘n sluis oopgetrek word en oral in die land vind vergaderings plaas waar selfbeskikking uitgeroep word. In plaaslike en internasionale howe woed allerlei hofsake, maar intussen steur gemeenskappe hulle nie meer aan die ANC-munisipaliteite, die staat of, les bes, die Ontvanger van Inkomste nie. Groot verwarring heers in die Suid-Afrikaanse howe, wat geen saak van die Ontvanger teen ‘n oud-Suid-Afrikaanse belastingbetaler kan aanhoor alvorens daar uitsluitsel kom oor watter hof in die nuwe kantonne oor jurisdiksie beskik nie.
Die Kantonale Bank van Heidelberg doen fluks sake en begin selfs sy eie geldeenheid uitreik wat so min of meer aan die euro gekoppel is. Die eerste wolkekrabber is reeds in Heidelberg in aanbou om in die vraag na kantoorruimte en verblyf te voldoen.
Binne die eerste paar jaar van die nuwe Afrikanerbeweging, ontstaan ‘n groot mannekragtekort. Pensioenarisse word heropgelei, van skootrekenaars voorsien en selfs tieners op skool begin op ‘n vroeë ouderdom deeltyds werk omdat die ontluikende Afrikanerekonomie voortdurend nuwe werknemers benodig. Volgens beskikbare syfers, behaal die groeikoers in sommige jare ‘n ongehoorde 20 persent! Soos wat Afrikaners loskom van die parasitiese, korrupte stelsel van Suid-Afrika, is hulle soos atlete wat met gewigte aan geoefen het en nou skielik vry kan hardloop.
Vliegtuie uit Australië, Nieu-Seeland en Kanada is skielik volgepak met terugkerende Afrikaners wat onmiddellik in die netwerk van kantonne opgeneem word. Hul kinders word weer aan Afrikaans blootgestel met dubbelmediumonderrig in Afrikaans en Engels, met ‘n geleidelike oorskakeling na Afrikaans.
Met die staatskas wat leeg bloei, verklaar die ANC-bewind hom bereid om van sekere kampusse ook ontslae te begin raak. Pretoria, Potch en Bloemfontein word sommer gelyk aan ‘n Afrikanerkonsortium verkoop. Die bestaande kleurlingrektore en blanke apparatsjieks wat dié instellings oor die jare probeer verengels en venietig het, word voor die voet afgedank. Hulle word nie eens toegelaat om hul lessenaars leeg te maak nie, maar word deur veiligheidspersoneel van die perseel verwyder. Die akademiese personeel word insgelyks gesuiwer van marxiste, feministe en ander geestelik versteurdes wat met ‘n pakkie valium huis toe gestuur word.
Teen 2020 doen Der Spiegel die eerste groot artikel oor “Das Afrikanerwirschaftswunder” en ‘n horde internasionale TV-joernaliste sak op die Afrikanerkantonne toe om ondersoek in te stel na die geheim van hul verbysterende sukses. Hulle kom agter die spaarkoers is omtrent dertig persent en daar bestaan ‘n stelsel van permanente opleiding waaraan almal deelneem, van kleuters tot bejaardes in hul sewentiger- of tagtigerjare – alles in Afrikaans. Meesal loop mense in kortbroeke, tweekleurhemde en vellies rond en stel meer in hul finansiële beleggings as in verbruik belang. Kort-kort skenk ‘n ryk Afrikaner ‘n vleuel aan ‘n hospitaal, skool of universiteit wat aangebou word en waar nog werk vir sy volksgenote geskep word.
Selfs met die diaspora-Afrikaners terug in die vaderland, raak die arbeidstekort egter nypend. Soos in Japan, is daar oral outomate wat koffie, tee en koeldranke bedien. Selfbedieningsrestaurante wat deur een of twee mense bedryf word en wat slegs van weggooibare borde en eetgerei gebruik maak, is die norm.
Daarom word ‘n nuwe immigrasieplan soos laas in die vyftigerjare van stapel gestuur. Lande en gebiede in Europa word geïdentifiseer waar armoede en werkloosheid heers en werwingskantore word geopen om jong immigrante na die Afrikanerkantonne te lok. Tot ‘n honderdduisend Europese immigrante word jaarliks met skepe na Suid-Afrika gebring, met Afrikaanse lesse en ‘n inburgergeringskursus wat reeds op die skip begin, nes in die vyftigerjare. Die nuwe immigrante word deur die Afrikanerekonomie geabsorbeer en van die vervalle stedelike gebiede in Pretoria, Roodepoort en Randburg word herwin om hulle te kan huisves. Die Gilde van Afrikaanse argitekte hou jaarliks ‘n groot kongres waar nuwe boustyle en tegnologie wat die minimum arbeid vereis, bespreek word. Dit gaan egter ook daaroor om ‘n nuwe Afrikaanse omgewing te skep, wat tegelyk modern en inheems Afrikaans is. In die kafees waar jy self jou koffie by ‘n masjien moet gaan tap en jou koeksister uit ‘n outomaat val, argumenteer filosowe, kunstenaars en teoretici oor presies wat suiwer Afrikaanse argitektuur of kuns sou wees en wat nie.
Intussen ploeter Suid-Afrika op sy ingeslane weg voort. Die utopie van gelykheid, kollektiwisme, nie-rassigheid, regstellende aksie, diversiteit, bemagtiging en die eerwaarde Jesse Jackson se “reënboognasie” word gaandeweg verwesenlik. Dit lyk min of meer soos Zimbabwe met werkloosheid in die orde van tagtig tot negentig persent. Trouens, vele Zimbabwiese immigrante begin noordwaarts emigreer omdat omstandighede daar beter as in Suid-Afrika is.
Omdat die ekonomiese koek – of eerder ‘n kolwyntjie – al hoe kleiner word, is daar ook meer politieke konflik tussen die lede van die regerende elite. Sluipmoorde tussen leiers van partye, maar ook binne partye neem toe. Mevrou Zille word tussen die oë deur ‘n Zoeloe-sluipskutter uit Nkandla gepot en die gemiddelde standaard van politieke dans op die verhoog styg ‘n paar kerwe.
NAVSFED se embleem, wat reeds vir internasionale byeenkomste gebruik is
Die Afrikanerkantonne het hul eie probleme en word ietwat multikultureel, want al hoe meer Pools, Frans, Duits en Nederlands word op straat gehoor soos wat nuwe immigrante aankom.
Teen 2022 word die netwerk van Afrikanerkantonne die grootste ekonomie in Afrika en steek dié van Suid-Afrika verby. Groot dele van wat steeds Suid-Afrikaanse grondgebied is, word deur Afrikanerboere en -entrepreneurs opgekoop met die oog op herwinning en uitbreiding.
Om lid van die Olimpiese Komitee te word, het mens nie ‘n onafhanklike staat nodig nie. Daarom is die eerste stappe om ‘n Afrikaner- Olimpiese Komitee te vestig reeds in 2012 deur organisasies wat met volkseie sport gemoeid was, soos die Nasionale Afrikaner Volkseie Sportfederasie (NAVSFED) geneem om ‘n aansoek om lidmaatskap in te dien.
In 2014 is die aansoek ingedien en reeds vanaf 2016 neem ‘n Afrikanerspan aan die Olimpiese Spele deel.
* * *
“En al die pad vanuit Suider-Afrika (op Frans praat die aankondiger van Afrique australe wat so min of meer die hele streek beteken, dus van geen spesifieke land nie, want daar is atlete vanuit Namibië ook in die span), die Afrikaners!”
Skielik word die hele Stade de France stil, ademloos. Die skare staar hulle aan, asook die anderhalf miljard televisiekykers wat op daardie oomblik na die openingseremonie van die 2024-spele kyk. Met ligte tred, gemaklik, stap ‘n sestigtal vreemde wesens uit die verre Suide die stadion binne. Hulle dra gemaklike klere: wit linnebroeke, groen kleurbaadjies met ‘n Springbokembleem op, maar – knipogie na ‘n oorlog lank gelede – vilthoedens met die een rand opgeslaan. Die vroue-atlete dra ‘n soort postmoderne kappie, met lang wit linnerokke wat by die mans se broeke pas. Hulle sweef soos Walkurebruide die stadion binne.
Dan haal die mans hul hoedens van hul koppe af en wuif vir die skare, om ‘n verskeidenheid blonde en donker haardosse, met selfs ‘n rooikop onder hulle, te ontbloot.
Die applous is oorverdowend. Nie net is die verwagtinge groot vir die span uit die Suide van Afrika nie, maar met hul ligte dog sonbruin velle, straal hulle iets besonders, amper goddeliks, uit. Voor stap ‘n jong meisie in haar lang rok en stylvolle kappie. Aan ‘n stok dra sy die eeue oue oranje-blanje-blou, waarvan die kleure skokkend helder onder die flitsende kameras vertoon.
In die span is daar ‘n Pool of twee wat inderhaas kantonale burgerskap moes verkry en Afrikaans nog bietjie krom en skeef praat, maar soos wat eers Albanië en dan Algerië agter die Afrikanerspan inval, bestaan daar min twyfel oor wie in dié geledere die ware A-span is.
Op die pawiljoen sê die Franse seunskind aan sy pa: “Natuurlik, dis die Afrikaners!”
“Mais oui, dis hulle,” antwoord die vader, ietwat verleë. “Hoe kon ek hulle met Skandinawiërs verwar? Aan die ander kant, vir Afrikane lyk hulle só… wit. Ek wens die Franse span kon só gelyk het.”
MEDIAVRYSTELLING DEUR PRAAG (PRO-AFRIKAANSE AKSIEGROEP) OP 2 OKTOBER 2013
Die lesing wat prof. Jonathan Jansen voor ‘n gehoor van die English Academy of South Africa gelewer het en waarin hy die afskaffing van Afrikaans as onderrigtaal bepleit, verteenwoordig ‘n skandalige miskenning van Afrikaans en universele taalregte. Daar is geen plek vir Jansen aan ‘n Afrikaanse universiteit soos dié van die Vrystaat nie en daarom behoort hy onverwyld sy bedanking as rektor in te dien.
Jansen is ‘n epigoon van Amerikaanse politieke korrektheid en sy vervelige, middelmatige sienings word tot vervelens toe deur die media uitgedra. Hy het nog nie agtergekom dat die Republiek van Suid-Afrika nie die Verenigde State van Amerika is nie; boonop verskil ons land se problematiek grondig van daardie land s’n.
Engels is maar die vierde mees gesproke taal in Suid-Afrika. Minder as 10% van die land se inwoners praat dit tuis, net effens meer as Sepedi. Boonop is die variant van Engels wat in Suid-Afrika gebesig word, gedeeltelik verkreoliseer en armoedig. Dat dié boewetaaltjie wat vir “Engels” moet deurgaan nou tot Suid-Afrika se enigste onderrigmedium verhef moet word, is nie net vergesog nie, maar sou ‘n rampspoedige uitwerking op onderwys hê.
Terwyl opvoedkundiges reeds dekades lank die saak vir moedertaalonderrig bepleit, is Brits-koloniale troglodiete soos Jansen besig om téén alle logika in die saak vir “slegs Engels” en “Engels is beter” te stel.
Dat die Engelse Akademie van Suid-Afrika boonop ‘n platform vir dié tipe chauvinistiese en platvloerse denke bied, spreek insgelyks boekdele. Historici het al die onverkwiklike anti-Afrikaanse rol van dié “akademie” uitgewys wat in die sewentigerjare kinders in Soweto teen Afrikaans opgesweep het, iets wat op die Soweto-onluste uitgeloop het. Kennelik is dié liggaam met sy eie klein Milner-filosofie besig en gebruik die ‘swart” Jansen om sy koloniale vuilwerk vir hom te doen.
Sowel die Engelse Akademie as Jansen se stompsinnige pleidooi vir ‘n Engelse monokultuur in Suid-Afrika moet verwerp word met die minagting wat dit verdien. Sedert die negentigerjare is die idee van taalregte internasionaal gevestig en daarom kan sowel Afrikaans as ander inheemse tale aanspraak maak op gelyke behandeling teenoor die koloniale taal, Engels.
Jansen is kwaadwilliglik besig om die onregmatige opperstatus wat Engels tans in ons land geniet, te misbruik om Afrikaans aan die Universiteit van die Vrystaat wesentlik te benadeel. Hy het reeds oor en oor bewys dat hy ‘n Afrikaner- en Afrikaanshater van die eerste water is.
Daarom moet hy onverwyld sy bedanking indien sodat ‘n meer bekwame persoon die leisels as rektor van die Vrystaatse Universiteit kan oorneem. Die Afrikanerverraaiers wat hom daar aangestel het, verdien om gestraf te word.
Terselfdertyd moet die Engelse Akademie van Suid-Afrika verantwoording doen vir sy terugkeer tot koloniale sienings wat tot die Milner-tydvak behoort en wat nie in ‘n moderne Suid-Afrika tuishoort nie.
PRAAG sal in ‘n aparte skrywe antwoorde van die Engelse Akademie verlang sover dit die chauvinistiese en inderdaad xenofobiese menings betref wat Jansen namens dié instelling uitspreek. Vir seker sal ons ook met die Engelse Akademie op Afrikaans kommunikeer en ‘n flink antwoord van die spul Milneriaanse zombies verlang.
Djonnitin Jansen, rektor van Kovsies, voel klaarblyklik weer afgeskeep en / of verveeld, en het derhalwe besluit om sy gunstelingteiken, Afrikaners, by te kom. Kan ook wees dat Djonnitin groter politieke ambisies as ‘n blote rektorskap het, en watter geriefliker teiken is daar vir ‘n kruiper as ‘n Afrikaner, as jy politieke punte wil aanteken? Ek gebruik terloops doelbewus nie die term “blanke Afrikaner” nie, aangesien dit ‘n toutologie sou wees – Afrikaners is per definisie wit, en dus is ‘n Afrikanerskool, vir die doeleindes hiervan, ‘n skool met ‘n meerderheid Afrikaners, wat ook per definisie blankes is. Volgens Djonnitin hou Afrikanerskole kwansuis ‘n ernstige bedreiging vir rasseharmonie in ons Guptatopie in. Nee, regtig. Nou goed, ek besef dit: Logika, redelikheid en die feite is vir ‘n politieke aanstelling soos Djonnitin uitgediende, Eurosentriese konsepte. Kruiperige politieke gedienstigheid voor sy ANC-meesters is kennelik vir Djonnitin veel belangriker oorwegings as die blote feite en die waarheid, maar vergun my om korte mette te maak met Djonnitin se nonsens.
Eerstens vind ek dit absurd dat ‘n taal soos Engels Djonnitin se voorkeur as onderrigmedium sou wees. Engels, wat slegs vierde op die lys van die mees algemene huistale in Suid-Afrika is, vergelyk maar sleg met Zoeloe, Xhosa en Afrikaans (ja, Djonnitin, Afrikaans!) as die drie mees algemene huistale.
Mens moet maar ook skynbaar nie te diep krap oor Djonnitin se akademiese agtergrond nie, maar dit word allerweë erken deur al wat ‘n nie-regstellende-aksie-akademikus is, dat moedertaalonderrig ‘n kritieke suksesfaktor vir akademiese sukses is. Die topskole in Gauteng sluit gereeld Afrikanerskole soos die Hoërskool Waterkloof en Affies in. Hoe Djonnitin, wat op sy CV probeer beweer hy is ‘n kenner in die opvoedkunde, daardie spesifieke navorsing misgelees het tydens sy studies, sal net hy en sy voormalige dosente weet. Was hulle ook kwota-dosente wat om ander redes as akademiese uitnemendheid aangestel is?
As Djonnitin dan logies en konsekwent wou wees, en as hy iets van die opvoedkunde begryp het, iets wat mens weer eens nie redelikerwys van ‘n politieke aanstelling kan verwag nie, sou hy moes aandring op streeksgebonde moedertaalonderrig: Zoeloe en Xhosa aan die Ooskus, Afrikaans, Sotho en Tswana in die binneland, en Afrikaans in die Weskaap.
Voorts gaan sy argument dat Engels kwansuis ‘n wêreldtaal is, ook nie op nie. Daar is baie meer sprekers van Mandaryns as wat daar Engelse huistaalsprekers is, en as Djonnitin die vaagste benul gehad het van die ekonomiese realiteite van die 21ste eeu, en dan regtig kinders ‘n ekonomiese voorsprong wou gee, sou hy logieserwys op onderwys in Mandaryns moes aandring, want die 21ste eeu gaan ongetwyfeld aan die Ooste behoort in ekonomiese- en magsterme. Voorts is Engels geen waarborg van ekonomiese sukses nie – Duits word deur slegs sowat 100 miljoen mense gepraat (vergelyk dit met die miljard plus Chinese), maar nietemin is Duitsland steeds ‘n ekonomiese supermoondheid. Sou Djonnitin ook aan Kansellier Merkel aanbeveel dat sy Duits in haar land se skole moes afskaf, sodat die Duitsers meer mededingend moes raak?
‘n Veel ernstiger vraag, wat Djonnitin in sy tirade nie duidelik maak nie, is waarom spesifiek Afrikaanse skole rasseharmonie kwansuis sou bedreig. Waarom dan nie ook die relatief blanke Engelse skole soos Bishops of King Edward, of Rivonia Primary waaroor daar ‘n hofsaak was, uitsonder nie? Waarom nie pikswart Vendaskole in Thohoyandou nie? Is dit agv Afrikanerskole se sukses? Want, nes Bishops en King Edward, het die groot meerderheid Afrikanerskole ook anderskleurige leerlinge. Mens sou dit besonder moeilik vind om ‘n 100% blanke voormalige Model-C-skool op te spoor.
Kom ons erken nou maar wat Djonnitin so beserk maak van onsamehangende woede en afguns: Afrikanerskole is Suid-Afrika se oorpresteerders en uitblinkers, veral waar dit by staatskole kom. Alhoewel daar in elke skool soms probleme voorkom, is blanke, Afrikaanse skole met reg bekend vir hul goeie dissipline en akademiese uitnemendheid, veral vergeleke met die wanorde en anargie wat dikwels in die res van die Guptatopiese skole heers. Dit geld selfs vir meestal blanke, Engelse skole. Die onlangse voorval waartydens ‘n blanke kind beserk geraak het, en ‘n onderwyseres met ‘n besemstok aangerand het, het juis in ‘n Engelstalige skool plaasgevind, met swart klasmaats wat die belhamel aangemoedig het.
Is sulke voorvalle – kinders wat onderwysers te lyf gaan met besemstokke – vir Djonnitin egter meer aanvaarbaar as dat Afrikanerskole wat goeie dissipline en resultate lewer? Dit lyk tog so, en dit is inderdaad al gevolgtrekking wat mens uit sy onsamehangende tirade kan maak. Hieruit volg dat Djonnitin een of ander wroeging koester teen goeie prestasies en dissipline, maar slegs wanneer Afrikaners dit bereik. Daarom beweer hy dat Afrikanerskole se goeie voorbeeld op een of ander manier sou bydra tot rassespanning. So nie, sou hy ook te velde moes trek teen suksesvolle, Engelse privaatskole soos Michaelhouse.
En hiervoor is slegs een verklaring: Jaloesie. Rassistiese jaloesie. Anti-Afrikaner-, rassistiese jaloesie. Daar is dus wel rassehaat in SA, maar dit word aangeblaas deur haters soos Djonnitin.
Soos die kulturele marxis wat Djonnitin is, is sy sogenaamde oplossing egter nie om te poog om ook Zoeloe-, Xhosa- en Sothoskole na dieselfde vlak as Afrikanerskole op te hef nie. Nee; sy oplossing is eerder ‘n tipiese kulturele marxis s’n: gedwonge gelykheid. Die afbreek van dít wat goed funksioneer, en die verlaging van standaarde na dié van die laagste gemene deler.
Dit is moeilik om opheffingswerk te doen, daarom verkies Djonnitin eerder ‘n uitweg wat sy geliefde Engelse “a race to the bottom” sou noem. In weerwil van die oorweldigende getuienis dat moedertaalonderrig wesentlik belangrik vir akademiese prestasie is – kyk bloot hoe goed vaar Afrikaanse Model-C-skole elke jaar met hul matriekuitslae – kies Djonnitin eerder die maklike uitweg: Hy wil nie ander ophef nie, hy wil Afrikaners eerder na die ander se vlak afrem. Hy wil so maak deur Afrikanerkinders se skoolloopbane te bemoeilik, om my en jou kinders hul reg te ontsê om in ons eie taal onderrig te ontvang.
Rassistiese afguns, ou Djonnitin, is egter nie ‘n mooi ding om te aanskou nie. Ek het boonop nog slegter nuus vir jou, Djonnitin: Selfs al slaag jy daarin, soos ‘n wafferse Milner, om Afrikaans etnies uit ons kinders se skole te reinig, gaan Afrikanerkinders nog steeds die res uitstof. Wie gaan jy dan vir rassespanning blameer, Djonnitin?
Dít mag dalk na ‘n vreemde vraag lyk, maar ek kon seker ook die vraag anders gestel het deur te vra: Is die Bantoe inheems aan Suid-Afrika? Vir my is die Afrikaner – die mens, die bees, die blom – inheems aan Afrika en Suid-Afrika, vandaar dus my vraag.
In Duits, die grootste Germaanse taal waaraan Afrikaans verwant is, beteken die woord “Afrikaner” gewoon “Afrikaan”. Dus kan my vraag ook só gelees word: Is die Bantoe ‘n Afrikaan? Op die oog lyk dit na ‘n vreemde of selfs radikale vraag, maar verlede week het ek die biografie oor Joe Slovo en Ruth First gerensenseer. Hulle was twee van die mees radikale politieke denkers wat nog ooit in Suid-Afrika geleef het. Daarom verbaas dit ook nie dat First die eerste was om die stelling te maak dat “blankes in Suid-Afrika die swartes se grond gesteel het” nie.
Afrikaner(tjie)
Toe Ruth First die eerste keer in die 1940s daardie stelling, of liewer teorie, geformuleer het, was daar seker baie mense wat haar uitgelag het. ‘n Mens sou dit ‘n marxistiese leuen kon noem. Vandag word dit egter as die heilige waarheid in die koerante van Media24/Naspers verkondig. Op 26 Julie vanjaar het ‘n artikel uit die pen van die Britse marxis, Ruth Hall, in al die Media24-dagblaaie se Saterdaguitgawes verskyn met die spottendene, ironiese titel O boereplaas, naturellegrond. Daarin word ‘n hele kommunistiese versinsel rondom grondbesit en kapitaal gekonstrueer, wat beteken dat alles wat ons as Afrikaners besit eintlik aan swartes behoort.
Die probleem is: baie min mense opper enige beswaar teen al dié radikale teorieë wat ons Afrikaners as indringers in ons eie land voorhou. Die ironie dat immigrante uit Litaue soos First en Slovo ons tot vreemdelinge of buitelanders in Suid-Afrika kan verklaar, skrei natuurlik ten hemele.
Ons leef in ‘n baie radikale tydvak van revolusie en “transformasie”. Suid-Afrika het oor die afgelope twintig jaar meer verandering beleef as Wes-Europa oor die afgelope 200 jaar. In vele Europese lande kom die regering tot ‘n val as die staatsmediesefonds se uitbetalings met ‘n paar persentasiepunte gewysig word, wat nog te sê die soort revolusie wat ons ervaar. Van hier af gaan die revolusie versnel en ons bates sal toenemend deur die staat en die groepe in beheer – wat ook ander lande, gemeenskappe en hul veiligheidsdienste insluit – gekonfiskeer word.
Radikale omstandighede verg radikale denke. Die Afrikaner skram in sy versigtigheid en konserwatisme instinktief van radikalisme weg, maar soos Van Wyk Louw ook iewers verduidelik, beteken om “radikaal te dink” bloot “om tot aan die wortel te dink”. Diegene wat soos ek in die goeie ou dae nog Latyn op skool gehad het, sal weet dat “radix” in Latyn “wortel” of “bron” beteken. Die reuseverandering wat ons beleef, dwing ons om alles in heroënskou te neem.
Ruth First en die ander kommunistiese teoretici het alles op die idee gebou dat die swartman op grond van sy ras eerste aanspraak op Suid-Afrika het. In die Suid-Afrikaanse kommunisme is ras = klas en daarom behels die klasseomwenteling terselfdertyd ‘n rassetransformasie. Mbeki en ander swart denkers herhaal eintlik maar net Joe Slovo en Ruth First se idees as hulle na Suid-Afrika se “kolonialisme van ‘n spesiale tipe” verwys. Veral Slovo se boesemvriend, Harold Wolpe, is sover ek onthou vir daardie term verantwoordelik. In weerwil van die Afrikaner se teenwoordigheid van 360 jaar in die land, asook sy inheemse kultuur en taal wat hier gestandaardiseer is, word ons summier tot “kolonialiste” verklaar. Die verengelste swart elite en hul Litause of Britse teoretici is die “inheemses” wat ons binnekort van ons grond af gaan skop en wie weet sommer landuit gaan jaag sodat hulle oplaas Suid-Afrika se aansienlike hulpbronne na willekeur kan plunder.
Maar hoe stewig is daardie fondament wat Ruth First gebou het? Vir elke argument is daar ‘n teenargument. Toevallig val my oog nou die dag op ‘n klassieke boek deur die Afrikanerhistorikus, Gustav Preller, Daglemier. Amper asof Preller die dag voorsien het dat die Afrikaner of die blanke in Suid-Afrika tot indringer verklaar gaan word, beklemtoon hy deurentyd dat ons volksplanting aan die Kaap vóór die groot migrasie van die Bantoetaalsprekers na ons land geskied het. Onder andere skryf hy dat die Vendas eers teen 1700 in die Soutpansberg aangekom het.
Die eerste helfte van die twintigste eeu, toe Preller geskryf het, was ‘n baie interessante tydvak in die Weste, sowel wat die natuur- as die geesteswetenskappe betref. Toe is die grondslag in die fisika gelê wat uiteindelik tot die atoombom en vandag se geweldige tegnologiese opbloei sou lei. Terwyl die natuurwetenskappe ná die tweede wêreldoorlog aanhou groei het, het die marxistiese gordyn egter in hoë mate oor die geesteswetenskappe, maar ook gedeeltes van die argeologie, antropologie, biologie en die genetika, gesak. Die aandrang op gelykheid het eenvoudig sekere vorme van navorsing taboe gemaak.
President Poetin van Rusland het onlangs die Amerikaners gewaarsku met ‘n boodskap in die trant van: die marxisme het nie vir ons gewerk nie, moenie dink dat dit by julle iets goeds gaan teweegbring nie. Feit is egter dat die geesteswetenskappe aan die Amerikaanse universiteite sedert die sestigerjare deur marxisme oorspoel is en nog nooit weer herstel het nie. Die Suid-Afrikaanse universiteite volg hulle min of meer slaafs na, dus geld dieselfde in ons land.
Lees gerus ook die volledige aanhaling vanuit Erik von Kuehnelt-Leddihn in my Engelse rubriek vandag waarin hy na die “gewapende bordele wat ons aanhou om universiteite te noem”, verwys. Suid-Afrika se gewapende bordele word egter feitlik volledig deur epigone van Ruth First en Joe Slovo beset, ten minste in die geesteswetenskappe. As u my nie glo nie, gaan maar net Leon Lemmer se rubrieke oor die Universiteit van Stellenbosh deur, veral vandag s’n.
Sedert 1994 word die antropologie en die evolusieleer insgelyks deur ons nuwe heersers gebruik om die “eenheid van die mens” te postuleer. Veral prof Phillip Tobias van Wits het die voortou hiermee geneem. Net soos in die Sowjetunie waar alle fasette van menslike kennis onder kommunisme gebruik is om die politieke stelsel te regverdig, word antropologie, argeologie en geskiedenis by ons só geskryf dat dit die huidige orde en veral die revolusie regverdig. Die indruk word bowenal gewek dat die Bantoetaalsprekers reeds duisende jare in die land teenwoordig is. Trouens, met propaganda-instellings soos die Cradle of Man-kompleks aan die Wesrand word gepoog om die indruk te wek dat die Bantoe so min of meer die nasaat van die australopithecus africanus of suidelike aap van 2 miljoen jaar gelede sou wees.
Ons beskik eenvoudig nie oor die inligting om oor twee miljoen jaar se evolusie te spekuleer nie en soos elke teorie moet dit alles met ‘n knippie sout geneem word.
Feit is egter dat Preller ‘n hele paar teorieë van sy eie aanbied wat gegrond is op antropologiese en argeologiese navorsing vanuit die eerste helfte van die twintigste eeu – vóór die marxistiese gordyn gesak het en voor Ruth First, Shula Marks en ander se lesing van ons geskiedenis as die evangelie aanvaar is.
In ‘n paragraaf van Daglemier op bladsy 53 sê Preller (ek behou die oorspronklike spelling):
Aangeneem word dat die Bantu’s nie Afrikaners van oorsprong is nie, terwyl daar die sterkste redes aanwesig is om ook aan te neem dat hulle van oud-Asiatiese afkoms is, en die Afrikaanse vasteland bereik het uit hulle oorspronklike heimat, binne die trope van suid-oostelik Asië, oor die kuslande van Indië en Arabië. – (Frank)
Die Jawa-mens, rekonstruksie na die gevonde skedel
Preller verwys taamlik baie na George McCall Theal, die vader van die Suid-Afrikaanse geskiedskrywing, maar die “Frank” in hakies moet na ‘n ander antropologiese of argeologiese kenner verwys. Met ‘n bietjie speurwerk op die internet behoort ‘n mens te kan uitvind wie dit was. Op die volgende bladsy (54) in Daglemier suggereer Preller dat die Bantoe dalk van die sogenaamde Jawa-mens, Pithecanthropus erectus, waarvan die fossieloorblyfsels in 1891 deur Eugène Dubois ontdek is, kan afstam, wat sy Asiatiese oorsprong mag verklaar. Volgens ‘n Amerikaanse antropoloog uit die 1920s, prof Roland B. Dixon, is daar ‘n verwantskap tussen die Bantoes en sommige Melanesiërs. Preller skryf:
Eersgenoemde tiepe is gekonsentreer vernamelik aan die boorde van die Indiese oseaan: en in Afrika is hulle te vinde in die suide en langs die ooskus: die Bantu’s. Hulle oorsprong is gewees êrens in die trope van suid-oostelik Asië, dieselfde streek waar, binne die Pliocene tyd, die Pithecanthropus erectus, of die Java-mens geleef het. Vandaar het hulle sig versprei na Australië, en, weswaarts oor die tropiese kuslande van Indië en Arabië, tot in Afrika.
‘n Ander stelling wat my nog altyd bygebly het, is dié deur die bekende SA ekonomiese historikus, C.W. de Kiewiet, wat agterna die hoof van die prestigieuse Cornell-universiteit in die VSA geword het. Iewers in sy boek oor Suid-Afrika bied hy die verklaring waarom ons land nie blankes in groter getalle kon aanlok nie, want, seg hy: “Haar immigrante was swart.”
As ek Preller reg lees, wil hy eintlik beweer dat die enigste twee inheemse volkere in ons land die Afrikaner en die Boesman was. Die res is almal latere immigrante. In die onlangse tyd het elke Jan Rap en sy maat natuurlik oor ons landsgrense gestroom. ‘n Vriendin wat by binnelandse sake werk, het op ‘n keer aan my verduidelik hoe maklik dit vir enigiemand sonder ‘n Suid-Afrikaanse geboortesertifikaat is om ‘n verklaring by die polisiestasie te gaan aflê dat sy geboorte nooit geregistreer is nie, waarna hy vanself ‘n ID-boekie en burgerskap bekom.
Terwyl die marxiste ons daarvan beskuldig dat ons “kolonialiste van ‘n spesiale tipe” is, beskik ons Afrikaners, asook ons voorouers, darem oor geboortesertifikate, doopseëls, titelaktes, testamente en boedelopgawes wat eeue terug strek en wat bewys dat ons nog altyd hier was! Ons is nie onlangse immigrante of kolonialiste nie.
Van die Boesmans het daar as inheemse volk baie min oorgebly, want die Bantoes het ‘n volksmoord op hulle uitgevoer. Dus is die Afrikaner eintlik die enigste oorblywende inheemse volk in die land, maar wat tans onder geweldige druk verkeer aangesien ons met geweld en vyandige wetgewing uit die land verdryf word.
Vandeesweek het ek ‘n brief in Engels aan die Business Day gerig wat ook hier te lese is, waarin ek meen dat ons tans ‘n vorm van swart of Bantoe-kolonialisme beleef. Dis seker nie baie polities korrek om so iets te sê nie, maar dis waar. Ook bestaan daar ander minderhede in die land wat reeds ‘n soort staat-binne-die-staat bedryf, kompleet met hul eie intelligensie- en veiligheidsdienste wat lyk my ten nouste met Suid-Afrika se misdaad-intelligensie saamwerk. In vandag se Rapport verskyn daar ‘n artikel oor die sogenaamde “wit weduwee” en daar word onder andere voorspel dat daar binnekort Moslem-terreur in die noordelike voorstede van Johannesburg kan plaasvind. Maar lees veral die tweede helfte van die artikel waarin die veiligheidsdienste ter sprake kom.
Preller maak in sy boek die verdere interessante bewering dat daar op ‘n stadium ‘n baie ou blanke beskawing in Suider-Afrika was, vóór die koms van ons Nederlandse voorouers aan die Kaap en beslis ook voor die koms van die Bantoetaalsprekers. In die teenswoordige ZImbabwe is daar oorblyfsels van uitgebreide mynbou-aktiwiteit wat insgelyks in die 1920s deur ‘n Duitse wetenskaplike, prof Leo Frobenius, blootgelê is. Volgens hom is die bewerking van yster in Afrika 2 500 jaar ouer as in Europa. ‘n Transvaalse geoloog, dr Percy Wagener, het in Augustus 1929 op ‘n wetenskaplike kongres in Johannesburg verklaar dat Suid-Afrika, tesame met die ou Rhodesië, “eenmaal in die voorgeskiedenis, ‘n baie belangriker posisie in die wêreld ingeneem het as wat die land vandag beklee”. Duisende jare gelede is daar reeds goud en ander metale hier by ons gemyn op ‘n gesofistikeerde manier waarvan die Bantoes nie kennis gedra het nie.
Is die goue renoster deel van ons Afrtikaner-erfenis, eerder as die Bantoe s’n?
Die mitiese stam wat die goue beeldjies en juweliersware by Mapungubwe vervaardig het, was inderdaad Afrikane want hulle het reste van hul teenwoordigheid agtergelaat, anders as die nomadiese Bantoes. Sonder die Universiteit van Pretoria sou niemand van daardie voorwerpe geweet het nie, daarom behoort hulle tot óns erfenis en nie tot dié van die Bantoe nie. Die Mapungubwe-renoster behoort na regte by die Voortrekkermonument uitgestel te word as deel van ons Afrikaner-argeologie. Dit sal ook die band met ons verre voorouers bevestig wat reeds in die tyd van die Egiptiese dinastieë 3 500 jaar voor Christus goud en yster in ons land gemyn het.
Dis hoog tyd dat die Afrikaner ‘n groter kontinentale bewussyn ontwikkel en sterker op sy inheemsheid aanspraak maak – teenoor die uitheemse Litauers en Bantoes wat ons vanuit Londense skakelhuisies tot vreemdelinge in ons eie land verklaar het.
Die Gautengse Portefeuljekomitee oor Gemeenskapsveiligheid sê hy kan geen bewyse vind dat swart polisielede wat nie Afrikaans kan praat nie, toegang tot Kleinfontein buite Pretoria geweier word nie.
