Aan Piet Croucamp: Afrikaners ís ’n etniese groep

roodt_dan_wiki

deur Dan Roodt

[followbutton username=’danroodt’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

Hou van Dan Roodt se Facebookblad

Piet Croucamp is geen ernstige denker nie. Trouens, hy neem nie sy opponente ernstig op nie en maak hulle gewoon as “onintelligent” of “regses met ’n “lae IK” af. Boonop is dit moeilik om te bepaal uit watter ideologiese hoek sy stellings oor “regses”, konserwatiewes”, ensovoorts gemaak word. Hy roem homself blykbaar daarop dat hy ’n linkse of neomarxis is, maar watse soort neomarxis? Is hy ’n Hegeliaan na die Frankfurt-skool of ’n meer strukturalistiese tipe in die styl van Louis Athusser, Etienne Balibar, Dominique Lecourt en ander?

Aan die een kant wil dit lyk asof Croucamp bloot dinge sê om polemiek te bedryf of om mense die harnas in te jaag. Eintlik beledig hy Afrikaners en verwag dan een of ander reaksie van ons. Ek dink Gustav Venter het hom reeds ‘n week of wat gelede op hierdie vlak geantwoord in Nou wie’s nou dom, hû?, asook Manfred Delport in Kaptein Piet Croucamp se spekskietery.

My eie indruk van Croucamp is dat hy graag namens die heersende ideologie praat. Op dié manier verskil hy nie veel van Nasionale-Party-Afrikaners van die verlede nie, wat ook graag die heersende diskoers nagepraat het.

Blykbaar is hy egter geen Afrikaner nie, al lyk hy soos een en praat hy soos een. In elk geval sal niemand Croucamp vir ’n Engelsman uit die stad van Londen aansien nie. Hy het, soos Koos Kombuis, alias André Leroux du Toit, uit die Afrikanerdom “bedank”. Só maklik is dit egter nie, om in ‘n komplekse, veelvolkige (multinasionale) staat soos dié van Suid-Afrika jouself anders te begin etiketteer. Soos die vrou wat destyds tydens die Soweto-onluste uitgeroep het, “I’m English!” mag dit dalk nie genoeg wees om jou van ander te distansieer nie, aangesien jy nog steeds etnies as blanke, Westerling en, les bes, Afrikaner, ervaar mag word.

Hierdie mag ‘n futiele oefening wees. Soos ek reeds gesuggereer het, wil Croucamp nie hê dat ons hom ernstig opneem nie. Hy sê maar net enigiets wat in sy kop inkom en gee nie eintlik om as dit aanvegbaar is nie, solank dit een of ander reaksie in die geledere van “die volk” veroorsaak. ’n Mens bespeur dieselfde soort houding by Max du Preez wat sy lojaliteit teenoor Engelse, swartes of wie ook al betuig deur Afrikaners te beledig, te stereotipeer en te verguis. Dis ’n soort hensopperdiskoers, want eintlik is die toehoorder altyd die ander, die nie-Afrikaner wat goed gaan voel omdat hy “slimmer”, “linkser” of “meer bevry” as die gemiddelde Afrikaner sou wees.

Nietemin wil ek enkele van die stellings (teses) wat Croucamp maak, ernstig opneem en aan ’n ligte ondersoek onderwerp om te sien of hulle waar of vals is. Verskoon my as dit na ’n soort matriek- of eerstejaarsopdrag klink, maar siende dat ons hier met heel basiese begrippe werk, kan dit nie anders nie.

Croucamp sê byvoorbeeld: “Die konsep ‘Afrikaner’ het waarskynlik lankal nie meer die nominale inhoud van ’n etniese groep nie.” Nou vra ek: Hoe waar is dit en op watter gesag berus hierdie stelling?

Let op die gebruik van die woord “waarskynlik”. Eintlik ondermyn Croucamp sy eie stelling, want hy wil sê dat hy self nie seker is nie. Beroep hy hom op ’n vae soort openbare mening, die Zeitgeist wat Naspersjoernaliste in hul onkunde vir ons konstrueer?

Elke woordeboek ter wêreld bevat ’n definisie van die begrip “Afrikaner”. Laat my byvoorbeeld die Nederlandse Van Dale aanhaal: “Afrikaner… vooral in Zuid-Afrika gebezigde aanduiding van een in Z.-Afrika geboren blanke, m.n. van Boerenafkomst.”

Met ander woorde, daar is wel “nominale inhoud”. “Nominaal” kan hier twee dinge beteken: “volgens die naam” en “gering”. Die eerste betekenis is semanties van aard en die tweede dui op ‘n “geringe etniese inhoud” as ek hom reg verstaan. In albei gevalle is sy stelling dus vals: Die semantiese inhoud van “Afrikaner” is bewese en algemeen aanvaar, soos die meeste woordeboeke in ’n groot verskeidenheid tale op aarde bewys en ten tweede kan die etniese aard van die begrip “Afrikaner” ewe min ontken word. Die huidige president van Suid-Afrika het reeds by verskeie geleenthede die bestaan van Afrikaners as ’n etniese groep erken deur na ons as “inheems” te verwys.

Maar afgesien van hierdie soort “staatkundige erkenning” deur die staatspresident van Suid-Afrika, is daar ook ander, meer objektiewe – noem dit volkekundige of antropologiese – maatstawwe. Die “Afrikanergeskiedenis” is reeds in honderde boeke, asook waarskynlik duisende proefskrifte en tienduisende artikels in allerlei tale geboekstaaf. Die hele Suid-Afrika is besaai met monumente en simbole wat elemente van daardie geskiedenis gedenk. Iewers het ek gelees dat 90% van alle monumente in Suid-Afrika deur Afrikaners opgerig is. Tot in China weet mense van die Voortrekkermonument, want dit is die monument in ons land wat die meeste besoek word en dan veral deur Mandarynse Chinese.

Benewens geskiedenis, watter ander merkers van etnisiteit is daar? Taal, kookkuns, tradisies, godsdiens, kleredrag, danse, ens. Standaardafrikaans is ’n skepping van die Afrikaner, nogal die Genootskap van Regte Afrikaners. Daar is iets soos Boerekos en Afrikanerkookkuns, Boerewors, sosaties, poedings, koeksisters, noem maar op. Trouens, die res van die mense in die land spot met ons omdat ons sulke kenmerkende etniese eetgewoontes het, terwyl hulle aan Amerikaanse hamburgers smul. Selfs Woolworths, wat nie Afrikaans as taal erken nie, verkoop Boerewors, asook ’n variant wat Grabouw-boerewors genoem word. Toe ek op skool was, het ons volkspele gedoen en ek weet daar bestaan nog vele volkspelegroepe in die land waar mense tradisionele danse beoefen wat toeka se tyd in die Kaap ontstaan het en saam met ons die binneland ingekom het en tot vandag toe beoefen word. Selfs RSG, die radiostasie wat hom by monde van sy hoof, Magdaleen Kruger, téén Standaardafrikaans uitgespreek het, saai Boeremusiek uit!

Die term “Afrikaner” druk dus beslis ’n etniese begrip uit. Ironies erken iemand soos prof. Wannie Carstens van die Noordwes-universiteit dit ook as hy sê dat ons die term “Afrikaner” anders moet defininieer: “Ek is van oordeel ons moet eerder die term ‘Afrikaner’ herdefinieer as dat dit almal wat Afrikaans praat, insluit. Dan beweeg ons weg van die assosiasie met kleur. Want die assosiasie met kleur vind ek diskriminerend.”

Dit wil dus voorkom asof sowel Croucamp as Carstens ’n ongemak met die begrip “Afrikaner” ervaar, wat moontlik daarmee te make het dat albei universiteitsdosente is. Sedert Kader Asmal die akademiese vryheid wat in die land bestaan het, beëindig het, weet ons dat akademici besonder gevoelig is vir enige vorm van politiek wat van die heersende ideologie van “nasiebou” en die ontkenning van etnisiteit afwyk. Dieselfde persoon wat Afrikanerskap ontken of, les bes, “anders wil definieer”, het egter geen probleem daarmee om na “Jode”, “Palestyne”, “Franse”, “Nederlanders” of selfs “Vlaminge” te verwys nie. Hy drink steeds “Skotse” whiskey en probeer nie die bestaan van Skotland as ’n etniese gebied binne die Verenigde Koninkryk ontken nie.

Die gemiddelde Afrikaner daarbuite het egter vrede met die institusionele probleme van universiteitsdosente wat vir aanvaarding en bevordering van ’n polities korrekte onderdanigheid teenoor die owerheid afhanklik is. Daarom gaan ons ons nóg “herdefinieer” om Carstens te pas nóg om Croucamp se valse stellings waar te maak.

Die gewraakte onderwerp “rassisme” word elke dag tot vervelens toe in Suid-Afrika aangeroer. Omdat Croucamp iemand is wat graag die stroom volg, doen hy dit ook in sy stuk deur te sê:

“Afrikaners wat hulself as polities regs (‘n veronderstelde ideologiese konsep) identifiseer, verskil in minstens een – of net een – belangrike opsig van hul mede taal-en kultuurgenote en dit is dat hulle kru rassisties is op ’n wyse wat met lae intelligensie geassossieer kan word.”

Hier doen Croucamp ten minste twee dinge: hy veronderstel dat alle “regses” (ons weet nie presies wie of wat dit is nie, maar dis seker almal wat nie marxiste of sosialiste is nie) en alle “rassiste” oor ‘n “lae intelligensie” beskik.

Hoe waar is dit? Kom ons begin by die rassiste. Daar bestaan geen samehangende definisie van “rassisme” nie, maar kom ons veronderstel dat daardie intellektuele, skrywers, denkers en wetenskaplikes wat in die onlangse verlede deur die meer liberale media as “rassiste” uitgekryt is, wel rassiste is. Indien Croucamp korrek is, sal hulle almal dom wees, of oor ’n “lae IK” beskik. “Hoe laag is ’n ‘lae IK’?” is die volgende vraag. ’n Normale IK in Westerse lande is 100, dus moet dit laer as 100 wees. So ’n persoon sou nie in staat wees om byvoorbeeld ’n universiteitskwalifikasie te verwerf nie, wat nog te sê ’n nagraadse kwalifikasie. Hy sou ook nie in staat wees oorspronklike wetenskaplike navorsing te doen nie. Wat van ’n Nobelprys in die medisyne, spesifiek vir ontdekkings in die molekulêre biologie?

So ‘n beroemde – en vermoedelik intelligente – rassis is James D. Watson, een van die vaders van die moderne genetika. Soos almal weet, het hy en sy kollega Francis Crick die “dubbele heliks” van ons DNS ontdek. Daarvoor het hulle in 1962 die Nobelprys in die medisyne ontvang. Watson het hom sy lewe lank met genetiese navorsing besig gehou, totdat hy in 2007 tydens ’n boekpromosietoer die volgende gewraakte opmerking teenoor ’n Britse joernalis gemaak het:

“…there is no firm reason to anticipate that the intellectual capacities of peoples geographically separated in their evolution should prove to have evolved identically. Our wanting to reserve equal powers of reason as some universal heritage of humanity will not be enough to make it so.”

Die implikasie van dié stelling is natuurlik duidelik: dat verskillende rasse gemiddeld nie oor dieselfde intellektuele vermoëns beskik nie. ’n Geweldige skandaal het losgebars; Watson moes die res van sy toer kanselleer en hy is ook gedwing om uit sy pos as hoof van ’n navorsingslaboratorium te bedank.

Dit raak nog erger, ten minste vir Croucamp se teorie dat alle rassiste dom is. Nog ’n wetenskaplike, William Shockley, het die transistor uitgevind en daarvoor in 1956 die Nobelprys vir fisika ontvang. Hy word as die vader van die sogenaamde “Silicon Valley” in Kalifornië beskou en sonder hom sou ons seker nie vandag op rekenaars gesit en tik het nie. Miskien is rekenaars ook “rassisties” want later in sy lewe, nadat hy professor aan die Stanford-universiteit was, het Shockley ’n oortuigde voorstander van eugenetiek geword. ’n Groep van 30 van sy kollegas het egter gesê: “Shockley is the man who brought silicon to Silicon Valley.”

Aan die einde van sy lewe is Shockley geteister deur joernaliste wat sy sienings oor ras en intelligensie belaglik wou maak en hy het ook ’n lastersaak gemaak waarin die hof hom gelyk gegee het, maar slegs $1 aan vergoeding toegestaan het.

Volgens die liberale media en die hoëpriesters van politieke korrektheid was beide Watson en Shockley “rassiste”. Een was die uitvinder van die transistor en die vader van “Silicon Valley” en die ander die mede-ontdekker van die DNS-heliks. Albei het die Nobelprys in wetenskaplike dissiplines ontvang. Ons kan baie dinge van hulle sê, maar nie dat hulle “dom” was nie.

Die vader van moderne rassisme word allerweë as die Franse skrywer, Graaf de Gobineau, beskou. Benewens romans en ander geskrifte, het hy ’n boek met die onvergeeflike titel, Die ongelykheid van menslike rasse, gepubliseer. Nietemin word hy steeds as klassieke skrywer in Frankryk erken. Was hy ook “dom”?

Die skrywers van die boek The Bell Curve, Herrnstein en Murray, is insgelyks deur die liberale media as rassiste uitgekryt, dog geen van hul joernalistieke en akademiese kritici kon tot dusver die sentrale punt van die boek, dat IK ’n groot rol in die samelewing speel, weerlê nie. Die omstredenheid van die boek draai rondom ’n enkele hoofstuk waarin IK-verskille tussen rasse bespreek word. Ook daardie hoofstuk is tot op hede nie verkeerd bewys nie. As dit so maklik is om die geskrifte van bekende en “dom rassiste” te weerlê, waarom doen die hordes links-liberale joernaliste en akademici dit nie?

Enkele jare gelede het dr. Leopold Scholtz, die bekende Naspers-kommentator, belowe dat hy wetenskaplike artikels uit erkende vaktydskrifte sou voorlê wat onomstootlik bewys dat “rassistiese” sielkundiges en navorsers verkeerd is en dat alle rassegroepe oor presies dieselfde gemiddelde IK beskik. Gegewe die linkse obsessie met hul “hoë intelligensie”, teenoor die geestelike gestremdheid van rassiste, is dit nie tyd dat Croucamp, Scholtz en ander met die getuienis vorendag kom dat swartes, blankes en Asiërs oor presies dieselfde gemiddelde intelligensie beskik nie?

’n Navorser wat hom insgelyks op die onderwerp van ras en IK toegespits het, was die Kanadees J. Philippe Rushton. As professor aan die Universiteit van Wes-Ontario in Kanada was hy sekerlik nie verstandelik vertraag nie en hy het allerlei aanvalle, betogings, asook ’n vier jaar lange hofsaak en pogings van die Ontario-provinsie om hom afgedank te kry, getrotseer om met sy navorsing oor IK voort te gaan. Op ’n stadium is sy klasse dermate deur betogers ontwrig dat die universiteit nie meer sy veiligheid kon waarborg nie en moes hy deur middel van video-opnames klas gee.

Croucamp se teorie dat “rassiste” noodwendig dom is, moet in die lig van bogaande getuienis, afgewys word.

Kommerwekkend van linkse denkers is hul ontvanklikheid vir groepsdruk en onverdraagsaamheid teenoor diegene wat van hulle verskil, wat gewoonlik doodgeskree, met geweld gedreig of selfs fisiek aangeval word.

Volgens Croucamp, is alle “regses” dom. ’n Groot aantal intellektuele, skrywers, digters, filosowe, komponiste en natuurlik politici deur die geskiedenis kan as “regs” of nasionalisties beskou word. Nietzsche, Wagner, Heidegger, Ezra Pound, T.S. Eliot, Céline, N.P. van Wyk Louw, C.M. van den Heever, Alain de Benoist, Enoch Powell, Kurt Vonnegut, Anna M. Louw, Jaap Steyn, Jean Raspail, Peter Sloterdijk, W.F. Hermans, Houellebecq en vele ander het op een of ander manier hulself as “regs” of ten minste nie-links geposisioneer. Heidegger word as een van die grootste filosowe van die Twintigste Eeu beskou, indien nie dié grootste nie. Prins Charles van die Verenigde Koninkryk het op ’n stadium “alle moderne argitektuur as… fascisties” beskryf en moontlik was hy reg. Daar is niks prolataries aangaande hoë geboue, glas en staal, asook die aandrang op sulke “regse” ideale soos skoonheid, suiwerheid en funksionaliteit nie.

Die linkse aandrang op “gelykheid ten alle koste” het vir ons die Sowjet-goelag gegee. Daarmee saam kan ons sien dat die voorstanders van gelykheid juis die onverdraagsames is wat mense se klasse ontwrig, ander wil sensureer, wetenskaplike navorsing wil belemmer en boeke en geskrifte verbied wil sien.

Kan ons hoegenaamd Croucamp se volgende stelling ernstig opneem: “Soos dit is, het Afrikanerskap ’n baie lelike ideologiese konstruk geword; daarom is ek geen Afrikaner nie… Diegene wat haat en nyd koester as ’n politieke identiteit is die skuim van die Afrikanerdom, die room ploeg die lande, skep werk en word burgers van ’n baie groter en interessanter prentjie.”

Ek weet nie of Croucamp as wêreldburger of Brit of wat ook al self-identifiseer nie, maar kennelik is hy nie in staat om aan ons te verduidelik waarom Afrikanerskap ’n “lelike ideologiese konstruk” sou wees nie. Immers is Afrikanerskap gegrond op vrye assosiasie, terwyl die huidige Suid-Afrikanerskap van dwang en selfs sadisme afhang. Elkeen kan kies of hy ’n Afrikaner wil wees hoewel vreemdelinge selfs vir Croucamp as Afrikaner mag sien, ongeag sy “bedanking uit die volk”. Aan die ander kant word ons eenvoudig in die nasionale staat van Suid-Afrika ingedwing, waar ons met wetteloosheid, korrupsie en sadistiese geweld vir lief moet neem. Is Suid-Afrikanerskap nie eerder die “lelike ideologiese konstruk” waarvan Croucamp praat nie? Ons word gevange gehou in ’n stelsel wat ons nie wil hê nie, waarvoor ons nie stem nie en wat ons op allerlei maniere verdruk. Tydens plaasmoorde, motorkapings en huisaanvalle word ons vroue verkrag en ons almal aangerand, beseer en vermoor. Die aaklige geweld wat ons ervaar, stem al hoe meer ooreen met die linkse utopieë van die twintigste eeu wat een en almal as “misdade teen die mensdom” verwerp is.

Goelag Suid-Afrika, tuiste van die terroriste en sadiste.

Is dit die mense met wie Croucamp, die verloopte Afrikaner en desnoods verraaier, identifiseer? Praat hy namens die totalitêre linkse tradisie van die 20ste Eeu? Die “haat en nyd” waarna hy verwys, is eerder aan die kant van die nie-Afrikaners te vinde. In vele opsigte is Suid-Afrikanerskap op Afrikanerhaat gegrond, omdat die “Suid-Afrikaner” nie in staat is om sy eie identiteit te skep nie en daarom slegs na ’n soort anti-identiteit kan aspireer, wat die ontkenning van die Afrikaner sou wees. Deur ons te ontken, word ons ook desnoods vermoor. Op sy minste word daar teen ons taal en kultuur gediskrimineer, wat geheel en al teen internasionale norme indruis.

Ek verbeel my Andries Treurnicht het destyds ’n boek, Credo van ’n Afrikaner, geskryf. Dit is nogal deur die Naspers-uitgewery, Tafelberg, gepubliseer. Ek het dit nie gelees nie, maar ek dink dit is tyd vir ’n meer positiewe, bevestigende siening van Afrikanerskap. Wat is ons credo?

Ongelukkig moet enige definisie van Afrikanerskap vandag by lyding begin. ’n Afrikaner is bowenal iemand wat ly. Ons het onder die Britte gely, tydens dít wat Smuts in ’n gelyknamige boek ons “Eeu van onreg” genoem het. Tans ly ons steeds onder die huidige imperialiste wat veel meer gewelddadig en onregverdig as die Britte is.

’n Afrikaner is ’n jong meisie wat koelbloedig doodgeskiet word. Iemand soos Danielle Esterhuizen, Willemientjie Potgieter of Alyssa Botha. Vanuit die suiwer sadisme van daardie groteske daad, moet ons voortaan ons identiteit bedink, as magteloos en blootgestel aan die “haat en nyd” waarna Croucamp so ironies verwys.

Croucamp se ontkenning van Afrikanerskap loop parallel met die ontkenning van ons menswees deur hierdie linkse stelsel: die goelag, die gelykheidsmasjien wat uit die totalitêre maag van die 20ste eeu ontsnap het om ons te kom teister.

[followbutton username=’danroodt’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

Hou van Dan Roodt se Facebookblad

Beskuldigde nommer 4: Ope brief deur Hein Boonzaaier

Hein Boonzaaier in Mississippi, tydens een van sy twee besoeke aan die VSA. Foto: Brenda Booker
Hein Boonzaaier in Mississippi, tydens een van sy twee besoeke aan die VSA. Foto: Brenda Booker

deur Hein Zaayman (alias Hein Boonzaaier)

Jy staan een oggend op met ‘n lied in jou hart, en gaan stap deur jou tuin met jou getroue ou boerboel aan jou sy. En ewe skielik sien jy voor jou omtrent dertig polisiebeamptes met masjiengewere op jou gerig. Jou boerboel se hare rys, sy begin vorentoe hardloop, en ‘n swart man met ‘n “hawk”-T-hemp aan rig sy pistool op haar en beveel jou om jou hond onder beheer te kry en weg te sit, anders word sy geskiet.

Sommige polisie rig hulle aanvalsgewere op die hond, ander hou dit op jou, nog ander het reeds jou vrou die voordeur laat oopmaak, en hou hulle gewere op haar gerig. Sy gee ‘n gil en vra vir jou wat aangaan. Die man met die “hawk”-hemp stel homself voor as kolonel So-en-so, en oorhandig twee hofbevele aan jou. Een is om jou huis te deursoek, en die ander is magtiging tot jou inhegtenisname vir hoogverraad. Hy vertel vir jou dat enige iets wat jy sê of doen teen jou in die hof gebruik kan word, en dan word jy geboei. Alles binne twee minute. Jou lewe het ewe skielik verander en jy weet nie hoekom nie, en só begin ‘n agt maande lange “komedie” van skokke, vernedering, onthullings en soms komiese oomblikke, wat verreikende gevolge vir jou en jou geliefdes bring.

Dit is, kortom, hoe hierdie sage in my lewe begin het, en wat ‘n ontsaglike invloed op soveel fasette van my lewe oor die afgelope agt maande gehad het. Ek kan nou onthul dat ek die rubriekskrywer Heinrich B Zaayman is, of party mense ken my as Hein Zaayman. Ek het al vele artikels vir Praag geskryf tot en met 2011.

Maar ek wil nie hier my hele hartseer en verstommende reis deur Suid-Afrika se swak strafproseswette, regstelsel en politieke intimidasie vertel nie. Ek wil vertel van die verstommende ondersteuning wat ek, my vrou en my familie vanuit soveel oorde en onverwagte plekke gekry het, en om daarvoor dankie te sê. Ondersteuning wat mens staande gehou het, my laat besef het ek is nie alleen nie, en wat as engele deur my vrou beskryf is. Dit sal onmoontlik wees om almal by die naam te noem, maar hulle weet wie hulle is, en ek is dankbaar vir Dan Roodt om deur middel van Praag aan hulle ons dank oor te dra.

Behalwe vir die plaaslike mense in die sogenaamde “regse” politiek, was daar familie waarvan ons jare laas iets gehoor het, vriende wat nooit saamgestem het met my politieke standpunte nie, ou skoolvriende, oudstudentemaats, oudkollegas oor ‘n hele dertig jaar, kennisse uit verskeie fasette van ons lewens, huidige kollegas van beide my en my vrou, die maatskappy vir wie sy werk, en baie swart mense met wie ek deur die jare te doen gekry het as personeel, projeklede en kliënte. Daar was vele mense wat bidgroepe vir my en my medebeskuldigdes gestig het.

Vanuit Amerika is daar ook bidgroepe gestig, en almal wat ek daar leer ken het ná twee besoeke aan die VSA wou op eie koste na SA vlieg om vir my te kom getuig. Daar was die menseregtedrukgroep in Ierland wat die regering so op hol gejaag het, dat die gevangenis elke twee ure aan die minister oor ons verslag moes doen. Vanuit Kanada, Australië, Europa en Suid-Amerika het ek persoonlik soveel ondersteuning gekry, dat ek net verstom kon staan.

En dan seker die belangrikste was daar die Hemelse Vader, wat my onderskraag het, regop gehou het, en my eie waardigheid vir my opgepas het, terwyl daar ‘n korrupte stelsel en meewerkende pers was, wat my probeer afbreek en beskryf het as ‘n dom Boer wat ‘n bose terroris is. Vir dié wat nie aan God glo nie,voel ek jammer. Hy is waaragtig en almagtig, en kan namens jou, wat jouself op Sy altaar lê, alle onmoontlike hindernisse uit jou pad vee.

Ná al die ontberings en hartseer, wil ek vir almal wat ons ondersteun het dankie sê, en weet dat elkeen ‘n spesiale plek in ons harte het. Ons sal dit nooit vergeet nie.

 

Blanke sterftes in staatshospitale is ‘nóg ‘n volksmoord’

Hospitaallaken van die Tambo-gedenkhospitaal in Boksburg
Hospitaallaken van die Tambo-gedenkhospitaal in Boksburg

Mnr. Hank Janse van Vuuren is volgens sy familie gelos om in die Tambo-gedenkhospitaal aan die Oos-Rand in uiterste pyn met ‘n bloeiende maagseer te sterf.

Volgens sy suster, mev. Deirdré Ruthven, is hy “eers 17 ure ná hy opgeneem is, geopereer terwyl dit veronderstel was om ‘n noodoperasie te wees. Daar is ook ‘n klomp verskonings aangebied oor hoekom die operasie nie as ‘n noodgeval gesien is nie. Ná die operasie, is die snit oop gelos, wat tot komplikasies gelei het. Hy moes in intensiewe sorg gewees het, maar hy is eenvoudig in sy kamer geplaas en gelos!”

Sy het ‘n verslag van 5700 woorde oor haar broer se onmenslike lyding geskryf en eis ‘n “openbare erkenning” van nalatigheid deur die hospitaal en die Gautengse gesondheidsdepartement.

“Ons as ‘n gesin vereis hiermee ‘n openbare erkenning deur die Tambo-gedenkhospitaal, asook die dokters en verpleegpersoneel wat by hom betrokke was, dat hulle in gebreke gebly het om hul eed na te kom. Verder moet die mediese personeel tot verantwoording geroep word deur die Raad vir Gesondheidsberoepe van Suid-Afrika. Hulle verdien nie om dokters of susters genoem te word nie. ‘n Ondersoek behoort geloods te word na die vele sterftes tydens dié mediese skofte, veral dié van die betrokke susters. Verder stort die hospitaal in duie, soos ander staatshospitale, met waterlekke, vrot reuke, vuilis, bloedvlekke op die mure, wurms wat uit asblikke kruip, ens. Daar is geen higiëne hier nie! Dis die siek situasie in al die staatshospitale.”

Sedert mev. Ruthven praag ‘n maand gelede gekontak het, het verskeie mense ons genader met soortgelyke gruverhale van veral blanke pasiënte in staatshospitale wat sonder behandeling net gelos word om te sterf, of wat weens nalatigheid of verkeerde behandeling omkom. In sommige gevalle moet die gesinne van pasiënte konstant oor hul geliefdes waak en mediese personeel smeek om hulle te behandel of betyds te behandel.

Provinsiale ambulansdienste neem soms vyf ure om by ‘n pasiënt op te daag. Waar gesinne inderhaas pasiënte self hospitaal toe vervoer, word hulle onderwerp aan ure lange rompslomp en ‘n gewag of daar word volstrek geweier om die pasiënt op te neem of te behandel.

Volgens mev. Rufhven is haar broer se verhaal “net die top van die ysberg. Sedert dit met ons gebeur het, het vele mense ons gekontak met soortgelyke ervarings. Dis deel van die volksmoord op ons.”

Johannesburgse Algemene Hospitaal, eens die trots van die mediese professie in SA
Johannesburgse Algemene Hospitaal, eens die trots van die mediese beroep in SA

‘n Broer en suster wat “weens die vernedering vir ons gesin en vir ons vader” anoniem wil bly, het vertel hoe hulle gesukkel het om hul siek, bejaarde vader na die Johannesburgse Algemene Hospitaal, wat deesdae as die “Charlotte Maxeke” bekendstaan, te vervoer.

“Toe ons daar aankom, het ons onmiddellik by die Noodafdeling stilgehou, maar daar was niemand om ons te help nie. Hoe meer ons gesmeek het dat my pa onmiddellik gestabiliseer moes word aangesien hy duidelik baie siek was, hoe meer is daar aan ons gesê dat ‘daar nie portiers beskikbaar was nie’,” het die suster, ‘n professionele vrou van Johannesburg, verduidelik. “Uiteindelik het privaat paramediese (blanke) personeel wat ‘n ander pasiënt kom aflaai het, ons gehelp om my pa in die ongevalle-afdeling te kry.

“‘n Lustelose houding het ons begroet. Daar is eers aan ons gesê dat daar geen bed vir hom was nie. Ons het toe gewys na ‘n leë bed wat reg daar in die ongevalle-afdeling gestaan het, op wiele en wat gebruik kon word. Die jong swart vrouedokter aan diens, P. Mkhize, het toe weer die gebrek aan portiere opgehaal. Ons het toe min of meer uit desperaatheid self die bed daar uitgestoot en met die hulp van die privaat paramedici buite my pa tot in die ongevalle-afdeling gekry. Kosbare minute het verbygesnel. Uiteindelik het ‘n suster aangewaggel gekom en hy is op ‘n ondersoektafel geplaas.

“Dit alles het reg in die middel van die ongevalle-afdeling plaasgevind. Reg langsaan was die dolleë afdeling met monitors en suurstof waar my pa behandel sou kon word indien dit hul erns was. Daar was egter geen haas om hom soontoe te neem nie. Hulle het my pa daar op sy sy gedraai en reg voor ons het hy sy laaste asem uitgeblaas. Dié oomblik sal my altyd bybly.

“Eers toe hy dood was, het die suster aan diens hom na die saaltjie met lewensondersteunende apparaat geneem en bevestig dat hy dood was. Hierna is hy na die hospitaal se lykshuis oorgeplaas. Ons het daar in die Ongevalle gesit en huil terwyl die personeel maak asof hulle ons nie raaksien nie. Toe verklaar hulle op die doodsverslag dat hy reeds dood was toe hy by die hospitaal aangekom het, iets wat ons natuurlik betwis het, want hy het nog asem gehaal toe hy op die ondersoektafel geplaas is!”

Met die stygende koste van mediese fondse, is meer en meer blankes, veral ouer persone, genoodsaak om hul tot staatshospitale te wend. In baie gevalle word privaat mediese fondse ook uitgeput en moet selfs mense met mediese fondse insgelyks in staatshospitale behandeling ontvang.

Sommige sterf weens gebrek aan behandeling by ongevalle-afdelings, terwyl ander oor etlike dae weens nalatige of gebrekkige behandeling toegelaat te word om dood te gaan. In die geval van mnr. Hank Janse van Vuuren, is hy op 26 Maart 2013 by die Oliver Tambo-gedenkhospitaal opgeneem en met ‘n bloeiende maagseer gediagnoseer. Volgens beskikbare mediese inligting op die internet, vereis so ‘n toestand noodbehandeling en onmiddellike chirurgie.

‘My broer is gelos om soos ‘n dier in die veld te sterf’

In haar verslag skryf mev. Ruthven, sy suster, dat hy “gelos is om soos ‘n dier in die veld te sterf’. Op sy doodsertifikaat is vermeld dat hy aan ‘n hartaanval dood is. “Nee,” skryf sy, “my broer is weens nalatigheid dood. Hank is op 28 Maart 2013 om 20:05 oorlede. Ná drie dae in die die hospitaal! Indien sy prognose nie goed was nie, waarom het geen van die personeel ons in kennis gestel nie, maar hom bloot gelos om soos ‘n dier in die veld te sterf? Dis nie algemene gebruik nie, dis nalatigheid met ‘n misdadige bedoeling!”

Mev. Deirdré Ruthven
Mev. Deirdré Ruthven

Die oggend van mnr. Janse van Vuuren se oorlye, het ‘n saalsuster nog teenoor mev. Ruthven om 9:00 per telefoon bevestig dat dit met hom “goed gaan”. Toe sy egter met die besoekuur om 15:00 daar aankom, vind sy hom in ‘n ernstige toestand, met “swaar asemhaling, erge pyn, ietwat deurmekaar, sweterig en bleek, met klewerige bloed in sy mond en neus.” Daar was tekens dat daar nie goed na hom gekyk word nie, want die klokkie werk nie, sy drup lek en daar is ‘n plas bloed op die vloer. Volgens sy lêer het niemand sedert 6:00 die oggend na hom omgesien nie. Toe sy na die suster aan diens vra, hoor sy dat dié “met ete is en eers 16:00 terug sal wees”.

Haar broer was toe, ongeveer vier ure voor sy dood, nog voldoende by sy positiewe om aan haar te sê: “Hierdie is nie ‘n goeie saal nie, want die personeel gee nie vir die pasiënte om nie. Dis nie dieselfde as toe ek 8 maande gelede in saal 21 was nie. Hierdie personeel hier, hulle wil net glad nie help nie.”

‘n Medepasiënt van mnr. Janse van Vuuren het reeds die oggend om 6:20 opgemerk het dat dit nie met hom goed gaan nie en dat hy besig was om te bloei. Niemand het egter iets daaraan gedoen nie. Intussen is daar in sy lêer geskryf, sy pols, temperatuur en bloeddruk is geneem, maar niemand het opgemerk dat hy bloei nie.

Toe mev. Ruthven die personeel hieroor uitvra, is sy bloot lakonies meegedeel: “Ons het dit nie gesien nie.”

‘Niemand word ongelyk behandel nie’ – Gauteng

praag het vandeesweek die Gautengse departement van gesondheid genader vir kommentaar oor mnr. Hank Janse van Vuuren se geval en het mev. Ruthven se verslag met al die besonderhede aangestuur.

Die hoofwoordvoerder vir die departement, mnr. Simon Zwane, het egter glad nie daarop gereageer nie. Pleks daarvan, het hy op enkele bykomende vrae oor mnr. Earl Harper, waaroor daar vandeesweek reeds in die media berig is, geantwoord.

praag se eerste vraag aan die departement van gesondheid was die volgende:

Onlangse voorvalle soos dié waarby mnr. Earl Harper betrokke was) blyk aan te dui dat swart hospitaalpersoneel vyandig teenoro blanke pasiënte is en hulle óf behandeling weier, óf behandeling vertraag, hetsy hulle op ‘n lukrake, onprofessionele manier behandel?

Zwane het ontken dat blankes anders behandel word: “Daar is geen getuienis wat suggereer dat mnr. Harper ander behandeling sou ontvang het indien hy blank was nie. [Hierdie sin was vir ons dubbelsinnig – red.] En ons is nie van enige bewys voorsien dat slegs swart personeel na hom omgesien het nie. Daarom sou dit onverantwoordelik wees om tot ‘n rassistiese gevolgtrekking te kom voordat al die feite ondersoek is.”

TimesLive het vandeesweek berig dat die 67-jarige mnr. Earl Harper reeds “60 dae lank poog om bekwame mediese behandeling te ontvang”. Volgens TimesLive “voel Harper en sy familie dat hy mishandel is omdat hy blank is”.

Op die vraag of die departement bewus is van die ongelyke behandeling of gebrek aan behandeling vir blanke pasiënte en of dit enige klagtes in dié verband ontvang het, afgesien van die geval van mnr. Earl Harper by die Charlotte Maxeke-Johannesburg Algemeen, het mnr. Zwane soos volg geantwoord:

“Nee. Hospitale behandel miljoene mense elke jaar en niemand het nog ooit teenoor ons beweer dat hulle ongelyk behandel is vanweë hul velkleur nie.”

‘Hulle maak die mense aspris dood’

Mnr. Dewald Scholtz van Pretoria beweer egter die teendeel en het die volgende verhaal om te vertel:

“My vriendin se ma moes ‘n operasie kry. Sy het in die hospitaal gelê met ‘n verstopte derm – ons moes self met ‘n skotteltjie bystaan as dít wat in haar spysverteringstelsel opgebou het bo by haar mond uitloop. Die vrou is ‘n trotse vrou wat haarself altyd perfek versorg – en sy het hulpeloos daar gelê en was besig om dood te gaan. Die gesette swart verpleegsters het ons soos gemors behandel wanneer ons kla. En die operasie is net aanhoudend uitgestel.

“Sy sou doodgegaan het as ons nie ingegryp het nie. Ons het haar algemene praktisyn gevra om haar te besoek in die hospitaal en vir ons ‘n verslag en aanbeveling te skryf. Toe maak ons ‘n kopié van die verslag en sê vir die hospitaalbestuur dat ons van hulle sou eis as sy sou doodgaan. Die operasie is in minder as ‘n dag daarna gedoen en sy het herstel.

“Hulle maak die mense aspris dood – dit is binne hulle mag in die hospitaal.”

praag is besig om dié verhale verder op te volg en ons sal weer met die Gautengse gesondheidsdepartement in verbinding tree. Indien u van soortgelyke gevalle weet, word u versoek om dit aan ons te stuur by inlig[by]praag.org. Ons menseregtekomitee sal hierdie en ander gevalle ondersoek en dit onder die aandag van plaaslike en internasionale owerhede bring.

Ondersteun asb. ons werk om die waarheid in Suid-Afrika te publiseer en neem ‘n debietorder uit. Met ‘n paar rand per maand kan ons lewens red!

praagcoza_adv

 

Handsakgryper val hom dood op M1-snelweg in Johannesburg

Werklike toneel met goudiewe wat 'n ruit in verkeer breek
Werklike toneel met goudiewe wat ‘n ruit in verkeer breek

‘n Grypdief wat ‘n vrou se handsak uit haar motor gegryp het, het hom Vrydagaand dood geval toe hy van ‘n brug in Parktown afgespring het, sê paramediese personeel

Hy het die ruit van ‘n dame se motor stukkend geslaan en haar handsak gesteel terwyl sy in spitsverkeer op die M1-snelweg oor Empireweg naas Wits vasgesit het, het die woordvoerder vir ER24, Vanessa Jackson, in ‘n mediavrystelling verklaar.

Die snelwegbrug oor Empireweg waar die dief afgespring het
Die snelwegbrug oor Empireweg waar die dief afgespring het

Mense het uit hul motors geklim en hom agterna gesit. Hy spring toe van die brug af, moontlik in ‘n poging om op ‘n bushalte se dak in Empireweg te land, maar het dit gemis. Die man het op die pad geval waar hy met die handsak langs hom gesterf het. – Sapa

 

Rand verloor 17% van sy waarde

randnoteDie Suid-Afrikaanse geldeenheid word tans geteister deur die ekonomie se afhanklikheid van swak Europese markte, blootstelling aan verlangsamende ontluikende markte, plaaslike onrus en strenger VS- monetêre beleid.

Die Amerikaanse Federale Reserwe het op 22 Mei aangekondig dat hy uiteindelik sy stimuleringsprogram sal moet beëindig, iets wat insgelyks ‘n stormagtige bydrae gevoeg het tot die orkaan reeds die Suid-Afrikaanse rand tref.

Soos in ander geldeenhede in die sogenaamde “ontluikende markte”, het Suid-Afrikaanse valuta onlangs gesukkel.

In Januarie was die rand nog op 8,75 teenoor die Amerikaanse dollar.

Donderdag het die rand ‘n vierjaarlaagtepunt van 10,44 bereik, met min tekens dat die swakker geldeenheid uitvoere stimuleer, soos mens sou verwag.

“Sedert die begin van die jaar het die rand, soortgelyk aan die Brasiliaanse real of die Indiese roepee, met omtrent 17 persent gedaal het,” sê Daniel Makina, ‘n professor aan die Universiteit van Suid-Afrika.

“Die fondse vlug nou terug Amerika toe,” sê hy.

Onbestendige kapitaalvloei is niks nuuts vir ontluikende markte nie, maar teen die agtergrond van stadiger Chinese groei, is dit ‘n harde slag.

Die wanhoop was ooglopend toe die Suid-Afrikaanse minister van finansies, Pravin Gordhan, die Verenigde State in Junie tot versigtigheid gemaan het.

“Bestuur u interne sake en globale sake op verantwoordelike wyse sodat die negatiewe uitwerking op ons ekonomieë nie so ernstig is as wat dit mag voorkom nie,” het hy gewaarsku.

Sy woorde het egter op dowe ore geval.

In Suid-Afrika het krediet opgedroog, terwyl invoere – wat nou duurder is – die land steeds binnestroom.

Hoër brandstofpryse het verbruikersinflasie bokant die sentrale bank se boonste teikenband van ses persent laat toeneem.

Tesame met stadiger groei, heers daar tans donker voorspellings van ‘n “stagflasionêre spiraal”.

Na verwagting sal Suid-Afrika, wat Afrika se grootste ekonomie verteenwoordig, vanjaar slegs twee persent groei.

Dit moet vergelyk word met die meer as agt persent groei in die buurland Mosambiek.

Een destabliserende faktor is arbeidsonrus.

Ondanks die feit dat geskille dikwels gewelddadig raak, lyk die ANC – wat noue bande met die vernaamste vakbondfederasie COSATU handhaaf – dikwels onwillig om in te gryp.

“Daar is ook plaaslike redes waarom die rand die wind van voor kry. Die motor- en mynsektore, asook ander sektore, is tans besig met taai onderhandelings en daar mag turbulensie as gevolg daarvan wees,” sê die Nedbank-ekonoom, Busisiwe Radebe.

Sedert die begin van die week staak daar 30 000 motorwerkers, wat die plaaslike produksie knielhalter, terwyl werknemers in die boubedryf na verwagting vanaf Maandag hul werktuie gaan neerlê.

Hulle sal waarskynlik deur werkers in die myn- en tekstielbedrywe gevolg word.

Sulke stakings is dié tyd van die jaar algemeen in Suid-Afrika, wanneer die jaarlikse loononderhandelings plaasvind.

Maar te midde van ‘n trae ekonomie en die spanning ná die dodelike mynstaking verlede jaar by Marikana, waartydens 34 stakers deur die polisie doodgeskiet is, bly beleggers senuagtig.

“‘n Gebrek aan ‘n ooreenkoms tydens loononderhandelings in die mynsektor mag beleggers nogmaals die skrik op die lyf jaag,” sê Shilan Sha, ‘n ekonoom by Capital Economics.

Die vooruitsigte vir die rand lyk tans onseker.

“Die toekoms van die rand sal hoofsaaklik deur die uitslag van die verkiesing aanstaande jaar in April bepaal word,” sê Radebe – AFP

Mandela se toestand ‘soms onstabiel’

medi_clinic_harthosp
Die Medi-clinic-harthospitaal in Pretoria

Terwyl oudpresident Nelson Mandela se toestand “ernstig maar stabiel” bly, raak dit met tye onstabiel, het die presidensie Saterdag aangekondig.

“Terwyl sy toestand met tye onstabiel raak, wys die dokters daarop dat die oudpresident groot uithouvermoë vertoon het en dat sy toestand danksy mediese ingrypings neig om te stabiliseer,” het die woordvoerder Mac Maharaj in ‘n verklaring gesê.

Volgens hom werk die dokters hard om ‘n ommekeer te bewerkstellig, om Mandela se gesondheid te verbeter en om hom gemaklik te hou.

“President Jacob Zuma versoek Suid-Afrika om aan te hou bid vir Mandela en om hom te alle tye in hul gedagtes te hou,” het Maharaj gesê.

Zuma sou Saterdag na Maleisië vir ‘n amptelike besoek reis.

Die besoek is bedoel om die maatskaplike, politieke en ekonomiese bande tussen die twee lande te verstewig.

Zuma sal ‘n Lewenslange Toekenning vir Wêreldvrede namens Mandela ontvang, wat deur die Mahathir-wêreldvredstigting uitgeloof word.

Vroeër vandeesmaand het die presidensie gesê Mandela was steeds in ‘n ernstige toestand maar dat hy konstant verbeter.

“Die mediese span het ook herhaal dat, hoewel sy gesondheid verbeter, Madiba steeds in ‘n ernstige toestand verkeer.”

Saterdag was Mandela se 78ste dag in die Medi-Clinic-harthospitaal te Pretoria.

Die ikoon is op 8 Junie vir ‘n herhalende longkwaal opgeneem. – Sapa

Russel Botman ontdek ‘n Reitz op Stellenbosch

Akademiese klipgooiery op Stellenbosch? Foto: Klippe op die pad tydens die sewentigerjare (uit die polisie-argiewe)
Akademiese klipgooiery op Stellenbosch? Foto: Klippe op die pad tydens die sewentigerjare (uit die polisie-argiewe)

deur Leon Lemmer

Die standaardweergawe van die gebeure in Sharpeville in 1960 is dat blanke polisiemanne sonder waarskuwing op ongewapende en vreedsaam betogende swartes geskiet het. Die geykte weergawe van die Soweto-onluste in 1976 is dat swart skoolkinders spontaan in opstand teen Afrikaans as onderrigtaal gekom het.

Nelson Mandela vertel in sy outobiografie dat duisende swartes die Sharpeville-polisiestasie omsingel het en ook: “PAC activists had done an excellent job of organizing the area” (Long Walk to Freedom, Londen: Abacus, 1995, p 280). Omdat die PAC hom vir selfs meer radikale en militante terreur as die ANC beywer het, is dit taamlik duidelik dat omstandighede doelbewus georkestreer is om ‘n insident te skep. Wat Mandela tydens sy reise in Afrika gevind het, was dat die PAC deur hierdie insident te skep baie groter aanhang en gewildheid as die ANC geniet het. Onder meer het dit as meevaller gehad dat geld en wapens eerder na die PAC as die ANC gekanaliseer is. Die ANC moes iets doen om hierdie toedrag van sake om te keer. Die “spontane” Soweto-opstand was die antwoord. Dit is voor die internasionale nuusmedia opgevoer en het geblyk ‘n reusepropagandasukses te wees. Op grond hiervan was die ANC hierna onbetwisbaar die leidende “bevrydingsbeweging”.

Hierdie soort mededinging om pro-swart propagandasukses ten koste van blankes te behaal, behoort nie tot die verlede nie. Veldtogte om blankes op ‘n onbillike manier te diskrediteer, word dikwels in die nuwe Suid-Afrika gevoer. Die geringste insident word aangegryp en opgeblaas om sodanige anti-blanke sentiment aan te wakker. ‘n Klassieke voorbeeld is die studentepret wat vier jongmans gehad het toe hulle ‘n video-opname van swart werkers in die Reitz-koshuis in Bloemfontein gemaak het. In enige normale samelewing sou dit onmoontlik wees om soveel sensasie uit so ‘n grootliks onskuldige en eintlik onbenullige gebeurtenis te tap. Die afmetings wat die anti-blanke Reitz-bohaai aangeneem het, is ongelooflik. Deesdae is daar ‘n versoeningsentrum op die kampus as blywende beswering van hierdie verskriklikheid waarin niemand gedood of beseer of werklik te na gekom is nie. ‘n Grap is immers ‘n grap, selfs wanneer dit ten koste van iemand is.

‘Aktiviste en rewolusionêre word nie net in die gebruik van oorlogswapens opgelei nie. Dikwels is daar baie groter klem op ideologiese oorlogvoering.’

Maar net soos die ANC nie wou toelaat dat die PAC op ‘n bedenklike manier groter sukses met dooie kamerade behaal nie, hou ander plaaslike universiteite nie daarvan dat die Universiteit Vrystaat (UV) met soveel sukses die Reitz-fiasko bedryf nie. Hou in gedagte dat dit deesdae dikwels aktiviste is wat deur kamerade tot in die rektorstoel herontplooi word. Die Universiteit Stellenbosch (US) wou graag die Reitz-sukses van die UV nadoen. Hiervoor moes ver in die verlede na ‘n soortgelyke nietige insident gesoek en die besonderhede daarna met groot sluheid aan ‘n blywende groot klok gehang word.

Aktiviste en rewolusionêre word nie net in die gebruik van oorlogswapens opgelei nie. Dikwels is daar baie groter klem op ideologiese oorlogvoering. Om die nuwe Suid-Afrika te verstaan, is dit noodsaaklik dat ideologie en alles wat daarmee saamhang grondig verstaan word. Wanneer Nelson Mandela ‘n nr.-6-Springboktrui aantrek, vertolk die Nasperskoerante dit, soos alles wat Mandela doen, so gunstig moontlik. Genoemde gebeurtenis word gevolglik opgehemel as ‘n versoeningsgebaar en dat Mandela ‘n groot voorliefde vir rugby het. Sy eintlike bedoeling was om die wittes te paai nadat hulle op ‘n uiters verradelike manier hulle politieke mag ontneem is.

Toe Mandela die gedig “Die kind” van Ingrid Jonker voorgelees het, het die Nasperskoerante dit vertolk as erkenning van Afrikaans op die hoogste vlak. In werklikheid is hierdie gedig heel moontlik deur Jakes Gerwel by Mandela aanbeveel. Die boodskap vestig die beeld van wittes as gewelddadig en swartes as die onskuldige slagoffers. Met die misbruik van bv rugby en Afrikaans het Mandela gepoog om tot die siel van die Afrikaner deur te dring ten einde dit te verloën.

Teen hierdie agtergrond kan die vraag gevra word: Wat kon die US doen om, soortgelyk aan die UV met die Reitz-fiasko, ‘n hou teen die wittes in te kry? Deesdae is Russel Botman, die rektor, die hooffiguur op die US-kampus. Hy is ‘n UDF/ANC-aktivis wat verskeie kere deur die “apartheidsregime” ingeperk is. Soos sy US-kollega Nico Koopman, die dekaan van die fakulteit teologie, het Botman sy akademiese opleiding aan die Universiteit van Wes-Kaapland (UWK) ondergaan. Daar het hulle onder die leiding van Jaap Durand bv die skoorsoekery van die naïewe Dietrich Bonhoeffer in Duitsland nagegaan en gespekuleer in hoeverre dit op Suid-Afrika van toepassing gemaak kon word. Daar is dus onder die dekmatel van die akademiese bestudering van godsdiens na moontlike plaaslike politieke toepassings gesoek. Hierdie manier van doen word bevrydingsteologie genoem.

‘In hierdie politiek gedrewe transformasieproses word die US se tradisionele akademiese uitnemendheid gewetenloos opgeoffer.’

Botman verkeer in sy tweede termyn as rektor. Sy bewind aan die US word deur ‘n enkele politieke ideaal, naamlik transformasie, oorheers. Vir Botman is transformasie wesenlik afrikanisering. Volgens die US-webwerf het hy op 31 Julie gesê: “Above all, we should think of ourselves as facilitators of change.” ‘n Mens moet darem omtrent ‘n dik vel hê om van buite af te kom en as misleide enkeling jou aan te matig om alles te wil verander wat beskaafde Westerlinge aan die US opgebou het. Tradisioneel was die US, naas akademiese uitnemendheid, as ‘n blanke Afrikaanse universiteit bekend. Botman se dikwels uitgesproke strewe is dat die US teen 2018, wanneer die US sy eeufees sal vier, nie as ‘n wit en nie as ‘n Afrikaanse universiteit bekend mag staan nie. In hierdie politiek gedrewe transformasieproses word die US se tradisionele akademiese uitnemendheid gewetenloos opgeoffer.

Om die UV se Reitz-sukses na die kroon te steek, moes Botman twee skynbaar heeltemal onverwante gebeure saamsnoer. Slegs ‘n geslepe propagandis sou die kloutjie so vernuftig by die oor kon bring. Die een gebeurtenis het in 2010 plaasgevind. Die derde verdieping en die dak van die RW Wilcocks-gebou op die US-kampus is in ‘n brand verwoes. Botman is goed met kampusbrande bekend, want in die vorige eeu het ondersteuners van die UDF/ANC bv twee tydelike geboue en die kantoor/laboratorium van ‘n hoogleraar in chemie op die UWK-kampus vernietig. Die verskil is dat waar die “apartheidsregime” die UWK-brandskade herstel het, die US in die geval van die Wilcocks-gebou self die herstelwerk moes doen.

RW Wilcocks was ‘n hoogleraar in sielkunde en die US-rektor van 1935 tot 1954. Hy is dus ‘n toonbeeld van die US van weleer. ‘n Gebou wat na hom genoem is, pas nie sonder meer in by die getransformeerde US waarna Botman so naarstiglik strewe nie. Wat kon gedoen word om die herboude Wilcocks-gebou ‘n transformasie- oftewel Botman- (en dus ANC-) geurtjie te gee? ‘n Mens soek eenvoudig na ‘n gebeurtenis wat in die twee dekades tussen 1935 tot 1954 plaasgevind het en waarmee die tradisionele US en dus wittes gediskrediteer kan word.

Aan die betrokke gebeurtenis word deesdae die gewigtige naam Slag van Andringastraat gegee. Op 27 en 28 Julie 1940 het US-studente, onder andere van die koshuis Dagbreek, slaags met bruin inwoners van Stellenbosch geraak. Die wangedrag het begin toe lede van die twee groepe koerante by ‘n kafee wou koop. Hulle het handgemeen geraak. ‘n Klipgooiery het gevolg waarin onder meer die ruite van die privaat koshuis Protea “deur bruin mense uitgegooi is” (Eikestandnuus, 8 deser, p 6). Daarna is ‘n huis in Crozierstraat ook met klippe bestook. Die rektor, Wilcocks, het probeer om die vrede te herstel en die US het selfs skadevergoeding aan sommige bruines betaal.

‘Enigeen wat in die jare sewentig en tagtig gebeure op die UWK-kampus meegemaak het, weet dat bruines hulle maklik tot klipgooiery wend. Botman is sekerlik goed hiermee bekend.’

Die historikus Hermann Giliomee noem die voorval in ‘n vakkundige artikel in Historia “one of the few cases in South Africa where a white riot can be said to have taken place”. In ‘n US-magisterverhandeling (2006) noem Gustav Hendrich dit ‘n “buitengewone geweldsinsident”. Die etnies gedrewe Henry Jeffreys, wie se twee groot helde Nelson Mandela en Trevor Manuel is, het die voorval in ‘n artikel in Die Burger (15.12.2012) erg oordrewe “‘n klad op die naam van geslagte van Dagbreek-inwoners” genoem. Jeffreys se kommentaar was na aanleiding van ‘n misplaaste verskoning wat ‘n uittredende primarius van Dagbreek in 2012 vir die 1940-gebeure aangebied het. (Al die inligtingsbronne in hierdie paragraaf kan maklik op die internet opgespoor word.)

Dit is glad nie duidelik dat die skuld vir die 1940-gebeure noodwendig by die wittes lê nie; sekerlik nie uitsluitlik by die wittes nie. Dit is immers nie die wittes wat die koshuis en huis met klipgooiery beskadig het en waarvoor geen skadevergoeding deur die bruines betaal is nie. Enigeen wat in die jare sewentig en tagtig gebeure op die UWK-kampus meegemaak het, weet dat bruines hulle maklik tot klipgooiery wend. Botman is sekerlik goed hiermee bekend. Daar moet egter onthou word dat die UWK-studente klippe gegooi het omdat hulle hulle vir die afskaffing van alle rassediskriminasie beywer het. Hulle het dus nie betoog ten gunste van die rassediskriminasie teen wittes wat deesdae so mildelik aan die US en in die res van die land gepleeg word nie.

In die nuwe Suid-Afrika het die gewoonte posgevat om skuld uitsluitlik op wittes te pak en dan van hulle te verwag om verskoning te vra. Soos Jeffreys dit stel: “Russel Botman het hierin ‘n geleentheid raakgesien” – net soos Botman, toe die geleentheid hom voordoen, dadelik die US van weleer met die Nazi’s geassosieer het (praag 29 April). Botman het die hoogs uitsonderlike Andringastraat-voorval aangegryp om daarvan die US se teenhanger vir die UV se Reitz te maak. In albei gevalle word ‘n enkele swaeltjie dus tot ‘n somer opgeblaas. Wangedrag en misdaad kom baie meer by nie-wittes as by wittes voor. Tog word sodanige handeling by nie-wittes nooit en nêrens, soos wat billikheids- en ewewigtigheidshalwe vereis kon word, aan die groot klok gehang nie. Nie-wittes hoef nie verskoning te vra nie, om van die betaling van skadevergoeding nie eens te praat nie.

Wat Botman vervolgens gedoen het, was om ‘n kamer ter herinnering aan die Slag van Andringastraat in die universiteitsargief in die herboude Wilcocks-gebou in te rig. “The Room is a contemporary exhibition space depicting the suppressed history of … the Battle of Andringa Street … ‘adversity often leads to new opportunities and this is exactly what happened here,’ said … Botman” (Bolander, 14 deser, p 6). Die wittes word as die skoorsoekers en geweldenaars en die bruines as die onskuldige en vreedsame slagoffers voorgestel. Botman noem die uitstalling “‘n gebaar van versoening tussen die US en die dorp se bruin gemeenskap” (Die Burger, 2 deser, p 9). Danksy Botman en heel moontlik onverdiend is die US van weleer en sy wit studente dus voortaan die skurke in die verhaal van die Slag van Andringastraat.

‘Hermann Giliomee noem dat Hendrik Verwoerd die eerste student is wat sy studie van sy eerste jaar tot sy doktorsgraad in Afrikaans aan die US voltooi het’

Op 31 Julie is hierdie herinneringskamer bekend gestel en is die voltooiing van die herboude Wilcocks-gebou gevier. Let op watter afmetings Botman se aktivistiese verbeelding aanneem: “Dis ‘n simbool van vernuwing en versoening. ‘n Plek wat akademiese uitnemendheid vier, historiese ongelykhede erken en ‘n optimisme oor Afrika se toekoms deel. Dít is waarvoor die RW Wilcocks-gebou van die US nou staan. Só het … Botman … gesê … ‘Ons het onsself afgevra wat die aard van ‘n universiteit in die 21ste eeu is … Watter waarde gaan ons toevoeg tot die gebou?’ Vandag is die RW Wilcocks-gebou ‘n ‘stap in die toekoms in'” (Die Burger, 2 deser).

Volgens die US-webwerf het Botman by hierdie geleentheid ook gesê: “Reconciliation is born of memory and cannot happen if there is denial and amnesia.” Hermann Giliomee noem dat Hendrik Verwoerd die eerste student is wat sy studie van sy eerste jaar tot sy doktorsgraad in Afrikaans aan die US voltooi het. Uit ‘n suiwer akademiese oogpunt moet iemand soos Botman nie aan selektiewe geheueverlies ly nie en behoort hy herinneringsruimte vir hierdie en baie ander akademiese (eerder as politieke) feite op die kampus skep. Verwoerd kan as ‘n uitstekende akademiese rolmodel vir studente dien.

Die joernalis Eunice Visagie beweer: “Net so min soos jy vir jou skaduwee kan weghardloop kan jy dit wat in die verlede gebeur het net ignoreer” (Eikestadnuus, 8 deser). Inderdaad, maar wat in die verlede gebeur het, kan geplooi word om ‘n agenda in die hede te pas. Volgens ‘n koerantberig en die US-webwerf is daar geen twyfel wie in die geval van die herinneringskamer die verantwoordelikheid moet aanvaar nie: “Die kamer is die geesteskind van prof Russel Botman” (Die Burger, 2 deser).

In die Botman-terminologie beteken “inklusief” dat enige groepering waarby wittes betrokke is, ook nie-wittes moet insluit. Die resultaat is “diversiteit”. Eksklusief nie-wit of swart groepe is egter vir Botman heeltemal aanvaarbaar, bv eksklusiewe swart skole en universiteite. Diversiteit is in sodanige gevalle nie nodig of selfs gewens nie. Toegepas op die US beteken dit dat die mentorprogram Rachel’s Angels, ‘n Naspers-inisiatief, eksklusief op nie-wit skoolkinders toegespits is. ‘n Wit skolier mag nie so ‘n engel wees nie.

Die African Doctoral Academy, wat Botman in 2011 tot stand gebring het, het ten doel om swartes uit swart Afrika as studente na die US te lok. Dit is glad nie die bedoeling dat nie-swartes uit bv Noord-Afrika of wittes uit bv Namibië en Zimbabwe deur hierdie akademie bevoordeel word nie. In werklikheid benadeel hierdie akademie belastingbetalende wit Suid-Afrikaners, want beursgeld wat hulle vir doktorale studie kon toekom, word eerder na swartes uit die res van Afrika gekanaliseer; dus na mense wat om etniese redes bevoordeel word, terwyl hulle in werklikheid geen regverdigbare aanspraak op bevoordeling bo wit Suid-Afrikaners kan maak nie.

Die herboude Wilcocks-gebou huisves nie net die pro-bruin en anti-wit Andringastraat-uitstalling nie, maar ook die African Doctoral Academy. Hoewel die Wilcocks-naam vir die gebou (voorlopig) behou is, het Botman die herbouing in ruime mate misbruik om dit volgens sy wense te afrikaniseer. Dit is wat hy hierbo “‘n simbool van vernuwing” genoem het. Dit is waarom Botman dit as ‘n “stap die toekoms in” geloof het. Tipies Botman is ideologiese pleks van akademiese waarde tot die gebou toegevoeg

Botman het die Slag van Andringastraat gekaap en verwring om sy ANC-politiek te dien. Sy motivering word wanvoorgestel deur dit ‘n poging tot versoening te noem. Botman se handeling is net so misplaas en eensydig soos die jaarlikse herdenking in die naam van versoening van die 1996-bomontploffing op Worcester, waarin wittes die skuldiges en nie-wittes die slagoffers was. Iets soortgelyks word nie gedoen vir bv die bomontploffing in 1983 in Kerkstraat, Pretoria, nie, waarin swartes die skuldiges en baie wittes die slagoffers was (praag 4 Februarie). Die onderliggende politiek korrekte doel is nie versoening nie, maar om, aan die een kant, nie-wittes as goed en onskuldig en, aan die ander kant, wittes as sleg en skuldig voor te stel.

Hein Boonzaaier kry ontslag weens ‘gebrek aan getuienis’

Mnr. Hein Boonzaaier
Mnr. Hein Boonzaaier

Mnr. Hein Boonzaaier, een van die aangeklaagdes in die sogenaamde “Bloemfontein-4-terreursaak” het vandag ontslag gekry in die Bloemfonteinse landdroshof weens ‘n gebrek aan enige getuienis teen hom. Die staat het die saak teen hom teruggetrek.

Volgens mnr. Boonzaaier, het hy op Geloftedag, 16 Desember 2012 met sy hond in sy tuin gaan stap. Hy woon in Centurion. “Dit was presies kwart voor agt die oggend,” vertel hy. “Die volgende oomblik verskyn daar 30 swaar gewapende polisiemanne met volle lyfpantser en semi-outomatiese gewere wat op my gerig word. Ek het nie geweet wat aangaan nie, of ek moes hardloop of uitbars van die lag nie.”

Die volgende oomblik is mnr. Boonzaaier op ‘n klag van “terrorisme” in hegtenis geneem. Hy moes byna twee maande in die tronk deurbring voordat hy borg kon kry. Die staat het sy borgaansoek, asook dié van die ander drie aangeklaagdes, Johan Prinsloo, Mark Trollip en Martin Keevy, teengestaan.

Volgens sy regspan, “moes hy nooit gearresteer gewees het nie”. “Ek dink dit het suiwer daarom gegaan om my te probeer diskrediteer, ‘n doel waarin die staat en die media geslaag het,” sê hy.

Mediaverhoor

Sowel die Naspersgroep as die Mail & Guardian het teen Boonzaaier losgetrek met ‘n “mediaverhoor” waarin dié finansiële konsultant van Centurion as “regse ekstremis”, “staatsgreepbeplanner” en dergelike meer beswadder is.

Volgens Boonzaaier is daar gepoog om getuienis teen hom te vervals deur stellings wat hy tydens ‘n vergadering in die VSA gemaak het te verdraai sodat dit klink asof hy “presies die teenoorgestelde gesê het van wat hy eintlik gesê het”.

Voor sy inhegtenisname was Boonzaaier betrokke by die stigting van ‘n nuwe politieke party, die Federale Vryheidsparty en is hy ook tot president van die party verkies. “My poging om aan die demokratiese politiek deel te neem, is egter beantwoord met hardhandige, wederregtelike arrestasie,” het hy gesê.

Boonzaaier meen dat die bevel om hom in hegtenis te neem, vanuit ANC-geledere gekom het. “Die vreemdste was dat die Nasionale Vervolgingsgesag, wat luidens die grondwet ‘n onafhanklike liggaam is, my nie wou vrylaat nie allhoewel daar geen behoorlike klag of getuienis teen my was nie. Eers toe die minister daartoe ingestem het, is ek vrygelaat.”

“Ek dink dit was alles deel van ‘n plan om ons politieke party te diskrediteer, afgesien daarvan dat dit teen my persoonlik gerig was. Ek kry die indruk die regering wou nie hê dat ek aan die politiek moes deelneem nie,” sê Boonzaaier.

Die saak teen sy drie mede-aangeklaagdes gaan voort. Mnr. Martin Keevy is vir ‘n tweede keer na die Bloemfonteinse psigiatriese inrigting vir ‘n waarnemingstydperk van 30 dae verwys.

Kundigheid is mag

delport_manfred_600deur Manfred Delport

[followbutton username=’ManfredDelport’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

Volg Manfred op Facebook.

Jan Smuts het glo gesê dat Suid-Afrika ‘n land is waar nóg die beste, maar darem ook nie die slegste nie, gebeur nie.

Ek wil Jan Smuts se stelling effens wysig: As daar iets goeds in Suid-Afrika gebeur, as iets positiefs verrig word, as iets gebou word, as daar vooruitgang en vordering is, as iets behoorlik werk, is dit meestal deur westerlinge, en veral Afrikaners, se toedoen. Die res van die inwoners van SA is nie juis konstruktiewe mense nie, in alle sinne van die woord konstruktief. Hulle het immers in die tydperk vóór 1652 bitter, bitter min gedoen om die land te ontwikkel. Dit is nie asof Van Riebeeck ‘n Parthenon in Tafelbaai aangetref het nie.

‘n Goeie voorbeeld van dít waarna ek hierbo verwys, is die neiging van die ANC-bewind om straatname en plekke te herdoop. Dit is byna sonder uitsondering bestaande plek- en straatname wat geteiken word. Dit gebeur bitter selde dat die bewind ‘n nuwe pad sal bou, of ‘n nuwe dorp sal stig, en dit dan na een of ander onbenullige kader sal vernoem. Dit is bykans altyd bestaande infrastruktuur wat herdoop word.

Ek moet wel terloops noem dat die DA in Kaapstad ook hierdie kwaal onder lede het. Buitengracht is kwalik ‘n naam wat enige persoon aanstoot kan gee, behalwe natuurlik vir die Dianne Kohler-Barnards van die DA, wat eerder Spaans as Afrikaans, of dan Nederlands, sou praat. Miskien probeer die DA ‘n beter ANC as die ANC self wees…

Nie net bring die ANC-bewind en sy kiesers bykans niks nuuts tot stand nie, maar ook pleeg hy growwe nalatigheid deur dít wat tot stand gekom het, en wat op ‘n skinkbord aan hom by Kodesa oorhandig is, tot niet te laat gaan. In hierdie sin is die ANC-bewind en sy meelopers meer soos die spreekwoordelike plaag van sprinkane, vernietigers, eerder as bouers. Sowat helfte van alle water in Suid-Afrika se waterverspreidingsnetwerk word eenvoudig gesteel. Die paaie is vol slaggate. Die kaders in die stadsrade ry nou wel blink Mercedesse, maar hulle verstaan glad nie hoe ‘n rioolplaas werk nie. Selfs wanneer die bewind iets probeer bou, loop dit meestal op ‘n ramp uit. Die Medupi-kragstasie is reeds miljarde rande oor sy begroting, jare laat, en die “wêkkas” by Medupi is veel beter daarmee om asblikke om te smyt of motors aan die brand te steek, as wat hulle met die bouery is.

Dieselfde storie word herhaal in Suid-Afrikaners se professionele lewens. Daardie grênd menere en madames word weliswaar in terme van rassistiese regstellende aksie teen vet salarisse aangestel, en kry vreeslike belangrike titels, maar of daar iets daadwerkliks in hul organisasies sonder hul westerse kollegas, of westerse konsultante, se hulp sou gebeur, is uiters debatteerbaar. Weer eens is die kaders se mentaliteit nie om hul eie ondernemings te skep nie, maar eerder om parasiete te word en te teer op iets wat iemand anders tot stand gebring het.

Alles wat ek hier bo skryf, is egter ou nuus vir objektiewe waarnemers in Suid-Afrika, en mens moes dit eintlik te wagte gewees het van die geskiedenislose groepe wat tans vergeefs probeer om ‘n moderne ekonomie te bestuur, en veral voorspelbaar gegewe dat die ANC in 1994 ‘n blote terroristebende was en steeds is. En geskiedenisloos is hulle inderdaad: Dit is bitter moeilik vir die meeste mense om selfs een belangrike leier wat vóór 1652 in die huidige Suid-Afrika geleef het, se naam te noem, of om, buiten vir ‘n verdwaalde klipkraal hier en daar, na een permanente struktuur wat voor 1652 opgerig is, te kan wys. Die sogenaamde glorieryke Struggle-geskiedenis van die ANC is eweneens wensdenkery en meestal van ‘n destruktiewe of reaktiewe aard – die ANC het niks vermag of opgebou nie, maar eerder afgebreek en vernietig.

Waarop ek eintlik afstuur, is die volgende: Suid-Afrika, toenemend wanfunksioneel soos die land is, kan slegs aankarring en min of meer funksioneer, danksy die kundigheid van sy westerse inwoners, en veral die Afrikaners. Die res is, en hoe sou ek dit nou stel, oorverteenwoordig, soos Jimmy Manyi dit wou hê toe hy na die kleurlinge in die Weskaap verwys het. Die land het hulle nie werklik nodig nie; daarvan getuig die 40%-werkloosheidskoers. Selfs die ANC-kaders wat wel poste beklee, se insette is so niksseggend dat dit byvoorbeeld nie veel van ‘n verskil maak wanneer die volledig getransformeerde staatsdiens so gereeld begin staak nie. Inteendeel; die matriekuitslae het selfs verbeter die jaar toe SADOU se onderwysers gestaak het!

Onttrek egter Afrikaners en westerlinge se vaardighede, en die land lyk binne drie maande soos Lagos, wat slegs ses ure per dag elektrisiteit het, en waar rou riool in plastieksakke “per lugpos” uit kaias die strate in gesmyt word.

Kundigheid is mag, maar blote getalle nie noodwendig nie. Solidariteit dreig om Lonmin op sy knieë te dwing deur te begin staak, omdat Lonmin Solidariteit nie meer as vakbond wil erken nie. Solidariteit se lede is ‘n klein minderheid van Lonmin se totale werkerskorps, maar sonder hulle kundigheid, staan alles by die myn stil, en het die meerderheid werkers niks om te doen nie. Presies nes Afrikaners ook ‘n klein minderheid in Suid-Afrika is, en presies nes hoe Suid-Afrika ook sonder ons samewerking tot stilstand sal kom. Moet jou dus nie blind staar teen getalle nie. Soos Gustav Venter dit gestel het: “die Afrikaner se voortreflikheid lê in sy breinselle eerder as in sy spermselle”. Die ANC het Afrikaners nodig, nie andersom nie. Sonder die ANC en sy kiesers is Suid-Afrika piekfyn en inteendeel ‘n veel beter land; sonder Afrikaners is die land egter ‘n rampgebied.

Sogenaamde regses word dikwels gekritiseer dat ons planloos is en geen alternatiewe bied nie, dikwels deur diegene wat self vreeslik oor misdaad, slaggate en wanbestuur kla. My antwoord aan sulkes sou wees om te kyk na waarmee Solidariteit dreig by Lonmin, en ook wat die Poolse weergawe van Solidariteit tydens die 1980s vermag het.

As jy dan regtig ontevrede is met wat in Suid-Afrika aan die gang is, vergeet van die stembus – tien leeus en een bok wat stem wat op die spyskaart is, kan nie by ‘n regverdige uitslag, wat ook in die bok se belang is, uitkom nie. Sonder jou as Afrikaner se vaardighede en breinkrag, sal daar egter nie meer water in die krane wees nie, die kaders se vergulde toilette sal nie meer kan spoel nie, daar sal nie paaie wees vir die ANC se blouligkonvooie om jou van die pad af te druk nie, en sal daar nie meer belasting wees vir die ANC se kaders om te plunder nie. En die belasting wat wel ingevorder word, sal wees in ‘n geldeenheid wat net soveel soos Zimbabwiese dollars werd is.

As jy ontevrede is, kyk dus na Lech Walesa se Solidariteit-vakbond se optrede in die Poolse skeepswerwe van die 1980s. Lech Walesa was ‘n eenvoudige elektrisiën, en sy troepe was gewone werkers op die dokke; nietemin het hulle Pole se kommunistiese owerhede, asook hul base in Moskou, gedwing om aan hul eise gehoor te gee. Die sade vir die Berlynmuur se ineenstorting in 1989 is reeds in die Poolse skeepswerwe in 1980 geplant. Die ANC beskik egter nie eens oor een-duisendste van die mag van die Sowjet-Unie nie. Daar is nie eens een parate ANC-divisie nie, teenoor die Rooi Leër se honderde divisies van die 1980s.

Weer eens: As jy persoonlik iets wil doen, onttrek dan eerder jou vaardighede uit Suid-Afrika. Hou op om jou onderdrukkers te befonds. Hou op om dinge nog op een of ander manier te maak werk, bloot sodat blouligkonvooie motoriste kan intimideer. Dryf handel met die buiteland of slegs tussen jou mede-Afrikaners. Skep alternatiewe ruilmiddels en hou op om belasting te betaal wat in ieder geval verkwis gaan word. Raak onafhanklik van Eskom. As jy regtig sterk voel, kommandeer jou kollegas op om te staak, en lê die ekonomie lam.

Hou dus op kla dat “die regses” niks doen nie. Jy self het die mag tussen jou eie ore om ‘n einde te maak aan slaggate, misdaad, korrupsie en wanbestuur. Wat gaan jý dus doen? Het jy en jou mede-Afrikaners die politieke wil om jou kundigheid te onttrek, om die ANC te dwing om aan jou eise toe te gee?

Is daar ‘n Afrikanerweergawe van Lech Walesa wat gaan sê: Tot hier toe, en nie verder nie?

[followbutton username=’ManfredDelport’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

Volg Manfred op Facebook.

Cosatu, ANC dreig Hoër Volkskool Heidelberg met “3000-man-optog”

Die landloopspan van Hoër Volkskool Heidelberg
Die landloopspan van Hoër Volkskool Heidelberg

Cosatu, tesame met die ANC en die SAKP, dreig die Hoër Volkskool Heidelberg met massa-optrede ná ‘n tugverhoor wat aanbeveel het dat ‘n swart leerling geskors word.

Volgens ‘n berig in ‘n plaaslike koerant, beplan “3000 lede van die ANC en sy alliansievennote Cosatu en die SAKP, om na Hoër Volkskool te marsjeer om beswaar te maak teen dít wat hulle as ‘rassisme’ by die skool beskou. Die optog, wat deur die South African National Civic Organisation (SANCO) en die Lesedi Education Forum ondersteun sal word, word vir eerskomende Vrydag beplan, waartydens die optoggangers hoop om ‘n memorandum met hul eise aan ‘n verteenwoordiger van die onderwysdepartement te oorhandig.”

Die betrokke swart leerling is deel van ‘n groep wat gestraf word weens ‘n bakleiery wat by die skool uitgebreek het. Anders as die ander, het hy egter ‘n baksteen opgetel en na ander leerlinge geslinger wat ‘n ernstige besering kon veroorsaak het. Volgens mnr. Daan Marx, adjunkhoof by die skool, dien die res van die leerlinge – swart en wit – ander strawwe uit, o.a. detensie.

‘n Werknemer van die munisipaliteit op Heidelberg het aan praag gesê dat die Cosatu-groep reeds oor toestemming beskik om Vrydag by die skool te gaan betoog. Omdat die leerling wat moontlik geskors gaan word, swart is, word ‘n rassekleur aan die gebeure gegee.

Die bakleiery tussen wit en swart leerders het aanvanklik met ‘n stoeiery begin, waarna dit in ‘n soort bendegeveg ontaard het.

Doodsdreigemente

‘n Memorandum het ook gesirkuleer met die bewering dat swart leerders van die blanke leerders met die dood gedreig het. Volgens ‘n ouer hou dit verband met die geskorste swart leerling wat sowel mede-leerlinge as ‘n onderwyser met die dood sou gedreig het. Hy het ook na bewering gesê: “Julle wittes is nog gelukkig om te leef.”

Sowel die polisie as die plaaslike GPF is van die betoging in kennis gestel en sal Vrydag teenwoordig wees. ‘n Groep ouers is ook besig om te organiseer om hul kinders by die skool te gaan beskerm.

Die demografie van Hoër Volkskool Heidelberg is tans ongeveer ‘n vyfde tot ‘n kwart swart, teenoor die res wat blanke Afrikanerkinders is. Mnr. Daan Marx sê: “Ons keur enige vorm van bakleiery by die skool ten sterkste af en daarom het ons streng teen die leerders opgetree.”

Die toitoigroep beplan om van die ou Stadsaal na Jacobsstraat, waar die skool geleë is, te stap.

Mnr. Patrick Craven, die nasionale woordvoerder van Cosatu, kon nie bevestig of ontken dat so ‘n betoging gaan plaasvind nie. By Cosatu se hoofkantoor in Johannesburg is hulle nie van so iets bewus nie.

“Dit kan lede van die plaaslike gemeenskap wees wat daarby betrokke is,” het hy by navraag aan praag.co.za gesê.

‘n Ouer het sterk oor die saak gevoel: “Ons en ons kinders moet ons nie deur hierdie soort gedrag laat intimideer nie. Ons doen ‘n beroep op die gemeenskap van Heidelberg en elders om ons te ondersteun en ons kinders teen verdere boewery te beskerm.”

Hoër Volkskool Heidelberg. Foto: looklocal.co.za
Hoër Volkskool Heidelberg. Foto: looklocal.co.za

Geskiedenis

Die skool is reeds meer as honderd jaar oud en het aanvanklik uit weeskinders ná die Tweede Vryheidsoorlog bestaan. Op die skool se webblad onder “geskiedenis” is die volgende te lese:

“Die Anglo-Boereoorlog word beëindig met die Vrede van Vereeniging op 31 Mei 1902. Een van die gevolge van die Anglo-Boereoorlog was baie weeskinders (ook in Heidelberg-distrik). Die weeskinders word nie opgeneem in een van die twee bestaande skole op Heidelberg nie, want beide is onder Engelse beheer (regeringskole). Ds. A.J. Louw tree op deur die  kelderkamer vandie  Klipkerk (ook bekend as die  ”Grot van Abdullam”) as klaskamer beskikbaar te stel met Mejj. Anna Basson en Katie Human as leerkragte.

Verset teen die Engelse se onderwysstelsel neem toe en C.N.O.-skole word gestig. In Heidelberg word die C.N.O-skool gestig Julie 1903 met die naam ‘Volkskool’ en mnr. T.A. Dönges as hoof. Benewens die kelderkamer word die Van Belkum-saal ook as klaskamer gebruik.

Die toename in leerders maak ‘n skoolgebou noodsaaklik. Dit word moontlik gemaak deur die skenking van geld en n groot erf deur die broers D. en W. Bezuidenhout en hul swaer C. Meyer. Die hoeksteen word 27 Oktober 1906, deur genl. Schalk Burger gelê. Die inwyding het plaasgevind op 11 Januarie 1907, en op 15 Januarie 1907 is die gebou in gebruik geneem.”

Akademie ‘transformeer’, skryf Wannie Carstens

Prof. Wannie Carstens van die Potchefstroom-kampus
Prof. Wannie Carstens van die Potchefstroom-kampus

deur Wannie Carstens

Die SA Akademie is ook gebonde aan die tyd waarin ons vandag leef en daarom is daar druk op ons om aan te pas by die tydvak. Ons kan nie voortgaan soos aan die begin van die 1990’s nie. Die land het bloot te veel verander sedert 1994.

As liggaam transformeer ons, maar nie net in die betekenis waarin die ANC-regering van die dag die woord “transformeer” beskou nie, naamlik verander die rassesamestelling van die organisasie om die demografie van die land te weerspieël. Die Akademie moet beslis ook in hierdie verband verander en dit word volgens ‘n plan gedoen – as ons dit nie doen nie, gaan ons onsself as liggaam irrelevant maak vir die Afrikaanse gemeenskap omdat die Afrikaanse gemeenskap nie net wit is nie, ook nog nooit was nie. Ons wil hê dat die Akademie uiteindelik die demografie van die Afrikaanse gemeenskap sal ver­teenwoordig. Ons vra daarom Akademielede se steun en ondersteuning op hierdie pad.

Ons transformeer ook in ons denke, d.w.s. ons kyk na die wyse waarop ons die Akademie posisioneer in hierdie land, na ons eie manier van doen as liggaam. Doen ons die regte dinge op die regte manier en op die regte tyd? Dit is kernvrae waaroor die lede van die SA Akademie asook die Raad konstant moet besin. Hoe kan ons te werk gaan om bydraes van gehalte te lewer daar waar ons is? Hoe kan ons ons unieke Afrikaanse kundigheid aanwend in die beste belang van hierdie ‘wye en droewe land’, aldus N.P. van Wyk Louw?

My beroep is daarom die volgende: dat werkgemeenskappe sal besin oor wat hulle in werkgemeenskapsverband, maar ook in individuele en persoonlike verband, kan doen om hierdie land waarvoor ons almal so lief is, te laat werk sodat ons kan weet ons het ‘n unieke bydrae gemaak. Ek weet van talle lede van die SA Akademie wat enorme bydraes maak tot die welsyn en welvaart van die land, maar kom ons besin opnuut oor hoe ons dit dan nog beter kan doen.

Die volgende keer gee ek terugvoer oor internasionalisering en waar ons tans daarmee staan.

Egiptiese Islamiste val kerke aan

Brandende Koptiese kerk in Egipte
Brandende Koptiese kerk in Egipte

deur Hamza Hendawi

Nadat Islamiste ‘n Fransiskaanse skool aan die brand gesteek het, is drie nonne soos “krygsgevangenes” op straat geparadeer alvorens ‘n Moslemvrou haar oor hulle ontferm het. Twee ander vroue wat ook by die skool werksaam was, is seksueel geteister en aangerand terwyl hulle deur die massas probeer beweeg het.

In die vier dae sedert die veiligheidsmagte twee sitstakingkampe van die afgesette Egiptiese president se ondersteuners ontruim het, het Islamiste dosyne Koptiese kerke, tesame met besighede en skole wat aan die Christen-minderheid behoort, aangeval. Dit wil voorkom of  die intimidasieveldtog daarop gemik is om die Christene wat nie in Kaïro is nie, te waarsku om nie by politieke aktivisme betrokke te raak nie.

Die Moslemmeerderheid in Egipte het al in die verlede teen die Christene, wat slegs 10% van die bevolking van 90 miljoen uitmaak, gediskrimineer en geweld gepleeg. Aanvalle het egter toegeneem nadat die Islamiste mag verkry het met die Arabiese Lente-opstand in 2011 wat Hosni Mubarak uit die politieke stoel gelig het. Christene het nog meer deurgeloop nadat president Mohammed Morsi op 3 Julie onsetel is, iets wat toenemende Islamiste-woede onder leiding van Morsi se Moslembroederskap ontketen het.

Chaos het ontstaan nadat die Egiptiese militêr-gesteunde administrasie inbeweeg het om die twee kampe met betogers te ontruim. Dit het daartoe gelei dat betogers wat op Morsi se heraanstelling aangedring het, doodgeskiet is, maar ook tot toenemende, landwye konfrontasies. Sedert Woensdag is ongeveer 40 kerke geplunder en aan die brand gesteek, terwyl 23 aangeval en beskadig is.

Een van die wêreld se oudste Christengemeenskappe wat tot dusver nie polities aktief was nie, het ook tot die politieke arena toegetree nadat Mubarak ontsetel is en Christene op regverdige behandeling ná die onrus begin aandring het.

Baie Morsi-ondersteuners beweer dat Christene ‘n disproposisionele groot rol tydens die dae van massabetogings gespeel het, met miljoene wat geëis het dat Morsi moes bedank voor die regering nog omvergewerp is.

Ten spyte van die geweld, het Egipte se Koptiese Christenkerk Vrydag sy onderdanigheid aan die nuwe politieke bedeling hernu en in ‘n verklaring gesê dat hulle die weermag en polisie in hul stryd teen “die gewapende gewelddadige groepe en swart terrorisme” ondersteun.

Al het Egiptiese Christene onder ekstremistiese aanvalle deurgeloop, het hulle in sommige gebiede meer aansluiting by gematigde Moslems gesoek om sodoende hul solidariteit te betoon.

Honderde mense uit beide gemeenskappe het by twee kloosters in die Bani Suef-provinsie, suid van Kaïro, saamgedrom om verwagte aanvalle Saterdag af te weer, het ‘n plaaslike aktivis, Gigis Wahieb, gesê. Aktiviste het oor soortgelyke insidente in gebiede elders, suid van Kairo berig, maar dat dit nie genoeg was om voldoende beskerming aan kerke en kloosters te bied nie.

Wahieb, asook ander aktiviste en slagoffers van die jongste geweldvlaag, blameer sowel die polisie as die ekstremistiese Islamiste vir dít wat gebeur het. Volgens hulle het die aanvalle tegelykertyd met ‘n aanslag op polisiestasies in provinsies soos Bani Suef en Minja plaasgevind sodat polisie hul stasies moes beskerm en nie die Christene te hulp kon snel nie.

Ezzat Ibrahim, ‘n Christen-aktivis van Minja, ‘n provinsie suid van Kaïro, waar Christene ongeveer 35 % van die bevolking verteenwoordig, het gesê dat die polisie in sewe uit die nege gebiede eenvoudig verdwyn het sodat ekstremiste feitlik straffeloos kon optree.

Volgens sekerheidsbeamptes wat anoniem wou bly omdat hulle nie die nodige magtiging gehad  het om die inligting te verskaf nie, is daar sedert Woensdag twee Christene dood, waaronder ‘n taxibestuurder wat in ‘n betoging deur Morsi-ondersteuners in Alexandrië beland het. Die ander persoon is deur Islamiste in die suidelike provinsie van Sohag doodgeskiet.

Die aanvalle het daarop gedui dat alhoewel die Islamiste in Kaïro op die verdediging is, hulle steeds oor invloed in provinsiale vestings beskik, asook die vermoë  om geweld teen aansienlike Christen-minderhede te pleeg.

Gamaa Islamija, ‘n ekstreme Islamiste-groep wat groot invloed in provinsies suid van Kaïro uitoefen, het enige verbintenis met die aanvalle ontken. Die woordvoerder, Moerad Ali, het gesê dat die Moslembroederskap wat die betoging teen Morsi se afsetting gelei het, die aanvalle afkeur.

Suster Manal is hoof van die Fransiskaanse skool in Bani Suef. Sy was besig om onbyt met twee besoekende nonne te eet toe die nuus haar bereik dat die twee betogerskampe deur die polisie ontruim is, met honderde wat gedood is. Die gevolg was ‘n aanval wat ses ure geduur het. Sy, susters Abeer en Demiana en ‘n aantal skoolwerknemers het gesien hoe ‘n groep aanvallers by die skool deur mure en vensters inbreek. DIe skool is geplunder, ‘n kruis is by ‘n skoolhek omgegooi en met ‘n swart banier, soortgelyk aan dié van Al-Kaida, vervang.

Toe die Islamiste hul beveel om weg te gaan, was daar vure op bykans elke hoek van die 115 jaar oue hoofgebou en twee nuwer geboue. Manal het gesê dat die spaargeld vir ‘n nuwe skool verdwyn het. Rekenaars, ‘n projektor, lessenaars en stoele is weggedra. Dringende noodoproepe na die polisie, asook na senior polisie-amptenare wie se kinders in die skool is, het beloftes van ‘n vinnige reaksie ontlok. Maar niemand het opgedaag nie.

Die Islamiste het haar net genoeg tyd gegun om ‘n paar kledingstukke te gryp.

In ‘n uur lange telefoniese onderhoud met Associated Press het Manal, 47, haar nagmerrie-ondervinding in herinngering geroep, hoe sy in die skool saam met ander vasgevang was terwyl die brand op die grondvloer gewoed het en ‘n geveg tussen die polisie en Islamiste buite op straat plaasgevind het. Met tye het die giftige gasse van die vuur in die biblioteek of traangas wat deur die polisie op straat gebruik is haar oorweldig.

Suster Manal onthou hoe sy ‘n week gelede deur die polisiemanvader van ‘n leerling ingelig is dat haar skool deur dogmatiese Islamiste geteiken word wat daarvan oortuig is dat dit ongewenste onderwys aan Moslemkinders verskaf. Sy het geen ag daarop geslaan nie, gerus in die wete dat die skool oor ‘n gelyke aantal Moslem- en Christelike leerlinge beskik en daarom nie deur Moslem-ekstremiste aangeval sou word nie. Sy was verkeerd.

Die skool se ligging is prominent. Dit staan oorkant die pad van die vernaamste treinstasie en is langs ‘n besige buseindpunt wat onlangs ‘n groot aantal Islamiste aangetrek het. Hulle was op pad na Kaïro om aan te sluit by die groter van die twee sitstakingskampe wat Morsi ondersteun. Die buurt van die skool stem ook ooreen met een van Bani Suef se Islamiste-vestings wat uit Morsi se Moslembroederskap en ultrakonserwatiewe Salafiste bestaan.

“Ons is nonne. Ons maak op God en die engele staat om ons te beskerm,” het sy gesê. “Aan die einde het hulle ons soos krygsgevangenes deur die strate geparadeer en op ons gevloek terwyl ons van een agterstraatjie na ‘n ander gelei is sonder dat hulle ons vertel het waarheen ons op pad was.” ‘n Moslemvrou wat eens op ‘n tyd ‘n onderwyseres by die skool was, het Manal en die ander twee nonne raakgesien toe hulle by haar huis verbyloop, met ‘n groot skare nuuskierige omstanders wat saamdrom.

“Ek het haar onthou, haar naam is Saadija. Sy het aangebied om ons onderdak te gee en gemeen sy kon ons beskerm omdat haar skoonseun ‘n polisieman is. Ons het haar aanbod aanvaar,” het sy gesê. Twee Christenvroue wat by die skool werk, Warda en Bedoer, wat ook familie van mekaar is, moes veg om uit die skare te kom, terwyl hulle deur die ekstremiste betas, geslaan en beledig is. “Ek het daarna gekyk en dit ysingwekkend gevind,” het Manal gesê.

Die voorval by die Fransiskaanse skool is by Minja herhaal waar ‘n Katolieke skool tot op die grond afgebrand is en ‘n Christelike weeshuis insgelyks aan die brand gesteek is.

“Ek is beangs en nie in staat om te fokus nie,” sê Boelos Faami, die pastoor van ‘n Katolieke kerk nie te ver van Manal se skool af nie. “Ek verwag te eniger tyd ‘n aanval op my kerk,” het hy Saterdag gesê.

Bishoi Alfons Nagoeib, ‘n 33-jarige sakeman van Minja, het ‘n soortgelyke, onstellende verhaal om te vertel.

Sy algemenehandelsaak in ‘n hoofstraat in die provinsiale hoofstad, wat ook Minja genoem word, is vandeesweek afgebrand met die vlamme wat alles binne verteer het.

“‘n Buurman het my geroep en vertel dat die winkel aan die brand was. Toe ek daar aankom, kom drie ekstremiste dreigend na my toe, waarna hulle agterkom dat ek die eienaar is,” vertel Nagoeib. Sy vader en broer het by die mans gepleit om sy lewe te spaar. Gelukkig het iemand geskree dat ‘n Christelike seun besig was om die gebeure met sy selfoon te verfilm, dus het die skare na die seun toe gehardloop en geskree: “Noesrani, Noesrani.” Dit is ‘n woord uit die Koran wat ‘n skeldnaam vir Christene in Egipte geword het.

Nagoeib het na ‘n nabygeleë gebou gehardloop waar hy oor ‘n woonstel beskik en hom daar toegesluit. Ná ‘n ruk het hy die woonstel verlaat, opgehardloop na die dak toe en oorgespring na die gebou langsaan waardeur hy veilig kon uitkom, op veilige afstand van die woedende skare.

“In ons Mustafa Fami-straat, het die Islamiste vroeër ‘n rooi X op Moslemwinkels geverf en ‘n swart X op Christenwinkels,” het hy gesê. “U kan seker wees die winkels met ‘n rooi X het niks oorgekom nie.”

In Fajoem, ‘n oaseprovinsie suidwes van Kaïro, het Islamiste vyf kerke geplunder en aan die brand gesteek, volgens biskop Ibram, die plaaslike hoof van die Koptiese Ortodokse Kerk, wat by verre die grootste van Egipte se Christelike denominasies is. Volgens hom het hy sowel Christene as kerklui aangesê om nie weerstand teen die skares Islamiste te bied nie, uit vrees vir lewensverlies.

“Die plunderaars was so pligsgetrou dat hulle na een van die vyf kerke wat hulle verwoes het teruggekeer het om te sien of hulle nog iets kon vat,” het hy aan AP gesê. “Hulle het ons stoele en banke op vragmotors gelaai en toe daar nie meer plek was nie, het hulle die res vernietig.” – AP

15 onwettige Soweto-sjebiens oor die naweek gesluit

shebeenVyftien onwettige sjebiens rondom Soweto is oor die naweek gesluit, het die polisie van Gauteng Sondag verklaar.

“Die eienaars is in hegtenis geneem en die drank gekonfiskeer,” sê adjudantoffisier Kay Makhubela.

Volgens hom is die onwettige kroeë in Eldoradopark, Zola, Diepkloof, Protea Glen en Dobsonville gevind.

‘n Aantal ander arrestasies in dié gebiede is Saterdagaand uitgevoer – waarvan vele met dwelmhandel en -gebruik verband hou.

Makhubela sê diegene wat in hegtenis geneem is sal Maandag in verskillende landdroshowe verskyn. – Sapa

Wit gesin gaan bly maand lank in Mamelodi

Die Hewitt-dogters saam met hul maats in die lokasie
Die Hewitt-dogters saam met hul maats in die lokasie

Max du Preez en vele liberale meningsvormers het mense al aangemoedig om dit te gaan doen, hoewel hulle nooit self tot die stap oorgaan om in ‘n ‘kasi” (swart sleng vir ‘n lokasie) te gaan bly nie. ‘n Welaf gesin van Pretoria-Oos, die Hewitts, het egter besluit om die daad by die woord te voeg en vir ‘n maand lank in Mamelodi in ‘n kaja te gaan woon.

Volgens die Pretoria News het Julian Hewitt, sy vrou Ena, asook hul dogters Julia, 4, en Jessica, 2, hul lewe in Wapadrand agtergelaat en vanaf 4 Augustus hul intrek in die Phomolong-, sogenaamde “informele nedersetting” in Mamelodi geneem.

Hulle hou ook ‘n woernaal in Engels oor hul wedervaringe aan, genaamd Mamelodi For A Month – one middle class family’s experiences living in a shack in Mamelodi.

Om dinge so “lewensgetrou” as moontlik te maak, beskik hulle oor geen lopende water, elektrisiteit of ‘n eie motor nie, en woon hulle in ‘n kaja van 9 vierkante meter, met ‘n begroting van R3 000 vir die maand.

Volgens Ena, “doen ons dit nie om iets te bewys nie. Ons doen dit sodat ons ‘n beter begrip kan kry van die manier waarop ander mense leef. Dis maklik om in ‘n middelklasborrel te leef en uit voeling met die lewens van ander te raak.”

As sy nie in die lokasie bly nie, werk sy as ‘n eiendomsagent en haar man Julian is die genootskapsdirekteur van die Allan Gray Orbis-stigting.

Soos enige lokasiebewoner, maak hulle van openbare vervoer gebruik. Julian neem die trein van Mamelodi af en daarna die Gautrein na Johannesburg, waar sy werk is. Blykbaar is dit die goedkoopste opsie.

Die kinders gaan skool toe per bus en per minibustaxi.

Waarom het hulle op die begroting van R3000 besluit? Waarom nie R2000 nie? Of R8000? Want, volgens die 2011-sensus, verdien die gemiddelde Suid-Afrikaner R3000 per maand.

“Ons beskik oor R100 per dag,” sê Ena, maar sy is heeltemal tevrede daarmee want baie mense moet met minder klaarkom.

Vervoer vreet 60 persent van hul begroting op. Gelukkig kos die huur vir die kaja net R170 vir die hele maand.

Hulle leef nou heel Spartaans, sonder enige weelde of gerief. Daarom ook geen motor, geen verwarmer, geen stoof en geen slaapsakke nie.

Ena sê: “Ons wil van die maand ‘n lewensgetroue ervaring maak en nie ‘n kampeervakansie nie.”

Maar alles is nie maanskyn en rose nie.

Die gesin het nog net een keer vleis geëet in die twee weke wat hulle reeds in Mamelodi woon. Die meeste van hul proteïen is van boontjies en lensies afkomstig.

Hulle kook op ‘n Primus-stoof en daarom neem kosvoorbereiding heelwat langer.

Die gesin bad elke dag in ‘n emmer met ‘n ketel warm water en trotseer die koue, nes miljoene ander.

“Die temperatuurwisselinge in die kaja is ongelooflik, sê Ena. “Gedurende die dag is dit snikheet warm en snags yskoud.”

Hulle slaap al vier op matrasse op die vloer.

“Die kinders het baie vriende in die buurt gemaak en hulle speel almal saam as elkeen smiddae van die skool af terug is.

“Ek is verstom hoe ons kinders net inpas en daar is altyd maats beskikbaar,” sê sy. Hulle het ook geen speelgoed saamgebring nie en het geen televisie nie.

Die meisies verwyl hul tyd deur vuurhoutjiehuisies, -vliegtuigies en kettings met wasgoedpennetjies te bou. Hulle kan dikwels gesien word waar hulle kaalvoet met draadkarretjies in die straat speel.

Ena verlang na ‘n stort, haar groentetuin, haar motor, haar verwarmer en soms haar ruimte.

“As ons eers by die huis is, sal ons dít wat ons het, baie meer waardeer,” sê sy.

Die omliggende gemeenskap is glo baie behulpsaam en hulle gesels met almal tydens hul agtermiddagwandelinge.

“Die gemeenskap is die beste van alles. Mense is aanmekaar oor ons besorg,” meen sy.

Hul bediende woon op dieselfde stukkie grond en hulle het haar al verskeie kere besoek alvorens hulle hierdie “lewensreis” onderneem het.

“Vir ons as gesin is dit besonders, want daar is baie minder dinge wat ‘n mens se aandag aflei,” sê Ena.

Aan die einde van die maand op 31 Augustus keer hulle na hul normale lewe in ‘n oorwegend blanke middelklasbuurt terug.