Jonathan Jansen – Bladsy 3

Swarte het gelieg oor ‘kaffer’-skelwoord van Kovsie-studente

Toe die Bloemfonteinse streekhof gister die twee studente van die Universiteit van die Vrystaat, Cobus Muller en Charl Muller, van aanranding en poging tot moord vrygespreek het, het die hof ook die weergawe van Muzi Gwebu, die klaer, verwerp.

Gwebu se weergawe is tot dusver deur Jonathan Jansen, die regstellende-aksierektor van die universiteit, aanvaar aangesien hy die twee blanke Afrikanerstudente summier geskors het toe die saak aanvanklik rugbaar geword het. Volgens Gwebu het die twee studente hom doelbewus probeer omry en aangerand.

Uit die studente se getuienis voor die hof, wat deur die streeklanddros as geloofwaardig bevind is, het geblyk dat Gwebu hul bakkie laataand op 17 Februarie probeer steel het deur Muller agter die stuurwiel te probeer uitpluk. Blom het buite die bakkie gestaan en was besig om ‘n teksboodskap vir sy meisie op sy selfoon te tik. Die volgende oomblik het hy gesien hoe Muller en Gwebu op die grond stoei.

Muller het verskeie kere aan Gwebu gesê: “Los my of ek bliksem jou.” Hy het egter, anders as wat Gwebu agterna beweer het, nooit die gewraakte woord “kaffer” gebruik nie. Blom het vir Muller gehelp om van Gwebu ontslae te raak en dié het in die bosse weggesluip.

Toe Gwebu aanvanklik die klag van aanranding by die polisie gaan lê het, het hy nie eens melding van die gebruik van die woord “kaffer” gemaak nie, maar dit kennelik later as ‘n “strategie” bygevoeg. Dit het die gewenste uitwerking op die media, asook die Suid-Afrikaanse Menseregtekommissie, gehad, want daar is onmiddellik met ‘n grootskaalse propaganda- en haatveldtog teen die twee Afrikanerstudente losgetrek.

PRAAG eis Jansen se bedanking en verskoning

PRAAG, die Pro-Afrikaanse Aksiegroep is “uiters bekommerd oor die klimaat van Boerehaat en aanhitsing tot geweld teen Afrikaners in Suid-Afrika en waarin die hoofstroommedia ‘n vername rol speel”. Die Afrikaanse kultuurorganisasie het só gereageer op die nuus dat die twee Kovsie-studente, Cobus Muller en Charl Blom, vandag in die Bloemfonteinse streekhof onskuldig bevind is aan die aanklagte van poging tot moord en aanranding wat hulle kwansuis om “rassistiese redes” op ‘n swartman sou uitgevoer het.

“Die enigste rassismeprobleem in Suid-Afrika is die vooroordele en stereotipering van Afrikaners, asook die benadeling van ons jongmense in heksejagte soos wat daar vanjaar teen Cobus Muller en Charl Blom plaasgevind het,” sê dr. Dan Roodt van PRAAG. “Ons eis dat Jonathan Jansen onmiddellik sal bedank weens sy onewewigtige hantering van die saak, waaronder die beswaddering van die studente en hul skorsing terwyl hul skuld nog bewys moes word. Jansen is ‘n Boerehater en anti-wit rassis wat nie meer ‘n universiteit op Bloemfontein bedryf nie, maar ‘n heropvoedingskamp. Dat ‘n opperste Boerehater en propagandis soos hy rektor van ‘n universiteit moet wees waar D.F. Malherbe eens vir Afrikaans gestry het, is ‘n godskreiende skande.”

Roodt het die media namens PRAAG daaraan herinner dat daar nog net een etniese groep in Suid-Afrika in konsentrasiekampe omgekom het, en dit was Afrikaners. “Ook word daar vandag die mees grusame moorde en verkragtings teen Afrikaners gepleeg. Ons oumense en kinders word vermoor, terwyl ‘n maniak soos die sogenaamde Tukkieverkragter, Samuel Msiza, ‘n onskuldige jong Afrikaanse Christenvrou in haar eie huis 22 keer met ‘n mes gesteek en verkrag het. Die Tukkieverkragter en plaasmoordenaars reageer op die anti-Afrikaanse rassehaat wat die Engelse en pseudo-Afrikaanse media in Suid-Afrika teen ons aanhits en is daarom aandadig aan hierdie gruweldade.”

Namens die studente, asook die Afrikanervolk wat onder ‘n uiters gewelddadige en sadistiese bestel moet ly, eis PRAAG ‘n verskoning van al die koerante, radiostasies en TV-kanale wat die twee onskuldige seuns belaster het, maar ook die klimaat van haat en onverdraagsaamheid teenoor Afrikaners verder aangeblaas het.

Onderhoud met Dan Roodt oor ‘Raiders of the lost Empire’

Praag het ‘n onderhoud met dr. Dan Roodt gevoer oor sy jongste eboek-essay van 27 000 woorde, Raiders of the lost Empire.

Praag: Vanwaar die titel en waarom dit in Engels skryf?

Dan Roodt: Die titel is ontleen aan die film van Steven Spielberg, Raiders of the lost ark, waarna ek so in die verbygaande verwys. Dis vir my ‘n ewe belaglike en vergesogte verhaal as dié van die nuwe Suid-Afrika, met dié verskil dat syne fiksie is en ons s’n ‘n aaklige werklikheid. My vorige essay, Scourge of the ANC, het taamlik goed verkoop en daarom het ek gedink dis tyd om dit met iets in Engels op te volg. Ook poog ek om ‘n debat ook na die Engelse media in Suid-Afrika te laat uitkring en ongelukkig ignoreer hulle die meeste publikasies in Afrikaans. Dan is daar nog ‘n taamlike internasionale gehoor ook wat ek probeer bereik, in die VSA, VK, Swede en elders.

Praag: Sal die teks in Afrikaans ook vertaal word?

DR: Ek wil graag! Ek het reeds die eerste 1800 woorde vertaal wat hier in Afrikaans gepubliseer is. Dit sal my so drie tot vier dae neem om te vertaal en tans het egter regtig nie die tyd nie, maar dit is op my lysie. Ek vind dit nogal verrykend om tussen verskillende tale te werk, selfs Engels, want daar is altyd dinge wat mens in jou eie taal moet herskep en wat sodoende ook Afrikaans verryk. Hoewel ek dit natuurlik nie kan verdra dat Engels so in ons kele afgedruk word in Suid-Afrika nie. Intussen het ek ook weer ‘n idee of twee bygekry en dalk sal ek dit effens langer en uitvoeriger in Afrikaans verwerk. Dis in elk geval ‘n onderwerp wat so te sê onuitputlik is.

Praag: Dis ook ‘n tema van die boek, nie waar nie? Verengelsing en die oorheersing van kulturele marxisme van Britse en Amerikaanse oorsprong?

DR: Ja. Maar ek beklemtoon ook hoe kitsch en kunsmatig ons hele werklikheid is. Ons plaaslike Engelse en veral die Johannesburgse elite aan die universiteite en die media, boots alles van oorsee klakkeloos na. In die teks verskyn daar ‘n mooi aanhaling uit Nietzsche, wat uit Also sprach Zarathustra kom. Ek het dit in Kaufmann se Engelse vertaling gevind, maar ek het dit ook in Duits hier:

“Ihr habt den Weg vom Wurme zum Menschen gemacht, und vieles ist in euch noch Wurm. Einst wart ihr Affen, und auch jetzt noch ist der Mensch mehr Affe, als irgend ein Affe.”

Overgezet synde: “U het die pad van wurm tot mens geloop, en heelwat in u is nog wurm. Eers was u aap, en ook nou nog is die mens steeds meer aap as enige aap.”

Engelsheid in Suid-Afrika, veral die radikale en polities korrekte Engelsheid wat ons tans beleef, is vir my sinoniem met na-apery, nabootsing, ersatz.

Praag: U verwys na Sol Kerzner, Anneline Kriel en Sun City, asook die Palace of the Lost City daar…

DR: Presies. Dis nie heeltemal oorspronklik nie, hoewel ek het nog altyd gedink het dat Sol Kerzner die vader van kitsch, spesifiek Afro-kitsch, in Suid-Afrika is. Daarom was ek nogal verras deur RW Johnson se opmerkings in South Africa’s Brave New World oor Kerzner en natuurlik sy stelling dat ons land ‘n “reusebantoestan” geword het. Ek noem dit nie in my boek nie, maar Johnson meen ook dat al die korrupte transaksies rondom casino’s die eintlik oorsprong van SEB (swartekonomiesebemagtiging) was. Die hele begrip van ‘n “verlore stad” is egter vir my ter sake, want wesentlik gaan dit oor Engelse Suid-Afrika wat hul deel voel van ‘n “verlore ryk”, die Britse Ryk. En natuurlik die herlewing van die Sap-stroming binne Afrikanergeledere wat daardie bewondering vir Engeland deel. FW de Klerk, byvoorbeeld, se pa was ‘n Nat-minister, maar hy is oombliklik bekeer tot ‘n Sap en het sedertdien nie opgehou om een te wees nie.

Praag: Die verhaal van die “One nation, one beer” is baie amusant. Ons het seker almal die advertensies vir Castle Lager gesien, maar nooit besef dis so polities gelade nie. Hoe het u daarop afgekom?

DR: Ek het mos verlede jaar so ‘n effense polemiek met Sarah Britten gehad, wat ook in die Mail & Guardian skryf en taamlik aktief op Twitter is. Ek was vaagweg daarvan bewus dat daar ‘n proefskrif by Wits oor die “One nation, one beer”-veldtog van SABMiller by Wits geskryf is en toe ontdek ek onlangs dat dit wel deur Sarah Britten ingehandig is. Sy is dus eintlik doktor Sarah Britten, anders as Pallo Jordan… haha.

Praag: Anders as Pallo Jordan… wat nou soveel simpatie kry. Maar die regering gaan mos nou sorg dat ons ‘n 100 000 PhD’s in Suid-Afrika kry, dus maak een minder seker nie soveel saak nie. En toe, toe lees u die proefskrif van Sarah Britten?

DR: Ja, inderdaad! En toe besef ek, my wêreld, die nuwe Suid-Afrikaanse identiteit is nog selfs méér kunsmatig as wat ek op my eentjie gedink het. Joe Slovo, die Lithaus gebore kommunis het die een-nasie-idee uitgedink en die wêreld se tweede grootste bierfirma, SABMiller, het dit met sy reusereklamebegroting aan ons bemark. Dít noem ek ook nie in my teks nie, maar blykbaar beskik SABMiller oor die grootste reklamebegroting in die land. Dit staan in Britten se proefskrif.

Praag: Dus het ons Sol Kerzner se Lost City en die kultuur van kitsch en casino’s wat van die hele land ‘n reusetuisland gemaak het, tesame met die Castle Lager-nasie!

DR: Dis presies waaroor dit gaan. Maar ek beklemtoon ook nogal die anti-Afrikaanse, Boerehaat-element by dit alles. Moenie vergeet nie: SA Brouerye was die eerste maatskappy wat van Afrikaans op die bierblikke ontslae geraak het, kort ná 1994. Ek onthou ek het nog ‘n brief aan Beeld geskryf waarin ek daarteen beswaar gemaak het, toe sê mense vir my: “Ag, wat maak dit saak?” Maar van die bierblik het ons gevorder tot nou waar Afrikaans binnekort van elke universiteit ook “verwyder” gaan word. Dat daar egter ‘n groter plan agter dít alles was, is ook gewis.

Praag: En Cromwell, waar hy pas hy in?

DR: Ek onthou eenslag toe die Franse skrywer en filosoof, Régis Debray, hier was – so ‘n dekade of wat gelede – het ons nogal baie lekker gesels en hy het toe aan my gesê: Nêrens het ‘n Angel-Saksiese land hom nog oorgegee aan ‘n totalitêre stelsel soos fascisme of kommunisme nie. Dit het my nogal aan die dink gesit. Toe besef ek dat Suid-Afrika eintlik so ‘n land is, want hier by ons sien ons hoe die kommunisme sienderoë heringestel word, met die onderdrukking van ons taal, rassewette teen blankes (terwyl ons geen tuislandjie of Lost City het om heen te gaan nie), asook die geweld soos by plaasmoorde, ens. Maar terwyl ek toe so skryf, dink ek skielik aan Cromwell, wat ook so ‘n fanatiese, onverdraagsame, oorlugsugtige Engelse leier was. Met dié verskil: Wat hy “sonde” genoem het, heet by ons “rassisme”.

Praag: Kan Suid-Afrika se beheptheid met “rassisme” regtig na Claudia Braude se verslag teruggevoer word? Het almal nie al daarvan vergeet nie?

DR: Miskien het almal van Claudia Braude se verslag vergeet, maar ek gaan bietjie daarop in in my essay. Die Menseregtekommissie is nog steeds aktief in hul aanslae op blankes wat hulle kwansuis aan “rassisme” sou skuldig maak en die hele begrip het so dominant geword dat niks anders meer saak maak nie. Ek dink nie Claudia Braude was self daarvoor verantwoordelik nie, maar tog was haar verslag vir my die eerste simptoom van “anti-rassistiese” en anti-blanke fanatisme wat aanstons die dominante ideologie of diskoers in Suid-Afrika sou word. Kyk maar na Russel Botman of Jonathan Jansen: hulle is eintlik oor maar na-apers van Claudia Braude met haar begrip van wydverspreide en selfs subliminale rassisme.

Praag: Gaan Engelssprekendes nie aanstoot neem nie? Want plek-plek is dit maar taamlik krities oor hulle, asook die invloed van Engelssprekende Jode in Suid-Afrika.

DR: Kyk, ek sê niks oor Jode of Engelse wat hulle nie self sê nie. Daardie aanhaling uit Nadine Gordimer waar sy oor haar Joodse ouers en haar gevoel van onbehae in Suid-Afrika, wat so ver van Engeland af is, praat, kom net so uit een van haar boeke. Afrikaners moet egter dié dinge verstaan, want uiteindelik spruit die geweld in ons land nie uit ‘n wit-swart-konflik nie, maar uit die Engelse identiteitskrisis, wat nog steeds met ons is. Hulle neem ons daarvoor kwalik dat Suid-Afrika nié Engeland is nie, dat swartes nié Engelse is nie, ens. Ek dink hulle meen dis apartheid wat veroorsaak dat swartes anders as Engelse optree! Dit sal egter goed wees as ons bietjie oor dié dinge kan begin praat, want tot dusver moes ons net hoor hoe sleg en rassisties Afrikaners is.

Praag: Iewers in die teks noem u dat ‘n Brit eenkeer aan u gesê het dat ons Afrikaners verdien om deur swartes uitgemoor te word.

DR: Ja, en net vanoggend ontdek ek ‘n uitspraak van die onderleidster van die Arbeidersparty in Brittanje, Harriet Harman, wat presies dieselfde gesê het! Dis iets wat ons moet besef: Brittanje en die hele Angel-Saksiese wêreldryk gee geen snars om wat van ons word of indien al drie miljoen Afrikaners hier uitgemoor word nie. Die Engelse identiteit, omdat dit so nou met kulturele marxisme, anti-Europese en anti-Afrikaanse chauvinisme verweef is, is baie gevaarlik. Soos Paul Craig Roberts gesê het: “Die Sowjetunie bestaan nog. Dit het net Londen en Washington toe verskuif.” Terwyl die o so Engelse Suid-Afrika natuurlik ver heen op die pad van kommunisme, kollektiewe landbou, sosiogeniëring, en dergelike, verkeer.

Praag: ‘n Engelsman vanuit die Kaap het getwiet dat u nie meer as drie boeke gaan verkoop nie…

DR: Haha, ja! Ek seg toe vir hom hy moet die boek lees, want dis onder andere vir mense soos hy bedoel. Sover ek kon sien, het hy nie meer as 100 volgelinge op Twitter nie, en sedert die eboek oor die naweek vrygstel is, het daar beslis al meer as drie verkoop.

Dan Roodt-volgelinge op Twitter, afgelope 3 maande

Praag: Gepraat van Twitter, u het verlede week die 10 000-kerf op Twitter verbygesteek, wat volgelinge betref. En u ontvang nou nie eintlik hope gunstige publisiteit van die hoofstroommedia, wat in hul spookagtige, verlore Britse ryk vasgevang is nie. Dis nogal merkwaardig! Hoe verklaar u u opgang op sosiale media, veral Twitter?

DR: Oor die algemeen probeer ek almal op Twitter antwoord wat iets vir my te sê het en dan word al die Praag-artikels ook daarheen getwiet, dus verklaar dit die groei in my Twitter-rekening, dink ek. Aan die ander kant, en ons het dit al met al die debakels rondom Steve Hofmeyr gesien: die speelveld is nou baie meer gelyk tussen die individu en die magtige hoofstroommedia… Steve beskik oor 110 000 volgelinge op Twitter, meer as Beeld, Rapport of enige ander Nasperskoerant.

Praag: Die mondstukke van die verlore ryk?

DR: Presies, ja. Aan die einde sê ek mos rekenaarspeletjies behoort nie meer Nazi-zombies in te hê nie, maar Tommy-zombies.

Praag: Waar kan mense die eboek koop?

DR: Dis beskikbaar op praag.org, asook waarskynlik van vandag of môre af by Amazon.com as ‘n Kindle-boek. Let net daarop dat dit direk by Praag $3 of R30 kos en by Amazon $4,99 omdat hulle ook hul pond vleis eis. In elk geval sal jy dit ook vanaf Praag op jou Kindle of enige ander toestel kan lees. Met PayPal werk dit baie maklik en outomaties, terwyl jy per kredietkaart of elektroniese oorbetaling net ‘n epos moet stuur. Die beginsel is egter dieselfde, want jy sal die eboek in jou epos ontvang. Van daar af kan jy dit op jou Kindle, iPad, Android-tablet, selfoon of wat ook al, laai. ‘n Mens kan ook met die Firefox-blaaier en die Epubreader-inprop ‘n Epub op jou rekenaar lees.

Lees ‘n uittreksel van 3200 woorde hier.

Universiteit Stellenbosch: die Botman-pad of ‘n nuwe begin?

Sedert Russell Botman se dood word daar koorsagtig georganiseer met die oog op die aanstelling van die volgende rektor van die Universiteit Stellenbosch (US). Tot dusver was daar (behalwe op Praag) nog net lof vir Botman:

Op 21 Julie het die uitvoerende komitee van die US-raad vergader. Die openbare raadsmededeling daarna het net waardering vir Botman se nalatenskap gehad (US-webwerf 23 Julie).
Op die 22ste Julie, tydens die vierde Botman-huldigingsbyeenkoms, het die blanke waarnemende rektor, Leopoldt van Huyssteen, die mening uitgespreek dat die US op die Botman-koers moet bly (US-webwerf 22 Julie).
In ‘n hoofartikel het Die Burger geskryf: “Die US kan nie verkeerd gaan nie as hy min of meer hou by die visie en rigting wat Botman aangedui en nagestreef het” (30 Junie, p 1 en 10).
Die oorverligte Anton van Niekerk dink dat dit nie net die US is wat by Botman se nalatenskap baat nie. Botman het selfs “die wêreld ‘n beter plek agtergelaat” (Die Burger, 2 Julie, p 11).
Henry Jeffreys het ‘n beroep op die US-raad gedoen “om ‘n transformeerder van Botman se kaliber” as sy opvolger aan te stel (Die Burger, 2 Julie, p 10).
Jonathan Jansen het gesê: “Die US sal moet besluit of hy wil bou op die nalatenskap van Botman en of hy wil bly in die verlede” (Rapport, 6 Julie, p 2). “As Stellenbosch gaan terugval onder nuwe leierskap, terug in die verlede, gaan dit groot probleme in ons land veroorsaak” (Die Burger, 7 Julie, p 2).

Wat hier gebeur, is dat die US-raad en sommige US-personeellede, asook bruin ANC-aktiviste soos Jeffreys en Jansen, druk uitoefen vir die voortsetting van Botman se beleid van transformasie. Dit behels dat die US so vinnig en so veel moontlik moet verswart en verengels en dat akademiese gehalte in hierdie proses maar skade kan ly. Wat deur nie een van die bogenoemde instansies of persone (openlik) bepleit word nie, is die handhawing en daarna verbetering van die posisie van Afrikaans en blankes aan die US, om van Afrikaners nie te praat nie.

As die blankes wat pomp om die rektorspos uitgesluit word, kan ‘n mens sê dat die subteks in die bostaande is dat ‘n nie-wit rektor weereens aangestel moet word. Die aanstelling van ‘n wit US-rektor, al is hy/sy hoe oorverlig, sou as ‘n terugwaartse stap geëtiketteer word. Let daarop dat suiwer akademiese oorwegings (bv formele kwalifikasies, ondervinding, publikasies) nog glad te berde gekom het nie, al gaan dit in werklikheid om die top akademiese pos aan wat veronderstel is om ‘n akademiese inrigting te wees.

Dit dui myns insiens op ‘n siekte tot die dood toe. Dít terwyl daar oor die algemeen net lof vir ons “demokratiese” bedeling is. Ooreenkomstig die ANC se verwerplike beleid gaan dit in hierdie diskoers in die eerste plek en deurslaggewend om rassistiese en seksistiese oorwegings. Net soos deesdae gemaak word asof die Suid-Afrikaanse geskiedenis eers met die stigting van die ANC begin het, word die beginpunt van ‘n respektabele US teruggevoer na die aanstelling van Botman as die eerste “swart” rektor. Die punt is dat die Botman-US uit die ANC-oogpunt politieke respektabelheid verkry het, maar die US het sekerlik nie aan akademiese uitnemendheid gewen nie. Net soos iedere swart plaaslike staatshoof na Nelson Mandela aan ‘n ekoniese maar mitiese Mandela gemeet word, het die siek gewoonte posgevat om iedere US-rektor ná Botman aan ‘n swart Botman-beeld te meet; ‘n neiging wat akademies sekerlik katastrofiese gevolge inhou.

‘n Ingeligte en betroubare waarnemer op die US-kampus het my meegedeel dat daar nie ‘n kat se kans is dat ‘n blanke die volgende US-rektor sal word nie; nog minder ‘n Afrikaanssprekende. Dit kan dui op die mate waarin die akademiese lewe aan die US met ‘n mengsel van ANC-politiek en blanke ruggraatloosheid vergiftig is. Sommige van die jongste negatiewe geluide is afkomstig van Arnold Schoonwinkel, die US se viserektor vir onderrig. Hy het Botman se anti-blanke beleid aan sy bas gevoel toe Botman openlik verklaar het dat hy voorkeur aan ‘n nie-witte in hierdie pos sou gee. Die opdrag wat Schoonwinkel van Botman ontvang het, was dat hy sy werk op so ‘n manier moet doen dat ‘n nie-witte by hom kan oorneem. Myns insiens dui dit op rasgegronde denke by Botman.

In Schoonwinkel se artikel is daar bitter min nuwe inligting (Die Burger, 2 deser, p 11; gedeeltelik ook op die US-webwerf, 31 Julie*, en die volledige teks, 4 deser). Dié teks dui daarop dat Schoonwinkel skynbaar onkrities deel van die Botman-US is. Schoonwinkel objektiveer nie sy werksomgewing nie. By hom is dit eerder ‘n geval van behaaglike inburgering in sy hier en nou. Hy funksioneer skynbaar eerder as US-amptenaar as akademiese leier. [*Daar word verwys na ‘n hersiene taalbeleid – ongetwyfeld die skepping van die Botman-bewind – maar die publiek kan nie internettoegang daartoe verkry nie, wat waarskynlik verdere afskaling van Afrikaans impliseer. Daar is wel toegang tot ‘n taalgedragskode vir ondersteuningsdienste. Daarvolgens moet “Afrikaans in alle omstandighede gebruik word as die taal van interne kommunikasie.” Dat hierdie 2002-voorskrif verouderd is, blyk duidelik uit ‘n vorige skrywe van my (Praag 29 Julie). Die 2002-taalbeleid was vir die publiek toeganklik, maar die huidige hersiene een is nie. Dit hou wesenlike gevare vir Afrikaans in, maar geheimhouding geniet ongelukkig die steun van Christo Viljoen, die president van die US-konvokasie (Die Burger, 7 Julie, p 8).]

In Schoonwinkel se teks is daar eintlik twee temas. Enersyds handel die artikel oor taal. Daar is die gebruiklike relaas oor dubbel- en parallelmediumonderrig en tolking. In Schoonwinkel se tuisfakulteit, ingenieurswese, word klasse in óf Afrikaans óf Engels aangebied en dan in die ander taal getolk. In die fakulteit ekonomiese en bestuurswetenskappe, wat ANC-politiek die sterkste teenstaan en groot klasse het, word onderrig in aparte klasse tot op honneursvlak aangebied. Schoonwinkel noem egter dat vir die US in sy geheel ‘n minderheid klasse slegs Afrikaans of slegs Engels is. Die fakulteit krygskunde het weens die ANC-regering se rassistiese beleid feitlik uitsluitlik swart studente, gevolglik is alle onderrig slegs in Engels. Geen universiteit wat in sy hart en niere Afrikaans is, sal met so iets vir lief neem nie. Dit toon onteenseglik dat ANC-gedienstigheid vir die US belangriker as Afrikaansgetrouheid is.

Van al die oorblywende fakulteite word gesê: “In die ander fakulteite kan studente ‘n program gedeeltelik in Afrikaans en gedeeltelik in Engels volg.” Dit is in hierdie fakulteite waar Engels die meeste veld ten koste van Afrikaans gewen het. Fakulteite soos medies (wat ‘n dekade lank ‘n fanatiese transformeerder, nogal ‘n Van der Merwe, as dekaan gehad het), lettere (Anton van Niekerk se tuisfakulteit) en teologie (Nico Koopman se tuisfakulteit) het sterk verengels; dermate dat ‘n student nie meer ‘n graad kan verwerf sonder om (veral) in Engels onderrig te ontvang nie.

Om hierdie feit te verdoesel, word die volgende Botmanisme voorgehou: “Studiemateriaal soos kursusraamwerke, klasaantekeninge, toetse en eksamens word in Afrikaans en Engels aangebied.” In die praktyk is dit nie ‘n sinvolle opsie vir die student om toetse en eksamens in Afrikaans af te lê as die dosent nie Afrikaans magtig is nie. Die rede waarom daar ‘n toenemende getal eentalige Engelse dosente is, is omdat die US nie meer van sy dosente vereis om Afrikaans magtig te wees nie. Hulle word hoogstens aangemoedig om iets aan die saak te doen. Die rede waarom dosente nie (en nooit) Afrikaans magtig hoef te wees (of te word) nie, is omdat gepoog word om, indien enigsins moontlik, nie-wit dosente aan te stel. Schoonwinkel noem dat die US dus ‘n “gemengde taalmodel” het waarin daar ook “ruimte vir Afrikaans” is. Daardie ruimte word tans amptelik op 60% gestel, maar hierdie persentasie is gebaseer op ‘n vleiende 50% Afrikaans en 50% Engels in gesamentlike klasse, wat egter in die praktyk hoofsaaklik in Engels aangebied word. Daar is al dikwels genoem dat die onderrig in Afrikaans baie laer as 60% is en dat Engels loshande die hoofonderrigtaal van die US geword het. Wat seker is, is dat die US weens politiek-gedrewe transformasie nie meer die Afrikaanse universiteit van weleer is nie.

Andersyds handel Schoonwinkel se artikel oor lippediens aan Botmanisme, dus oor Botman se “nalatenskap”. Vandaar die talle verwysings na hoop*, diversiteit, meertaligheid, toeganklikheid, inklusiwiteit en “die bevordering van die Afrikatale.” Daar is ook die herhaaldelike verwysing na “uitdagings”; ‘n woord wat kenmerkend van ANC-gesindheid is. Schoonwinkel onderskryf sonder meer die Botman-US se Visie 2030. Nêrens is daar ‘n aanduiding dat Schoonwinkel hom in enige opsig van Botman se nalatenskap distansieer nie.[*Botman se Hoopprojek ontleen veral aan kommuniste soos Paulo Freire (1921-1997) en Ivan Illich (1926-2002).]

Dit lyk vir my asof Schoonwinkel se artikel deur dieselfde motivering as Van Niekerk se bogenoemde skrywe onderlê word, naamlik om te sê: (1) ek is ook hier, (2) ek kan ‘n geskikte kandidaat vir die rektorskap wees, (3) ek steun die Botman-beleid ter afskaling/vernietiging van ‘n Afrikaanse en veral ‘n Afrikaner-US en (4) ek gaan nie (of wil nie, of kan nie) nuut oor die US dink en ‘n eie en akademies sinvoller benadering as Botman volg nie. Dit is dus soos om die nuwe Suid-Afrika sonder bevraagtekening te aanvaar. Wat ‘n tragedie.

Die Botman-bewind was wesenlik ‘n nie- (self anti-) akademiese era waarin ANC-politiek (feitlik) deurgaans voorrang bo gesonde akademiese oorwegings geniet het. Pleks van te beweer dat op die Botman-pad voortgegaan moet word, behoort daar akademiese Simsons op te staan wat aankondig dat ‘n nuwe begin nodig is. Die politieke pilare waarop die US tans staan, moet intuimel. ‘n Nuwe daeraad moet vir Afrikaans en die blankes, veral die Afrikaners, op die US-kampus aanbreek. Wat in werklikheid in volle swang is, is die groot kruip na die US-rektorskap.

Dit lyk asof daar deur die rektorskandidate en die meerderheid US-raadslede geredeneer word dat die gesindheid pro-Botman (en by implikasie pro-ANC) moet wees om die volgende rektor te kan word. Sodanige sentiment voorspel niks goeds vir Afrikaans nie. Nadat ek die voorafgaande geskryf het, is daar ‘n sinvolle brief deur JE de Kock, Stellenbosch, in Die Burger (11 deser, p 8) gepubliseer. Ek haal die brief volledig aan.

“Baie dankie, prof Schoonwinkel, vir normaals ‘n verduideliking oor die ‘voorneme en strategie (aan die US), wat onder meer Visie 2030 insluit.’ Ons het dit al tot vervelens gehoor. Intussen word al hoe meer in die briewekolomme deur US-dosente, Maties en hul ouers gekla omdat min onderrig nog in Afrikaans aangebied word. Gaan lees maar weer in Donderdag Aktueel van 31 Julie wat die FW de Klerk-stigting [Praag 5 deser] te sê het oor die Grondwet*, wat aandui dat dit ‘duidelik, prakties en billik is dat minstens een uit die vier universiteite in die Wes-Kaap, wat hoofsaaklik Afrikaans is, Afrikaans as sy hooftaal van onderrig kan gebruik – op ‘n nie-rassistiese en nie-diskriminerende grondslag.’ Stellenbosch het nou ‘n gulde geleentheid om ontslae te raak van sy sogenaamde Hoop-projek en straatfeeste waar gekleurde poeier oor deelnemers uitgegooi word**. Word weer ‘n universiteit wat toegespits is op akademiese belang. Om uitnemendheid van diversiteit afhanklik te maak, is nêrens wetenskaplik bewys nie. Doen asseblief by die keuse van ‘n volgende rektor die regte ding in die belang van Stellenbosch en die doel waarvoor hy gestig is***.”

* Dit is ironies dat FW de Klerk en sy stigting die grondwet as reddingsboei gebruik om De Klerk se nalatenskap positief te probeer voorstel. Leon Wessels vertel in sy boek, Vereeniging: die onvoltooide vrede (2010), dat De Klerk dit in 1996 sterk oorweeg het om in die parlement teen hierdie einste grondwet te stem (p 279).

** Amanda Gouws was verlede jaar teen die einde van Russel Botman se Diversiteitsweek in ekstase omdat sy met gekleurde poeier in iedere kleur van die reënboog (behalwe wit natuurlik), bemors is. Haar enigste grief was dat die meeste van haar mede-dosente nie aan hierdie sotterny deelgeneem het nie.

*** Dié verwysing is na Jannie Marais se stigtingskenking waarvolgens die US ‘n Afrikaanse Universiteit moet wees. Hierdie onverbiddelike voorwaarde word deesdae feitlik deurgaans doodgeswyg.

Op 15 deser skryf Koos du Toit van Stellenbosch, daardie verbete vegter vir Afrikaans, in Die Burger (p 12) dat hy twyfel of die US sy stigtingsvoorwaarde sal verwesenlik. Anders as wat ek, JE de Kock en Koos du Toit dink, is daar in die US-raad skynbaar min aanhang vir ‘n gesonde, radikale breuk met die Botman-era. Dit is pas deur die US se raadsvoorsitter, George Steyn, bevestig. Dit is Steyn wat na die dood van Russel Botman die gerug versprei het dat Botman gehoop het dat sy kleinkinders in Afrikaans aan die US sal kan studeer (US-webwerf 29 Junie). Dít terwyl Botman sy eie kinders op so ‘n manier grootgemaak het dat hulle eerder Engels as Afrikaans wil wees. Steyn is die opvolger van Edwin Hertzog, wat gesê het dat hy tevrede sou wees as die US 80% Engels en 20% Afrikaans is (Pieter Kapp, Maties en Afrikaans, 2013, p 152). Hertzog het as sakeman by Mediclinic en Steyn by Pep Stores uitgeblink. Kwantitatief verstaan hulle vraag en aanbod by konkrete dinge baie goed, maar albei trap klei as dit kom by die kwalitatiewe evaluering van meer abstrakte verskynsels soos taal, kultuur en ideologie. Die water word dan te diep vir hulle.

Bun Booyens, die redakteur van Die Burger, het ‘n onderhoud met Steyn gevoer en ‘n artikel daaroor gepubliseer (Die Burger, ByNaweek, 9 deser, p 12-13). Dit lyk asof die teks in groot mate op grond van ‘n internetonderhoud bestaande uit ‘n reeks vrae en antwoorde tot stand gekom het. Enersyds kry ek die indruk dat Bun Booyens in die gesonde Afrikanergesindheid van sy naamgenoot, sy pa (1916-2010), geskool is. Andersyds het Booyens jr my teleurgestel omdat hy hom polities korrek daarvan weerhou het om werklik indringende opvolgvrae aan Steyn te stel. Hy het Steyn toegelaat om met spreekwoordelike moord weg te kom, waardeur die US vorentoe akademies grondig benadeel kan word.

Steyn se voorganger, Hertzog, het dit onomwonde gestel: Afrikaans is “nie die voorwaarde vir die voortbestaan van die US nie” (Kapp, p 114). Volgens Hertzog hoef die US dus nie ‘n Afrikaanse universiteit te wees nie. Die donateur Jannie Marais se stigtingsvoorwaarde kan dus maar geïgnoreer word. Russel Botman het hierin ‘n gulde geleentheid vir die verengelsing van die US gesien. Een van Botman se opdragte aan die US se Sentrum vir Inklusiwiteit was dat vasgestel moet word hoe Marais se stigtingsvereiste omseil kan word (Praag 13 Julie). Histories kan daar geen twyfel oor die bedoeling van Marais wees nie. Die Engelse Victoria Kollege is in 1918 in die US omskep en Engels as onderrigtaal is binne enkele jare uitgefaseer. Afrikaans moet dus volgens die letter en gees van sy stigting die enigste (of dan sekerlik die hoof-) onderrigtaal wees. In die Botman-era (2007-2014) is Afrikaans egter deur Engels as die hoofonderrigtaal verdring. Wat met reg van die US se raadsvoorsitter en van enige US-rektor vereis kan word, is nie ‘n vae versekering dat daar ongespesifiseerde “ruimte” vir Afrikaans is en dat gepoog word om die “aanbod” in sowel Afrikaans as Engels uit te brei nie, maar dat Afrikaans vanselfsprekend tot in die oneindige die hoof- (en verkieslik die enigste) onderrigtaal sal wees.

Kom ons kyk hoe vaar Steyn met die oog hierop in sy onderhoud met Booyens. Heel aan die begin stel hy my reeds diep teleur. Steyn sien niks radikaal verkeerd en onakademies in Russel Botman se polities (spesifiek ANC-) gedrewe beleid nie. “Russel se nalatenskap is die baan waarop hy ons universiteit geplaas het. Ons beplan nie ‘n koersverandering nie.” Steyn wend klaarblyklik geen poging aan om die Botman-era objektief te betrag en ‘n noodsaaklike koersverandering te visualiseer nie. Steyn kyk en sien en dink alles is wel: “Die raad is eenparig daaroor dat die US deurlopend moet verander of transformeer”. Volgens Steyn moet dit op die Botman-manier gedoen word. Blykbaar mag ‘n mens die nalatenskap van die eerste “swart” US-rektor net so min bevraagteken as die nalatenskap van die eerste swart Suid-Afrikaanse president.

As Botman-lojalis kla Steyn vervolgens weer oor die voorbladsyberig in Die Burger (23 Junie) waarvolgens daar moontlik ‘n mosie van wantroue in Botman in die US-raad gestel sou word. In ons era van politieke korrektheid kom dit blykbaar neer op heiligskennis. Weer dreig Steyn raadslede met die bewering dat dit “‘n ernstige oortreding van die gedragskode vir raadslede” sou wees as sulke kritici uit die raad praat. Hulle word as publisiteitsoekers geëtiketteer. Myns insiens sou ja-broers, heuningsmeerders en ANC-gedienstiges nie so vermaan word nie.

Booyens verwys na Blade Nzimande se stelling dat daar nie meer plek vir Afrikaanse universiteite is nie. Nzimande se “uitspraak strook eenvoudig nie met ons Grondwet nie,” is Steyn se reaksie. “As hy bedoel het daar is nie plek vir Afrikaner-universiteite nie, is dit natuurlik iets anders en sal ek hom gelyk gee, want Stellenbosch is lankal nie meer die ‘volksuniversiteit’ wat vroeg in die vorige eeu moes help om die Afrikaners op te hef nie. Dit kan en wil ons vandag nie wees nie.” Hier eggo Steyn die Botman-standpunt dat die US lankal die “laer” verlaat het (Rapport 28.04.2013; Praag 29.04.2013). Dit herinner ook aan Botman se snedige verwysing na die “volksvaders” (US-webwerf 16 Mei; Praag 23 Junie).

Opvallend is Booyens se versuim om hier opvolgvrae te stel. Daar is glo nie plek vir ‘n Afrikaner-universiteit nie. Is daar in dieselfde mate ook nie plek vir ‘n ANC- of kommunistiese US nie? Sowel ANC- as kommunistiese ideologie word tans in oorheersende mate aan bv die US en die Universiteit Vrystaat bedryf, soos ek in talle vorige skrywes op Praag aangetoon het. Waarom is dít toelaatbaar pleks van amptelike en daadwerklike ideologiese neutraliteit? Daar word eenvoudig veronderstel dat die Afrikaners verkeerd en die swartes (oftewel die ANC) reg het.

Hierna wil Booyens graag “so duidelik as moontlik” uitsluitsel oor die toekoms van Afrikaans as onderrigtaal aan die US hê. Steyn stel dit dadelik dat “akademiese uitnemendheid” belangriker as taal is. “Ons sal dit slegs kan bereik en volhou as die US die beste dosente én beste studente lok en behou. Dit sou absurd wees om te dink dat ons dit met slegs Afrikaanssprekende dosente en studente kan behaal.” Dit is ‘n stekie na die eens akademies voortreflike Afrikaanse US. Hier gee Steyn ‘n gaping so wyd soos die Here se genade aan Booyens, maar hy wend geen poging aan om dit te vat nie. Ons is hier by die kern van die akademiese verrotting aan die US. Afrikaans word voorgehou as iets wat akademiese uitnemendheid belemmer, terwyl dit vir egte akademici met historiese insig duidelik behoort te wees dat die suiwer Afrikaanse US van weleer akademies voortrefliker was as wat die huidige een is.

Dit kan ook kwantitatief met verwysing na bv die mediese fakulteit gemeet word. Die ou US het net kandidate met gemiddeld A-matrieksimbole tot studie vir die MBChB-graad toegelaat. Deesdae is ‘n minderheid kandidate van sodanige akademiese kaliber. Geen wonder dat Suid-Afrikaanse mediese opleiding al hoe minder erkenning in die buiteland geniet nie. Eenogig sien Steyn Afrikaans as ‘n belemmering vir akademiese uitnemendheid, terwyl die hoofoorsaak vir die US se tanende akademiese aansien politiek, spesifiek ANC-politiek soos verpersoonlik deur Russel Botman, is. Maar dít is juis die pad waarop Steyn die US wil hou.

Dat die US tans die beste dosente en studente trek, is ‘n mite. Die huidige verderflike beleid is juis dat nie-akademiese oorwegings, soos etnisiteit en geslag, (dikwels) ‘n deurslaggewende rol by personeelaanstellings en -bevorderings en by studente-toelatings en beurstoekennings speel. Met so ‘n beleid kan geen universiteit akademies respektabel wees nie. Steyn noem bv dat die US “spesiale werwing [doen] om personeeldiversiteit te bevorder.” Daardie verlangde etniese en geslagsdiversiteit is suiwer polities gemotiveerd. Daar is geen bewyse dat sodanige diversiteit ‘n universiteit akademies verbeter nie. Gebrek aan homogeniteit kan in werklikheid soveel chaos veroorsaak dat die universiteit nie behoorlik kan funksioneer nie.

Daarna grawe Steyn die gat waarin hy hom bevind nog dieper. “Daar is ook die vereiste dat finale kortlyste ‘n kandidaat uit die benadeelde groepe moet bevat … ons kan en moet beslis meer doen op hierdie terrein;” dus in selfs groter mate akademiese aanstellings en bevorderings op nie-akademiese (etniese en geslags-) gronde doen. Let daarop dat hierdie opdringing van sogenaamde benadeeldes nie ‘n aanbeveling of riglyn is nie, maar ‘n vereiste. Diegene wat voorheen benadeeldes genoem is, word die huidige bevoordeeldes en die wat na bewering voorheen bevoordeel is, word met Steyn en die US se komplimente die huidige benadeeldes.

Wat gebeur in die praktyk wanneer sulke kortlyste by aanstellings en bevorderings finaal oorweeg word? Daar word benadeel-gesentreerd te werk gegaan. Daar word nie in die eerste plek gekyk watter een van twee wit kandidate akademies die beste is nie, maar veel eerder waarom die US ter wille van transformasie (dus politiek) nie daarmee kan wegkom deur die voorheen benadeelde kandidaat aan te stel nie. Daarmee word die demografiese profiel van die US verbeter, maar nie die akademiese profiel nie. Só word akademiese uitnemendheid sekerlik nie gedien nie. Dit is hieroor dat minstens een US-raadslid, Rhoda Kadalie, die integriteit gehad het om te bedank. Die tragedie is dat dit klaarblyklik die resep is waarvolgens die volgende rektor aangestel gaan word. Booyens het gevra vir ‘n “profiel van die ideale kandidaat” maar polties korrek het hy versuim om te vra of Steyn die versekering kan gee dat etnisiteit en geslag geen (deurslaggewende) rol gaan speel nie. Maar dit laat my dink aan hierdie wysheid: Moenie vrae vra as jy nie bereid is om leuens aan te hoor nie.

Hoe kom ‘n mens uit die penarie as waar daar voorheen studente met A-matriekgemiddeldes was daar nou ‘n see van studente met bv C-gemiddeldes sit? Een manier is om soos Jonathan Jansen te redeneer: dat ‘n swarte met een A-simbool in matriek akademies net so goed soos ‘n witte met sewe A-simbole is. Steyn verkies om dieselfde dwaalleer op ‘n ander manier aan te hang. Die US soek nie die studente met die beste bewese akademiese skoolrekord nie. Nee, “die US moet die studente met die meeste potensiaal lok.” Dit is ‘n morele verpligting weens “die skade wat in die verlede aangerig is.” Dit is dus die slegte wittes se skuld dat nie-akademiese oorwegings tans die septer oor akademiese oorwegings swaai. Waar dit om politiek en moraliteit gaan, neem rasionaliteit die wyk.

Ek het dit al aan ‘n rektor gestel: Wys my ‘n swarte waarvan in so ‘n milieu gesê word dat hy nie potensiaal het nie. ‘n Swarte word per definisie iemand met onderdrukte potensiaal. Hierdie potensiaal-mite het ernstige implikasies. Byvoorbeeld, ‘n student met gemiddeld ‘n C-simbool vernietig die kans van ‘n kandidaat met gemiddeld ‘n A-simbool om bv medies te studeer. Dit is bekend dat sommige studente hulle potensiaal bereik en ander nie. Daar is egter geen meganisme waarvolgens nie-presteerders vinnig uit die stelsel verwyder word en met bewese akademiese presteerders vervang word nie. Daar word eerder redeneer dat die voorheen benadeeldes se vermeende potensiaal later sal inskop. Hoewel hulle deesdae vrygeborenes is, word daar geredeneer dat wittes hulle oor ‘n lang tyd hels erg benadeel het, gevolglik is dit te begrype dat die potensiaal eers na aansienlike tydsverloop sal begin blom. Daar is ook ‘n strategie wat gevolg kan word sodat dit bloot lyk asof die potensiaal loskom: verlaag die akademiese standaarde. In elk geval: diegene wie se potensiaal nie ontluik nie, word nie met kandidate met bewese akademiese gehalte vervang nie, maar met nog voorheen benadeeldes met beweerde potensiaal. Waarvan daar geen sprake is nie, is vergoeding aan diegene wat deur hierdie huidige bose politieke stelsel benadeel word; onder meer omdat hierdie verderflike beleid in ‘n kleed van hoë moraliteit gehul word.

Steyn het hom nie “so duidelik as moontlik” oor die toekoms van Afrikaans uitgelaat nie. Wat hy veel eerder gedoen het, is om regmatige kommer te wek. Wanneer daar die begeerte is om swartes in sport te bevoordeel, word kwotas afgedwing. Maar Steyn sê: “‘n Kwotastelsel vir Afrikaans sal faal … Gestel ons het 100 plekke beskikbaar … en reserveer ‘n kwota van 50% vir Afrikaanssprekendes. Nou doen daar 50 Afrikaanssprekendes en 150 Engelssprekendes aansoek. Ons word dan volgens die kwota gedwing om al 50 Afrikaanssprekendes te aanvaar, maar net die beste derde van die Engelssprekendes. Die negatiewe impak op gehalte spreek vanself.” Wat hieruit blyk, is dat Steyn die mite aanhang dat daar nie genoeg Afrikaanssprekende matrikulante is om ‘n Afrikaanse US aan die gang te hou nie. Kapp het hierdie argument in sy boek besweer (Praag 6 April).

Die punt is dat Engelssprekendes maar bevoordeel mag word, want hulle word in die konteks van die US met nie-wittes geassosieer. Wat nie mag gebeur nie, omdat dit polities inkorrek sou wees, is om Afrikaanssprekendes en by implikasie wittes te bevoordeel. Wat Steyn gerieflikheidshalwe nie noem nie en ook nie deur Booyens daartoe verplig word nie, is om te erken dat hierdie taalkwota-probleem nie aan die Afrikaanse US van weleer bestaan het nie. Dit is die invoering van onderrig in Engels wat die Afrikaanse akademiese drinkwater aan die US besoedel het.

Wat ook duidelik is, is dat die sakeman Steyn vraag en aanbod verstaan en net daarvolgens die balans tussen Afrikaanse en Engelse onderrig wil besleg. Hy noem dat daar tans eweveel studente is wat hulleself as Afrikaans of Engels identifiseer. Wat hy polities korrek nie noem nie, is dat ‘n groot skeut van die wat voorgee om Engels te wees Afrikaanssprekende bruines is wat ruim bydra tot die ondergang van Afrikaans aan die US. Nêrens is daar ‘n aanduiding dat Steyn sensitief is vir Jannie Marais se stigtingsvoorwaarde nie. Nog minder word hy beïnvloed deur die trotse geskiedenis van die Paarl (die Genootskap van Regte Afrikaners, die Taalmonument) en Stellenbosch (die US) as die bakermat van Afrikaans. Dit gaan vir hom om siellose vraag en aanbod. Volgens Steyn moet die US nie net op die transformasiepad volhard nie, maar moet transformasie ook versnel word. Dit beteken dat vinniger verswarting en verengelsing die US en die dorp Stellenbosch se voorland is; ‘n wens wat Botman in 2007 as sy begeerte in sy intreerede as rektor uitgespreek het.

Steyn is deur die donateurs tot die US-raad verkies. Die gewoonte het posgevat om ‘n sakeman tot raadsvoorsitter te verkies omdat universiteite deesdae as sake-ondernemings beskou word. Dit is ‘n gevaarlike tendens, want universiteite is veronderstel om in die eerste plek akademiese inrigtings te wees. Daarom behoort ‘n deurwinterde akademikus (bv ‘n konvokasielid) veeleerder die raadsvoorsitter te wees, sodat akademiese belange voorop gestel kan word. Aan die US is dit duidelik dat die donateurs en konvokasielede in verskillende rigtings trek. Groot sake-ondernemings as donateurs wil veral om nie-akademiese redes die US transformeer (dus om gewild en in die mode te wees), terwyl die konvokasielede veel meer akademies, konserwatief en tradisiegebonde is.

Steyn se teks, bv “Ons sal uiteraard ook die impak op koste oorweeg,” impliseer myns insiens dat die “aanbod” van Afrikaans aan die US behoue sal bly hoogstens so lank dit bekostigbaar geag word. Daar is geen sprake dat die Engelkse “aanbod” nie bekostigbaar sal wees nie.

Is jy ‘actually’ Afrikaans?

Skoppensboer het ‘n broertjie dood aan kreoolse Afrikaans, Engfrikaans, Mengels (een Kaapse kreoolsdigter noem dit só) en ander vorme van geradbraakte taal wat daagliks ons ore pynig.

Hoewel Skoppensboer weens sy volgehoue boikot van DSTV en ander vyandelike media, geen blootstelling aan KykNET het nie, kry van die aanbieders blykbaar soms so ‘n awesome kreoolse buikloop op die kassie, volgens berigte. Op YouTube het Skoppensboer al vir die aanbiedster Elma Smit van KykNET-Dabreek-faam hoor sê dat die sing van Die Stem deur Steve Hofmeyr “nie so ‘n big deal is nie”.

As sy nie af en toe so “opslip” nie, praat Elma Smit egter nog Standaardafrikaans. Die produksiebestuurder kan haar net af en toe bietjie betig.

Daar is actually erger, baie erger. Nou die dag klik Skoppensboer (sy Twitter-kode is @skoppensbo3r, vir diegene wat belangstel) op ‘n skakel op Twitter en beland by ‘n potgooi waarin Casper de Vries, Marianne Thamm en nog twee ander optree. Behalwe dat geen van die deelnemers iets van belang te sê had nie, behalwe anekdotes oor hul eie saai lewetjies, praat almal deur die bank kreools. Casper de Vries vloek soos ‘n matroos, maar geen van sy gekruide taal is so aanstootlik soos sy kreools nie.

Tydens die gesprek of die dele wat Skoppensboer lukraak uitgekies het deur oor die twee uur lange klankgreep te skeer, word daar uitgewei oor mense wat Afrikaans cool en aanvaarbaar vir Engelse gemaak het. Dit spreek vanself: hoe meer Afrikaans soos Engels begin klink, hoe meer cool en aanvaarbaar raak die taal.

Marianne Thamm, wat gereeld op Daily Maverick gal braak oor Afrikaners, praat actually Afrikaans. Benewens haar half-Portugese, half-Duitse afkoms, reklameer sy ook op die program dat sy ‘n lesbiër met ‘n swart kind is. Of dalk twee swart kinders, Skoppensboer het dit nie so deeglik nagevors nie. Volgens Marianne Thamm het sy van Bob Marley se sperms by die spermbank gaan kry om haar mee te bevrug, vandaar die feit dat sy as blanke ‘n swart kind het. Blykbaar het sy dit vir haar kind ook gesê. Marianne Thamm praat nie net kreools nie, sy leef haar kreools uit.

Thamm is een van Rapport se rubriekskryfsters, wat seker vir ons vertel hoe Naspers se toekomstige utopie vir Suid-Afrika lyk: blanke vroue sal swart kinders van bekende of onbekende swart mans vanuit die spermbank baar terwyl hulle verhoudings met ander vroue kweek. Dis geen wonder Hillary Clinton dink Wladimir Poetin is ‘n Nazi nie, want dié man glo heteroseksuele gesinne is normaal! Volgens Suid-Afrikaanse norme, is elkeen van ons wat nie met ‘n persoon van ‘n ander ras of geslag of albei “in ‘n verhouding verkeer nie” of sommer net op straat met hulle paar nie, ‘n “Nazi”.

Thamm meen dat die swetsende Casperrasper, soos hy na homself verwys, Afrikaans vir haar aantreklik gemaak het, tesame met Antjie Krog, Karen Zoid en ‘n paar ander. Casper de Vries kan nie Afrikaans praat nie. Hy kan ook nie Engels praat nie. Die man – selfs dít is moontlik die verkeerde selfstandige naamwoord, “skepsel” klink beter – is ontdaan van enige vermoëns of talent behalwe ‘n soort vertraagde narsisme. “Ek is vertraag, daarom is ek cool,” is sy motto, met apologie aan Descartes.

Skoppensboer wil nog Sewendelaan, daardie ander gedrogtelike viering van kreoolse Afrikaans, hier opbring. Nee, Skoppensboer begin nie in anglisismes spreek nie, hy bedoel dit letterlik, om “‘n kat te skiet” soos Skoppensboer en sy skoolvriende altyd gesê het. Alvorens hy egter by Sewendelaan kom, nogmaals oor Thamm en kie.

Skoppensboer bespeur hier ‘n nuwe of dalk ou verskynsel: Rooinek-kreole soos Thamm (in haar eie woorde is sy ‘n “baster” of “mongrel”) is aangestel as hekwagters by Afrikaans en Afrikaners. Hulle sal bepaal wie mag praat en wie nie. Casper de Vries, Deon Maas, Piet Kopdoek en die hele bende Boerehaters wat óf kreools praat óf hul in liederlike anglisismes uitdruk, is die enigstes wat mág praat. Die res van ons verkeer onder sensuur. Ons word doodgeswyg of selfs doodgemaak deur die wandelende terreurbendes op die plase of in die voorstede.

Die model vir wat ons beleef, is uiteraard die ou Sowjetunie. Afrikaners is tot “vyande van die staat” verklaar. Slegs Engels of kreools mag oor die radio of TV gepraat word; Standaardafrikaans word as “rassisties” beskou, synde “suiwer”. Skoppensboer wens egter dat Stalin en die CHEKA of NKVD net vir een dag kan terugkom. Gee die duiwel wat hom toekom: hoewel ‘n Georgiër, het Stalin darem vir Russies omgegee.

Op daardie dag sou Skoppensboer vrywillig by die CHEKA aansluit en as ywerige “chekisti” in sy voertuig spring, gewapen met iets soos ‘n pompaksiehaelgeweer of AK-47. Die eerste plek waar hy sou aandoen, sou die ateljee van Sewendelaan wees waar hy sou losbrand op al wat draaiboekskrywer, regisseur of kreoolssprekende akteur is, sonder aansien des persoons of onderskeid tusen ras of geslag, en ‘n bloedbad daar ontketen wat die huidige Gasa na ‘n vulletjie sal laat lyk.

Dan die Afrikaanse departement van Potchefstroom waar prof Wannie Carstens met sy subsidies van die Nederlandse regering fluks besig is om akademiese artikels te borduur waarin die leuen verkondig word dat Afrikaans “deur slawe geskep” en eintlik maar kreools is. Sy kollega, Hans du Plessis, skepper van die Griekwa-psalms en nog ‘n fanatiese kreolis wat Afrikaans by die Voortrekkermonument as ‘n “gemorstaal” beskryf het, sal Skoppensboer summier teen ‘n muur laat staan. Die staccato-musiek van sy Kalasjnikof sal beide “akkademici” soos stukke wasgoed wat van die draad af val, laat ineenstort en net ‘n abstrakte rooi skildery teen die wit Potch-muur agterlaat.

Daarna Bloemfontein waar die oordeelsdag vir Jonathan Jansen en die Kruiperkaners waarmee hy hom omring, sou aanbreek. Die CHEKA kom om die suiweringsveldtog voort te sit. Skoppensboer is seker die loodse van die Rooivalk-helikopters op Bloem sou hieraan wou meedoen. Gewapen met missiele en 20mm-kanonne in die neuse van hul helikopters, sou ons afswiep op die Kovsie-kampus. Op die neus van die helikopter sou, soos in die fliek Apocalypse Now, geskryf staan, dog in Afrikaans: “Die dood kom van bo.” Uiteraard daarmee saam die Walkurelied van Richard Wagner wat uit luidsprekers basuin. Soete wraak. ‘n Missiel sou die hele boonste vloer van die Administrasiegebou of waar die vieslike Jansen ook al skuilhou, uitwis en hom en sy brilletjie vir ewig hel toe stuur, waar hy hoort. Die Reitz-koshuis sou in ere herstel word en Die Stem sou verpligtend vir alle ontgroeningspraktyke op die kampus gemaak word.

Die Karoo uit ‘n voortsnellende Rooivalk-helikopter moet ‘n pragtige gesig wees. Al die pad Kaap toe. Genadiglik is Russel Botman nie meer met ons nie. Hoewel die feit dat hy sy afspraak met ‘n Kalasjnikof teen die muur misgeloop het, moet as iets van ‘n betreurenswaardige tragedie beskou word.

Soos Leon Lemmer al hier op praag aangetoon het, bestaan daar op Stellenbosch ‘n hele horde mense – een en almal polities korrekte kreoliste – wat ‘n marteldood verdien. Soos André P. Brink dit in een van sy prulboeke beskryf, waar ‘n rassistiese Kaapse boer met ‘n sambok twee kleurlinge dwing om ‘n slavin te verkrag, sal Skoppensboer en sy kamerade op pad ‘n paar veroordeelde plaasmoordterroriste uit die tronk gaan haal en hulle saamvat, om daar met sambokke te slaan dat hulle Anton van Niekerk, Amanda Gouws, Marlene van Niekerk en diverse Kruiperkaners, asook alle aanhangers van kreolisme, tot die dood toe met warm strykysters folter.

Indien ons hele geboue moet platskiet om die euwel finaal uit te wis, sal die Rooivalke weereens onder begeleiding van die Walkurelied tot dié skoonmaakaksie oorgaan.

Skoppensboer voel dat Standaardafrikaans nie net bevorder moet word nie; ons moet kreools en kreoolspraters en kreoolsaanhangers met geweld beveg. Kom ons neem ‘n blaadjie uit die linkses se boek en wis hulle almal uit.

Afrikaans en Afrikaners as ANC-vraagstuk

Dit is bekend dat FW de Klerk bekommerd is oor hoe sy mandaatlose, dus onwettige, politieke oorgawe namens die blanke kiesers en die oordrag van daardie mag aan die swart meerderheid histories beoordeel gaan word. Hy het sekerlik baie rede om ongerus te wees. Deel van sy strategie is om die FW de Klerk-stigting as sy beeldpoetser te gebruik. Jare gelede is genoem dat De Klerk, as deel van sy voordele as oud-staatshoof, meer uitgawes as PW Botha en Nelson Mandela van die staatstesourie terugeis. ‘n Mens kan maar net hoop dat die koste van beeldpoetsing nie ‘n terugbetaalbare uitgawe is nie.

Dave Steward funksioneer reeds baie jare lank as die uitvoerende hoof van die FW de Klerk-stigting. Steward kan dus namens De Klerk reageer; ook wanneer dit ongewens, bv onbeskeie, sou wees as De Klerk vir homself in die bres tree. Dikwels het sodanige openbare verklarings nie veel meer as lastigheidswaarde nie en hulle ontvang gewoonlik min blootstelling in die pers. Sulke uitsprake kan nie op gesaghebbendheid aanspraak maak nie, want die ironie is dat De Klerk nie net die blanke kiesers se politieke mag in die niet laat verdwyn het nie, maar ook homself van al sy mag gestroop het.

Ek wil nogtans die aandag op een van Steward se jongste skrywes vestig. Dit is met die volgende opskrif gepubliseer: “Afrikaans is deel van SA vraagstuk” (Die Burger, 31 Julie, p 14). Daardie opskrif het my genoop om die teks te lees. Soos gebruiklik word daar gehamer op hoe wonderlik die grondwet is. As daarvolgens gehandel word, sou alles glo omtrent onverbeterlik wees. Hierdie hoogs onvolmaakte wet word telkens aan ons voorgehou as die item waarvoor ons eerbiedig dankbaar teenoor De Klerk moet wees. Die blankes se mag en selfrespek is hulle ontneem en toenemend ook hulle beskawing, kultuur, taal en veiligheid. Maar daar word nogtans van ons verwag om vir daardie stukkie papier, wat al hoe meer omseil word, waardering te hê.

As die grondwet die potensiaal het om ons welsyn te beskerm, waarom staar die verlies van die helfte van blanke boere (en later moontlik van alle blankes) se bates ons in die gesig? Verder, sedert die ramp van 1990/1994 word die land feitlik ongehinderd deur miljoene inkommers oorstroom. Die grondwet verhoed dit nie en politieke partye verwys polities korrek nie na hierdie tydbom nie. Hierdie inkommers, meesal swartes uit Afrika, gaan uiteindelik burgerregte kry. Die grondwet sal dus al hoe makliker deur swartes met ‘n tweederde meerderheid na willekeur verander kan word. Ek dink nie ons hoef vir De Klerk hiervoor ewig dankbaar te wees nie.

Die aanleiding vir Steward se skrywe is die kommunistiese minister van hoër onderwys, Blade Nzimande, se stelling dat daar nie Afrikaanse universiteite is nie; net Suid-Afrikaanse universiteite. Steward se veels te gedienstige reaksie is:”Nzimande is natuurlik reg … Niemand verkondig enkelmedium-universiteite … nie.” Maar ek bepleit juis enkelmedium-universiteite omdat hulle die mees praktiese en mees ekonomiese inrigtings is. Ek dink ook dat die Universiteit Stellenbosch (US), wat na sy stigting in 1918 Engels uitgefaseer het, dit ‘n eeu later weer kan en behoort te doen.

“Dit is … duidelik prakties en billik dat minstens een uit die vier universiteite in die Wes-Kaap, wat hoofsaaklik Afrikaans is, Afrikaans as sy hooftaal van onderrig gebruik.” Om op ‘n Afrikaanse universiteit in die Wes-Kaap aan te dring, is inderdaad billik. Dit is myns insiens egter kortsigtig om te spesifiseer dat dit “hoofsaaklik Afrikaans” moet wees. Die ANC-regering befonds universiteite op ‘n eentalige grondslag. Geld vir uitgawes wat deur twee- (of die Botman-US se meer-) taligheid veroorsaak word, moet deur die universiteit self gevind word. In daardie sin verval Steward se “duidelik prakties”.

Steward se “hoofsaaklik Afrikaans” is ook onprakties. Afrikaans moet dan met Engels as onderrigtaal meeding. Dan word Engels al hoe meer die hoofonderrigtaal, soos gesien kan word aan al die eens enkeltalige Afrikaanse universiteite. Daar is by my geen twyfel nie dat Engels reeds die hoofonderrigtaal aan die US is, al word hierdie feit verdoesel en Russel Botman heeltemal misplaas postuum deur veral bruin ANC-kamerade as ‘n wafferse Afrikaanse taalbul geloof. (Dieselfde word met Jakes Gerwel gedoen.) Jonathan Jansen, wat graag voorgee het dat die Universiteit Vrystaat (UV) danksy parallelmedium-onderrig ‘n volledig tweetalige inrigting is, voorsien deesdae dat die UV ‘n eentalige Engelse instansie gaan word. Jansen “believes it will ultimately be resolved in favour of English, as a matter of practicality” (Donna Bryson, It’s a Black-White Thing, Cape Town: Tafelberg, 2014; Amazon Kindle, location 2171); sekerlik met kameraad Jansen se seën.

Volgens Steward is Afrikaans en Afrikaners ‘n vraagstuk vir die ANC omdat dié hom nie deur die grondwet laat lei nie, maar eerder deur sy eie ideologieë, waarvan die nasionale demokratiese rewolusie, Afrika-hegemonie en demografiese verteenwoordiging voorbeelde is. Die gevolg is dat dit vir die ANC gaan om Afrikaan-bevryding en Afrikaan-nasiebou en daar nie werklik ruimte vir minderhede se etnisiteit en kultuur gelaat word nie. Steward haal ‘n ANC-beleidsdokument soos volg aan: “Ons nasie se bevestiging van ons wese as Afrikane nie met die heerskappy van een kultuur of taal bo ‘n ander verband hou nie, maar dat dit verband hou met die erkenning van ‘n geografiese werklikheid en die ontwikkeling van ‘n bewussyn wat deur kolonialisme onderdruk is.” Verskille/diversiteit word dus deur gelyk- of eendersverklaring, oftewel swart mag, verswelg.

Steward kom tot die volgende gevolgtrekking:”Nzimande se vasberadenheid om kulturele en linguistiese eenvormigheid aan ons universiteite op te dwing is ongrondwetlik.”

Nog nabetragting oor Russel Botman

Ter huldiging van Russel Botman is ‘n byeenkoms vir die universiteitsgemeenskap (2 deser) en een vir die publiek (5 deser) op die kampus gehou. Vir diegene wat met vakansie weg was, is daar ‘n verdere byeenkoms op 22 deser op die kampus gehou. In Belhar, die gebied waar Botman voorheen gewoon het, was daar op 3 deser ook ‘n huldigingsgeleentheid. Van geen vorige rektor van die Universiteit Stellenbosch (US) is daar op hierdie skaal afskeid geneem nie, klaarblyklik omdat al die voriges wit was en ook omdat nie een van hulle so polities aktivisties en militant soos Botman was nie.

Voorheen het ek hoofsaaklik reaksies tot 1 deser (Praag 13 deser) en enkele aspekte rakende die toekoms van die US (Praag 20 deser) bespreek. Die genoemde vier byeenkomste het hulle egter by uitstek geleen vir uitlatings wat ter afsluiting krities beoordeel behoort te word.

Tydens die byeenkoms op die 2de het ‘n bruin US-personeellid van Botman gesê: “Die beste manier waarop hy vereer kan word, is om die werk wat hy gedoen het om transformasie en inklusiwiteit te bevorder, voort te sit” (Die Burger, 3 deser, p 5). Dit weerspieël eintlik die aard van die meeste van die uitlatings; dus dat die klem eerder op Botman se politiek as op sy akademiese bydrae geplaas is. Vir ‘n rektor is dit sekerlik nie ‘n sterk of eerbare aanbeveling nie.

Soos verwag kon word, is die Belhar-byeenkoms (Die Burger, 4 deser, p 4) oorheers deur verwysings na die Belhar-belydenis, wat deur Botman internasionaal uitgedra is, bv tot in die Wêreldraad van Kerke. Die vader van hierdie teks, Jaap Durand, is een van dié wat die woord gevoer het. By Durand het die idee van dié belydenis ontstaan, terwyl Dirkie Smit die moeder van hierdie teks genoem kan word omdat hy die outeur van die aanvanklike formulering is. Blykbaar word Smit hiervoor vergoed deurdat hy steeds toegelaat word om elke Saterdag Die Burger se hoofartikel te skryf. Durand en Smit het saam ‘n hele geslag UWK-bevrydingsteoloë se gedagtes met verwysing na bv die aktivistiese skoorsoeker* Dietrich Bonhoeffer (1906-1945) vergiftig**. Dosente wat deur die “apartheidsregime” betaal is, het dus hulle studente tot opstand teen die staatsgesag aangehits. By hierdie samekoms was daar egter net lof vir Botman en die Belhar-belydenis en geen teken van die groot onmin wat dié belydenisgeskrif in die NG Kerk gesaai het nie. [*Lees bv Eric Metaxas se boek, Bonhoeffer (Nashville: Thomas Nelson, 2010, 608p). ** Byvoorbeeld, Nico Koopman verwys na die drie maniere waarop “onreg” volgens Bonhoeffer bestry moet word (Die Burger, 16 deser, p 11).]

Llewellyn MacMaster, die projekleier van die US se Sentrum vir Inklusiwiteit, wat die onlangse herrie oor Botman laat losbars het, was een van die sprekers in Belhar. ‘n Ander spreker, Peter Grove, het gesê: “Russel en sy generasie … moes in ‘n rassistiese orde in Suid-Afrika veg vir ‘n meer inklusiewe samelewing.” Durand het beweer sy student Botman “was die inspirasie vir die Belydenis van Belhar.” (Dit is heel moontlik ‘n oordrywing wat deur die geleentheid veroorsaak is.) Dit toon myns insiens tog in watter mate Botman van jongs af ‘n militante politieke aktivis was. Dit dui terselfdertyd op Botman se onvermoë om self dié belydenisteks te formuleer. In die Suid-Afrikaanse geskiedenis is dit nie ongewoon dat misleide wittes rigting en momentum aan nie-wittes se politieke aggressie gee nie. Dit was ook die geval met bv die ANC se vryheidsmanifes wat deur Rusty Bernstein geskryf is.

Edna van Harte het gesê: “Russel en die tokkelokke van die 1970s was lekker woelig as studente en aktiviste gewees.” Daardie “lekker woelig” het die afbrand van twee van die UWK se geboue ingesluit. Let op wat die ANC-politikus Lynne Brown hiervan sê: “Russel was reeds ‘n besonderse studenteleier by die UWK en dit het hom voorberei vir sy plek in die geskiedenis om die rektor van die US te word.” Enige mens met ‘n sin vir die akademie en beskawing kan maar net hoop dat dit nooit weer gebeur dat misdadige gedrag beskou word as geskikte voorbereiding vir die amp van rektor nie. Veral die US kan nie ‘n herhaling hiervan bekostig nie. Maar ek besef dat ‘n eienaardige waardestelsel in die nuwe Suid-Afrika gevestig is waarvolgens misdaad nie as ‘n diskwalifikasie vir selfs die hoogste pos beskou word nie. Maar dan is daar tog mense wat bly wonder waarom Suid-Afrika die misdaadmekka by uitnemendheid geword het.

Op 5 deser (p 13) het Die Burger berig dat politici soos FW de Klerk en Thabo Mbeki daardie dag die openbare begrafnisdiens sou bywoon. Op dieselfde bladsy is daar ‘n advertensie van die Universiteit Pretoria, sowel as een van die Universiteit Vrystaat, waarin Botman gehuldig word. Sulke advertensies is ongewoon en sou waarskynlik nie uit daardie twee oorde vir ‘n blanke rektor gekom het as hy ‘n deurwinterde en nie-aktivistiese akademikus was nie. Albei die genoemde universiteite het ‘n bruin rektor. Hierdie advertensies is myns insiens sowel etnies as polities geïnspireer.

Dit bring my by wat tydens daardie openbare begrafnisdiens gebeur het. Op die US-webwerf word Botman as ‘n “aktivis, vredemaker, teoloog, akademikus en denkleier” beskryf, dus eerder in politieke as akademiese terme. Sy publikasies handel oor “menseregte, versoening, menswaardigheid, maatskaplike geregtigheid en die Belydenis van Belhar,” dus weereens sterk polities gekleur. Die begrafnisdiens was hoogs multikultureel met min Afrikaans en die slippedraers was doelbewus inklusief, dus ‘n voorbeeldige mengsel van etnisiteite en geslagte. Die gepubliseerde huldeblyke is hoofsaaklik in Engels, insluitende dié van Nico Koopman, terwyl Johann Rupert s’n in Afrikaans is. Dié van Botman se kinders en sy broers en susters is almal in Engels, sodat daar geen twyfel kan wees oor Botman se taalvoorkeur nie. [Lees gerus die teks van Botman se Johan Combrink-gedenklesing om ‘n idee te vorm van die enorme kloof wat daar tussen Botman en Afrikaans en Afrikaners bestaan het (LitNet 29.06.2007).]

Die eerste vier koerantberigte oor die openbare begrafnis het op 6 deser in Rapport verskyn. Botman se skoonsuster het gesê “die boosheid is besig om die lig rondom hom te verdonker” (p 2). Daardie bose elemente is blykbaar wittes wat Botman se sug na transformasie en inklusiwiteit teengestaan het. Jonathan Jansen het lustig hierop voortborduur: “Russel het nie op sy self [eintlik: eie] doodgeval nie,” blykbaar bedoelende dat daardie slegte wittes vir Botman se dood verantwoordelik gehou kan word. “Jy [kan] nie ‘n wit gedomineerde universiteit 20 jaar na apartheid … hê nie … Die US sal moet besluit of hy wil bou op die nalatenskap van Botman en of hy wil bly in die verlede.” Jansen verwys dus goedkeurend na Botman se verswarting en verengelsing van die US (dieselfde gebeur onder Jansen se leiding aan die Universiteit Vrystaat). Hy opper egter geen beswaar teen die talle swart gedomineerde universiteite nie. Jansen “het ook gesê die US moet sy raadslede tug wat ‘uit die raad’ praat.” Dit verwys klaarblyklik na die US-raadslede wat die moed van hulle oortuiging het om Botman se inklusiwiteitsleer en ANC-verideologisering aan die US teen te staan.

Jansen is lid van die bruin mafia wat in die jare sewentig aan die UWK studeer het. Voor die 1990/1994-dwaasheid was bruin rektorskap ‘n rare verskynsel. Soos Botman dink Jansen heeltemal verkeerdelik dat ‘n rektor sy eie ideologiese bagasie sonder weerstand aan die hele universiteitsgemeenskap mag opdring. Die man besef nie dat ‘n universiteit veronderstel is om die vrye uitruiling van alle idees toe te laat en ‘n rektor daarom ideologies neutraal behoort te wees nie. Soos Botman wil Jansen sy amp klaarblyklik maksimaal ter bevordering van ANC-ideologie misbruik. Geen wonder dat Chris (Boetman) Louw vir Jansen na sy intreerede as rektor ‘n wolf in skaapsklere genoem het nie.

Jansen het in 2005 beweer “dat die aandrang op Afrikaans ‘n verbloemde manier van Afrikaners is om oor die verlies aan mag en invloed te betoog.” Hermann Giliomee het hierop geantwoord: “Die taalkwessie gaan nie oor mag soos Jansen dink nie, maar oor regverdigheid” (Pieter Kapp, Maties en Afrikaans, 2013, p 115). By Botman se diensaanvaarding as rektor in 2007 het Jansen aan hom ongevraagde raad gegee deur te beklemtoon “dat Botman aan niewittes ‘n groter aandeel aan die Universiteit moet gee en nie aan taal nie” (p 157). Hieruit spreek Jansen se anti-Afrikaanse en anti-Afrikaner-sentiment myns insiens baie duidelik. [Maar Jansen het selfs verder gegaan. Kyk Jacob Rooi se artikel hieronder.] Jansen se onbegrip van wat rektorskap behels, het vroeër vanjaar weer eens geblyk toe Jansen eerstejaarstudente in Bloemfontein toegespreek het en aan hulle opdrag gegee het om nie-rassisties en nie-seksisties te wees en dat enigeen mag bid en liefhê soos hy wil (Die Burger, 20 Januarie, p 13). Myns insiens is dit studente se goeie reg om teen bv homoseksualiteit gekant te wees.

Die tweede berig op die 6de is dié deur die redakteur, Waldimar Pelser (Rapport Weekliks, p 6). Hy noem dat hy een van diegene is wat meen “dat Afrikaans ‘n stewige vasstrapplek op ‘n kampus of twee moet hê.” Dit is myns insiens ‘n te wankelmoedige standpunt. Die vastrapplek wat Afrikaans moet hê, moet dié van enigste onderrigtaal wees. Afrikaans moet dus nie onderrigtaalstatus met Engels deel nie, want dan verloor Afrikaans sy vastrapplek eerstens in die praktyk en tweedens moontlik heeltemal op die lange duur. Verder moet Afrikaans as enigste onderrigtaal nie net op “‘n kampus of twee” aangetref word nie, maar op minstens twee kampusse of, soos voorheen, verkieslik aan hele universiteite.

Dit is loutere en vermetele twak dat al die kampusse en universiteite wat deur blankes opgebou is deesdae deur verswarting en verengelsing gekenmerk word. Blade Nzimande, die kommunistiese minister van hoër onderwys, het onlangs gesê: “Ek wil beklemtoon dat ons nie langer Afrikaanse, Zoeloe- of Tswana-universiteite het nie” (Die Burger, 23 deser, p 2). Daarmee erken hy dat Jannie Marais se stigtingsvoorwaarde van die US, dat dit ‘n Afrikaanse universiteit moet wees, reeds verkrag is. Let ook daarop dat Nzimande Afrikaans eerste noem, omdat die vernietiging van Afrikaans as onderrigtaal vir hom ‘n prioriteit is. Kontrasteer dit met RW Johnson se bevinding in sy boek, The African University? (Cape Town: Tafelberg, 2012), dat Nzimande aktiewe ondersteuning verleen aan pogings om die Universiteit KwaZulu-Natal te verzoeloe.

Pelser skryf darem: “Hoe kan ons bekostig om daarna te streef dat alle kampusse presies dieselfde moet lyk en klink? Dit is tog nie diversiteit nie?” Die punt is dat Botman en diesulke lippediens aan diversiteit bewys, maar in werklikheid inklusiwiteit as hefboom misbruik om bv kultuur- (insluitende taal-) verskille te ontken en dan sodanige werklike verskille onder die vaandel van eenheid en nasiebou sover moontlik probeer uitwis.

Jacob Rooi is die “bruin stem” by Rapport. Johann Maarman vervul ‘n soortgelyke funksie by Die Burger. Al is Maarman (in sy eie woorde) ‘n “Victor Verster-alumnus” en bekend vir sy verering van UDF/ANC-terreur en sy anti-blanke uitsprake, is hy onlangs tot adjunk-redakteur bevorder. Daarby funksioneer hy as filter vir die menings van lesers wat vir publikasie toegelaat word. Voorheen was ‘n ander bruine, Heindrich Wyngaard, die briewe-redakteur. Op hierdie manier verseker Die Burger dat hoofsaaklik polities korrekte menings en pro-bruin standpunte gepubliseer word.

Rooi het feitlik vanselfsprekend die geleentheid gekry om oor Botman te skryf (Rapport Weekliks, 6 deser, p 23). Die “institusionele kultuur” aan eens wit en Afrikaanse universiteite moet glo verander. Dit moet inklusief word. Dit is immers wat Leon Wessels en kie onlangs ook oor die Potchefstroom-kampus bevind het. Daar moet gesorg word dat almal tuis op getransformeerde kampusse voel. Dit word gedoen deur ‘n proses van gelykverklaring, dus deur werklike, wesenlike verskille te ontken. Die ongemak wat transformasie by diegene wat tradisioneel op die kampus hoort (naamlik die wittes) veroorsaak, word geïgnoreer. Al die maatreëls wat getref word, het as doel om die inkommers, wat verswelgend aan die inrigting opgedring word, te bevoordeel, dikwels (bv wat taal betref) ten koste van die tradisioneles. Wat ook doelbewus misgekyk word, is dat geen druk vir gedwonge transformasie op tradisioneel swart universiteite uitgeoefen word nie.

Rooi haal Dan Kgwadi, die nuwe rektor van die Noordwes-universiteit, aan waarvolgens dit gevaarlik sou wees “om een kultuurgroep op ‘n universiteit te bewaar ‘en dit oorwegend so te probeer hou’.” Kgwadi kyk selektief na hierdie saak. Op Potchefstroom mag een kultuurgroep nie die septer swaai nie, omdat hierdie kampus tradisioneel wit en Afrikaans is. Op ‘n ander kampus, Mafikeng, mag ‘n ander kultuurgroep, wat swart is en Engels as onderrigtaal verkies, egter ongesteurd voortgaan om alles te oorheers.

In sy artikel noem Rooi die US “die intellektuele huis van apartheid.” Ook dat Botman, “die eerste swart US-rektor”, hierdie universiteit getransformeer het “van ‘ons’ plek tot ‘almal se plek’.” Rooi noem dat Afrikaners, myns insiens tereg, aanspraak op eienaarskap van die US maak. Maar daar is klaarblyklik geen simpatie met die pyn wat die Botman-ontheemdingsproses by blankes veroorsaak nie. Rooi se klaarblyklik etnies-gedrewe simpatie lê by Botman. Geen kritiek word uitgespreek teen Botman se suiwer rasgebaseerde ideaal dat die US in sy eeufeesjaar (2018) minstens die helfte nie-wit moet wees nie.

Die teenkanting teen sy planne kon glo tot Botman se dood bygedra het. Jansen se verdagmakery is dus deur minstens Rooi gesluk. Jansen dink dat Botman aan ‘n gebroke hart gesterf het. Jansen: “Wat is die betekenis van Russel se dood? Ons moet die vraag vra, want die rassestryd by voormalige wit universiteite is besig om sy tol te eis.” Volgens Jansen is dit dus nie ‘n kultuur- of taalstryd nie, maar ‘n rassestryd. Oor die uitpluk van hierdie rassekaart behoort Jansen myns insiens sonder ophou opgehel te word. Ons protes moet soortgelyk wees aan Botman en Jansen se volgehoue kritiek op blankes oor apartheid. Jansen oefen ook openlik druk uit vir die aanstelling van ‘n Botman-epigoon as volgende US-rektor: “As Stellenbosch gaan terugval onder nuwe leierskap, terug in die verlede, gaan dit groot probleme in ons land veroorsaak” (Die Burger, 7 deser, p 2). Dit kom neer op ‘n kwalik verbloemde dreigement.

Uitgaande van die veronderstelling dat Jansen oor waardigheid beskik, het die FW de Klerk-stigting by monde van Dave Steward “gesê om ‘regsgesindes’ vir Botman se dood verantwoordelik te hou is ‘onwaardig’ van hom” (Die Burger, 16 deser, p 2). Jansen “het ook onder meer in ‘n rubriek geskryf sommige histories wit universiteite gebruik Afrikaans as alibi om nie te transformeer nie. En hoe meer Botman vir transformasie gedruk het, hoe meer is hy genadeloos deur regse alumni van die US beskinder.” Jansen het gewaarsku dat “kampusse wat hoofsaaklik wit is, in die lig van ons onlangse aaklige rassistiese verlede moreel onaanvaarbaar, demografies onregverdigbaar en opvoedkundig gevaarlik” is. Wat Jansen dus sê, volgens Steward, “is dat al ons universiteite – ongeag hul geskiedenis of geografiese ligging – hoofsaaklik swart moet wees.” Na dese kan daar myns insiens selfs minder twyfel wees oor Jansen se militante anti-Afrikaans-, anti-Afrikaner- en anti-blanke-gesindheid.

Christo van der Rheede is lid van wat ek die bruin mafia van UWK-oudstudente noem. Ek het reeds verwys na sommige van sy uitlatings waarmee hy na Botman se dood vorendag gekom het (Praag 13 deser). Vir Van der Rheede was dit egter nie voldoende nie. Hy is immers ‘n groot aanhanger van Botman en die ANC se inklusiwiteitsleer. Van der Rheede het opsluit ‘n artikel geskryf wat deur Rapport (Weekliks, 6 deser, p 7) gepubliseer is. As ANC-aktivis het Van der Rheede dit teen “worst-case scenarios”, asook teen wat Frans Cronjé onlangs geskryf het, want Van der Rheede het besluit dat ons almal “behoort te verenig om die land na nuwe hoogtes te neem.” “Doemprofete” se “manewales help om koerante te verkoop.” Sommige van hulle “stook … anti-regeringssentimente” en dít mag volgens Van der Rheede nie gebeur nie. Cronjé “demoniseer” glo “die regering van die dag.” Dit lei tot polarisering en “die vervlakking van elke Suid-Afrikaner – wit en swart – se hoër roeping: nasiebou.”

Van der Rheede skryf sonder om hom los te maak van sy amp as uitvoerende hoof van die Afrikaanse Handelsinstituut. Namens AHi-lede bied hy ‘n blink maar uiters naïewe scenario as teenvoeter vir Cronjé s’n aan.”Bied die toekoms nie dalk baie meer hoop as ons vir ander ook dit gun wat ons onsself gun nie? En dit is die beste?” Dus huisvesting, dienste, ens, sonder dat betaling of ander teenprestasie deur “ons” van “hulle” vereis word. Dit bied glo “‘n stewige grondslag vir sosiale kohesie.” Volgens Van der Rheede se insig funksioneer bv die regstel en “kernstaatsinstellings” in die nuwe Suid-Afrika goed. Munisipaliteite presteer nie so voortreflik nie, gevolglik sy maklike raad dat ander daarby “betrokke” moet raak. “Wit en swart [moet] op plaaslike vlak agter ‘n gedeelde visie vir die dorp … verenig.” Vanselfsprekend erken hy nie dat dit rampspoedig was toe die lokasie beheer oor die dorp verkry het nie. Voorts hou hy van “bemagtigingsaksies” en “vaardigheidsoordragprogramme.” Arm skole moet ook bygestaan word. Sy model is “‘n korporatief waarin swart en wit ‘n gelyke belang het;” dus ooreenkomstig die ANC se wens dat die helfte van blanke plase aan nie-wittes oorgedra moet word.

Waarom dit gaan, is dat wittes, wat welvaart geskep het, minstens die helfte van wat hulle het welwillend en gratis aan nie-wittes moet oordra, terwyl daar nie blyke van ‘n snars waardering, dankbaarheid of erkentlikheid van die kant van Van der Rheede of ander ANC-kamerade is nie. By implikasie erken Van der Rheede die groot gehalteverskil tussen wittes en nie-wittes (veral swartes) by welvaartskepping; iets wat dwarsoor die wêreld aangetref word en dus nie aan die nalatenskap van apartheid toegedig kan word nie. As ANC-aktivis ontken Van der Rheede egter hierdie ooglopende waarheid. Hy blyk ‘n entoesiatiese ondersteuner van die ANC se gelykheidsleer te wees. Ons moet glo “mobiliseer om die kunsmatige grense van etnisiteit en kultuurverskille af te breek.” Die ooglopende groot etniese en kultuurverskille is egter die kernrede waarom ‘n Suid-Afrikaanse nasie onmoontlik werklikheid kan word. Pleks van dit onder oë te sien, verhef Van der Rheede nasiebou tot iedere Suid-Afrikaner se roeping. Dit gaan my verstand te bowe dat Afrikaner-sakelui, wat oor dekades en eeue gearbei het om hulle welvaart te bestendig, tot hulle ooglopende nadeel Van der Rheede aan die stuur van die AHi kan duld.

Die Burger het op die 7de (p 2) oor Botman se openbare begrafnis berig. Conrad Sidego, die bruin DA-burgemeester van Stellenbosch, het opgemerk dat Botman nou in die Onderpapegaaiberg-begraafplaas “in die geselskap van” bv DF Malan lê. Die ironie is dat Malan hom daar duld terwyl Botman nie wou hê dat die US se studentesentrum Malan se naam dra nie. Maar Botman se roudiens is in die DF Malan-gedenksentrum gehou, sodat Botman, voorlopig altans, hierdie veldslag verloor het, al het hy die oorlog vir ‘n swarter en verengelste US in groot mate gewen. (Die veldslag/oorlog-vergelyking kom in Rooi se bogenoemde artikel voor.) Die US se gebou vir lettere en sosiale wetenskappe was voorheen as die BJ Vorster-gebou bekend. Die US se gebou vir rekeningkunde en statistiek het eens as die HF Verwoerd-gebou bekend gestaan. In albei gevalle is die veldslae ooreenkomstig Botman se wense gewen. Daarenteen is anti-Afrikaner-elemente vernoem, bv die sentrum vernoem na Beyers Naudé in die fakulteit teologie en dié vernoem na Desmond Tutu in die mediese fakulteit. ANC-kornuite mag vernoem word, terwyl geboue vernoem na wit eerste ministers glo teen visuele transformasie indruis.

In 2011 het Christo Viljoen vir Pieter Kapp as president van die US-konvokasie opgevolg. In Die Burger van 7 deser (p 8) lewer Viljoen die eienaardige pleidooi dat die US-taalstryd uit die openbare oog gehou moet word. [Die US-raadslid en pro-Afrikaans-stryder, Piet le Roux, het Viljoen tereg direk teengespreek (Die Burger, 12 deser, p 7).] Dié debat moet volgens Viljoen verkieslik net op die kampus plaasvind. Viljoen het dit teen onbesonne uitlatings oor Afrikaans, soos dié van Edwin Hertzog (Praag 20 deser) Anders as Hertzog (kyk bv G Boonstra, Kaap, se brief op dieselfde bladsy) meen Viljoen tereg dat akademiese uitnemendheid vanselfsprekend met Afrikaans as onderrigtaal moontlik is. Vir sy strategie van openbare geheimhouding het Viljoen die ondersteuning van Botman geniet. Dit is myns insiens ‘n gevaarlike adder om te koester.

Openbare steun het die potensiaal om wondere vir Afrikaans te verrig. Kapp se boek, Maties en Afrikaans (2013), verskaf waardevolle, gesaghebbende inligting aan die publiek oor hoe daar bv gekonkel is om Afrikaans aan die US af te skaal, asook oor hoe groot die gaping tussen die amptelike taalbeleid en die toepassing daarvan in die praktyk is (Praag 6 April). Geheimhouding geskied ten koste van die heil van Afrikaans. Baie van die donateurs en ander Afrikaners sou immers nie graag wou hê dat die publiek eers jare na die tyd (toevallig) agterkom dat die US (volkome) verengels het nie.

Ilse Bigalke, daardie aarts-oorverligte maar nogtans sogenaamde “onafhanklike kommentator”, gaan in haar rubriek (Die Burger, 8 deser, p 8) gal af oor Steve Hofmeyr dit durf waag het om Die Stem te sing. Sy assosieer hierdie lied met “‘n bestel wat vir misdade teen die mensdom verantwoordelik was … Want ‘Die Stem’ en die ou vlag is dié simbole van daardie bestel wat onder meer mense vermoor het, ander sonder verhoor aangehou en gemartel het, mense met dwang uit hul eie huise verjaag en gemengde paartjies vervolg het.” Sy noem vanselfsprekend nie dat die ANC, insluitende die ANC-regering, dieselfde doen nie, met dié uitsondering dat deurmekaarboerdery, in die naam van inklusiwiteit, aangemoedig word.

Bigalke sluit haar rubriek soos volg af: “Suid-Afrika het nie aktiviste vir verdere verdeeldheid in ons samelewing nodig nie, maar aktiviste vir versoening, nasiebou en inklusiwiteit. Een van hulle was prof Russel Botman.” Kortom, volgens Bigalke is Hofmeyr ‘n slegte en Botman ‘n goeie aktivis. Dat Botman as rektor “versoening, nasiebou en inklusiwiteit” ten koste van egte akademie nagejaag het, word hom nie toegereken nie.

Jasper Nieuwoudt, Vanrhynsdorp, skryf oor Bigalke se uitlatings: “Al wat jy nou regkry, is om nuwe vuur onder die verdelingspot te stook … Die bestel wat tans regeer, is eweneens aan die allerverskriklikste wandade uit die verlede skuldig, en daar is steeds die ‘kill the Boer’- en ‘gryp die gesteelde grond’-brigade” (Die Burger, 14 deser, p 8). Nieuwoudt se raad aan Bigalke is om nie vloeremoere oor ander se manewales te gooi nie.

Selfs na sy dood en steeds in ‘n akademiese omgewing sou Botman konsekwent in die eerste plek politieke aktivis bly. By die ontvangs van ‘n eredoktorsgraad in Aberdeen, Skotland, sou hy op die 8ste verwys het na die geval Irene Grootboom (1969-2008), wat gesterf het voordat sy ‘n huis van die staat kon ontvang. Die Burger (9 deser, p 4) verwys na Grootboom as “die plakkerskamp-heldin van Wallacedene,” maar versuim, soos Botman, om te noem dat miljoene wit Suid-Afrikaners ook gesterf het sonder om ‘n gratis huis te ontvang. Botman se volledige teks is op die US-webwerf gepubliseer, asook in Die Burger (By, 12 deser, p 3).

Op die 21ste het die US-raad vergader (US-webwerf 23 deser). Die meerderheid raadslede kon blykbaar nog nie vrede maak met Die Burger se voorbladsyberig van 23 Junie waarin die moontlikheid van ‘n mosie van wantroue in Botman genoem is nie. Daar word geweeklaag oor die skade wat die US se beeld gely het en dat Botman se nalatenskap aangetas is. Raadslede wat na bewering die gedragskode oortree het deur hulle anti-Botman-gesindheid openbaar te maak, word afgedreig of ten minste geïntimideer; blykbaar om hulle vroegtydig met die oog op die aanstelling van die volgengde rektor te probeer neutraliseer. Die meerderheidsgesindheid in die US-raad dui tans nie daarop dat akademiese gehalte die deurslaggewende faktor by die aanstelling van die volgende rektor gaan wees nie.

Op die 22ste is die vierde huldigingsbyeenkoms vir Botman gehou (US-webwerf 22 deser). Mense soos Nico Koopman en Leopoldt van Huyssteen, die waarnemende rektor, het die woord gevoer. Van Huyssteen meen dat die US op die Botman-koers moet bly. Ook dít stem my tot droefheid, maar ‘n mens moet die konteks waarin hierdie byeenkoms en die jongste US-raadsitting plaasgevind het, in gedagte hou. Met verloop van tyd kom daar dalk groter akademiese realisme en soberheid. Die US as akademiese inrigting smag daarna. Die US sou myns insiens kwalik ‘n volle tweede Botman-termyn akademies-eerbaar kon oorleef.

Botman was giftig teenoor die Afrikaner gesind. Dit blyk bv uit ‘n aanhaling deur Espie Olivier, Oudtshoorn, uit Die Burger (13.12.06). Botman het in 2004 die volgende vraag aan die NGK-sinode gestel: “Is daar nog plek vir Afrikaans en vir die NGK?” (Die Burger, 11 deser, p 10). Al was Botman uitgesproke gekant teen hierdie kernwaardes van die Afrikaner is hy nogtans daarna in 2007 as US-rektor aangestel. Die US-tenkskip sal omgedraai moet word, sodat hy weer op koers na akademiese aktiwiteit (onderrig en navorsing) in Afrikaans kan kom. Op die kampus moet daar ook weer ruimte vir die ontwikkeling van Afrikaner-leiers geskep word. Moontlik bied dit die heel beste manier om aan die onverkwiklike Suid-Afrikaanse werklikheid van bv onbeskaafdheid, ondoeltreffendheid, agteruitgang, verval, korrupsie en ander misdaad te ontsnap.

UV-rektor se mede-skollie uit

Die Universiteit van die Vrystaat se wit studentedekaan vir transformasie moet sy pos ontruim nadat hy klaarblyklik nie daarin geslaag het om die rektor se swart agenda deur te voer nie.

Dit is bevestig deur Lacea Loader, UV-woordvoerder.

Loader het egter ontken dat die besluit verband hou met Buys se planne om “fundamentele en volledige transformasie” oftewel verswarting van die Kovsie-kampus onder aanvoering van die rektor Jonathan Jansen deur te voer.

Buys het op gebruiklike wyse naakte Boerehaat ingespan om die inwoners van die JBM Hertzog-manskoshuis tot sy “kulturele hernuwingsproses”, te bekeer.

Groot ongelukkigheid heers onder studente en alumni van dié universiteit daaroor.

Klaarblyklik het Jansen se plan om soos gewoonlik ‘n witte te gebruik vir sy verswartingsprojek, nou gesneuwel.

Gedenkwaardighede, onder meer persoonlike items wat aan die Boere-generaal JBM Hertzog behoort het, is uit die koshuis verwyder as deel van Jansen en Buys se kultuurslopingprojek teen Afrikaners.

Die voormalige voorsitter van die Kovsie-alumni-trust en oud-inwoner van JBM, wat homself as “pro-transformasie” beskryf, se oë het blykbaar nou effens oopgegaan nadat die ANC-aanslag nader tuis beweeg het.

Jonathan Jansen, die rektor en aanstigter, wat openlik teen wit Afrikaners agiteer, het voorheen die “proses van hernuwing” verdedig, maar dit lyk asof Buys se dae getel is en Jansen van hom ontslae geraak het om sy verleentheid te verberg na heftige teenstand.

Jansen het oudergewoonte die ontstoke betrokkenes tot leuenaars verklaar en ontken dat gedenkwaardighede uit die koshuis verwyder is. Hy het gesê die naamsverandering van die koshuis “is deel is van ’n konsultasieproses”.

Rapport het egter ’n opname bekom van die toespraak wat Buys op 19 Februarie by JBM gemaak het. Hieruit is dit duidelik dat die studentedekaan onder aanvoering van Jansen, verklaar dat die sogenaamde “konsultasieproses” pure oëverblindery is.

Buys, ‘n NG-predikant wat deurgaans altyd Engels praat, het voor studente verklaar: “Ek wil dit duidelik stel: Hierdie koshuis sál verander. In elke opsig. Die naam van die koshuis sal verander. Die museum (in die voorportaal van die koshuis) met materiaal wat aan JBM Hertzog behoort het, sal verwyder word.

“Ek wil dit duidelik maak, of julle saamstem of nie, die goed moet dié jaar verander. Vanjaar is die jaar wat hierdie koshuis fundamenteel en volledig verander.”

Daar is groot ongelukkigheid oor die bestuurstyl van die Kleurlingrektor, wie se termyn pas verleng is: “Wanneer hy met ons op vergaderings praat, klink hy erger as ’n diktator. Hy praat soos ’n skoolhoof wat met laerskoolkinders praat, behalwe dat ’n laerskoolhoof nie sal vloek voor sy leerlinge nie.”

Vlaminge wat van Jansen se optredes voor ‘n buitelandse gehoor bygewoon het, het voorheen aan Praag gesê gehore was ook geskok deur die man se gebrek aan opvoeding, verwysings na seks met jong vroulike studente en onbeheersde gekruide taal.

Jansen het reeds in sy talle Beeld-opiniestukke sy minderwaardigheid met giftige anti-Afrikaanse en anti-wit ywer verklaar. Dit manifesteer voorts in sy skollie-gedrag en ongeskunstelde maniere.

Studente sê hul rektor se gereelde gebruik van die woorde “fok” en “my God” in die openbaar gee veral aanstoot.

Kovsies nou ‘n ‘Nazi- of kommunistiese heropvoedingskamp’

Jonathan Janse, 'Führer van Kovsies wat net soveel eerbied soos Jesus Christus verdien' — Jonathan Jansen, ‘Führer van Kovsies wat net soveel eerbied soos Jesus Christus verdien. “Die Universiteit van die Vrystaat, en veral die koshuise, is in ‘n heropvoedingskamp van die Nazi- of kommunistiese tipe verander.” Só sê ‘n derdejaarstudent op die kampus wat uit vrees vir viktimisering naamloos wil bly.

Nog ‘n koshuis op die kampus, JBM Hertzog, is in Februarie gesluit en studente is van alternatiewe akkomodasie voorsien ten einde hulle in heropvoedings- en breinspoelingsprogramme te plaas. Die studentedekaan van die universiteit, Rudi Buys, ‘n radikale NG-predikant wat van Stellenbosch afkomstig is, het die rektor Jonathan Jansen met Jesus Christus vergelyk en gesê dat die staat die waardes van kinders moet bepaal en nie hul ouers nie.

In ‘n video-opname wat deur Die Volksblad gemaak is, betreur Buys die feit dat ouers en familie steeds invloed op studente uitoefen wat veroorsaak dat hulle in Afrikaans wil studeer en die Afrikaanse kultuur en tradisies op die kampus wil handhaaf. Jonathan Jansen en Buys is volgens mediaberigte fanaties daaroor “om die universiteit van sy Afrikaanse en wit geskiedenis te stroop”.

JBM Hertzog-koshus se naam gaan blykbaar verander word na dié van die swartmagaktivis, Steve Biko. Dis veral Hertzog se standpunt ten gunste van Afrikaans as amptelike taal van Suid-Afrika wat aanstoot gee. Rudi Buys en Jonathan Jansen bevorder aktief Engfrikaans en Kaaps op die kampus. Buys het byvoorbeeld die Engelse woord “ultimate” gebruik om sowel Jesus as Jonathan Jansen mee te beskryf.

Studente van JBM Hertzog word geteiken omdat hulle nie na Jonathan Jansen met die nodige piëteit, agting en eerbied opsien nie. “Jonathan Jansen is die Führer op die kampus en jy moet op jou knieë val en hom aanbid oral waar hy gaan,” het ‘n inwoner van JBM Hertzog gesê.

As straf omdat studente blykbaar by een geleentheid verlede jaar nie na Jansen “soos na Jesus” geluister het nie, is alle gedenkwaardighede en Afrikaanse simbole uit die koshuis verwyder, selfs Springbokrugbytruie.

Rudi Buys is aangehaal waar hy gesê het:

“Ná ’n voorval verlede jaar het ek en prof. (Jonathan) Jansen en nog ’n paar van die senior bestuur van die UV met die inwoners gaan praat. Ek het gesien hulle luister nie vir prof. Jansen nie, toe staan ek op en sê: ‘Ek is ’n Christen. As ek in die kerk is, is Jesus Christus die stem wat sê dis hoe dit is. As hy praat luister ek, hy is die ultimate’.

“Toe sê ek: ‘As jy by ’n universiteit is en die rektor roep jou vir ’n vergadering, die top-persoon by die universiteit, en jy luister nie, dan is dit soos ek, wat in my geloofstradisie, sê ek luister nie na Jesus nie.’ Dis wat ek gesê het. Ek het eintlik ’n belydenis gemaak oor my eie geloof!”

Die woordvoerder van die UV, Lacea Loader, het verklaar dat heropvoeding by die koshuis nodig geraak het, ook vanweë “ongerymdhede met eerstejaarsontgroening”. Die eufemisme wat die universiteit vir heropvoeding gebruik, is “dinkskrums”. Sy sê: “Dit sluit onder meer in dat studente aan dinkskrums moet deelneem om die waardes van die koshuisgemeenskap te heroorweeg en elke tradisie en simbool daaraan te meet, insluitend die naam.”

Tydens sy video-onderhoude met Die Volksblad het Rudi Buys verder verklaar dat Amerikaanse metodes van heropvoeding soos dit by Harvard en elders gebruik word, by die UV toegepas sal word. Sulke metodes is daarop gerig om witskuld en ‘n gevoel van minderwaardigheid by blanke studente te vestig sodat hulle anti-wit diskriminasie en swart-op-wit geweld met gelatendheid sal aanvaar as “iets wat hulle en hul ouers verdien”.

Swartmag-manna in Potchefstroom

Het Obama in akademiese drag ook die Nazi-saluut gegee? Maar Beeld en Hannelie Booyens sê niks... — Het Obama in akademiese drag ook die Nazi-saluut gegee? Maar Beeld en Hannelie Booyens sê niks…

deur Leon Lemmer

Nelson Mandela is op Donderdag, 5 Desember, dood. Op Vrydag, 13 Desember, toe die Mandela-histerie op sy hoogtepunt was, is ‘n rubriek deur Hannelie Booyens gepubliseer. Ek het daaroor soos volg geskryf:

“Van die bedenklikste teks wat die afgelope tyd in Die Burger (en Beeld) gepubliseer is, is afkomstig van Hannelie Booyens, ‘n joernalistiekdosent, wat al die pro-Mandela-koerantvoorbladsye wil lamineer en monteer in die gange van die Skool vir Kommunikasiestudies van die Noordwes-universiteit [NWU]; klaarblyklik omdat sy ‘n groot Mandela-bewonderaar is.

“Sy is hoogs ontsteld dat honderde Potch-koshuisstudente, bv dié van Veritas, as deel van hulle ontvangs- en bekendstellingsritueel ‘n saluut gegee het wat haar aan die Nazi-saluut herinner. Dit is glo ‘n aanstootlike simbool van Ariese meerderwaardigheid en van ‘benouende denke’, ‘veral as dit gebeur op ‘n oorwegend wit en Afrikaanse kampus.’ Booyens sien seker uit na die verwagte verswarting en verengelsing van hierdie kampus.

“Sy vertel dat sy vroeg Vrydagoggend [6 Desember, na Mandela se dood die vorige aand], dus die dag toe die jongste Mandela-ophef in al sy felheid begin het, met verf en ‘n kwas na ‘n sypaadjie is waar daar ‘n swastika in die sement uitgekerf is. ‘Oor dié teken van haat het ek ‘n wit vredesduif geskilder met dié woorde: “Dankie, Madiba!”‘ Dit is ironies dat dit juis sy is wat in ‘n kampuspublikasie (13 Jun) teen impulsiewe gedrag gemaan het. Sy het sekerlik nie besin oor hoe die kampus sou lyk as almal op haar manier uitdrukking aan hulle politieke oortuigings gee nie. Aangesien daar tans nog orde op die kampus gehandhaaf word, hoop ek die universiteitsowerheid tree ferm teen haar op” (Praag 22 Des).

Hannelie Booyens, 'n selverklaarde linkse aktivis en 'Madiba-aanbidder' — Hannelie Booyens… ‘uiters links’ en ‘n Madiba-aanbidder

Let op dat Booyens teen die einde van die jaar verwys het na wat na bewering aan die begin van daardie akademiese jaar op die Potchefstroom-kampus van die NWU gebeur het. Dit is dus ‘n ou koei wat uitgegrawe is. Dit is gedoen enersyds weens Booyens se uiters linkse politiek en andersyds weens haar militante feminisme waarvolgens ou wit mans met grys skoene nie weet hoe om ‘n universiteit te bestuur nie. Dit is te betwyfel of hierdie jong mens veel van naziïsme verstaan, want selfs haar kennis van Suid-Afrika se onlangse geskiedenis, bv die terroriste se bedrywighede, is so gebrekkig dat sy onmeetlike waardering vir Mandela het. Mandela was in murg en been ‘n geweldenaar wat nooit geweld as politieke middel afgesweer het nie. Booyens verkies egter om hom met ‘n vredesduif te assosieer of simboliseer.

Booyens se skrywe is waarskynlik die oorsprong van die storm wat pas oor die NWU losgebars het. Wat sy reggekry het, is om die wit bestuur van die NWU sleg voor te stel. Die huidige veldtog teen die Potchefstroomse kampus van die NWU word gevoer in afwagting op die swart rektor, Dan Kgwadi, wat Theuns Eloff op 1 Junie sal vervang. Wat blykbaar beoog word, is dat wanneer Kgwadi om nie-akademiese redes (Praag 15 Des) beheer oorneem, dit moet lyk asof sy bewind ‘n verbetering op die tradisionele wit beheer gaan wees. Maar hierdie “verbetering” gaan van ‘n politieke, dus pro-ANC, aard wees. Akademies gaan dit sekerlik nie ‘n verbetering wees nie.

Vanjaar se bohaai het op 11 Februarie begin, ná die studente se ontvangs- en bekendstellingsprogram, toe die Potchefstroomse kampusrektor, Herman van Schalkwyk, op die NWU-webwerf berig het dat daar onbehoorlike praktyke by die manskoshuis Over de Voor en by die dameskoshuis Karlien was. Die betrokke huiskomiteelede is van hulle pligte onthef. Van sulke mense word verwag dat hulle hulle verantwoordelikhede teenoor die universiteit moet nakom. As daar menseregteskendings is, sal die kampusbestuur glo nie skroom om op te tree nie. Ooreenkomstig die mode word daar van koshuisstudente verwag om verpligte menseregtesessie by te woon. Heel teen die einde verwys Van Schalkwyk na “groetgebare … wat aanstoot kan gee.” Teen die betrokkenes is daar glo reeds opgetree.

Dit is bekend dat van die verantwoordelikste poste in die nuwe Suid-Afrika deur onbekwame, onverantwoordelike en, in sommige gevalle, misdadige elemente beklee word. Dit sou hoogs onbillik wees as Booyens se uitlatings die NWU aan die giere van diesulkes uitlewer. Diegene wat deesdae daarop roem dat hulle aan die “bevrydingstryd” deelgeneem het, het hulle nie net aan wandade skuldig gemaak nie, maar dikwels ook aan (ernstige) misdade. Daar kan geredeneer word dat die ANC se sogenaamde Waarheids- en Versoeningskommissie (op bevooroordeelde wyse) hierdie mense se misdaadrekords uitgevee het. Die feit bly dat hierdie mense se moraliteit sodanig was, en dalk steeds is, dat hulle bereid was of is om misdade te pleeg. ‘n Mens moet dus nie so dwaas wees om ‘n instansie soos die NWU aan beoordeling en verguising deur sulke ANC-elemente bloot te stel nie. Maar dit is presies wat weens die Booyens-geïnisieerde Nazi-saluut-storie gebeur het.

Maar daar is naas Booyens nog Afrikaanssprekende blankes wat gesorg het dat hierdie onbeduidende inisiasiegebruik tot iets verskrikliks deur die ANC opgeblaas kon word. Dit word wesenlik ‘n herhaling van die Reitz-voorval aan die Universiteit Vrystaat waarmee daardie rektor, Jonathan Jansen, hom met anti-blanke retoriek gate uit geniet het. Dit herinner ook aan Russel Botman, die rektor van die Universiteit Stellenbosch, se skandalige poging om daardie universiteit se eertydse departement volkekunde met Nazi-bedrywighede te assosieer. Al drie gebeure is tot die uiterste misbruik om blankes as Nazi-gesinde rassiste voor te stel.

Die eerste aanduidings van waarheen sake gedryf word, het op 21 Februarie in ‘n berig in Die Burger (p 3) gekom; ‘n berig wat sekerlik van Beeld oorgeneem is. Beeld het ‘n span van vier joernaliste saamgestel om die Potchefstroomse kampus van die NWU te diskrediteer. Kritiese lesers van die Naspers-koerante weet dat sulke joernalisspanne nooit na die toneel van bv ‘n plaasmoord gestuur word nie. Oor plaasmoorde word dikwels nie berig nie, of daar word doelbewus bitter min publisiteit aan gegee. As blankes van moord verdink word (Waterkloof-4, Griekwastad, Oscar Pistorius, ens), word geen onkoste egter deur Media24 ontsien nie en word dag na dag oor ‘n lang tyd omvattend oor die saak deur talle joernaliste berig. Die indruk word inderdaad deur hierdie koerante gewek dat die buitensporig hoë getal moorde wat in die nuwe Suid-Afrika gepleeg word aan wittes te wyte is.

My hipotese is dat Booyens met haar rubriek van verlede jaar, en/of deur aanhitsing sedertdien, Adriaan Basson oortuig het dat hier ‘n geleentheid is om die enigste universiteitskampus waar Afrikaanssprekende blankes nog in beheer en Afrikaans steeds die onderrigtaal is, naamlik Potchefstroom, so sleg moontlik voor te stel. Geen besware word teen die twee ander NWU-kampusse (Mafikeng en Vaaldriehoek) geopper nie, hoewel dit in albei gevalle akademies baie slegter as in Potchefstroom gaan. Sedert Booyens se genoemde rubriek van verlede jaar is verdere rubrieke van haar gepubliseer. Haar gesindheid en standpunt het dus guns in Media24-geledere gevind.

Daar is nog ‘n feit wat my hipotese onderskraag dat Booyens die bron van die huidige debakel is. In die berig van 21 Februarie staan daar: “‘n Dosent het onlangs ook op ‘n uitgekerfde swastika in sement afgekom. Met oudpres Nelson Mandela se dood het sy ‘n duif daaroor geverf.” Let op dat Booyens se naam (doelbewus) verswyg word; ook dat na die duif verwys word, maar die inskripsie “Dankie, Madiba!” word (doelbewus) verswyg. Booyens was hoogs waarskynlik dié kontakpersoon toe die joernaliste naarstiglik op soek na ‘n smeerstorie op die Potchefstroom-kampus besoek afgelê het.

In die berig word genoem dat The Higher Education Transformation Network “die universiteit as ‘n rassistiese instelling uitmaak. Die Noord-Gautengse hooggeregshof in Pretoria het ‘n dringende interdik aan die NWU toegestaan om ‘n Facebook-inskrywing waarin die swastika saam met die NWU se naam verskyn, te verwyder.” Herman van Schalkwyk besef dat die veldtog teen die NWU heeltemal oordrewe is: “Hy vind sprake van ‘n ‘Nazi-neiging’ op die kampus ‘belaglik’.”

Op 22 Februarie berig Die Burger (p 6) dat die departement hoër onderwys “geskok” oor die “Puk-groet” is. Die direkteur-generaal, Gwebs Qoonde, ‘n kommunis, het gesê hierdie saluut “druis in teen die grein van die demokratiese grondwet;” iets wat natuurlik elke keer beweer word as daar iets is waarvan die ANC nie hou nie. Dié departement het belowe om ‘n mediakonferensie oor hierdie saak te hou. Theuns Eloff, die NWU-rektor, “het gesê die ophef wat daar oor die groet gemaak word, is heeltemal gek … dis teleurstellend dat dit so buite verband geruk is.” Maar sowel Eloff as Van Schalkwyk “het gesê die instelling bied onvoorwaardelik verskoning aan en alle moontlike maatreëls is in plek om te verhoed dat dit weer gebeur.” Hierdie twee akademici weet dit is ‘n sotlike veldtog wat teen die NWU gevoer word, maar hulle besef ook dat die ANC ‘n (onverdiende) magsposisie in die nuwe Suid-Afrika beklee wat met die geringste aanleiding tot die uiterste teen wittes misbruik word.

In ‘n ander berig op dieselfde bladsy word genoem dat die kampusbestuur in die etensuur met studente oor die beriggewing gepraat het. “Die studente wat die amfiteater volgesit het, het uitgebars van die lag toe hulle hoor ‘n persepsie is in die media geskep dat ‘n Nazi-kultuur op kampus heers.” Ou videogrepe word glo in die pers gebruik. Rikus Fick, die studentedekaan, het gesê: “Ons vra onvoorwaardelik om verskoning as ons aanstoot gegee het.” Voorheen was die wittes goed genoeg om die land te ontwikkel. Waarvoor anders is hulle in die nuwe Suid-Afrika geskik, behalwe om as slaansak te dien en om om verskoning te vra?

Op 23 Februarie het News24 berig dat The Higher Education Transformation Network die minister van hoër onderwys versoek het om die bestuur van die NWU oor te neem. Die woordvoerder, Hendrick Makaneta, het gesê dat hulle bly is dat hulle nou grafiese bewyse van die “racist practices” het. Dat dit verouderde fotomateriaal is, maak geen verskil as hierdie swartes ‘n stok soek om blankes mee by te kom nie.

Thandi Modise, die premier van die provinsie Noord-Wes, het gesê die provinsiale regering monitor die gebeure op die Potchefstroom-kampus. “She said it was disturbing, because the incident demonstrated that segments of our young, white people were still vulnerable to ethnic and racial indoctrination.” Die beskuldigings het dus al tot indoktrinasie geëskaleer. Soos gebruiklik word net wittes rassiste genoem, hoewel daar op die foto’s ook swartes is wat die saluut gee.

Die Burger het op 24 Februarie (p 6) berig dat die NWU gevaar loop om deur Blade Nzimande, die minister van hoër onderwys en die sekretaris-generaal van die Suid-Afrikaanse Kommunistiese Party, onder administrasie geplaas te word. Theuns Eloff, wat oor drie maande as rektor uittree en dus nie veel langer deur die ANC-regering geïntimideer kan word nie, het gesê die saluut is niks nuuts nie. “Die Romeine het dit al gedoen en die studente doen dit al jare lank. Die meeste weet nie van die Nazi-konnotasie nie.”

Op die 25ste het die aangewese rektor van die NWU van hom laat hoor (Die Burger, p 2). Dan Kgwadi se standpunt is, soos verwag kon word, soos dié van die ANC-regering. Hy “meen die Nazi-saluut is geheel en al nie in ooreenstemming met die burgerlike samelewing en sy aktiwiteite nie.” Daardie “burgerlike samelewing” verwys seker na wat in die nuwe Suid-Afrika graag “die mense” (“the people”), dus die swartes, genoem word. Hulle woord is deesdae mos wet. Volgens wet “kan Nzimande by die NWU … ingryp deur ‘n bepaalde opdrag aan die instelling te gee oor aksies wat by die instelling geneem moet word.” Nzimande het ‘n verslag van die NWU aangevra.

Dit lyk asof daar in die praktyk weinig sprake van akademiese vryheid en universitêre outonomie in die nuwe Suid-Afrika is. Op 28 Februarie was Kgwadi se standpunt op RSG dat (wit) rassisme op die Potchefstroom-kampus voorkom. Let ook op hoe Kgwadi sonder meer van die veronderstelling uitgaan dat dit ‘n Nazi-saluut is. Dit lyk nie asof daar veel objektiwiteit, akademiese en wetenskaplike gesofistikeerdheid en doodgewone insig van hom verwag kan word nie.

Die storie van die Nazi-saluut is, soos hierbo aangedui, blykbaar deur Booyens begin. In Die Burger (25 Feb, p 16) verduidelik ‘n leser waarom beweer word dat die saluut uit die Romeinse tyd kom. Benito Mussolini het dit via die skrywer Gabriele D’Annunzio (1863-1938) vir gebruik deur die Italiaanse fasciste oorgeneem. “Hitler en die Nazi’s het dit weer afgekyk van die Italiaanse fasciste … aangesien die Romeinse Ryk die suksesvolste wêreldryk nóg was, het dit besonderse byval by Hitler se beskouing van die geskiedenis gevind. As die yl Romeinse verbintenis wel aanvaar word, is Nzimande mos nou eintlik geskok oor ‘n kultuur wat die wêreld ‘n veel ryker plek gemaak het as Hitler en sy Nazi’s. Dis tog ook so jammer hy sien nie die skreiende ironie in sy eie uitgediende Kommunistiese Party (asook ons regerende party en die grootste spul unies) se mildelike gebruik van die term ‘comrade’ vir mekaar nie. Die term is tog gebore in die Russiese revolusie en ‘n staat wat die wêreld nie net aan die hel van kommunisme blootgestel het nie, maar ook leiers soos Joseph Stalin wat man alleen die dood van meer van sy eie mense veroorsaak het as enige iemand voor of ná hom.”

Op 26 Februarie het Die Burger (p 5) berig dat Gwebs Qonde op ‘n nuuskonferensie gesê het dat die NWU nie met verduidelikings moet kom nie, maar moet optree. Uit hierdie aanmatigende houding van kommuniste soos Nzimande en Qonde blyk dat hulle meen die verhouding tussen die departement hoër onderwys en universiteite is dié van baas teenoor klaas. Ek vind dit bedroewend dat geen universiteit nog die akademiese integriteit gehad het om bewaar teen hierdie soort kommunistiese dominansie te maak nie. Tradisies wat vir “sommige op die oppervlak na kulturele en spanbou-geleenthede lyk, dra by tot ‘n kultuur van uitsluiting en die voortbesrtaan van stereotipes oor ras, geslag en seksualiteit,” aldus Qonde. Met kenmerkende kommunistiese sluheid het Qonde “die NWU gekap oor bewerings van intimidasie en viktimisering van studente en personeel wat uitpraat oor onaanvaarbare praktyke. ‘Die universiteit moet verseker dit gebeur nie en nié op ‘n heksejag gaan nie’.” Dit is ‘n duidelike poging om tugstappe teen diegene wat die NWU diskrediteer en onrus stook by voorbaat te probeer saboteer.

In ‘n berig in Beeld (27 Feb) spreek Hoër Onderwys Suid-Afrika (Hesa – voorheen die Komitee van Universiteitshoofde) hom sterk uit teen die NWU-gebeure. “‘Universiteite moet menswaardigheid en menseregte beskerm en bevorder. Dit moet ook beslissend optree waar sulke waardes in die gedrang gebring word’ … Hesa is daartoe verbind om met sy lede (universiteite) saam te werk om institusionele kulture te bou wat teen rassisme en seksisme is en sosiale insluiting en respek vir diversiteit bevorder … Hesa verwelkom die erns waarmee die NWU-leiers die kwessies op sy kampus gepak het en hoop dat daar op aksies besluit sal word wat die waardes van die Grondwet versterk.” Dit is duidelik dat Hesa die ANC se standpunt onderskryf. Dít verbaas nie, want binne drie maande sal net een blanke rektor (van die Universiteit Kaapstad) inspraak in Hesa hê.

Aan die begin het ek genoem dat Booyens beswaard oor beweerde Ariese meerderwaardigheid is. As ‘n mens objektief na die geskiedenis kyk, is daar heelwat wat op die moontlike meerderwaardigheid van sekere (etniese) groepe, bv die Duitsers en Jode, kan dui. Wat sekerlik waar is, is dat alle groepe, geoordeel aan hulle prestasies, nie ewe talentvol of voortreflik is en in daardie sin gelyk of eenders kan wees nie.

As dit belangrik geag word dat ons ons van fascisme moet distansieer weens sommige fasciste se wanprestasie, geld dit soveel te meer vir kommunisme. Fascisme was vir ‘n baie korter tyd as kommunisme ‘n beduidende faktor in die geskiedenis. Fascisme het die dood van baie minder mense as kommunisme veroorsaak. Nou kom Nzimande, die plaaslike hoofkommunis, en spreek sy verontwaardiging oor die gebruik van ‘n beweerde Nazi-saluut uit. Die Nazi’s het net in die buiteland dood en verwoesting gesaai. Die Nazi-saluut behoort dus plaaslik minder verontwaardiging te ontlok as die kommunisme, wat weens bv die UDF/ANC se terroristiese bedrywighede baie plaaslike mense op aaklige wyse gedood en vermink het. Die ANC-saluut, die swaai van ‘n gebalde vuis in die lug, wat so kenmerkend van die “vredesikoon” Nelson Mandela was, behoort as veel meer afkeuringswaardig as die Nazi-saluut beskou te word. Verder is daar ook die ANC se sterk standpunt teen Israel, wat sekerlik heelwat meer as ‘n skeut anti-semitisme bevat.

Deel van die destruktiewe rekord van die ANC is die afbrand van die biblioteek van die Universiteit van Zoeloeland. Talle kere is in die pers berig dat Nzimande daarop roem dat daardie daad van brandstigting volgens eie erkenning sy hoofbydrae tot die “bevrydingstryd” was. Dit is my oortuiging dat iemand wat so ‘n veragtelike daad gepleeg het hom lewenslank vir die bekleding van ‘n openbare pos gediskrediteer het. Myns insiens sou so iemand in geen beskaafde land in ‘n kabinetspos aangestel word nie; allermins in dié van hoër onderwys. Hoe kan Nzimande met enige morele gesag die leviete aan ‘n universiteit oor enige saak voorlees as hy skuldig is aan die vernietiging van soveel akademies waardevolle inligting en hy miljoene der miljoene rand se staatsgeld in vlamme laat opgaan het?

Maar daar is ook ‘n les in die klein vuurtjie wat Booyens gestook het en deur wittes soos die Naspers-joernaliste verder aangeblaas is. Daardie vuur moet in die kiem gesmoor gewees het. Kyk watter momentum het dit in die ANC se hande opgebou. Die ANC weet reeds dekades lank hoe om blankes met vuur en swael te beveg.

Die oorgawe of ondergang van blankes geskied nie sonder die medewerking van blankes nie. Swartmag regeer die land weens die ruggraatlose magsoorgawe van FW de Klerk, wat die hartlike samewerking van verloopte Afrikaners soos Roelf Meyer en Leon Wessels gehad het. Potchefstroom, as die laaste wesenlik blanke en Afrikaanse universiteitskampus in die land, gaan van 1 Junie af vinnig verswart en verengels weens die hartlike samewerking van blankes. Hoewel blanke akademici steeds in die meerderheid in die NWU se senaat is, het die meerderheid senaatslede ten gunste van die akademiese liggewig Dan Kgwadi (eerder as die egte akademikus Herman van Schalkwyk) as rektor gestem. Dit is in die akademiese belang van die NWU én in die openbare belang dat hierdie besluit dringend heroorweeg word.

Die rol van PRAAG by Afrikanerbevryding

deur Dan Roodt

[followbutton username=’danroodt’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

Hou van Dan Roodt se Facebookblad

Ek wil nie hier, anders as wat Flip Buys van Solidariteit so gereeld in sy Rapportrubrieke doen, my eie beul blaas nie. Toe ‘n dertigtal van ons egter presies veertien jaar gelede die Pro-Afrikaanse Aksiegroep in ‘n lesingsaal by UNISA gestig het, het ons geweet dat iets gedoen moes word om die agteruitgang van Afrikaans en die Afrikaner in Suid-Afrika te stuit.

Destyds was die internet nog in sy kinderskoene en ADSL of 3G nog nie ‘n werklikheid nie. As mens jou epos wou lees, moes jy van ‘n inbelmodem gebruik maak. Facebook en Twitter, of selfs ‘n gesofistikeerde kommentaarstelsel soos Disqus wat ons hier – in Afrikaans! – gebruik, het nog in die verskiet gelê. In April 2000 het die PRAAG-webblad egter afgeskop en sedertdien net van krag tot krag gegaan.

Ons kan op ‘n latere stadium bietjie nabetragting hou oor al ons avonture van die afgelope veertien jaar, van die stryd in die media tot die periode waartydens ons aan skietoefeninge met plaaswagte bestaande uit boere in die Noord-Transvaal deelgeneem het. Dít alles is geskiedenis. Miskien sal dit in die vergeteleheid vesink en saam met die Afrikaner in Suid-Afrika uitgewis raak. Veel eerder sal ons dit iewers in die toekoms opskryf as die begin van ‘n herontwaking nadat ons deur die kommunistiese propagandameesters in die wêreldmedia verslaan is en ons land sonder slag of stoot deur ‘n korrupte bende vanuit ‘n Zambiese kamp verower is.

Vandag wil ek kortliks stilstaan by ons rol vandag en in die onmiddellike toekoms, ook in die aanloop tot die nasionale verkiesing op 7 Mei 2014.

PRAAG speel op vele terreine ‘n rol, wat ek hier in volgorde van belangrikheid wil lys en agterna ietwat verder wil belig:

As pro-Afrikaanse NRO (nie-regeringsorganisie);
as Afrikaner-dinkskrum;
as digitale nuus- en meningsblad;
as uitgewer en kultuurskepper.

Pro-Afrikaanse NRO

Min Afrikaners besef dit, maar dwarsdeur die wêreld is daar nie-regeringsorganisasies (NRO’s) wat ‘n ontsettende belangrike rol in die politiek speel. Hulle bring regerings tot ‘n val, verander die politieke stelsels van lande en kan hele volkere laat verdwyn of verskyn. Soms is dit ook makliker vir regerings en geheimedienste om hul strategiese doelwitte deur middel van dié “apolitiese” organisasies te bereik.

In Suid-Afrika is dosyne sulke NRO’s bedrywig wat hoofsaaklik vanuit die buiteland befonds word. Daar is die Open Society Foundations van die Hongaars-Amerikaanse miljardêr, George Soros. Daarbenewens tref ons die volgende aan: Section 27, die Helen Suzman-stigting, Africa Check, die Instituut vir Sekerheidstudies, die Instituut vir Rasseaangeleenthede, die Instituut vir Globale Dialoog, die Instituut vir Geregtigheid en Versoening, Amnestie Internasionaal, die Duitse politieke stigtings, waaronder die kommunistiese Rosa Luxemburg-stigting se kantoor in Johannesburg, asook vele ander.

Baie van die Suid-Afrikaanse NRO’s het vanuit die duistere wêreld van die anti-apartheidsbeweging en sy verwante terreurorganisasies ontstaan. Toe en nou is hulle ten dele deur Boerehaat gemotiveer en werk steeds aktief aan ons ondergang mee. ‘n Britse burger staan byvoorbeeld aan die hoof van Section 27 wat hom ten doel gestel het om alle Afrikaanse skole in Gauteng te verengels.

Terwyl die meeste Afrikaanse organisasies op die dikwels onbekwame ANC-regering fokus en een jare lange hofsaak na die ander teen staatsdepartemente voer (wat op die duur vir ons wát beteken?), probeer PRAAG met sy beperkte middele die Afrikaansvyandige NRO’s dophou en dwarsboom. Ons betoging teen Section 27, asook vele briewe aan Engelse koerante oor mev. Barbara Creecy, die Gautengse LUR vir onderwys, het vrugte afgewerp en ‘n tydelike wapenstilstand in die aanval op Afrikaanse skole bewerkstellig.

Ons het gesien hoe Africa Check verlede jaar vir Steve Hofmeyr met aansienlike steun van die linkse media aangeval en probeer verdag maak het deur sy stelling dat “Afrikaners soos vlieë sterf” as onsin af te maak. Ook onlangs het Africa Check beweer dat verkragting in Suid-Afrika nie so erg is nie, “omdat niemand eintlik weet wat die ware statistieke is nie”.

So pas het ‘n woordvoerder van George Soros se Open Society Foundations, Jacob Dlamini, in Business Day aangekondig dat hulle Afrikaners wat in die vorige regering gedien het verder wil vervolg op grond van getuienis wat Eugène de Kock voor die howe mag plaas. Tussen die reëls verstaan ‘n mens dat De Kock dalk vrygelaat gaan word op voorwaarde dat hy die vorige Afrikanerbewind verraai en op allerlei maniere inkrimineer sodat ‘n Stalinistiese “skouverhoor” soortgelyk aan Tutu se lieg-en-biegkommissie nogmaals teen Afrikaners ontketen mag word.

Dít alles om ons mense met witskuld te breinspoel sodat hulle eerder wegkruip as om vir hul regte op te staan!

Vanselfsprekend sal ons ons verdediging teen die NRO’s moet verskerp, want hul uiteindelike doelwit is niks minder as kultuurmoord op die Afrikaner of selfs erger nie.

Dis ‘n Dawid-en-Goliat-stryd wat ons voer teen groepe wat met miljoene dollar vanuit die buiteland befonds word om ‘n onophoudelike propaganda-oorlog teen ons volk te voer. Maar om terug te deins, sou selfmoord beteken!

Afrikaner-dinkskrum

Die vermaarde Franse filosoof, Alain de Benoist, het onlangs gesê dat daar in sy land geen toekomsgerigte denke meer bestaan nie. Slegs in China en die VSA is daar nog sulke denke. Wat ‘n verdoemende uitspraak oor Frankryk!

Interessant is egter dat De Benoist meen dat toekomsgerigte denke in Amerika hoofsaaklik deur die dinkskrums of “think tanks” bedryf word. Hulle ontleed gegewens in die hede, skets toekomsscenario’s en maak voorspellings.

PRAAG het willens en wetens ook ‘n dinkskrum geword wat vir die Afrikaner ‘n nuwe toekoms wil bedink. Die toekoms wat ons sien, lê buite hierdie bestel, met eie instellings en selfs grondgebied sodat ons weereens ons verlore soewereiniteit kan herwin. Dis nie genoeg om daardie toekoms te verbeel nie; daar moet ook nou al daarvoor beplan word!

Nog ‘n funksie van ‘n dinkskrum is om inligting te ontleed en aan alle belanghebbendes te kommunikeer. Ons poog om deur die publikasie van unieke artikels oor internasionale politiek sulke inligting aan die Afrikaner bekend te stel. Vele van die artikels en hoofartikels op praag.co.za verteenwoordig dae en ure van navorsing oor toestande in die buiteland wat op ons eie situasie betrekking mag hê. Suid-Afrika is vanuit die buiteland deur die ANC-SAKP-alliansie verower en Afrikanerbevryding sal slegs met inagname van buitelandse strominge en neigings kan geskied.

‘n Belangrike funksie van enige dinkskrum is om ‘n goedgesinde politieke party van raad en insig te bedien. Die Amerikaanse Heritage Foundation verrig byvoorbeeld so ‘n taak vir die Republikeinse Party in die VSA terwyl elkeen van die groot Duitse politieke stigtings aan ‘n politieke party verbind is. Op die webblad van die Heritage Foundation word dit soos volg beskryf:

Founded in 1973, The Heritage Foundation is a research and educational institution—a think tank—whose mission is to formulate and promote conservative public policies based on the principles of free enterprise, limited government, individual freedom, traditional American values, and a strong national defense.

Die Broederbond en verskeie ander groeperinge het tydens die suksesvolle jare van die Nasionale Party dieselfde soort dinkskrumrol vervul. Uiteindelik het die hele Afrikanerbouwerk van die verlede egter skouspelagtig in duie gestort, veral ná die oorwinning wat die ANC-SAKP eers in die internasionale media en toe by die stembus oor die Nasionale Party behaal het.

Vier jaar gelede wou PRAAG so ‘n verhouding met die Vryheidsfront Plus bewerkstellig en ‘n tyd lank was ek voorsitter van die VF Plus se navorsingskomitee. Die kleinlike politiekery en nydigheid binne daardie party het so ‘n verhouding egter onmoontlik gemaak.

Met die totstandkoming van die nuwe Afrikaner- politieke party, Front Nasionaal, werk ons weereens as dinkskrum nou saam met die partystrukture en sal help om strategie vorentoe te bepaal, gegrond op al ons navorsing en inligting wat oor die afgelope veertien jaar versamel is.

Digitale nuus- en meningsblad

Ons is almal oorbewus van die Naarpers-monopolie in Afrikaans en die funeste rol wat dié mediagroep speel om ons mense met fatalisme, defaïtisme, nihilisme en immorele dekadensie te vul. As dit nie ‘n sangeres soos Karen Zoid is wat met haar witskuld, anti-Afrikaanse reënboognasie-ideologie aan ons jeug afgesmeer word nie, is dit die vulgêre pseudo-komediant Casper de Vries wat die Afrikaner en veral Christene op KykNET beledig en afkraak.

Verder poog Naarpers se verskeidenheid dom wit en veral bruin rubriekskrywers en meningsvormers om gedurig die huidige bestel met sy ingeboude onreg en Boerehaat as “natuurlik”, onvermydelik en onveranderlik voor te stel. Wat eintlik ‘n tirannie van die meerderheid is, word as “vryheid en demokrasie” opgehemel. Tot onlangs het die Naarpers-koerante alles wat in die land verkeerd loop getroef met lofsange aan “ons wonderlike grondwet”, dermate dat Hermann Giliomee hulle “grondwetters” begin noem het.

Die meeste van Naarpers se rubriekskrywers dink nie meer in Afrikaans nie en ‘n mens salueer as’t ware die anglisismes en Engelse clichés soos hulle verbykom as jy Tim du Plessis, Henry Jeffreys of Jonathan Jansen lees. Trouens, Naarpers se Afrikaanse publikasies maak deesdae meermale van Engelse rubriekskrywers ek kommentators gebruik wat uit daardie taal vertaal word, asof hulle nie meer Afrikaners vertrou om in hul publikasies te skryf nie, maar slegs Engelse globaliste of fanatiese voorstanders van die totalitêre Suid-Afrikanisme wat Afrikaners uitsluit.

Van die verskeidenheid rubrieke en meningsartikels wat tans op praag geplaas word, is van die beste wat daar in dekades in Afrikaans verskyn het. Skrywers soos Gustav Venter, Manfred Delport, Leon Lemmer, Danie Goosen, Joseph Secrève en ekself baljaar op die breë register van Afrikaans. Dit wissel van skerp en geestig, tot verwikkeld intellektueel, dikwels in dieselfde artikel! Veral Leon Lemmer se langer artikels waar hy met vers en kapittel in keurige taal die vergrype van verpolitiseerde hoër onderwys of anti-Afrikaner-ressentiment onder bruines beskryf, is iets unieks in ons taal. So pas het Lemmer ‘n nuwe term gemunt vir wat polities korrek as “transformasie” bekendstaan: “ontwitting”.

Dis iets van ‘n kreatiewe voorhoede soos daar laas in die 1930s onder Afrikaners bestaan het.

Uitgewer en kultuurskepper

Sowel die ANC-staat as Naarpers sien die Afrikaanse kultuur as iets wat vir eie politieke en ideologiese doelwitte gemanipuleer moet word. Dit stem byna volkome ooreen met die wyse waarop kultuur in Oos-Duitsland of die voormalige Sowjetunie aan staatsmag – of monopolistiese dwingelandy in Naarpers se geval – onderworpe gemaak is. Geen boek of selfs fiktiewe verhaal soos ‘n roman of novelle word gepubliseer indien dit nie die kultuur-marxistiese sienings van Afrikanerskap, die gesin, identiteit, geslag, ras en dies meer, eerbiedig nie. Dieselfde geld die teaterstukke by kunstefeeste en selfs Afrikaanse films wat meermale die heersende ideologie bevestig, eerder as wat dit bevraagteken word.

Nie net word die Afrikaanse kultuur gemarginaliseer deur middel van verengelsing en staatsvyandigheid nie, maar dit word ook verarm deur ‘n verskraalde, eendimensionele inhoud daaraan te verleen.

Ons kultuurprobleem strek egter veel verder terug as bloot die totalitêre hede met sy kwasi-kommunistiese, verpolitiseerde boeke, toneelstukke en gewilde kykstof soos Sewendelaan op die SAUK. Oor die afgelope dekades het Naarpers veral anti-Afrikaner-figure soos André P. Brink, Antjie Krog en Marlene van Niekerk opgehemel, as sou die Afrikaanse letterkunde net uit sulke mense bestaan! Tydens die hoogtepunt van die Afrikanerbeweging tydens die 1960s, pleks van skeppend en vernuwend op te tree, het die sogenaamde Sestigerbeweging verkies om klakkeloos agter Boerehaters soos Nadine Gordimer en Alan Paton aan te hardloop en dieselfde karikature van ons volk as in hul boeke tot stand te bring. Verwoerd was uiteindelik reg toe hy destyds op die vooraand van sy sluipmoord in September 1966 in sy Republiekdagtoespraak op 31 Mei gesê het:

“En nou wil ek uiting gee aan die onuitgesproke, dikwels onuitgesproke verlange van ons volk dat daar vir ons ook, soos vir ander volke in hul wonderuur, dié skrywers en dié digters mag ontstaan wat kan en sal wil besing die heldedade van hul eie geslag. So kan dit vir ons ook gegee word, soos in die uur van roem van groot volke in die verlede was, waar diegene kon opstaan wat nie weifelend vra: Wát is ’n volk? nie, maar wat kan uitjubel: Dit is my volk, só is my volk, só kan hy ook wondere verrig, só is hy skepper van ’n eie toekoms!

“Die skrywer en digter wat in hierdie tyd só kan besing wat nou gebeur, sal aangehaal word so lank soos die volk van die Republiek van Suid-Afrika bestaan. As daar uit ons midde diegene kan ontstaan wat die mooie van ’n volk se lewe wil besing, wat nie terughuiwer om patriotisme, vaderlandsliefde, te huldig nie, wat nie net volgens moderne patrone soek na wat elders in die volkere wat reeds oud is, die mode is nie, maar wat ooreenkomstig die vaste patroon van huldebetuiging aan die eie volk, die lelike, die vleeslike opsy kan skuiwe en kan kyk na die geestelike, en die mooie en die grootse, wat die moderne geskiedenis kan besing!

“Kon ons nou maar in ons tyd ook sulke skrywers en digters vind, hoe ryk sou ons ons nie ag nie, hoe ryk sal ons volk van die toekoms nie wees nie, om dan te weet, deur sulke tolke, wát in die hart van die volk van vandag omgaan terwyl hy belewe, vyf jaar ná die gebeure, hierdie wonderwerk, hierdie groot mylpaal in die geskiedenis van ons volk.”

Met die voordeel van terugskouing, kan ons vandag sê dat Verwoerd uiteindelik tydens dié veelbesproke polemiek rondom ‘n drama deur N.P. van Wyk Louw, gelyk had. Die moderne Afrikaanse letterkunde het, op een of twee uitsonderings na, nooit tot groot hoogtes gestyg nie. Dit het verval in oppervlakkigheid, nihilisme en ‘n sieklike anglofilie, selfs Boerehaat en karikaturisering van Afrikaners soos wat dit deur ons ergste vyande beoefen word.

Terwyl die groot Afrikaanse uitgewerye onder Naarpers se beheer vanuit die Kaap streng sensuur toepas om te sorg dat slegs werke wat in die ANC-SAKP- politieke dwangbuis pas ooit die lig sien, wil PRAAG vernuwing, herbesinning en skeppende onverskrokkenheid aanmoedig. Ons eksperimenteer tans met verskeie digitale modelle, eboeke, maar ook aanlynpublikasie soos tans met Gustav Venter se vervolgverhaal Bodem.

Die vyand beset ook die Afrikaanse universiteite waar enige afwyking van hul norm genadeloos gestraf word met die vervolging van akademici, histeriese “media-verhore” en beswaddering, net soos dit in die tyd van Josef Stalin in Rusland gedoen is.

Die stryd om die hart van die Afrikanerkultuur móét in ons guns beklink word. Ons is nie net op die voorpunt van Afrikaner- politieke denke nie, maar ook van skepping in Afrikaans.

Ons wil graag sien dat daar eweneens ‘n Afrikaner-hergeboorte in die kunste tot stand kom – in Standaardafrikaans! Onlangs het ons gesien hoe Standaardafrikaans deur die SAUK, die Universiteit van Stellenbosch en selfs die Akademie onder leiding van prof. Wannie Carstens, aangeval word.

Die aanslag is totaal en totalitêr: ons hele menswees word bedreig. Daarom moet ons verset daarteen óók alles monster: die politiek, die kultuur, die taal, finansiële en ekonomiese oplossings, ons ysere wil wat in sommige van Van Wyk Louw se gedigte besing word:

Ons wil moet blink wees, buigsaam soos die staal,
een helder drif, een lem, een straal
vanuit die brein, die skouer, die taaie digte
vlegsel van die spiere en armgewrigte
tot in die koel punt van die mes

Sluit aan by PRAAG!

‘n Dik spyker gaan rieldans toe

'n Gedeelte van die Afrikaanse Taalmonument in die Paarl — ‘n Gedeelte van die Afrikaanse Taalmonument in die Paarl

deur Leon Lemmer

Met kultuur mag nie gemors word nie, maar dit kan nogal snaaks wees as ‘n werklik belangrike persoon daaroor skryf; ‘n krummeltjie wat ‘n brood geword het, soos dit onlangs so mooi op praag gestel is. Kort nadat Michael le Cordeur as’t ware die vloer op die hoofbladsye van Die Burger met sy forumartikel oor die klopse gevat het (2 Jan, p 13; Praag 5 Jan), plaas hierdie koerant as ‘n forumartikel sommer nog ‘n teks van hom oor die bruines se kultuur. Die opskrif is: “Verenig deur die riel” (Die Burger, 7 Jan, p 9). Feitlik onvermydelik is albei artikels ook op die Afrikaanse Taalraad se webwerf gepubliseer. Die onderskrif van laasgenoemde koerantartikel lui: “‘n Aand van rieldans het Michael le Cordeur oortuig dié dans is die ideale manier om brûe tussen taalgemeenskappe te bou en alle Afrikaanssprekendes te verenig.” Sy onderwerpe is dus dans, taal en politiek.

Dié artikel verwys na die ATKV se jaarlikse rieldanskompetisie wat verlede jaar die agste keer aangebied is en wel op 7 Desember by die Afrikaanse Taalmonument in die Paarl. Op 15 Desember het ek op Praag beswaar teen die etniese eensydigheid van die aanbiedinge by die monument gemaak en onder meer die bevordering van boeremusiek voorgestel. Op 25 deser het ‘n uitvoering van boeremusiek inderdaad daar plaasgevind. ‘n Mens is uiteraard dankbaar dat daar in hierdie opsig erkenning aan Afrikanerkultuur gegee word. Hopelik dui dit op groter ewewig by wat die monumentbestuur vorentoe oor bruin- en Afrikanerkultuur gaan doen. Die ATKV het die rieldansbyeenkoms finansieel ondersteun, maar nie die een vir boeremusiek nie. Dié boeremusiek het wél ondersteuning van kykNet gekry, sodat hierdie byeenkoms seker verfilm is en later gebeeldsend sal word.

Baie joernaliste het oor die Kerstyd vakansie gehou en die enkeles wat in die “enjinkamer” oorgebly het, het teks gesoek om die wit bladsye van die koerant vol te maak. Le Cordeur is ‘n dosent en het die vakansietyd verwyl deur “akademiese bydraes” te lewer. Wat kan meer gepas wees as dat hy put uit die bruines se kultuur en dit aan die breë publiek bekend maak? Maar hy hoef sekerlik nie in hierdie proses Afrikaners af te kraak nie.

Die Burger het weer ‘n foto van die outeur by sy artikel geplaas en genoem dat Le Cordeur die voorsitter van die Afrikaanse Taalraad én die ondervoorsitter van die Taalmonument is. Ons het dus hier ‘n geval van twee gewigtige poste wat op een mens se skouers rus. Daarby gaan dit om ‘n kulturele saak soos Afrikaans, wat Afrikaners na aan die hart behoort te lê. Dat Le Cordeur hierdie publisiteitskans in ruime mate misbruik om politieke houe teen die blankes in te kry, skeel Die Burger min. Die “bruin stem” moet mos gehoor word en daarom word polities korrek baie dinge oorgesien.

Maar hou deurlopend dop hoe Le Cordeur in sy relaas en heeltemal teenstrydig met sy strewe na inklusiwiteit (dus rasse- en kulturele, insluitende taal-, integrasie) by implikasie en heeltemal onbedoeld ‘n sterk saak daarvoor uitmaak dat bruin- en Afrikanerkultuur liefs apart uitgeleef moet word.

Le Cordeur begin sy artikel op ‘n lekker persoonlike loslitnoot. Hy en sy vrou is nogeens deur die ATKV na die rieldanskompetisie genooi. Hy noem dat mede-bruine Danny Titus die kultuurbestuurder van die ATKV is. Titus “probeer ons reeds geruime tyd daar kry, maar ons program is so vol dat die geleentheid nie daar was nie. Hierdie keer sou niks ons keer nie.” In Desember het Le Cordeur heel terloops opgemerk: “In die onlangse verlede het ek dikwels oorsee gereis” (Praag 5 deser). Gewone mense besef nie hoe sterk die wind is wat deur ‘n werklik hoë boom getrotseer moet word nie. Omdat hy so hoog is, laat so ‘n boom hom ook nie maklik snoei om hom ‘n bietjie aarde toe te bring nie.

Die goeie nuus is dat hierdie dik spyker uiteindelik tyd gevind het om die rieldanskompetisie by te woon. Wie word in Michael se motor gelaai? “Vroulief” Sonia en “my broer Clarence en sy vrou, Jowenen”; dus nie ‘n groepie Afrikaners met flou Afrikaanse name soos Piet en Koos en Anna en Sarie nie. Le Cordeur bely: “Ek slurp die name op soos moerkoffie.”

By die monument loop Le Cordeur, naas Titus, die volgende swaargewigte raak: Japie Gouws, die uitvoerende hoof van die ATKV, Ria Olivier, die projekkoördineerder van die Afrikaanse Taalraad, en Danie van Wyk, die uitvoerende hoof van die Stigting vir Bemagtiging deur Afrikaans. Afgesien van Gouws is hulle almal bruin. Le Cordeur noem hierdie uitgelese groepie, waarby hy homself insluit, “die ‘Wie is Wie’ van Afrikaans”. Dalk eerder die “krummeltjies”? Pleks van Standaardafrikaans te bevorder, word dit as ‘n witmanstaal geëtiketteer en steun aan ‘n getransformeerde Afrikaans verleen. Le Cordeur verwys ook na die twee bruin aanbieders van die verrigtinge: Lynette Francis en Elias Nel.

Dan begin Le Cordeur met sy stekies na Afrikaners.

“Daar is ‘n lekker vibe in die gehoor. Niemand is te styf of te bang om te glimlag en te gesels nie. Jy ervaar ‘n heerlike inklusiewe gevoel; anders as by ander Afrikaanse feeste waar die gehore – ongelukkig – dikwels eksklusief wit is. Selfs die direksies – met die uitsondering van die Suidoosterfees – gaan mank aan verteenwoordiging uit die bruin en swart gemeenskappe.”

Wat Cordeur sê, is dat wanneer daar hoofsaaklik bruines teenwoordig is, hy tuis by so ‘n “inklusiewe” samekoms voel. Afrikaners word deur hom negatief, as “styf” en “bang”, gestereotipeer. Hulle word gekontrasteer met wat Jakes Gerwel in sy doktorale proefskrif (1983) die “jolly Hotnots” genoem het. Le Cordeur: “Jy voel dit aan die kielie op jou rug en die loslitgeit in jou tekkies [nie veldskoene nie, Praag 19 deser]: Hier kom ‘n ding!”

Die Suidoosterfees is ‘n Naspers-uitvindsel ten bate van die uitlewing van veral bruin kultuur. Daar is geen Naspers-teenhangerfees vir wittes nie. Die soort “inklusiwiteit” wat vir Le Cordeur by die jaarlikse Suidoosterfeeste sal aanstaan, is die mengsel van Afrikaans en (al hoe meer) Engels in die aanbiedinge. Volgens die webtuiste is dié feesbestuur nie in Roggebaai of op die Kaapstadse strandgebied gesetel nie, maar op die “Foreshore”.

Ons word vervolgens ingelig dat die Le Cordeurs, soos dit seker hoort, hulle in die voorste gestoeltes bevind. Met verwysing na die stof wat letterlik deur die rieldansers opgeskop word, skryf Le Cordeur: “Om heel voor te sit het ook sy nadele.” Uit die name van die rieldansgroepe blyk dit dat hulle, synde van die platteland, Afrikaanse name het; dus anders as die klopse wat uit die stedelike of halfstedelike gebiede van die Wes-Kaap kom en Engelse name verkies. Vanweë sy etnies gedrewe geesdrif oorskat Le Cordeur waarskynlik die verdienste van die rieldansgroepe: “Dit sal my min verbaas as een van hierdie name eendag gehore in die Kunstekaap vermaak.” Die Kunstekaap was vooheen die Nico Malan-teater, maar Afrikanername word mos deesdae uitgevee.

“Dis die mooi van dié fees. Afrikaanse woorde en Afrikaans as taal herleef soos selde tevore.” Maar dit is blykbaar nie vir Le Cordeur moontlik om sy opmerkings tot taal en dans te beperk nie. Hy móét eenvoudig sy anti-Afrikaner-sentiment lug:

“En anders as in 1975, toe die Taalmonument ingewy is en bruin en swart mense uitgesluit was, het die knap leierspan van die ATKV en die inspirende bestuurspan van die Taalmonument gewys dat Afrikaans in sy nuwe inklusiewe gedaante die basis vir nasiebou en versoening kan vorm.”

Le Cordeur noem dit nie hier nie, maar die “nasiebou en versoening” waarna hy verwys, het onder meer ingesluit dat hierdie byeenkoms aan sy held Nelson Mandela opgedra is; nogal deur die ATKV se Japie Gouws (Praag 15 Des). Hoe ver kan verloopte Afrikaners agteroor buig? En dit het gebeur by die Afrikaanse Taalmonument, ‘n plek wat vir tradisionele Afrikaners heilige grond is. Anders as die verloopte Afrikaners is dit die tradisionele Afrikaners wat (in die woorde van NP van Wyk Louw) “nie kon gebuig word soos húl [die ANC se] geweld dit wou.”

Le Cordeur verkies ‘n ander Van Wyk Louw-aanhaling:

“Afrikaans is die taal wat vir Wes-Europa en Afrika verbind; dit vorm ‘n brug tussen die groot helder Weste en die magiese Afrika – die soms nog so ón-helder Afrika; wat daar groots aan hulle vereniging kan ontspruit – dít is miskien wat vir Afrikaans voorlê om te ontdek”

Dit is moeilik om vas te stel in hoe ‘n mate hierdie woorde ter ondersteuning van Le Cordeur se standpunt vertolk kan word. Die kern van wat Van Wyk Louw sê, is dat Afrikaans wesenlik ‘n Europese taal is wat in Suid-Afrika ontwikkel het. Dit is onwaarskynlik dat daar veel ruimte vir groot nie-blanke (bv Khoi- en slawe-) invloed op Standaardafrikaans gelaat word, maar Wannie Carstens (Praag 17 Nov) is fanatiek begeesterd om juis dit te boekstaaf.

“Die rieldans is die ideale geleentheid om brûe tussen taalgemeenskappe te bou en alle Afrikaanssprekendes te verenig.” Dit kom neer op die bekende voorskrif dat wittes, veral Afrikaners, moet verander en ander se kultuur, bv rieldans, moet omarm, maar dat bv bruines nie hoef te verander en entoesiasties oor bv boeremusiek hoef te raak nie. Le Cordeur verwys na “alle Afrikaansprekendes”, maar voorts dink hy (veral) aan bruines:

“Diegene in die suide op die Kaapse Vlakte en diegene in die noorde van Namakwaland en Boesmanland. En dalk, wie weet, kan ons begin om die magiese krag van die enigste taal wat die naam van ons vasteland dra te herontdek.”

Hoekom herontdek? Le Cordeur dink seker aan die talle bruines wat vanweë apartheid hulle rug op Afrikaans gekeer het. Tradisionele, dus nie-verloopte, Afrikaners hoef nie op so ‘n herontdekkingsreis te gaan nie. Afrikaans was en is wesenlik deel van regte of ware Afrikaners. Dit is in hulle geledere dat die “Wie is Wie” van Afrikaans in 1875, in 1975 en ook op 7 Desember 2013 gevind kan word; nie by diegene wat met ‘n mengsel van lojaliteit en dislojaliteit vorendag kom nie. Lees bv Danny Titus se rubriek oor “ons taaltjie” (Beeld/ATR 23 deser).

Le Cordeur borduur soos volg voort:

“In daardie opsig [nasiebou en versoening] is die Rieldanskompetisie dus ‘n fees wat die ware vryheid van Afrikaans vier. Maar dan Afrikaans met al sy variëteite, kleure en geure. En anders as in 1975 het die Taalmonument nou, bykans 40 jaar later, eers waarlik die doel bereik waarvoor dit aanvanklik opgerig is.”

Waarom die politieke term “vryheid” hier insleep? Daar is nie groter of “ware” vryheid vir Afrikaans in die nuwe Suid-Afrika nie. Afrikaans is die enigste van die elf amptelike tale wat in die nuwe Suid-Afrika baie aan status ingeboet het en wat deur die ANC-regering waar en wanneer enigsins moontlik benadeel word.

Dit is ‘n wanindruk by Le Cordeur dat daar na die “bevrydingstryd” vryheid in die nuwe Suid-Afrika is. Gedwonge etniese segregasie het plek vir gewonge etniese integrasie gemaak. Le Cordeur se voorliefde vir inklusiwiteit en hibriditeit is deel hiervan. Mede-bruine Jonathan Jansen vereis van studente aan die Universiteit Vrystaat dat hulle ten gunste van gedwonge integrasie (bv van al die koshuise) moet wees en ook homoseksualiteit moet omarm (Die Burger, 20 deser, p 3). Is dit “ware vryheid”? Wat sou Jansen en Le Cordeur se reaksie gewees het as die “apartheidsregime” ideologiese vereistes aan studente aan die Universiteit van Wes-Kaapland gestel het toe hulle daar studeer het?

“Afrikaans met al sy variëteite” is die frase wat Le Cordeur keer op keer in sy geskrifte ophaal. Dit is deel van die inklusiwiteit wat hy voorstaan. Maar hy is selektief oor waar hy die klem lê. Hy is ‘n geswore apologeet vir Kaaps en het op LitNet neerbuigend na Standaardafrikaans as “maar een van die variëteite van Afrikaans” verwys. Hierdie dik spyker oor Afrikaans ag Standaardafrikaans dus nie hoër of belangriker as Kaaps nie. Daarby doen Le Cordeur nie eens die moeite om te onderskei tussen idiomatiese, eiesoortige, vindingryke Kaaps soos Bo-Kaaps (en bv Griekwa-Afrikaans) en die morsige mengeltaal Kaaps wat met Engelse woorde besoedel is en die voortbestaan van Afrikaans bedreig nie. Klaarblyklik veroorsaak etniese hibriditeit dat bruines maklik ten prooi van taalhibriditeit val. Die onderliggende probleem is ook dat Le Cordeur se etniese verknogtheid meebring dat hy alle taalvariëteite wat bruines voortbring onkrities aanprys en propageer.

Die struktuur van die monument toon ‘n realistiese bewustheid van die bydrae wat nie-wittes tot Afrikaans gelewer het, maar nie ‘n oordrewe entoesiasme daarvoor nie. Dit is te betwyfel of Le Cordeur die doel waarvoor die monument aanvanklik opgerig is, korrek vertolk. Dit is onwaarskynlik dat in 1975 voorsien is dat rieldanskompetisies daar aangebied sou word. Die verband tussen Afrikaans en rieldans is immers nie danig direk nie. Taal en dans verskil.

Maar daar word ‘n politiek gemotiveerde poging aangewend om die bron van sowel rieldans as Afrikaans op dieselfde plek en by dieselfde mense te soek, naamlik aan die Kaap by die Khoi-San. Eerstens word veronderstel dat die Khoi-San altyd hier sou gewees het. Tweedens dat rieldans by die Khoi-San ontstaan het. Derdens dat Afrikaans ingevolge die kombuistaalhipotese simbioties-osmoties by die Koi-San en die slawe ‘n aanvang geneem het. Daar is min historiese getuienis hiervoor, maar dié soort redenasie munt uit in politieke korrektheid. Dit word dus deesdae graag in linkse geledere as die waarheid aanvaar. Waarom hierdie beweerde vindingrykheid van bruines nie ook op ander terreine weerklank gevind het nie, kan sulke apologete nie verklaar nie; of die wittes word soos gebruiklik verwyt dat hierdie bruines se inisiatiewe deur wittes weens rassediskriminasie (segregasie, apartheid) gesmoor is.

Kom ons veronderstel dat rieldans as ‘n kulturele uitdrukking van sommige Afrikaanssprekendes indirek ook Afrikaans kan dien, onder meer omdat die invloed van Afrikaanse lirieke en boeremusiek in sommige gevalle by rieldans waarneembaar is, waarmee rieldans dan inklusiewe oftewel hibriditeitstatus verwerf. Boeremusiek se verband met Afrikaans is meer direk as dié van rieldans, want daar is eksplisiete Afrikaanse lirieke wat daarmee saamgaan en Afrikaners is meer ingebed in Afrikaans as bruines; dus, Afrikaners is meer Afrikaansgetrou. Die Afrikaanse Taalmonument is myns insiens dus ‘n meer natuurlike tuiste vir boeremusiek as vir rieldans. Tog word veel eerder rieldans as boeremusiek daar aangebied. Dit dui op ‘n etnies gedrewe voorkeur by die “inspirende bestuurspan” van die Taalmonument.

Maar Le Cordeur sleep politiek by. Hy wil Afrikaans en die monument vir bv nasiebou en versoening benut; ideale waaraan die ANC lippediens betuig. Dit was sekerlik nie die doel waarvoor die monument aanvanklik opgerig is nie. Die monument het veral in die vorige eeu Afrikanernasiebou onderskraag. Die bedoeling was sekerlik nie dat hierdie monument van 1994 af ‘n bydrae moes lewer tot die bou van ‘n (fiktiewe) nasie wat deur swartes oorheers word nie. Voorheen en tans kon die monument moontlik wél ‘n bydrae lewer deur alle Afrikaanssprekendes saam te snoer.

Rieldans is volgens Le Cordeur ‘n bruikbare instrument vir sowel nasiebou as versoening. Ek dink nie boeremusiek leen hom tot sodanige politieke gebruik in die nuwe Suid-Afrika nie. Dit is waarom Le Cordeur die monument se rieldans- en ek die boeremusiekbyeenkomste bywoon. Ten spyte van al die propaganda oor inklusiwiteit, nasiebou en versoening, is daar wesenlike verskille tussen mense, insluitende etniese en kulturele (dus ook taal-) verskille. Ons moet realisties genoeg wees om dit te erken.

Swart Nazi Jansen op heksejag teen veilige verblyf

Naspers-liefling en die rektor van die Universiteit van die Vrystaat Jonathan Jansen het weer sy totalitêre, swart rasseheerskappy oor die kampus bevestig deur wittes opnuut van rassisme aan te kla.

‘n Koerantadvertensie waarin “nie-regstellende aksie” verblyf vir vroulike studente in Bloemfontein aangebied word, het Jansen genoop om sy swart, ondemokratiese voorkeure uit te stal.

Hy gaan ‘n klagte by die Suid-Afrikaanse Menseregtekommissie indien teen ‘n privaatonderneming wat veilige verblyf vir wit damestudente aanbied.

‘n Twiet wat gerig was aan Jansen Saterdag oor die advertensie sal die klagte vergesel, nadat hy sy lyf speurder gehou het om die “rassiste” uit te lok.

Hierdie jongste voorval dui ongelukkig weer eens daarop dat Jansen hoegenaamd nie vrye keuse van assosiasie, ‘n reg wat veronderstel is om in die veelgeprese Grondwet vervat te wees, sal duld nie.

Jansen was ook instrumenteel in die versinsels van rassisme teen die Reitz 4 wat tot hulle skorsing gelei het.

“Voorspelbaar is aan die swart studente vertel dat hulle vol is met ‘n lang waglys , en aan die wit studente dat daar natuurlik akkommodasie beskikbaar is,” het Jansen gesê na hul “ondersoek”.

“Ons het rekord gehou van die interaksies en sal verslag van hierdie private woning aan die toepaslike owerhede doen.”

Die advertensie in Afrikaans lui: “‘n Veilige studente-akkommodasie vir nie-regstellende aksie vroulike Kovsies in veilige studentehuise. Loop afstand vanaf die UV-kampus.”

Jansen het sy “skok en teleurstelling” in die advertensie uitgespreek, sê die “blatante aard” daarvan is “baie skaars”.

“Mense wat verblyf aan studente bied is meer bekommerd is oor die maak van geld as oor die kleur van die geld.

“Dit is die eerste keer dat ek sulke blatante rassisme teëkom,” het Jansen gesê.

Slegs 20% van die studente word geakkommodeer by die instelling se koshuise.

‘n Werknemer by die Universiteit het op voorwaarde van anonimiteit gesê hulle kan nie alles nagaan nie omdat daar groot aanvraag vir behuising aan die begin van die jaar is.

Die gebeurtenis van die jaar

deur Leon Lemmer

Wat voorgestel word as die grootste gebeurtenis van die jaar, asook sy naloop, is hopelik darem nou grootliks verby. Ek gaan dus probeer om ‘n bietjie perspektief op die saak te gee. Die opvallenste aspekte is seker hoe groot die gedoe was, hoe lank halsstarig daarmee volgehou is en hoe eensydig en onkrities dit was. Ook hoe diegene wat dink hulle is iets en (in die demokratiese tradisie) ook dié wat nie iets is nie, dit nodig gevind het om ‘n stuiwer in die armbeurs te gooi. Allerhande staaltjies oor persoonlike ontmoetings is vertel; in baie gevalle waarskynlik die resultaat van mite-skepping. ‘n Onvanpaste religieuse milieu is geskep, met selfs die reën wat as ‘n huilende hemel vertolk is. Alles is in grootmaat in druk en elektronies gerekordeer en gaan mettertyd as historiese waarhede aan bv skoolkinders opgedis word.

‘n Mens kon eenvoudig nie glo tot watter uiterstes daar oorgegaan is nie. Ek het op die televisie krieket probeer kyk. In die gras is geskryf dat ons dankie vir Nelson Mandela sê. Op die skerm regs bo is die Mandela-naam feitlik deurgaans aan die kykers opgedring. Wanneer daar nie spel was nie, is pro-Mandela-inligting uitgesaai. Dit is ironies dat tydens die “vryheidstryd” juis betoog is dat politiek uit sport geweer moet word. Op RSG is gespog wat daar twee dae lank ononderbroke met Mandela-verering volgehou is en daarna het nog talle sarsies gevolg. Van die aanbieders het met sommige van hulle opmerkings hulle volslae onkunde oor die geskiedenis uitgestal. Al wat deurslaggewend saak gemaak het, was dat alle inligting pro-Mandela moet wees.

Ek beperk die res van my teks tot wat in twee koerante gepubliseer is; ‘n keur van hoogte- of laagtepunte. Om die lengte van my skrywe binne perke te hou, handel die teks hoofsaaklik oor die eerste week van hierdie sage. Ek besef wel deeglik dat my samevatting ook onuitstaanbaar kan word. Om hierdie rede gaan ek uiters selektief te werk en lewer die minimum kommentaar. Ek hoop maar lesers se bogverklappers funksioneer. Ek moet byvoeg dat die soort advertensies wat oor Mandela deur bv sake-ondernemings gepubliseer is, heelwat lig op hierdie instansies se gesindheid werp. Dit help my om te besluit wie vorentoe my ondersteuning verdien, naamlik by voorkeur dié wat nie pro-Mandela-advertensies geplaas het nie. Ek het beoog om deurgaans na Mandela te verwys en nooit die troetelnaam “Madiba” te gebruik nie, maar sommige van die aanhalings het hierdie hoop verydel.

Rapport (8 deser) beweer in ‘n hoofartikel: “Waarskynlik dié belangrikste les wat hy ons geleer het, was sy jare lange weiering om enige voorwaardes vir sy vrylating uit die tronk te aanvaar.” Dus, Mandela, wat postuum as vredemaker en versoener voorgestel word, word geloof omdat hy nie geweld wou afsweer nie. Dit het Mandela in staat gestel om telkens as De Klerk en kie ‘n ANC-eis geweier het, die blanke regering met die hervatting van geweld af te dreig. Ook het Mandela se verknogtheid aan geweld hom 27 jaar in die tronk gehou; iets wat oor en oor vertel word om die blanke bewind as onmenslik wreed voor te stel. Waarom Mandela in die tronk was, word feitlik deurgaans heeltemal verswyg.

Daardie hoofartikelskrywer kom soms ook met die waarheid vorendag: “Daarom moet ons ook eerlik wees en erken dat baie van die land se huidige probleme hul oorsprong in die Mandela-era het … Vandag pluk ons die bitter vrugte hiervan en kan die vrot in talle staatsdepartemente terugevoer word na die Mandela-era.” Hierdie vrot strek veel wyer as staatsdepartemente. Mandela is wyd geloof as “die vader van die nasie,” terwyl daar oor etniese grense heen geen nasie is nie; net ‘n Suid-Afrikaanse bevolking, mildelik aangevul uit veral die res van Afrika. Myns insiens is die kern van Mandela se nalatenskap die geweldskultuur waarvan die einde nie in sig is nie. Hy is ongetwyfeld die vader van die plaaslike politieke geweld. Mandela het immers doelbewus die geweldsopsie gekies, selfs voordat die ANC en die SAKP daartoe bereid was. Hy het ook die Nobel-vredespryswenner Albert Luthuli oorgehaal om geweld te ondersteun.

Hermann Giliomee noem in dieselfde uitgawe van Rapport dat Mandela die dryfkrag agter ‘n sabotasieprogram was. Hy verwys bv na David James Smith se boek, Young Mandela, wat ‘n ander beeld van Mandela skets as die een wat sedert sy dood tot vervelens toe aan ons voorgehou word. Hierdie boek is plaaslik doodgeswyg. Die afgelope dae is telkens verwys na Mandela se aanspraak dat hy teen sowel wit as swart oorheersing gestry het. In werklikheid was Mandela sterk ten gunste van die tirannie van die meerderheid. Vir hom was swart meerderheidsregering ononderhandelbaar. Giliomee: “Lande soos Suid-Afrika met diep rasse- en etniese klowe vervul nie hul potensiaal met ‘n enkele magtige party nie … As ANC-leier en as uitvoerende president het [Mandela] nie besonder groot dryfkrag, insig in probleme of ondernemingsgees getoon nie.”

In dieselfde uitgawe van Rapport verwys PG du Plessis na die “siwwe en drupkrane van die openbare media” wat “die woorde, optredes en dade van openbare figure versuiker of vergal en vir ons naïewe konsumpsie kleur en voorberei … Die mens sonder swakhede moet nog gebore word – en dat ons met die beoordeling, heldeverering of verdoeming van openbare figure van ‘n afstand af onsself daagliks belieg.” Du Plessis verwys na “‘n wêreldwye geruis … van prysliedere en lofuitinge” deur mense met eie agendas en eie ego’s wat politieke munt uit so ‘n gebeurtenis wil slaan. Die resultaat van die grondwetlike onderhandelings kan saamgevat word as “van ons oorheersing na hul oorheersing.” “Vryheidsvegters maak nie almal goeie administrateurs nie en verlore kundigheid is verlore.” Onbegryplik beweer Du Plessis dat “die oorgang na die nuwe bestel bloedloos” was en selfs dat Mandela sy beweerde verset teen swart oorheersing “gestand gedoen het.”

In die res van my skrywe verwys ek kronologies na uitgawes van Die Burger. Die eerste uitgawe van Vrydag, die 6de, is te vroeg gedruk om berigte oor Mandela se dood te bevat. Die dag daarna is op die voorste bladsy losgetrek met afbeeldings van 36 voorblaaie van ander koerante, insluitende drie waar Mandela ‘n gebalde vuis vertoon. Hulle verskyn onder die vaandel: “Die wêreld groet Nelson Mandela” In hierdie en volgende uitgawes word Mandela telkens gekarakteriseer as “vegter, vredemaker, versoener” met die laasgenoemde twee wat oorbeklemtoon en die eerste een (bv as terroris en misdadiger) wat verdoesel word. In Rapport was die drie V’s (‘n sinspeling op “Victory”, dus die swartes se gewaande oorwinning oor die wittes): “vryheidsvegter, vredemaker, vader van ‘n nasie.” Die Burger beweer: die wêreld treur, die hele wêreld huil nou, die wêreld se oë is op Suid-Afrika, die wêreld vier Mandela, ens.

FW de Klerk beweer: “Daar was altyd ‘n opregte en eerlike bereidwilligheid [by Mandela] om die ander party te verstaan en tegemoet te kom – ook vir die wit minderheid in Suid-Afrika.” Hy verduidelik nie hoe hy dit reggekry het dat daar so min, indien enigiets, hiervan tereg gekom het nie.

Van Antjie Krog is ‘n gedig gepubliseer oor “‘n mens so edel”, “wie se dade onbeskaamd goedheid wou bring”, “die man wat ons van onsself gered het”.

Volgens Desmond Tutu bid “die nasie” tot “‘n God van bevryding … ‘n God wat ons nasie gelei het uit die plek van gevangeneskap na die tuiste van vryheid.” Mandela word “die vader van ons nasie” genoem, “iemand vir al ons mense” en hy is ‘n geval waar “heiligheid verskans is in werklike wesens.” Die publisiteitsoeker Tutu, wat beweer het dat hy uit die openbare lewe getree het, het sy teenwoordigheid ongevraag by Mandela-byeenkomste in Johannesburg en Qunu opgedring en gepoog om die maksimum publisiteit vir homself te ontlok.

Henry Jeffreys beweer Mandela was 27 jaar “in die tronke van apartheid.” Hy ontken daarmee eintlik Mandela se misdade. Soos hy so graag dikwels doen, vertel Jeffreys van sy eie UDF-aktivisme. Hy beweer die opvoedkundige Funda Centre “was op die rand van bankrotskap weens geld wat na apartheid gekanaliseer is.” In sy artikel stel hy nie net Mandela as ‘n held voor nie, maar ook homself as ‘n mede-held. Mandela het aandag aan Jeffreys se kind gegee pleks van hom met ernstiger sake besig te hou. Jeffreys vind dit fantasties. Hy sien nie deur Mandela se strategie nie. Mandela het geweet Jeffreys is ‘n joernalis wat as ‘n meningsvormer funksioneer. Mandela het dieselfde laai met Richard Stengel, die redakteur van Time en die skrywer van Long Walk to Freedom, uitgehaal deur skynbaar belangstellende aandag aan Stengel se kinders te gee.

Op Maandag, die 9de, het Die Burger op sy voorbladsy uitbasuin: “Die wêreld is op pad”; darem nie die heelal en sommer die hemel ook nie.
Dinsdag, die 10de, is die hoofopskrif: “Die groot totsiens.” Kgalema Motlanthe beweer dat Mandela sowel sondaar as heilige was. Mandela het glo baie vir Suid-Afrika, Afrika en die wêreld beteken.

Desmond Tutu het gesê Mandela was ‘n “geskenk van God wat gestuur is om Suid-Afrika van ‘n bloedbad te red.” Hy het nie gesê hoe hy dit te wete gekom het nie. “God het … gewys hy is lief vir Suid-Afrika en het vir ons ‘n wonderlike geskenk gestuur – Nelson Mandela.” Daar is glo “bykans ‘n universele liefde vir Mandela … Madiba het uit die tronk gekom en hy het Suid-Afrika soos ‘n towenaar van ‘n giftige ruspe in ‘n pragtige vlinder verander.” Dit is die beeldspraak waarmee Tutu die ou en nuwe Suid-Afrika karakteriseer; dus die verskil tussen blanke en swart bewind. “Ons lewe nou in ‘n wonderlike, multikulturele reënboognasie.””Tutu het die wreedheid beskryf wat Mandela in die gevangenis moes verduur en wat uiteindelik sy longe en sig beskadig het.” Tutu het nie genoem in watter ander Afrika-land iemand 27 jaar in die tronk sou deurbring en daarna eintlik heel gesond tot verby die ouderdom van 95 jaar sou lewe nie.

Helen Zille is vasbeslote om Mandela se werk voort te sit. Ons vryheid is glo aan Mandela te danke.

Russel Botman het verseker dat die Universiteit Stellenbosch (US) ‘n huldigingsbyeenkoms hou. Hy het Mandela met die Bybelse Samuel vergelyk wat die volk moes lei. Soos altyd is dit vir Botman onmoontlik om politiek en godsdiens te skei. “Ons as burgers moet bou op die toekoms wat Madiba vir ons wou hê.”

Jonathan Jansen beweer die staat het jare lank ‘n “terreurveldtog” teen Mandela se vrou en kinders gevoer. Die terreurveldtogte van Mandela se MK en dié van die UDF/ANC en PAC bly egter onvermeld. Soos Botman aan die US, het Jansen dit nodig gevind om ‘n Mandela-byeenkoms op die kampus van die Universiteit Vrystaat (UV) te hou. Sowel Botman as Jansen het duidelik geen sensitiwiteit vir die vereiste ideologiese neutraliteit van ‘n universiteit nie. Vir Jansen was die hoogtepunt van die UV-byeenkoms toe ‘n wit NG-predikant gesê het: “Vergewe my en my mense vir wat ons gedoen het.” Volgens Jansen “was die gees van Mandela in die predikant vaardig.” Die ander party, bv die ANC, word klaarblyklik as onskuldig beskou en hoef dus vir niks verskoning te vra nie. Die predikant het vergiffenis gevra vir wat die wittes gedoen het. Sluit dit ook in al die konstruktiewe werk wat hulle sedert 1652 in hierdie droewe land gedoen het?

Die Burger se pro-Mandela-veldtog het teen Woensdag, die 11de, nog glad nie stoom verloor nie. Met klaarblyklike verwysings na bv die Amerikaanse swart burgerregtebeweging het Barack Obama Mandela die “grootste [of die laaste groot] bevryder van die 20ste eeu” genoem. Die koerant het dit kritiekloos gerapporteer. Obama het Mandela met sy ander helde, Mohandas Gandhi, Martin Luther King jr en Abraham Lincoln, vergelyk. Obama: “Nadat hy uit die tronk vrygelaat is, sonder ‘n gewapende stryd [let op hoe slu systap Obama jare lange Mandela- en MK-/ANC-terrorisme], het Mandela, soos Lincoln [wat in ‘n sin die Amerikaanse Burgeroorlog veroorsaak het], sy land bymekaar gehou … ek wil vir die jongmense van Afrika en die wêreld sê: Julle kan sy lewenswerk jul eie maak.” Obama het Mandela nageboots deur soms sy vuis in die lug rond te swaai, iets wat kenmerkend van swart “versoeners en vredemakers” soos King en Mandela was.

Jacob Zuma het Mandela as “Suid-Afrika se grootste seun” bestempel, ‘n vryheidsvegter en ‘n vredemaker. “Die afgestorwe president se groot liefde vir vrede kan oral in Afrika gesien word” [!].”Die struggle (teen apartheid) was Madiba se lewe”. Mandela het glo die grondslag gelê “vir ‘n beter lewe vir ons almal.”

Die ANC-aktivis Henry Jeffreys verwys in sy rubriek na Mandela as “‘n geliefde en unieke grootse leier … die groot vredemaker, die groot versoener … die vader van die nasie.” Hy noem “hoe geseënd hierdie geliefde maar dikwels gekweste ou landjie was om ‘n leier van Mandela se kaliber te kon hê om ons uit die politieke woestyn van apartheid te kon lei.” Les bes gee Jeffreys waaragtig voor dat Mandela verseker het dat ons nie onder swart oorheersing gebuk gaan nie.

Ilse Bigalke is ‘n onredbaar linkse joernalis van wie geen neuraliteit of objektiwiteit verwag moet word nie. Haar artikel is onder die opskrif “Só ween die wêreld” gepubliseer. ‘n Mens wonder wat die onvindingryke Die Burger sou gedoen het as daar nie ‘n misbruikbare woord soos “wêreld” bestaan het nie. Mandela word uitgebeeld as “ons morele kompas” wat “nie net Suid-Afrika getransformeer [het] nie, maar die mensdom self” en as “‘n leier vir alle seisoene en vir alle mense.” Obama: Mandela “behoort nie meer aan ons nie, maar aan die engele.” [Op 19 deser het Bigalke erken hoe gretig sy al die pro-Mandela-propaganda verslind het. Dit is die soort mens wat toegelaat word om teen betaling as meningsvormer te funksioneer. Adam Small, daarenteen, het reeds op die 16de genoeg van die “gekke oordrewenheid” gehad.]

Nico Koopman, ‘n bevrydingsteoloog, vind aansluiting by die huil-tema met: “Dit is veral opvallend hoeveel kindertjies ween oor die verlies van ‘n goeie oupa. En die leed van gestremde persone kan nie geïgnoreer word nie.” Pratig gestel, nè? “Mandela het as ‘n kosbare mens van God die evangelie van versoening beliggaam … Madiba het die wêreld van interpatie kom leer;” dus dat ons “na regmakende versoening, na versoenende geregtigheid” moet soek. “Dit is dus belangrik dat ons aanmekaar terugkyk na Madiba se persoon en voorbeeld … Die Madiba-stories ondermyn wat lelik en verontmenslikend is, en roep in aansyn wat mooi en edel is.”

Donderdag, die 12de, is Die Burger se hoofopskrif: “Madiba: In stilte gegroet.” Die Uniegebou se amfiteater, waar Mandela in staatsie gelê het, sal voortaan die Nelson Mandela-amfiteater heet. JBM Hertzog se standbeeld voor die Uniegebou word sonder protes (eintlik met instemming, dus weens die tans gebruiklike toegewing van blankes) verskuif na ‘n minder prominente plek. Die 9 meter hoë Mandela-beeld word die hooffokus. Dié verskuiwing simboliseer die feit dat diegene onder wie se leiding die land opgebou is (Hertzog se “Suid-Afrika eerste”), deesdae moet trustaan vir “swartes eerste.” In die wittes se plek tree die swartes na vore wat die land wou vernietig en besig is om dit reg te kry. Hoewel daar in die ANC diegene is wat wou hê dat Mandela met sy kenmerkende gebalde vuis uitgebeeld word, is besluit om hom liewer verwelkomend met uitgestrekte arms voor te stel; ‘n messias of verlosser, soortgelyk aan die Christus-beeld in Rio de Janeiro. Twee Afrikaanssprekende beeldhouers, Ruhan Janse van Vuuren en André Prinsloo, is hiervoor verantwoordelik. In dieselfde gees werk die DA en ANC in die Paarl saam om Jan van Riebeeck-weg, waarin Mandela gestap het toe hy in 1990 uit die Victor Verster-gevangenis vrygelaat is, Mandela Freedom-weg te noem.

Helen Zille het gesê Mandela se gesig simboliseer “wat ons moet word in Suid-Afrika – een nasie.” Maar dan kan Mandela mos nie reeds die vader van die nasie wees nie? Wes-Kaapse ANC-lede het ook van hulle laat hoor. Marius Fransman: “Hoe wil ons hê ons kinders moet wees? Ons wil hê almal moet soos Mandela wees.” Dus geweldenaars? Lynne Brown: “Die enigste manier om Madiba se nalatenskap te bewaar, is om vir die verdruktes en armes te veg.” Al was Mandela stinkryk?

Vir die ANC-aktivis Russel Botman was dit nie genoeg dat daar ‘n Mandela-byeenkoms op die US-kampus gehou is nie. Hy het opsluit ook ‘n artikel vir publikasie aangebied. Hy beeld die blanke bewind as hardvogtig uit omdat Mandela as gevangene nie toegelaat is om sy ma en sy kind se begrafnis by te woon nie. “Intussen is Madiba self oorlede, en te oordeel na die nasie se reaksie, is dit hoe die meeste mense voel: dat sy dood ‘n gat in ons hart laat.” Botman reken “die pas van verandering [agteruitgang? is] veels te stadig.” Botman verwys na Mandela wat ‘n “HOP van die siel” bepleit het. Een van Botman se groot etniese helde, Trevor Manuel, is die mede-outeur van die Nasionale Ontwikkelingsplan (NOP). Botman se oorspronklike bydrae is dat ons nou ‘n “NOP van die siel” nodig het. Botman se omruiling van HOP en NOP berus egter op ‘n misvatting. Mandela het in 1999 in die parlement na ‘n “RDP (reconstruction and development plan) of the soul” verwys (Die Burger, 21 deser, p 15).

Op Vrydag, die 13de, het Die Burger ruimte gehad vir hierdie opmerking van Julius Malema: “Nelson Mandela se ware karakter was die een vóór 1994 toe mense hom ‘n terroris genoem het.” Hoe volslae gewelddadig of terroristies Mandela was, blyk uit sy oortuiging dat 14-jariges stemreg moet hê, oënskynlik omdat sulke jeugdiges uitstekend as “bevryders”/terroriste kan funksioneer. Daar is geen ander “bydrae” wat hulle op daardie ouderdom kan lewer nie. Die verlaging van die stemregouderdom sou die land ook in selfs groter mate as tans die prooi van swart mag gemaak het.

In sy rubriek poog Leopold Scholtz “om ‘n objektiewe beoordeling van Madiba se plek in die Suid-Afrikaanse geskiedenis te gee.” Hy toon in historiese perspektief aan hoe kommunisties en gewelddadig Mandela en die ANC was. Scholtz noem dit terrorisme. Hy wys ook op hoe anti-wit die jong Mandela was, maar wit kommuniste het hom mettertyd oortuig van hulle bruikbaarheid vir sy doel, naamlik die onverwerping van die blanke bewind. [In beginsel het Mandela geen beswaar teen kommunisme gehad nie. Sy beswaar was suiwer rassisties. Hy wou nie hê dat wit kommuniste, plaaslik en in Moskou, die lot van swartes bepaal nie (Long walk to freedom, 1995, p 115, 123-124, 132). Mandela se beswaar teen die doodstraf was op ‘n soortgelyke manier rassisties. Hy was teen die doodstraf omdat hoofsaaklik swartes tereggestel sou word.] Scholtz dink Mandela se latere “strewe tot versoening was eg … Mandela was nie volmaak nie, al sou ‘n vreemdeling wel dié indruk kon kry ná die uitbarsting van emosie in die Suid-Afrikaanse media ná sy oorlye. (Trouens, buitelandse media het baie objektiewer oor hom geoordeel as dié in Suid-Afrika).”

Tim du Plessis vertel van ‘n onderhoud wat hy in 1992 met Mandela gevoer het. Mandela het erken dat hy bitter oor sy lang verblyf in die tronk was en veral oor wat sy familie in die proses aangedoen is. Daar word sonder meer beweer dat Mandela “magteloos” in die tronk gesit het, terwyl dit algemeen bekend is dat sy tronkstraf aansienlik korter kon gewees het as hy bereid sou wees om geweld af te sweer, wat hy nooit wou doen nie. Du Plessis erken dat dit Mandela was wat “sy organisasie” [die ANC en SAKP] oorreed het om ‘n gewapende stryd aan te knoop. “Dit het minstens drie geslagte Suid-Afrikaners geleer politieke geweld is ‘n aanvaarbare manier om jou doel te bereik of om geskille te besleg … Suid-Afrika proe vandag nog die wrange vrugte van dié indra van geweld in die land se politieke kultuur.” Uit hierdie onverwagte oord kry ek dus steun vir my standpunt dat Mandela nie die vader van ons nasie is nie (want daar bestaan nie so ‘n nasie nie), maar dat hy wel die vader van die politieke geweld is wat tot op hede voortduur en waarvan daar geen einde in sig is nie.

Van die bedenklikste teks wat die afgelope tyd in Die Burger gepubliseer is, is afkomstig van Hannelie Booyens, ‘n joernalistiekdosent, wat al die pro-Mandela-koerantvoorbladsye wil lamineer en monteer in die gange van die Skool vir Kommunikasiestudies van die Noordwes-universiteit; klaarblyklik omdat sy ‘n groot Mandela-bewonderaar is. Sy is hoogs ontsteld dat honderde Potch-koshuisstudente, bv dié van Veritas, as deel van hulle ontvangs- en bekendstellingsritueel ‘n saluut gegee het wat haar aan die Nazi-saluut herinner. Dit is glo ‘n aanstootlike simbool van Ariese meerderwaardigheid en van “benouende denke”, “veral as dit gebeur op ‘n oorwegend wit en Afrikaanse kampus”. Booyens sien seker uit na die verwagte verswarting en verengelsing van hierdie einste kampus. Sy vertel dat sy vroeg Vrydagoggend, dus die dag toe die jongste Mandela-ophef in al sy felheid begin het, met verf en ‘n kwas na ‘n sypaadjie is waar daar ‘n swastika in die sement uitgekerf is. “Oor dié teken van haat het ek ‘n wit vredesduif geskilder met dié woorde: ‘Dankie, Madiba!'” Dit is ironies dat dit juis sy is wat in ‘n kampuspublikasie (13 Jun) teen implusiewe gedrag gemaan het. Sy het sekerlik nie besin oor hoe die kampus sou lyk as almal op haar manier uitdrukking aan hulle politieke oortuigings gee nie. Aangesien daar tans nog orde op die kampus gehandhaaf word, hoop ek die universiteitsowerheid tree ferm teen haar op.

Op Saterdag, die 14de, is Die Burger se hoofopskrif: “Laaste reis begin.” Die By-bylae kon die vorige week nie aan die Mandela-bohaai deelneem nie, gevolglik is hierdie hele uitgawe aan Mandela gewy. Daar is selfs die ingewing van twee volle bladsye strokiesprente. Daar is ‘n verslag oor ‘n onderhoud met een van Mandela se kamerade, Ahmed Kathra, waarin ‘n mens geen objektiwiteit te wagte moet wees nie.

Naas Henry Jeffreys, waarna hier bo verwys is, het Naspers ‘n ander joernalis in diens geneem wat graag in Die Burger spog oor sy wandade, insluitende misdade, tydens die UDF/ANC se terrorisme. Ek verwys na Johann Maarman, wat “‘n Victor Verster-alumnis” genoem word. Hy vertel met smaak van sy onwettige dade en die duiwelse rol wat mense soos predikante daarin gespeel het. Net soos Jeffreys plooi Maarman sy vertelling sodat hy ‘n mede-held in die Mandela-sage word.

Ek het verwag dat daar die soberheid sou wees om te vra: Wat kos Mandela se mediese uitgawes en versorging die land/belastingbetaler? En al die reise tussen Gauteng en die Transkei oor jare? En die talle byeenkomste en die begrafnis en alles wat daarmee saamhang, insluitende die byeenroep van spesiale sittings van politieke liggame, nasionaal, provinsiaal en plaaslik? Ensovoorts. Pleks daarvan vertel Rapport (15de) en Die Burger (17de) hulle lesers hoe baie die land finansieel gebaat het; glo dalk ‘n miljard rand. “Die wêreld” het immers hier besoek afgelê en hierdie buitelandse vet katte het van hulle en/of hulle regerings/instansies se geld hier bestee.

Watter gevolgtrekkings kan uit die voorafgaande gemaak word? Hermann Giliomee het moontlik die beste opsomming verskaf: Die mite het die mens vervang. Al die massamedia (pers, radio, rolprent, televisie, internet) neem met oorgawe hieraan deel. Dit lyk na ‘n georkestreerde poging, maar in werklikheid geskied dit grootliks impulsief, dus irrasioneel. In die huidige ideologiese klimaat sal geen wit mens op so ‘n skaal en so onkrities geprys word nie. Dit gaan vorentoe die uiterste deskundigheid en insig van historici verg om die (permanente) vervalsing van die geskiedenis te voorkom. Die eintlike gevolg van hierdie harlaboerla [lawaai, rumoer – HAT] is die bevordering van swart mag, met as implikasie die verdere geringskatting, verkleinering en vertrapping van blankes. Dit is waarskynlik die fondament waarop verskerpte anti-wit rassediskriminasie plaaslik gebou gaan word. Tog word daar voortgegaan met die absurde bewering dat Mandela ‘n nie-rassige nuwe Suid-Afrika nagelaat het.