Die minister van Sport, Fikile Mbalula, sê die ANC-regering is “tevrede” met swak prestasie op grond van skewe rassekwotas.
Mbalula sê wit en bruin spelers word “regverdig behandel” en kry “genoeg speelkans” in die land se swart nasionale sokkerspan.
Die minister het sportliefhebbers opnuut in sy antwoord op ‘n parlementêre vraag mislei, aangesien daar tans net een wit speler en twee bruines in die Bafana Bafana-groep van 27 spelers is.
Dit is nie ‘n juiste demografies verteenwoordigende span nie.
Daar was ook nog geen ingryping om die span meer verteenwoordigend te maak nie, ten spyte dat die minister verlede jaar die onderneming gegee het om stappe te doen om meer wit en bruin spelers vir die span te laat speel.
Die Springbokke se Wêreldbeker-oorwinning 20 jaar gelede was deur ‘n span behaal waarin wit spelers oorverteenwoordig was.
Die regering het intussen deur politieke inmenging in sportspanne gesorg dat middelmatigheid en verval oorgeneem het.
Die minister van Landbou Senzeni Zokwana sê hy is baie tevrede met die houding van wit boere jeens rassetransformasie.
Dit kom na sy toespraak en deelname aan ‘n paneelbespreking by die jaarlikse Graan SA Kongres wat tans in Bothaville in die Vrystaat gehou word.
Hy sê die boodskap wat hy kry is dat boere nie teen rassetransformasie gekant is nie.
Oor die kwessie van die droogte, het Zokwana gesê dringende aandag sal gegee word aan wat hy “die mielieramp” noem.
Presiese tydsraamwerke kon nog nie gegee word nie, maar beide die minister en Graan SA se bestuur het media gerusgestel dat die hele proses beheer sal word deur wetgewing in terme van die Wet op Rampbestuur.
Die droogte kan meebring dat die mielieoes die kleinste die afgelope agt jaar gaan wees en beteken dat Suid-Afrika mielies sal moet invoer.
Zokwana het weer sy verbintenis herhaal om te verseker dat boere in ‘n posisie is om die volgende seisoen se oes in die grond te kry.
Zokwana, het gesê hy is besorg oor plaasmoorde, maar dat pro-aktiewe optrede nodig is om dit bestry en ‘n beroep op boere gedoen om as mentors op te tree en opkomende boere op te lei.
Hy sê boerdery is nie net ‘n sake-onderneming nie, maar voorsien voedselveiligheid vir die land.
Vroeër is bekend gemaak dat Suid-Afrika se mielieboere miljoen rande kan verloor nadat ‘n ooreenkoms om mielies na China uit te voer, deur die mat geval het.
Zokwana het vroeër gesê die regering se voorgestelde beperking van twaalf-duisend hektaar as maksimum grootte grond wat boere mag besit, is nog nie gefinaliseer nie.
Hy sê hy sal met die minister van grondhervorming samesprekings voer oor voorstelle wat boere gemaak het. Na gesprekke met boere, voel Zokwana dat daar nog nie genoeg duidelikheid oor die kwessie is nie.
Verskaffing aan Eskom ‘nie belangrik in ons portefeulje’, sê Mark Cutifani
Eskom se aandrang op “swart steenkool” mag daartoe lei dat die mynreus Anglo American al sy steenskoolverskaffing aan die elektrisiteitsmaatskappy staak. Volgens die HUB van Anglo, Mark Cutifani, word die maatskappy se besluit om sy steenkoolmyne vir die plaaslike mark te verkoop “ten dele” geneem as gevolg van Eskom se aandrang dat hul onderneming “meer as 50% swart” moet wees.
“Ons het ons planne geskets om vanuit ‘n deel van ons plaaslike verskaffing te onttrek,” het hy verlede week tydens ‘n mediagesprek gesê. “Ons reageer sowel op regeringsaandrang dat ons meer as 50% in plaaslike hande moet hê as op die feit dat, vanuit ons oogpunt, die plaaslike verskaffing ‘n goeie onderneming was, maar dit is nie so belangrik in ons portefeulje nie. Daarom, om strategiese redes en om die regering tegemoet te kom, sal ons ons eienaarskap tot onder 50% verminder, wat die New Largo-projek insluit.” Die transaksies sal egter op ‘n “handelsgrondslag” geskied en “enigeen” sal oorweeg word. Anglo sal ook geen hulp aan swart beleggers verskaf nie, wat self die fondse sal moet bekom om aandele by Anglo aan te koop.
Volgens Cutifani is daar “aansienlike belangstelling” om ‘n belang in hul plaaslike steenkoolondernemings te bekom. Daarteenoor gaan die groep glad nie enige van sy steenkooluitvoerondernemings verkoop nie. In die 2014-finansiëlejaar het die groep 18,2 miljoen ton (mt) steenkool uitgevoer, wat op ‘n jaargrondslag ‘n toename van 7% beteken. Oorsese kliënte dring geensins op rassekwotas aan as dit by die verskaffing van steenkool kom nie.
Die plaaslike steenkoolmark wentel hoofsaaklik om Eskom wat tans sukkel om genoeg elektrisiteit op te wek weens jare lange wanbestuur en die uitwerking van regstellende aksie wat ‘n verlies aan ingenieurskundigheid in die maatskappy veroorsaak het. Verkope van Anglo aan Eskom het verlede jaar met 5% tot 37,5 mt gedaal, hoofsaaklik omdat Eskom minder van Nieu-Vaal aangekoop het, asook omdat die mynmaatskappy produksie by Kriel afgeskaal het terwyl nuwe myngebiede beplan word.
“Ons is egter van plan om teen volspoed te werk sover dit steenkooluitvoere betref,” sê Cutifani. “Dus gesels ons met die regering oor wat vir ons werk en wat vir hulle werk,” sê hy. Volgens die nuwe regulasies van die departement van handel en nywerheid – die breëswartbemagtiging – moet nuwe steenkoolmyne oor ten minste 51% swart beheer beskik, terwyl Eskom in sommige gevalle op nog “swarter steenkool” aandring met 60% swart eienaarskap. Dít, in weerwil van mededingende wetgewing in die vorm van die Mynhandves wat slegs op 26% “bemagtiging” aandring.Dinge het vir die eerste keer tussen Anglo American en Eskom begin krap toe ‘n verskaffingsooreenkoms betreffende die New Largo-projek onderhandel is. Eskom se voorsitter, Zola Tsotsi, het Anglo van dubbelsinnigheid beskuldig toe daar onderhandel is vir verskaffing aan die nuwe Kusile-kragstasie wat teen 2017/18 in werking sal tree. Dié stasie sal 4 800 MW opwek. Volgens Vusi Mboweni, die waarnemende hoof van Eskom se primêre energiedepartement, mik die maatskappy tans na 55% swart bemagtiging by verskaffers, wat geslykstaande is aan 80mt per jaar teen 2022 vanaf die huidige 30% of 42 mt verlede jaar.
Dus sal Anglo American sy verskaffingseenhede aan Eskom verkoop, tesame met sy kopermyne in Suid-Amerika en sekere platinamyne in Suid-Afrika om sy huidige skuld van $12,9 miljard te verminder. Anglo wil in die toekoms iewers tussen $10 en $12 miljard skuld.
Twee nuusbrokkies het die afgelope dae miskien die aandag van ‘n paar belangstellendes getrek. Ons laat vireers maar die afgryslike plaasmoorde daar wat ons daaglikse deel geword het.
Die eerste nuusitem handel oor Ruvé Van Rooyen. Ruvé Van Rooyen was die Vrystaat se nommereenkandidaat in die onlangse matriekeksamen met ‘n gemiddelde van 96%. (99% in wiskunde). Die berig lui dat Ruvé toelating geweier is tot studie aan die mediese skool van die Universiteit van die Vrystaat. Natuurlik nie die eerste keer dat so-iets gebeur nie.
Eers was daar ‘n kleitrappery oor haar aansoek tot toelating wat sg. «weggeraak» het en toe weer dat haar heraansoek, «te laat» ingedien was. Intussen kan ‘n mens jou laaste sent verwed dat nie een van die Sipho’s se 40%-gemidddelde -aansoeke «weggeraak» het nie. ‘n Mens kan maar net wonder hoeveel van die kandidate wat wel tot die mediese skool toegelaat is, se pasiënte gaan ook mettertyd «wegraak» weens septiese wonde en verbroude operasies. Dis ook interessant dat hulle nie die moed van hulle oortuiging het om prontuit te erken dat Ruvé weens haar velkleur geweier is nie. («Moed van ‘n mens se oortuiging» is waarskynlik nie deel van hulle kultuur nie.)
Die ander berig is dat die Blou Bulle se wedstryde verlede jaar die swakste bywoningsyfer in dertien jaar gehad het. Dit geld die Superreeks- en Curriebekerwedstryde, die hele kaboedel. Die verduideliking van die beherende mafia is dat die toeskouers nie belangstel wanneer hulle span net heel tyd verloor nie. Kan seker so wees, maar daar kan ook ander redes wees. Miskien kan ‘n mens ook vra wáárom hulle dan die heeltyd verloor.
Wat vir ons van belang is, is dat rugby die suiker om die bitter pil was deur middel waarvan die «Nasionale» Party-regering die «nuwe» Suid-Afrika aan die publiek verkoop het. Iets in die trant van «as julle internasionale rakbie wil speel en kyk, dan moet julle eers julle selfbeskikking prysgee». En ongelukkig het die 7-delaanbrigade (die meederheid) daarvoor geval.
Nou wil dit voorkom asof rugby vanself ‘n stille dood wil sterf, ten spyte van, of miskien te danke aan die «nuwe» Suid-Afrika. In weerwil van wat die rugbysegsmanne te sê het, lyk dit na gesonde verstand dat die werklike rede vir afnemende openbare belangstelling gesoek moet word in die kwotastelsel wat al hoe meer deel word van die Suid-Afrikaanse rugbytoneel. Rugby sal nooit weer rugby wees nie voor ons weer ‘n eie land het of dan ten minste ‘n land waar velkleur nie ‘n kwalifikasie is vir universiteitstoelating of insluiting in ‘n sportspan nie. Teen die tyd dat laasgenoemde gebeur, sal rugby waarskynlik net nog ‘n vae herinnering uit die gryse verlede van Suid-Afrika wees, of anders, geleenthede waar die Sipho’s kan kopstamp en messteek.
Daar is al hoe minder werk vir wit en bruin in die staatsdiens, en die twee minderheidsgroepe wat Afrikaans praat, is nou onderverteenwoordig volgens regstellende aksie (RA)-teikens om die demografie van die land te weerspieël, sê ‘n opposisie-woordvoerder.
In antwoord op geskrewe parlementêre vrae oor onder meer die aantal werknemers van elke bevolkingsgroep in die staatsdiens, blyk dit dat die teiken feitlik reeds vir swartes bereik is. Indiërs word die meeste bevoordeel en is met 0.75% oorverteenwoordig.
Wit en bruin is met bykans ʼn halwe ʼn persentasiepunt onderverteenwoordig. Waar wittes 9,2% van die land se bevolking uitmaak, is hul verteenwoordiging in die staatsdiens net oor 8,8%.
Uit die minister se antwoord blyk dit dat daar tans 1,328,687 werkers in die staatsdiens is. Hiervan is daar onsekerheid oor die ras of geslag van 1,637 persone.
Wat die res aanbetref is daar 1,055,274 (79,4%) swart, 43,120 (3,2%) Indiërs, 111,236 (8,3%) bruin en 117,420 (8,8%) wit.
Dit blyk duidelik uit die statistiek hoe daar toenemend teen wittes in die werkplek gediskrimineer word. Hy sê die hele proses is die laaste twintig jaar aggressief gedryf en Suid-Afrika het ʼn enorme prys daarvoor betaal deur met dienslewering in te boet.
“Die ANC-regering moet besef dat sy teikens nou bereik is en ophou jag maak op wittes en bruines. Indien daar voortgegaan sou word om regstellende aksie te dryf soos tot nou toe gedoen is, sal wittes binne enkele jare totaal uit die staatsdiens gedryf word,” het die VF+ gesê.
In ‘n wêreld waar dit nie juis meer ‘n prioriteit is om sin te maak nie, is absurditeite van aller aard ons daaglikse brood. (Om sin te maak is mos ‘n “cultural construct” en “white male prejudice”). Geen wonder dat die teater van die absurde in “ons” (20ste) eeu sy beslag gekry het nie. Die teater van die absurde neem gewoon sy materiaal uit die daaglikse lewe en watter groter bron van absurditeite is daar nie as juis die daaglikse lewe nie. In wat volg kyk ons na ‘n paar voorbeelde, sommige waarvan selfs amusant kan wees as hulle nie so tragies was nie. (Dis natuurlik juis die kern en wese van die teater van die absurde – lag vir die tragedie van ons bestaan.) Die voorbeelde en dus die paragrawe hou nie juis met mekaar verband nie en is eintlik meer op die geaardheid van ‘n lys. Hulle het natuurlik dít in gemeen dat hulle almal, in groter of kleiner mate, met absurditeite te make het.
In ‘n absurde samelewing sit die absurditeite bont en kleurvol aan elke boom, net ryp vir pluk. Wat kan meer absurd wees as ‘n universiteit wat dosente en studente keur op grond van rassekwotas? So’n “universiteit” is net nie ‘n universiteit nie. En wat van ‘n” demokrasie” waar mense werk kry of nie werk kry nie op grond van hulle ras en op grond van ‘n situasie wat meer as twintig jaar gelede opgehou het om te bestaan? En ‘n terroris wat ‘n bom in ‘n vermaaklikheidsplek vir jongmense gooi en dan in ‘n senior polisiepos aangestel word? Of ‘n hoof van die SABC wat haas geen kwalifikasie het nie en ‘n Staatspresident nie juis beter nie? En dan is daar die geval van ‘n maansiek voormalige minister van die “Nasionale” Party wat terroriste se voete was in belang van “waarheid” en “ versoening”. Hierdie laasgenoemde behoort egter tot die kategorie van superabsurditeite of totale vreemdhede. Mens kan aanhou en aanhou, die vrugte is volop.
In Amerika is daar ‘n filosofiese skool bekend as die “Death-of- God theologists”. En hulle neem hulleself ernstig op. Erger nog, hulle word deur ander ook ernstig opgeneem!
In Frankryk het ‘n dokter onlangs ‘n geslagstimulant voorgeskryf vir ‘n gevangene wat besig was om tronkstraf uit te dien weens verkragting en dit enkele dae voor sy vrylating! Onnodig om te sê, binne ‘n week na sy vrylating het hy weer verkrag.
In Engeland word gratis vrugbaarheidsbehandeling gegee aan kinderlose onwettige immigrante terwyl hulle wag vir die afhandeling van die formaliteite vir hulle naturalisering – soort van om die tyd om te kry. Intussen moet Britse burgers wat jare reeds op ‘n waglys is vir vrugbaarheidsbehandeling maar net hulle beurt afwag. En hulle is revrede daarmee, ja hulle is tevrede.
‘n Ou tradisie in Frankryk is jaarlike varkfeeste (festivals de porc) wat in dorpies oral in die die land gereël word. Hierdie feeste is baie algemeen in die Kanadese provinsie Quebec waar hulle deur derduisende mense bygewoon word en selfs in Suid-Afrika is varkfeeste nie onbekend nie. Trouens, so ‘n varkfees is ‘n maand gelede op Heidelberg in die Transvaal gehou. (Miskien kan lesers ons ietsie meer omtrent sulke feeste vertel.) Hoe dit ook al sy, onlangs het die burgemeester van ‘n Franse dorpie die klip behoorlik in die mediabos gegooi toe hy die datum vir die volgende varkfees daar aangekondig het. Dit sou dan naamlik die Moslembevolking te na kom. Te duiwel met die gevoelens van Franse wat hulle reg wil uitoefen om bloot ‘n ou tradisie voort te sit. Hulle moet terugstaan vir die gevoelens van Moslems waarvan baie selfs onwettig in die land is.
Koningin Elizabeth (Mrs Windsor soos oom Jaap haar genoem het) is die rykste vrou in Engeland. Sy betaal egter net belasting op ‘n “vrywillige” grondslag op die winste wat sy op haar landgoedere maak. As groot grondbesitter ontvang sy ook reuse- “landbou”-subsidies van die Europese Unie. Sy het geen erfbelasting betaal op die 20-miljoen pond wat sy van ou Mary geërf het nie.
In Frankryk is prostitusie onwettig, maar word wel geduld. (Tipies Frans). Maar nou, soos ons weet, is prostitusie ‘n heel lukratiewe bedrywigheid wat vroeër of later die belangstelling prikkel van, ondermeer, die Ontvanger van Inkomste. (Miskien is dit juis die rede waarom dit geduld word.) Maar hoe nou gemaak, dis dan onwettig en ‘n belastingpligtige kan mos nou nie “prostitusie” as beroep op die belastingvorm invul nie? Wel, die eenvoudige oplossing is dat sy of hy dan maar enige ander bedrywighed as beroep moet invul, net nie “prostituut” nie. Die feit dat die belastingpligtige aan die einde van die vorm plegtig moet sertifiseer dat die inligting verstrek waar en juis is, pla skynbaar niemand nie. Wie is dan ooit besorg oor die waarheid waar harde kontant betrokke is?
Dis waar, daar is baie voorbeelde uit Frankryk, maar dan is dit ook nie verniet dat die teater van die absurde in Frankryk ontstaan het nie!
In die na-oorlogse jare het ‘n menigte lande hulleself as “volksrepublieke” of “demokratiese republieke” voorgedoen. Onder die lande wat hulle so beskryf, of beskryf het, is Die Kongo, Noord-Korea, China, Oos-Duitsland, Pole, Roemenië, Bulgarye, Mosambiek, Angola, Joegoslawië, Albanië, Hongarye, en nog vele meer. Dus: as ek lyk soos ‘n eend, loop soos ‘n eend en kwaak soos ‘n eend, dan is ek ‘n makou.
Op ‘n keer was daar in ons omgewing ‘n man wat geweier het om sy vierwielaangedrewe voertuig te verkoop ten einde sy kinders behoorlik te voed en klee, uit vrees vir wat dit aan sy “image” sal doen. Sy image! Sy “image” as ‘n man wat met ‘n vierwielaangedrewe voertuig ry, was vir hom belangriker as sy “image” van ‘n man wat sy kinders verwaarloos. Ek is nie seker of hierdie ‘n geval is van absurditeit of eerder van obseniteit nie.
In 2000 het die Sosialistiese regering in Frankryk (al weer) gewildheid probeer koop deur wetgewing aan te neem om die werksweek na 35 uur per week te verminder. Vyf-en-dertig uur in stede van die 40 uur per week voorheen – sonder enige vermindering in salaris. Dit het natuurlik reuseproduktiwiteitsverliese vir die Franse nywerheid en die ekonomie beteken, waarvoor die regering moes vergoed as hulle nie wou hê ondernemings moes op ‘n streep bankrot gaan nie. Sedertdien vergoed die Franse regering dus sake-ondernemings teen ‘n bedrag van gemiddeld €22 miljard per jaar. Dus: hulle vergoed sake-ondernemings vir die katastrofiese beleid wat hulle, as regering, in werking gestel het en soos altyd, uit die belastingbetaler se sak.
Maar nog:
Pas is ‘n Amerikaanse toeris in die “Demokratiese Republiek” van Noord-Korea in hegtenis geneem omdat hy sy Bybel in ‘n hotelkamer vergeet het. So ‘n “daad” sou naamlik “onversoenbaar wees met ‘n toeristiese besoek” en word beskou as ‘n “vyandige gebaar teenoor die staat”. Party dinge is so pateties, dis eintlik lagwekkend.
Soos ons almal weet, is ‘n groep Westerse lande tans betrokke by militêre optrede teen ISIS in Irak en Sirië. ISIS staan, soos u weet, vir Islamic State. Maar nou is daar al weer ‘n polities korrekte oorywer om ‘n polities korrekte eufemisme te vind vir Islamic State en het hulle op die woord DAECH gekom. DAECH is die Arabiese woord vir, raai wat, Islamic State.
Die storie van die sg. oorlog teen Islamitiese bewegings grens op sigself ook aan die absurde. Die beste teenwig teen die Islamitiese opmars in Irak en Libië ”en Sirië was die gevestigde leiers daar, Saddam Hoesein, Moammar Gaddafi en Bacher Al Assad, waarvan twee deur Westerse inmenging verwyder is en die derde byna. Maar moenie vergeet nie, voor hulle was dit reeds die geval in Iran waar die Sjah, wat ‘n redelik progressiewe, pro-Westerse en anti-Islamitiese beleid gevolg het, ook deur Westese bemoeienis uit die saal gelig is omdat hy dan nou sg te “outoritêr” was. In die plek van die Sjah het hulle die Ajatolla Khomeini gekry, diktatoriaal, retrogressief, anti-demokraties, anti-Westers en ‘n totale Islamitiese ekstremis. En sy opvolgers is nog steeds aan die bewind en nog steeds dieselfde. Die enigste troos wat uit die situasie te put is: hulle is minstens ‘n doring in die vlees van die Amerikaners.
En dan is daar die semantiese kleitrappery om ‘n gepaste eufemisme te vind vir swartes. In Amerika bv. was swartes voorheen bekend as Negroes as dit nie iets erger was nie. Nou is dit Blacks of “People of colour” of “African Americans”. In Frankryk was dit altyd “Nègres” en later “Noirs”. Nou is hierdie benamings ook nie meer goed genoeg nie en word, selfs in Frankryk, gepraat van “Les Blacks”. Die ironie is dat Negro of Nègre of Noir niks anders is nie as Spaans en Frans vir juis “Black”.
In Suid-Afrika het ons natuurlik ook die paadjie van eufemismes t.o.v. die swartes geloop. Eers was daar die K-woord, later Inboorling, Bantoe, Naturel en nou Swarte. Die K-woord beteken in Arabies “ongelowige”, d.w.s. iemand wat nie aan die Moslemgeloof behoort nie. Niks meer of niks minder nie en die woord is vir die eerste keer in die Engelssprekende wêreld as ‘n naam vir swartmense gebruik, waarvandaan ons dit ook oorgeneem het. Dink maar, die Oos-Kaap was op ‘n stadium bekend as “ British Kaffraria”! Interessant is ook dat Suid-Afrikaanse goudaandele wat op die Londense effektebeurs verhandel word vandag nog bekend staan as “Kaffirs”.
Nog ‘n interessantheid in hierdie konteks van semantiese preutsheid en politiek korrekte absurditeit is die uitdrukking “to call a spade a spade”. Die woord “spade” is in Amerika ‘n pejoratiewe verwysing na Swartes (omtrent enige verwysing na hulle is mettertyd pejoratief) en kom, om vanselfsprekende redes, van die Skoppensboer in kaartspel. Dus, om ‘n spade a spade te noem is politiek onkorrek en daarom praat Amerikaners van “shovel” in stede van “spade”! (Of hulle Skoppensboer ook ‘n “shovel” noem, is onbekend).
‘n Paar dae gelede wou ek so ‘n bietjie meer uitvind oor die woord “anathema”. Ek tik dit toe terstond in op Google en kry onder Wikipedia die verduideliking: “Anathema are a progressive British pop band from Liverpool”. Kyk gerus maar self.
In Washington is daar nou ‘n skool waar kinders niks anders praat nie as Latyn. Die gedagte is dat dit alle leerlinge op ‘n gelyke voet sal plaas en nie een bo die ander bevoordeel nie, aangesien niemand by die huis Latyn praat nie. Die oogmerk is natuurlik om ongelykheid tussen wit en swart uit te wis. Ons sal maar sien hoe dit uitwerk.
‘n Paar jaar gelede was daar (teen hierdie tyd weet ons al waar) ‘n hofsaak waartydens ‘n man vir moord tereggestaan het. In die loop van die saak het die vraag ontstaan of die aangeklaagde geestelik bekwaam was om verhoor te word. Die regter het twee deskundige getuies ontbied wat albei hoofde was van psigiatriese hospitale. Die een psigiater het bevind dat die beskuldigde geestelik normaal was en verhoor kon word en die ander dat hy onbekwaam was. Die regter het die getuienis aanvaar van die psigiater wat bevind het dat die beskuldigde geestelik versteurd was en hom na ‘n psigiatriese inrigting verwys. Hy verwys hom egter na die hospitaal waarvan die hoof die psigiater is wat bevind het dat hy niks makeer nie. Toe hy by die hospitaal opdaag, sertifisieer die psigiater hom as gesond en ontslaan hom. En so is hy dieselfde dag weer op straat.
In die nuus is daar oorsee op die oomblik ‘n storie van ‘n “kunstenares” wat onsigbare kunswerke “skep”. Onsigbare kunswerke! Daar is selfs ‘n museum vir onsigbare kuns in New York bekend as The Museum of Non-Visible Art (MONA) en onsigbare “kunswerke” word vir duisende dollars gekoop en verkoop. Een koerant het soos volg oor ‘n onlangse uitstalling van onsigbare kuns berig:
“The most amusing aspect of the story is the image of snobby art collectors walking through empty studios staring at the blank walls with track lighting illuminating the nothingness on display. Some of the art afficionados actually stop and soak in the lack of art that is not hanging on the wall and tilt their heads in a deeply thoughtful way as if to project their profound understanding of the message sent by the brilliant young artist and her stunning ability not to create anything.”
As ‘n mens ‘n bietjie daaroor nadink is onsigbare kuns eintlik ‘n uitstekende ding. As die meerderheid van moderne en postmoderne kunswerke voortaan maar onsigbaar kon wees. En dink aan die seëning wat dit kon wees as popmusiek ook onhoorbaar word. Salig.
‘n Onlangse beriggie op Praag maak melding daarvan dat die tekenprente Tom and Jerry voortaan vergesel moet wees van ‘n waarskuwing wat lui dat die tekenprent tonele kan bevat wat “rassevoordeel” uitbeeld. Die kennisgewing is snaakser as die tekenprent self!
Ten slotte sou ‘n stuk oor absurditiete onvolledig wees sonder om minstens te verwys na homoseksuele “huwelike”.
Waarheen is ons wêreld op pad!
Soos ek die Openbaringboek verstaan, sal voor die Koninkryk van die Hemele, die koninkryk van Satan eers kom. In Amerika is hy reeds flink in aantog met sy beste wapen in gereedheid: Om die mensdom te laat glo dat absurditeit normaal is.
Anglikaanse aartsbiskop Desmond Tutu, buikspreker van Brittanje, sê Suid-Afrika verdien ‘n Springbokspan wat sy reënboognasie verteenwoordig.
“Nou, byna 20 jaar later, betreur ek die skilpad-tempo waarteen transformasie op die hoogste vlak gedoen word,” het hy gesê in ‘n brief aan die Cape Times.
Tutu het kritiek uitgespreek oor die SA Rugby-unie (Saru) vir die pas van transformasie in die span, en het gesê dit is “baie seer” dat swart spelers as “spanlede op die kantlyn sit en nooit die kans gegun word om hul spore te verdien nie.”
Hy het gesê die land verdien ‘n span wat die “volle spektrum van die reënboog wat ons definieer” verteenwoordig.
“Sekerlik, met die 20ste herdenking van ons vryheid van gedwonge apartheid, is daar ‘n paar donker buiteperde daar buite wat kan hardloop saam met die bruin en die kastaiingbruin in die resies?”
Saterdag speel die Springbokke weer teen Argentinië. Hulle begin-15-tal sluit drie gekleurde spelers, en die oorblywende 12 is wit. Twee van die agt spelers op die bank is swart.
Michael le Cordeur is reeds aan Praag-lesers as opvoedkundige en kenner van Afrikaans bekend. Opvoedkunde is sy doseeropdrag aan die Universiteit Stellenbosch (US) en as taalkundige het hy in so ‘n mate uitgemunt dat hy die voorsitter van die Afrikaanse Taalraad is. Hy het hom ook bewys as connoisseur van bruin kultuur, bv die mengeltaal Kaaps, die klopse en rieldans. Maar hierdie man is in sy eie oë so veelvlakkig soos ‘n goed geslypte diamant.
Op 12 deser het Le Cordeur nogeens ‘n forumartikel in Die Burger gepubliseer (p 11). Hierdie keer belig hy ‘n ander dimensie van sy deskundigheid. Hy “was 20 jaar by die administrasie van sport betrokke.” Sy frustrasie oor gewone mense se onkunde blyk uit hoe lank gelede (1997) hy reeds “‘n pleidooi om die speelveld gelyk te maak,” gelewer het. Dit is ANC-terminologie wat die teenoorgestelde beteken van wat gesê word. Le Cordeur en ander kamerade wil juis die speelveld ongelyk maak en dit word ten koste van blankes se belange gedoen. Tensy dit gebeur, kan nie-wittes in baie gevalle nie mededingend wees nie; op talle terreine, wat sport insluit.
Die aanleiding vir Le Cordeur se jongste artikel is ‘n brief van Bootjie van Mosselbaai wat op 26 Junie dit in Die Burger gewaag het om “net een vragie te vra”: Waarom is kwotas afdwingbaar by rugby maar nie by sokker nie? Le Cordeur assosieer rugby met blankes, spesifiek Afrikaners, en sokker met swartes. As ANC-aktivis voel hy hom dus geroepe om vir Bootjie tereg te wys. Le Cordeur het nie net in 1997 absolute helderheid oor hierdie saak gehad nie, want hy het glo ook in 2005 en 2010 opvolgartikels hieroor gepubliseer om aan ons gewone mense die waarheid te vertel. Wat volg is Le Cordeur se kenmerkende eensydigheid, gevoed deur bevooroordeeldheid. Danksy die heersende sug na politieke korrektheid verwag hy blykbaar dat hy sonder teenspraak sal wegkom met wat hy ook al kwytraak.
Glashelder en neerbuigend reageer Le Cordeur soos volg op Bootjie se vraag: “Die eenvoudige antwoord is dat sokker nooit ‘n uitsluitingsmeganisme gehad het nie.” Dit is soortgelyk aan die ANC-retoriek dat die vredesikoon Nelson Mandela nooit ‘n vlieg skade aangedoen het nie; dat hy net goed gedoen het en toe sluit die slegte wittes hierdie baasversoener sommer 27 jaar lank op. Dat Mandela ‘n geweldenaar was wat sy tronkstraf aansienlik kon verkort het as hy bereid sou wees om geweld af te sweer, word deur ANC-kornuite verswyg. Le Cordeur en sy mede-ANC-aktiviste gaan voort om te glo dat die absolute ontkenning van feite die beste manier is om andersdenkendes te oortuig. In die praktyk lewer hierdie strategie egter nie altyd die verlangde resultate nie.
“Omdat sokker van meet af aan ‘n multikulturele sport was, is kwotas onnodig.” Le Cordeur het sekerlik gehoop dat hy op hierdie blatante manier die debat gewen het. Die probleem is dat daar mense is wat die geskiedenis beter as Le Cordeur ken en dit nie probeer herskryf om eie politieke oogmerke te bereik nie. Willem Laubscher, Bettysbaai, skryf: “Voor die 1939-oorlog het klubs in die WP, soos Peninsula, Clyde en Hibernian, o.12- en o.16-spanne gehad. Alle spelers moes by die WP-sokkervereniging registreer” (Die Burger, 15 deser, p 14). Geboortesertifikate en voorkoms is gebruik om die etnisiteit van iedere speler te bepaal. Laubscher verwerp dus Le Cordeur se wilde bewering dat sokker nooit ‘n uitsluitingsmeganisme gehad het nie.
As neo- of skynswarte skaar Le Cordeur hom nie bloot by swartes en sokker nie. Hy neem daadwerklik standpunt teen blankes en rugby in. “Rugby, daarenteen, het bruin en swart spelers verbied om vir wit klubs en die Springbokspan te speel.” Na die politieke ramp van 1990/1994 het rasgebaseerde sportkwotas mode geword. Teen 1997 was kwotas, volgens Le Cordeur, (nog) nie beleid nie. “Dit was bedoel om slegs ‘n proses te wees totdat die speelveld in Suid-Afrika gelyk sou wees.”
Onderliggend aan Le Cordeur se standpunt is die ANC-dogma dat alle mense gelyk of wesenlik eenders is. Op alle gebiede, insluitende sport, moet die demografie weerspieël word. “Die doel [met kwotas] is om die demografiese wanbalans in die Suid-Afrikaanse nasionale spanne in die kortste moontlike tyd reg te stel.” As die demografie nie weerspieël word nie, word wittes en hulle rassebeleid, soos segregasie en apartheid, as die sondebokke geëtiketteer en nie-wittes as die benadeelde slagoffers voorgehou. Gerieflikheidshalwe word sokker nie aan hierdie demografietoets onderwerp nie. ‘n Mens mag mos nie in swart Afrika fout vind met bv die 100% swart Bafana Bafana in 2010 se Wêreldbekertoernooi nie. In werklikheid was dit ‘n doelbewuste ANC-gedienstige politieke skuif.
As Le Cordeur egter as selferkende sportkenner hom verwerdig om onbevooroordeeld na sport te kyk, sal hy sien dat swartes dwarsoor die wêreld nie uitmunt in sporte soos swem, tennis, gholf en fietsry nie. Swartes vaar dikwels beter as wittes in bv naellope. Pas het dit geblyk dat selfs in internasionale sokker die wittes steeds baas is. Pleks van (omstrede) lyste op te stel van die sportsoorte waarin onderskeidelik wittes en nie-wittes uitmunt, volstaan ek met hierdie onomstootlike feit: Mense verskil indiwidueel en etnies en hierdie verskille kan nie sonder meer aan ‘n bepaalde rassebeleid toegeskryf word nie. Fikile Mbalula, die minister van sport, se minstens 60% nie-wittes/swartes in bv die Suid-Afrikaanse swemspan gaan nie roem aan hierdie droewe land besorg nie. Mense sonder natuurlike swemtalent gaan in hierdie proses eerder versuip. (Le Cordeur noem mos dat sportkwotas ‘n proses is.) Met dooies kan daar nie ‘n nasie gebou word nie.
Geykte ANC-retoriek word deur Le Cordeur sonder meer herhaal, bv: “Suid-Afrika is die mees ongelyke land in die wêreld.” Is die toestand in alle lande deeglik nagegaan? In watter opsigte is Suid-Afrika die ongelykste? As dit waar is, is dit noodwendig die skuld van die blankes en hulle rassebeleid? Kom ongelykheid (bv intellektueel) nie ook doodgewoon/natuurlik by mense dwarsoor die wêreld voor nie?
Tot wanneer moet Le Cordeur se benadeeldes bevoordeel en wittes in dié “proses” benadeel en bv “beskikbare hulpbronne” gedeel word? “Totdat Suid-Afrika … waarlik gelyk is in elke faset van die lewe.” Dit is werklik en letterlik ongelooflik dat ‘n dosent met ‘n doktorsgraad so ‘n stelling kan maak. Baie mense (insluitende kinders) met ‘n bietjie gesonde verstand sal dadelik insien dat ‘n situasie waarin almal “waarlik gelyk is in elke faset van die lewe” nooit plaaslik of in enige ander land bereik kan word nie. By implikasie sê Le Cordeur dat regstellende aksie en sportkwotas (as ‘n onderdeel daarvan) gekom het om vir altyd te bly.
Bootjie van Mosselbaai vra tereg aan Le Cordeur: “Wanneer gaan die speelveld gelyk wees?” (Die Burger, 21 deser, p 10). Die kunsmatig geskepte “gelyke speelveld”, oftewel wanbalans, geld reeds so lank ten koste van blankes dat ‘n “gevoel van verontregting, diskriminasie en rassisme” by hulle gewek is. Bootjie noem “dat ons spansport tot middelmatigheid gedoem kan word indien die resultaat van die kwotabeleid nasiebou kan bevorder.” Die nasionale sokkerspan weerspieël sekerlik nie “die reënboognasie” nie.
Uit Le Cordeur se teks blyk dat hy op kenmerkende wyse nie-wittes/swartes as goed en blankes as sleg voorstel. Hy is sekerlik ook sterk ten gunste van politieke inmenging in sport. Maar was dit nie hy en ander UDF/ANC-aktiviste wat in die jare sewentig op die UWK-kampus (ek en hy daar) saam met internasionale sportorganisasies teen politieke inmenging kapsie gemaak het nie? Was dit nie hy en ander kamerade, soos Russel Botman, wat betoog het vir die afskaffing van alle rassediskriminasie nie? Waarom sou hy dan deesdae aan die Botman-US blatante rassediskriminasie by studente-toelating, die toekenning van studiebeurse, die aanstelling en bevordering van dosente, ens, goedkeur? Is dit nie dalk omdat die beleid nie-wittes bevoordeel en wittes benadeel nie? Is Le Cordeur se aanstelling aan die US, soos dié van myns insiens glad te veel ander mede-bruines, nie (deels) aan hierdie anti-akademiese beleid te wyte nie? Hy en sy etniese genote word bevoordeel. Maar omdat meriete deur rassistiese en seksistiese oorwegings oordonder word, is die vraag of sodanige beleid in die belang van die US as akademiese inrigting is.
Die gelyke speelveld waarna Le Cordeur verwys, is in werklikheid die teenoorgestelde, naamlik ‘n gefrabriseerde en hoogs ongelyke speelveld wat doelbewus teen die blankes gelaai is. Die punt wat ek wil stel, is dat Le Cordeur se standpunt oor hierdie speelveld sedert 1997 dieselfde gebly het. Daarteenoor het hy sedert die jare sewentig sy deuntjie oor politieke inmenging in sport en die afskaffing van alle rassediskriminasie verander. Die rede hiervoor is myns insiens opportunistiese bevoordeling van homself en sy etniese genote wat van bruin tot generies swart uitgebrei is.
Hierdie dames (30 Augustus 1963 in Johannesburg) is soos rolbalspeelsters aangetrek, maar dit was eintlik vir pistoolskiet, want hulle was bekommerd dat swartes uit die res van Afrika die land sou aanval en wou paraat wees. Tussendeur was daar ‘n pouse vir tee en toebroodjies.
deur Leon Lemmer
Tydens apartheid het die Indiese regering jaarliks in die Verenigde Nasies oor Suid-Afrika se rassebeleid gekla en strafmaatreëls voorgestel. Later het onafhanklike Afrika-lande saam in dié koortjie gesing. Plaaslik was die verweer dat Indië met sy kastestelsel nie die vinger na ons moet wys nie, want hier is geen onaanraakbares nie. Verder is Afrika-lande se binnelandse ellende en agterlikheid met die (relatiewe) voorspoed van en ontwikkeling in Suid-Afrika gekontrasteer.
Die onaanraakbares (Dalits) was die laagste van die laes in die Indiese kastestelsel, wat ruim voorsiening vir uitgeworpenes (“outcasts”) gemaak het. Die Indiese subkontinent was lank ‘n Britse gebied (die Raj, 1858-1947) wat so belangrik geag is dat die regeringshoof die status van onderkoning (“viceroy”) gehad het. Met onafhanklikheid in 1947 is diskriminasie teen Dalits verbied, maar hierdie gevestigde praktyk het uiteraard nie dadelik tot ‘n einde gekom nie. Regstellende aksie het gevolg, wat van die onaanraakbares bevoordeeldes gemaak het. Meer as 16% van die kolossale Indiese bevolking is Dalits en ‘n half miljoen van hulle het ‘n heenkome in Brittanje gevind.
‘n Vorige Britse Konserwatiewe Party eerste minister, John Major (1990-1997), het ‘n boek geskryf, More than a game: The story of cricket’s early years (London: Harper, 2008, 433p). Die boektitel is ontleen aan Thomas Hughes (1822-1896) se roman, Tom Brown’s schooldays (1857), waarin Tom van krieket sê: “It’s more than a game. It’s an institution” (p 174). Soos dit ‘n politikus betaam, beweer Major: “Of all empires, the British was the most benevolent and bequeated the most enduring legacies” (p 357).
Robert Mugabe het in 1991 van krieket gesê: “It civilises people and creates gentlemen” (p 8). Mugabe het óf nooit krieket gespeel nie óf sy stelling is vals. Samuel Johnson (1709-1784) het krieket in sy woordeboek (1755) gedefinieer as “a sport of which the contenders drive a ball with sticks in opposition to each other” (p 66). Vanweë die tradisionele Britse beleid van rassesegregasie kon Indiërs voor onafhanklikheid nie lid van ‘n krieketklub vir Europeërs word nie (p 194).
Indiërs was self nie vry te pleit van rassediskriminasie nie. “Inter-racial rivalry was fierce … Both Parsees [Zoroasters/Mazdaists] and Hindus restricted membership of their clubs to the upper-classes. Low-caste Indians were not welcome. Snobbery and exclusivity were not solely the prerogative of the British” (p 195). ‘n Uitsondering is met Palwankar Baloo (1876-1955), ‘n onaanraakbare, gemaak omdat hy ‘n uitstekende draaibalbouler was. Hy is as lid van ‘n Hindoe-klub toegelaat, “although caste taboos meant that he was left to eat and drink outside the pavilion. Indian caste restrictions mirrored Victorian social exclusion in an extreme form” (p 198). Baloo is nooit toegelaat om kaptein van ‘n span te wees nie.
In die Wes-Indiese Eilande is krieket van die begin van die 19de eeu deur klubs gespeel wat eksklusief vir wittes was (p 204). ‘n Kritikus het dit “illiberalism” genoem (p 206). Hulle eerste buitelandse kriekettoer was na die VSA en Kanada in 1886. Die Wes-Indiese span het uitsluitlik uit wit spelers bestaan (p 205). ‘n Aktivis, Pelham Warner, het daarop aangedring dat “any touring side going to England must include ‘four or five’ black players” (p 206). In 1900 is vyf swartes (p 207) en in 1906 ses swartes (p 208) in die toerspan ingesluit. Deesdae is die span heeltemal swart en geen aktivis opper beswaar nie. Major veroorloof hom die volgende opmerking: “Warner’s brave and far-sighted advocacy of racial inclusion is a refreshing example of the kind of enlightened attitudes that allowed Britain to rule its Empire with dexterity, and to give up its colonial possessions so deftly when the time arose” (p 206).
Wat in die Wes-Indiëse Eilande gebeur het, word in die nuwe Suid-Afrika vordering met transformasie en met die toepassing van die kwotastelsel genoem. In volgende rondtes moet daar elke keer meer (en in elk geval nie minder nie) nie-wittes in die span wees, anders word dit as ‘n terugwaartse stap beskou. Demografie word gou bygesleep, wat in die nuwe Suid-Afrika beteken dat alle sportspanne eintlik 80% (of minstens Fikile Mbalula se 60%) swart moet wees. Hieruit moet nie afgelei word dat spanne 20% nie-swart moet wees nie. Die openingswedstryd in die plaaslike 2010 Wêreldbeker-sokkertoernooi is gespeel sonder ‘n enkele wit Suid-Afrikaanse speler op die veld. Daar word suiwer rassisties verwag dat die getal nie-wit (en veral swart) spelers in ‘n sportspan progressief meer en die getal wit spelers al hoe minder moet word. As ‘n span een keer ‘n nie-wit (en veral swart) afrigter gehad het, moet die volgende een ook nie-wit (en verkieslik swart) wees, anders word dit as ‘n terugwaartse stap en as ‘n transformasieramp bestempel.
Die blanke Ray Jennings, wat jare lank as paaltjiewagter en kolwer met eer in die nasionale krieketspan diens gedoen het, het minder as twee maande gelede as afrigter groot sukses behaal deur die Suid-Afrikaanse onder-19-krieketspan tot sege in die Wêreldbekertoernooi te lei. By sy terugkeer was sy vergoeding nie, soos verwag kon word, dat hy outomaties in sy pos heraangestel is nie. Nee, hy is aan die vernedering onderwerp dat hy heraansoek om sy pos moet doen. Erger, sy aansoek was nie suksesvol nie.
Immer transformerend het Krieket Suid-Afrika (KSA) Lawrence Mahatlane as afrigter aangestel; ‘n mens wat slegs pigmentasiegewys bo Jennings uitgestyg het. Daarby het KSA die grenselose vermetelheid gehad om amptelik te verklaar “dat dit heeltemal onregverdig sal wees om te sê dat politiek ‘n rol daarin gespeel het” (Die Burger, 24 deser, p 28). KSA sou dit myns insiens nie waag om ‘n swarte te behandel soos met Jennings gedoen is nie. Van blankes word eenvoudig verwag om na die groter prentjie te kyk. Daardie prentjie is nie swart-en-wit nie. Daar word veronderstel dat wittes daarmee vir lief mee moet neem dat die prentjie eintlik net swart is.
Christo Buchner onderskei hom van ander sportjoernaliste deur nie altyd polities korrek te wees nie. Oor Jennings se ontslag skryf hy dat dit “verregaande is … om te wil beweer politiek het geen rol in die besluit gespeel nie .” Buchner lys dan sommige van Jennings se afrigtingsuksesse. “Sou die gerug ook waar wees dat Jennings uitgewerk is omdat hy enkele jare gelede nie die seun van ‘n senior krieketadministrateur, wat deel is van die sogenaamde Kaapse kabaal, gekies het vir die o.19-span nie, sal dit net nóg ‘n aanklag wees teen administrateurs wat eie belang bo dié van die spel plaas” (Die Burger, 25 deser, p 19).
Mahatlane is die soort afrigter wat KSA behaag, want “hy wil die ontwikkeling van die spel ‘n prioriteit maak … ‘Ek kan identifiseer met die uitdagings wat daar is om swart spelers na vore te bring'” (Die Burger, 25 deser, p 20). Opvallend is Mahatlane se gebruik van die geliefkoosde ANC-woord “uitdaging.” In sport word die term “ontwikkeling” met swartes geassosieer. Dít word ‘n prioriteit gemaak pleks van om te wen. Mahatlane se aandag is op swart spelers toegespits. Wit spelers word glad nie genoem nie.
Die gewraakte Engelse krieketspan uit 1968 waarvan die toer na Suid-Afrika afgestel is. Die gekleurde speler Basil D’Oliviera sit voor, heel links.
Na die oorlye van Basil D’Oliveira (1931-2011) is tot vervelens toe melding gemaak van hoe sleg hy deur die “apartheidsregime” behandel is. Hy was van Indies-Portugese oorsprong, het in Kaapstad krieket gespeel, maar in 1960 na Engeland uitgewyk. In 1968 is hy as ‘n plaasvervanger vir die Engelse toerspan na Suid-Afrika gekies. Die Vorster-regering het hom egter toegang geweier en die Engelse het toe die toer afgelas. In die nuustydskrif Time (4.12.2011) het Trevor Manuel na D’Oliveira se dood uitgevaar teen die “oppressive apartheid regime” en die UDF/ANC-slagspreuk herhaal: “No normal sport in an abnormal society.”
Die vraag kan gevra word: Is die nuwe Suid-Afrika ‘n normale samelewing? Is dit waar, soos die ANC so graag en so dikwels beweer, dat ons nou ‘n nie-rassige samelewing het? Is swart bevoordeling en die gevolglike wit benadeling normaal? Is sport- en ander kwotas normaal? Is dit wys om die doel van mededingende plaaslike en internasionale sport te verydel deur te verwag dat minder verdienstelike swart spelers suiwer op grond van ras of kleur bo meer verdienstelike wit spelers ingesluit moet word? Dit is ‘n waarheid soos ‘n koei dat mense as indiwidue en as groepe verskil. Waarneming dwarsoor die wêreld toon dat party groepe in sommige sportsoorte beter as ander vaar: swartes in bv hardloop en boks, wittes in bv tennis en swem. Dui die sosiogeniëring van die ANC op normaliteit of ideologiese irrasionaliteit?
Oor die Indiese gene van D’Oliveira is daar meer te sê. In Engeland was daar ‘n Indiese krieketspeler, KS Ranjitsinhji (1872-1933), wat in 1896 uit die Engelse span vir die eerste toets teen Australië gelaat is omdat geredeneer is dat hy nie ten regte Engeland kan verteenwoordig nie (Major, p 318). In hierdie verband was daar ook druk van die Britse regering. Toe hy wel vir die tweede toets gekies is, het hy sportief verklaar dat hy sal speel mits die Australiese span nie beswaar het nie. Hulle was tevrede en hy het vir Engeland gespeel. Hierdie billikheid het in die geval D’Oliveira ontbreek. In 1899 was daar weer ‘n poging om Ranji uit die Engelse span te hou. Major noem die voorsitter van die keurkomitee “pig-headed” (p 328).
Oor die Kaapse afkoms van D’Oliveira is daar ook meer te sê. Charles Lawrence het in 1868 ‘n krieketspan bestaande uit uitsluitlik Australiese inboorlinge na Engeland gebring vir wedstryde teen klub- en graafskapspanne. Hulle “amused spectators with exhibitions of how to throw a boomerang” (p 221). In 1878 het die eerste amptelike Australiese krieketspan Engeland besoek. Die toeskouers was verbaas dat dit ‘n eksklusief wit span was (p 226).
Vir Suid-Afrika se eerste kriekettoer na Engeland in 1894 is Krom Hendricks, ‘n bruin snelbouler, as spanlid gekies. Die Britsgebore eerste minister van die Kaapkolonie, Cecil Rhodes (1853-1902), het Hendricks se insluiting geveto “on the spurious grounds that he didn’t want Hendricks to be subjected to insulting native stereotyping, such as the endless requests for demonstrations of spear-throwing that had beset the Australian Aboriginal tour of England a quater of a century before. He was quoted as saying, ‘They would have expected him to throw boomerangs during the lunch interval’ … Rhodes’s real intention was to enable an all-white team to travel, and Hendricks was excluded” (p 202).
Wit Suid-Afrikaanse rugbyspanne was in die apartheidsera nie in Nieu-Seeland welkom nie, maar eksklusief Maori-spanne word in die nuwe Suid-Afrika toegelaat. Die verskil is glo dat eersgenoemde politiek- en laasgenoemde kultuurgebaseer is. In die vorige eeu het internasionale sportliggame venynig met woord en daad teen wit Suid-Afrikaanse sportspanne te velde getrek. Deesdae is daardie selfde liggame stil oor diskriminasie teen wit sportmanne. Daar word met verskillende mate gemeet.
Die jongste is dat die bruin en gewese Springbok-vleuel, Chester Williams, “glo Suid-Afrika kan transformasie aanhelp met ‘n aparte span soortgelyk aan die Nieu-Seelandse Maori’s” (Die Burger, 23 deser, p 18). Dit is die ou storie: wittes moet inklusief wees en mag nie ‘n aparte span vorm nie. Nie-wittes, daarenteen, mag eksklusief wees deur wittes uit te sluit. Apartheid word ‘n misdaad teen die mensdom genoem as dit wittes bevoordeel. As soortgelyke rassediskriminasie ter bevoordeling van nie-wittes toegepas word, ontvang dit goedkeuring en lof. Dan word na rassediskriminasie met mooi woorde soos “regstelling” en “bemagtiging” verwys. Die gediskrediteerde woord “apartheid” word dan nie gebruik nie.
Die voorafgaande toon dat daar heelwat skynheiligheid in die politiek en sport is, dat rasse-segregasie nie ‘n Afrikaner-uitvinding is nie, dat rassediskriminasie nie net by wittes voorkom nie, asook dat raskwotas in sport en die geval D’Oliveira nie uniek is nie. As aktiviste oor meer agtergrondinligting beskik het, kon hulle verkieslik minder oor ‘n geval soos D’Oliveira gekraai het. In die bedryf waarin aktiviste hulle bevind, word woord en daad egter nie maklik deur feite gekniehalter nie.
In die jaar 2024 vind die Olimpiese Spele in Parys plaas. Dié stad het presies ‘n eeu gelede, in 1924, die Spele aangebied en daarom het die Olimpiese Komitee gevoel dat die Franse hoofstad verdien om weer as gasheer vir die Somerspele op te tree.
In die Stade de France ten noorde van Parys word daar oor die luidsprekers in die volgepakte stadion op Frans afgekondig: “Dames en here, verwelkom asseblief die atlete vir die Olimpiese Spele van 2024 in Parys!” Die skare juig asof op bevel en stadig begin een span na die ander die stadion binnestap. Soos die tradisie bepaal, neem die span van Griekeland die voortou, met hul blou en wit vlag wat onder die spreiligte wapper. “La Grèce!” kondig die omroeper hulle aan.
Daarna verskyn een land ná die ander alfabeties in die stadion. Ná Griekeland kom Afghanistan met hul swart, rooi en groen vlag verbygeloop. Daar is uiteindelik vrede in die land, ná jare van konflik en hul mans en vroue glimlag oënskynlik gelukkig vir die kameras.
Aan die suidekant van die stadion sit ‘n opgeskote Franse seun langs sy vader wat ‘n ingenieur by France Télécom, een van die plaaslike telekommunikasiemaatskappye is. Soos dit die Franse se geneigdheid is, is albei netjies aangetrek. Die seun dra ‘n kakiekleurige katoenlangbroek en ‘n wit langmouhemp waarop die groen krokodilltjie van Lacoste, die nasionale obsessie, pryk Gendaglik dra die vader nie ook Lacoste nie, maar ‘n vlootblou Italiaanse linnepak, met daaronder insgelyks ‘n wit linnehemp.
“Kyk pa, wie is daardie land, net agter Afghanistan?” Terwyl die skare en die aankondiger nog hul aandag by Afghanistan bepaal en Algerië reeds agter die onbekende groep atlete sigbaar is, spekuleer pa en seun enkele oomblikke lank oor wie dit kan wees.
“Dis ligte mense, waarskynlik Skandinawiërs. Miskien Denemarke,” sê die pa aan sy seun met daardie soort alwysheid wat eie aan ‘n Parysenaar en ‘n ingenieur daarby, is. Skielik val dit die vader by dat die letter D eers ietwat later in die alfabet volg en glad nie tussen Afghanistan en Algerië inpas nie.
“Maar kyk hoe hoe bruingebrand is hulle! Dit lyk nie asof hulle van ‘n koue land af kom nie?” sê-vra die seun ietwat snipperig aan sy pa.
“Ons sal seker binne enkele oomblikke hoor,” meen die pa, ietwat verleë ná sy skoot in die donker.
Die skare lawaai en dan kom die eerste eggogeluide uit die luidsprekerstelsel. Die aankondiger sê: “En al die pad vanuit…”
* * *
Elf jaar tevore in Suid-Afrika, in die jaar 2013 om presies te wees, gaan dit baie ver van Parys en die Stade de France, nie goed nie. Daar word wel rugbywedstryde in die verskeie ewe beroemde stadions van die land gespeel, maar sport is geen plesier meer nie. Rassekwotas is onlangs strenger gemaak en die toeskouers van Loftus Versfeld dreig om hul geliefde Blou Bul-span te boikot omdat die Blou-Bul-bestuursmaatskappy sonder om te blik of te bloos die rassekwotas instel en eerbiedig.
Die meeste blanke Afrikaners voer ‘n bittere stryd om oorlewing. Hulle is reeds stelselmatig uit die staatsdiens, die banke en die groot maatskappye geweer. Baie werk nou vryskut en deeltyds, boer hier en daar, of maak ‘n bestaan as knutselaars, klein vervoerkontrakteurs of eienaars van vulstasies. So pas het die politieke party waarvoor die meeste stem, egter tesame met die ANC ‘n selfs strenger swartbemagtigingswet in die parlement aanvaar wat alle maatskappye dwing om tot 40% swart aandeelhouding te hê. Diegene wat die wet oortree, sal tronkstraf op die hals haal.
Daagliks bereik die nuus van plaasmoorde en ander vorme van sadistiese geweld die moedelose volk wat in hul verslete klein motortjies op die snelweë rondry terwyl hulle ‘n groot deel van hul besteebare inkomste in die vorm van peperduur petrol letterlik verbrand. Rondom hulle jaag swartmans en -vroue in luukse Duitse sedans en viertrekvoertuie verby, met ‘n argeloosheid wat spreek van mag en die weelde wat dit moontlik maak. Af en toe kom een so ‘n voortuig met blou ligte verbygejaag en moet al die verslete klein motortjies padgee as ‘n BBP in die regering of die munisipaliteite, tesame met sy voertuie vol lyfwagte en handlangers, die ander voertuie so te sê van die pad afdruk.
Rooi Oktober, die 10de, 2013
Op Krugerdag 10 Oktober 2013 vind die Rooi Oktober-optog na die Uniegebou plaas. Slegs 600 Afrikaners neem daaraan deel, maar vir elkeen wat op ‘n Donderdagoggend opdaag, sou ‘n duisend graag daar wou wees. Via sosiale media versprei foto’s en kommentaar oor die gebeurtenis soos ‘n veldbrand. Benewens ‘n negatiewe hoofartikel in Beeld, ignoreer dié koerant, asook die Sondagkoerant Rapport, die betoging geheel en al, hoewel dit gaan om geweld teen hul eie lesers.
Dit verteenwoordig min of meer ‘n keerpunt. In die daaropvolgende maande neem ontevredenheid oor sadistiese geweld, regstellende aksie, korrupsie en wanbesteding van openbare fondse drasties toe. ‘n Proses van verandering in die openbare mening wat voorheen jare of selfs dekades sou geneem het, geskied binne enkele maande, danksy Facebook, Twitter, Disqus en ander sosiale media. Afrikaners verdeel in twee groepe: die meer fatsoenlikes wat praat van “keelvol” en die ander wat sommer prontuit vir almal wat wil hoor, vertel: “Ons is gatvol.”
Tussen Krugerdag en Geloftedag van 2013 vind ‘n stille revolusie plaas waaroor die HSM (hoofstroommedia) nie eens berig nie. Soos alle revolusies begin dit klein: in kafees, in huise, komiteekamers, vergadersale waar geen joernalis of TV-kamera ooit kom nie; daar word intens gepraat, met mekaar koppe gestamp, planne beraam en strategieë bedink.
Op die duur besef almal wat hulle te doen staan. Onder die voorwendsel van demokrasie, is die land deur plunderaars oorgeneem. Die wetteloosheid en korrupsie strek hulle ten goede, want almal is omkoopbaar en die staatskas waar al die geld versamel, is die plek waar elke misdadiger en oneerlike sakeman kan kom “skep”. Selfs buitelandse rampokkers is welkom, net nie Afrikaners nie. Dit geld ook die munisipaliteite waar bedrog en korrupsie aan die orde van die dag is.
Jare lank voer mnr. Jaap Kelder van die Nasionale Belastingbetalersunie reeds hofsake in ‘n poging om munisipaliteite te dwing om hul wanbesteding te staak en behoorlike dienste aan dorpe en stede te verskaf. Hy versprei vergeelde boeke van Leon Louw en Frances Kendall van die Vryemarkstigting waarin ‘n kantonstelsel vir Suid-Afrika in die vooruitsig gestel word.
Tydens ‘n vergadering van aktiviste iewers in Pretoria, staan iemand op en sê: “Hierdie korrupte Afrikastaat en sy groep plunderaars sal vanself in duie stort. Om te oorleef, kort ons twee goed: kapitaal en veiligheid.”
Daar word aan die werk gespring. Landwyd word honderde koöperatiewe spaarverenigings gevestig en binne enkele maande vloei miljarde rande uit die banke daarheen. Agterna word dit in produktiewe toerusting, geboue, goud en buitelandse valuta omgesit. By die Reserwebank van Suid-Afrika, wat deur ‘n Litause goewerneur, me. Gill Marcus, beheer word, word daar kop gekrap oor waarom die land se geldvoorraad skielik met twintig persent gedaal het. Die groot vier banke sukkel om genoeg deposito’s te in en die sentrale bank weet nie of hy rentekoerse moet laat styg of daal nie.
“Hierdie is ‘n oorlog, ‘n lae-intensiteitskonflik,” sê nog iemand in ‘n kafee in Randburg. “Daar is die semantiese oorlog, die daaglikse propagandakanon met woorde soos ‘apartheid’ en ‘rassisme’ wat oopgetrek word, maar dan ook die terreur in die vorm van plaas- en huisaanvalle wat voortwoed. Ons is besig om die semantiese oorlog op die internet en op sosiale media te wen, maar die fisieke oorlog teister ons steeds. Die gruweldade en uitwissing vind deurlopend plaas.”
“Wel, ons is goed op pad om ‘n nuwe finansiële stelsel vir Afrikaners te vestig,” antwoord sy gespreksgenoot. Hy is effens bles, met ‘n welige goudbruin snor. “Ons het reeds meer as 100 miljard rand se deposito’s en met al die geld wat nou in Afrikaner-mikrobedrywe belê is, begin ons ‘n tekort aan mannekrag ondervind en ons wil nie volksvreemdes begin aanstel nie. Dit laat ons met ‘n probleem, ook wat veiligheid betref. Wie gaan ons oppas? Ons kan nóg op die polisie, nóg op privaatveiligheidsmaatskappye vertrou. Ons moet so gou moontlik gemeenskapsveiligheidsdienste vestig, saamwerk met buurt- en plaaswagte. Die resep is reeds daar: dit moet net uitgebrei word.”
Via die internet, sms’e en ander alternatiewe media word ‘n reuseveldtog geloods. Met behulp van amptelike demografiese statistiek oor taal en ras, word min of meer bepaal waar Afrikaners in die land woon en só word sektore afgebaken en die veiligheidsbehoeftes bepaal. In rustige landelike gebiede sonder veel volksvreemdes is slegs monitoring en nooddienste nodig. Maar in stedelike gebiede met groot plakkerskampe, asook landbougebiede waar plaasmoordenaars deur radikale akademici en buitelandse NRO’s aangehits word, is privaatreaksie-eenhede met wapens, voertuie en kommunikasietoerusting nodig. Dit kos ‘n paar honderd miljoen rand.
Geloftedag op 16 Desember 2013 is die eerste keer in die geskiedenis dat Afrikaners nie net toesprake maak en koffie drink nie, maar ook – soos Jode by sinagoges – onder mekaar aandele in veiligheidsmaatskappye en -koöperasies verkoop. Teen Maart 2014 is groot dele van die land reeds baie veiliger. Die ANC-minister van veiligheid en sekuriteit verskyn op TV om aan te kondig dat die misdaadkoers gedaal het, “vanweë die volgehoue harde werk van my amptenare”. Die meeste Afrikaners hoor dit egter nie, want hulle kyk nie meer SAUK nie en lees ook nie die Nasperskoerante wat reeds jare lank ‘n semantiese oorlog teen hul eie lesers voer nie.
Gedurende 2014, 2015 en 2016 ontwikkel daar geleidelik ‘n nuwe kultuur onder Afrikaners. Teenoor die selfvernietigende individualisme en spreekwoordelike broedertwis van die verlede, ontstaan nou ‘n gees van saamstaan en “kom ons word sáám sterk en vry”. Die groot statussimbool is nie meer dié van die Bantoe, “kyk hoe duur is my motor” nie, maar “kyk hoeveel doen ek vir my volk”. ‘n Soort Spartaanse gees van oefening en paraatheid, dog ook trots op Afrikaans-wees, neem oor by die ou, leë materialisme en masochisme waarmee hulle só lank deur die hoofstroommedia en die korporatiewe adverteerders gebreinspoel is.
In dié jare verrys nuwe supermarkte en kafees, maar ook hoëtegnologiebedrywe. By Kleinfontein, oos van Pretoria, word een wolkekrabber ná die ander gebou wat kantore huisves van waar ‘n horde jong Afrikaanse programmeerders IT-dienste aan veral Duitsland verskaf. Afgetrede Duitse onderwysers word opgekommandeer om verkoopsmense taalvaardig te maak. Maar in Duitsland self word kantore in al die vernaamste stede geopen waar die toegewydheid, die hardwerkendheid en professionaliteit van die Afrikaner-Silicon-vallei besig word. Boonop daal die rand aanmekaar en is die Afrikaners se tariewe uiters mededingend as dit in euro omgereken word.
Insgelyks op Kleinfontein, word ‘n hospitaal en opleidingsentrum vir verpleegpersoneel gebou wat nie net mediese sorg aan Afrikaners verskaf nie, maar operasies teen mededingende tariewe aan Britte verskaf. Oral in Brittanje verskyn geteikende internetadvertensies: “Need an op? Come to Kleinfontein, your medical paradise.”
Iewers bestuur ‘n finansiële komitee die toevloei van buitelandse valuta en kapitaal na die Afrikanerekonomie. Heelwat daarvan word op allerlei vindingryke maniere geneutraliseer sodat die res van Suid-Afrika op sy gewone trant voortsukkel, met ‘n swak rand, stagflasie, vervallende infrastruktuur en staatskuld wat hand oor hand toeneem.
Tekens van voorspoed en welvaart begin onder Afrikaners sigbaar raak. Maar hulle ry steeds verslete klein motortjies en bakkies, met ‘n horde volkseie werktuigkundiges wat hul voertuie onderhou. Rondom Orania in die Noord-Kaap verrys ‘n tweede tegnopool waar veral laboratoria opgerig word, wat globale navorsingsdienste aan maatskappye in die Noordelike halfrond verskaf. Daar word ook hotelle, vakansie-oorde en konferensiesentrums opgerig wat toeriste van oor die aardbol aanlok, met goeie diens en volmaakte veiligheid.
Teen 2020 is Suid-Afrika se staatskas so byna-byna leeggesteel. DIe begrotingstekort beloop 30% en die staatskuld trek by 120% van BNP. Tyd om van die staat se bates te begin aankoop. Van die vervalle staatshospitale word vir ‘n appel en ‘n ei aan Afrikaners verkoop, met natuurlik ‘n bietjie omkoopgeld wat die transaksie olie, soos dit maar gewoonlik die geval met ‘n Suid-Afrikaanse staatsamptenaar is. Desperate ANC-amptenare verkoop selfs van hul tolpaaie om inkomste te verkry.
Vanaf 2015 begin Afrikanerkantonne een ná die ander onafhanklikheid van die sentrale regering verklaar, kragtens artikel 235 van die Suid-Afrikaanse grondwet wat luil:
Die Suid-Afrikaanse bevolking as geheel se reg op selfbeskikking soos in hierdie Grondwet vergestalt, belet nie, binne die raamwerk van dié reg, die erkenning van die konsep van die reg van enige gemeenskap wat ʼn gemeenskaplike kultuur- en taalerfenis deel, op selfbeskikking binne ʼn territoriale entiteit in die Republiek of op enige ander wyse, soos deur nasionale wetgewing bepaal.
In wese is dit ou blanke munisipaliteite, tesame met omliggende plase, wat afstig. Die sentrale regering staan magteloos om die proses van afstigting te keer, want sowel die grondwet as die internasionale reg maak daarvoor voorsiening. Een van die eerste dorpe wat tot dié stap oorgaan, is Heidelberg, hoofsaaklik om die Hoër Volkskool van ondergang te red. Toe die Heidelbergkanton tot stand kom, is dit asof ‘n sluis oopgetrek word en oral in die land vind vergaderings plaas waar selfbeskikking uitgeroep word. In plaaslike en internasionale howe woed allerlei hofsake, maar intussen steur gemeenskappe hulle nie meer aan die ANC-munisipaliteite, die staat of, les bes, die Ontvanger van Inkomste nie. Groot verwarring heers in die Suid-Afrikaanse howe, wat geen saak van die Ontvanger teen ‘n oud-Suid-Afrikaanse belastingbetaler kan aanhoor alvorens daar uitsluitsel kom oor watter hof in die nuwe kantonne oor jurisdiksie beskik nie.
Die Kantonale Bank van Heidelberg doen fluks sake en begin selfs sy eie geldeenheid uitreik wat so min of meer aan die euro gekoppel is. Die eerste wolkekrabber is reeds in Heidelberg in aanbou om in die vraag na kantoorruimte en verblyf te voldoen.
Binne die eerste paar jaar van die nuwe Afrikanerbeweging, ontstaan ‘n groot mannekragtekort. Pensioenarisse word heropgelei, van skootrekenaars voorsien en selfs tieners op skool begin op ‘n vroeë ouderdom deeltyds werk omdat die ontluikende Afrikanerekonomie voortdurend nuwe werknemers benodig. Volgens beskikbare syfers, behaal die groeikoers in sommige jare ‘n ongehoorde 20 persent! Soos wat Afrikaners loskom van die parasitiese, korrupte stelsel van Suid-Afrika, is hulle soos atlete wat met gewigte aan geoefen het en nou skielik vry kan hardloop.
Vliegtuie uit Australië, Nieu-Seeland en Kanada is skielik volgepak met terugkerende Afrikaners wat onmiddellik in die netwerk van kantonne opgeneem word. Hul kinders word weer aan Afrikaans blootgestel met dubbelmediumonderrig in Afrikaans en Engels, met ‘n geleidelike oorskakeling na Afrikaans.
Met die staatskas wat leeg bloei, verklaar die ANC-bewind hom bereid om van sekere kampusse ook ontslae te begin raak. Pretoria, Potch en Bloemfontein word sommer gelyk aan ‘n Afrikanerkonsortium verkoop. Die bestaande kleurlingrektore en blanke apparatsjieks wat dié instellings oor die jare probeer verengels en venietig het, word voor die voet afgedank. Hulle word nie eens toegelaat om hul lessenaars leeg te maak nie, maar word deur veiligheidspersoneel van die perseel verwyder. Die akademiese personeel word insgelyks gesuiwer van marxiste, feministe en ander geestelik versteurdes wat met ‘n pakkie valium huis toe gestuur word.
Teen 2020 doen Der Spiegel die eerste groot artikel oor “Das Afrikanerwirschaftswunder” en ‘n horde internasionale TV-joernaliste sak op die Afrikanerkantonne toe om ondersoek in te stel na die geheim van hul verbysterende sukses. Hulle kom agter die spaarkoers is omtrent dertig persent en daar bestaan ‘n stelsel van permanente opleiding waaraan almal deelneem, van kleuters tot bejaardes in hul sewentiger- of tagtigerjare – alles in Afrikaans. Meesal loop mense in kortbroeke, tweekleurhemde en vellies rond en stel meer in hul finansiële beleggings as in verbruik belang. Kort-kort skenk ‘n ryk Afrikaner ‘n vleuel aan ‘n hospitaal, skool of universiteit wat aangebou word en waar nog werk vir sy volksgenote geskep word.
Selfs met die diaspora-Afrikaners terug in die vaderland, raak die arbeidstekort egter nypend. Soos in Japan, is daar oral outomate wat koffie, tee en koeldranke bedien. Selfbedieningsrestaurante wat deur een of twee mense bedryf word en wat slegs van weggooibare borde en eetgerei gebruik maak, is die norm.
Daarom word ‘n nuwe immigrasieplan soos laas in die vyftigerjare van stapel gestuur. Lande en gebiede in Europa word geïdentifiseer waar armoede en werkloosheid heers en werwingskantore word geopen om jong immigrante na die Afrikanerkantonne te lok. Tot ‘n honderdduisend Europese immigrante word jaarliks met skepe na Suid-Afrika gebring, met Afrikaanse lesse en ‘n inburgergeringskursus wat reeds op die skip begin, nes in die vyftigerjare. Die nuwe immigrante word deur die Afrikanerekonomie geabsorbeer en van die vervalle stedelike gebiede in Pretoria, Roodepoort en Randburg word herwin om hulle te kan huisves. Die Gilde van Afrikaanse argitekte hou jaarliks ‘n groot kongres waar nuwe boustyle en tegnologie wat die minimum arbeid vereis, bespreek word. Dit gaan egter ook daaroor om ‘n nuwe Afrikaanse omgewing te skep, wat tegelyk modern en inheems Afrikaans is. In die kafees waar jy self jou koffie by ‘n masjien moet gaan tap en jou koeksister uit ‘n outomaat val, argumenteer filosowe, kunstenaars en teoretici oor presies wat suiwer Afrikaanse argitektuur of kuns sou wees en wat nie.
Intussen ploeter Suid-Afrika op sy ingeslane weg voort. Die utopie van gelykheid, kollektiwisme, nie-rassigheid, regstellende aksie, diversiteit, bemagtiging en die eerwaarde Jesse Jackson se “reënboognasie” word gaandeweg verwesenlik. Dit lyk min of meer soos Zimbabwe met werkloosheid in die orde van tagtig tot negentig persent. Trouens, vele Zimbabwiese immigrante begin noordwaarts emigreer omdat omstandighede daar beter as in Suid-Afrika is.
Omdat die ekonomiese koek – of eerder ‘n kolwyntjie – al hoe kleiner word, is daar ook meer politieke konflik tussen die lede van die regerende elite. Sluipmoorde tussen leiers van partye, maar ook binne partye neem toe. Mevrou Zille word tussen die oë deur ‘n Zoeloe-sluipskutter uit Nkandla gepot en die gemiddelde standaard van politieke dans op die verhoog styg ‘n paar kerwe.
NAVSFED se embleem, wat reeds vir internasionale byeenkomste gebruik is
Die Afrikanerkantonne het hul eie probleme en word ietwat multikultureel, want al hoe meer Pools, Frans, Duits en Nederlands word op straat gehoor soos wat nuwe immigrante aankom.
Teen 2022 word die netwerk van Afrikanerkantonne die grootste ekonomie in Afrika en steek dié van Suid-Afrika verby. Groot dele van wat steeds Suid-Afrikaanse grondgebied is, word deur Afrikanerboere en -entrepreneurs opgekoop met die oog op herwinning en uitbreiding.
Om lid van die Olimpiese Komitee te word, het mens nie ‘n onafhanklike staat nodig nie. Daarom is die eerste stappe om ‘n Afrikaner- Olimpiese Komitee te vestig reeds in 2012 deur organisasies wat met volkseie sport gemoeid was, soos die Nasionale Afrikaner Volkseie Sportfederasie (NAVSFED) geneem om ‘n aansoek om lidmaatskap in te dien.
In 2014 is die aansoek ingedien en reeds vanaf 2016 neem ‘n Afrikanerspan aan die Olimpiese Spele deel.
* * *
“En al die pad vanuit Suider-Afrika (op Frans praat die aankondiger van Afrique australe wat so min of meer die hele streek beteken, dus van geen spesifieke land nie, want daar is atlete vanuit Namibië ook in die span), die Afrikaners!”
Skielik word die hele Stade de France stil, ademloos. Die skare staar hulle aan, asook die anderhalf miljard televisiekykers wat op daardie oomblik na die openingseremonie van die 2024-spele kyk. Met ligte tred, gemaklik, stap ‘n sestigtal vreemde wesens uit die verre Suide die stadion binne. Hulle dra gemaklike klere: wit linnebroeke, groen kleurbaadjies met ‘n Springbokembleem op, maar – knipogie na ‘n oorlog lank gelede – vilthoedens met die een rand opgeslaan. Die vroue-atlete dra ‘n soort postmoderne kappie, met lang wit linnerokke wat by die mans se broeke pas. Hulle sweef soos Walkurebruide die stadion binne.
Dan haal die mans hul hoedens van hul koppe af en wuif vir die skare, om ‘n verskeidenheid blonde en donker haardosse, met selfs ‘n rooikop onder hulle, te ontbloot.
Die applous is oorverdowend. Nie net is die verwagtinge groot vir die span uit die Suide van Afrika nie, maar met hul ligte dog sonbruin velle, straal hulle iets besonders, amper goddeliks, uit. Voor stap ‘n jong meisie in haar lang rok en stylvolle kappie. Aan ‘n stok dra sy die eeue oue oranje-blanje-blou, waarvan die kleure skokkend helder onder die flitsende kameras vertoon.
In die span is daar ‘n Pool of twee wat inderhaas kantonale burgerskap moes verkry en Afrikaans nog bietjie krom en skeef praat, maar soos wat eers Albanië en dan Algerië agter die Afrikanerspan inval, bestaan daar min twyfel oor wie in dié geledere die ware A-span is.
Op die pawiljoen sê die Franse seunskind aan sy pa: “Natuurlik, dis die Afrikaners!”
“Mais oui, dis hulle,” antwoord die vader, ietwat verleë. “Hoe kon ek hulle met Skandinawiërs verwar? Aan die ander kant, vir Afrikane lyk hulle só… wit. Ek wens die Franse span kon só gelyk het.”
Regstellende aksie soos dit tans toegepas word, was nie deel van die bedoeling van die ooreenkoms wat iin 1994 spesifiek tussen die toentertydse regerende party, die NP, en die ANC bereik is nie. Só sê Pik Botha, die voormalige minister van buitelandse sake wat Donderdag aan ‘n debat oor regstellende aksie in Pretoria deelgeneem het.
Ander paneellede by die gesprek oor die plek van regstellende aksie in Suid-Afrika was Rabelani Dagadi van Wits se sakeskool in Johannesburg en dr Dirk Hermann, die hoof- uitvoerende beampte van die Solidariteitbeweging.
Volgens Botha het die ANC die ooreenkoms wat in 1994 bereik is, verbreek. Hy is ook duidelik dié mening toegedaan in Hermann se jongste boek: Regstellende trane: Waarom verteenwoordigendheid nie gelykheid is nie (Kraal-uitgewers). Hy meen dat ‘n nuwe grondwetlike bedeling in Suid-Afrika onmoontlik sou gewees het, sou die ANC destyds daarop aangedring het dat die Wet op gelyke indiensneming en die wyse waarop dit toegepas word, deel van die grondwet gemaak word. Hy wys daarop dat die bedoeling gedurende die onderhandelings was om die ongelykhede en onregte wat deur apartheid veroorsaak is, reg te stel.
“Maar ons het nie ooreengekom om onregte van die verlede reg te stel deur nuwe onregte in die hede te skep nie,” verduidelik Botha.
“Diskriminasie teen blanke jongmense wat niks met apartheid te make had nie, was beslis nie deel van die ooreenkoms tussen die NP en die ANC nie; nog minder was diskriminasie in die algemeen teen blankes, kleurlinge of Indiërs,” gaan Botha voort. “Trouens, die ANC se kwota-obsessie kom op die verwerping van opgeleide mense neer wat ruimskoots tot die opleiding van swartmense kan bydra. Die boemerangeffek van die Wet op gelyke indiensneming is dat groot hoeveelhede swartmense steeds onopgelei en werkloos is, en dat die land se ekonomiese vooruitgang erg deur die tekort aan vaardighede gekortwiek word – wat miljoene meer swartmense as blankes raak.”
Botha is van mening dat “spontane, informele dog diepgaande gesprekke tussen lede van alle rasse” nodig is om oor die toekoms saam te stem.
Beeld en Naspers raak toenemend soos Thabo Mbeki oor vigs – hulle verkeer in ‘n staat van ontkenning oor hoe sleg dinge in die land gaan, veral waar dit kom by die regime se anti-blanke rassisme.
Vandag is Beeld se hoofartikel ‘n lang relaas oor die sogenaamde tweespalt tussen Mickey Arthur en Graeme Smith, wat luidens Beeld glo tot Arthur se bedanking gelei het. Beide Smith en Arthur ontken dit egter. Beeld lieg maw soos ‘n tandetrekker.
Waaroor dit eintlik gaan, die olifant in die kamer wat Beeld te stiksienig is om raak te sien, is eintlik die feit dat die rassistiese bestuur van Krieket SA onhoudbare druk op Arthur geplaas het om kwota-passasiers by sy span in te sluit. Arthur kon eenvoudig nie meer die politieke inmengery duld nie.
Welgedaan, Beeld. Speel lekker viool terwyl Rome brand.
