Jan van Riebeeck – praag.co.za

Leon Lemmer: The New York Times se proslawe- en proswart-projek (Deel 1)

Watter historiese jaartalle is vir Afrikaners van belang? Ek sou sê onder meer: 1652 (die aankoms van Jan van Riebeeck en sy geselskap in Tafelbaai, dus ons volksplanting), 1838 (die Groot Trek en die Slag van Bloedrivier), 1881 (die Slag van Majuba), 1925 (die erkenning van Afrikaans as amptelike taal), 1948 (die bewindsaanvaarding van ‘n Afrikaner-regering). Die keuse van sulke jaartalle berus op ‘n bepaalde kulturele ingesteldheid. In hierdie geval ‘n pro-Afrikaner-gesindheid. Vir Afrikaners is dit ‘n goeie ding dat die Zoeloes in 1838 en daarna die Britte in 1881 verslaan is. Wat Afrikaners nie sal doen nie, is om waardering te hê vir 1990/94 toe ‘n groepie Afrikaanssprekende blankes mandaatloos en roemloos aan swart mag oorgegee het.

Die ANC bedryf ‘n anti-Afrikaner-benadering. Daarom is 1994 vir hom die alfa en omega van Suid-Afrika se geskiedenis. Daarom word 27 April as ‘n openbare vakansiedag, as sogenaamde Vryheidsdag, gevier en is Van Riebeeck-dag (6 April) deur die ANC-regime afgeskaf. In 1952 het veral die Afrikanervolk Van Riebeeck se aankoms drie eeue tevore luisterryk herdenk – ek was daar. Sal daar ‘n vierhonderdjarige herdenking van hierdie gebeurtenis in 2052 wees? Heel waarskynlik nie, veral nie op groot skaal in die openbaar nie. In soverre ons volksplanting dan nog onthou word, sal die herdenking na verwagting binnenshuis en in die geheues van ‘n gideonsbende oorlewende Afrikaners wees. ‘n Aanduiding van wat besig is om te gebeur, het in 1998 geblyk toe die 1948-verkiesingsoorwinning van ‘n halfeeu vroeër skaars positief vermeld is, om van ‘n viering nie te praat nie. Nelson Mandela was toe reeds tot “die vader van die nasie” verhef. Mandela is myns insiens wel die vader van die gewelddadigheid wat so kenmerkend van die nuwe Suid-Afrika is. Dit kan sy blywendste nalatenskap wees.

In Amerika is daar neigings soortgelyk aan dié wat ek oor Suid-Afrika genoem het. Uit die oogpunt van Europeërs en ander Westerlinge het Christopher Columbus die Nuwe Wêreld, die Amerikas, in 1492 ontdek. Anders as voorheen is 1992, die vyfhonderdjarige herdenkingsgeleentheid, misbruik om Columbus te diskrediteer. Ek wil nog Robert Royal se uitstekende boek hieroor bespreek: Columbus and the crisis of the West (1992/2020, Kindle $11,49). Standbeelde van Columbus en ander blankes word geskend en afgebreek (Praag 26.09.2020) op maniere soortgelyk aan die ANC-regime se beleid dat blankes, veral Afrikaners, insluitende die oer-Afrikaner Van Riebeeck, se standbeelde uit die openbaar verwyder moet word (Praag 12.09.2020). Volgens die ANC-mentaliteit moet herinneringe aan die vóór-1994-geskiedenis sover moontlik vernietig word. Hoekom? In werklikheid omdat die ná-1994-geskiedenis, dus Suid-Afrika as tipiese Afrika-land, so sleg afsteek by wat Suid-Afrika as beskaafde Westerse land eens tydens die blanke bewind was.

Naas 1492 is daar baie jaartalle wat lojale (blanke, Engelssprekende)* Amerikaners as herinneringswaardig kan beskou, soos 1607 (die aankoms van die eerste blanke inwoners in Jamestown, by Williamsburg, Virginia), 1620 (die aankoms van die Pelgrims, met die Mayflower in Plymouth, Massachusetts), 1630 (die aankoms van die Puriteine in Salem, Massachusetts), 1775-1783 (die Amerikaanse Revolusie of onafhanklikheidstryd, insluitende die 1776-onafhanklikheidsverklaring) en 1861-1865 (die Burgeroorlog). The New York Times (voortaan die Times) het in 2019, dus na verloop van vier eeue, besluit dat 1619 die historiese jaartal is wat hy vir aandag wil uitsonder, dus die jaar waarin die eerste slawe voet aan wal in Amerika gesit het. Peter W Wood noem die Times “America’s most important newspaper” (bron hier onder Kindle 345). Soos The Times in Brittanje, word sy New Yorkse eweknie as “a national newspaper of record” beskou, dus as ‘n bron waarin (betroubare) inligting gevind kan word. Die 1619-projek spreek egter boekdele vir hierdie koerant se uiters linkse politieke gesindheid.

[* Die eerste blanke inwoners van Amerika was Spanjaarde wat hulle in 1565 in St Augustine in Florida gevestig het.]

Die Suid-Afrikaanse hoofstroom-inligtingsmedia, insluitende Media24, put alte graag hulle berigte uit die Times, soos tydens die onlangse Amerikaanse presidentsverkiesing. Ek wonder hoeveel van daardie joernaliste werklik kennis van die 1619-projek dra; nie dat dit hulle sal ontmoedig om voort te gaan om met oorgrawe en onkrities uit die Times oor te skryf nie. Daar word deur hierdie elemente veronderstel dat as die Times skryf dat Donald Trump heluit sleg is, dan moet hy én sy beleid mos verwerplik wees. Dit is moontlik om toegang op Kindle tot die gewone Times te kry teen $19,91 per maand en tot die internasionale weergawe teen $14,99 per maand; dus teen ‘n e-boek se prys.

Phillip W Magness is ‘n ekonoom en historikus wat as navorser by die libertynse (dus polities vrydenkende maar konserwatiewe) American Institute for Economic Research in Great Barrington, Massachusetts, werksaam is. Ek het onlangs lof uitgespreek vir die boek wat hy en Sebastian N Page in 2011 oor Abraham Lincoln se gesindheid jeens swart mense gepubliseer het (Praag 17.10.2020). Ek het toe onderneem om ook oor ‘n ander boek van Magness te skryf: The 1619 Project: A critique (American Institute for Economic Research, 2020, 138p, Kindle $5,75). Dit is die onderwerp van hierdie rubriek.

As boek is hierdie 2020-boek ‘n groot teleurstelling. Die teks bestaan uit ‘n sameflansing van artikels wat Magness voorheen gepubliseer het. Geen poging is aangewend om die onderwerp sistematies te benader en in die proses daardie artikels deeglik te verwerk nie. Die gevolg is ‘n fragmentariese boek waarin tot vervelens toe ‘n beperkte getal temas selfs woordeliks herhaal word. Ek vind dit eienaardig dat nóg die outeur nóg die uitgewer besef het dat dit nie sinvol is om boeklesers met so baie onnodige herhaling te konfronteer nie. My hipotese is dat Magness se motief was dat sy boek die eerste, of ten minste van die eerstes, oor hierdie onderwerp op die mark moet wees.

Magness se boek herinner aan die twee jongste bundels opstelle van Hermann Giliomee (Praag 16.02.2019 en 29.02.2020) waarin artikels hergepubliseer is wat onderling herhaal en ook herhaal wat in sommmige van Giliomee se ander boeke staan. Maar die euwel van onnodige herhaling is in Giliomee se werk glad nie so kronies soos in Magness se jongste boek nie. Wat albei outeurs eerder gemeen het, is dat hulle oorwegend gesonde, ingeligte standpunte huldig. Maar Giliomee se siening is geensins sonder tekortkominge nie, soos ek voorheen aangetoon het. Dit geld ook vir Magness.

Dit is hedendaags ‘n oorbekende verskynsel dat sosiale instellings wat in onguns verval het, soos slawerny en rasse-segregasie, bv apartheid, buitensporig oordrewe deur outeurs verdoem word. Hulle doen dit sodat daar by die lesers duidelikheid oor hulle (onbesproke) politieke verligtheid moet wees. Dit dien dan as platform van waar minder verligte uitsprake gemaak kan word, hopelik sonder om die gevaar van beskuldigings van rassisme, ens, te loop. Byvoorbeeld, wanneer Leopold Scholtz ‘n ietsie teen die ANC of swartes wil sê, vertel hy eers hoe “verfoeilik” apartheid was. Insgelyks kan Magness skynbaar nie genoeg beklemtoon hoe “horrid”, ens, slawerny was nie. Diegene wat pro-slawerny was, is nie bloot ‘n groep nie. Hulle word telkens ‘n “mob” genoem.

Wat ons hier mee te make het, is dat verdwene sosiale instellings nie in die konteks van die betrokke era beoordeel word nie, maar summier veroordeel word ingevolge gewilde hedendaagse norme. Huidige instellings soos demokrasie, liberalisme en sosialisme is nie sonder meer uitsluitlik goed nie. Insgelyks is vorige instellings soos slawerny en apartheid nie sonder meer uitsluitlik sleg nie. Daar was (goeie) redes waarom hulle bestaan voorheen nie net geduld is nie, maar ten minste in ‘n mate geregverdig is. Slawe was verplig om nie leeg te lê nie en hulle tyd nuttig te gebruik deur te werk. Rasse-segregasie/apartheid het verseker dat Suid-Afrika eens die ontwikkelste en welvarendste land in Afrika was. Die voortsetting daarvan sou terselfdertyd die voortbestaan van die blankedom in Suid-Afrika verseker het. ‘n Substansiële blanke teenwoordigheid is steeds ‘n onontbeerlike vereiste vir voorspoed in hierdie “wye en droewe land” – NP van Wyk Louw se woorde.

Daar is grade van gedwonge arbeid of slawerny. In die era voordat menseregte heeltemal skeefgetrek is, is misdadigers vir ernstige misdade tot hardepad gevonnis. Blade Nzimande, die sekretaris-generaal van die SAKP, roem daarop dat die afbrand van die biblioteek van die Universiteit van Zoeloeland sy hoofbydrae tot die “bevrydingstryd” was. Vir sy misdaad is hy met ‘n ministerspos vergoed terwyl hy eerder lewenslank harde hande-arbeid as ‘n prisonier moes gedoen het. Hy kan immers nooit die skade vergoed wat hy aan staatseiendom aangerig het nie.

Veroordeelde misdadigers het ander mense se regte geskend. Deesdae word prisoniers egter ingevolge menseregte nie verplig om te werk nie terwyl hulle ‘n reuse uitgawe vir die staat is. Voorheen is prisoniers verplig om werk te doen, bv deur paaie te bou en herstel. Ek het dit in die jare veertig plaaslik eerstehands waargeneem. Die ANC-regime is egter nie in staat om gevangenes, terwyl hulle voltyds in tronke aangehou word, doeltreffend genoeg op te pas nie – hulle ontsnap glad te dikwels. Hoeveel te meer sal prisoniers nie ontsnap as hulle buite die tronke in die samelewing moet werk nie?

Die inwoners van swart woonbuurte eis onder meer vrystelling van eiendomsbelasting en gratis munisipale dienste. Op grond waarvan word hulle nie billikheidshalwe verplig om werk te doen in ruil vir sulke voordele nie? Die rede is nogeens menseregte. Daar moet eerder die gesonde aandrang wees dat nie-betalers hulle verpligtinge teenoor die samelewing moet nakom en nie toegelaat moet word om op die betalers te parasiteer nie. As mense aangehits of geïntimideer kan word om optogte te hou en op plundertogte te gaan, kan hulle seker ook georganiseer word om konstruktiewe werk te doen. Weens immigrasie en hoë geboortesyfers word die nie-betalers al hoe meer. Die persentasie betalers word al hoe minder. Selfs die getal betalers wat die buitensporig duur eiendomsbelasting en munisipale dienste kan bekostig, word al hoe minder, onder meer weens rassediskriminasie teen veral blankes by die vulling van poste en by bevorderings in die werksituasie. Die huidige bedeling is nie volhoubaar nie.

1619-projek

Die tekortkominge van Magness se boek is so ernstig dat ek my ter aanvulling op ‘n ander boek oor dieselfde onderwerp moet beroep, naamlik Peter W Wood se 1620: A critical response to the 1619 Project (New York: Encounter Books, 2020, 272p, Kindle $18). My volgende rubriek handel in besonderhede oor Wood se uitstekende boek. In hierdie rubriek gebruik ek sy boek slegs om die algemene aard van die 1619-projek te verduidelik omdat Magness in gebreke gebly het om dit te doen.

“On Sunday, August 18, 2019, The New York Times published a special issue of The New York Times Magazine announcing ‘The 1619 Project’. Along with the 100-page magazine, The New York Times released a sixteen-page newsprint section under the same title and headlined ‘We’ve got to tell the unvarnished truth’ … On the opening page of the magazine, Jake Silverstein, the Times’ [Magazine] editor in chief [since 2014], stated the project’s aim: ‘… to reframe American history by considering what it would mean to regard 1619 as our nation’s birth year. Doing so requires us to place the consequences of slavery and the contributions of black Americans at the very center of the story we tell ourselves about who we are as a country'” (80, 348).

Wood skryf: “The 1619 Project is, in other words, an all-out effort to replace traditional conceptions of American history with a history refracted through the lens of black identity politics” (87). “Instead of asserting the need to add to traditional American history a fuller account of the black experience, the 1619 Project calls for replacing that traditional account with one that makes the black experience primary – and not just for black Americans, but for all Americans” (92). Wanneer apartheid verguis word, is dit die blankes wat in die visier is. Wanneer die destydse slawerny in Amerika gekritiseer word, word die blankes in die beskuldigde bank geplaas. Die 1619-projek “is a thesis that puts racial grievance at the center of America’s story” (270).

“The 1619 Project aligns with the views of those on the progressive left who hate America and would like to transform it radically into a different kind of nation” (114). Die ideaal is soortgelyk aan die revolusionêre transformasie wat Suid-Afrika sedert 1990/94 ondergaan het. Wat die 1619-projek doen, is om ‘n relatief prestasielose randgroep, die slawe, te verhef tot die hoofvormingselement in die Amerikaanse samelewing; dus “that slavery is the pivotal institution in American history” (96) – dat Amerika wesenlik is wat hy is vanweë slawerny. “The larger aim of the 1619 Project is to change America’s understanding of itself” (114). “The 1619 Project offers the fullest and most vigorous exposition of the view that America is a racist, oppressive country … The 1619 Project has taken ideas that a few years ago were exclusively fringe a good way into the realm of mainstream opinion” (134).

Oor die 1619-projek: “Their claims include the idea [1] that America began with the arrival of slaves in Virginia in August 1619; [2] that the primary purpose of the colonists who declared independence from Britain in 1776 was to preserve American slavery from the danger of Britain’s outlawing it; [3] that the Southern plantation system of growing cotton with slave labor is the foundation of modern American capitalism; and [4] that Lincoln was a racist who had no interest in conferring real citizenship on those who were enslaved” (99). Wood wys egter hierop: “By comparison with the Caribbean and South American colonies, the English colonies that would one day become the United States were lightly touched by the slave trade, especially during their first hundred years. The 1619 Project argues to the contrary that the enslavement of Africans was central to the formation of American social order and the American economy as early as the seventeenth century” (145).

Die Times se idee is nie dat hierdie projek bloot ‘n omvattende eenmalige publikasie moet wees nie. “Many more statements followed and are continuing to be issued” (243). Dit is ‘n durende veldtog wat met mag en mening gevoer word. “The Times not only heavily advertised the project, it seeded themes from the project in hundreds of news stories and columns” (107). “The Times partnered with the Pulitzer Center to roll out a free 1619 curriculum to schools across the country” (356; ook 107), dus, die Times se linkse anti-blanke vertolking van die Amerikaanse geskiedenis gaan aan soveel moontlik skoolkinders opgedring word. “It is … an effort to reshape everything that American schoolchildren learn about their country” (356). “The 1619 Project aims to change the way American schools teach American history in general and slavery in particular” (368).

“The 1619 Project is not an ordinary piece of newspaper journalism. It is an attempt to wrest control of the grand narrative of American history. That really isn’t the proper role for a newspaper, which should report the news rather than attempt to create it” (152). “The Times invested heavily in the initial publication and in subsequent months followed it up by treating the project as its signature theme. Newspapers do not ordinarily project themselves into a total rewriting of a nation’s history, but that is what the Times says it is doing” (345).

Sedert 1994 is die Suid-Afrikaanse koerante ook druk besig om ons geskiedenis te herskryf. Skielik noem joernaliste hulleself nie meer verslaggewers nie, maar meningsvormers. By haar aftrede het Esmaré Weideman, eens die redaktrise van Huisgenoot en daarna die uitvoerende hoof van Media24, beweer dat die funksie van ‘n joernalis is om die wêreld te verander, dus nie noodwendig te verbeter nie. Haar standpunt is nie van marxisme vry te pleit nie. Joernaliste het propagandiste geword; mense wat aktivisties onder meer onmin en onrus saai. Vandaar fopnuus. In werklikheid is ‘n joernalis veronderstel om inligting so waarheidsgetrou moontlik oor te dra.

Daar behoort dus gevra te word: “On whose intellectual authority did the Times make the audacious claims that are the substance of the 1619 Project?” (368). “The Times stumbled badly by presenting unsourced and unsuppported assertions as the writing of history” (156). Dit is ‘n onaanvaarbare manier “to reconceive the history of America from the ground up” (267).

“Some critics of the 1619 Project believe that it is part of a larger effort to destroy America. That’s a stark way to put it, but if America is founded on some core beliefs and the 1619 Project aims to uproot those believes, it might be a necessary question: Is the 1619 Project, in fact, ultimately aimed at destroying America?” (360).

Nikole Hannah-Jones

Die argitek, inisieerder en koördineerder van die 1619-projek is die swart joernalis, Nikole Hannah-Jones (gebore in 1976). Sy is die kernbron van die anti-blanke gif wat deur die 1619-projek versprei word. Sy het ‘n swart pa en ‘n blanke ma van Tsjeggies-Britse afkoms. Weens “busing” het sy eens blanke skole bygewoon. Daarna het sy haar op universiteit in African-American Studies verdiep; dalk eerder vervlak want dit is uit ‘n akademies-wetenskaplik oogpunt ‘n skyndissipline. Sy vind dit voordelig om lojaal aan haar swart biologiese oorsprong te wees en haar deels blanke oorsprong te verfoei. As joernalis bemoei sy haar dus by voorkeur met burgerregte vir swartes en ook rassisme, wat skynbaar uitsluitlik by blankes aangetref word. In 2015 was sy een van die stigters van die Ida B Wells Society for Investigative Reporting, wat swart joernaliste aanmoedig om oor “ongeregtighede” te skryf, dus uiting aan anti-blanke-oortuigings te gee. Wells (1862-1931) was ‘n swart joernalis en aktivis vir burgerregte.

Sedert 2015 is Hannah-Jones ‘n Times-joernalis. Wood noem haar “a significant figure in advocacy journalism” (812). “In January 2019, Hannah-Jones approached the senior editors of The New York Times and proposed the work that became the 1619 Project. This came in the midst of ongoing racial tensions at the Times, and the editors quickly agreed to her terms” (819). Gestel daar is ‘n geskil tussen (1) ‘n man en ‘n vrou, (2) ‘n blanke en ‘n swarte/nie-blanke of (3) ‘n mens met gewone geslagtelikheid en ‘n LGBTQ+. As jy nie moeilikheid soek nie, opportunisties die regte kant wil kies en ‘n nuwerwetse “wen-wen-situasie” wil skep, volg nougeset die mode en kies in al drie gevalle die tweede opsie. In al drie gevalle maak dit nie saak wie reg het nie. Dit gaan bloot om wie deesdae die hef in die hand het. In minstens hierdie drie opsigte is daar nie sprake van gelykheid nie. Die Times het die swart-opsie gekies.

Ideologies pas die 1619-projek Hannah-Jones soos ‘n handskoen. Haar invalshoek is: “Our democracy’s founding ideals of liberty and equality were false when they were written. Black Americans fought to make them true. Without this struggle, America would have no democracy at all” (169). “Conveniently left out of our Founding mythology is the fact that one of the primary reasons the colonists decided to declare their independence from Britain was because they wanted to protect the institution of slavery” (2028). Só het Hannah-Jones in die inleidende artikel van die 1619-projek geskryf. Ná publikasie het sy op ‘n landwye toer gegaan om bv tydens openbare optredes steun vir die projek te werf (107).

Wood skryf: “The lead author, Nikole Hannah-Jones … makes some of the most audacious claims [and] cites no sources at all” (152). Vanjaar het sy ‘n Pulitzer-prys vir joernalistieke kommentaar gewen vir haar “sweeping, provocative and personal essay for the ground-breaking 1619 Project, which seeks to place the enslavement of Africans at the center of America’s story” (Wikipedia). Wood se reaksie was dat die toekenning teruggetrek behoort te word. Dit herinner aan die geval Danny Titus wat allerweë geloof word vir sy onontbeerlike bydrae tot Afrikaans. Titus se moedertaal was Afrikaans, maar in sy persoonlike hoedanigheid was hy in so ‘n mate dislojaal jeens Afrikaans dat hy, soos Adam Small en Jonathan Jansen, Engels as sy huistaal gekies het.

Phillip W Magness

Phillip W Magness begin sy 2020-boek met die opmerking dat voortgesette historiese ondersoek verwelkom behoort te word. “[But] certain 1619 Project essayists infused this worthy line of inquiry with a heavy stream of ideological advocacy. Times reporter Nikole Hannah-Jones announced this political intention openly, pairing progressive activism with the initiative’s stated educational purposes” (Kindle 38). “Hannah-Jones’s own introductory essay presented a provocative conceptual reframing of American history around slavery, hence 1619 rather than 1776 as its titular origin date, albeit with an almost-singular mind toward advocating for a slavery-reparations program in the present” (46).

Die 1619-projek probeer twee here dien: die herskywing van die geskiedenis deur middel van propagandistiese joernalistiek en die aanpassing van die skoolleerplan, dus om opvoedkundige doeleindes te dien. “The blending of these two competing aims usually results in the sacrifice of scholarly standards in the service of the ideological objective … by necessary implication of needing to reconcile the irreducible complexities of the past to the more simplistic political narrative” (50).

Magness kritiseer veral twee van die tien aanvangsartikels van die 1619-projek, naamlik die inleidende artikel deur Hannah-Jones en die een oor die Amerikaanse ekonomie deur ‘n blanke, Matthew Desmond (gebore in 1979). Hy is ‘n sosiologie-dosent aan Princeton University en is met ras en anti-kapitalisme gepreokkupeer. Jake Silverstein (gebore in 1975) se redaksionele opmerkings kom ook onder die soeklig.

Vyf vooraanstaande historici het besware teen die 1619-projek geopper, wat deur Silverstein en Hannah-Jones verwerp is. “A common theme of the pushback has been to focus on the race, age, and gender of the project’s historian-critics, including essentially dismissing them as ‘old white guys'” (1575). Die ironie is “the 1619 Project does not pass its own test, as the NHC* literature it heavily relies upon is almost exclusively written by a small and insular group of white scholars with Ivy League connections” (1578). Teen die einde van sy boek noem Magness dat die Times darem ‘n bietjie teruggekrabbel het. “As orginally framed, the 1619 Project depicted the preservation of slavery against a British emancipatory threat as a central motivating factor for the American Revolution. They are now relaxing that claim to suggest that preserving slavery was a motive for only ‘some of the colonists'” (1948).

[* New History of Capitalism – kyk hier onder.]

“Hannah-Jones … attempts to recast the American Revolution as being primarily motivated by the preservation of slavery” (80). Sy skryf: “One of the primary reasons the colonists decided to declare their independence from Britain was because they wanted to protect the institution of slavery” (575). Sy verwys bv na die koloniale goewerneur van Virginia se proklamasie in 1775 waarvolgens slawe wat bereid is om aan die Britse kant in die Amerikaanse onafhanlikheidstryd te veg, van slawerny vrygestel sou word (579). Dieselfde laai is tydens die Burgeroorlog deur Abraham Lincoln teen die Suide uitgehaal. Tydens die Anglo-Boere-oorlog is nieblankes met allerhande beloftes aangemoedig om vir die Britte teen die Boere te veg. Die 1775-proklamasie is dus nie uniek nie. Dit is egter eerder vertolk “as an attempt to forment the threat of a slave revolt as a counter-revolutionary strategy than a sign that Britain itself would impose emancipation in the near future” (591). Die Britte het immers eers in 1834 die slawe in sy oorsese gebiede vrygestel, dus eers ná ‘n groot slawe-opstand in Jamaika (616). Wood is van mening “the cause of emancipation was aided – rather than impeded – by the American Revolution” (642), want verskeie state “used the occasion of independence to move against the institution” (634).

“When a group of conservative African-American academics and journalists launched a competing ‘1776 Project’ in early 2020 to offer a counter-narrative, Hannah-Jones bombarded them with a string of personal attacks, the gist of which amounted to declaring them unworthy of her attention. From Silverstein’s rebuff of the essay’s historian critics to Hannah-Jones’s dismissive and insulting demeanor, the message was clear. The Times would not be amending its content, even to account for substantive evidence-based criticism of its factual and interpretive mistakes” (1999).

Magness het veral lof ontvang vir sy grondige kritiek op Matthew Desmond se artikel oor die verhouding tussen slawerny en Amerikaanse kapitalisme. Magness het die voordeel dat hy ‘n ekonoom is terwyl Desmond dit glad nie is nie. “The true oddity of the [1619 Project] group remains Matthew Desmond, a sociologist who specializes in present day race-relations … He does not appear to have any scholarly expertise in either econimics or the history of slavery” (777). Desmond skryf uit die oogpunt van die omstrede New History of Capitalism (NHC) waarvolgens kapitalisme sy oorsprong in katoenproduksie deur slawe het. “Desmond interviewed seven current academic historian when framing his piece. All seven strongly associate with the NHC school” (1629).

“All seven of the consulted NHC historians are also white” (1633). “It would appear that the New History of Capitalism has a ‘whiteness’ problem” (1641). Magness verwys hier na die verskynsel dat blankes, veral akademici en joernaliste, nie net optree as pleitbesorgers vir swartes nie, maar hulle ook op ‘n oordrewe manier aan anti-blanke-retoriek skuldig maak – soortgelyk aan die anti-Afrikaner-gesindheid wat ná 1994 by verloopte Afrikaners kop uitgesteek het. Whiteness Theory is ‘n vertakking van Critical Race Theory waarvolgens blankes blind is vir die bevoordeling wat hulle (onverdiend) ten koste van nieblankes geniet.

“Mainstream historical interest in economic matters resurged with a vengeance following the financial crisis of 2008” (1088). Linksgesindes het veronderstel dat die fout by kapitalisme moet lê. Dit het aanleiding tot die NHC gegee. “Several leading works of NHC scholarship approach ‘capitalism’ as a cohesive societal order or system, and an eminently blameworthy one at that. Themes of physical expropriation, distributional inequality, labour mistreatment, and economic exploitation linger in the background of much of this work, and – perhaps above all other concerns – attempts to causally link slavery to the emergence of a capitalist economic ‘system’ are particularly strong” (1092). Kortom, in NHC-geledere is daar heelwat marxistiese aanhang.

Volgens Magness “Desmond was weaponizing the history of slavery to attack modern capitalism” (76). Later: “He tries to weaponize the brutality of the plantation system to launch into a sweeping political attack on free market capitalism in the present day” (1624). Desmond laat die “King Cotton”-tesis herleef, naamlik “the notion that cotton occupied a commanding place in the 19th century global economy, and as such the economic engines of the world were claimed to depend on plantation slavery” (97). Desmond het hier veral die katoenproduksie in die Amerikaanse Suide op die oog. Sommige Suiderlinge het gedink katoen is so ‘n belangrike handelsartikel dat ander lande, veral Brittanje, hom in die Burgeroorlog aan die kant van die Suide sou skaar en dus sy seën oor die voortsetting van slawerny sou uitspreek.

Brittanje het hom egter daarvan weerhou om kant in die Burgeroorlog te kies (100) en eerder katoenproduksie in ander lande, soos Egipte en Indië, aangemoedig. Katoen was glad nie die kern van 19de eeuse kapitalisme in Amerika of die wêreld nie (103). Een van die NHC-propagandiste het probeer aantoon “that cotton production accounted for a full half of the antebellum American economy when in actual fact it comprised about 5 percent of GDP” (263). Wat die NHC-aanhangers dus probeer doen het, is “to situate slave production at the very core of all American economic activity before the Civil War” (516).

“The thrust of these exaggerations is to recast slavery as a distinctly capitalist enterprise, which, in turn, services the 1619 Project’s political message” (187). Wat die 1619-projek doen, is “depicting modern free market capitalism as an inherently ‘racist’ institution and a direct lineal descendant of plantation slavery, still exhibiting the brutality of that system” (253). Maar slawerny het reeds eeue lank vóór die kolonisering van Amerika in ander lande bestaan en ook voordat kapitalisme as ‘n ekonomiese stelsel in gebruik gekom het. “Linking historical capitalism to slavery is more of a political exercise for the present day than a scholarly inquiry into the past” (520).

Die aanleiding hiertoe is die sogenaamde “Great Enrichment” in die kapitalistiese Weste, waarin die res van die wêreld glad nie – of ten minste nie in dieselfde mate nie – gedeel het; dus “the historically unparalleled expansion in the wealth and well-being of ordinary human lives that has occurred since roughly 1800” (1108). Die inwoners en pleitbesorgers van agtergeblewe lande soek die skuld vir hulle agterstand by slawerny, uitbuiting, rassediskriminasie, kolonialisme, imperialisme, ens, dus by die Weste, by blankes, pleks van die fout by hulleself te soek. “The larger NHC genre exhibits an almost singular preoccupation with forging a friendship between capitalism and slavery; and segregation; and colonialism; and exploitation, degradation, and violence” (1333).

Die ANC-regime skaar hom stewig aan die kant van die NHC. Die uitdrukking “living in a silo”, dus in isolasie, is gewild in NHC-geledere (1604). Soos te wagte, kom dit voor in Patric Tariq Mellet se verderflike boek, The lie of 1652 (Praag 10.10.2020). Waarna Desmond mik, is dat die rykdom wat kapitalisme in Amerika opgelewer het, herverdeel moet word (131), dus dat wat die hedendaagse blankes besit aan die nageslag van die slawe, die swartes, verkwansel moet word – soortgelyk aan wat die ANC se beleid van die herverdeling van rykdom met bv onteiening sonder vergoeding beoog.

Magness argumenteer dat namate kapitalisme in Amerika inslag gevind het, kapitaliste hulle om morele en ekonomiese redes teen slawerny geskaar het (222). “Slavery was unsuited for industrial capitalism on account of its comparative inefficiency to free labor” (1177). Dit is ‘n bewese feit dat vrywillige arbeid teen realistiese vergoeding meer produktief en dus lonender as slawerny is. Die voorstanders van kapitalisme “were at war with all kinds of slavery, for they in fact assert that individuals and peoples prosper most when governed least” (232).

Hieruit blyk die fundamentele boosheid van die ANC-regime. Hy wil, soos ander marxistiese regerings, verkieslik alles vanuit hoogs gesentraliseerde gesag beheer. Al wat die situasie vir die blankes in ‘n mate uitstaanbaar maak, is dat die ANC se vermoë om te regeer uiters beperk is. In daardie sin is die ANC-regime se ondoeltreffendheid ons redding.

Desmond het valslik beweer dat katoenproduksie toegeneem het weens die al hoe meer gewelddadige manier waarop slawerny bedryf is. Kenners verskaf egter ander redes: “American planters improved their crop through biological innovation, such as creating hybrid seed strains that yielded more cotton, were easier to pick, and were more resistant to disease” (962).

Daar is een opsig waarin Magness, anders as baie ander historici, met die 1619-projek saamstem, naamlik dat Lincoln nie geneë was om volle burgerskap aan swartes, bv vrygestelde slawe, toe te staan nie. Hy wou hulle eerder buite Amerika hervestig. “The evidence of Lincoln’s sincere suppport for colonization [of blacks] is overwhelming” (709). Magness bestempel dit as ‘n voorbeeld van “Lincoln’s shortcomings in racial matters” (665). Hy hou nie van Lincoln se separatisme (blankes wat in Amerika aanbly en swartes wat elders hervestig word) nie. Magness stem egter saam met Lincoln se vrystelling van die slawe. “While Lincoln’s colonization remarks grate the modern ear, and evince a patronizing paternalism toward the program’s intended participants, they also reflect the sincerity of his anti-slavery beliefs and an accompanying recognition that white-supremacist violence would not end with the formal abolition of the institution” (1898). Wat Magness nie sê nie, is dat die vrystelling van die slawe in Amerika en elders, asook die afskaffing van apartheid in Suid-Afrika, nie die einde van swart gewelddadigheid was nie.

Ek het reeds in besonderhede oor Magness se siening van Lincoln se gesindheid teenoor swartes geskryf (Praag 17.10.2020). Volgende keer verskaf ek aanvullende inligting oor die 1619-projek aan die hand van Peter W Wood se boek.

Leon Lemmer: Fransjohan Pretorius se ‘Terugblik’

Fransjohan Pretorius (gebore in 1949) het veral vanweë sy kennis van die Anglo-Boereoorlog (ABO) bekendheid as historikus verwerf, bv sy boek, Kommandolewe tydens die Anglo-Boereoorlog, 1899-1902 (Kaapstad: Human & Rousseau, 1991, 491p). Sy jongste boek is onlangs gepubliseer: Terugblik: 80 sketse uit ‘n ryk verlede (Pretoria: Protea Boekhuis, 2020, 283p, R200). Die teks is ‘n herpublikasie van sy Beeld-rubrieke. Hy bied gesaghebbend en op ‘n toeganklike manier grepe uit ons geskiedenis aan. Inligting oor party van die onderwerpe is wyer bekend as ander, maar dit is goed om ‘n mens se geheue te verfris. Ek volstaan met enkele fragmentariese opmerkings.

In die eerste skets noem Pretorius dat die Fenisiërs reeds omstreeks 600 vC op ‘n drie jaar lange reis suksesvol van oos na wes om die Kaap gevaar het. Die Ottomaanse Turke het ná 1453 die Europeërs se oorlandse handelsroete na Indië en China in die Midde-Ooste geblokkeer. Dit het as aanleiding gedien vir pogings om van wes na oos om die Kaap na die Ooste te vaar. Vasco da Gama het in 1498 hierin geslaag.

Jare gelede is daar gespekuleer dat die Khoi-Khoin (Hottentotte) en veral die San (Boesmans) van Chinese oorsprong kon wees; dat hulle die nasate van Chinese skipbreuklinge is. Deesdae word ingevolge DNS-toetse polities korrek beweer dat die Khoi-San altyd hier gewees het. In die Amerikaanse idioom kan die Khoi-San en die hedendaagse bruin mense dus aanspraak op “First Nation”-status maak. Die blankes het oor die see die land uit die suidweste binnegekom en die swartes oor land uit die noordooste. Sowel die blankes as die swartes is in hierdie sin dus indringers. Maar dit het die anti-blanke en veral anti-Afrikaner Cyril Ramaphosa nie verhoed om onlangs in Natal te beweer dat die Zoeloes vryheidsvegters en die Boere indringers is nie. Wat van deurslaggewende belang is, is nie wie eerste op ‘n grondgebied was nie, maar wat op daardie grond tot stand gebring is. Die San het wilde diere gejag en die Khoi-Khoin het hulle vee laat wei en brandhout versamel. Hulle het nie die land ontwikkel nie; eerder roofbou toegepas. Die swartes, soos die destydse slawe, het ‘n mate van arbeid verrig, maar dit is die kundigheid, toewyding, ens, van die blankes wat die land ontwikkel het (bv deur infrastrukuur te skep) en dit vóór 1990/94 suksesvol en welvarend gemaak het. Rommelstatus is ‘n erflating van die ANC.

Pretorius gebruik die afkorting VOC (Vereenigde Oostindische Compagnie) terwyl ek met die afkorting HOIK (Hollandse Oos-Indiese Kompanjie) grootgeword het. Wat my van die geskiedskrywing oor daardie tyd hinder, is dat baie mense onder die indruk is dat bv Jan van Riebeeck in 1652 uit een van die later bekende Nederlandse hawens vertrek het, terwyl hy in werklikheid van die eiland Texel af sy seereis aangepak het. ‘n Ander historiese feit waaroor onkunde heers, is dat die Portugese hulle nie van vroeg af in die suide van Mosambiek by Lourenço Marques (Maputo) gevestig het nie, maar in die noorde op Mosambiek-eiland. Wat ook minder bekend is, is dat die Britte en Duitsers agteraf gekonkel het oor hoe hulle Mosambiek tussen hulle sou verdeel as die Portugese nie doeltreffend beheer oor die land kon uitoefen nie. Die Britte se oogmerk was onder meer om te verhoed dat die Boere-republieke ‘n eie toegang tot die see kry.

Dit is goed dat Pretorius noem dat die State-Generaal nie ‘n persoon was nie, maar die destydse Hollandse parlement (p 17).

Met verwysing na die Slagtersnek-rebellie (1815-1816) word Freek Bezuidenhout as “‘n ruwe karakter van geen goeie inbors nie” beskryf (19). Wat ek my afvra, is: Sou hedendaagse historici (of ander mense) deesdae dieselfde van ‘n swarte sê? Die Slagtersnek-gebeure, bv die blankes se verset teen gewapende pandoers (Khoi-Khoin-soldate), word sonder meer as “‘n wanklank in die ontwikkeling van die Afrikaanse [Afrikaner-?] nasieskap” bestempel (20). Was die blankes/Afrikaners nie jare later op soortgelyke verset teen veral swart terroriste aangewese nie?

“Nasionalisme was eerder ‘n gevolg as ‘n oorsaak van die Groot Trek” (24). Maar vóór hierdie gebeure was daar, indien nie ‘n eenheidsgevoel nie, sekerlik ‘n (sterk) bewustheid van kulturele verwantskap (bv ras, taal en godsdiens) by die Boere, asook afkeuring van die Britse bewind.

“In 1952 het die Nasionale Party-regering … die naam Dingaansdag [16 Desember] in Geloftedag verander om nie rassebetrekkinge te skaad nie” (35). Wat die blanke bewind gedoen het, is in die oë van die ANC-regime nooit goed genoeg nie, met die uitsondering van FW de Klerk se mandaatlose magsoorgawe. 16 Desember word deesdae Versoeningsdag genoem. Die ANC-regime het teen groot koste ‘n museum by Bloedrivier as teenhanger vir die Boere-museum en -monument opgerig. Die gewoonte het posgevat om die uitsonderlike suksesvolheid van Bloedrivier as ‘n Afrikanermite te bestempel. Leopold Scholtz se insig is dat Afrikaners die Slag van Bloedrivier nie meer as ‘n oorwinning mag vier nie. Die klem moet deesdae, ooreenkomstig die ANC se wens, glo eerder op versoening geplaas word. Dít terwyl Jonathan Jansen kraai van die lekkerkry wanneer hy skryf dat die Afrikanerdom twee keer die stryd verloor het, naamlik die ABO en De Klerk se 1994-verraad. As daar een ding is wat die ANC en sy meelopers beter as die Afrikners kan doen, is dit miteskepping. Pretorius verwys bv na “die klaarblyklik fiktiewe Tshwane” (68). ANC-kornuite wil hê dat die administratiewe hoofstad van die land eerder na ‘n fiktiewe swarte as na ‘n Boer vernoem moet word.

Oor die Slag van Bloedrivier skryf Pretorius: “Veghekke van hout wat vooraf gemaak is, word onder die waens vasgemaak sodat die Zoeloes nie onderdeur kan deurkruip nie” (37). Laertrek was die Boere se behoud. Vóór die Slag van Isandlwana in 1879 het lord Chelmsford “nie laer getrek nie – al het Boere hom gewaarsku om dit te doen” (43). Die gevolg was groot lewensverlies aan die Britse kant. Deesdae word (feitlik) alles wat met die Boere, Afrikaners en blankes te make het, verdag gemaak. Daar moet glo “ontlaering” plaasvind. Kulturele ontlaering word gepropageer deur diegene wat die ondergang van die Afrikaner begeer.

Pretorius gebruik die verwarrende benaming “Emigrante-Boere” (bv 51, 55, 57). Aanvanklik het ek as leser nie geweet wat bedoel word nie. Hierdie term kon immers die indruk wek dat die Boere nie in die binneland van Suid-Afrika hoort nie. Dit blyk toe dat hy daarmee die Voortrekkers bedoel (55, 57). Waarom nie met die benaming “Voortrekkers” volstaan nie? Pretorius verwys ook na “die Brits-Transvaalse Oorlog (Eerste Anglo-Boereoorlog)” (73; ook 97). Pleks van sy terrorisme te erken, druk die ANC die benaming “Bevrydingsoorlog” in ons kele af. As teenhanger behoort Afrikaners voort te gaan om die oorlog van 1880-1881 die Eerste Vryheidsoorlog te noem, soos Pretorius later doen (207). Dit het om die bevryding van die Afrikaners van Britse gesag en kolonialisme gegaan. Net soos in die geval van Bloedrivier behoort ons voort te gaan om die Majuba-oorwinnning te vier. Volgens persberigte was daar op 16 Desember 2019 ‘n groot oplewing in die bywoning van die Bloedrivier-herdenkingsbyeenkomste.

Alfred Milner word tereg “die leidende aanstigter van die Anglo-Boereoorlog” genoem (86). Ook dat diegene wat die beeldegroep, onder meer van Paul Kruger, op Kerkplein in Pretoria wil verwyder “nie die Afrikaner sy kultuurerfenis gun nie” (85). Kruger se bekendste woorde word soos volg aangehaal: “Soek in die verlede al die goeie en skone, vorm daarna [daarvolgens] u ideaal en probeer om daardie ideaal te verwesenlik” (92). Afrikaners sal die goeie in die verlede (veral) vóór 1990/94 vind. ‘n Ander bekende uitspraak van Kruger, hierdie keer vóór die ABO, in 1899, aan Milner, is: “Dis nie die stemreg [vir Uitlanders] nie, dis my land wat jy wil hê” (108); maw Britse imperialisme is die dryfveer (107).

Kerkstraat-Wes in Pretoria heet deesdae WF Nkomostraat (99). Jacob Maréstraat in Pretoria is nou Jeff Masemolastraat (103) en Andriesstraat het Thabo Sehumestraat geword (173). Hierdie strate is almal na ANC- of PAC-kornuite vernoem wat ‘n rol in die “bevrydingstryd” gespeel het. Die National English Liberary Museum in Grahamstad het in Junie 2019 die Amazwi South African Museum of Literature in Makhanda geword. Soos die Afrikaanse Taalmuseum en -monument (ATM) in die Paarl is die Amazwi, wat stemme of woorde beteken, ‘n agenskap van die ANC se Departement Kuns en Kultuur. Albei inrigtings streef daarna om inklusief wees. Vir die museum in Makhanda gaan nie meer net om Engels nie en vir die ATM gaan dit nie uitsluitlik om Afrikaans nie. Ek dink hierdie naams- en funksieveranderings is ‘n onreg en skande wat glad nie dikwels en luid genoeg veroordeel word nie.

By Spioenkop het die Boere op 24 Januarie 1900 ‘n gedenkwaardige oorwinning oor die Britte behaal (98, 125-126). Die foto van Jan van Hoepen van gesneuwelde Britse soldate in ‘n Spioenkop-loopgraaf (124) is “waarskynlik … die bekendste foto van die oorlog” (156). Pretorius meld dat Van Hoepen se foto’s soms van foutiewe byskrifte voorsien is. ‘n Voorbeeld hiervan kan in Rebecca West se boek, 1900 (London: Weidenfeld & Nicolson, 1982/1996, 192p) gevind word. Dieselfde foto van Britse gesneuweldes wat in Pretorius se boek gereproduseer is (124), verskyn in West se boek (p 10), maar met hierdie byskrif: “Boer dead after the fierce and confused fighting at Spion Kop, Natal” (11).

“Die algemene spreektaal was reeds Afrikaans” gedurende die ABO, bv “die woord ‘baie’ en die dubbele negatief” (169). Afrikaans was iets meer (bv vindingryk, skeppend) en anders as “verhaspelde” (171), dus verknoeide, Nederlands (171).

Pretorius besin oor historiografie/geskiedskrywing. Een van die eienskappe waaroor ‘n historikus behoort te beskik, is verbeelding (187, 191). Maar dit spreek eintlik vanself dat dit binne perke moet geskied. “In die Afrikanernasionale geskiedskrywing tot minstens die 1970’s is swart en bruin mense as “‘n probleem’ of ”n vraagstuk’ beskou … Met die afname in Afrikanernasionalisme het meer gebalanseerde en meer objektiewe Afrikanergeskiedskrywing na vore getree” (187-188). “Sedert 1948 word swart nasionale geskiedskrywing deur ‘n radikale benadering gekenmerk. Dit vind sy inspirasie in die dekolonisasie van Afrika en die aftakeling van apartheid. Die wit man word nou as die ‘probleem’ gesien. Swart nasionale geskiedskrywing of die strugglegeskiedenis oorheers die skoolsillabusse. Die strugglegeskiedenis is nou die geskiedenis van Suid-Afrika” (188). “‘n Kritiese inslag en objektiwiteit is noodsaaklik” by geskiedskrywing (192). Die ANC heg egter geen waarde hieraan nie. By die ANC gaan dit om propaganda. Die kamerade het geen beswaar daarteen dat die verlede en hede met die oog hierop skeefgetrek word nie. Boonop gaan die ANC sy getransformeerde Suid-Afrikaanse en Afrika-geskiedenis as ‘n onontwykbare verpligte vak aan al die plaaslike skoolkinders opdring.

Pretorius noem hierdie dinge bloot. Hy versuim om die ANC se transformasie van ons geskiedenis daadwerklik te verdoem. Die naaste wat hy hieraan kom, is wanneer hy skryf: “In die lig van die regering se plan om geskiedenis [oftewel ANC-propaganda] as vak verpligtend tot matriek te maak, is dit belangrik om hierdie gevaar van eensydigheid by die kurrikulumskrywers tuis te bring” (201). Afrikaners het ons geskiedenis veel minder skeefgetrek as wat ANC-kornuite en hulle meelopers deesdae doen. Die blankes is en bly die land se grootste bate en die swartes gaan voort om ongetwyfeld die grootste probleme te veroorsaak. Hoe doelbewus skeef die ANC se geskiedenisbeskouing is, kan uit die volgende afgelei word. Wat word deesdae by voorkeur en amptelik oor die Eerste Wêreldoorlog deur die ANC-regime verkondig? Dat die SS Mendi in 1917 met 607 swart arbeiders aan boord gesink het (226).

Die hoogaangeskrewe historikus, George McCall Theal (1837-1919), het volgens Pretorius “die hardnekkige persepsie (mite) geskep dat die Xhosa alleen verantwoordelik was vir die probleme aan die Oosgrens” (195). ‘n Objektiewer beskouing sou wees dat hoofsaaklik die Xhosas vir hierdie probleme verantwoordelik gehou kan word, soos tewens die swart bevolking kollektief vir die land se historiese en huidige probleme. Pleks daarvan word die skuld deesdae kollektief op die blankes, veral die Afrikaners, gepak.

“Al die jare was Brit en Afrikaner onbewus van die bestaan van swart konsentrasiekampe en swart sterftes” tydens die ABO (198). Ek dink dit is ‘n oordrewe stelling. Die Britte het die bestaan van blanke en nie-blanke konsentrasiekampe sover moontlik amptelik verswyg sodat hulle beeld nie skade ly nie. “Die Britse Konserwatiewe minister Jacob Rees-Mogg het onlangs ook maar lekker klei getrap met sy standpunt dat die Britse konsentrasiekampe in die Anglo-Boereoorlog opgerig is vir beskerming van die Boereburgerlikes en om hulle van kos te voorsien omdat die mans op kommando was en nie vir hulle kon sorg nie. Dit is die opvatting waarmee die Britte groot geword het” (202-203). Die Boere was om ander redes as die Britte ongeneë om die konsentrasiekampe vir swartes aan die groot klok te hang; enersyds sodat die lyding van Afrikaners, veral vroue en kinders, beklemtoon kon word en andersyds omdat die nie-blankes, veral die swartes, oor die algemeen so uiters pro-Brits en dislojaal teenoor die Afrikaners was.

“Hoe skaam-verkeerd was ek nie! Opgelei in ‘n Afrikaner-nasionale paradigma waar die Afrikaner sentraal in die geskiedenis gestaan het, is ons nooit geleer watter rol swart mense in die Anglo-Boereoorlog gespeel het nie; trouens, dis waarom sommige historici die benaming Suid-Afrikaanse Oorlog verkies” (203). Tot Pretorius se eer verkies hy darem nog steeds die ABO-benaming, met as alternatief die Tweede Vryheidsoorlog (207). Daar word deesdae van die blankes, veral die Afrikaners, verwag om hulle oor allerhande dinge te skaam. Dit is onnodig dat Pretorius en sy mede-Afrikaners hulle skaam. Dit is eerder die skeppers van die getransformeerde ANC-geskiedenis wat hulle behoort te skaam. Het julle al ooit gehoor dat ANC-kornuite hulle vir hulle terrorisme skaam en verskoning vra vir die dood en vernietiging wat hulle gesaai het en daarby veral onder hulle mede-swartes?

Hoe fundamenteel gemeen die ANC-regime is, kan afgelei word uit die geskiedenis van die Ou Fort op Constitutional Hill (Grondwetheuwel?) in Johannesburg. Afrikaner-rebelleleiers, soos Christiaan de Wet, is in 1915 daar aangehou. Later was daar gevangenes soos Mohandas (Mahatma) Gandhi, Nelson (Madiba) Mandela, Joe Slovo, Albertina Sisulu en Winnie Mandela (227). Laasgenoemde anti-blanke elemente word deesdae in daardie konteks onthou en nie ‘n Afrikaner soos De Wet nie. Die ANC-regime het die vleuel van die Ou Fort waarin nie-blanke gevangenes aangehou is, as die setel van die Konstitusionele Hof ingerig (229). Wat (moontlik) daaruit afgelei kan word, is dat die ANC-regime verwag dat daardie hof pro-swart en anti-blanke uitsprake moet lewer.

Die Spaanse Griep of Groot Griep van 1918, waarin my een oupa dood is, het sy oorsprong in China gehad. “Die terugkeer van Suid-Afrikaanse soldate en arbeiders het plaaslik tot die epidemie gelei” (231). Die huidige grieppandemie het ook in China ontstaan. Dit kan plaaslik versprei word by die terugkeer van veral die groot getal swart studente wat om nie-akademiese redes bo ander studente met studiegeleenthede in China en ander lande bevoordeel word.

‘n Baanbreker op die gebied van die Afrikaanse kunslied, S(tephanus) le Roux Marais (1896-1979), die komponis van bv “Heimwee”, is in 1946 deur die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns met die toekenning van ‘n erepenning vereer. “Marais [het] Afrikaans tot ‘n sangtaal verhef” (241). Prof Wilhelm FC Arndt (1889-1951), ‘n wiskundedosent aan Grey-kollege in Bloemfontein, het by daardie geleentheid die woord gevoer (240). Wat ek interessant vind, is dat dr Reinhard Richard (Rein) Arndt (1929-2020), eens die president van die WNNR en voor dit ‘n dosent in skeikunde aan die Randse Afrikaanse Universiteit, op Nuwejaarsdag oorlede is (Rapport Weekliks, 2.02.2020, p 2). Hy was klaarblyklik ‘n seun van Wilhelm Arndt. Voortreflike Afrikaners soos die Arndts word deesdae nie meer afdoende gehuldig nie.

Oor die Springbok-rugbyspan se oorwinning oor die All Blacks in 1995 in die Wêrekdbeker-eindstryd skryf Pretorius: “Ons verlekker ons elke keer as ons op TV sien hoe pres Nelson Mandela met sy nr 6-Springboktrui die beker aan die kaptein, Francois Pienaar, oorhandig en sy arms triomfantelik die lug in pomp” (245); dieselfde arms waarmee hierdie vredesikoon en baasversoener telkens ‘n gebalde vuis die lug in gepomp het. Verlekker Afrikaners hulle daarin om Mandela só by die rugby te sien of besef hulle dat Mandela besig was om hulle te sus oor die politieke magsverlies wat deur swart terrorisme asook verraad uit eie kring aan hulle opgedring is?

Tydens die eerste JBM Hertzog-gedenklesing in 1971 het Wennie du Plessis aangevoer “dat die Anglo-Boereoorlog ‘n baie beslissende fase in ‘n deurlopende proses vir die Afrikaner was” (251). Volgens André Wessels was “selfbeskikking ‘n leitmotief in Hertzog se openbare loopbaan … Eers het hy vir selfregering vir die verslane Boere-republieke gestry; later vir soewereine onafhanklikheid vir die verenigde Suid-Afrika” (253). In 1990/94 het ‘n absolute breuk in die Afrikaner se geskiedenis gekom. Het hedendaagse Afrikaners die moed om die stukke bymekaar te maak en iets sinvols daaruit te bou?

Leon Lemmer: Tot lof van mure?

Stewige, hoë mure kan die grondslag vir goeie buurskap wees, veral in ‘n abnormale samelewing soos Suid-Afrika, waar rasgeïntegreerde woongebiede van owerheidsweë aan almal, maar veral aan die blankes, opgedring word en verset hierteen as rassisme en rassediskriminasie teen nie-wittes geëtiketteer word.

‘n Britse joernalis en deesdae veral ‘n televisie- en radiokommentator, Tim Marshall (gebore in 1959), het onlangs ‘n boek oor mure gepubliseer: Divided: Why we’re living in an age of walls (London: Elliott and Thompson, 2018, 272p; Amazon Kindle $14,36). Aanvanklik het hy sy spore as oorlogskorrespondent verdien. Ek het voorheen verwys na sy uitstekende boek oor die oorlog in Kosovo: Shadowplay: The inside story of the overthrow of Slobodan Milosevic (2002 – Praag 12.05.2018). Marshall is ook die outeur van: Prisoners of geography: Ten maps that tell you everything you need to know about global politics (London: Elliott and Thompson, 2015, 256p; Amazon Kindle $10,34). In hierdie werk skryf hy in breë trekke oor streke en kontinente; inligting wat hy ook in sy jongste boek benut.

By Marshall se gebruik van die term “mure” is ingesluit alle fisiese en geestelike versperrings wat daar tussen mense bestaan. “I use walls as shorthand for barriers, fences and divisions in all their variety … those walls are the ‘what’ of division, not the ‘why'” (Kindle 94). In die boek is mure die saambindende element, maar die besprekings handel in groot mate eerder oor die betrokke kontinente, lande of streke in die algemeen, insluitende sake wat verdeeldheid veroorsaak. Ek bepaal my aandag egter by voorkeur by fisiese mure. Mure kan die troefkaart (“trump”) in ‘n geskil wees.

Dit is bekend dat mense reeds in die antieke tyd mure gebou het om hulle belange teen indringers te beskerm. Voorbeelde is die Groot Muur in China (vanaf 214 vC) en Hadrianus se muur in Noord-Engeland (vanaf 122 nC). Heelwat later, in 1660, het Jan van Riebeeck ‘n heining van amandelbome laat plant toe veediefstal reeds ‘n endemiese probleem in hierdie droewe land was. Maar hierdie heining kon kwalik as versperring teen diefstal gefunksioneer het. Lees in hierdie verband gerus die deurwinterde historikus, Dan Sleigh, se uitmuntend nagevorste artikel: “Politieke versinsels rakende die amandelheining” (LitNet 29.08.2018). Individuele woonplekke en woongebiede, asook hele dorpe en stede, is van die vroegste tye af en in baie streke en lande om veiligheidsredes dikwels ommuur.

Ongebreidelde misdaad het weens die koms van “vryheid” in Suid-Afrika in 1994 ‘n bloeityd in die plaaslike sekuriteitsbedryf ingelui. Woonplekke, sake-ondernemings en ander eiendom, bv voertuie (wat ons snags nie op straat durf laat nie), behoort deesdae in elke moontlike opsig teen misdaad beskerm te word. Die ANC-regering het onlangs kennis gegee dat ommuring teen diefstal, in die geval van veral blankes se eiendom, in ‘n sin tevergeefs gaan wees omdat owerheidsdiefstal gewettig gaan word – onteiening sonder vergoeding genoem. Die ANC beoog dus om sabotasie vorentoe op ‘n ander manier as voorheen te pleeg. In die plek van fisiese sabotasie met bv plofstof word (rasgebaseerde) statutêre sabotasie kragtens wetgewing begeer.

In breër perspektief: Vanwaar hierdie “fortress mentality”? (28). Veral in Europa kan dit toegeskryf word aan bv “the frightening heights of mass migration, the backlash against globalization* [and] the resurgence of nationalism” (33). Mure is dwarsoor die wêreld gewild, by uitstek in die 21ste eeu. “2016 set the record for border deaths (7 200 globally) because of the increase in border security” (1548). Mure staan as getuies en selfs as monumente teen internasionalisering/globalisme. Mure “best illustrate the challenges of identity in a globalized world” (94). “Thousands of miles of walls and fences have gone up arround the world in the twenty-first century. At least sixty-five countries, more than a third of the world’s nation states, have built barriers along their borders; half of those erected since the Second World War” (33). “There are many reasons why we erect walls, because we are divided in many ways – in terms of wealth, race, religion and politics. Sometimes divisions lead to violence, and walls are erected to protect or defend. Sometimes walls go up to keep certain people out. Sometimes physical walls don’t go up at all, but we still feel the separation; it’s in our minds. These invisible barriers are often just as effective” (43). [* Eerder: “globalism” – Praag 25.11.2018.]

Vir Afrikaners het fisiese en later geestelike laertrek as doeltreffende verskansing, as ommuring teen vernietiging en ter behoud van wat waardevol is, gedien. Afgesien van lewens en besittings is daar kultuur en identiteit wat deur mure beskerm kan word. “We develop a group identity, and this often leads to conflict with others. Our groups are competing for resources, but there is also an element of identity conflict – a narrative of ‘us’ and ‘them'” (63). Dink aan Harald Pakendorf wat polities byderwets aan sy gehoor vertel het dat daar nie ‘n onderskeid tussen “ons” en “hulle” gemaak moet word nie. Almal moet “ons” wees. Die absurditeit van sy standpunt blyk uit die volgende: “In vraetyd staan ‘n boer voor in die gehoor op: Baie dankie, nou verstaan hy. Ons steel so baie van ons skape” (Praag 14.04. 2018). Of hierdie absurditeit: Ons kan nie ons motors snags op straat laat nie anders steel of vandaliseer ons daardie voertuie. “In the context of evolution more and more of us needed to build barriers: walls and roofs to house ourselves and our livestock, fences to mark our territory, fortresses to retreat to if the territory was overrun, and guards to protect” (69). Deesdae is baie van hierdie fisiese versperrings “electrified, topped with searchlights and CCTV [closed-circuit television]” (74). Die jongste is dat onbemande vliegtuie, genaamd hommeltuie (“drones”), gebruik word om bv grense te patroleer.

China

Die Groot Muur in China is seker die bekendste muur. Dit word soos volg beskryf: “Continuous defensive wall stretching from western Gansu to the Gulf of Liaodong (2 250 km/1 450 mi). It was once even longer. It was built under the Qin dynasty from 214 BC to prevent incursions by the Turkish and Mongol peoples and extended westwards by the Han dynasty. Some 8 m/25 ft high, it consists of a brick-faced wall of earth and stone, has a series of square watchtowers, and sections have been carefully restored” (Collins World Encyclopedia, 2003, p 394).

Marshall noem dat hierdie muur 13 000 myl lank was (119, 178). Dit is om veiligheidsredes gebou om die sentrale deel van China van Binne-Mongolië te skei. Die muur simboliseer die verskil tussen “us and them” (164). John King Fairbank beskryf die muur as: “a line of demarcation separating the steppe from the sown field, nomadism from agriculture, and barbarism from civilization” (164). Dit was ‘n uitlewing van “Sinocentrism … the belief that China was the cultural centre of the earth, and the most advanced civilization” (164). Dit is ‘n gesindheid wat deesdae weer al hoe meer prominent in China word vanweë die ekonomiese oplewing wat die afgelope dekades daar ervaar word.

In China se buurland en aartsvyand en -mededinger, Japan, word dieselfde gesindheid van etniese meerderwaardigheid en verskansing teen inkommers reeds lank aangetref. Dit is slegs van Westerse lande wat verwag word om nie-blanke immigrante op groot skaal en sonder keuring te aanvaar. Die sprekende voorbeeld wat China en Japan met hulle etniese gesindheid stel, gegrondves op eeue-oue beskawings, toon duidelik dat die gevoel van kulturele meerderwaardigheid nie net by blankes aangetref word soos ons deesdae plaaslik en in die Weste wysgemaak word nie.

Aan die suidekant het die muur gehelp om die etniese Han-groep te verenig (178). Die weswaartse verlenging van die muur “protected part of the Silk Route, thus furthering economic growth” (178). Daar was dus destyds genoegsame redes om die muur te bou, al het dit veral op die lange duur nie absolute beskerming teen invalle en invloede gebied nie. Deesdae maak elektroniese kommunikasie, soos die Internet, dit uiters moeilik om inligting, bv politieke idees, buite te hou. In die noordweste in die Xinjiang-provinsie, geannekseer in 1949 (219), aanvaar die Turkse Uigur (Moslems) glad nie Chinese dominansie nie (224). Dit geld ook vir die Tibettaanse Boeddhiste (242). Tibet is sedert 1951 staatkundig deel van China.

Amerika

Die muur wat deesdae meer in die nuus is as China se Groot Muur is die een wat Donald Trump belowe het om op die grens tussen Amerika en Mexiko te bou ten einde onwettige en ongewenste immigrante en vlugtelinge buite te hou. “This is perhaps the most famous non-existent wall in the world” (495). Trump het ‘n muur “with an average height of 30 feet” in die vooruitsig gestel (495). “The border stretches 2 000 miles from the Pacific Ocean to the Gulf of Mexico via California, Arizona, New Mexico and Texas. At most a wall could be built along 1 000 miles of it, with natural obstacles such as steep terrain, bedrock and water getting in the way along the rest of the route” (709). Maar daardie beoogde muur is meer as ‘n fisiese muur. ‘n Trump-ondersteuner het gesê: “We would look at the wall as not just a physical barrier to immigration but also as a symbol of the American determination to defend our culture, our language, our heritage, from any outsiders” (509). “It endorses the idea of making ‘America Great Again’ and symbolizes the support that exists for putting ‘America First'” (516). “A border defines a nation, and Trump’s wall is attempting to define what America is – both physically and ideologically” (736).

Soos dit iemand betaam wat ondersteuners soek, dus gewildheid en gevolglik die mode-politiek onderskryf, het Marshall ‘n goor gesindheid jeens Trump en sy muur: “It’s the ‘otherness’ of those who are entering the country, and the fear that they could dilute what some perceive [!] to be ‘American’ culture, that makes the wall so important to its supporters. For those who oppose it, the wall goes against American values of freedom, liberty,* equality and an America for all” (530). Die punt is: Daar is iets soos ‘n Amerikaanse kultuur, ten minste wat blanke Amerikaners betref en hulle is tans nog in die meerderheid. Dit is veral linkse akademici in Amerika wat ontken dat daar so iets soos ‘n Amerikaanse kultuur is en in soverre daar dalk sprake van so iets mag wees, is dit glo nie die moeite werd om dit te koester en te beveilig nie. Dit is kulturele marxisme in sy suiwerste vorm. [* Daar is ‘n neiging om “freedom” in persoonlike en sosiale verband te gebruik en “liberty” in politieke en staatkundige verband.]

“An America for all” is ‘n gevaarlike wanberip, soortgelyk aan wat veral Pierre en Justin Trudeau in Kanada wil bewerkstellig, naamlik dat Kanada weens massa-immigrasie in so ‘n mate multikultureel moet word dat die bevolking dié van die wêreld weerspieël. Afgesien van die nuwe probleme wat op hierdie manier doelbewus vir Kanada geskep word, sal die land dan ook met baie van die probleme wat in die res van die wêreld voorkom, opgeskeep sit. Massa-immigrasie hou daadwerklike gevare vir die tradisionele en heersende Amerikaanse (en Kanadese) kultuur in. Dit is linkse elemente wat die Amerikaanse regering die reg van keuring, van watter immigrante gewens is en hoeveel van hulle toegelaat word, wil ontsê.

Deel van die huidige grens tussen Mexiko en Amerika met patrollievoertuie.

Daar is reeds versperrings, bv heinings, oor lang afstande op die Amerika/Mexiko-grens. Marshall se bewering hier bo, dat dit ‘n “non-existent wall” is, is dus ten minste deels vals. Byvoorbeeld: “In 1978 the Immigration and Naturalization Service (INS) put out a tender for two 12-foot-high fences topped with barbed wire to be built in Texas” (594). “When President Obama came to the White House there were over 600 miles of barrier, and he kept building” (615). Die National Geographic Magazine het hierdie grensmure en -heinings ‘n aantal jare gelede duidelik op ‘n kaart aangedui. Daar is ook ‘n kaart hiervan in Marshall se boek (563). Vorige Amerikaanse presidente is nie vir die oprigting van daardie beveiligingsmiddele verkwalik nie. Waarom dan hierdie tirade teen Trump? Dit gaan vir hom immers om die bekamping van misdaad. Inkommers wat onwettig ‘n land betree, maak hulle skuldig aan ‘n misdaad. In linkse geledere word hierdie feit verdoesel. Hulle praat nie meer van “onwettige immigrante” nie maar van “ongedokumenteerde immigrante.”

In die Mexikaans-Amerikaanse Oorlog (1846-1848) “the USA acquired what are now California, Nevada, and Utah, and parts of New Mexico, Arizona, Colorado, and Wyoming” (Collins World Encyclopedia, 2003, p 602). In die suidwestelike state van Amerika word die Spaanssprekende inkommers al hoe meer. Eersdaags kan die blankes daar ‘n minderheidsgroep word. “Including the Hispanics, non-whites currently make up about 40 per cent of the [entire American] population, a figure that is predicted to rise to 53 per cent by 2050, with Hispanics comprising about 29 per cent, making them the fastest-growing ethnic group over the next thirty years” (Marshall 743). Dat die tradisionele Amerikaanse kultuur aangetas word, behoef geen betoog nie. “It is possible that within a few decades several states will give Spanish legal equality with English as the official language in schools and the government system” (537). In Amerika is daar groter geesdrif vir skoolonderrig in Spaans as wat daar in ANC-geledere ondersteuning vir Afrikaanse skole is. Die situasie in Amerika word vererger deurdat daar nou reeds talle organisasies bestaan wat hulle aktief vir “herowering” beywer, dus selfregering en selfs onafhanklikheid vir daardie suidwestelike state. Die deportasie van Mexikane deur Amerika is nie ‘n nuwe idee nie. Weens die groot ekonomiese depressie in die jare dertig, “somewhere between 500 000 and 2 million people were deported to Mexico, many of whom were actually US-born citizens” (587).

Israel

Dit is in die Weste, in lande onder blanke beheer, waar mure nie mag bestaan om mense te skei of uit te hou nie. Vóór 1994 is geen sodanige mure, bv in poskantore, kritiekloos in Suid-Afrika geduld nie; deesdae steeds nie in bv Amerika nie. ‘n Ander land wat nie toegelaat word om sy voortbestaan kritiekloos te verseker nie, is Israel. Die muur wat oos en suid van Jerusalem op die Israeli/Wes-Oewer-grens tot by Bethlehem opgerig is, ontlok deurlopend ‘n stroom van negatiewe kritiek. Hierdie muur bestaan uit “26-foot-high slabs of concrete, topped with barbed wire. Some sections are electrified, and interspersed with high watchtowers” (903).

“The rest of the 440-mile-long barrier is a fence. Despite the fact that only 3 per cent of the ‘separation barrier’ between Israel and the Palestinian West Bank is made of concrete, it is routinely referred to as ‘The Wall’. Why? Because the 3 per cent is far more visually arresting than the other 97 per cent” (909). Dít is wat gefotografeer en gepubliseer word. Daar is in 2000 met die bou van die muur begin (948). Dit word deur die oorgrote meerderheid Israeli’s as ‘n noodsaaklike sekuriteitsmaatreël beskou (979). “The wall is a huge success” (986). “As the barrier has gradually enclosed the West Bank, suicide bombing and gun attacks in Israel have fallen dramatically” (1000; ook 979).

Die Palestyne beweer dat die muur daar is om teen hulle te diskrimineer. Ook dat dit plek-plek nie op die grens nie maar binne die Wes-Oewer-gebied opgerig is. Die Israeli’s steel glo Palestynse grondgebied (964): “It was ours all along” (971). Dit is die soort retoriek wat Suid-Afrikaanse blankes tans tot vervelens toe moet aanhoor wanneer gepoog word om onteiening sonder vergoeding te regverdig. In werklikheid is dit die uitlewing van die tradisionele swart Afrika-benadering waarmee diefstal vergoeilik word: “‘n Mens se besittings is tot beskikking van ander” (Attie van Niekerk, Sáám in Afrika, Kaapstad: Tafelberg, 1992, p 50).

Andries Bezuidenhout skryf dat die dorpie Alice, by die Universiteit Fort Hare, van ‘n blanke tot ‘n swart dorp getransformeer is. Anders as voorheen staan die voordeure van die huise deesdae oop. As oorverligte wil Bezuidenhout graag ‘n huis in Alice koop (Netwerk24, 16.10.2018). Dan sal sy besittings ook tot die beskikking van ander wees. Hy sal sy voordeur liefs moet sluit. Teen die 11de eeu was daar ‘n kolossale Beninstad in Wes-Afrika. In 1691 het ‘n Portugese skeepskaptein oor hierdie stad geskryf: “It was so well governed that theft is unknown and the people live in such security that they have no doors to their houses” (Marshall 2027). In die 21ste eeu in die nuwe Suid-Afrika is die werklikheid in hierdie opsig radikaal getransformeer. Steelsug vier hoogty. ‘n Mens kan tot die gevolgtrekking kom dat dit sedert 1994 aan onder meer ondoeltreffende regering te wyte is.

In 1949 het die Israeli’s en Palestyne ooreengekom dat die Groen Lyn die grens tussen hulle is. In 1967 het Israel egter die Wes-Oewer, Gaza, die Sinai-skiereiland, die Golan-plato en Oos-Jerusalem in ‘n defensiewe oorlog verower (941). Daarmee het Israel die reg verkry om van die Groen Lyn af te wyk. Dit dien as regverdiging vir die plekke waar die muur of heining binne die Wes-Oewer-gebied is. Sodanige posisionering bevorder die beveiliging van Israel.

“In addition to the one in the West Bank, they built a security barrier on the border with Gaza; begun in 1994, it’s nearly 40 miles long. There is also a 152-mile-long fence along the Egyptian-Israeli-border, completed in 2013, which has halted illegal immigration from a variety of African countries. Between 2000 and 2012 almost 50 000 Africans, mostly from Sudan, Eritrea and Ethiopia, crossed the border … A fourth fence, less publicized, is one built along the Syrian border after that country plunged [in 2011] into civil war” (1007). Wat opval, is dat Israel se muurbouery en heiningoprigting in 1994 begin het; dalk omdat die Israeli’s die onverkwiklike lot van blanke Suid-Afrikaners ten alle koste wil vermy. Israeliese Arabiere, ‘n vyfde van die bevolking, het meer regte as blanke Suid-Afrikaners. Hulle is nie net verseker van volle stemreg nie, maar ook van bv eie woongebiede en skole (1116).

Midde-Ooste

“In 2014 just 5 per cent of the global population lived in the Arab world but suffered 45 per cent of the world’s terrorist attacks” (1280). “There are small walls all over the Middle East. Each one is a testament to the terrorist violence now endemic across the region. You can see them in Baghdad [Iraq], Damascus [Syria], Amman [Jordan], Sana’a [Yemen], Beirut [Lebanon], Cairo [Egypt], Riyadh [Saudi Arabia] ” (1246). Veral die stewig ommuurde “Green Zone” in Baghdad se regeringsbied is bekend (1253). “Saudi Arabia has built hundreds of miles of fence along its northern and southern borders, Kuwait has fenced off its frontiers, and Jordan has fortified its border with Syria; to the north the Turks have built a wall 10 feet high and 7 feet thick [along part of the border with Syria – 1404], while the convulsions in Libya have led Tunisia and Egypt to construct fences along their frontiers” (1344). “Washington DC funded the ‘Jordan Border Security Program … There is now a 160-mile-long high-tech security fence along the Syrian frontier. It has watchtowers, night-vision cameras and ground sensors that can detect movement 5 miles each side of the border. A similar structure covers 115 miles of the Iraq border” (1357).

“The border fences constructed by the Saudis are even longer, and costlier, than those in Jordan, but they are also built with American assistance. The Northern Border Project covers over 550 miles of the Iraq frontier. It has a triple fence, a giant sand berm, thirty-two ‘response stations’ linked to seven command and control centres, all backed up by 240 quick-response vehicles” (1364). Die ironie is: Amerika kan oor honderde kilometers sekuriteitsheinings in Jordanië, Saoedi-Arabië en elders in die Midde-Ooste oprig, maar as dit by die beveiliging van Amerika se grens met Mexiko kom, is daar luide kritiek. “To its south Saudi Arabia has fenced off part of its border with Yemen [“a stretch of frontier about 100 miles long” – 1377]. This project began in 2003 and, as with Jordan’s original plan for the Syrian fence, was originally designed to reduce arms- and people-smuggling from dirt-poor Yemen into the far richer Saudi Arabia” (1370). “The fence still leaves hundreds of miles of the border open in the desert areas to the east, but here the distances are so great, and the conditions so brutal, that it is harder to evade patrols and there are fewer crossings” (1384).

In 1990, op die grens met Irak, “Kuwait … constructed, literally, a line in the sand … A 6-mile deep barrier consisting of three parallel sand berms arose along the entire length of the border. Parts were topped with barbed wire and had tank ditches in front of them” (1391). “A 135-mile-long fence has since been erected from the Iraqi border town of Umm Qasr along to the joint border triangle where Iraq, Kuwait and Saudi Arabia meet. Like so many other countries in the Middle East, Kuwait is trying to guard itself against the proliferating violence in Iraq, and also stop illegal immigration into its much wealthier economy” (1397).

Indiese subkontinent

Die Britse Ryk op die Indiese subkontinent, die Raj, het in 1947 met die onafhanklikheid van Indië en Pakistan tot ‘n einde gekom. Die verdeling het hoofsaaklik op grond van godsdiens plaasgevind, met Indië wat hoofsaaklik ‘n Hindoe- en Pakistan wat hoofsaaklik ‘n Moslem-bevolking het. In 1971 het Oos-Pakistan as Bangladesj onafhanklik van Pakistan (voorheen Wes-Pakistan) geword. “On India’s frontier with Bangladesh is the longest border fence in the world. It runs along most of the 2 500-mile boundary … Hundreds of miles of this barrier are double-layered, parts of it are barbed wire, parts are walled, parts electrified and parts floodlit” (1528). “Even if a sensor is tripped miles away from a control room, within a minute a drone can be overhead and a patrol on its way” (1534). “Border guards have shot dead hundreds of people attempting to get into India” (1542). Desnieteenstaande het die Indiese regering hom aangematig om jaarliks oor Suid-Afrika se apartheidsbeleid by die Verenigde Nasies te kla.

“The justifications for the fence on India’s border with Bangladesh include prevention of weapons- and contraband-smuggling and deterrence of cross-border insurgents; but primarily the fence is there to prevent illegal immigration at levels that have resulted in riots and the mass killing of foreigners. Its main purpose is to keep people out” (1548). Indië is reeds oorbevolk. “Refugees and illegal immigrants have flocked there from Afghanistan, Sri Lanka, Myanmar (formerly known as Burma), Tibet, Pakistan and Bangladesh. There are at least 110 000 Tibetans who have fled since China annexed their territory in 1951, around 100 000 Tamil Sri Lankans who arrived during the island’s civil war earlier this century [1983-2009] and the upheavals in Afghanistan have seen a steady flow of people to India. But by far the greatest number of immigrants are from Bangladesh, which is surrounded by India on three sides” (1575). Bangladesj [1 100 mense per vierkante kilometer] is selfs meer oorbevolk as Indië [400 mense per vierkante kilometer]: Bangladesj “is smaller than the US state of Florida but is home to 165 million people, compared to Florida’s 20 million, and the population is growing rapidly” (1675). “Muslims make up about 15 per cent of Indians, getting on for 200 million in number. But in Bangladesh about 90 per cent of people are Muslim” (1697).

Anders as in Indië word, soos in Suid-Afrika, geen minderheidsregte in Bangladesj erken nie. “There are numerous reports of forced conversions of Hindus to Islam … Add to this Bangladesh’s annual storms and flooding and it is easy to see why so many people choose to cross the border” (1595). In hierdie eeu het meer as 15 miljoen Bangladesjers hulle in Indië gevestig (1602). “In the first decade of this century BSF [Border Security Force (India)] personnel gunned down an estimated 900 Bangladeshis as they attempted to cross the border” (1628). Indië “has not signed the 1951 UN Refugee Convention … Instead, all foreigners come under the 1946 Foreigners Act” (1628). Die Indiese provinsie Assam het ‘n grens van 163 myl met Bangladesj. “Since 1971, Assam’s population has more than doubled, from 14,6 million to over 30 million, much of which is due to illegal immigration. Hindu nationalists have argued that the area might have a Muslim majority by 2060” (1615).

In die ooste van Bangladesj, aan sy grens met Myanmar, is die Rohingya, ‘n Moslem-minderheidsgroep in Boeddhistiese Myanmar. “In the early 1990s up to 250 000 Rohingya fled to Bangladesh amid reports of religious persecution” (1711). “Faced with ever-increasing numbers, [Bangladesh] started to forcibly deport tens of thousands back across the border” (1717). Wat Myanmar doen, is “planning to upgrade and expand the barrier along the 170-mile border. There have also been allegations that landmines have been laid to prevent people from returning” (1731).

In die ooste van Indië, aan albei kante van sy grens met Myanmar, is die Nagas, ‘n christelike bevolkingsgroep wat hulleself nie as deel van Indië of Myanmar beskou nie. Sommige van hulle “sometimes spills over into India, and had led to the construction of a fence, not by the Indians but by Myanmar, along parts of that section of the border” (1744). “In early 2017, with Indian army operations continuing against the insurgents, Myanmar began to construct a short border fence in the ‘Naga Self-Administered Zone’, a region where the Naga people enjoy limited autonomy” (1763). Dit lyk asof die Nagas polities beter daaraan toe is as die Afrikaners. “There are now an estimated 2 million Nagas spread across each side of the frontier, an area that Naga nationalists want to turn into a united homeland” (1750).

Met onafhanklikheid in 1947 is die Kasjmir-provinsie met sy Moslem-meerderheid verkeerdelik by Indië pleks van Pakistan ingedeel (Praag 10.06.2018). “Since partition, relations between the two countries have been fraught and this is very much a ‘hot’ border. India has built a 340-mile-long barrier along the disputed ‘Line of Control’ (ceasefire line) inside Kashmir, a region both countries say is their sovereign territory. Most of it is 150 yards inside the Indian-controlled side and consists of double-row fencing up to 12 feet high … The strip of land between the two fences is mined” (1783). Tweederdes van die Kasjmiri’s woon aan die Indiese kant en ‘n derde aan die Pakistanse kant van die wapenstilstandslyn. Indië “is now filling in the gaps in its north and western border defences, having already fenced parts of the Punjab and Rajasthan in the 1980s and 1990s, and is working to ‘seal’ its entire western border, from Gujurat on the Arabian Sea right up to Kashmir in the Himalayas” (1797).

“Pakistan’s 1 510-mile-long western border with Afghanistan was also shaped by outsiders … It separates Pashtuns [Pathans] each side of it into citizens of different countries, a separation many do not accept. For that reason, and because Afghanistan claims some territory east of the line, Kabul does not recognize the border. Pakistan, desperate to prevent Pastun nationalism leading to secession, prefers a weak Afghanistan. This, in part, is why sections of the Pakistani military establishment covertly support the Taliban” (1824). “By the spring of 2017 things had become so bad that Pakistan announced plans to build a fence in two districts along the border” (1830).

In die suide “is the Pakistan-Iran border, and here it is the Iranians who are engaged in wall-building. A 10-foot-high, 3-foot-thick concrete wall is rising along parts of the frontier. This follows years of drug-smuggling, but also the infiltration of Sunni militia groups from Pakistan into Iran, which is a majority-Shia country” (1837).

Naas fisiese mure is daar geestelike, bv religieuse, mure tussen mense op die Indiese subkontinent, veral Hindoe teenoor Moslem (1850). Maar ook binne religieë is daar versperrings. “Hindus are divided into rigid hierarchical groups based on what they do for a living. This is justified in the Manusmriti – the most authoritative book on Hindu law, which regards the system as the ‘basis of order and regularity of society’. Higher castes live among each other, eating and drinking places are segregated, intermarriage is usually banned, or at least frowned upon, and in practice many jobs are closed to lower castes” (1856). Maar dit is juis die hoër kaste, diegene in beheer van die Indiese regering, wat jaarliks by die Verenigde Nasies teen Suid-Afrika se apartheidsbeleid uitgevaar het.

“There are four main categories of people according to the system: Brahmins, Kshatriyas, Vaishyas and Shudras” (1870). Laasgenoemde doen hande-arbeid. “Outside of the system are those who used to be known as the Untouchables, but are now mostly called the Dalits (‘broken people’)” (1870). “There is an element of skin colour involved in the caste system that many people like to downplay … a ‘profound influence on skin pigmentation’ within the class structure, the lighter skin tones being predominantly found among the ‘higher’ castes” (1877). “The walls around India are designed to keep people out, and those within to keep people down” (1917).

Afrika

Deel van die reeks grondwalle, mure en versperrings met Marokkaanse soldate in die Wes-Sahara

“There’s a wall at the top of Africa. It’s a wall of sand, of shame and of silence. The Moroccan Wall runs for 1 700 miles through Western Sahara and into parts of Morocco. The whole construction separates what Morocco terms its Southern Provinces along the Atlantic coast from the Free Zone in the desert interior – an area the Sahrawi people call the Sahrawi Arab Democratic Republic. It is built of sand piled almost 7 feet high, with a backing trench and millions of landmines stretching several miles into the desert on each side of the barrier. It is thought to be the longest continuous minefield in the world. Every three miles or so there is a Moroccan Army outpost containing up to forty troops, some of whom patrol the spaces between the bases, while two and a half miles back from each major post are rapid-reaction mobile units, and behind those artillery bases. The length of the wall is also dotted with radar masts which can ‘see’ up to 50 miles into the Free Zone. All this is intended to keep fighters from the Sahrawi military force, called the Polisario Front (PF), well away from the wall and the areas Morocco considers its territory” (1941).

“Prior to Spain’s withdrawal from the region in 1975 there had already been a Western Saharan independence movement. As the Spanish left, 350 000 Moroccans took part in the ‘Green March’ – they walked into the region and claimed it as Moroccan territory. Spain subsequently transferred control to Morocco and Mauritania; the government in Rabat effectively annexed the territory and sent in 20 000 troops, who were immediately confronted by the PF. The fighting lasted sixteen years and took the lives of tens of thousands of people. Despite their superior numbers and modern military equipment, the Moroccan army could not subdue the guerrilla tactics of the PF. In 1980 they began building what became known as the ‘Wall of Shame’, finishing it in 1987” (1947). Die Berlynse muur, wat tot 1989 Wes- en Oos-Duitsland geskei het, is ook “the Wall of Shame” genoem (2324). Met hierdie benaming skaar jy jou aan die kant van onderskeidelik die Polisario Front en die Weste.

“Moroccan immigration has completely changed the composition of the Western Saharan population as the government has encouraged people to settle there by offering tax breaks, subsidies and one-off payments. The total population of the remaining Sahrawi is … between 200 000 and 400 000. Until the mid twentieth century they’d had no concept of borders; they simply moved over a vast area, following unpredictable rainfall. Now, 85 per cent of what they would regard as their traditional territory is under Moroccan control. The word Sahrawi means ‘inhabitants of the desert’ and that is what they wish to be – not inhabitants of Morocco” (1955).

Later skryf Marshall dat ‘n mens sosiaal aanvaar wil wees en dit gebeur in die geledere van diegene waarmee jy identifiseer, “which gives you the feeling of safety in numbers – this quickly leads to the recreation of a tribe” (1999). Dit is seker die grootste gemis vir blankes in die nuwe Suid-Afrika: dat ons nie toegelaat word om bv eksklusiewe woonbuurte, skole en universiteite te hê nie. Dit is wel valslik deur FW de Klerk voor die 1992-referendum aan die blanke kiesers belowe, maar daar het niks van tereg gekom nie. Nêrens mag blankes hulle identiteit of kultuur sosiaal verskans nie. Slegs binne huise mag die eie in ‘n mate uitgeleef word. Wat tuis om bv vleisbraaivure gesê word, word verdag gemaak en aan kritiek onderwerp. Sodanige gedwonge individualisering van blankes bring mee dat hulle diep bewus is van die benardheid van hulle situasie; dat hulle in hulle klein getalle voortdurend en toenemend hulle onveiligheid aanvoel.

Waarvoor blankes deur swart mag verkwalik word – by voorkeur apartheid genoem – is in werklikheid ‘n hoogs natuurlike neiging. Marshall verwys na “Nairobi in Kenia, where often people from different tribes around the country settle in districts of the city populated by those of the same tribe” (1999). In daardie gevalle is die ontwikkelings- en kultuurverskille by swartes onderling baie kleiner as by blankes in vergelyking met swartes. “Belonging to a tribe is a positive thing, a source of pride for many, in Africa – as elsewhere” (2006); ook vir Afrikaners, maar as hulle hulle eiesoortigheid en trots probeer uitleef, word hulle van rassisme beskuldig. Anders as by swartes mag daar by blankes niks eksklusiefs wees nie. Wanneer blankes betrek word, moet grondige kultuurverskille met inklusiwiteit verwater word.

Botswana se stabiliteit en voorspoed word aan sy etniese homogeniteit toegeskryf (2150). Die volgende is dus verstaanbaar: “Botswana has a 300-mile-long electric fence along its border with Zimbabwe” (2171). “Zimbabwe, and its impoverished population, is also fenced off from South Africa. As one of the richest countries in southern Africa, South Africa is a magnet for migrants – which is partly why it also has a fence along its border with Mozambique” (2171). Die heinings waarna hier verwys word, is waarskynlik dié wat vóór 1989 opgerig is. Sedert 1990 word hulle nie meer behoorlik in stand gehou nie. Marshall stel die getal Zimbabwiërs in Suid-Afrika op 3 miljoen en die getal Nigeriërs op 800 000 (2178).

[Na aanleiding van Sean Christie se boek, Under Nelson Mandela Boulevard (Johannesburg: Jonathan Ball, 2016, 240p, R240; Amazon Kindle $13,10), het ek op Praag (29.07.2017) soos volg uit daardie boek aangehaal: “Perhaps the most powerful embodiment of the apartheid government’s attitude to black foreigners … was the three-hundred-odd kilometers of fencing it had erected along parts of South Africa’s border with Zimbabwe and Mozambique” (Kindle 1485). “When the voltage was cut in 1990,* holes began to appear. With the country’s leadership preoccupied with the transfer of political power from white to black hands, the holes widened until eventually entire sections of fence were being carted off by metal thieves” (1492). Ek het verder geskryf: “Die ANC-regering het hom al meermale ten gunste van die algehele afskaffing van grensbeheer uitgespreek” en “Wat deurgaans opval, is dat enigeen wat na of van Suid-Afrika wil reis of hom hier wil vestig, dit maklik sonder dokumentasie of formaliteite kan doen.” (* “Een van FW de Klerk se ‘inisiatiewe’, wat meegebring het dat terroriste en wapens, asook ander misdadigers, Suid-Afrika vryelik binnegekom het.”)]

“In Africa, already home to widespread poverty, the population is expected to double, from 1,2 billion now to 2,4 billion within about thirty years” (Marshall 3176). Die ANC se beoogde afskaffing van landsgrense beteken stikdonker nag vir Suid-Afrika. Hierdie dwase beleid is gebaseer op die drogredenasie “that the practice of citizenship within a state is as violent and discriminatory as the slave trade, because it places citizens’ rights over human ones and thus legitimizes the idea that some people are more human than others” (3189).

Steyn City, ‘n ommuurde woongebied noord van Johannesburg

Verskanste woongebiede (“gated communities”) is ‘n algemene verskynsel in die groot stede in Afrika; welgestelde mense wat hulle apartheid en veiligheid koop. Hierdie verskynsel het in die 20ste eeu begin (2206). Armoede en misdaad kom op groot skaal voor, gevolglik is daar ‘n behoefte by die elite om hulle af te sonder van die gepeupel. Marshall verwys na woongebiede in Lusaka (2192) en Johannesburg. Laasgenoemde “had 300 enclosed neighbourhoods and 20 security estates” (2212). Die Afrika-lande wat in hierdie opsig die toon aangee, is Suid-Afrika, Zambië, Kenia en Nigerië (2206), asook Ghana (2253). Dikwels is dit ‘n poging om instansies en welgestelde buitelanders aan te moedig om sake-ondernemings in hierdie lande te vestig.

[Maar verskanste woongebiede kom ook elders in die wêreld voor, bv “fortified towns” het reeds in die 1930’s hulle verskyning in Kalifornië gemaak. “One study in 1997 estimated that by then the USA had 20 000 gated communities housing 3 million residents” (2212). Dieselfde verskynsel kom in Sentraal- en Suid-Amerika voor. Marshall verwys na voorbeelde in Lima, Peru, en Sao Paolo, Brasilië (2220). Suid-Amerikaanse lande verskans hulle ook teen buurlande. “Since 2014 the residents of the Paraguayan town of Encarnación have been divided from their Argentine neighbours in Posadas by a 15-foot high, mile-long concrete wall along the river on the Argentine side … Next to Paraguay is Bolivia, from where migration into Argentina also comes. This prompted the congressman from the northern Argentine province of Salta, Alfredo Olmedo, to say ‘We have to build a wall … I agree 100 per cent with Trump'” (3209).]

Ter beveiliging van die inwoners is ommuurde stede en dorpe dwarsoor die antieke wêreld aangetref. Namate nasiestate gevorm is, het die sekuriteitsbehoeftes verander en is lande eerder as stede en dorpe verskans of ten minste verdedig: “With the rise of the nation state and internal security … cities allowed walls to be taken down, or began to expand outside them. Now the walls have started to go back up again. But whereas in the past the whole community would be able to retreat behind its walls for protection when threatened, now only a minority live there permanently” (2206).

In die nuwe Suid-Afrika hou die ANC-regering nie van verskansing/”apartheid” nie. Dit verg baie tyd, geld en moeite om goedkeuring vir ‘n verskanste woongebied te kry. Baie geld word eerder bestee aan die beveiliging van die lewens en wonings van die toppolitici. Die bedenklike veiligheidsituasie, soos weerspieël in die onderlinge gebrek aan vertroue by Suid-Afrikaners, toon duidelik dat Suid-Afrika nie naasteby ‘n nasiestaat is nie; wel veel eerder ‘n mislukte staat, al word daar graag hoog oor nasiebou opgegee.

In die nuwe Suid-Afrika is ommuurde of verskanste woongebiede wesenlik ‘n veiligheidsmaatreël en nie ‘n voortsetting van apartheid nie omdat enigeen wat dit kan bekostig en uit enige etniese groep hom daar kan vestig. Aparte woongebiede vir etniese groepe, soos in die Suid-Afrika van weleer, word nie uitsluitlik of by voorkeur ten behoewe van blankes geskep nie en kom dwarsoor die wêreld voor. Byvoorbeeld, Amy Chua, ‘n etniese Chinees, skryf: “My relatives live literally walled off from the Filipino masses, in a posh, all-Chinese residential enclave … The entry points are guarded by armed, private security forces” (World on fire: How exporting free market democracy breeds ethnic hatred and global instability, London: Arrow Books, 2004, 370p; Amazon Kindle $12.70, 139 – Praag 30.01.2016).

Europa

Die Berlynse muur, wat die skeiding van Wes- en Oos-Duitlsland gesimboliseer het, word deur Marshall in besonderhede bespreek. In November 1989 is hierdie isolasie beëindig. In 1990 is Duitsland herenig. Hierdie gebeure het die verbrokkeling van die Sowjetunie ingelui en toon dat kommunisme as ekonomiese stelsel misluk het. In Suid-Afrika het FW de Klerk dit verkeerdelik as die einde van kommunistiese mag vertolk; asof bv die ANC oornag nie-marxisties sou word (of ten minste nie meer boos en gevaarlik sou wees nie) en daar dus met ANC-kamerade (swartes en blanke kommuniste) onderhandel kon word, asof hulle Westerse waardes aanhang en soos Westerlinge dink. Hierdie dwase benadering het sedert 1990 kolossale rampspoed vir Suid-Afrika meegebring.

Ná die Tweede Wêreldoorlog het die populêre mening téén nasionalisme en nasiestate gedraai. Europese eenheid sou glo vrede verseker. In 1957 is die Europese Ekonomiese Gemeenskap gestig, gevolg deur die Europese Unie (EU) in 1993 en vir lidlande ‘n enkele geldeenheid, die Euro, in 1999. “More and more powers were transferred to Brussels in a dilution of soveignty that not everone supported” (2448). Vrye beweging oor landsgrense heen is binne die EU toegelaat. Die massa-immigrasie van onder meer vlugtelinge en asielsoekers het die nadele verbonde aan die oopstelling van die EU-landsgrense tuisgebring, onder meer die onassimilieerbaarheid van veral Moslem-immigrante, asook die gevaar van terrorisme. Dit is veral Angela Merkel se verwelkoming van miljoene immigrate in Europa en veral Duitsland wat weerstand in veral die Visegrad-lande (Hongarye, Pole, Slowakye en Tsjeggië) ontlok het (Marshall 2489).

Europeërs het toenemend Jean-Claude Juncker, die president van die Europese Kommissie, se beskrywing in 2016 van landsgrense as “the worst invention ever” verwerp (2496). “The EU has never really succeeded in replacing the nation state in the hearts of most Europeans” (2476). “Many academics like to argue that nationalism is a ‘false construct’ because it is based on ‘imagined communities’, but there is nothing false about people’s feelings concerning their national identity, and ‘imagined’ does not mean non-existent” (2489). Daar is talle kultuurgroepe in Europa en elders wat “believe that they are a nation, and as such a nation deserving of a state” (2489). Dit geld ook vir (baie) Afrikaners.

“The 20-foot-high double fence” om Melilla en Ceuta, Spanje se enklaves in Marokko, bestaan reeds lank om veral onwettige immigrante uit Afrika buite te hou (2516). Na die anneksering van die Krim-skiereiland deur Rusland in 2014 het die Oekraïne sy oosgrens met Rusland gefortifiseer. Die Baltiese State (Estland, Letland en Litoue) het in 2015/7 ook heinings aan hulle oosgrens opgerig ten einde hulle teen die bedreiging uit Rusland te beskerm (2516).

Die eerste heinings teen die invloei van immigrante uit veral die Ooste en Midde-Ooste is in 2011 deur Griekeland aan sy grens met Turkye opgerig. “In 2015 Bulgaria followed suit” (2523). Hongarye “began to build a fence, first along its border with Serbia, then the one with Croatia, ending up with over 300 miles of razor-wire fencing to keep people out” (2530). “Slovenia erected a fence along its border with Croatia; Macedonia along its Greek border; Austria along its busiest border crossings with Slovenia and Italy” (2536). “Norway has built a fence along its border with Russia, and Sweden began to restrict the flow of migrants entering the city of Malmö across the Øresund bridge linking it with Denmark” (2543). “In 2016, Denmark introduced a bill under which asylum seekers arriving in the country with cash and jewellery could keep only 10 000 kroner’s (about £1 000) worth; anything above this had to be used to contribute towards the cost of ‘basic maintenance, healthcare and accommodation'” (2576). In Europa “the number of those who support immigration is shrinking” (2556) en “anti-Muslim sentiments seem to be on the rise” (2615), asook ondersteuning vir regse politieke partye (2647). In Junie 2016 het die kiesers van die Verenigde Koninkryk in ‘n referendum ten gunste van uittrede uit die EU gestem, blykbaar grootliks uit protes teen massa-immigrasie. “EU membership and globalization led not to a better life, but to competition for lower-skilled jobs and sometimes unemployment” (2972).

Verenigde Koninkryk

Die Verenigde Koninkryk is, weens bv Skotland wat wil afskei, nie meer so verenig soos vroeër nie. Daar is egter ‘n goeie rede waarom die opskrif “Verenigde Koninkryk” en nie “Brittanje” is nie omdat Noord-Ierland ook betrek word. Soos Ian Smith (1919-2007), die eerste minister van Rhodesië (1964-1979), verseg ek om van Groot Brittanje te praat, want sy grootheid (sy koloniale ryk wat tot die Statebond verwater is en waarby enige land kan aansluit, soos uit die lidmaatskap van Mosambiek duidelik blyk) behoort tot die verlede. “Some people think that the terms ‘United Kingdom’ and ‘Great Britain’ are interchangeable, but the latter refers only to England, Scotland and Wales (and a few small adjacent islands),* whereas the UK also comprises Northern Ireland. The full title is ‘The United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland'” (2891). [* “Except the Channel Islands and the Isle of Man” (Collins World Encyclopedia, 2003, p 393).]

Marshall begin sy uiteensetting met Hadrian se Muur. “Built in 122 CE, it was 73 miles long and parts of it were 15 feet high and 10 feet deep. A 13-foot-deep, 30-foot-wide ‘fighting ditch’ was dug in front of it. Between the two were thickets of spikes” (2753). “Hadrian’s Wall was built to defend the [Roman] conquered territory against the parts they couldn’t rule” (2761). “For two and a half centuries the line held. Below it life grew increasingly Romanized; above it, a different Celtic culture continued. The future Wales and Scotland were never fully defeated and would always retain a sense of difference from the region that became known as England” (2775). Ná 383 nC “the ‘barbarians’ (Picts and Scots) broke through to the south” (2789).

“Scotland may not be a separate nation state, but the Scots are a nation quite distinct from the English – and, perhaps most importantly, they certainly feel that way. The differences between them can be exaggerated, but they do exist … The Scots were descended from Celtic peoples, as were the Welsh and Cornish” (2830). Die Engelse, daarenteen, stam af van veral die “Frisians, Angles, Jutes and Saxons” (2830).

In Noord-Ierland is daar die verdeling tussen Rooms-Katolieke en Protestante, wat saamval met die onderskeid tussen die Nasionaliste (wat insluiting by Ierland verlang) en die Unioniste (wat die politieke band met Brittanje wil behou). By albei groepe is daar by uitstek eerder ‘n kulturele as ‘n religieuse identiteit: “Whether a person is a Catholic or Protestant indicates whether they are a Nationalist or Unionist” (2939). Hierdie verdeeldheid vind uitdrukking in die talle skeidingsmure wat in bv Belfast (2905) en Londonderry (2918) te sien is. Daar is ‘n “increase in the number of walls since the conflict ended” (2911) in 2007. “There is a culture of separation in Northern Ireland” (2932). Woongebiede en skole neig om oorwegend Protestants of Rooms-Katoliek te wees (2926). Van owerheidsweë in Suid-Afrika ontbreek hierdie erkenning van kulturele identiteit al hoe meer vir blankes en veral vir Afrikaners.

Marshall verwys nie na mure in hedendaagse Britse stede nie. Maar hulle is daar. Byvoorbeeld: “The painful truth is that fences are being raised everywhere in [multicultural] London. Around school districts, around neighbourhoods, around lives” (David Goodhart, The road to somewhere: The new tribes shaping British politics, Penguin, 2017, 304p; Amazon Kindle $14.46, 2809).

Slot

In die laaste hoofstuk verwys Marshall na Ciprus waar die verdeling van die eiland in 1974 in ‘n Turkse noorde en ‘n Griekse suide kulturele harmonie en vrede gebring het. Daar is “a 111-mile-long buffer zone” wat van wes na oos dwarsoor die eiland strek (3143). “There are now seven points on the island where an official from one side will check your passport before you go a few hundred yards to reach the other side, whereupon you must present it again” (3149). Die Varosha-gebied in Famagusta “is now sealed off by barbed wire, guard towers and the Turkish military (3143). Die kulturele skeiding, bv wat taal en religie betref, van Ciprus se Turkse en Griekse inwoners is ‘n reusesukses. Dit hou reeds langer stand as apartheid.

“Until there is acceptance of the universal brotherhood of man, and a world in which there is no competition for resources, we will build walls. It was ever thus” (3257). “There is a proverb found in most languages: ‘Good fences make good neighbours.’ This is not some trite folksy saying; it states an inevitable truth about boundaries both physical and psychological. We plan for a future in which we hope for the best and fear the worst, and because we fear, we build walls” (3263).

Sommige van Marshall se standpunte het ek irriterend gevind. Byvoorbeeld, sy definisie van “patriotism” en “nationalism”: “I define the former partially as ‘love of one’s own country and respect for those of others’ and the latter as ‘love of one’s own country and contempt for those of others'” (3040). Ooreenkomstig die mode distansieer Marshall hom hiermee van nasionalisme. Dit is vir ‘n nasionalis tog sekerlik moontlik om sy eie land vurig lief te hê sonder om dieselfde soort nasionalisme vir diegene in ander lande te misgun. In plaas daarvan dat patriotisme en nasionalisme mekaar uitsluit, is dit moontlik dat patriotisme ‘n gevolg/uitvloeisel van nasionalisme kan wees. In die Suid-Afrika van weleer was ek nasionalisties en daarom noodwendig ook patrioties/lojaal. In die nuwe Suid-Afrika word daar aan Afrikanernasionalisme (amptelik en in die praktyk) geen (konkrete) plek gegun nie, gevolglik ontbreek my patriotisme deesdae ook.

Die voortbestaan van ‘n minderheidsgroep, soos die Afrikaners, word deur bv selfbeskikking, tuislande, enklaves, laertrek, heinings en mure bevorder.

“Die dag wanneer jou mure herbou word, dié dag sal jy nie onder die vyand se wet staan nie” (Miga 7:11).

Dan Roodt: Afrikaner en Hollander: Dis tyd dat ons mekaar vind

Elke Afrikaner is trots op Jan van Riebeeck. Toe Zuma iets neerhalends oor ons volksvader sê, het daar spontaan op sosiale media die slagspreuk “Je suis Jan”, verskyn, tesame met ou randnote waarop sy afbeelding trots gepryk het. Die ou rand, die sterk rand, toe die Kaap nog spreekwoordelik Hollands was… Maar soms vergeet Afrikaners ‘n belangrike deel van die verhaal: Jan van Riebeeck was ‘n Nederlander!

Soos by familie, bestaan daar ‘n liefdehaatverhouding tussen Afrikaners en Nederlanders. Vele Afrikaners sit nog in die verlede — die meer onlangse verlede — vas en dink dat Nederland steeds uit fanatiese lede van Connie Braam se Anti-apartheidsbeweging en ‘n klomp linkse hippies wat dagga in Amsterdamse coffeeshops rook, bestaan. Nee, mense, Nederland het sedertdien ver gevorder: daar was Pim Fortuyn, wat na Verwoerd wreed in ‘n sluipmoord vermoor is, asook die wêreldberoemde Geert Wilders wat vier-en-twintig uur bewaak moet word omdat hy hom sterk teen die Islamisering van Nederland uitgespreek het. Maar ook: ‘n dapper Nederlander genaamd Hans Janmaat wat heel eerste in die tagtigerjare die immigrasie en die verswelging van Nederland deur Derdewêreldimmigrante begin bekla het. Hy het die slagspreuk, “Eigen volk eerst” gebruik, wat vandag tot in Amerika gehoor word. Trouens, verlede jaar naby Nashville, Tennessee, wou Jared Taylor by my weet hoe mens die Nederlandse en Afrikaanse “g” van “Eigen volk eerst” uitspreek.

Hans Janmaat was die voorloper van die huidige regse beweging in Nederland. Hy is deur sy eie mense meer gehaat as wat Connie Braam se Anti-apartheidsbeweging ooit Afrikaners gehaat het. In die parlement, die Tweede Kamer, het almal uit die saal gestap as hy begin praat. Op ‘n stadium was hy die aangeklaagde in 300 hofsake waarin hy van rassisme, vreemdelingehaat en dergelike meer beskuldig is. Linkses het die hotel waarin sy party ‘n vergadering gehou het aan die brand gesteek. Hy kon uit die brandende hotel ontsnap deur ‘n lakentou te maak, maar toe sy sekretaresse dieselfde doen, val sy deur ‘n ruit, waarna haar bene geamputeer moes word. As opgeleide ekonoom het Janmaat egter besef dat immigrasie niks goeds vir Nederland gaan beteken nie, daarom het hy hom tot aan die einde van sy lewe in 2002 nie laat afskrik nie.

Vandag bestaan daar ‘n lewendige, beskaafde en intellektuele regse beweging in Nederland wat veel wyer as die Partij voor de Vrijheid strek. Daar bestaan ook iets wat “nieuw rechts” genoem word, ‘n term wat dalk na die Franse beweging van die sewentiger- en tagtigerjare terug te voer is. Trouens, Nederland verkeer op die voorpunt van die Europese herontwaking wat tans momentum verkry en oplaas ook besig is om Duitsland te bereik, soos ons verlede naweek tydens die Bondsdagverkiesing gesien het.

In die Tweede Kamer der Staaten-Generaal, kortweg die Tweede Kamer genoem, beskik die PVV oor 20 setels — teenoor die linkse Partij van de Arbeid, eens die ruggraat van die Nederlandse Anti-apartheidsbeweging — se nege. Slegs die sentrumregse Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD) het meer setels as die PVV, en waarskynlik nie vir lank nie.

Skielik ná verlede Sondag se Duitse verkiesing, is ek uitgenooi om met ‘n dinkskrum in Bonn oor Suid-Afrika en die probleme van multikulturalisme te gaan praat. Maar ek gaan ook Amsterdam aandoen om ons bande met Nederland te probeer versterk. Dis hoog tyd dat ons anti-apartheid en die onlangse verlede begrawe en begin saamwerk tot ons wedersydse voordeel en oorlewing!

My visie vir ‘n toekomstige verhouding tussen Nederland (maar ook Vlaandere) en Afrikaner-Suid-Afrika kom neer op die Skandinawiese model. In Skandinawië bestaan daar ook verwante, dog afsonderlike tale. Nietemin neem Swede, die land met die grootste bevolking en ekonomie, ‘n leidende rol in om ‘n Nordiese kultuur en ekonomiese blok in stand te hou. Presies dieselfde kan tussen Nederlanders, Vlaminge en Afrikaners gebeur. Weliswaar bestaan daar reeds noue samewerking op alle gebiede tussen Nederland en Vlaandere, wat eintlik een Nederlandssprekende gebied beslaan, maar ons Afrikaners kan ook ‘n belangrike rol begin speel, as ons maar net wil! Nederland moet ook, vanweë die grootte van haar bevolking en ekonomie, die funksie van ‘n Swede begin inneem en sorg dat daar groter koördinasie en samewerking tussen die verskillende onderdele van ‘n goter Dietse nasie of groepering plaasvind.

Suid-Afrika, hoewel onafhanklik sedert 1910, is verreweg die suksesvolste Nederlandse kolonie wat daar ooit was. Sonder die VOC en die Nederlandse Goue Eeu van die 1600’s, sou daar nooit ‘n Jan van Riebeeck gewees het nie, nóg minder Afrikaners en Afrikaans.

So van Afrikaans gepraat: Vele Nederlanders wonder vandag waarom ons nie maar kon aangehou het om Afrikaans as ‘n soort dialek of volkstaal te praat en Nederlands te skryf, soos wat dit in Nederland en Vlaandere met hul veertigtal dialekte gedoen word nie. Maar ook Afrikaans is ten dele deur Nederlanders, nie net Afrikaners nie, geskep! Sonder die groot aantal Hollanderonderwysers wat net ná die Tweede Vryheidsoorlog Suid-Afrika toe geëmigreer het, sou daar nooit Afrikaans gewees het nie. Hulle en hul kinders het ‘n leidende rol in die totstandkoming van die vroeë Afrikaanse letterkunde gespeel. Onder andere is die beste Afrikaanse roman uit die vroeë twintigste eeu, Bart Nel, deur ‘n Nederlander, Johannes (Jan) van Melle geskryf. Let wel: nie in Nederlands nie, maar in Afrikaans!

Johannes van Melle is op 1 Februarie 1887 in Goes, Nederland, gebore en kom as immigrant in 1906 in ons land aan. Hy sterf op 8 November 1953 in Johannesburg.

Bart Nel speel tydens die Rebellie af, daarom kan dit ook as ‘n vroeë Afrikanernasionalistiese roman gelees word. Vanweë sy politieke keuse om by die Rebellie aan te sluit, verloor die hoofkarakter alles wat hy het: sy plaas, sy vryheid (vir sy opstand moet hy tronk toe gaan), sy familie, sy mooi vrou wat van hom skei en met ‘n ander man trou. Aan die einde spreek hy die beroemde woorde wat al byna ‘n eeu lank in Afrikaans weerklink:

“Hulle het nou alles, hulle het my grond, my vrou, my kinders. Maar my het hulle nie. Hulle kan maar kom, hulle kan my maar in die tronk gooi en hulle kan maar my grond vat; hulle kan my maar doodskiet ook, maar my sal hulle nie kry nie. […] My kry hulle nooit. Ek is Bart Nel van toe af, en ek is nog hy.”

Dié paragraaf uit Bart Nel kan amper as allegorie op ons huidige situasie toegepas word: Afrikaners het byna alles verloor: ons openbare maatskappye, ons pensioene, ons politieke mag, ons grond, ons hospitale, ons universiteite, ‘n groot klomp van ons skole, en so kan ons aangaan. Maar, soos Bart Nel sou sê: Ons is nog óns!

Ons huidige probleme is meer materieel en ekonomies van aard. En dis nou waar Nederland, die Moederland inkom. Terloops, die Engelse in Suid-Afrika het altyd hul bande met die Verenigde Koninkryk of met die breër Britse Ryk of Statebond behou. Dit het hulle ‘n voordeel gegee. Hulle voel ewe tuis in die VK, Australië of Kanada as in Suid-Afrika. Hierteenoor wou ons Afrikaners dalk té onafhanklik wees, té selfstandig: eie land, eie taal, eie kultuur, eie identiteit. En, soortgelyk aan ‘n eeu gelede, het ons weereens die stryd teen die Britse Ryk verloor. Met die geringe verskil dat die Britte dié keer nie met die wapen in Suid-Afrika kom veg het nie, maar met die pen vanuit Londen, met propaganda, foto’s, beeldmateriaal, slagspreuke, “apartheid is ‘n misdaad teen die mensdom”, en dergelike meer. Dit was ‘n semantiese oorlog.

Soos Suid-Afrika onder Afrikanerregering by verre die welvarendste land in Afrika was, net so tel Nederland onder die welvarendstes in Europa. Naas die metropolitaanse gebiede van Parys, Londen, Milaan, Madrid en die Ryn-Ruhr in Duitsland, verteenwoordig die Nederlandse “Randstad” een van die grootste stedelike ekonomieë in Europa. Nes Pretoria en Johannesburg oor die afgelope dekade of twee “aanmekaar gegroei” het, het die vier groot Nederlandse stede van Amsterdam, Rotterdam, Utrecht en Den Haag ook ineengestrengel geraak en word as een ekonomiese streek, die Randstad, beskou. Die Randstad is ekonomies groter as Frankfurt, Rome, München, Berlyn, Stockholm en vele ander metropolitaanse gebiede in Europa.

Anders as Suid-Afrika met sy uitgestrekte vlaktes en verlate Karoogebied, is Nederland maar so groot soos die Krugerwildtuin. Dis egter ‘n besige klein landjie met sestien miljoen mense en ‘n ekonomie van $752 miljard per jaar. Hierteenoor is Suid-Afrika met sy reusebevolking van 56 miljoen mense se ekonomie slegs $280 miljard groot.

Gegewe die internet wat kommunikasie tussen lande byna gratis gemaak het, sou dit baie maklik vir Afrikaners wees om by die Nederlandse ekonomie in te skakel. Nederland, ‘n ryk en welvarende eerstewêreldland, is op sy beurt met die reuse-ekonomie van Noord-Europa, waaronder België, Frankryk, Duitsland, Switserland en Skandinawië verweef. Om vir ons twee tot drie miljoen Afrikaners werk te skep deur handel en aanlynwerk met Nederland, om nie van Vlaandere te vergeet nie, gaan baie makliker wees as om jou teen regstellende (amper skryf ek regstelende) aksie in Suid-Afrika te probeer verset.

Nederland, veral met sy sterk regse of behoudende beweging, is op pad op. Suid-Afrika, danksy die keuses van mnr. FW de Klerk en ‘n vorige geslag hopelose Afrikanerleiers, is op pad af, al verder in die ekstreemlinkse, antiblanke, Afromarxistiese moeras in. Vandeesweek het Johann Rupert dit ervaar en is daar voor die hoofkantoor van Remgro op Stellenbosch openlik en luidrugtig “One settler, one bullet” gesing. Vir die oomblik is daar nie veel wat ons daaraan kan doen nie, behalwe om ons as gemeenskap van die ergste geweld en verval af te sonder.

In die nabye toekoms sal ons kinders, soos van ouds in die negentiende en vroeë twintigste eeu, waarskynlik in Nederland en Vlaandere moet gaan studeer, want die Suid-Afrikaanse universiteite gaan Afrika-universiteite word waar politieke agitasie en finansiële probleme die botoon gaan voer, met weinig opvoeding en opleiding wat plaasvind. Eintlik gebeur dit reeds. Soos wat die getalle studente toeneem en standaarde daal, gaan daar niks van ons eertydse skoon, netjiese en voortreflike kampusse oorbly nie. Daarvoor het dieselfde De Klerk-geslag, waaronder die akademiese potentate Johan van Zyl, Theuns Eloff, Chris Brink, Wim de Villiers, Faan Hancke en vele ander, gesorg. Eers moes Engels ingebring word, toe moes die kampusse “transformeer” en “dekoloniseer”, volledig “Afrika-universiteite” word, met alles wat daarmee saamhang.

Dat ons mense op ‘n streep Australië en Nieu-Seeland toe emigreer, waar hul kinders blitssnel verengels, is vir my ‘n onding. As jy dan móét emigreer en hierdie mooi land waar Jan van Riebeeck in 1652 aan wal gestap het, wil verlaat, waarom nie eerder Nederland toe emigreer nie? Al vernederlands jou kinders en kleinkinders, gaan hulle nog eendag Afrikaans kan verstaan en word die naelstring wat hulle aan ons eeue oue Dietse kultuur verbind, nie finaal geknip nie.

Van die Nederlandse ambassade in Suid-Afrika, waar die linkse burokrate steeds die septer swaai, kan ons nie veel verwag nie. Hulle is die ANC se vriend en die Afrikaner, asook die nieu-regse Nederlander, se vyand. Maar Nederland se sake- en kulturele sektore staan vir ons oop. Saam kan ons films maak, boeke skryf en vertaal, boer in Nederland en Suid-Afrika, asook met die hele wêreld handel dryf.

Die Suid-Afrikaanse ekonomie het Afrikaners nodig, nie andersom nie. Sonder om die land te verlaat, kan ons môre delokaliseer en ‘n inkomste oorkant die water begin verdien. Laat Engelse Suid-Afrika met sy groter wordende probleme en links-politieke radikalisme maar opsnork.

Trouens, ek verstout my om te sê: As ons en die Nederlanders kan begin saamwerk binne ‘n Skandinawiese model, kan die VOC straks herleef! Ons sal nuwe markte verower, ons kultuur sal bloei soos laas in die sewentiende eeu of in Afrikaans in die 1960’s toe ons films die Hollywoodfilms by die loket uitgestof het. En ja, nie net die Kaap nie, maar ‘n groot deel van die wêreld sal spreekwoordelik Hollands wees.

Daar bestaan ‘n lang artikel deur Bart de Graaff wat die historiese verhouding tussen Afrikaners en Nederlanders naspeur: Onbeantwoorde liefde: Nederlandse betweters en Afrikaner Boeren. Ek wou so half daarop antwoord, maar sal dit dalk by ‘n ander geleentheid doen. Interessant egter is dat De Graaff meen dat Nederlanders sedert die Eerste Vryheidsoorlog met groot welwillendheid na Afrikaners gekyk het, en ook in hul veglus teen die Engelse iets van ‘n verlore Nederlandse heldedom gesien het. Soos hy dit in die inleidende paragraaf stel:

Wie de geschiedenis van de Nederlandse betrekkingen met Zuid-Afrika analyseert, kan niet om de culturele verwantschap heen die bestond (en bestaat) tussen Nederland en het Afrikaanstalige deel van de Zuid-Afrikaanse bevolking. De verwantschap die ertoe leidde dat Nederland vanaf 1880 lange tijd met grote welwillendheid naar blank Zuid-Afrika heeft gekeken. Al was dat omgekeerd zeker niet het geval.

Wilhelmina Helena Pauline Maria, Prinses van Oranje-Nassau en Hertogin van Mecklenburg, Koningin der Nederlanden van 23 november 1890 tot 4 september 1948.

Daardie geskiedenis is egter nie verby nie; ons skep dit steeds. Veral danksy Martin Bosma van die PVV wat van Afrikaans en Afrikaners weer ‘n gesprekspunt in die Tweede Kamer en in die Nederlandse media gemaak het, het iets van die glorieryke dae van die laat negentiende eeu teruggekeer, ‘n tyd toe vele Nederlanders bereid was om saam met ons teen die Engelse te kom veg, en Paul Kruger oral in Nederland vol sale getrek en toegejuig is. Die mooi jong koningin van destyds, Wilhelmina, na wie ‘n straat in Pretoria tot onlangs toe nog vernoem was, was in ‘n sekere sin ook óns koningin, soveel het sy vir ons omgegee.

Een aand by Wits in ‘n saal vol mense het ek ervaar hoe Frederik van Zyl Slabbert kruip voor Engelse; dit het my ‘n afsku in die man gegee wat my tot in die graf sal bybly. Daar is niks so afgrysliks soos ‘n hanskakie of ‘n Engelskaner nie. Vandag wemel dit natuurlik van hulle, veral in die geledere van Naspers waar hulle die Engelse politieke korrektheid en linksheid meer fanaties aanhang as wat ‘n salafis hom aan Islam onderwerp. Of dalk is dit een en dieselfde ding, want linksheid lei in ons tyd soomloos na onderwerping aan Allah, die “multikulturele” god. Islam beteken mos “onderwerping”, ‘n blindelingse onderwerping. Op ‘n manier is Afrikanerskap in die nuwe Suid-Afrika insgelyks tot blindelingse onderwerping gereduseer: onderwerping aan die swartman, aan politieke korrektheid, aan Engels, aan boetedoening vir apartheid, aan grondhervorming, aan antiblanke diskriminasie wat ons met gelatenheid moet aanvaar.

Van Zyl Slabbert het so ‘n patetiese, dom boekie geskryf, Afrikaner-Afrikaan, maar wat natuurlik deur al die Naspers-idiote opgehemel is. Daarin het hy ‘n pleidooi daarvoor gelewer dat die Afrikaner volledig “Afrikaan” moet word en sy vorige Europese identiteit heeltemal moet prysgee. My antwoord: Laat die Engelse en die hanskakies maar deur Afrika geassimileer en Afrikane in daardie sin word. As kinders van Jan, sal ons altyd trou aan ons tradisie bly. Nie Afrikaner-Afrikaan nie, maar Afrikaner-Eurokaner, Afrikaans-Nederlander of Dietser. Aan die einde van sy lewe het my pa, wat eens Afrikaans en Nederlands onder C.M. van den Heever gestudeer het, maar ook ‘n groot aanhanger van die laat-Romantiese Nederlandse digter A. Roland Holst was, hom uit protes teen Afrikanerverraad ‘n Dietser begin noem.

Ek sien op die Nederlandse Wikipedia dat daar ook taamlik “verregse” konnotasies aan dié term kleef:

Een reden dat het woord Diets minder in het moderne Nederlands wordt gebruikt, is dat deze term met voorliefde werd gebruikt door 20e-eeuwse fascisten van onder meer het Zwart Front en het VNV, en nationaalsocialisten van de NSB. Zij gebruikten ideologisch geladen termen als ‘Diets’ om te refereren aan de gezamenlijke of gedeelde oorsprong van de Nederlandse volkeren en zo hun streefdoel van een Heel-Nederland van een half mythische, half historische naam te voorzien: ‘Dietsland’. Vooral uit dit laatste blijkt het hervondene van deze naamgeving. Zij wilden ‘terug’ naar de basis, het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden of de Zeventien Provinciën.

Of my oorlede vader daarvan bewus was, weet ek nie. In elk geval, dit klink vir my reg: Dietser. Wat jy ook al doen of wat jy ook al sê, hulle gaan jou “verregs” noem. Dus, laat ons ons nie inhibeer nie. Dít het Martin Bosma van die PVV ook genoem in sy boek met die barokke titel: De schijn-élite van die valse munters — Drees, extreem rechts, die sixities, nuttige idioten, Groep Wilders en ik wat hier gratis afgelaai kan word.

Terug na die oorsprong, terug na oer-Afrika, dis mos waaroor die politiek deesdae in Suid-Afrika gaan. Die Britse Ryk het reeds herleef met “Afrikaans must fall”. Suid-Afrika raak al hoe meer negentiende-eeus, half gevange tussen Britse sendelingdenke en Zoeloe-wreedheid, met nuwe konsentrasiekampe op die horison, ‘n tweede volksmoord. Die paaie en geboue sal binnekort ook lyk soos in die negentiende eeu, met die gehalte van “Engelse” regering wat ons tans geniet.

Ons wil egter nie terug na die negentiende eeu of die vroeë ystertydperk waarin dié land hom bevind het voor die VOC en daarna die Groot Trek hom getref het nie. Ons wil vorentoe, die een-en-twintigste eeu in.

Sáám met ons Europese bloedfamilie, die ander Dietsers.

Help my om die Dietse droom te bewaarheid! Skenk geld vir my Europese toer of sluit by PRAAG aan. Kontak my op Twitter of Facebook of per e-pos by dan[aapstert]praag.org indien u enige vrae het of PRAAG se bankbesonderhede verlang.

Europese toer: Bonn—Berlyn—Amsterdam—Brussel—Parys en dalk Stockholm: 31 oktober tot 10 november 2017.

Ns. Die feit dat koningin Wilhelmina óók ‘n prinses van Mecklenburg was, roer regtig my hartsnare. Niet net het die AfD in die onlangse Duitse verkiesing daar meer as 20 persent stemme ontvang nie, maar dis mos ook eintlik ‘n deel waar Platduits tot onlangs gepraat is, ‘n taal wat na aan Nederlands en Afrikaans verwant is.

Leon Lemmer: Samuel Huntington oor die botsing van beskawings

In die Amerikaanse politieke liberatuur kom ‘n mens dikwels verwysings na Samuel P Huntington (1927-2008) teë. As politieke wetenskaplike het hy groot aansien geniet. Hy het ‘n rol in die administrasie van Jimmy Carter (president 1977-1981) gespeel, maar dit beteken glad nie dat hy hom met die Carter-bewind se buitelandse beleid teenoor Afrika en Carter se persoonlike vyandigheid jeens die blanke bewind in Suid-Afrika vereenselwig het nie. Huntington was hoogs skepties oor die spoed waarteen daar na die Tweede Wêreldoorlog onafhanklikheid aan kolonies toegestaan is. Hy het daarop gewys dat politieke stabiliteit en ekonomiese en sosiale voorspoed nie noodwendig op onafhanklikheid volg nie. Ook dat demokrasie in sulke lande dikwels inplof en sulke samelewings in geweld en chaos kan verval.

Volgens Huntington moet demokrasie en algemene stemreg liefs geleidelik ingevoer word. Dit is in ooreenstelling met die tradisionele oortuiging van baie blanke Suid-Afrikaners. Dit was ook die beleid van bv Ian Smith (eerste minister 1964-1979) in Rhodesië. ‘n Mens sou dink dat iemand soos FW de Klerk die sinvolheid van so ‘n benadering kon insien. Pleks daarvan het De Klerk verkondig dat hy alles meteens wou regtrek. Die gevolge van hierdie dwaasheid behoort deesdae vir enigeen duidelik te wees.

In die jare tagtig het Huntington as konsultant vir PW Botha (uitvoerende staatshoof 1978-1989) se Nasionale Party-regering opgetree. Huntington het begrip vir die apartheidsbeleid gehad. Volgens hom was apartheid nie só sleg, soos ANC-gesindes graag beweer, dat dit nodeloos was om dit aan te pas nie. Huntington was ten gunste van die hervorming van apartheid en het gewaarsku dat dit nie eensklaps afgeskaf moet word nie. Desnieteenstaande was dit presies wat De Klerk gedoen het. Huntington het ook aanbeveel dat die blanke bewind nie moet skroom om teen terroriste op te tree nie. Desnieteenstaande het De Klerk tydens die proses van magsoorgawe en in reaksie op eise van die ANC in groot mate die doeltreffende funksionering van die staat se veiligheidsmagte (weermag en polisie) aan bande gelê. Anders as in 2 Korintiërs 12:9 word krag in die politiek nie in swakheid volbring nie.

Huntington het bekend geword veral vanweë sy artikel, “The clash of civilizations?”, wat in 1993 in die tydskrif Foreign Affairs gepubliseer is. Die titel van die artikel is ontleen aan ‘n frase wat die kenner van Midde-Oosterse aangeleenthede, Bernard Lewis (hy was op 31 Mei ‘n eeu oud!), gebruik het (Huntington, 2013-boek hier onder, Kindle 247). Die artikel behels besinning oor hoe die wêreldorde na verwagting na afloop van die Koue Oorlog sal ontplooi. Die kernidee is dat ekonomiese sake en politieke verskille voortaan ‘n mindere rol in internasionale konflik sal speel; dat kultuur- en beskawingsverskille van deurslaggewende belang gaan wees. Die teks is gebaseer op bevindings waartoe ‘n span navorsers van die Harvard-universiteit gekom het.

Die vorige Suid-Afrikaanse politieke bedeling was in 1993 dalk nog nie sover heen dat nie gered kon word wat daar toe nog te redde was nie. Sedertdien het dit baie duidelik geword dat gewigtige sake soos taal (spesifiek Afrikaans), kultuur en beskawing glad nie ‘n hoë prioriteit by die De Klerk-regering en sy onderhandelingspan geniet het nie. “Language is, of course, central to culture” (1206). ‘n Inskiklike, naïewe gees het die onderhandelings oorheers: Ons is mos almal (basies eenderse) Suid-Afrikaners wat lekker gaan saamwerk met die oog op ‘n mooi toekoms. Hierdie gees sou na ydele verwagting in die nuwe Suid-Afrika vergestalt word en nie soseer die letter van die Grondwet nie. Die ANC was mos propvol goeie ouens wat met die blanke inwoners se toekoms vertrou kon word. Die kamerade was mos nie magshonger en op eiebelang en die belang van swartes ingestel nie. Die ANC-leierskorps was glo vryheidsvegters in die tradisie van die Boere toe hulle in hulle Vryheidsoorloë en Rebellie betrokke was. In die ANC-kraal is misdadigers mos so skaars soos hoendertande. Daar is veronderstel dat hierdie mense moreel ‘n onbesproke rekord het, die hoë grond beklee, ens. As dit maar so was, sou die ontgogeling nie so groot gewees het nie!

In sy 1993-artikel het Huntington die opkoms van Moslem-mag en die bedreiging wat dit vir die Weste inhou, korrek voorspel. “In the modern world, religion is a central, perhaps the central, force that motivates and mobilizes people” (1161). Hy het tereg ook voorsien dat die Oekraïne die gevaar loop om in twee te verdeel: ‘n Westersgeoriënteerde westelike helfte en ‘n Russiese oostelike helfte. In sy laaste boek, Who are we? (2004), het Huntington gewaarsku teen die gevolge van die instroming van wettige en onwettige Hispanistiese immigrante wat reeds die grootste minderheidsgroep in Amerika geword het en die gevaar inhou dat die land sowel kultureel as taalgewys in twee verdeel word. Reeds in 1993 het hy die gevare voorsien wat die instroming van immigrante in Wes-Europa inhou: “West European peoples and states now see a cultural threat from the South [and Middle East] replacing the ideological threat [communism] from the East” (1150). Sulke weloorwoë en skynbaar geldige menings het Huntington hoogs ongewild in linkse geledere gemaak. Let bv op die trant van die hoof-Wikipedia-inskrywing oor Huntington.

Oor die begrippe “kultuur” en “beskawing” is al baie gepubliseer. Raymond Williams skryf: “Culture is one of the two or three most complicated words in the English language” (Keywords: A vocabulary of culture and society, London: Fontana, 1976, p 76). Volgens Williams beskryf “civilization … an achieved state or condition of organized social life” (48). Volgens Johann Herder (1744-1803) verwys sowel kultuur as beskawing na “the historical self-development of humanity” (79). Oor kultuur word daar in die Engelse literatuur gewoonlik na die werk van Matthew Arnold (1822-1888) en TS Eliot (1888-1965) verwys. Dit is onprakties en eintlik onnodig om hier in besonderhede daaroor te skryf.

Vir die doeleindes van hierdie rubriek volstaan ek met die volgende definisies. “Culture … the way of life of a particular society or group of people, including patterns of thought, beliefs, behaviour, customs, traditions, rituals, dress, and language, as well as art, music, and literature” [laasgenoemde drie word dikwels “hoë kultuur” genoem] (Collins World Encyclopedia, 2003, p 247). “Civilization … highly developed human society with structured division of labour” (204). Dit gaan in hierdie rubriek om leefwyse, dus kultuur in die algemeen, wat in sy ontwikkelde vorme, oor tyd en plek heen, beskawing genoem word.

George Reisman systap die onderwerp van hierdie rubriek, die botsing van beskawings, deur Westerse (insluitende Europese) beskawing as die hoogste vorm van beskawing te beskou omdat dit kumulatief uit vorige beskawings ontwikkel het en in daardie sin nie-etnies is (Education and the racist road to barbarism, Laguna Hills: TJS Books, 2014, 13p; Amazon Kindle $3,41). Die Trinidadse skrywer, VS Naipaul, sluit hierby aan: “Western civilization is the ‘universal civilization’ that ‘fits all men'” (Huntington 374). Huntington spreek Naipaul direk teë: “For the relevant future, there will be no universal civilization” (517).

Maar die standpunt van Reisman en Naipaul maak dit des te meer dwaas as daar teen eurosentriese onderrig beswaar geopper word. ‘n Pleidooi vir die afrikanisering van die onderwys, of dat onderrig op minder ontwikkelde beskawings toegespits moet wees, kan impliseer dat “a culture limited to the level of making dugout canoes is to be presented as the equivalent of one capable of launching space ships” (Reisman, Kindle 201). “The intellectual substance of Western civilization is nothing other than the highest level of knowledge attained anywhere on earth, in virtually every aspect of every field, and if the purpose of education is to impart knowledge, then its purpose is to impart Western civilization” (218). Vir verdere inligting lees: “George Reisman: Tot lof van Westerse beskawing” (Praag 21.11.2015).

Seker die maklikste toegang tot Huntington se 1993-artikel en kommentaar daarop is The clash of civilizations? The debate, edited by James F Hoge (New York: Foreign Affairs Publishing, 2nd edition, 2010, 134p; Amazon Kindle $5,69) of The clash of civilizations? The debate: 20th anniversary edition, edited by Gideon Rose (New York: Foreign Affairs Publishing, 2013, 93p; Amazon Kindle $8,57). In albei publikasies word Huntington se teks volledig weergegee, gevolg deur die kommentaar van sewe outeurs. Daarna antwoord Huntington hulle onder die opskrif: “If not civilizations, what? Paradigms of the Post-Cold War World”. Al hierdie materiaal is gedurende 1993 in Foreign Affairs gepubliseer. In die 2010-boek volg hierna kommentaar deur drie ander outeurs wat na 1993 in Foreign Affairs gepubliseer is. In die 2013-boek is laasgenoemde drie kommentare weggelaat. In hulle plek is daar ‘n artikel deur Richard Betts oor “grand theories of the post-Cold War era” (77), gevolg deur huldeblyke vir Huntington deur Stephen Rose, Eliot Cohen, Henry Rosovsky en Zbigniew Brzezinski. (Die eerste uitgawe van bogenoemde 2010-boek het beslag gekry toe Huntington nog gelewe het.) My verwysings is na die Kindle-weergawe van die 2013-boek tensy anders vermeld.

Die kern van Huntington se beroemde 1993-artikel het hy soos volg verwoord: “The fundamental source of conflict in this [post-Cold War] new world will not be primarily ideological or primarily economic. The great divisions among humankind and the dominating source of conflict will be cultural. Nation states will remain the most powerful actors in world affairs, but the principal conflicts of global politics will occur between nations and groups of different civilizations. The clash of civilizations will dominate global politics” (88). “The next world war, if there is one, will be a war between civilizations” (353). Hy wys op die ideologiese konflik tussen fascisme, kommunisme en liberale demokrasie wat ‘n oorheersende rol in die geskiedenis van die 20ste eeu gespeel het maar nou verby is. Ideologie was identiteitsbepalend (99) maar voortaan sal kultuur/beskawing na verwagting daardie rol vervul; nie net plaaslik nie, maar ook internasionaal. Die hoofverdelingslyn is tussen Westerse en nie-Westerse beskawings (104). Dit is ‘n geval van “the West versus the rest” (353). “Western civilization has two major variants, European and North American” (120).

Kultuur en beskawing word deur Huntington vertolk (min of meer) in ooreenstemming met wat hier bo geskryf is. “A civilization is … the highest cultural grouping of people and the broadest level of cultural identity people have short of that which distinguishes humans from other species. It is defined both by common objective elements, such as language, history, religion, customs, institutions, and by the subjective self-identification of people” (115). “Civilization identity will be increasingly important in the future, and the world will be shaped in large measure by the interactions among seven or eight major civilizations. These include Western, Confucian, Japanese, Islamic, Hindu, Slavic-Orthodox, Latin American and possibly African civilization”(126). Daardie “possibly” kan daarop dui dat Afrika ‘n randverskynsel in lotsbepalende wêreld- en beskawingsaangeleenthede is.

Hierdie lys van agt beskawings is kwaai gekritiseer, onder meer omdat sommige van hulle eerder godsdienste as beskawings is. Maar dit dui ook op die mate van ineengestrengeldheid van religie en beskawing. “Differences among civilizations are not only real; they are basic. Civilizations are differentiated from each other by history, language, culture, tradition and, most important, religion” (132). “Even more than ethnicity, religion discriminates sharply and exclusively among people” (169). “As the ideological division of Europe has disappeared, the cultural division of Europe between Western Christianity, on the one hand, and Orthodox Christianity and Islam, on the other, has reemerged” (205). “The Velvet Curtain of culture has replaced the Iron Curtain of ideology” (220). Die pasgenoemde verskille (132) “are far more fundamental than differences among political ideologies” (137).

Die agtvoudige onderskeid van beskawings is noodwendig op drastiese veralgemening gebaseer maar is myns insiens sinvol en selfs briljant. Daar is sekerlik iets eiesoortigs aan bv Suid- en Sentraal-Amerikaanse beskawing as dit met Noord-Amerikaanse beskawing gekontrasteer word. Tereg is opgemerk: “Huntington goes where only the brave would venture” (620). Breë kwasstrepe kan uiteraard nie reg aan fyner besonderhede laat geskied nie. Richard Betts skryf: “Simple visions, however powerful, do not hold up as reliable predictors of particular developments. Visions are vital for clarifying thinking about the forces that drive international relations, the main directions to expect events to take, and one’s basic faith in matters of politics, but they cannot account for many specifics in the actual complexity of political life” (1411).

Huntington skryf: “The world is becoming a smaller place. The interactions between peoples of different civilizations are increasing; these inceasing interactions intensify civilization consciousness and awareness of differences between civilizations and commonalities within civilizations” (137). Dít kan as weerstand teen gelykmakende internasionalisering vertolk word. “Cultural characteristics and differences are less mutable en hence less easily compomised and resolved than political and economic ones. In the former Soviet Union, communists can become democrats, the rich can become poor and the poor rich, but Russians cannot become Estonians and Azeris cannot become Armenians” (164). Ek voeg by: Kultureel kan Afrikaners nie swart Afrikane word nie.

“Cultural commonalities increasingly overcome ideological differences” (180). Dink aan die groot mate waarin blankes in die ou Suid-Afrika teen die “swart gevaar” saamgestaan het. Hierdie swart gevaar het intussen die swart werklikheid geword. “As people define their identity in ethnic and religious terms, they are likely to see an ‘us’ versus ‘them’ relation existing between themselves and people of different ethnicity or religion” (195). Linkse idealiste, soos Max du Preez, poog egter om die onderskeid tussen “ons” en “hulle” af te breek.

“The clash of civilizations … occurs at two levels. At the microlevel, adjacent groups along the fault lines between civilizations struggle, often violently, over the control of territory and each other. At the macro-level, states from different civilizations compete for relative military and economic power, struggle over the control of international institutions and third parties, and competitively promote their particular political and religious values” (200). HDS Greenway se “‘kin-country’ syndrome is replacing political ideology and traditional balance of power considerations as the principal basis for cooperation and coalitions” (289). “A world of clashing civilizations, however, is inevitably a world of double standards: people apply one standard to their kin-countries and a different standard to others” (311).

Suid-Afrika met sy Westerse en nie-Westerse bevolkingsgroepe is ‘n sprekende voorbeeld van dubbele standaarde. Ter bevoordeling van swartes en ter benadeling van blankes word blankes in vele opsigte met ‘n ander maat as swartes gemeet.

Aan die einde van sy 1993-artikel som Huntington sy standpunt in die volgende drie paragrawe op.

“This article does not argue that civilization identities will replace all other identities, that nation states will disappear, that each civilization will become a single coherent political entity, that groups within a civilization will not conflict with and even fight each other. This paper does set forth the hypotheses that differences between civilizations are real and important; civilization-consciousness is increasing; conflict between civilizations will supplant ideological and other forms of conflict as the dominant global form of conflict; international relations, historically a game played out within Western civilization, will increasingly be de-Westernized and become a game in which non-Western civilizations are actors and not simply objects; successful political, security and economic international institutions are more likely to develop within civilizations than across civilizations; conflicts between groups in different civilizations will be more frequent, more sustained and more violent than conflicts between groups in the same civilization; violent conflicts between groups in different civilizations are the most likely and most dangerous source of escalation that could lead to global wars; the paramount axis of world politics will be the relations between ‘the West and the Rest’; the elites in some torn non-Western countries [Turkey, Mexico, Russia] will try to make their countries part of the West, but in most cases face major obstacles to accomplishing this; a central focus of conflict for the immediate future will be between the West and several Islamic-Confucian states” [several Middle Eastern states, China, North Korea] (491).

“In the short term it is clearly in the interest of the West to promote greater cooperation and unity within its own civilization, particularly between its European and North American components; to incorporate into the West societies in Eastern Europe and Latin America whose cultures are close to those of the West; to promote and maintain cooperative relations with Russia and Japan; to prevent escalation of local inter-civilization conflicts into major inter-civilization wars; to limit the expansion of the military strength of Confucian and Islamic states; to moderate the reduction of Western military capabilities and maintain military superiority in East and Southwest Asia; to exploit differences and conflicts among Confusian and Islamic states; to support in other civilizations groups sympathetic to Western values and interests; to strengthen international institutions that reflect and legitimate Western interests and values and to promote the involvement of non-Western states in those institutions” (502).

“In the longer term other measures would be called for. Western civilization is both Western and modern. Non-Western civilizations have attempted to become modern without becoming Western. To date only Japan has fully succeeded in this quest. Non-Western civilizations will continue to attempt to acquire the wealth, technology, skills, machines and weapons that are part of being modern. They will also attempt to reconcile this modernity with their traditional culture and values. Their economic and military strength relative to the West will increase. Hence the West will increasingly have to accommodate these non-Western modern civilizations whose power approaches that of the West but whose values and interests differ significantly from those of the West. This will require the West to maintain the economic and military power necessary to protect its interests in relation to these civilizations. It will also, however, require the West to develop a more profound understanding of the basic religious and philosophical assumptions underlying other civilizations and the ways in which people in those civilizations see their interests. It will require an effort to identify elements of commonality between Western and other civilizations. For the relevant future, there will be no universal civilization, but instead a world of different civilizations, each of which will have to learn to coexist with the others” (512).

In sy inleiding som Hoge die sewe 1993-kommentare op Huntington se artikel soos volg in vyf stellings op: “Conflicts are most likely to break out between nations and groups within a civilization; the enduring nature of citizenship is national; civilizations are absorptive sponges rather than clashing billiard balls; fears of fundamentalist movements are exaggerated and the tenacity of modernity and secularism within civilizations are underestimated; and contrary to realist predictions, most states are not perpetually at war with each other” (2010, Kindle 42). Die kommentare is nie in dieselfde gesaghebbende liga as Huntington se wetenskaplike artikel nie en berus veral op aksentverskille en soms op wanvoorstellings. Ruimte ontbreek om in besonderhede daarop te reageer.

In sy repliek wyk Huntington geensins van sy standpunt af nie. Hy vra wat sy kritici in die plek van sy botsing van beskawings voorstel en vind geen antwoord daarop nie. Hy gee daarom eerder groter duidelikheid oor wat hy bedoel het. Hy het verplig gevoel om daarna ter verdere verduideliking ‘n hele boek oor hierdie onderwerp te publiseer: The clash of civilizations and the remaking of world order (1996). Die 9/11-gebeure het veroorsaak dat daarna veel groter waarde aan Huntington se werk geheg is.

Sedert 1990/94 voel dit vir die Afrikaner asof iets diep binne-in hom van die rak geval het; asof sy diepste wese, sy siel, versteur is en hy in onvrede verkeer. In die ou Suid-Afrika het die klem op Europese beskawing geval. In die nuwe Suid-Afrika het verwysings na beskawing uit die openbare diskoers verdwyn. Ek pleit reeds lank dat Van Riebeeck-dag, 6 April, as Beskawingsdag heringestel moet word. Dit strek tot Huntington se eer dat kultuur en beskawing ‘n sentrale plek in sy denke ingeneem het, dat hy mense nie gelyk en eenders verklaar het nie, dat ‘n enkele wêreldkultuur en -taal nie sy ideaal was nie en dat identiteitsloosheid vir hom uit die bose was.

Krotoa, die feminis

Die minister van verdediging, Nosiviwe Mapisa-Nqakula, sal vandag ‘n monument by die Kasteel in Kaapstad onthul wat die lewe van die Khoi-vrou Krotoa uitbeeld.

Die minister het in ‘n verklaring in geradbraakte Engels gesê Krotoa “het ‘n ingesteldheid vir tale gedemonstreer ” en “word beskou as een van die hoofargitekte van die Afrikaanse taal”.

Sy is ook as ‘n “feminis” beskryf deur Max du Preez, wat klaarblyklik weer nie kon nalaat om die “spirituele begrafnis” tot die absurde te verhef nie.

Krotoa is later getroud met ‘n Deense dokter “in wat die eerste amptelike gemengderashuwelik in SA was”, maar het later die guns van die Nederlandse “Groot baases” (sic) verloor het en is weens haar drankmisbruik na Robbeneiland verban.

Die feit dat Krotoa ‘n alkoholis was, word egter verswyg.

Die dokter Peter Havgard, wat die Nederlanders Pieter van Meerhof genoem het, is met die Strandlopertolk getroud nadat sy eers gedoop is. Sy was daarna as Eva van Meerhof bekend.

Krotoa het van tienjarige ouderdom as huiswerker in die huishouding van Jan en Maria van Riebeeck gewerk, en haar later as tolk tussen Nederlandse setlaars en die Khoi-stamme aan die Kaap gevestig.

Die departement sal ‘n simboliese seremonie hou ter ere van Krotoa wie se oorskot aanvanklik by die Kasteel begrawe is, maar later op die terrein van die Groote Kerk in Kaapstad herbegrawe is.

Krotoa was lid van die Strandlopers, die Goringhaiconastam en die niggie van Autshumato, oftewel Harry die Strandloper, ook ‘n Khoi-tolk. Eva was dus goed met die Europese manier van doen bekend.

Haar dogter, Pieternella van die Kaap, se lewe is deur die skrywer Daleen Matthee verewig. In Eilande deur Dan Sleigh, is haar moeder en haar eie lewe ook weergegee.

Pieternella en Salamon, twee jongste kinders uit haar huwelik met Meerhof, is in 1677 na Mauritius.

Pieternella is later getroud Daniel Zaaijman, ‘n VOC-groenteboer van Vlissingen. Hulle het vier seuns en vier dogters gehad. Die gesin het weer later terug na die Kaap verhuis.

Hulle kleindogter, Engela Catharina Zaaijman is getroud met Abraham Peltzer, seun van Abraham Peltzer, ‘n VOC-soldaat van Hamburg, Duitsland en Elizabeth van den Berg.

Leon Lemmer: Só word daar oor Jan van Riebeeck se heining gelieg

Jacob Zuma het onlangs beweer dat Suid-Afrika se probleme in 1652 met die aankoms van Jan van Riebeeck begin het. Dit is ‘n nouliks bedekte aanval op die kollektiewe nalatenskap van blankes. Zuma kan steun vir sy onware stelling uit die volgende idilliese leuen van Nelson Mandela put: “Elders told of the good old days before the arrival of the white man. Then our people lived peacefully under the democratic rule of their kings” (David James Smith, Young Mandela, London: Weidenfeld & Nicolson, 2010, p 18).

As ‘n mens sulke ANC-aktiviste moet glo, het swartes mekaar voor 1652 nie uitgemoor nie. In soverre hulle mekaar sedertdien uitgemoor het, kan die skuld goedsmoeds op die blankes gepak word. Dit is net so vergesog soos die 1990/1994-waan dat een mens, een stem in ‘n eenheidstaat vrede en voorspoed gaan bring. Die ANC-regering met sy sterk kommunistiese neigings het oor meer as twee dekades bewys dat hy nie doeltreffend kan regeer nie en nog minder welvaart kan skep.

Die protes teen Cecil Rhodes se standbeeld(e) het nou uitgekring na onder andere Jan van Riebeeck. Hy het glo die inheemses se grond onwettig beset, gevolglik kan dese en gene in die nuwe Suid-Afrika ook maar grond onwettig beset. Hierdie aktiviste neem nie in ag dat daar seker geen grond meer in private besit is wat deur oorerwing, terug tot by die eerste “steler”, verkry is nie. Dit beteken dat al die huidige grondeienaars eiendom besit wat wettig deur die huidige of ‘n vorige eienaar gekoop is. Maar daar is ‘n groter wordende getal inwoners wat daarop ingestel is om sonder teenprestasie te ontvang wat hulle ook al begeer. Hoe meer hulle só ontvang, des te meer wil hulle op dieselfde manier inpalm. Die eindresultaat van hierdie proses is bankrotskap; nie net finansieel nie, maar ook moreel.

Die aktiviste ken nie die plaaslike geskiedenis nie of transformeer dit om hulle agenda te pas. Die onlangse verlede (bv die apartheidsera) of die verre verlede (bv slawerny, kolonialisme, imperialisme) word vervals sodat dit misbruikbaar vir huidige politieke agendas is. Byvoorbeeld, as ‘n verband gevind kon word tussen ‘n gebeurtenis in Van Riebeeck se tyd en wat tydens apartheid plaasgevind het, sou dit in die kraam van hierdie mense pas. Dit sou ter ondersteuning van die genoemde Zuma-standpunt gebruik kon word. So ‘n gebeurtenis is inderdaad gevind, naamlik ‘n heining van amandelbome wat in Van Riebeeck se tyd geplant is. Vir gemene mense met ‘n politieke agenda maak dit nie saak dat die heining nooit bestaan het nie. Die amandelpitte het nie ontkiem, wortelgeskiet en tot bome gegroei sodat ‘n heining gevorm is nie.

Maar gestel die heining het voorbeeldige wasdom bereik. Dit sou nie ondeurdringbaar vir die nomadiese Khoi gewees het nie. Ook sou die heining nie lank genoeg kon wees om sulke inkommers doeltreffend uit te hou nie. Die onderliggende motief van diegene wat teen so ‘n heining beswaar maak, is dat blankes nie hulleself mag beskerm nie. As wittes dit op enige manier sou doen, is die beskuldiging van rassisme hulle voorland. Dit is waarom die ANC-regering die kommandostelsel afgeskaf het en blankes in groot mate nie toelaat om hulleself te bewapen nie.

Van Riebeeck se beoogde amandelboomheining word sonder meer in verband gebring met apartheid, wat egter eers bykans drie eeue later beslag gekry het. Daar is al dikwels beweer dat goeie heinings goeie buurmanskap verseker. Skeidsmure en heinings hoef niks met apartheid te make te hê nie. Byvoorbeeld, Spanje besit steeds twee enklawes aan die Afrika-kus waarop Marokko aanspraak maak, te wete Ceuta en Melilla. Albei gebiede is omheim in ‘n poging om te voorkom dat onwettige immigrante Spanje en die Europese Unie binnekom.

Op die grens tussen Amerika en Meksiko is daar talle skeidsmure en heinings om veral smokkelware (bv dwelms) en onwettige immigrante buite die VSA te probeer hou. In 2004 het Steven Hayward ‘n boek gepubliseer waarin hy Jimmy Carter die Amerikaners se “worst ex-president” noem; ‘n standpunt wat wyd onderskryf word. Carter (president 1977-1981) het nie sy eie land se skeidsmure en heinings met apartheid geassosieer nie. Hy het verkies om eerder Israel die sondebok te maak. In 2006 het hy sy boek, Palestine peace, not apartheid, gepubliseer. Reeds in 2002 het hy die Nobel-vredesprys ontvang. Voor hom het dieselfde “eer” vier Suid-Afrikaners te beurt geval: Albert Lutuli (1960), Desmond Tutu (1984), Nelson Mandela (1993) en FW de Klerk (1993). Dit is duidelik dat hierdie pryswenners dikwels mense is wat eerder onrus gestook as vrede bewerkstellig het.

By Suid-Afrikaanse swartes is opportunistiese politieke stellings oor Van Riebeeck se heining en apartheid te wagte. Die probleem is dat sommige openbare instansies hulle ook hieraan skuldig maak. SANBI (SA National Biodiversity Institute) beweer op sy webwerf dat Van Riebeeck in 1659 ‘n houtheining opgerig en in 1660 ‘n heining van wilde of bitter amandelbome geplant het om die Khoi uit die nedersetting te hou. Terselfdertyd word erken dat die inheemses hierdie amandels geëet het omdat hulle geweet het hoe om seker te maak dat hierdie vrug hulle nie vergiftig nie. In hierdie opsig sou die heining die Khoi dus eerder aangelok as afgeskrik het. Nogtans verkondig SANBI dat 1660 die begin van apartheid was. Op die webwerf van South African History Online word hierop voortborduur deur te beweer dat hierdie amandelheining as die aanvang van die “gated community” beskou kan word.

Soos te wagte, klim sommige nie-wit aktiviste graag onkrities op hierdie wa. Kyk bv Zubeida Jaffer se giftige anti-blanke retoriek, wat onlangs op IOL News (13 Februarie) gepubliseer is. Sy is ook oor die Van Riebeeck-standbeeld beswaard. Antjie Krog het haar skryfwerk geloof. As joernalis kan Jaffer die arm vrou se Christi van der Westhuizen genoem word. Dit is die soort joernaliste wat Jonathan Jansen na die Universiteit Vrystaat lok om militante linkse politiek te bedryf en ‘n joernalistiekleergang te skep. Van der Westhuizen was Jaffer se voorganger. [In die ou Suid-Afrika was daar amptelik, soos dit (seker) hoort, net twee geslagte. Deesdae is daar drie geslagte en binne hierdie nuwe groep ‘n multi-geslagtelike verskeidenheid. Die letterwoord is LGBT (lesbian, gay, bi-sexual, transgender). Die hans-African-American Jansen bemagtig diesulkes met LGBT-byeenkomste op die kampus.]

Die bedenklikste is egter wanneer soortgelyke onwaarhede deur blanke Afrikaanssprekendes die wêreld ingestuur word. Die resultaat is immers die bevoordeling van swartes en die benadeling van blankes. Pas het Jan Taljaard in sy paslik getitelde rubriek, “Lunsriem” (iets wat vuil of smerig is), met die volgende twee sinne as bladsyvuller vorendag gekom: “Jan van Riebeeck het nie Eskom gebreek nie, maar kan seker pa staan vir die ry amandelbome wat hy geplant het om rasse uitmekaar te hou. Al was sy verklaarde doel daarmee om veediewe hok te slaan” (Rapport, Weekliks, 5 deser, p 15). Dit is blykbaar Taljaard se polities korrekte manier om Van Riebeeck-dag (6 April) te gedenk.

Kyk wat skryf oud-Broeder Willie Esterhuyse in sy boek, Eindstryd (Kaapstad: Tafelberg, 2012):

“Meneer Badenhorst, my onderwyser in geskiedenis, het gesê daar was destyds twee grense. Die een was aangeplant deur Jan van Riebeeck; die ander een was natuurlik: die berge in die groot kom langs die baai” (p 284). “Die onderhandelingsproses hardloop na 1 April 1993 soos ‘n sneltrein. Swart meerderheidsregering word onafwendbaar. Die res is geskiedenis, met die verkiesing in April 1994, ‘n jaar ná die hervatting van die proses, dié groot gebeurtenis in Suid-Afrika se droewe geskiedenis, ‘n ‘skarnier-datum’ na ‘n totáál ander politieke bedeling sedert April 1652, toe Jan van Riebeeck hier in die Kaap geland het en daar ‘n fort gebou en heinings geplant is om die ‘barbare’ uit te hou” (p 300).

Esterhuyse se entoesiasme vir swart oorheersing blyk baie duidelik. Dit is die enigste twee verwysings na Van Riebeeck in sy boek. Esterhuyse se houding spreek boekdele: Van Riebeeck moes liewer nie ‘n fort gebou en ‘n heining geplant het nie; die wittes moes eerder vroeg-vroeg almal uitgemoor gewees het. Maar leef Esterhuyse self sonder heinings, diefwering, alarms, lewens- en eiendomsversekering?

Pleks van sonder meer te aanvaar wat ‘n naïewe teoloog-filosoof en daarby een van die mees verloopte Afrikaners, naamlik Esterhuyse, skryf, behoort ons ons eerder te verlaat op twee hedendaagse geskiedkundiges, Dan Sleigh en Francois Verster. Hulle is professionele argivarisse wat hierdie onderwerp in die staatsargief in Kaapstad nagevors het. Sleigh is ‘n deurwinterde Afrikaner in murg en been. Laat my asseblief toe om ‘n paar minute van my heiningtema af te wyk en aan te haal uit Sleigh se boek, Wals met Matilda (Kaapstad: Tafelberg, 2011, 399p), sodat u die verskil tussen die skryfwerk van ‘n verloopte Afrikaner (Esterhuyse) en dié van ‘n ware Afrikaner (Sleigh) kan sien. Sleigh se politieke waarnemings is myns insiens van die hoogtepunte in sy roman.

“Tussen hulle is die oudpolitici maklik om te herken van hulle dae aan lamppale, maklik om te vergeet, moeilik om te vergewe, minder opreg as hulle honde” (p 23). “Parlementslede verkies deur halfgeletterdes wat stem oor dinge waarvan hulle geen begrip het nie” (p 27). Robbeneiland het “‘n sleg versorgde apartheidsmonument en propagandakantoor van die [ANC-] Party” geword (p 37). “Reg voor ons is Robbeneiland, ons regering se poging tot ‘n toeristiese klaagmuur” (p 90).

Skaapboerdery het in Australië vinniger vordering as in Suid-Afrika gemaak “omdat hulle nie ons moeilikheid soos roofdiere en inboorlinge gehad het nie” (p 57). Dáár is die klein getal inboorlinge geleer: “Niks vir niks, anders wil hulle alles verniet hê” (p 279). “Bedags was die Spaanse merino’s in die veld met ‘n herder om te sorg dat hulle nie met Koina-skape verbaster nie” (p 301). “Onthou altyd, by hond, skaap, perd en mens: bloed tel” (p 189).

“Hy vind die gewoonte van volksliedere vóór rugby belaglik … Hy hou van goeie voetbal, maar die gesanik irriteer hom; ‘n onmusikale lied met onsinnige woorde geskryf deur mense wat niks van voetbal weet nie vir mense wat niks van musiek weet nie. Wat in godsnaam het dit met die wedstryd te doen? … Hy vra wat ek van Suid-Afrika se nuwe volkslied dink. Hulle s’n, nie myne nie, sê ek. ‘n Onsimpatieke sameflansing … Ek hoor julle [Australiërs] verkies ‘Waltzing Matilda'” (p 126-127).

Die kostelikste en tragiesste dialoog handel oor die veldblomtuin wat die hoofkarakter se vrou in die duine by die see gevestig het. Op ‘n dag, toe hulle nie gestaak het nie, kom ‘n hele leërskare munisipale werkers daar aan om ‘n verskil te maak. “‘Dees is wheets, de four man order us, I mus’ cut him … I mus’ cut him. Four man she order us’ … Sy het besef die wêreld waarvoor sy leef bestaan nie meer nie” (p 46-47). “Eendag … as ons die land teruggekry het, maar daar gaan geen eendag wees nie” (p 269).

“Alles verander agteruit” (p 54). “Noudat [Universiteit] Stellenbosch tot niet gaan” (p 89; ook p 375, 390). “Ons is almal op ons eie en alleen” (p 144). “Dit is ‘n snaakse land. Die gevaarlikes speel grootmeneer, die goeies vlug voor die gereg” (p 254). Daar is die geval van ‘n man wat daagliks gratis kos geneem het “met die bussie na twee bewaarskole in die swart woonbuurt. Toe eendag skiet hulle hom dood en steel die kombi” (p 321).

Tot so ver Dan Sleigh se roman. Oor Van Riebeeck se heining het Fancois Verster onlangs sy mening en dié van Sleigh saamgevat in die weeklikse koerant, Bolander, onder die opskrif, “Waarom ‘n goeie storie met feite bederf?” (1 April, p 4). Die res van wat hier volg, is die volledige teks van Verster se rubriek.

“Onwaarhede wat gereeld deur onkundiges aan liggelowiges verkondig word … Iets in die[r] voege omskryf die term ‘mite’. In hierdie rubriek is al oor mites geskryf, ook oor spesifieke mites, soos die offisieel-beskryfde mites oor ‘Van Riebeeck se heining,’ al twee jaar gelede. En nou is dit wéér nuus, veral op die internet, oa op Facebook. So, laat ek dit kategories stel: Daar. Was. Nooit. So. ‘n. Heining. Nie. Maar, hoe weet ek dit? Want soos enigiemand anders wat die moeite wil doen, kan ek in die staatsargief in Roelandstraat in die dokumente van ‘Van Riebeeck se Tyd’ gaan oplees. Dis nou ‘n tyd toe niemand van apartheid gehoor het en niemand in sulke onderdrukkende maatreëls belang gestel het nie.

“Soos dr Dan Sleigh, wêreld-beroemde VOC-kenner dit al telkemale uitgestip het, het Van Riebeeck gepoog om ‘n heining op te rig – nie om mense uit te hou nie, maar wel beeste en wilde diere, sodat die graan nie vertrap word en die nedersetting dan ‘n broodtekort sou ondervind nie. Hoe weet ons dit was nie om rassisties te wees, soos op ‘n gedenkplaat in Kirstenbosch beweer word nie? Omdat daar juis toe al vrede tussen die Khoi en Europese nedersetters was (1660) en omdat die mens, anders as (vier-voetige, nie-klimmende) herbivore, maklik tussen kreupelhouttakke kan deurklim.

“As Van Riebeeck dan probleme met die Khoi wou veroorsaak, kort nadat vrede gesluit is, was hy inderdaad onnosel én so rassisties as wat sekere politici deesdae beweer. Nie net dit nie, dan … [was hy] ook moedswillig, met ‘n selfvernietigingsdrang, want sy uitdruklike bevele was om vrede te handhaaf en hom by sy doelstellings van handel, voedselvoorsiening en die verpleging van siek matrose te hou. Nie net het Van Riebeeck dus gefaal om ‘n heining suksesvol aan te plant nie, sy beweegredes was nie so interessant of boos soos aktiviste voorgee nie.

“Hoewel hulle en die lui of oneerlike joernaliste wat hierdie leuen versprei nie verantwoordelik is vir die ontstaan van die mite nie, maar wel die botanis, ene professor RH Compton, wat ‘n paar wilde amandelbome (L Brabeium stellatifolium) in sy agterplaas gevind het in 1936. Hy laat toe die plek as gedenkwaardigheid verklaar. Dit, terwyl daardie gebied reeds ‘n beskermde area was. Prof Compton het die plantjies die ‘oorblyfsels van Van Riebeeck se Heining’ genoem. En sedertdien is dit ook die amptelike naam van die heining waarvan, sover mens uit geskrewe bronne kan vasstel, niks meer oor was teen die eerste Britse besetting van die Kaap in 1779 nie.

“Tog staan daar op die gedenkplaat dat die plante wat nog daar is, in 1666 deur kommandeur Van Riebeeck geplant is. Op die huidige kopie van die plaat (die oorspronklike koperweergawe is gesteel) staan ook geskryf dat die heining ‘n ‘symbol of exclusion’ is. Dis egter onwaar – eerstens is dit nie die heining wat destyds aangeplant is nie, maar slegs voorbeelde van die natuurlike plantegroei teen die berghange (amandels is daar eeu[e] lank deur die Khoina-nomade geoes en gebraai – heerlike lekkernye).

“Wilde amandels groei nie ondertoe na die Vlakte nie, want dis te sanderig en juis daarom moes die plantjies met groot moeite daar gepant word – en aanvanklik beskerm word teen herbivore en dies meer. Soos veewagters moes die plantjies toe bewaak word, maar tevergeefs. En hier is die kersie op die koek: die sterk Kaapse winde het die plantjies letterlik doodgewaai, terwyl dit te veel moeite en onkoste geverg het om die plantjies te besproei.

“Dr Sleigh, wat onlangs wéér hieroor by SASNEV (SA Sentrum vir Nederland en Vlaandere, in Pinelands) gepraat het, is oortuig dat daar geen bewyse is of die bome wat prof Compton ontdek het aangeplant is nie, maar indien wel, dit ‘n (latere) boer se heining kon gewees het, want draadheinings is eers sedert die 1860s in Suid-Afrika gebruik. Terloops, die amandelpitte is deur ‘n span Franse skipbreukelinge geplant – nie deur Van Riebeeck self nie, maar wel op sy bevel.

“Dr Sleigh beweer: ‘Omdat Van Riebeeck verwag het dat hulle ná ontkieming vyf of ses jaar sou neem om tot ‘n doeltreffende heining te groei, was ‘n tussentydse heining nodig. Daarom is die Liesbeek se walle steil afgesteek, ‘n takheining gepak en ‘n paalheining van sowat 3 km (waarskynlik van geelhout) getimmer. Die totale [paal- en amandel-] omheining was 13.4 km lank. Dit het ook Van Riebeeck se eie plaas, Bosheuwel, ingesluit.’

“En dit kan ook in talle argiewe en boeke daaróór gelees word. Ons hoef nie daaroor te spekuleer óf mites te skep nie.

“Nagedagte: Die naam Rondebosch het verwys na ‘n digte doringbos wat in Van Riebeeck se tyd op die wal van die Liesbeekrivier gegroei het. Die doringbos is in die middel uitgekap en daar is ‘n opening gemaak wat met ‘n hek gesluit het. Sodoende kan die polities-strydvaardiges dit eerder as erg diskriminerend bestempel?”

Ek is wél Jan van Riebeeck

Net toe ‘n mens dink dat die herrie rondom Jacob Zuma se kritiek op Jan van Riebeeck nou gaan lê het, vlam dit weer op. Ook het twee van die mees onnosele skepsels wat in die Naarperskoerante propaganda voer, hul gister en vandag oor Onse Jan uitgelaat. Ek praat nou van die skryfster manqué, Sonja Loots, en die Aartskruiperkaner, Adderjan Basson, soos hy in die volksmond bekendstaan.

Sowel Loots as Basson is eintlik Boerehaters wat in Britse en Amerikaanse kolonialisme ons aardbol se redding sien. Nooit het ek enigeen van hulle nog ‘n woord van kritiek teen die VSA of Verenigde Koninkryk hoor uitspreek nie en dis verbasend dat hulle voortgaan om hul af en toe in Afrikaans uit te druk. Ek vermoed dis bloot omdat hulle deur hul dienskontrakte daartoe verplig word om soms ons taal te skryf, want Adderjan twiet deurgaans Engels terwyl Sonja eerder na die nat eiland noord van die Europese Vasteland verlang waar sy eens ‘n paar jaar gewoon het en tot ‘n byna ongeëwenaarde graad van anglofilie en gepaardgaande Boerehaat bekeer is.

Terwyl ons twee jingoïstiese Kruiperkaners of aspirant-Britte die huidige Anglo-Amerikaanse bomme op burgerlikes in die Midde-Ooste of Noord-Afrika sonder meer goedkeur, die miljoen sterftes in Irak, asook die Britse konsentrasiekampe van ‘n eeu gelede, praat hulle met minagting van Jan van Riebeeck, ons vader des volks. Adderjan Basson skryf:

“…Soos Van Riebeeck. Of apartheid. Kom ons kry ’n paar dinge dadelik uit die weg: kolonialisme in Suid-Afrika, net soos in die res van die wêreld, was ’n mensonterende skandvlek op ons geskiedenis.

Van Riebeeck en die Duitsers en Franse en Britte wat saam met hom hier kom plunder het, het die land oneindige skade aangedoen. Die Khoi- en San-gemeenskap – die ware éérste Suid-Afrikaners – is omtrent heeltemal uitgewis; slawerny het gedy en ons minerale is gestroop en na Europa gestuur.
En nee, dis nie waar dat géén ontwikkeling hier sou plaasvind sonder die aankoms van die wit man (en vrou) nie. Daai is apartheidsgeskiedenis en -retoriek.

Gaan lees maar ’n bietjie oor die koninkryk van Mapungubwe as jy nog glo dis net wit mense wat myne en brûe kon bou.”

Adderjan is nie in staat om te dink nie en nog minder weet hy iets van ons geskiedenis af. Van die Europese geskiedenis weet hy nóg minder; ek vermoed hy lees nie eens Nederlands nie, wat tog vir elke Afrikaner toeganklik is. Nee, Adderjan is ‘n verloopte “Afrikaanse” wat sy heil in Engels en soos die Engelse hoernaliste in ons land sy heil in Britse marxisme gevind het. In die laaste reëls van sy rubriek neem sy gebreinspoelde witskuld so toe dat hy hom vergeefs op sy gekleurde voorsate beroep of ten minste die versugting uitspreek dat hy oor “gekleurde bloed” beskik. My vraag aan Adderjan is: waarom gaan hy nie dan vir ‘n DNS-toets en publiseer die uitslag op Beeld se voorblad nie? Miskien is Adderjan waarlikwaar ‘n kleurling, waarvoor hy hoop, en nie net wat ‘n “slegte witmens” genoem word nie. Dít sommer net terloops, want Adderjan se rasse-identiteit of -versugtinge is kwalik meer as enkele sinne werd.

Sowel Adderjan as Sonjatjie spreek hul teen historiese Westerse kolonialisme uit, maar het geen beswaar teen huidige Amerikaanse en Chinese kolonialisme nie. Benewens die stereotipes oor Europese kolonialisme, was daar egter duisende goeie Europeërs in Afrika en Suid-Afrika wat die inboorlingbevolking bekendgestel het aan skrif, mediese behandeling, die Christelike geloof, Romeins-Hollandse reg en die beginsels van regverdigheid wat swartes vandag aanwend om blankes moreel aan te kla. Hermann Giliomee skryf in Die Afrikaners – ‘n biografie:

“Nederland, eerder as Duitsland of Frankryk, het die aard van die Kaapse nedersetting die meeste beïnvloed. In die Europa van die sewentiende eeu het die Nederlanders die meeste individuele mobiliteit en die grootste gelykheid voor die reg geniet. In die provinsie Holland, waar die Romeins-Hollandse reg gegeld het, is geen spesiale voorregte aan die adel toegeken nie. In die woorde van die groot juris Voet het dit ‘gelykheid bewaar en die burgers op gelyke vlak saamgebind’. In 1665 het ‘n Franse besoeker aan Nederland verbaas opgemerk dat diensknegte so baie regte geniet dat hul meester hulle nie eens ‘n klap kon gee nie. Dit was die Romeins-Hollandse reg wat in die Kaap toegepas sou word… Belangrik was dat ‘n ondernemende arm man kon uitstyg tot die middestand. Die burgers was vryer om hul eie belange na te streef as elders in Europa.” (bl. 6)

In baie opsigte was sewentiende-eeuse Nederland die mees beskaafde en vooruitstrewende land ter wêreld. Dit was die tyd van die Nederlandse en Vlaamse Barokskilderkuns, met Rubens, Rembrandt, Frans Hals, Judith Leyster, Vermeer en baie ander wat die toon aangegee het. Dit was ook die tyd van die “Rederykers” en ‘n ongekende opbloei in die Nederlandse letterkunde met Vondel, Bredero en Hooft. Die voortreflikheid van die Nederlanse Goue Eeu word wêreldwyd deur kunskenners, letterkundiges, ekonome en historici erken, dog Adderjan Basson beskou ons voorouers as onbeskaafd in navolging van Beeld se nuwe Engelse rubriekskrywer, Allister Sparks. Volgens Hermann Giliomee beskryf Sparks, wat ook Helen Zille se mentor was, iewers in sy boek The mind of South Africa ons Nederlandse, Franse en Duitse voorouers as:

“…surely the simplest and most backward fragment of Western civilization in modern times”.

My vraag aan Sparks, Basson en Loots sou wees: Waarom was ons dan so agterlik? Omdat ons nie van Engeland af gekom het nie? Staan die erfenisse van die Lae Lande, van Frankryk, Duitsland, om van Italië, Rusland en die res nie eens te praat nie, dan noodwendig terug teenoor dié van Engeland en haar Britse kolonies, soos die VSA en Australië? Voor die eerste wêreldoorlog was 60% van alle ingenieurs ter wêreld Duitsers en feitlik alle Britse motormaatskappye het tot niet gegaan om deur Duitse maatskappye oorgeneem te word. Die Britse Romantiese digters het na Italië gereis om kultuur te ervaar. Wat is die kriteria wat jingo-joernaliste (en ‘n pseudo-akademikus soos Loots) aanwend om ons en ons voorouers as “agterlik” te sien?

Weereens omdat Basson en Loots so min kennis van die Europese beskawing het en geen Europese tale lees of praat nie, slegs Engels, is hulle kwalik by magte om hulle oor ontsaglike onderwerpe uit te laat waaroor hulle nie kennis dra nie en self nie hul eie “agterlikheid” besef nie. Maar vir politieke korrektheid is domheid en onkunde waarskynlik voorvereistes, want daarsonder kan mens nie die simplistiese aannames en wanvoorstellings van dié ideologie klakkeloos herhaal nie.

Loots speel ook polities korrek as sy in Rapport kwytraak:

“Daar is min in sy (Van Riebeeck se) lewe wat spreek tot die diepte, erns en onafwendbaarheid van Suid-Afrikaners se onderlinge verhoudings. Van ons geworteldheid in Afrika en ons verbintenis aan Suid-Afrika, sou hy geen snars verstaan nie. Dat ons nêrens anders heen het om te gaan nie, en nêrens anders heen wíl gaan nie, maak van hom ’n onvanpaste ikoon vir moderne wit Suid-Afrikaners.”

Let daarop dat Loots nêrens die term “Afrikaner” gebruik nie, want soos die Britse marxiste en hul plaaslike dissipels aan haar voorskryf, bestaan daar mos nie meer “Afrikaners” in Suid-Afrika nie. “Afrikaner” is net een van vele “sosiale konstrukte” wat nie meer in hierdie korrupte Afro-Saksiese ryk nodig is nie. Daarom is Jan van Riebeeck ‘n “onvanpaste ikoon vir moderne wit Suid-Afrikaners”. By implikasie wil Loots sê dat sy ‘n “moderne wit Suid-Afrikaner” is wat onderdanig teenoor die kultuurmarxiste en hul swart marionette ingestel is en daarom bereid is om ons hele verhaal van 360 jaar tot “die asblik van die geskiedenis te verdoem”, soos Leon Trotski gesê het.

Terwyl Adderjan hom op Mapungubwe as die setel van wêreldbeskawing in vorige eeue beroep, waar glo intense myn- en brugbou plaasgevind het, gooi Sonjatjie soos dit ‘n anti-huisvrou-feminazi betaam, vir ons Eva van die Kaap, alias Krotoa, voor die kop. Terwyl die Van Riebeecks haar heel goed behandel het, het sy later ‘n “losbandige lewe” gelei en haar aan drank vergryp. Is Eva van die Kaap dan vir ons “moderne wit Suid-Afrikaners” die model? Toegegee, Sonja Loots se twyfelagtige skryfsels is genoeg om enigiemand na drank te dryf, maar wat is haar argument presies? Of weet sy self nie?

Loots verkwalik insgelyks Van Riebeeck daarvoor dat hy slawe besit het. Maar slawerny was deel van die kultuur in die Ooste en Batavië waar hy voorheen deur die V.O.C. verplaas is. Trouens, ek lees nou die dag op ‘n Islamitiese webwerf oor die wette aangaande slawerny in die Koran. Die beloning wat elke Moslem toekom wat die heilige oorlog (djihad) ten gunste van die Profeet gaan voer, is om slawe in die geledere van die verowerde ongelowiges of kafir te bekom. (Die Arabiese woord vir “ongelowige” is natuurlik waar die Afrikaanse woord “kaffer” vandaan kom.) Slawerny was dus as’t ware deel van daardie nie-Westerse geloof. ‘n Man het ook die volste reg om by sy slavin te slaap, al is hy self met een of meer vroue getroud. Dis tyd dat wit feminazi’s hulle op hoogte van al hierdie fynere punte stel, alvorens hulle hul dalk tot Islam bekeer soos wat die Franse skrywer, Michel Houellebecq, in sy jongste roman Soumission (Onderwerping) in die vooruitsig stel!

Soos die stigters van die Amerikaanse kolonie wat ook deesdae deur polities korrektes vir hul rassisme en slawe-eienaarskap verkwalik word, moes Van Riebeeck seker meer weerstand teen Islam en die slawekultuur van Indoniesië gebied het. Nietemin figureer slawerny nie so sterk in ons geskiedenis soos byvoorbeeld dié van die VSA, daardie heimat van alle “moderne liberale wit Suid-Afrikaners” met sy politieke korrektheid en rasse-obsessies nie, daarom moet Van Riebeeck se erfenis op ander gebiede na waarde geskat word.

G.D. Sholtz het in sy stel van agt boeke, Die ontwikkeling van die politieke denke van die Afrikaner, taamlik breedvoerig oor die koms van Jan van Riebeeck na die Kaap geskryf, veral in deel I, 1652-1806. ‘n Interessante aspek wat die koms van Van Riebeeck na die Kaap voorafgaan, is die rol van die Franse Hugenote en veral Hendrik van Navarre, andersins bekend as Duplessis-Mornay, wat ook ‘n groot intellektuele en ideologiese rol in Nederland se opstand teen die Katolieke Spanje gespeel het. Dis nou die Nederlands-Franse intellektuele erfenis wat Allister Sparks, asook sy anglofiele dissipels Loots en Basson, as so “agterlik” beskou. Scholtz beskou Duplessis-Mornay se opvatting oor staatkundige vryheid as die riglyn wat Nederland in sy stryd teen Spaanse verdrukking gevolg het:

“‘n Tiran is volgens Duplessis-Mornay ‘n vors wat die wette verontagsaam, sy woord, verdrae, geregtigheid en die godsdiens verag. So ‘n vors is die vyand van God en mens. ‘Ons het hier dus nie te doen met ‘n vors wat nie heeltemal goed is nie, maar met een wat deur en deur sleg is, nie met een by dit aan wysheid skort nie, maar een wat volleerd is in die boosheid, nie met een wat die reg nie ken nie, maar met ‘n verraaier van die reg; nie met een wat in militêre opsig te kort skiet nie, maar met ‘n verraaier en verwoester van die vaderland’.”

Verraaiers en verwoesters van die vaderland… Hierdie sestiende-eeuse sinsnede uit die pen van Hendrik van Navarre kan ewe seer op die huidige Suid-Afrika toegepas word!

Ons sien dus dat Van Riebeeck, benewens Romeins-Hollandse reg, twee tradisies na die Kaap gebring het: godsdiensvryheid en politieke vryheid. Hoewel die V.O.C. die Vryburgers bloedweinig politieke vryhede veroorloof het, was daar tog ‘n mate van gee-en-neem tussen die Kompanjie en die burgery. Vir ongeveer honderd jaar of meer was Nederland die model van vryheid in Europa en het beroemde filosowe en denkers uit Engeland, Frankryk en ander lande gereeld in ballingskap in Nederland gaan woon weens die spraakvryheid daar en die moontlikheid om jou boeke te mag publiseer, teenoor die sensuur en onvryheid wat in soveel ander Europese state gegeld het.

Afrikaners het dieselfde verdraagsaamheid hier te lande voortgesit. Nooit was daar ‘n godsdiensoorlog op eie bodem nie. Oor die afgelope 360 jaar het sowel Moslems as Jode nog altyd godsdiensvryheid in Suid-Afrika geniet. Juis om daardie rede het ongeveer 40 000 Litouse Jode aan die einde van die negentiende eeu hierheen gevlug toe hulle in Litoue, Pole en veral Rusland vervolg is. Paul Kruger het hulle met ope arms in sy nuwe republiek aanvaar. Slegs enkele dekades later het daardie selfde Jode egter begin stemming maak teen Afrikanerregering en ook terreur teen ons gepleeg, in die vorm van Joe Slovo en Ronnie Kasrils se stedelike terrorisme.

Stank vir dank, is wat ons van soveel ander groepe in ons land ontvang het. Soos Giliomee egter in Die Afrikaners verklaar:

“Van al Suid-Afrika se gemeenskappe het die Afrikaners tot dusver die heel grootste impak, goed of sleg, op die land gemaak.”

Die koms van Jan van Riebeeck was die begin van daardie grootliks heilsame invloed wat tot onlangs van ons land die mees ontwikkelde in Afrika en in die wêreld gemaak het. Soos Nederland in die sewentiende eeu, is die vasteland en die wêreld deur ons letterkunde, musiek en kultuur verryk, al word ons vandag as tweederangse burgers in ons eie land beskou.

Interessant is dat die Nederlandse revolusie van die sestiende eeu deur twee groepe gelei is wat onderling in idees van mekaar verskil het: die Gereformeerdes en die sogenaamde “libertyne”. Die Gereformeerdes was meer begaan oor geloofsvryheid terwyl die libertyne meer in politieke vryheid belanggestel het. Franse en Nederlandse denke het in vrye wisselwerking verkeer en toe Nederland eers vry was, het sy haar drukperse aan die res van Europa, veral Frankryk, beskikbaar gestel en sodoende is een intellektuele en wetenskaplike revolusie na die ander op die Europese vasteland volvoer.

Sonja Loots stel haar onkunde oor die geskiedenis in Rapport ten toon as sy beweer:

“Van Riebeeck het geleef in ’n samelewing wat op die model van meester en slaaf geskoei was. Ons leef nie meer só met mekaar in hierdie land nie. Die plek waar Van Riebeeck sy fort gebou het, is dieselfde een waar duisende mense Nelson Mandela ná sy vrylating verwelkom het. Dit is navrant dat daardie groot staatsman se eertydse sekretaresse in ’n oomblik van woede teruggryp na ’n historiese figuur met bloedweinig waarde vir die vraagstukke waarmee ons hier en nou worstel.”

Ek wonder of Loots daarvan bewus is dat sy ‘n Franse leenwoord (“navrant”) hier bo gebruik in haar op-die-knieë-val voor die Xhosa van Qunu, pleks van haar gewone anglomanie en neigings tot Kaapse Engfrikaans.

Uit daardie ontmoeting van Nederlandse en Franse Protestante in die sestiende eeu is nie net die Nederlandse republiek nie, maar ook Suid-Afrika soos ons hom ken, gebore. Jan van Riebeeck was ‘n verteenwoordiger van daardie glorieryke tradisie wat inderdaad die wêreld sou verander.

Daarom kan ek vandag met trots sê: Ek is Jan! Laat ons die verraaiers, die jingo’s en ‘n half-Engelse, half-Zoeloe-tiran soos Zuma se filistynse aantygings met die minagting verwerp wat hulle verdien.

Naskrif: Aanstaande maand is PRAAG 15 jaar oud! Ons kan dit dan vier, of dalk sommer op 6 April ter ere van Jan van Riebeeck en ons hele tradisie bymekaar kom om ‘n heildronk te drink?

@danroodt volgen

Nostalgie as ‘n turksvy vir verloopte Afrikaners (en Jacob Zuma)

‘Elke keer as ek ‘n rubriek van Wilhelm Jordaan, ‘n oud-joernalis en sielkunde-dosent, sien, wonder ek: Waarom voltooi hy nie eerder sy doktorale proefskrif nie?’ – Leon Lemmer

In Hennie Aucamp (1934-2014) se boek, Kommerkrale (Kaapstad: Tafelberg, 1983), vertel hy van ‘n droom wat telkens by hom opkom. Hy is “oud en verlate” en kom op ‘n winternag by sy ouers se plaas in die Stormberg aan. “Van die opstal het net ‘n murasie oorgebly. Ook hier is geen skuiling nie. Maar wanneer ek om die hoek van die bouval stap, sien ek dat een vertrek bly staan het, en dat daar ‘n lig in die kamer brand. Ma sit en wag voor die swart stofie met sy krom pote. Die tafel staan gedek, en by my ou sitplek is daar ‘n netjiese stapeltjie pos met buitelandse seëls. Ek gaan sit by Ma en streel haar hande soos ek dit nooit gedoen het toe sy nog gelewe het nie” (Aangehaal deur Abraham H de Vries, “Die kwessie van Hennie se kierie,” Rapport, Weekliks, 28 Desember, p 11).

Dit is vir my van die treffendste prosa wat Aucamp geskryf het. Hy gee uitdrukking aan sy intense heimwee na sy jeug en sorgsame moeder. Dit is positiewe, eerbiedwaardige verlange. In die nuwe Suid-Afrika moet blankes en veral Afrikaners telkens aanhoor dat hulle nie na die verlede mag verlang nie, al is dit duidelik dat die ou Suid-Afrika in talle opsigte beter was as wat die nuwe Suid-Afrika is. Verskillende benaderings tot nostalgie is moontlik. Koos Kombuis, Julian Müller en Wilhelm Jordaan het onlangs hieroor geskryf.

In die nuwe Suid-Afrika word die indruk gewek dat die kombuis na die sitkamer gekom het. Dít is kenmerkend van ‘n omgedopte land waarin ‘n waardetransformasie plaasgevind het. Byvoorbeeld, mense wat nooit op hoërskool was nie, doen deesdae, asof dit so hoort, kantoorwerk by lessenaars. In tradisionele huishoudings in Europa word dit algemeen aanvaar dat (wit) bediendes hulle eie eetgerei het en nie saam met die huisgenote eet of in die sitkamer sit en gesels nie. In die nuwe Suid-Afrika word ons wysgemaak dat sodanige leefwyse nie die blote erkenning van ekonomiese, kulturele of standverskille nie maar die uitdrukking van naakte rassisme is. Dat soort soort soek en verkies, was eeue lank ‘n evangeliese waarheid, maar word deesdae heftig in progressiewe kringe ontken.

Koos Kombuis het ook in ons voorkamers beland. Ek skryf na aanleiding van twee van sy jongste artikels. Julian Müller gebruik Kombuis se eerste artikel, “Wanneer ‘n volk skeur” (Beeld, 3 Desember; “Die nuwe Groot Trek – ‘n Bybelse verwarring,” Netwerk24) as aanleiding vir sy artikel, “Verlede gevaarlik verbeel” (Netwerk24, 5 deser). Kombuis het ‘n deel van die Afrikaners soos volg beskryf: “Hulle verlang terug na die eenvoudige wit-en-swart waardes van die ou Suid-Afrika op dieselfde manier as wat ek as kleuter soms terugverlang het na die simplistiese boodskap van die Kinderbybel.” Wat ons myns insiens gerus as die waarheid kan aanvaar, is dat ons geneig is om dinge skoner of eenvoudiger te bedink as wat hulle in werklikheid was of is. Uit die verlede onthou ons net sekere dinge, bv gebeure wat ons as goed of sleg beskou, en ons vestig ons hoop selektief op sekere kenmerke in die toekoms.

Kombuis se verwysing na politiek en religie pas Müller, ‘n afgetrede teoloog van die Universiteit Pretoria. Hy erken dat ons “verlang na soveel kosbaarhede wat skynbaar onherroeplik verlore is”. Wat religie betref, kan ons nostalgies wees oor die tyd toe ons soos kinders kon glo en aanvaar het dat die Kerk die waarheid verkondig. Sy algemene karakterisering van nostalgie is: “Dreaming the past and telling a future.”

Volgens Müller is nostalgie egter “nie die vertelling van die verlede nie. Eerder ‘n obsessie met die verlede. ‘n Verheerliking van ‘n era wat in elk geval nooit presies so bestaan het soos in die drome wat gedroom word nie.” Dit word hierbo deur die Aucamp-droom onderskryf. “Die verbeeldingshuis waarna gehunker word, word uiters selektief saamgestel.” Müller onderskei tussen restourerende/herstellende en reflekterende/oordinkte nostalgie. “Die eerste behels daardie onrealistiese geloof dat die verlede soos dit in ons verbeelding bly voortleef, weer net so in al sy glorie herstel kan word. Daarteenoor behels reflekterende nostalgie ‘n omhelsing van, maar ook ‘n kritiese omgang met herinneringe van die verlede.”

Müller is besig om ‘n strooipop op te stel. Met daardie “verheerliking van ‘n era” het hy klaarblyklik die apartheidsera in gedagte: “Die verlede bevat … skandes en skaamte.” In werklikheid is daar min Afrikaners wat apartheid “in al sy glorie” wil herstel. By nie-verloopte Afrikaners is daar sekere kenmerke van die verlede wat hulle graag sou wou terugbring. Byvoorbeeld om geborge in jou vaderland te voel, erkenning te ervaar vir wat jou voorgeslagte vermag het, volwaardige landsburgers te wees, selfbeskikkend hede en toekoms te bepaal, ongehinderd in en deur Afrikaans te lewe, ens. Om die goeie in die verlede uit te soek, verg onderskeidingsvermoë, dus daardie “kritiese omgang met herinneringe van die verlede” wat Müller bepleit. Hy val dus eintlik uit die minibus met hierdie stelling: “Wat ons vandag aan baie fronte sien en ervaar, is gevaarlike en sieklike nostalgie.”

Müller se onderrok hang al hoe meer onder sy toga uit wanneer hy voorts beweer:

“Soos wat ons selektief is oor politiek en landsomstandighede wanneer ons rondom ons braaivleisvure vertel van die goeie dinge van die ou Suid-Afrika, so is ons ook selektief oor die kerk van vroeër … Die gevolg van sulke nostalgie is dat ons weerstand bied teen vernuwende idees en dat die kerk vasgevang word in ou strukture en formulerings van geloof. Nuwe belydenisse, soos Belhar, word verwerp.”

‘n Geweeklaag oor die spraakvryheid van Afrikaners tydens vleisbraaiery is gewoonlik die uiting van frustrasie by verloopte Afrikaners. Kombuis verwys ook na braaivleisvure maar erken darem: “Die Beloofde Land is deesdae nogal ‘n moeilike plek om in te woon.” Myns insiens is dit Afrikaners se goeie reg om oor “die goeie dinge van die ou Suid-Afrika” te praat en krities oor “vernuwende idees” soos politieke korrektheid en die Belhar-belydenis te wees.

Om Müller se uitlatings in perspektief te plaas, is dit nodig dat ons let op sy geskiedenis. Ek het dit (nog) nie die moeite werd geag om sy jongste boek, Geloof anderkant Sondag (2014), te lees nie. Ek bepaal my aandag dus by sy vorige boek, Om te mag twyfel: ‘n gelowige se reis (Kaapstad: Tafelberg, 2011, 194p). Müller kom uit ‘n bloedsapfamilie, maar hy het tot in die Afrikaner Broederbond gevorder. Hy het christelike nasionalisme onderskryf, maar dink deesdae dat dit van hom ‘n rassis gemaak het (p 46). Polities het hy saam met die tyd beweeg en die nuwe Suid-Afrika verwelkom. Hy reken nou dat ons nie die verdedigende aksies van 1838 as Geloftedag moet vier nie (p 59). Met die Soweto-skoolopstand het hy deesdae groot simpatie (p 55-57) en hy opper geen beswaar daarteen dat hierdie destruktiewe gebeurtenis jaarliks herdenk word nie. Hy het die Waarheids- en Versoeningskommissie omarm (p 51) en onderskryf die Belhar-belydenis (p 63).

Müller is tans eerder ‘n nuwe Suid-Afrikaner as ‘n tradisionele of konserwatiewe Afrikaner. Hy formuleer sy verlooptheid soos volg: “Ek kon deur ‘n proses van losmaking gaan wat kerk en volk betref” (p 38). Dit is vir my altyd moeilik om te besluit in hoe ‘n mate so ‘n radikale frontverandering op oortuiging of opportunisme dui. Müller het eers kort voor sy aftrede as teologie-dosent openlik met sy skeptisisme oor die christelike religie vorendag gekom; dus toe dit nie meer sy salaris en pensioen nadelig kon beïnvloed nie. Om krities of skepties oor die verlede, hede en toekoms, of oor enige onderwerp, insluitende religie, te wees, is myns insiens nie verkeerd nie. Dit is ‘n beter opsie as fundamentalisme of dogmatisme. Maar ‘n mens moet nie dermate deur modestrome meegevoer word dat jy (net) die slegte in jou kultuurgenote (wittes, Afrikaners) raaksien maar by voorkeur (net) die goeie in die ander nie.

Soos by die bevrydingsteoloë noem Müller een van die moontlike karakteriserings van God “die Gemarginaliseerde”. Maar anders as wat sy onderskrywing van die Belhar-belydenis impliseer, skryf hy dat God nie vir sommige mense (bv die armes, verdruktes, benadeeldes) meer omgee as vir ander nie (p 162). Dalk het daar ‘n sprankie van die Afrikaner/Boer in Müller behoue gebly en kan hy simpatie vir die nuwe gemarginaliseerdes/benadeeldes, die blankes, opdiep, al is daar geen teken hiervan in sy artikel nie.

Koos Kombuis se ander skrywe, “Halwe waarhede van ‘n pampoenkenner” (Die Burger, 7 deser, p 13), is eintlik ‘n aanval op Steve Hofmeyr. In sy vorige artikel het Kombuis geskryf: “Dink hulle [Afrikaners] alles gaan regkom as hulle net op aandag staan, hul oë styf toeknyp en ‘Die Stem’ sing?” Kombuis wil hê dat ons die verlede presies soos hy moet onthou en die hede net soos hy moet sien. Hy wil dus ons nostalgie rig en daarmee saam ook ons siening van die hede en ons verwagtinge vir die toekoms. In hierdie konteks is selektiwiteit onvermydelik, maar daar sal verskille wees oor wat uitgekies word. Iemand soos Kombuis, wat nie ‘n Afrikaner wil wees nie en dink sy verhoogoptredes het gehelp om apartheid te vernietig, se aandag sal op ander dinge toegespits wees as dié wat vir nie-verloopte Afrikaners saak maak.

Kombuis begin met ‘n pleidooi vir gelykheid, dus die ontkenning van ‘n hiërargie by mense. Hy ontken “dat swart mense ‘n ‘agterstand’ het by wit mense.” In die koerant lui die onderskrif van Kombuis se artikel, dus die stelling wat Die Burger wil invryf, soos volg: “Die idee dat swart mense ‘n agterstand by wit mense het, is gevaarlik – nie omdat dit ‘n leuen is nie, maar omdat dit ‘n halwe waarheid is.”

Ons word vervolgens teruggeneem na die 17de eeu aan die Kaap, die tyd van Jan van Riebeeck. “Dis … moontlik dat die Khoi-San, toe hulle die eerste keer met die wit setlaars in aanraking gekom het, gewonder het hoekom laasgenoemde te dom was om ‘n pyl en boog te maak of spoor te sny. Dis moontlik dat hulle die wit mense om hierdie rede as agtergeblewenes gesien het. Want die wit mense het geen benul gehad van die dinge wat vir die Khoi-San van die allergrootste waarde was nie. Dis hoekom die stelling ‘swart mense het ‘n agterstand’ slegs ‘n halwe waarheid is.”

Wat Kombuis uitwys, is dat daar kulturele verskille tussen die Europeërs en die inheemses was. Dié twee groepe het in vermoëns verskil. Polities korrek wil hy hê dat die een groep nie hoër of beter as die ander groep geag word nie. Maar dit is tog sekerlik moontlik dat die kundigheid van die Europeërs belangriker vir landsontwikkeling was as die veeboervermoëns van die Khoi en die jagbedrewenheid van die San. In die kultuur (maniere van dink en doen) van die Khoi-San is daar (feitlik) niks wat daarop dui dat hulle Suid-Afrika kon ontwikkel tot die vooruitstrewendste land in Afrika nie. Ten minste in hierdie opsig was die Europeërs beter as die inheemses, maar oorverligtes beskou so ‘n stelling as heiligskennis. Weens die euwel van politieke korrektheid mag daar deesdae nie positiewe stellings oor wittes en negatiewe stellings oor nie-wittes gemaak word nie.

Die dwaasheid van Kombuis se ingesteldheid blyk uit die geskiedenis. Na ‘n besoek aan die Kaap in 1605 skryf John Davis:

“A goodly Countrey, inhabited by the most savage and beastly people as ever I thinke God Created” (Harry Booyens, AmaBhulu, Vancouver, Cliffwood Fogge, 2013; Amazon Kindle 463; AmaBhulu = the White Tribe of Africa = Afrikaners). “Historically, the Khoekhoe [Khoi] were viewed by the Europeans as the most outrageously primitive people on Earth and best not engaged unless really necessary. Their peculiar customs of removing one testicle from every male, covering themselves and their hair in reeking soot-saturated animal fat, eating raw animal intestines still bearing some contents, wearing dried intestines around their necks or legs as adornment and covering newborn babies in cow dung, as reported by Van Riebeeck, did not sit well at all with Dutch Calvinistic sensibilities. At least thirteen contemporary reports describe them enjoying their own body lice as a delicacy. These they extracted with much zeal from the untanned animal skins they wore. Visitors were also taken aback by the practice of the married Khoekhoe women of throwing their exceedingly pendulous breasts over their shoulders to thereby suckle the babies borne in animal skins on their backs. It is difficult to imagine a greater cultural separation than between the 17th century Khoekhoe and the Europeans of that century. In 1616 Edward Terry described the Khoekhoe as ‘beasts in the skins of men, rather than men in the skins of beasts.’ On 14 April 1653, one year and one week after the landing at the Cape, Van Riebeeck wrote the Lords XVII and pleaded for a transfer to India away from the ‘dull, stupid, lazy, stinking people'” (714).

In ‘n tydvak wat oorversadig met liberaal-humanistiese ideologie/propaganda is, sal seker beweer word dat hierdie waarnemings oordrewe en bevooroordeeld is. Maar wat kwalik ontken kan word, is dat daar in die 17de eeu werklik groot kulturele verskille tussen die Europeërs en die inheemse Khoi-San was. ‘n Mens moet darem uiters entoesiasties oor jou politieke korrektheid wees om soos Kombuis te beweer dat hier geen gronde vir hiërargie is nie; dat die een groep ingevolge (Europese) beskawing nie beter of hoër of meer ontwikkeld was en die ander groep ‘n agterstand gehad het nie. In sy deeglik nagevorste boek toon Booyens aan dat daar tydens die Groot Trek in die 19de eeu steeds ‘n groot kulturele gaping tussen die wittes en die swartes was. Die Trekkers het bv by talle geleenthede tekens van kannibalisme/mensetery waargeneem.

Kombuis erken ruiterlik dat alles nie wel in die nuwe Suid-Afrika is nie. Maar hy vind dit nodig om te bly hoop dat dit in die toekoms beter sal gaan. “Ek herinner myself gedurig daaraan … om telkens wanneer ek my aan Afro-pessimisme wil skuldig maak, te onthou dat ons Westerse beskawing (ja, die einste beskawing wat nou die ganse ekwilibrium van die natuur bedreig) eers die afgelope honderd jaar of meer sy grootste ontdekkings gemaak het.” Let op die skeefheid van sy siening. Die Westerse beskawing word van natuurbedreiging beskuldig, maar die uitroeiing van die plantegroei vir vuurmaakhout deur die Khoi en die uitdunning van wilde diere deur die San word nie genoem nie. Die prestasies van die Westerse beskawing (bv in vergelyking met Afrika suid van die Sahara) strek veel verder terug as “eers die afgelope honderd jaar of meer,” tot by die klassieke Grieke, eeue voor Christus.

Aan die einde van sy artikel bly Kombuis selektief hamer op wat hy as tekortkominge van blankes beskou terwyl positiewe aspekte verswyg word. “Onthou: Tot ‘n paar eeue gelede was daar nog heksejagte in Europa. Onthou: Ons het eers die afgelope tien jaar begin ontdek dat gays oukei is. Ons wit mense het werklik geen rede om te glo ons is generies soveel [!] beter as ander Suid-Afrikaners nie. Ons is almal net mense. En ons het mekaar nodig. Nou meer as ooit tevore.” Let op die invoeging van die woord “soveel”. Dalk toon die ontnugterings van die nuwe Suid-Afrika tog dat ‘n wit politieke bewind beter as een oorheers deur swartes is.

Al is etniese groepe geneties (feitlik) eenders, weerspieël daardie eendersheid glad nie die groot verskille in kultuur en ontwikkeling nie. Met “ons is almal net mense” probeer Kombuis daardie verskille ontken en verklaar hy almal wesenlik eenders of gelyk. Met “ons het mekaar nodig” systap hy een van die groot werklikhede van sowel die ou as die nuwe Suid-Afrika en tewens van die wêreld: Party (etniese) groepe het ander meer nodig as wat omgekeerd die geval is omdat party groepe meer ontwikkeld, kundig, ens, en beter aangepas by bv die ekonomiese en tegnologiese werklikhede is. Blankes bly die norm waaraan ander groepe hulle meet, al word dit nie openlik en sekerlik nooit amptelik erken nie.

Elke keer as ek ‘n rubriek van Wilhelm Jordaan, ‘n oud-joernalis en sielkunde-dosent, sien, wonder ek: Waarom voltooi hy nie eerder sy doktorale proefskrif nie? Hy skryf meesal goedig oor onskadelike ditjies en datjies. Sy rubrieke voldoen altyd aan die ononderhandelbare vereiste wat Naspers se koerante vir publikasie stel, naamlik politieke korrektheid. Na aanleiding van die skrywes wat hierbo bespreek is, het Jordaan sy eiertjie gelê: “‘n Kragveld wat die deur toe hou vir jonges” (Beeld/Netwerk24, 7 deser). “Nostalgie, as ‘n verheerliking van die verlede, is besig om ‘n breedlopende negativisme oor Suid-Afrika te voed. Dit is veral ouer mense wat hulle daaraan skuldig maak. En jongmense … is moeg daarvoor. Hulle is sat vir ouer mense se volgehoue skeptisisme.” Jordaan borduur dan voort deur te beweer dat ‘n “vrugbare teelaarde vir epidemies van swartgalligheid” geskep word en dat ons hier met “slordige, koerslose emosies” te maak het, bv “selfbejammering en verlekkering in eie slagofferskap.” In hierdie proses word jongmense glo “ontneem van ‘n ander soort geboortereg – die reg om ‘n eie toekoms te bedink en te bou.”

Jordaan het met sy eensydigheid heeltemal oorboord gegaan. Nostalgie is nie noodwendig ‘n “verheerliking van die verlede” nie; in hierdie politieke konteks sekerlik nie in die meeste gevalle nie. Ouer mense het die werklikhede van die ou Suid-Afrika beleef en weet dus dat ‘n drogbeeld van wat was in bv ANC-propaganda aan mense voorgehou word. Soos Paul Kruger wil nie-verloopte Afrikaners wat goed en mooi in die verlede was, gebruik om ‘n leefbare toekoms in hierdie land te bou. Soos DF Malan wil nie-verloopte Afrikaners mense wat deur innerlike oortuiging of kultuur bymekaar hoort, bymekaar bring. Dit is verregaande om te beweer dat hierdie Afrikaners jongmense van hulle geboortereg, naamlik ‘n “eie toekoms,” ontneem. Blankes is deur FW de Klerk en sy meelopers van hierdie geboortereg beroof.

Dit is aan die kant van sulke verloopte Afrikaners dat Jordaan en ook Kombuis en Müller hulle skaar. Realisme oor die verlede, hede en toekoms moet liefs nie as negativisme geëtiketteer word nie. Realistiese, kritiese nostalgie kan as ‘n waardevolle bron en springplank vir ‘n beter toekoms dien.

Dit bring my by twee swart “bevrydingsbewegings”, die Mau Mau en die ANC. Die Mau Mau word beskryf as: “Kenyan secret guerrilla movement 1952-60 … Its aim was to end British colonial rule. This was achieved in 1960 with the granting of Kenyan independence and the election of Jomo Kenyatta as Kenya’s first prime minister” (Collins world encyclopedia, Glasgow: HarperCollins, 2003, p 589).

Op Saterdag, 10 deser, het Jacob Zuma ‘n ANC-byeenkoms in die Groenpunt-stadion toegespreek. ‘n Khoi-geestelike het, voordat hy gebid het, dit nodig gevind om Jan van Riebeeck se gees te verdryf (Die Burger, 12 deser, p 2). Eers twee dae later en bykans vyf dae na die gewraakte byeenkoms het Die Burger (14 deser, p 3) berig dat Zuma die vorige Vrydagaand, die 9de, hom soos volg by die ANC se galadinee in Kaapstad uitgelaat het: “‘n Man met die naam van Jan van Riebeeck het op 6 April 1652 in die Kaap aangekom. En dit was die begin van al [!] die land se probleme. Wat daarop gevolg het, was talle stryde en oorloë en sterftes en die gryp van grond en die ontneming van die inheemse mense se politieke en ekonomiese mag.”

Die Vryheidsfront Plus het hieroor ‘n klag van haatspraak teen Zuma by die Menseregtekommissie gelê; uiteraard nie die Demokratiese Aliansie nie. Zuma het die blankes immers as misdadigers, bv as gronddiewe en moontlik selfs as moordenaars, voorgestel. Hy het uitdrukking aan sy anti-blanke sentiment gegee en sekerlik nie versoening bevorder nie. By Zuma, met sy beperkte formele skoolonderrig, is daar geen nostalgie oor Van Riebeeck se koms en die voortreflikhede van drie en ‘n halwe eeue (1652-1989) se blanke bewind nie. Daardie tydperk word deur Zuma as ‘n distopie voorgestel; as die teenoorgestelde van wat regmatig nostalgie kan wek.

Dit het my laat dink aan ‘n opmerking wat as teenvoeter vir hierdie Zuma-uitlating kan dien. In 1952, drie eeue na Van Riebeeck se volksplanting, het die Britse koloniale sekretaris, Oliver Lyttelton, met verwysing na die Mau Mau-opstand in Kenia, die volgende in die Britse parlement gesê:

“Mau Mau is a secret society and feeds, not upon economic discontent, but is something far more sinister. It is the enemy of both white and Asian. It is the enemy of the law-abiding African. It is anti-Christ and it feeds, not upon economic discontent, but upon perverted nationalism and on a sort of nostalgia for barbarism” (Booyens, 12555).

Booyens se gevolgtrekking is:

“These words may be taken as they stand and repeated for every single rising by indigenous African people in Sub-Saharan Africa since then. All that has varied is the degree of barbarism and the degree to which the West has selectively closed its eyes to the horrors committed” (12555).

PVV verontwaardigd over afhaken Zuid-Afrika bij Taalunie

Vergaderzaal van de Eerste Kamer in Den Haag

De Partij voor de Vrijheid heeft maandag vernomen dat Zuid-Afrika niet langer wil samenwerken met de Nederlandse Taalunie – de verdragsorganisatie tussen Nederland, Vlaanderen en Suriname.

In 2010 ondertekende een Zuid-Afrikaanse minister in Brugge een intentieverklaring met de Taalunie, dit bij het dertigjarig bestaan van de Taalunie. Dat jubileum werd destijds opgeluisterd door Prinses Máxima en Prinses Mathilde.

Sindsdien is niets meer iets vernomen van Zuid-Afrika. Brieven van de Nederlandse Taalunie zijn nooit beantwoord. Zuid-Afrika heeft nimmer enige interesse getoond in samenwerking. Nu heeft Zuid-Afrika laten weten spijt te hebben van zijn handtekening en er onderuit te willen. Dit werd maandag bekend op een vergadering van de IPC van de Taalunie in Antwerpen, na vragen van de PVV.

Martin Bosma (PVV) was de afgelopen twee jaar voorzitter van de Interparlementaire Commissie (IPC) – het Vlaams-Nederlandse ‘parlement’ dat toeziet op de Taalunie.

De Partij voor de Vrijheid is diep teleurgesteld: “Het Afrikaans is nauw verwant aan het Nederlands. De onderlinge banden gaan terug tot Jan van Riebeeck’s aankomst in de Kaap in 1652. De Zuid-Afrikaanse regering heeft geen enkele belangstelling voor het Afrikaans. Het regime staat met zijn rug naar deze taal, alle vrome praatjes over zijn liefde voor de elf officiële talen ten spijt. Het was veelzeggend dat de Zuid-Afrikaanse minister die in 2010 zijn handtekening kwam zetten geen enkel idee had wat hij kwam doen en totaal niet wist wat de Taalunie is.”

Die oorlog is nog lank nie verby nie

deur Dan Roodt

[followbutton username=’danroodt’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

Hou van Dan Roodt se Facebookblad

So pas het ek twee YouTube-video’s gekyk. Die eerste is ‘n musiekvideo van Bok van Blerk wat omtrent ewe patrioties as die De la Rey-video is, Die Kaplyn.

Die titel van die tweede video, veel langer, het by my taamlik verwagting geskep: Betrayed. Ek het gehoop dat dit oplaas vir mense perspektief sou gee oor die grensoorlog en veral dan die verraad wat FW de Klerk en Roelf Meyer teen die soldate gepleeg het. In die laaste paar minute is daar wel sprake van ‘n soort misnoeë met die oorgawe aan… nie net die ANC nie, maar ook SWAPO. Dog werklike ontleding, begrip, bestekopname? Nee, daarvan was daar min sprake. Maar kyk dit gerus, al is dit net om te besef aan watter gevaar ons troepe destyds blootgestel was, ter wille van hartelose politici wat net planloos voortgeploeter het.

Weliswaar het Rusland intussen verander en bedreig ons nie meer soos in die dae van die Angolese oorlog nie, maar al ons ander vyande is nog steeds op hul pos, met sommige sterker en aggressiewer as ooit. ‘n Afgetrede kolonel in die weermag is lief om te sê: “Die oorlog is nog steeds aan die gang. Die kaplyn het net van die grens tussen Angola en Namibië na rondom jou bed verskuif .”

Dis humor, maar wrang. Hoeveel van ons mense word nie deesdae op hul plase, in hul huise en selfs in hul slaapkamers aangeval en doodgemaak nie? Daarom steek daar ‘n groot stuk waarheid in sy stelling. Soos ek al voorheen gesê het, heers daar tans ‘n konflik in Suid-Afrika wat die Pentagon se definisie van lae-intensiteitsoorlog volmaak pas:

… a political-military confrontation between contending states or groups below conventional war and above the routine, peaceful competition among states. It frequently involves protracted struggles of competing principles and ideologies. Low-intensity conflict ranges from subversion to the use of the armed forces. It is waged by a combination of means, employing political, economic, informational, and military instruments. Low-intensity conflicts are often localized, generally in the Third World, but contain regional and global security implications.

Kom ons kyk kortliks hoe hierdie definisie van lae-intensiteitskonflik by die huidige Suid-Afrika pas. Dit druis teen my literêre beginsels in, maar kom ons nommer aspekte van die huidige konflik.

Toegegee, ons word nie letterlik deur ‘n ander staat vanuit die lug met bomme bestook nie, maar vir seker is daar “groepe” in hierdie land wat kwalik hul vyandigheid jeens ons bedek. Luidens bogaande definisie, is hul vyandigheid benede konvensionele oorlog maar bokant roetine-mededinging.
Dit ly geen twyfel dat daar by ons ‘n uitgerekte stryd tussen mededingende beginsels en ideologieë heers nie. Die soort aangepaste kommunisme wat die ANC en SAKP tans aanhang, staan in stryd met die Afrikaner se ekonomiese konserwatisme en Christelikheid.
Ondermyning en die gebruik van gewapende magte. Is plaasmoordenaars wat dikwels in groepe van vier of vyf ons mense aanval, “gewapende magte” of nie? Wie lei hulle op? Wie verskaf aan hulle wapens, waaronder ook outomatiese wapens? Dit is alles tergende vrae wat niemand nog na behore beantwoord het nie. Ondermyning is ‘n wye begrip, maar as ons sien hoe ons deur staats- en privaatagente gedurig gemanipuleer word, hoe daar van buite af konstant onmin en verdeeldheid tussen Afrikaners – selfs op sosiale media – gesaai word, dan is dit tog helder dat ons deur vyandelike groepe ondermyn word?
Kombinasie van gevegsmiddele, waaronder politieke, ekonomiese, inligtings- en militêre instrumente. ‘n Mens sou dink, noudat die ANC en die SA Kommunisteparty totale beheer oor die staat, die SAUK en groot dele van die ekonomie uitoefen, sou hulle “tevrede” wees. Inteendeel, die propaganda- en inligtingsoorlog teen Afrikaners was nog nooit so intens soos tans nie. Daar word ook van politiek en wetgewing gebruikgemaak om ons meedoënloos af te takel. Lyk my die einddoelwit is om die laaste Afrikaner in ‘n plakkerskamp te kry, landuit te verdryf of, les bes, dood te maak.

Na bewering het die Duitse regering en die Nazi-party in ‘n kasteel buite Berlyn byeengekom om die “eindoplossing” teen die Jode te bespreek en in werking te stel. Daar is ‘n dokument wat as die Wannsee-protokol bekendstaan en wat die notule van dié vergadering bevat. Ek weet nie waar en wanneer die Afrikaner se vyande, sowel in ons land as daarbuite, bymekaargekom het om hul eie Wannsee-vergadering te hou nie. Dalk was dit in ‘n luuksehotel in die buiteland of miskien was dit ‘n geheime kabinetsvergadering waar Pieter Mulder toevallig nie teenwoordig was nie. Maar dat ons vyande planmatig te werk gaan, is helder.

Vandaar dus hierdie lae-intensiteitskonflik wat dag na dag, maand na maand, jaar na jaar, teen ons woed. Elke moontlike vastrapplekkie – ek praat nie eens van magsbasis nie, want dit het ons lank nie meer nie – waaroor die Afrikaner beskik, moet stelselmatig onder hom weggekalwe word. Sy grond, sy universiteite, sy maatskappye, sy skole, sy kerke, selfs sy effens groter kultuurverenigings soos die ATKV. Maar ook: die wese van sy identiteit en sin vir wie hy is.

Verby is die dae van “versoening”, wat in elk geval ‘n slenter was om ons, naïef, vredeliewend en goedgelowig soos ons is, gerus te stel. Terwyl die weermag, polisie en inligtingsdienste stelselmatig “getransformeer” word. En noudat feitlik alle magsinstrumente in die hande van die vyand is, word daar tande gewys…

Die Verenigde Nasies praat van identiteitsoorlog om konflikte soos dié tussen die Israeli’s en die Palestyne of tussen die Toetsi’s en Hoetoes van Rwanda te omskryf. Wat anders is hier by ons aan die gang as ‘n identiteitsoorlog?

Soms wil dit vir my voorkom asof ons al 200 jaar lank in dié oorlog betrokke is, of selfs 400 jaar as ons die vroeë oorloë tussen Engeland en Nederland hierby inreken. Immers is die oudste gebou in ons land, die Kasteel, deur Jan van Riebeeck en daaropvolgende goewerneurs opgerig om ons teen Engelse skepe te beskerm! Die oorloë teen die Xhosas in die laat aqtiende en negentiende eeue het ‘n honderd jaar geduur, van 1779 tot 1879. Gedurende daardie oorlog het die Fingo-stam aan die kant van die blankes teen die amaXhosa geveg. Hulle het uiteindelik die Ciskei as tuisland ontvang. Die laaste leier van die Ciskei, Oupa Gqozo, het sy matriek in Afrikaans afgelê.

Wat was die eerste ding wat Ronnie Kasrils gedoen het toe hy weer terug in die land is? Hy het na die Ciskei toe opgeruk om van Oupa Gdozo ontslae te raak en sodoende ‘n moontlike swart bondgenoot van die destydse Afrikanerregering te neutraliseer.

Met leiers soos FW de Klerk en Roelf Meyer was dit natuurlik nie nodig om enigiemand te neutraliseer nie. Hulle het sommer vanself besluit dat volslae oorgawe beter as enige verdere bakleiery gaan wees en sodoende ‘n streep deur 400 jaar se geskiedenis getrek. Oor die afgelope tien jaar en meer het elke denkende Afrikaner wat daar nog oor is hom of haar al teen die groteske verraad van 1994 uitgespreek.

Ons vyande sien dit egter glad nie as verraad nie. Hulle sien dit as hul logiese oorwinning oor ons. Trouens, ek hoor elke dag mense op Twitter en elders wat sê dat ons “dankbaar moet wees dat ons nie almal doodgemaak is nie”. Ons moet bly wees ons lewe nog, want die magtige ANC-SAKP-COSATU-alliansie het ons militêr, sielkundig en ideologies verslaan.

Die meeste Afrikaners beskou dit egter as verraad, dat daar onder voorwendsel van “onderhandeling” eintlik oorgawe plaasgevind het. Ons vyande het soveel minagting vir ons vermoëns dat hulle die oorgawe as onvermydelik en vooraf bestem sien. Waarskynlik is die waarheid iewers tussenin: nóg verraad, nóg neerlaag kan die komplekse wyse waarop ons onderwerp is, verklaar.

Want, synde ‘n lae-intensiteitskonflik (LIK), het die oorlog soveel fasette. In weerwil van sy enorme middele, waaronder die ambassades, inligtingsdienste, die SAUK, simpatieke mediagroepe, ens., het die ou regering die propaganda-oorlog loshande verloor. ‘n Mens hoef nie ‘n briljante veggeneraal te wees om dit te weet nie: as jou troepe geestelik, ideologies of met propaganda oorwin word, is hulle verslaan.

Die Chinese wysgeer Soen Tsoe het gesê:

Want om ‘n honderd oowinnings in ‘n honderd veldslae te behaal, is nie die toppunt van vaardigheid nie. Om die vyand te onderwerp sonder om te veg, is die toppunt van vaardigheid.

Is dit nie wat Joe Slovo, Ronny Kasrils en hul paar swart luitenante soos Mandela of Cyril Ramaphosa reggekry het nie? Om ons te onderwerp sonder om te veg?

Dis nie so sleg om te verloor nie. Duitsland het twee wêreldoorloë verloor en verteenwoordig vandag die grootste ekonomie in Europa. Wat dié land op die slagveld verloor het, het hy deur harde werk in vredestyd weer ingepalm.

Die Afrikaner sal moet besef dat sy stryd nog lank nie verby is nie. De Klerk en die vorige NP-regering het met menselewens gespeel. Hulle het ons Afrikanerseuns gestuur om op die slagveld te sterf sodat hulle “bietjie tyd kon koop voor hulle oorgee”. Waarom dan hoegenaamd weerstand bied? vra ek.

Oor die afgelope twintig jaar het jaarliks veel meer Afrikaners in hierdie oorlog – ons gewelddadige “vrede” – gesterf as wat alstesaam in byna dertig jaar van grensoorlog omgekom het. Om nie te praat van al die ander verliese wat ons aanhou om op soveel gebiede te ly nie.

Iewers sal ons die streep moet trek. Al is dit in die kombuis. Sodat ons en ons geliefdes nie meer in ons beddens hoef te sterf nie.

Die oomblik wat ons besluit het dat ons wel in die land wil oorbly, dat ons wel wil oorleef, is daar ‘n duisend en een dinge wat ons kan begin doen om te hergroepeer en weerstand te bied.

Pallo Jordan van die ANC het ‘n dekade of wat gelede smalend gesê dat die ANC maar kan maak wat hy wil, want “by die vyand is die wil om weerstand te bied eenvoudig nie teenwoordig nie”.

Dit mag waar wees, dat ons ons wil om weerstand te bied, verloor het. Dit maak my trouens mismoedig as ek altyd net argumente hoor oor hoe ons “alles moet aanvaar, want danksy De Klerk se oorgawe is daar niks aan te doen nie”.

Dog plek-plek is daar nog rebelle onder die Afrikaners. Ons is nog in staat om te rebelleer.

En soos ons grootste Afrikanerdigter, N.P. van Wyk Louw, gesê het:

Opstand in ‘n volk is net so noodsaaklik soos getrouheid. Dit is nie eens gevaarlik as rebellie misluk nie. Wat wel gevaarlik is, is dat ‘n hele geslag verby sal gaan sonder protes.

[followbutton username=’danroodt’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

Hou van Dan Roodt se Facebookblad

Kundigheid is mag

deur Manfred Delport

[followbutton username=’ManfredDelport’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

Volg Manfred op Facebook.

Jan Smuts het glo gesê dat Suid-Afrika ‘n land is waar nóg die beste, maar darem ook nie die slegste nie, gebeur nie.

Ek wil Jan Smuts se stelling effens wysig: As daar iets goeds in Suid-Afrika gebeur, as iets positiefs verrig word, as iets gebou word, as daar vooruitgang en vordering is, as iets behoorlik werk, is dit meestal deur westerlinge, en veral Afrikaners, se toedoen. Die res van die inwoners van SA is nie juis konstruktiewe mense nie, in alle sinne van die woord konstruktief. Hulle het immers in die tydperk vóór 1652 bitter, bitter min gedoen om die land te ontwikkel. Dit is nie asof Van Riebeeck ‘n Parthenon in Tafelbaai aangetref het nie.

‘n Goeie voorbeeld van dít waarna ek hierbo verwys, is die neiging van die ANC-bewind om straatname en plekke te herdoop. Dit is byna sonder uitsondering bestaande plek- en straatname wat geteiken word. Dit gebeur bitter selde dat die bewind ‘n nuwe pad sal bou, of ‘n nuwe dorp sal stig, en dit dan na een of ander onbenullige kader sal vernoem. Dit is bykans altyd bestaande infrastruktuur wat herdoop word.

Ek moet wel terloops noem dat die DA in Kaapstad ook hierdie kwaal onder lede het. Buitengracht is kwalik ‘n naam wat enige persoon aanstoot kan gee, behalwe natuurlik vir die Dianne Kohler-Barnards van die DA, wat eerder Spaans as Afrikaans, of dan Nederlands, sou praat. Miskien probeer die DA ‘n beter ANC as die ANC self wees…

Nie net bring die ANC-bewind en sy kiesers bykans niks nuuts tot stand nie, maar ook pleeg hy growwe nalatigheid deur dít wat tot stand gekom het, en wat op ‘n skinkbord aan hom by Kodesa oorhandig is, tot niet te laat gaan. In hierdie sin is die ANC-bewind en sy meelopers meer soos die spreekwoordelike plaag van sprinkane, vernietigers, eerder as bouers. Sowat helfte van alle water in Suid-Afrika se waterverspreidingsnetwerk word eenvoudig gesteel. Die paaie is vol slaggate. Die kaders in die stadsrade ry nou wel blink Mercedesse, maar hulle verstaan glad nie hoe ‘n rioolplaas werk nie. Selfs wanneer die bewind iets probeer bou, loop dit meestal op ‘n ramp uit. Die Medupi-kragstasie is reeds miljarde rande oor sy begroting, jare laat, en die “wêkkas” by Medupi is veel beter daarmee om asblikke om te smyt of motors aan die brand te steek, as wat hulle met die bouery is.

Dieselfde storie word herhaal in Suid-Afrikaners se professionele lewens. Daardie grênd menere en madames word weliswaar in terme van rassistiese regstellende aksie teen vet salarisse aangestel, en kry vreeslike belangrike titels, maar of daar iets daadwerkliks in hul organisasies sonder hul westerse kollegas, of westerse konsultante, se hulp sou gebeur, is uiters debatteerbaar. Weer eens is die kaders se mentaliteit nie om hul eie ondernemings te skep nie, maar eerder om parasiete te word en te teer op iets wat iemand anders tot stand gebring het.

Alles wat ek hier bo skryf, is egter ou nuus vir objektiewe waarnemers in Suid-Afrika, en mens moes dit eintlik te wagte gewees het van die geskiedenislose groepe wat tans vergeefs probeer om ‘n moderne ekonomie te bestuur, en veral voorspelbaar gegewe dat die ANC in 1994 ‘n blote terroristebende was en steeds is. En geskiedenisloos is hulle inderdaad: Dit is bitter moeilik vir die meeste mense om selfs een belangrike leier wat vóór 1652 in die huidige Suid-Afrika geleef het, se naam te noem, of om, buiten vir ‘n verdwaalde klipkraal hier en daar, na een permanente struktuur wat voor 1652 opgerig is, te kan wys. Die sogenaamde glorieryke Struggle-geskiedenis van die ANC is eweneens wensdenkery en meestal van ‘n destruktiewe of reaktiewe aard – die ANC het niks vermag of opgebou nie, maar eerder afgebreek en vernietig.

Waarop ek eintlik afstuur, is die volgende: Suid-Afrika, toenemend wanfunksioneel soos die land is, kan slegs aankarring en min of meer funksioneer, danksy die kundigheid van sy westerse inwoners, en veral die Afrikaners. Die res is, en hoe sou ek dit nou stel, oorverteenwoordig, soos Jimmy Manyi dit wou hê toe hy na die kleurlinge in die Weskaap verwys het. Die land het hulle nie werklik nodig nie; daarvan getuig die 40%-werkloosheidskoers. Selfs die ANC-kaders wat wel poste beklee, se insette is so niksseggend dat dit byvoorbeeld nie veel van ‘n verskil maak wanneer die volledig getransformeerde staatsdiens so gereeld begin staak nie. Inteendeel; die matriekuitslae het selfs verbeter die jaar toe SADOU se onderwysers gestaak het!

Onttrek egter Afrikaners en westerlinge se vaardighede, en die land lyk binne drie maande soos Lagos, wat slegs ses ure per dag elektrisiteit het, en waar rou riool in plastieksakke “per lugpos” uit kaias die strate in gesmyt word.

Kundigheid is mag, maar blote getalle nie noodwendig nie. Solidariteit dreig om Lonmin op sy knieë te dwing deur te begin staak, omdat Lonmin Solidariteit nie meer as vakbond wil erken nie. Solidariteit se lede is ‘n klein minderheid van Lonmin se totale werkerskorps, maar sonder hulle kundigheid, staan alles by die myn stil, en het die meerderheid werkers niks om te doen nie. Presies nes Afrikaners ook ‘n klein minderheid in Suid-Afrika is, en presies nes hoe Suid-Afrika ook sonder ons samewerking tot stilstand sal kom. Moet jou dus nie blind staar teen getalle nie. Soos Gustav Venter dit gestel het: “die Afrikaner se voortreflikheid lê in sy breinselle eerder as in sy spermselle”. Die ANC het Afrikaners nodig, nie andersom nie. Sonder die ANC en sy kiesers is Suid-Afrika piekfyn en inteendeel ‘n veel beter land; sonder Afrikaners is die land egter ‘n rampgebied.

Sogenaamde regses word dikwels gekritiseer dat ons planloos is en geen alternatiewe bied nie, dikwels deur diegene wat self vreeslik oor misdaad, slaggate en wanbestuur kla. My antwoord aan sulkes sou wees om te kyk na waarmee Solidariteit dreig by Lonmin, en ook wat die Poolse weergawe van Solidariteit tydens die 1980s vermag het.

As jy dan regtig ontevrede is met wat in Suid-Afrika aan die gang is, vergeet van die stembus – tien leeus en een bok wat stem wat op die spyskaart is, kan nie by ‘n regverdige uitslag, wat ook in die bok se belang is, uitkom nie. Sonder jou as Afrikaner se vaardighede en breinkrag, sal daar egter nie meer water in die krane wees nie, die kaders se vergulde toilette sal nie meer kan spoel nie, daar sal nie paaie wees vir die ANC se blouligkonvooie om jou van die pad af te druk nie, en sal daar nie meer belasting wees vir die ANC se kaders om te plunder nie. En die belasting wat wel ingevorder word, sal wees in ‘n geldeenheid wat net soveel soos Zimbabwiese dollars werd is.

As jy ontevrede is, kyk dus na Lech Walesa se Solidariteit-vakbond se optrede in die Poolse skeepswerwe van die 1980s. Lech Walesa was ‘n eenvoudige elektrisiën, en sy troepe was gewone werkers op die dokke; nietemin het hulle Pole se kommunistiese owerhede, asook hul base in Moskou, gedwing om aan hul eise gehoor te gee. Die sade vir die Berlynmuur se ineenstorting in 1989 is reeds in die Poolse skeepswerwe in 1980 geplant. Die ANC beskik egter nie eens oor een-duisendste van die mag van die Sowjet-Unie nie. Daar is nie eens een parate ANC-divisie nie, teenoor die Rooi Leër se honderde divisies van die 1980s.

Weer eens: As jy persoonlik iets wil doen, onttrek dan eerder jou vaardighede uit Suid-Afrika. Hou op om jou onderdrukkers te befonds. Hou op om dinge nog op een of ander manier te maak werk, bloot sodat blouligkonvooie motoriste kan intimideer. Dryf handel met die buiteland of slegs tussen jou mede-Afrikaners. Skep alternatiewe ruilmiddels en hou op om belasting te betaal wat in ieder geval verkwis gaan word. Raak onafhanklik van Eskom. As jy regtig sterk voel, kommandeer jou kollegas op om te staak, en lê die ekonomie lam.

Hou dus op kla dat “die regses” niks doen nie. Jy self het die mag tussen jou eie ore om ‘n einde te maak aan slaggate, misdaad, korrupsie en wanbestuur. Wat gaan jý dus doen? Het jy en jou mede-Afrikaners die politieke wil om jou kundigheid te onttrek, om die ANC te dwing om aan jou eise toe te gee?

Is daar ‘n Afrikanerweergawe van Lech Walesa wat gaan sê: Tot hier toe, en nie verder nie?

[followbutton username=’ManfredDelport’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

Volg Manfred op Facebook.

Gaan hulle of gaan hulle nie…?

Gaan die ANC die landbougrond vat, of nie, wonder almal. Moenie daaroor twyfel nie!

Hierdie vraag en die gepaardgaande onkunde oor die ANC onder die Afrikaners en die boeregemeenskap, word liederlik deur die ANC misbruik om die Afrikaners met berekende propaganda in die media verder te mislei, te verwar en van balans af te hou.

Op die strategies mees gepaste tydstip, slaan die ANC dan toe, veral as Afrikaners nie meer die ANC as vyand sien nie.

Bespiegelings verwar die mense. Kennis oor die ANC gee jou sekerheid. Daar is baie sekerheid te vinde oor wat die ANC se maneuvers gaan wees, as jou inligting korrek is, en jy weet waar om te soek.

Verwarring ontstaan omdat die mense nie hul vyand ken nie. Die hoofvyand van alle regdenkende mense in Suid-Afrika, die ANC, moet eers goed geken word.

Die ANC se Polokwane- oftewel Pietersburg-resolusies van 2007, dui daarop dat beplanning in optrede omskep word, asook wetgewing wat gepubliseer word en in nasionale aksies omskep word. In die 2007-resolusies is die ANC duidelik dat hulle nog ‘n bykomende 25 % van Suid Afrika se landbougrond aan swartes gaan oordra, ongeag die stand van hulle finansies. As hulle dit nie kan koop nie, gaan hulle dit op ander maniere verkry. Punt. Hetsy deur politiek wat vir die ANC die voortsetting van die revolusionêre oorlog met ander middelle is, hetsy deur die voorsetting van die revolusionêre oorlog met plaasmoorde, of deur die wettiging van beginsels onderliggend aan terreur, en die gepaardgaande skep van staatsterreurwetgewing.

Oorlog en politiek is vir die ANC ineengeweefde optrede. Nie een van die twee hou ooit op nie. Dit is altyd net die een of die ander, ter bereiking van hulle doelwitte, byna soos ‘n wêreld sonder grense.

En tot dusver het die ANC byna 100% van die resolusies waarop by die Pietersburgkonferensie besluit is, deurgevoer, soos onder andere die ontbinding van die Skerpioene.

Dus, oor hulle doelwit om die plaasgrond af te vat, moet daar nie getwyfel word nie. Dit is net die metodiek wat hulle gebruik, wat weersinwekkend is, en wat wissel van plaasmoorde tot wetgewing en manipulasie deur middel van propaganda in die media. En met die propagandaspeletjies hou hulle die boeregemeenskap op die agtervoet.

Om vooraf gewaarsku te wees, is om vooraf bewapen te wees.

John Kane-Berman van die Suid Afrikaanse Instituut vir Rasse-aangeleenthede, huldig dieselfde opinie oor die ANC se doelwitte rakende landbougrond. Hy gaan sover om te sê dat as die ANC sê dat hulle nie die grond gaan vat nie, lieg hulle.

Maar oor een ding kan ons seker wees, en dit is dat die uitgesproke behoefte by al die ANC se ondersteuners landwyd bestaan dat die grond by ons boere gevat moet word. Die onderskeie ANC-takke se leiers het in 2007 landwyd opgeruk Pietersburg toe en die behoeftes van hul ondersteuners in ‘n nasionale resolusie van die ANC omskep.

Die Afrikaners se grond gaan gevat word, op welke manier ook al. Die onteieningswet van die ANC, wat in dié verband gebruik kan word, is eweneens ‘n stukkie geskiedkundige bedrog deur die ANC:

Die onteieningswet van die ANC

Staatskoerant, 13 November 2007

Notice 1654 of 2007

Draft Policy on the expropriation bill

“Expropriate for public purpose in the public interest”

Die voorgestelde wetsontwerp met ‘n tipiese kommunistiese terreurorganisasie se verdraaide geskiedkundige feite en propaganda is ‘n doelbewuste poging om:

Propaganda en verdraaide geskiedenis in wetgewing te omskep;
Om bogenoemde verdraaide propaganda en verdraaide geskiedenis te misbruik om emosies op te wek vir die roof van wettig verkrygde grond en landelike Afrikanergebied. Indien die emosies wel opgewek word met die misleidende propaganda, sal die toekomstige wetstoepassers ten aanskoue van hierdie verdraaide propaganda, ‘n geloof in hierdie verdraaide geskiedenis ontwikkel en gevolglik op ‘n koelbloedige wyse geskiedkundige, wettige verkrygde grond by die regmatige eienaars daarvan vervreem.

Hierdie verdraaide geskiedkundige feite en kommunistiese terreurpropaganda van die ANC begin soos volg in die voorgestelde wet :

“In 1659, a little war of plunder broke out between the Dutch and the Khoisan. After many years of abuse at the hands of the Dutch, the Khois had decided to wage resistance. At the time, Jan van Riebeeck, was the commander of the Dutch in the Cape. The war ended at about the beginning of 1660. The leader of the Khois, Autshumao (also called ‘Harry the Strandloper’) had been captured during the war and imprisoned at Robben Island.

In April 1660 after the war, he was brought back for peace negotiations. During those negotiations Van Riebeeck told Autshumao that not enough grazing land was available for the cattle of both the colonies and the Khoi Khoi. Autshumao then asked van Riebeeck: ‘If the country is too small, who has the greater right; the true owner or the foreign intruder?’

The response of van Riebeeck as recorded in his diary was : ‘We have won this country in a just manner through a defensive war, and it is our intention to keep it.'”

Dan gaan die voorgestelde wetgewing verder met hulle propaganda :

“The land act of 1913 was an atrocious piece of legislation. It drove Sol Plaatje, a gifted writer, famously to exclaim:‘Awakening on Friday morning June 20, 1913, the South African native found himself, not actually a slave, but a pariah in the land of his birth.’”

En so begin die voorgestelde wetgewing wat poog om Afrikaners vir die soveelste keer slawe en slagoffers van nog ‘n volksmoord in hulle eie land te maak.

Wat is fout met bogenoemde propaganda?

Jan van Riebeeck se dagboek op Sondag die 7de April 1652 verwys. Daar was ‘n gebruik onder skeepsvaarders om briewe onder klippe te los vir diegene wat ná hulle by die Kaap sou aankom. Die kuslyn van Kaapstad was beskryf as Cabo De Boa Esperance. Op die 7e April, skryf van Teijlingen in een so ‘n brief, in die Engelse vertaling:

“Only one head of cattle and one sheep were brought to us by the savages, nor do we see likelihood – in view of the unwillingness of these unreasonable persons – of obtaining any more cattle or other refreshments, although cattle in abundance have been seen by seamen not far from the shore. So we have decided and agreed among ourselves to depart from here with our ships in the morning and to continue our voyage in the Name of the Almighty to St. Helena.”

Die beskaafde Calvinistiese waardes en geloof van die Nederlanders spreek duidelik uit hierdie brief. Dit toon dat hulle godvresende mense met ‘n sin vir geregtigheid en aanvaarding van die gesag van God was en verklaar waarom hulle nie die mense mishandel het wat voedsel van hulle weerhou het nie.

Op Maandag die 8e April 1652, toon Jan van Riebeeck se dagboek verder aan wat die ware gesindheid was waarmee die godvresende en Christelike Hollanders die Strandlopers sowel as die *Goringhaiquas; (Saldanhamen,Saldanhars, Saldiniërs of Kaapmans) behandel het. Die dagboek lui in die Engelse vertaling:

“This evening we went ashore together provisionally to consider more or less where the fort should be built. Also had 2 savages on board this evening, one of whom could speak a little English. We generously filled their bellies with food and drink. As far as we could gather no cattle could be obtained from them for – as they gave us to understand by means of broken English and signs – they were only fishermen and the cattle was supplied by those from Saldania.* This we also learned from a few survivors of the ship Haerlem.”

Op die 10de April vertel Jan van Riebeeck se dagboek vir ons hoe die Hollanders as vredemakers moes optree, en dus die lewens gered het van die Strandlopers en die Saldaniërs:

“About noon a small band of 9 or 10 savages from Saldania arrived, against whom the Strandlopers who sit outside our tents with their wives and children every day, arranged themselves in battle order and advanced towards them with assegais, bows and arrows with such courage and fury that we had sufficient to do to check them, they having rushed their wives off to the mountains. The skipper Jan Janssen Hooghsaet, with our corporal and some armed soldiers, were sent between them, and when they were about half a pedero shot away, with the natives drawn close together in battle formation, the skipper succeeded in arranging a truce between them, so that for the rest of the day they remained at peace with one another in the vicinity of our tents.”

Hierdie lewensreddende handelings van die Hollanders dui defnitief nie op Hollanders wat uitbuiters was nie. Inteendeel.

Op die 29ste April lees Jan van Riebeeck se dagboek :

“In the evening the sky became quite overcast but no rain fell. We did not notice any of the natives from the land of Saldania or elsewhere, other than 4 or so Strandlopers now and then who bring nothing else with them but lean bodies and hungry bellies. We fill these with groats and bread and sometimes a draught of wine.”

Op die 2de Desember 1652 berig Jan van Riebeeck dat daar duisende swart mense in die Kaap aangekom het:

“In the evening we saw fires burning all over the country, from which we concluded and were also given to understand by Harry the Hottentot, that there were thousands of people in the neighborhood; so we had kept watch more vigilantly, although the natives display towards us, and we towards them, nothing but kindness and friendship.”

Op 6 Desember 1652 skryf Jan van Riebeeck in sy dagboek :

“Moreover if the cattle run away after having being bartered from them, they return the copper to us until they have brought the cattle back to our pasture grounds; but they need to be treated affably, kindly, resolutely and cheerfully, which is easily done and costs nothing.”

Op die 24ste Desember 1652 noem van Riebeeck in sy dagboek :

“In any case, the natives appear to be very much afraid of us, more so than before; we also notice that Harry seems to be more inclined towards the English – about whom he is always talking – than to us, and he may well therefore have advised the Saldanhars to hold back their cattle until the English come. We are in doubt, however, as to whether he faithfully interprets our words to them, for we have often been able to trade more successfully without him than in his presence.”

Die 26ste November 1652 kom Jan van Riebeeck tot die volgende gevolgtrekking aangaande Harry in sy dagboek :

“We therefore conclude from all Harry’s actions that he is causing us hindrance instead of doing us service in return for the way we have treated him from the time of our arrival till now. As we observed so plainly his roguery and treachery, we intimated our displeasure to him and told him that he was in a great measure the cause of our not being able to trade properly; also that he was to behave differently if we were to remain favourably disposed towards him.”

Op die 13de Desember 1652 lewer Jan van Riebeeck kommentaar oor die diefstal van die Saldaniërs. Hy skryf:

“These people daily give us sufficient cause by stealing and carrying away our possessions; we are so often subjected to this that we have enough reason for taking revenge by capturing them or their cattle. If one cannot get the cattle from them by friendly trading, why should one then suffer their thieving without making any reprisal?”

Dit is eers bykans ‘n jaar later gedurende Oktober 1653, dat Harry die Hottentot sy ware kleure wys, en die beeswagter vermoor en die Hollanders se beeste steel. Jan van Riebeeck skryf op Sondag die 19de Oktober:

“After divine service we were informed that Harry (employed as interpreter) had suddenly packed up and left with wife, children, huts and all his belongings while we were attending the service. …But while we were sitting at the table, we were also told that all the cattle were gone. We presently sent someone to investigate this, and forthwith received the news that the boy who always tended the cattle with the arquebusier Hendrick Wilders had been murdered by those people at the rump of the Lion Mountain while the arquebusier was away fetching their food from the cook.”

Op die 21ste Oktober 1653 besluit die raad volgens Jan van Riebeeck se dagboek dat :

“Notwithstanding the theft and removal of our cattle by these Hottentots, and as we were not able to catch them in the act, expressly to forbid our people (who are most embittered against them about this) to do the least harm to any of the natives on that account, wherever they might meet them.”

(The consternation, disappointment and indignation, but at the same time the restraint of van Riebeeck and his men at the faithlessness of Harry and the Strandlopers, are clearly shown in the resolution of the Council of Policy, just as in the Journal.Cv.C.1: Res.,C.of P.,1651 – 1663, pp 58 – 60.C.A.)

(Here is corroborated the statement already made by van Riebeeck in June 1651, ie even before he came out as Commander at the Cape, in his nader consideratie of bedenckinge on the remonstrance of Janssen and Proot, namely, that the Hottentots could certainly not be trusted but were a brutal gang, living without any conscience.)

Op 23 Julie 1659 teken Jan van Riebeeck in sy dagboek aan :

“This afternoon 15 persons were divided into 3 groups, who, in addition to the ordinary cattle herds, were stationed on the chief approaches used by our barbarous, marauding enemies.”

In 1659 breek daar toe ‘n oorlog uit tussen die Hottentotte en die Nederlanders, ná n aanval deur die Hottentotte. Nadat hulle deur die Nederlanders verslaan is, op die 6e April 1660 maak die Hottentotte aanspraak op hul ou eis van natuurlike eienaarskap. Daarna is hulle deur van Riebeeck vertel dat hulle hul aanspraak op die land verloor het as gevolg van die oorlog wat hulle verloor het. Hierna het die Hottentotte beswaar aangeteken omdat van die koloniste soms skape van hulle gesteel het. Hulle het toe besluit om die reg in eie hande te neem deur die beeste van die Nederlanders te steel. In antwoord hierop het Van Riebeeck toe vele voorbeelde genoem waar die oortreders in dié verband gestraf is. Van Riebeeck het ook toe aan hulle genoem dat die vrede nooit gehandhaaf kan word as die Hottentotte voortdurend die reg in eie hande neem nie, en indien daar dan nog ‘n oorlog is, gaan nog meer grondgebied van die Hottentotte afgeneem word, tensy hulle die Hollanders kon afdryf van die grondgebied af. Indien dit hul gekose plan van aksie was, het van Riebeeck genoem dat die Hollanders dan moes sien wat hul eie plan van aksie was.

Hierop het die Hottentotte geantwoord dat dit ‘n storie van die verlede was, en dat hulle dit nie weer sou oorweeg om die Nederlanders kwaad aan te doen nie, maar eerder die oortreders by die owerhede sou aankla.

Die land is dus verower in ‘n oorlog waarin die Hollanders hulself teen die Hottentotte moes verdedig.

Hierna spring die voorgenome wetgewing na 1913 toe en laat al die geskiedenis vanaf 1660 tot en met 1913 uit die voorgestelde wetgewing.

Die voorgestelde wetgewing lui nou verder so:

“The land act of 1913, the Urban Areas Act of 1923 and the subsequent amendments to it and the Native Trust and Land act, 1936, are some of the primary laws directed against African population. The effect of these Acts was that only 8% of South Africa’s total land area was set aside as native reserves.”

The land act of 1913 was an atrocious piece of legislation. It drove Sol Plaatje, a gifted writer, famously to exclaim: ‘Awakening on Friday morning, June 20, 1913, the South African native found himself, not actually a slave, but a pariah (uitgeworpene) in the land of his birth.’”

Wat is fout met bogenoemde stelling?

Shaka se plundertogte vanaf 1818

Die Zoeloes het op 1818 op plundertogte onder leiding van Shaka gegaan, en die hele subkontinent in chaos gedompel. Hierdie tydperk is as die tydperk van probleme beskou en is genoem die Difaqane in Sotho en die Mfeqane in Zoeloe. Sommige Zoeloes het in Gazaland in Mosambiek gaan bly, ander in Rhodesië, ander in Malawi, Tanzanië, Zambië, en die Kongo rondom die Tanganjika- en die Victoriameer.

Vir alle praktiese doeleindes was die gebiede waarheen die Voortrekkers in 1837 sou trek, dus onbewoon deur swartes. Van toe af het die Voortrekkers noordwaarts getrek, en moes hulself telkemale teen groepe swart aanvallers verdedig, wat op hul beurt deur Shaka ontwortel was. Die Voortrekkers verkry van Dingaan die reg op die grondgebied van Natal.

In 1839 stig die Voortrekkers die dorp Pietermaritzburg, en Potchefstroom in 1841.

Teen die einde van 1840 beheer die Voortrekkers die Vrystaat en Transvaal. Hierdie grondgebied is deur verdrae en verowerings verkry.

In 1852 en 1854 erken die Britse regering die Boererepublieke van die Vrystaat en die Transvaal tydens die Sandrivierkonvensie.

Nadat goud en diamante in die twee Boererepublieke ontdek is, probeer die Britse regering die twee republieke met mag en mening inpalm. Tydens die Tweede Vryheidsoorlog van 1899, word die vegtende Boere se vrouens en dogters wat op die plase agtergebly het, in Britse konsentrasiekampe gestop en grusaam deur die Britte, sowel as deur swart Britse soldate verkrag en seksueel misbruik, sodat menigte dogters nooit kon trou of kinders hê nie. Tydens die vrouens en dogters se aanhouding in die konsentrasiekampe sterf daar sowat 26 000 van hulle.

Die Britte dreig om nog meer vrouens en dogters te verkrag, en pers die vegtende Boere sodoende af om te kapituleer, wat die Boere dan ook doen uit vrees dat ‘n hele geslag Boeredogters verlore sou gaan.

Deur verkragting as wapen te gebruik, steel die Britte en hul swart medeverkragters die Afrikaners se wettig verkrygde grondgebied.

In 1910 het die Unie van Suid Afrika tot stand gekom en Klousule 8 het aan die Afrikaners die reg gegee om self te bepaal wie stemreg in die Boererepublieke mag hê.

Met ‘n standpunt van hoogverraad, is die ANC in 1912 gestig en die South African Native National Congress genoem.

Vir ‘n groep wat in die nuwe Unie van Suid Afrika uit die staanspoor hoogverraad wou pleeg, was daar geen rede om hulle in ag te neem in die daaropvolgende jaar toe dit by grondtoekenning kom nie. Eerstens was die twee republieke die eiendom van die Afrikaners en volgens wet het die Afrikaners die wet aan hulle kant gehad om te bepaal wie dan ook sou stemreg kry.

Swartes was nog nie burgers van die Boererepublieke nie, en is deur die Engelse ingevoer om op die myne te werk.

Nog minder moes die boere die swart verkragters beloon, wat die Afrikanervroue en dogters in die Britse konsentrasiekampe so erg verkrag het, dat dit die Boere tot oorgawe gedwing het.

Van hierdie stuk geskiedenis word niks in die voorgestelde wetgewing melding gemaak nie, en verder niks melding gemaak van die feit dat dit die Afrikaners die wettige eienaars van die Vrystaat, die Transvaal en ook Natal maak nie; en dat dié stuk waarheid, eiendomsreg en geskiedenis eers verreken moet word voordat uitsprake oor die wettigheid van die reg op grond bepaal kan word.

Dis gerieflik dat Sol Plaatjie dié stuk geskiedenis van bykans 240 jaar op ‘n punt van “gifted writership” ignoreer. So ‘n stuk ontkenning maak alles makliker, of hoe?

Alvorens enige uitsprake gemaak kan word oor die eienaarskap van grond, moet hierdie stuk geskiedenis eers verreken word, indien daar enige integriteit en eerlike bedoelings in die beoogde onteieningswet is.

Verder verteenwoordig die beoogde wet op onteiening die volgende:

Naas die gryp van die Afrikaners se grond en minerale rykdomme, en die gebruik van verkragting van Afrikanervroue en dogters tydens ‘n volksmoord wat gerieflik geïgnoreer word, verteenwoordig die beoogde wetgewing ‘n verdere verkragting van die wettig verkrygde grondregte van Afrikaners;
Die beoogde onteieningswet is ook gebou op kommunistiese en ‘n terreurbeweging se gekonstrueerde propaganda en leuens wat, ter wille van die versterking van die leuen, die geskiedenis verkrag en verdraai;
Die wetgewing verteenwoordig insgelyks karaktermoord en karakterskending van die goeie naam van die Afrikaners sowel as hulle nasate;
In die geval van die barbaarsheid van hul eie geskiedenis, vind die ANC regering dit goed om eerder die karakter, aard en goeie naam van die werklike skeppers van Suid Afrika, die Afrikaners en die Voortrekkers, te beledig, sodat hul terreurbeweging meer aanvaarbaar kan voorkom.

Die beoogde wetgewing is voor God ‘n euwel, en verteenwoordig die onwettige verkryging van hulpbronne wat die ANC nie toekom nie.

паркет деревянный