Verdere pogings om Afrikaans te ondermyn

Hoekom word Engels opgedomkrag tot dieselfde status as Afrikaans?

Vier dekades lank, van 1948 tot 1989, het Suid-Afrika ‘n Afrikaanse, blanke, politieke bewind gehad. In sy laaste dekades was daardie regering toenemend verplig om teen die terreurbendes van “bevrydingsbewegings” op te tree. Die sukseskoers van die veiligheidsmagte (weermag en polisie) was beter as 1 dooie lid tot 10 dooie terroriste, ‘n getalsverhouding wat opvallend soortgelyk aan dié van die Israeli’s en Palestyne is. Ons stryd teen terreur en ten gunste van Europese beskawing is hoofsaaklik deur Afrikaners en in Afrikaans gevoer. Dít is iets wat die ANC-regering ons nooit sal vergewe nie. Die ANC se Waarheids- en Versoeningskommissie, met Desmond Tutu aan die spits, was glad nie daarop ingestel om vergifnis in ANC-geledere te bewerkstellig nie; veel eerder om (grootliks) valse skuldgevoelens by die blankes te wek en skadevergoeding te eis.

Maties... nou met opgedomkragte Engels.
Maties… nou met opgedomkragte Engels.

Met ‘n ruim 80% swart bevolking, wat sorg dat die ANC-regering aan die bewind bly, is die jag op Afrikaners oop. Myns insiens is Afrikaans die kern van die Afrikaner. Dit verduidelik die hernude ywer waarmee gepoog word om Afrikaner-Afrikaans, naamlik Standaardafrikaans, te vernietig. Dié aanslag kom nie net van die ANC-regering nie. Nie-wit “Afrikaanses” doen lustig mee, asook blankes (insluitende oud lede van die Afrikaner Broederbond) wat Damaskus-ervarings gehad het of as opportuniste bloot polities korrek probeer wees. In my vorige skrywe (Praag 30 November) het ek die jongste gebeure (tot 24 laaslede) aan hierdie front bespreek. In hierdie rubriek neem ek verdere verwikkelings, tot die einde van November, in oënskou.

Op 22 November het die raad van die Universiteit Stellenbosch (US) besluit dat Afrikaans en Engels daar voortaan gelyke status gaan hê; dus dat die US nie meer kragtens sy stigtingsvoorwaarde ‘n egte Afrikaanse universiteit gaan wees nie. Hierdie grondverskuiwende besluit het tot op hede nog nie die voorbladsy van Die Burger gehaal of die onderwerp van een van sy hoofartikels gewees nie. ‘n Berig ter verduideliking (eintlik: goedpraat) van die US se nuwe taalbeleid is wél gepubliseer (Die Burger, 25 November, p 4). Ses mak vrae is aan Arnold Schoonwinkel, die US se viserektor vir leer en onderrig, gestel.

Hoekom word Engels opgedomkrag tot dieselfde status as Afrikaans? “Een van die strategiese doelwitte is … die verbreding van toegang. Die nuwe taalbeleid is juis belyn met hierdie strewes.” Let op Schoonwinkel se US-geykte woordkeuse: strategiese, belyn. Wat hy erken, is dat die taalbeleid verander is om nie-wittes te bevoordeel. Die groot verloorders is Afrikaanse blanke studente wat nie meer ‘n kulturele tuiste op die US-kampus het nie.

Voorheen het Schoonwinkel dit al duidelik gestel dat Afrikaanse studente ‘n mindere behoefte aan tolking as Engelse studente het. Dit in sigself toon reeds dat daar by tolking geen gelyke behandeling van hierdie twee groepe gaan wees nie. Hierdie keer erken Schoonwinkel by herhaling hierdie feit: “Engelse lesings getolk na Afrikaans … die behoefte daaraan uiteraard baie minder is.”

Sy verwerplikste bewering is dat daar minstens 50% Afrikaanse onderrig in die US se tweetalige klasse aangebied word. In hierdie berig lieg Schoonwinkel dit twee keer. Enige dosent wat al probeer het om ‘n klas aan te bied wat veronderstel is om tweetalig te wees, weet dat sulke klasse ontaard in ‘n hoofsaaklik Engelse klas omdat daar alewig “benadeeldes” is wat dadelik beswaar aanteken as die dosent iets in Afrikaans sê. Dit is juis die groot beswaar teen die US se berekening van sy Afrikaanse “aanbod”: dat ‘n tweetalige klas sonder meer as 50% Afrikaans gereken word.

Christo Viljoen, die president van die US-konvokasie, is ontstig oor die nuwe taalbeleid (Die Burger, 25 November, p 14). In ‘n sin kry hy sy verdiende loon omdat sy onbesonne beleid was om die taalkwessie uit die openbare arena te hou. Dit het die magte van die bose vrye teuels gegee om te konkel. Hou in gedagte dat hierdie taalbeleid vorm aangeneem het toe van die hoofrolspelers in die groot kruip na die rektorskap betrokke was en daar herhaaldelik deur die voorsitter van die US-raad, George Steyn, te kenne gegee is dat na ‘n Russel Botman-kloon gesoek word. Gevolglik was die natuurlike neiging om Afrikaans in die nuwe taalbeleid verder te benadeel.

Viljoen noem dat “die de facto-status van Afrikaans as onderrigtaal afgeskaal” word. “Dit is gans onduidelik hoe deur aan Afrikaans en Engels gelyke status te verleen, ‘die posisie van Afrikaans versterk (gaan) word’ en hoekom dit nodig is om op dié wyse ‘meertaligheid te bevorder’ … Die ontstaansrede van die US 96 jaar gelede is in taaloorwegings gefundeer. Op 19 Februarie 1915 het die Raad van die Victoria-Kollege [die Engelse voorganger van die US] ‘n besluit om die US te stig ten einde ‘een echte Hollandsch-Afrikaansch Universiteit te zijn’ aanvaar … Hierdie spesiale plek van Afrikaans as inklusiewe onderrigtaal aan die US het nou formeel tot ‘n einde gekom. Die ervaring is dat die gelykstelling van die twee onderrigtale telkens die onvermydelike agteruitgang (en selfs verdwyning) van Afrikaans as onderrigtaal presipiteer, waarvan die Universiteit van Johannesburg (ontspring uit die RAU [Randse Afrikaanse Universiteit]) die beste voorbeeld is … Met dié waterskeidende besluit verdwyn dít wat die US anders as enige van die ander 25 Suid-Afrikaanse universiteite gemaak het.”

Afrikaansdislojaliteit… so kenmerkend van ontwikkelde bruines

Ek kan my kwalik ‘n gemener en sluwer joernalis as Henry Jeffreys voorstel. Onlangs het hy geskryf oor “Israel se oorlog met die Palestyne” (Die Burger, 6 Augustus, p 12) deur heeltemal die Palestyne se daaglikse gewelddadige aanvalle op Israel te ignoreer. Op dieselfde eenogige manier skryf hy graag oor die “vergrype” van die “apartheidsregime” sonder om ooit die ANC en PAC se terrorisme te veroordeel of selfs maar te erken. Sy kenmerkende reaksie op die nuwe US-taalbeleid verskyn onder die opskrif: “Maties verdien lof vir taalplan” (Die Burger, 26 November, p 10). “Die Universiteit Stellenbosch het uiteindelik ‘n sinvolle taalbeleid aanvaar wat Afrikaans verskans [?] sonder om die universiteit se potensiaal om te blom [!] as ‘n toeganklike instelling van wêreldklas te ondermyn.” Met “uiteindelik” gee Jeffreys te kenne dat die US lankal moes opgehou het om ‘n egte Afrikaanse universiteit te wees. Afrikaansdislojaliteit, wat so kenmerkend van ontwikkelde bruines is, gevoed deur anti-wit (veral anti-Afrikaner-) sentiment, is in oorvloed by Jeffreys waarneembaar. Hy beskou homself as swart, maar dan die soort swarte, soos Russel Botman en Jonathan Jansen, wat om die dood nie in ‘n swart woongebied wil bly nie en dus homself in ‘n tradisioneel blanke woonbuurt welkom verklaar.

Die nuwe taalbeleid sal glo “help om van Maties ‘n instelling te maak wat gemaklik is in sy Suid-Afrikaanse en Afrika-vel en te fokus op die toekoms eerder as om voortdurend die gevangene van ‘n omstrede herkoms en verlede te wees.” Hier is kenmerkende bruin logika te bespeur. Die “swart” Jeffreys se manier om gemaklik in sy Suid-Afrikaanse en Afrika-vel te voel, is om by voorkeur Afrika-hempies (selfs met afbeeldings van hutte daarop) te dra. In die ou Suid-Afrika en in die US se verlede is daar baie om op trots te wees, maar die eenogige Jeffreys maak asof die blanke nalatenskap noodwendig (hoofsaaklik) sleg moet wees.

“Die universiteitsraad wat pas die nuwe taalbeleid aanvaar het, verdien lof vir ‘n grootse stap in die regte rigting. Die raad was té lank ‘n dienstige oorlogsone oor Afrikaans. Die stryd oor die taal het die universiteit by tye groot skade aangerig en by tye die indruk gewek dat dit ‘n stryd was oor behoudendheid (van ‘n ryk, dog gevlekte verlede) teen die strewe na groter inklusiwiteit wat die demokrasie noodwendig vereis.” Jeffreys veroordeel dus sonder meer as skadelik die pogings wat die “taalbulle” ter behoud van Afrikaans aangewend het. Volgens hom moet ‘n kwalitatiewe minderheid voor die inklusiwiteit/verswelging van die massa buig. En Jeffreys meen blykbaar dat sy etniese groep tot by die Strandlopers ‘n onbevlekte verlede het. Jan van Riebeeck het egter reeds in sy dagboek hulle streke gedokumenteer. As ‘n mens jou dieselfde eensydige veralgemenings as Jeffreys veroorloof, het bruines ook geensins ‘n onbevlekte hede nie (bv dranksug, dwelmverslawing, vandalisme, bende-geweld, misdaad) maar polities korrek word dit (feitlik) nooit geopper nie.

In Jeffreys se rubrieke is dit duidelik dat Nelson Mandela ongekwalifiseerd sy groot held is. Dan is daar etniese genote soos Trevor Manuel, Jakes Gerwel en Russel Botman, wat male sonder tal opgehemel is. Afrikaanse taalstryders het Botman glo “op allerlei maniere verdag gemaak en probeer ondermyn … Hy is soms uitgebeeld as ‘n vyand van Afrikaans.” Jeffreys probeer waaragtig voorgee dat Botman ‘n lojale ondersteuner van Afrikaans was: “In Botman het Maties ‘n ware taalstryder vir Afrikaans gehad,” maar Botman se eie kinders is anti-Afrikaans gesind. As rektor was Botman nie bereid om ‘n sent aan die US se woordeboek van Afrikaanse geneeskundige terme te bewillig nie. Enige objektiewe waarnemer sal erken dat Afrikaans in die Botman-era met rasse skrede agteruit geboer het. Jeffreys verskaf self die rede hiervoor. Botman “het ‘n breër visie gehad. Een wat Maties gesien het as ‘n integrale deel van Suid-Afrika, Afrika en die wêreld – ‘n instelling wat inklusiwiteit [en] toeganklikheid” nastreef. Jeffreys reken dat Botman genoegdoening uit die nuwe US-taalbeleid sou put. Ek stem saam. Maar Jeffreys sal nie ‘n flenter omgee as Jannie Marais, die US se stigtingsweldoener, in sy graf omdraai nie.

In Die Burger (26 November, p 11) word ‘n leser soos volg aangehaal: “My man het in die 70’s gekwalifiseer as geneesheer by Maties, al was hy Engelssprekend. Hy het klas geloop in Afrikaans, maar is toegelaat om sy eksamens in Engels te skryf. Hy het by die US ingeskryf omdat hy daar wou wees (oa vir die rugby!) en hy het aangepas by die taal – die universiteit het nie aangepas by hom nie! Dis so goed ek gaan Foschini toe en dring aan om vleis daar te koop. Daar is genoeg Engelse universiteite … wanneer word Ikeys gedwing om in Afrikaans onderrig te gee?”

PEN Afrikaans het nie, soos tereg verwag kon word, op sy eie op die nuwe US-taalopset gereageer nie. Eers toe hy deur LitNet om kommentaar genader is, het Danie Marais, die oorverligte nuwe bestuurder (Praag 9 en 16 November), soos volg geskryf (LitNet 27 November): “Die bestuur van PEN Afrikaans is versigtig optimisties oor die hersiene taalbeleid van die US. Dis egter onmoontlik [?] om te raai wat die langtermynimpak van hierdie beleidsverandering op Afrikaans as akademiese taal gaan wees. Die effek van die US-taalbeleid gaan afhang van die doeltreffendheid waarmee die doelstellings wat daarin vervat is, verwerklik word. Selfs al sou die taalbeleid daarin slaag om die geleentheid tot voorgraadse studie in Afrikaans te verseker en te bevorder, bly daar vraagtekens oor die gebruik van Afrikaans in nagraadse studie. Sonder die daadwerklike bevordering van ook nagraadse Afrikaanse akademiese skryfwerk en publikasie lyk die toekoms van Afrikaans as akademiese taal bitter onseker.”

Die nuwe taalbeleid word dus nie deur PEN Afrikaans verdoem nie. Polities korrek is hy “versigtig optimisties,” al word dié goeie verwagting darem ietwat getemper. Sodanige kwalifisering moet egter nie vertolk word as ‘n afwyking van die linkse politieke inslag van PEN Afrikaans nie. “PEN Afrikaans staan ‘n inklusiewe benadering tot taalkwessies voor. Ons is dus nie ten gunste van enige toepassing van die taalbeleid wat tot nadeel of uitsluiting van enige studente aanleiding gee nie. [Dus: vleis moet by Foschini te koop wees.] Ons doen ‘n beroep op die US se bestuur, raad en dosente om erns te maak met die implementering van die taalbeleid en die daadwerklike bevordering van veeltaligheid [eerder as van Afrikaans?]. Met die langtermyn in gedagte, kan Afrikaans op tersiêre vlak slegs deur amptenare en hoogleraars wat sensitief met die taal- en kultuurverskeidenheid van alle studente omgaan, bevorder word.”

Die eintlike taalinstansie wat veronderstel is om dadelik op iets soos die drastiese amptelike verandering in die US-taalbeleid te reageer, is die Afrikaanse Taalraad (ATR). Op kenmerkende wyse het hy geswyg totdat LitNet gevra het wat die ATR-standpunt is. Die uitvoerende hoof, Jacques van der Elst, het toe ‘n antwoord geformuleer (LitNet 27 November). Gewoonlik vrek die ATR oor politieke korrektheid en leun hy agteroor vir “Afrikaanses”. As Van der Elst nie so erg stief soos ander ATR-direksielede oor Standaardafrikaans klink nie, moet in gedagte gehou word dat hy voor sy aftrede ‘n Afrikaansdosent op Potchefstroom was en diep geraak is deur die mate waarin Afrikaans en Afrikanerkultuur in die eertydse Dopperhemel deur politieke korrektheid en ANC-gedienstigheid gesaboteer word.

“‘Meertaligheidsdoelwit’ is die etiket op die houer waarin [die US-] raadsbesluit verpak is. Niemand [?] sal sê dat dit ‘n besluit téén Afrikaans was nie … Die uiteensettings wat ek wel oor die nuwe taalbeleid kry, dui op ‘n baie regverdige [?] opset van ‘n gelyke bedeling vir die twee tale. Om die waarheid te sê, dit lyk of die Afrikaanse student selfs ‘n meer gewaarborgde [?] toegang tot Afrikaanse onderrig kry as voorheen … Is dit egter nodig dat die vlagskip van Afrikaanse universiteite, selfs van alle universiteite in die land, so akkommoderend ten opsigte van Engels moet wees? Is die universiteit dan so onder taaldruk, terwyl daar twee Engelse universiteite [eintlik drie: Universiteit Kaapstad, Universiteit van Wes-Kaapland en Cape Peninsula University of Technology] in sy onmiddellike omgewing gevestig is, waarvan een [eintlik grootliks al drie] volledig eentalig Engels is en waar die edel doelwit van meertaligheid ver te soeke is?”

“Ek is bevrees dat die US op die lang duur tog sy unieke Afrikaanse identiteit gaan verloor, of dalk [?] al verloor het. Taal is gelyk aan identiteit – dis nie sommer ‘n nutsmiddel nie. En dis tog nie ‘n misstap om net Afrikaans te wees nie. Natuurlik gaan die besluit ‘n nadelige uitwerking hê op die hoër funksies van Afrikaans as akademiese taal. Stil-stil kan dit, as belanghebbendes [soos die ATR] nie keer nie, ook ‘n uitkringende negatiewe effek hê op die bestaan (voortbestaan) van eentalige Afrikaanse skole … Volgens die jongste sensus het byna sewe miljoen Suid-Afrikaners aangedui dat Afrikaans hulle gebruikstaal/moedertaal is … laat hulle hulle meesleur deur die golf van verengelsing met al sy ideologiese implikasies wat die land oorspoel?”

Die uitgeweke joernalis en historikus, Leopold Scholtz, se pa, die historikus en joernalis G(ert) D(aniel) Scholtz (1905-1982), was ‘n volbloed-Afrikaner. Tekens van GD se invloed op Leopold is nog duidelik waarneembaar wanneer sy seun in Nederland oor Afrikaans skryf (Die Burger, 28 November, p 12). “Daar is veral drie redes waarom die besluit van Stellenbosch om tweetalig te word en die rigting waarin Potch beweeg, rampspoedig is. Eerstens het verskeie gerespekteerde internasionale navorsers (Jean Laponce, Joshua Fishman, François Grin) gewys op wat gebeur wanneer ‘n swakker taal aan ‘n onderriginstelling op gelyke vlak met ‘n sterker taal moet meeding: Die swakker taal verloor onherroeplik veld en verdwyn ten slotte of oorleef as ‘n soort kuriositeit in ‘n museumkas. Dit is in Suid-Afrika reeds geïllustreer. Aan die UPE [Universiteit Port Elizabeth] en die UWK [Universiteit van Wes-Kaapland] het Afrikaans prakties verdwyn, aan die UJ [Universiteit Johannesburg] en die UP [Universiteit Pretoria] is dit op sterwe na dood, en aan die UV [Universiteit Vrystaat] gaan dit die kreeftegang. Hoe kan dan beweer word dat Afrikaans se posisie op Stellenbosch juis verstérk word? Op Stellenbosch het agtereenvolgende bewindhebbers [Chris Brink en Russel Botman] plegtige beloftes oor die behoud van Afrikaans gedoen, en op papier is dit – soms – nagekom. Maar die verband tussen die papierbeleid en wat op voetsoolvlak in die lesinglokaal gebeur, waar dit saak maak, is dikwels toevallig.”

“Ek herhaal dus wat ek ‘n paar jaar gelede in dié ruimte [Scholtz se weeklikse rubriek in Die Burger] geskryf het. Mense, hóór nou wat ek hier sê: As sake nie omgekeer word nie, sal Stellenbosch (en Potch!) binne 15 tot 20 jaar (as dit nie gouer is nie) eentalig Engels wees.” Wat ek hier bygevoeg, is dat dit deel is van die die land se “vreedsame oorgang na demokrasie, meerderheidsregering en vryheid vir almal.”

“Ten tweede, ‘n Stellenbosch en ‘n Potch sonder ‘n volwaardige Afrikaanse aanbod is die dood in die pot vir Afrikaans op skool. Sonder die vooruitsig om in Afrikaans te kan studeer, is daar minder [onvoldoende?] rede vir skole om Afrikaans te bly. Diegene wat die universiteite verengels, al gebeur dit met die edelste motiewe, help aktief aan die einde van hul moedertaal.”

“Ten derde is dit ‘n pedagogiese feit dat moedertaalonderwys ook op tersiêre vlak noodsaaklik is.” Scholtz haal dan Nederlandse akademici aan wat protes aanteken teen die neiging by sommige Nederlandse universiteite om te verengels. Begrips- en algemene geestelike en akademies-wetenskaplike vorming, dus die vermoë om daadwerklik te verstaan, word ten beste in die skolier en student se moedertaal tuisgebring.

Ek het groot waardering vir die stekie waarmee Scholtz sy rubriek afsluit. “Dis ten slotte ontstellend dat van die Afrikaanse [dus Naspers-] koerante slegs Rapport tot nog toe ‘n prinsipiële geluid oor die saak laat hoor het [Praag 30 November]. Hopelik verander dit nog.” Dié hoop het nie beskaam nie. Die dag daarna het Die Burger (29 November, p 14) nie ‘n hoofartikel nie, maar darem sy weeklikse redaksionele rubriek, Dawie, aan die US-taalbeleid gewei; ‘n hele week nadat dié gewraakte besluit geneem is.

Die Burger en die hanskakies

Die Burger spreek hom nie in beginsel teen hierdie radikale US-raadsbesluit uit nie. “Die groot toets vir die Universiteit Stellenbosch se nuwe taalplan lê in die wyse waarop dit uitgevoer gaan word.” Dan word argumente vir sowel die pro-Afrikaanse as die pro-Engelse of meertaligheidstandpunt aangevoer. Wesenlik kom dit daarop neer dat die erflating (aanvanklik het ek geskryf: nageboorte) van Louis Botha en Jannie Smuts se hanskakie-mentaliteit gelyk gegee word. (HAT: hanskakie: “Minagtende benaming vir ‘n Afrikaner wat gedurende die Tweede Vryheidsoorlog na die Britse kant oorgeloop het.”) Byvoorbeeld: “Afrikaans kan ‘n hindernis wees wat swart studente uitsluit, en by ‘n universiteit wat as ‘n bakermat van apartheid bekend gestaan het, is groter toeganklikheid moreel noodsaaklik.”

“Uiteindelik kan nie van die [US-] raad verwag word om op te tree asof die toekoms van Afrikaans sal staan en val na gelang van wat aan die US gebeur nie.” Waarom nie? Dit kan ‘n belangrike rede vir die US se voortbestaan wees en dit was sodanige rede. Motivering vir Die Burger se standpunt word nie verskaf nie. Wat hier verkondig word, word blykbaar deur die koerant as vanselfsprekende evangelie aanvaar. Dawie is darem “onomwonde ten gunste van die behoud van Afrikaans as ‘n onderrigtaal aan die US, met die voorbehoud dat dit nooit [!] weer as meganisme vir onbillike uitsluiting gebruik word nie.” Dit is ‘n lomp eierdans soortgelyk aan dié van PEN Afrikaans hierbo. Die implikasie is blykbaar dat as Afrikaans veroorsaak dat sommige studente uitgesluit word, Die Burger nie meer ten gunste van Afrikaans as US-onderrigtaal sou wees nie.

Dan kom Dawie by Die Burger se geliefde Botman uit. “As Maties (in die woorde van wyle prof Russel Botman) ‘n plek moet wees waar sowel die boer se seun as die plaaswerker se dogter kan studeer, moet daar maatreëls wees om te sorg dat die plek van die Afrikaanse plaaswerkersdogter van, sê maar, Laingsburg of Klaarstroom nie geneem word deur die welvarende Engelssprekende sakeseun van Durban nie.” Botman se bedenklike rassistiese en seksistiese redenasie het ek reeds in besonderhede aan die kaak gestel (Praag 20 Julie). Nou borduur Die Burger voort op Botman se ongure argument deur sowel welvarendheid as taal rassisties en seksisties verdag te maak.

In sy laaste paragraaf gooi Dawie die volgende sousie oor die gereg wat hy voorgesit het. “Geen taalplan is egter in isolasie ‘n waarborg van enigiets nie. Die raad en die volgende rektor moet sorg dat die nuwe taalplan só toegepas en bestuur word dat Afrikaans nie vedere skade ly nie [!], terwyl toeganklikheid en diversiteit daadwerklik bevorder word. Mag die US se administrasie, akademici en alumni sy/haar hande in dié taak sterk.” Die Burger het dus voorbeeldig nie-seksisties die opsie van ‘n vrou as US- rektor oopgehou. Dit is baie duidelik dat Die Burger die nuwe US-taalplan verwelkom. Geen woord word gerep oor die verkragting van Jannie Marais se stigtingsvoorwaarde nie. Hierdie koerant is sekerlik nie meer ‘n bondgenoot van die Afrikaner en Afrikaans nie.

Vir my en my geesgenote bly daar net een eerbare grondslag oor. Wees met oorgawe altyd wat jy is: Afrikaner en Afrikaans.

ANC nie eerlik oor moedertaalonderrig nie

Statistiek toon Engels is al hoe meer besig om moedertaalonderrig in Afrikaans en ander tale uit die onderwysstelsel te druk.

Uit antwoorde op parlementêre vrae oor die aangeleentheid deur ‘n opposisieparty blyk dit dat veral Afrikaans die grootste verloorder is. Net in Gauteng is sowat ʼn kwart van Afrikaanse skole sedert 2002 na Engels-medium verander.

Wat die Vrystaat aanbetref het 26 uit 113 skole van enkelmedium-Afrikaans na ander mediums verander, in Gauteng 103 uit 266 en in KwaZulu-Natal 27 uit 44.

In Gauteng is tans net 168 Afrikaanse skole teenoor 1 539 Engels en in die Vrystaat 75 teen 303. In KwaZulu-Natal is daar nog net 12 Afrikaanse skole teen 2 153 Engels. Net in die Wes-Kaap is Afrikaanse skole nog in die meerderheid met 648 teen 461 Engelse skole.

Die navorsingsinstelling Ipsos-Markinor het verlede maand die uitslag van ʼn meningspeiling bekend gemaak wat aantoon dat meer as twee derdes van Suid-Afrikaners van alle rasse van mening is dat kinders die reg het om in hul moedertaal onderrig te ontvang.

Volgens Ipsos-Markinor is daar ooreenstemmigheid hieroor van regoor die onderskeie taalgroepe in die land, maar veral onder Engels- en Afrikaanssprekendes, met ander Afrika-tale wat kort hierop volg.

Die minister se antwoord druis lynreg teen hierdie navorsing in aangesien sy sê Engels het nou die ‘voorkeur-taal van onderrig’ vir ouers geword.

Hieroor lui die minister se antwoord: “Weens die groeiende aanvraag van leerders wat Engels as onderrigtaal verkies, is skole besig om Engels as tweede medium vir onderrig in te stel. Die krimpende aantal Afrikaanssprekende leerders is ʼn verdere rede waarom skole wegbeweeg van Afrikaans-enkelmedium.

“Sommige ouers verkies ook Engels-onderrig aangesien hulle dit beskou as ʼn noodsaaklike taal om in die internasionale sakewêreld sukses te behaal,” lui die antwoord.

Die afname in Afrikaanse skole en die bevindings van die marknavorsing wys dat die ANC-regering nie eerlik is oor die aangeleentheid nie, en besig is om eensydig Engels op sprekers van ander tale af te dwing.

“Soos sake nou staan boer moedertaalonderrig agteruit en Engels gedy. Dis ‘n skande. Engels moet hoogstens ‘n brugtaal wees behalwe vir eerstetaal-Engelssprekendes. Die minister sal saam met die provinsies meer moet doen om skole vir moedertaalonderrig te skep.

“Wittes moet ook verplig word om ten minste een Afrikataal te leer anders as Afrikaans sodat kommunikasie-brûe gebou kan word sonder Engels as enigste platform daarvoor. Ons moet inheems, lokaal en globaal dink, praat en droom,” het adv. Alberts van die VF+ gesê.

Engelse Maties nie geskors oor rassisme nie

Universiteit Stellenbosch sê kritiese debat is meer waardevol as dissiplinêre optrede teen studente wat hulleself as swartes vermom het vir pret.

Die kommunikasie en skakeling departement sê in ‘n verklaring “‘n kritiese debat en versoenende gesprekke is van veel groter waarde vir Universiteit van Stellenbosch se studentegemeenskap as optrede teen die studente.”

‘n Derde persoon het verlede week ná ‘n verjaardagpartytjie by AmaZink in Kayamandi die pretmakers se foto’s op sosiale media versprei.

Twee van die drie studente het geposeer vir foto’s met hulle gesigte swart gesmeer, swart kroespruike op en uitrustings bedoel om soos die twee tennissterre Serena en Venus Williams te lyk. Die foto’s is wyd versprei op Twitter.

Die universiteit het gesê dit aanvaar die aanbeveling van die ondersoek dat geen dissiplinêre aksie geneem sal word teen die Engelse studente Michael Weaver, Ross Bartlett en Mark Burmann nie.

“Die drie studente het ‘n verbintenis om deel te neem aan besprekings in verskeie studenteforums om verhoudings na hul optrede te help herstel wat wrok en pyn uitgelok het,” het die instelling gesê.

Dit was die tweede soortgelyke voorval by ‘n instelling van hoër onderwys in die land. Twee Afrikaanse vrouestudente van die Universiteit van Pretoria is in September geskors nadat ‘n foto van hulle op die internet verskyn het met swart gesmeerde gesigte en opgestopte agterstewes.

Universiteit Stellenbosch waarnemende rektor en visekanselier Professor Leopoldt van Huyssteen het gesê hoewel die instelling nie enige dissiplinêre optrede oorweeg nie, het hulle nog steeds die voorval beskou in ‘n baie ernstige lig.

“… Ons land se geskiedenis en kwesbare verhoudings vereis dat ons sensitief vir opmerkings, aksies en terminologie wat kwetsend en aanstootlik kan wees moet wees,” het hy gesê.

Meerderheid in SA wil moedertaalonderrig hê

Meer as twee derdes van Suid-Afrika se inwoners verkies moedertaalonderrig. Dié oorweldigende getuienis teen Engelse onderrig blyk uit ‘n meningspeiling van Ipsos-Markinor wat pas bekend gemaak is.

Onderrig in ‘n moedertaal op hoër- en basiese onderwysvlakke verbeter prestasie, het navorsing herhaaldelik bevestig. Dit is veral toepaslik in ‘n meertalige land wat reeds grootliks onderpresteer weens ‘n eentalige aandrang van owerhede.

Dit is dus duidelik dat die regering die verkeerde perd opgesaal het met slegs Engels, gegewe die swak skoolprestasie van leerlinge.

Luidens die Ipsos-Markinor-verklaring heers daar ‘n breë konsensus tussen verskillende taalgroepe oor moedertaalonderwys.

“Meer as twee derdes van alle Suid-Afrikaners is van mening dat hulle kinders die reg het om opgevoed te word in hul eie taal. Daar is ooreenstemmigheid hieroor onder al die onderskeie taalgroepe in die land.

“Die vraag hierna is die grootste onder Engels- en Afrikaanssprekendes, met ander Afrika-tale wat kort hierop volg.”

Die parlementêre portefeuljekomitee oor hoër onderwys, die Potchefstroomse studenteraad en Nehawu meen onderrig by die Noordwes-Universiteit moet alleen in Engels plaasvind en Afrikaans moet slegs getolk word in alle klasse.

Dié oproep is strydig met die internasionaal-erkende reg op moedertaalonderrig, wat tersiêre onderrig insluit. Daarbenewens ontken die oproep die meerderheid van belanghebbendes, naamlik ouers en leerlinge, se voorkeur vir hul eie tale.

In weerwil van kameraad Blade Nzimande, minister van hoër onderwys, se stelling dat eietalige instellings nie in Suid-Afrika geduld sal word nie, is dit duidelik dat skole, universiteite en ander hoër onderriginstellings die enigste aanvaarbare oplossing vir die land is.

Totale aanslag op Afrikaans

Terwyl die frase “totale aanslag” deesdae weer veld wen onder kenners om die allesomvattende konflik te beskryf waarin Afrikaners hulself bevind, is PRAAG oor die afgelope weke deur verskeie individue genader wat hul misnoeë uitgespreek het oor die ongekende ondermyning van die Afrikaanse taal wat tans plaasvind.

Provinsiale onderwysdepartemente wil Afrikaanse skole beëindig deur model-C-skole met lokasieskole saam te smelt. In Gauteng word Afrikaanse skole reeds die afgelope paar jaar gedreig dat hulle na Engels toe moet oorskakel om swart leerlinge aan te trek.

Akademiese publikasies in Afrikaans sal nie meer vir staatsubsidie kwalifiseer nie omdat hulle nie “internasionaal toeganklik” is soos Engelse publikasies nie. Die meerderheid Afrikaanse akademici publiseer reeds in Engels uit vrees dat hul Afrikaanse publikasies nie deur die owerheid en die NRF (National Research Foundation, ou RGN) erken sal word nie. Tot dusver word ‘n klein aantal Afrikaanse tydskrifte egter steeds vir publikasie erken, maar indien al die akademici na Engels oorskakel, sal dié tydskrifte in elk geval wegkwyn en tot niet gaan.

Dit is algemeen bekend dat neurolinguïstiese programmering internasionaal deur die VSA, Brittanje en Israel se geheimedienste gebruik word om hele bevolkings te beïnvloed. ‘n Kundige met wie PRAAG gesels het, meen dat dit ook in Suid-Afrika aangewend word om “Afrikaners mak en gedienstig te hou”. Hy sê: “Daar was nog nooit soveel plaasmoorde en geweld soos tans nie. Ook word daar op alle gebiede teen Afrikaners gediskrimineer. Maar daar is beswaarlik enige verbale kritiek wat deur Afrikaners uitgespreek word. Hoe verklaar ‘n mens dit? Die Afrikaanse taal self word egter deur geheimedienste as ‘n probleem gesien omdat hulle nie volkome beheer het oor wat in Afrikaans gesê en geskryf word nie, anders as in Engels waar hulle oor wêreldwye netwerke beskik en na willekeur bevolkings kan opsweep of manipuleer. Dis daarom nie verbasend dat hulle poog om Afrikaans nou die doodskoot te gee nie.”

Volgens inligting tot PRAAG se beskikking, is die Nederlandse regering ook besig om ‘n akademiese aanslag op die Afrikaanse standaardtaal te befonds. Engelse taalkundiges aan die Universiteit van Kaapstad word deur Nederland betaal om in akademiese tydksrifte ‘n argument daarvoor uit te maak dat Standaardafrikaans eintlik die “taal van negentiende-eeuse rassiste” is wat van Afrikaans ‘n “witmanstaal” wou maak. Daarom moet Afrikaans soos ons dit ken afgetakel of uitgefasseer word ten gunste van Kleurlingafrikaans of ‘n stedelike soort Engels-kreools wat ‘n paar Afrikaanse woorde sal bevat en as die “nuwe Afrikaans” bekendgestel sal word. Taalkundiges aan die Universiteit van Stellenbosch, waaronder dr. Gerda Odendaal, is reeds met ‘n projek besig om Afrikaans te “herstandaardiseer”. Steun vir dié projek is ook deur die hoof van RSG, Magdaleen Kruger, uitgespreek.

Aan die Universiteit van Potchefstroom, waar prof. Hans du Plessis in 2006 Afrikaans as ‘n “gemorstaal” beskryf het, word daar ook gewerk aan ‘n politieke projek om beheer oor Afrikaanse instellings soos die Akademie en die Taalkommissie aan meer Engels-georiënteerde kleurlinge oor te dra. So iets sou die invoer van ‘n nuwe standaardtaal of Engels-kreools vergemaklik. Prof. Wannie Carstens, voorsitter van die Afrikaanse Taalraad, het verlede jaar op LitNet in ‘n lang artikel die Naspersideoloog Leopold Scholtz aangehaal wat gesê het:

“Afrikaans moet die instrument van aanvaarding en transformasie wees […].”

Onder “transformasie” word ‘n revolusionêre verandering in Suid-Afrika, maar ook ‘n revolusionêre wysiging van Afrikaans in die rigting van Engels-kreools verstaan, wat die taal as ‘n minder belangrike onderdeel van Britse en Suid-Afrikaanse Engels sal vestig.

Afrikaans moet dus nie net van buite deur middel van diskriminerende maatreëls en die marginalisering van die taal onderdruk word nie, maar ook van binne gerysmier en “getransformeer” word om meer soos Engels en die gemengde taal van die Kaapse vlakte te klink.

Onderhoud met Dan Roodt oor ‘Raiders of the lost Empire’

Praag het ‘n onderhoud met dr. Dan Roodt gevoer oor sy jongste eboek-essay van 27 000 woorde, Raiders of the lost Empire.

Praag: Vanwaar die titel en waarom dit in Engels skryf?

Dan Roodt: Die titel is ontleen aan die film van Steven Spielberg, Raiders of the lost ark, waarna ek so in die verbygaande verwys. Dis vir my ‘n ewe belaglike en vergesogte verhaal as dié van die nuwe Suid-Afrika, met dié verskil dat syne fiksie is en ons s’n ‘n aaklige werklikheid. My vorige essay, Scourge of the ANC, het taamlik goed verkoop en daarom het ek gedink dis tyd om dit met iets in Engels op te volg. Ook poog ek om ‘n debat ook na die Engelse media in Suid-Afrika te laat uitkring en ongelukkig ignoreer hulle die meeste publikasies in Afrikaans. Dan is daar nog ‘n taamlike internasionale gehoor ook wat ek probeer bereik, in die VSA, VK, Swede en elders.

Praag: Sal die teks in Afrikaans ook vertaal word?

DR: Ek wil graag! Ek het reeds die eerste 1800 woorde vertaal wat hier in Afrikaans gepubliseer is. Dit sal my so drie tot vier dae neem om te vertaal en tans het egter regtig nie die tyd nie, maar dit is op my lysie. Ek vind dit nogal verrykend om tussen verskillende tale te werk, selfs Engels, want daar is altyd dinge wat mens in jou eie taal moet herskep en wat sodoende ook Afrikaans verryk. Hoewel ek dit natuurlik nie kan verdra dat Engels so in ons kele afgedruk word in Suid-Afrika nie. Intussen het ek ook weer ‘n idee of twee bygekry en dalk sal ek dit effens langer en uitvoeriger in Afrikaans verwerk. Dis in elk geval ‘n onderwerp wat so te sê onuitputlik is.

Praag: Dis ook ‘n tema van die boek, nie waar nie? Verengelsing en die oorheersing van kulturele marxisme van Britse en Amerikaanse oorsprong?

Raidersblad2DR: Ja. Maar ek beklemtoon ook hoe kitsch en kunsmatig ons hele werklikheid is. Ons plaaslike Engelse en veral die Johannesburgse elite aan die universiteite en die media, boots alles van oorsee klakkeloos na. In die teks verskyn daar ‘n mooi aanhaling uit Nietzsche, wat uit Also sprach Zarathustra kom. Ek het dit in Kaufmann se Engelse vertaling gevind, maar ek het dit ook in Duits hier:

“Ihr habt den Weg vom Wurme zum Menschen gemacht, und vieles ist in euch noch Wurm. Einst wart ihr Affen, und auch jetzt noch ist der Mensch mehr Affe, als irgend ein Affe.”

Overgezet synde: “U het die pad van wurm tot mens geloop, en heelwat in u is nog wurm. Eers was u aap, en ook nou nog is die mens steeds meer aap as enige aap.”

Engelsheid in Suid-Afrika, veral die radikale en polities korrekte Engelsheid wat ons tans beleef, is vir my sinoniem met na-apery, nabootsing, ersatz.

Praag: U verwys na Sol Kerzner, Anneline Kriel en Sun City, asook die Palace of the Lost City daar…

DR: Presies. Dis nie heeltemal oorspronklik nie, hoewel ek het nog altyd gedink het dat Sol Kerzner die vader van kitsch, spesifiek Afro-kitsch, in Suid-Afrika is. Daarom was ek nogal verras deur RW Johnson se opmerkings in South Africa’s Brave New World oor Kerzner en natuurlik sy stelling dat ons land ‘n “reusebantoestan” geword het. Ek noem dit nie in my boek nie, maar Johnson meen ook dat al die korrupte transaksies rondom casino’s die eintlik oorsprong van SEB (swartekonomiesebemagtiging) was. Die hele begrip van ‘n “verlore stad” is egter vir my ter sake, want wesentlik gaan dit oor Engelse Suid-Afrika wat hul deel voel van ‘n “verlore ryk”, die Britse Ryk. En natuurlik die herlewing van die Sap-stroming binne Afrikanergeledere wat daardie bewondering vir Engeland deel. FW de Klerk, byvoorbeeld, se pa was ‘n Nat-minister, maar hy is oombliklik bekeer tot ‘n Sap en het sedertdien nie opgehou om een te wees nie.

Praag: Die verhaal van die “One nation, one beer” is baie amusant. Ons het seker almal die advertensies vir Castle Lager gesien, maar nooit besef dis so polities gelade nie. Hoe het u daarop afgekom?

DR: Ek het mos verlede jaar so ‘n effense polemiek met Sarah Britten gehad, wat ook in die Mail & Guardian skryf en taamlik aktief op Twitter is. Ek was vaagweg daarvan bewus dat daar ‘n proefskrif by Wits oor die “One nation, one beer”-veldtog van SABMiller by Wits geskryf is en toe ontdek ek onlangs dat dit wel deur Sarah Britten ingehandig is. Sy is dus eintlik doktor Sarah Britten, anders as Pallo Jordan… haha.

Praag: Anders as Pallo Jordan… wat nou soveel simpatie kry. Maar die regering gaan mos nou sorg dat ons ‘n 100 000 PhD’s in Suid-Afrika kry, dus maak een minder seker nie soveel saak nie. En toe, toe lees u die proefskrif van Sarah Britten?

DR: Ja, inderdaad! En toe besef ek, my wêreld, die nuwe Suid-Afrikaanse identiteit is nog selfs méér kunsmatig as wat ek op my eentjie gedink het. Joe Slovo, die Lithaus gebore kommunis het die een-nasie-idee uitgedink en die wêreld se tweede grootste bierfirma, SABMiller, het dit met sy reusereklamebegroting aan ons bemark. Dít noem ek ook nie in my teks nie, maar blykbaar beskik SABMiller oor die grootste reklamebegroting in die land. Dit staan in Britten se proefskrif.

Praag: Dus het ons Sol Kerzner se Lost City en die kultuur van kitsch en casino’s wat van die hele land ‘n reusetuisland gemaak het, tesame met die Castle Lager-nasie!

DR: Dis presies waaroor dit gaan. Maar ek beklemtoon ook nogal die anti-Afrikaanse, Boerehaat-element by dit alles. Moenie vergeet nie: SA Brouerye was die eerste maatskappy wat van Afrikaans op die bierblikke ontslae geraak het, kort ná 1994. Ek onthou ek het nog ‘n brief aan Beeld geskryf waarin ek daarteen beswaar gemaak het, toe sê mense vir my: “Ag, wat maak dit saak?” Maar van die bierblik het ons gevorder tot nou waar Afrikaans binnekort van elke universiteit ook “verwyder” gaan word. Dat daar egter ‘n groter plan agter dít alles was, is ook gewis.

Praag: En Cromwell, waar hy pas hy in?

DR: Ek onthou eenslag toe die Franse skrywer en filosoof, Régis Debray, hier was – so ‘n dekade of wat gelede – het ons nogal baie lekker gesels en hy het toe aan my gesê: Nêrens het ‘n Angel-Saksiese land hom nog oorgegee aan ‘n totalitêre stelsel soos fascisme of kommunisme nie. Dit het my nogal aan die dink gesit. Toe besef ek dat Suid-Afrika eintlik so ‘n land is, want hier by ons sien ons hoe die kommunisme sienderoë heringestel word, met die onderdrukking van ons taal, rassewette teen blankes (terwyl ons geen tuislandjie of Lost City het om heen te gaan nie), asook die geweld soos by plaasmoorde, ens. Maar terwyl ek toe so skryf, dink ek skielik aan Cromwell, wat ook so ‘n fanatiese, onverdraagsame, oorlugsugtige Engelse leier was. Met dié verskil: Wat hy “sonde” genoem het, heet by ons “rassisme”.

Praag: Kan Suid-Afrika se beheptheid met “rassisme” regtig na Claudia Braude se verslag teruggevoer word? Het almal nie al daarvan vergeet nie?

DR: Miskien het almal van Claudia Braude se verslag vergeet, maar ek gaan bietjie daarop in in my essay. Die Menseregtekommissie is nog steeds aktief in hul aanslae op blankes wat hulle kwansuis aan “rassisme” sou skuldig maak en die hele begrip het so dominant geword dat niks anders meer saak maak nie. Ek dink nie Claudia Braude was self daarvoor verantwoordelik nie, maar tog was haar verslag vir my die eerste simptoom van “anti-rassistiese” en anti-blanke fanatisme wat aanstons die dominante ideologie of diskoers in Suid-Afrika sou word. Kyk maar na Russel Botman of Jonathan Jansen: hulle is eintlik oor maar na-apers van Claudia Braude met haar begrip van wydverspreide en selfs subliminale rassisme.

Praag: Gaan Engelssprekendes nie aanstoot neem nie? Want plek-plek is dit maar taamlik krities oor hulle, asook die invloed van Engelssprekende Jode in Suid-Afrika.

DR: Kyk, ek sê niks oor Jode of Engelse wat hulle nie self sê nie. Daardie aanhaling uit Nadine Gordimer waar sy oor haar Joodse ouers en haar gevoel van onbehae in Suid-Afrika, wat so ver van Engeland af is, praat, kom net so uit een van haar boeke. Afrikaners moet egter dié dinge verstaan, want uiteindelik spruit die geweld in ons land nie uit ‘n wit-swart-konflik nie, maar uit die Engelse identiteitskrisis, wat nog steeds met ons is. Hulle neem ons daarvoor kwalik dat Suid-Afrika nié Engeland is nie, dat swartes nié Engelse is nie, ens. Ek dink hulle meen dis apartheid wat veroorsaak dat swartes anders as Engelse optree! Dit sal egter goed wees as ons bietjie oor dié dinge kan begin praat, want tot dusver moes ons net hoor hoe sleg en rassisties Afrikaners is.

Praag: Iewers in die teks noem u dat ‘n Brit eenkeer aan u gesê het dat ons Afrikaners verdien om deur swartes uitgemoor te word.

DR: Ja, en net vanoggend ontdek ek ‘n uitspraak van die onderleidster van die Arbeidersparty in Brittanje, Harriet Harman, wat presies dieselfde gesê het! Dis iets wat ons moet besef: Brittanje en die hele Angel-Saksiese wêreldryk gee geen snars om wat van ons word of indien al drie miljoen Afrikaners hier uitgemoor word nie. Die Engelse identiteit, omdat dit so nou met kulturele marxisme, anti-Europese en anti-Afrikaanse chauvinisme verweef is, is baie gevaarlik. Soos Paul Craig Roberts gesê het: “Die Sowjetunie bestaan nog. Dit het net Londen en Washington toe verskuif.” Terwyl die o so Engelse Suid-Afrika natuurlik ver heen op die pad van kommunisme, kollektiewe landbou, sosiogeniëring, en dergelike, verkeer.

Praag: ‘n Engelsman vanuit die Kaap het getwiet dat u nie meer as drie boeke gaan verkoop nie…

DR: Haha, ja! Ek seg toe vir hom hy moet die boek lees, want dis onder andere vir mense soos hy bedoel. Sover ek kon sien, het hy nie meer as 100 volgelinge op Twitter nie, en sedert die eboek oor die naweek vrygstel is, het daar beslis al meer as drie verkoop.

Dan Roodt-volgelinge op Twitter, afgelope 3 maande
Dan Roodt-volgelinge op Twitter, afgelope 3 maande

Praag: Gepraat van Twitter, u het verlede week die 10 000-kerf op Twitter verbygesteek, wat volgelinge betref. En u ontvang nou nie eintlik hope gunstige publisiteit van die hoofstroommedia, wat in hul spookagtige, verlore Britse ryk vasgevang is nie. Dis nogal merkwaardig! Hoe verklaar u u opgang op sosiale media, veral Twitter?

DR: Oor die algemeen probeer ek almal op Twitter antwoord wat iets vir my te sê het en dan word al die Praag-artikels ook daarheen getwiet, dus verklaar dit die groei in my Twitter-rekening, dink ek. Aan die ander kant, en ons het dit al met al die debakels rondom Steve Hofmeyr gesien: die speelveld is nou baie meer gelyk tussen die individu en die magtige hoofstroommedia… Steve beskik oor 110 000 volgelinge op Twitter, meer as Beeld, Rapport of enige ander Nasperskoerant.

Praag: Die mondstukke van die verlore ryk?

DR: Presies, ja. Aan die einde sê ek mos rekenaarspeletjies behoort nie meer Nazi-zombies in te hê nie, maar Tommy-zombies.

Praag: Waar kan mense die eboek koop?

DR: Dis beskikbaar op praag.org, asook waarskynlik van vandag of môre af by Amazon.com as ‘n Kindle-boek. Let net daarop dat dit direk by Praag $3 of R30 kos en by Amazon $4,99 omdat hulle ook hul pond vleis eis. In elk geval sal jy dit ook vanaf Praag op jou Kindle of enige ander toestel kan lees. Met PayPal werk dit baie maklik en outomaties, terwyl jy per kredietkaart of elektroniese oorbetaling net ‘n epos moet stuur. Die beginsel is egter dieselfde, want jy sal die eboek in jou epos ontvang. Van daar af kan jy dit op jou Kindle, iPad, Android-tablet, selfoon of wat ook al, laai. ‘n Mens kan ook met die Firefox-blaaier en die Epubreader-inprop ‘n Epub op jou rekenaar lees.

Lees ‘n uittreksel van 3200 woorde hier.

Nuwe eboek deur Dan Roodt beskikbaar

Die nuwe eboek-opstel deur Dan Roodt in Engels, Raiders of the lost Empire: South Africa’s ‘English identity, waarvan daar verlede Sondag ‘n uittreksel in Afrikaans verskyn het, is nou beskikbaar teen slegs R30 of $3 via PayPal op praag.org.

Die boek beslaan ongeveer 27 500 woorde, wat gelykstaande is aan 80 tot 100 gedrukte bladsye. Lees ‘n langer uittreksel in Engels hier.

Raidersblad2‘n Onderhoud met die skrywer oor die boek sal binnekort hier verskyn.

Só lyk die inhoudsopgawe van die boek:

Table of Contents

  • From Vanuatu ‘our’ flag and penchant for imitation
  • The importance of being English (with an apology to Oscar Wilde)
  • ‘One nation, one beer’
  • The Sovietization of South African English
  • The black hole of identity
  • A new morality, or Cromwell’s curse
  • ‘We are the world’, and the consequences thereof
  • Conclusion: the raw Englishman and the cooked
  • Bibliography

Besinning oor Afrikaans as onderrigtaal aan universiteite

Wat ek veel eerder in ANC-koppe wil inhamer, is dat Afrikaans wesenlik ‘n Europese taal is, dat Afrikaners oor eeue hierdie land opgebou en ontwikkel het.

Blade Nzimande, die kommunistiese minister van hoër onderwys, het onlangs gesê: “Ek wil beklemtoon dat ons nie langer Afrikaanse … universiteite het nie” (Die Burger, 23 Julie, p 2). Dit is in ooreenstemming met die vermetele voorskrifte vir “sosiale inklusiwiteit” wat Nzimande pas ter intimidering van universiteite uitgereik het (Die Burger, 22 deser, p 2). Na aanleiding van eersgenoemde uitspraak het Hans du Plessis, skrywer en voorheen Afrikaans-dosent op die Potchefstroom-kampus van die Noordwes-universiteit, ‘n artikel geskryf wat in Beeld (24 Julie) en Die Burger (26 Julie, p 15) gepubliseer is. Ek gebruik laasgenoemde teks.

Volgens Du Plessis is daar drie argumente wat deesdae teen die voortbestaan van ‘n Afrikaanse universiteit gebruik word: “Dit is te wit; dit is uitsluitend; en wat dan van die ander inheemse tale? Die eerste is die rasgedrewe argument dat Afrikaans aan wit en aan Afrikaner gelyk is … Iemand wat nou nog die argument teen Afrikaans vereng tot Afrikaans as die wit gevaar, het oor die afgelope 40 jaar seker nie ‘n enkele wetenskaplike artikel oor die ontstaan van Afrikaans gelees nie … Dink maar aan Piet Muller se studie uit die 1960’s oor Arabiese Afrikaans, Achmat Davids se navorsing oor Slawe-Afrikaans. Verder is daar die teorie van Christo van Rensburg uit die vroeë 1980’s dat Afrikaans uit drie aanleerders-variëteite ontstaan het.”

Dit sou myns insiens hoogs misleidend en sekerlik foutief wees om te beweer dat Afrikaans uitsluitlik uit aanleerders-variëteite, dus danksy nie-wittes, ontstaan het. Die oorheersende hoofkomponent waaruit Afrikaans ontstaan het, is Nederlands. Wium van Zyl het dit pas soos volg geformuleer: “Die snelle ontwikkeling van Afrikaans was immers moontlik slegs omdat dit in wese die standaardisering van ‘n variant van ‘n reeds deeglik gevestigde taal [Nederlands] was” (LitNet, Boeke en Skrywers, 14 deser). Afrikaans is dus in mindere mate (of op ‘n ander manier) ‘n Afrika-taal as bv swart tale soos Xhosa en Zoeloe. Dit help ook om te verduidelik waarom Afrikaans met groot sukses as ‘n akademiese taal funksioneer, terwyl Afrika-tale nie só ontwikkel is nie.

Van die drie outeurs genoem in die voorlaaste paragraaf is Van Rensburg se boek oor die ontstaan van Afrikaans, So kry ons Afrikaans (2012), seker die maklikste toeganklik. Hy onderskei bv Veeboer-Oosgrens-Afrikaans, wat ‘n gesproke en geskrewe taal met ‘n Nederlandse basis was en waaruit Standaardafrikaans ontwikkel is; Khoi-Oosgrens-Afrikaans, wat ‘n gesproke aanleerderstaal was; en Oranjerivier-Afrikaans, wat Griekwa- en Nama-Afrikaans ingesluit het. In die Wes-Kaap onderskei Van Rensburg tussen bv Moslem-Afrikaans, waarin Maleise slawe-invloed te bespeur is, en Kaaps, wat met Engels deurtrek is.

Polities korrek volg hieruit dat die geskiedenis toon dat Afrikaans nie net danksy blankes ontstaan het nie. Dit is uiteraard ook algemeen bekend dat naas wit sprekers daar deesdae steeds baie nie-wit (veral bruin) sprekers van Afrikaans is. Wat dikwels polities korrek verswyg word, is die erkenning dat dit feitlik net blankes is wat Afrikaans as ‘n geskrewe taal gevestig, gestandaardiseer en ook as ‘n akademies-wetenskaplike taal uitgebou het. Dit is hierdie hoërorde-gebruike wat aan tersiêre opvoedkundige inrigtings, soos universiteite en kolleges, van deurslaggewende belang is. ‘n Ander belangrike faktor is dat blankes geneig is om (meer) lojaal teenoor hulle moedertaal Afrikaans te wees, terwyl dislojaliteit teenoor Afrikaans as moedertaal kenmerkend van nie-wittes, veral ontwikkelde bruines, bv universiteitstudente, is.

Russel Botman het aanvanklik met die slenter-argument gekom dat hy voorkeur aan bruines as studente en personeel gee ten einde Afrikaans te bevorder. Later het hy erken dat bruines in hierdie konteks Engels verkies. Om te argumenteer dat bruines Afrikaanssprekend is en ‘n universiteit op sodanige etniese en taalkundige grondslag geregverdig kan word, is ‘n futiele argument omdat die praktyk die teendeel bewys. Dit is om hierdie rede dat daar nog nooit druk uitgeoefen is om die Engels-getransformeerde Universiteit van Wes-Kaapland (UWK) weer ‘n Afrikaanse inrigting te maak nie. Aan die ander kant gaan die argument dat daar blankes is wat Afrikaanse universiteite begeer, mank aan politieke oortuigingskrag weens die ANC se verbete en onverbloemde rassistiese beleid jeens Afrikaners.

Wat Du Plessis in sy artikel doen, is om polities korrek die assosiasie wat Afrikaans met wittes het sover moontlik af te skaal. Met klaarblyklike verwysing na die nuwe Universiteit Sol Plaatje in Kimberley, wat Engels as onderrigtaal het, skryf Du Plessis: “Daar is byvoorbeeld genoeg akademiese kundigheid onder gebruikers van Afrikaans om in die Noord-Kaap ‘n Afrikaanse universiteit te vestig sonder ‘n enkele wit gesig.” [Dieselfde kan van die nuwe Engelse universiteit in Nelspruit gesê word (Praag 9 Februarie).] Waarom het die Noord-Kaap en Mpumalanga dan elk ‘n Engelse pleks van ‘n Afrikaanse universiteit gekry? Eerstens weens die ANC se vyandigheid teenoor Afrikaans. Tweedens omdat Afrikaanssprekende wittes en Afrikaanse koerante geen (beduidende) druk vir ‘n Afrikaanse universiteit uitgeoefen het nie. Derdens omdat (ontwikkelde) Afrikaanssprekende bruines en swartes om politieke redes nie ‘n veldtog ten behoewe van tersiêre onderrig in Afrikaans sal onderneem nie.

Vervolgens oorweeg Du Plessis die tweede argument, naamlik dat ‘n Afrikaanse universiteit as ‘n uitsluitingsmeganisme funksioneer. Met die Potchefstroom-kampus in die gedagte skryf hy: “‘n Beleid van funksionele meertaligheid en tolkdienste om toeganklikheid te bewerkstellig, is na my mening ‘n kreatiewe beleid … Uitsluiting op grond van die onderrigmedium kan immers nie net vir Afrikaans geld nie. ‘n Engelse universiteit in die Wes-Kaap [soos die UWK] sluit die meerderheid inwoners van die Wes-Kaap uit.* Dat die ‘meeste mense’ Engels kan verstaan, is ‘n drogredenasie omdat alle syfers daarop dui dat meer as die helfte van die inwoners van Suid-Afrika nóg Engels nóg Afrikaans goed genoeg verstaan om op tersiêre vlak daarin opgelei te word.” [*As ANC-aktivis het Jakes Gerwel die leiding geneem om van die UWK ‘n eentalige Engelse universiteit te maak. Desnieteenstaande word hy, soos Russel Botman, wyd en syd maar valslik as ‘n Afrikaanse taalstryder geloof. By albei het ANC-politiek altyd voorkeur bo Afrikaans geniet.]

Oor die mite van uitsluiting is Du Plessis op stewige grond. Met verwysing na die samesmelting van bv die Potchefstroomse Universiteit met dié van Bophuthatswana skryf Du Plessis: “Kom ons erken dit nou maar: Die gedwonge samesmelting van hoëronderwysinstellings [deur die wysneus ANC-minister Kader Asmal] het nét Afrikaans beduidend benadeel* en gelei tot uitsluiting van almal wat nie Engels is nie. Toeganklikheid tot gevorderde opleiding is ‘n fundamentele reg, maar Engels in Suid-Afrika as enigste taal van onderrig is vir baie Suid-Afrikaners ‘n fundamentele probleem en nie die oplossing nie.” [*Dit is ook net Afrikaans wat buitensporig benadeel is toe die twee tradisionele ampstale (Afrikaans en Engels) in die nuwe Suid-Afrika deur elf ampstale vervang is. Die ander tien is almal bevoordeel, insluitende Engels wat buitensporig gebaat het.]

“Die derde argument wat ek nie kan aanvaar nie, is dié dat as daar ‘n universiteit met Afrikaans as ankertaal is, sal die ander inheemse tale dieselfde kan eis. Ek stem volkome daarmee saam, maar dit verhinder nie Afrikaanse onderrig nie; dit beklemtoon juis die potensiaal van onderrig op alle vlakke in al die inheemse tale.” Spreekwoordelik is Du Plessis hier op heelwat dunner ys. Afrikaans is veeleerder (of wesenlik) ‘n Europese as ‘n Afrika-taal. Dit is waarom Afrikaans met dieselfde mate van sukses as Engels as onderrigtaal aan universiteite (wat ‘n Europese uitvinding is) benut kan word. As daar gepoog word om dieselfde met ‘n Afrika-taal te doen, sou omtrent al die vakkundige, wetenskaplike en tegniese terme direk uit Engels oorgeneem moet word omdat Afrika-tale nog nie ontwikkel is om sodanige hoër funksies te verrig nie.

“Dit is logies dat Afrikaans ‘n regverdige rol as tersiêre onderrigtaal eis omdat dit ‘n funksie is wat die taal reeds ‘n eeu lank vervul. Dit beteken nie dat ander tale nie onderrigtale mag wees nie. Dit beklemtoon juis die feit dat hierdie hoë funksie ook met ‘n bietjie politieke wil ontwikkel kan word … Suid-Afrika kan dit nie bekostig om nié ‘n Afrikaanse universiteit te hê nie, omdat die produkte daarvan onteenseglik ‘n nasionale bate is … Ek dink aan die Potchefstroom-kampus van die Noordwes-Universiteit as moontlike Afrikaanse universiteit.”

“Ek praat van ‘n Afrikaanse universiteit waar ras geen rol in die toelating van studente of die aanstelling van personeel speel nie. Dit gaan om ‘n veelrassige Afrikaanse instelling.” My indruk is dat Potchefstroom in die Theuns Eloff-era in groter mate as die Universiteit Stellenbosch (US) en ander eens Afrikaanse universiteite daarin geslaag het om nie-rassisties met studente-toelating en die aanstelling van personeel om te gaan. Dit is waarom dit die aantreklikste universitêre opsie vir Afrikaners was. Anders as by die US het Afrikaans op Potchefstroom die hoofonderrigtaal gebly en is dié onderrig meer suksesvol met tolking aangevul as by ander eens Afrikaanse universiteite. Maar dit lyk asof hierdie aanvaarbare huidige opset in die Dan Kgwadi-era ten koste van die heil van Afrikaans en blankes ten gunste van Engels en swartes getransformeer gaan word.

‘n Mens kan sê dat Du Plessis se standpunt oor die algemeen aanbevelingswaardig is. Maar ek vra my af waarom sy Potchefstroomse kollega, Wannie Carstens, nie ook ‘n soortgelyke sterk pro-Afrikaanse standpunt inneem nie. In Carstens se geval kan daar moontlik beter resultate wees omdat hy die voorsitter van die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns is, asook ‘n direksielid van die Afrikaanse Taalraad en van die Afrikaanse Taalmuseum en -monument is. Carstens het ook sitting in die US-raad. Die lood wat hy in sy skoene het, word politieke korrektheid genoem. Carstens is naby aftrede en Du Plessis het reeds afgetree. Hulle het dus min te verloor en kan die heil van Afrikaans voortreflik bevorder deur hulle sterker teen die magte van die bose te verset.

Maar ‘n mens moet jou ook afvra waarom Potchefstroom twee Afrikaans-dosente het wat hulle openlik vir Afrikaans beywer, terwyl geeneen van hulle kollegas op Stellenbosch bereid is om selfs maar ‘n piepgeluid ten gunste van Afrikaans teen die Botman-beleid te maak nie. Eintlik is die teenoorgestelde waar, want twee van die US se Afrikaans-dosente, Marlene van Niekerk en Leon de Stadler, voel hulle glad nie geroepe om vir Afrikaans in die bres te tree nie. Hulle beywer hulle eerder vir twee- of selfs meertaligheid.

Dit laat my ook dink aan die armsalige ATKV wat na die SABC gegaan het om “hande te vat”. Daarna is beweer: “Dit was goed vir Afrikaans” (Die Burger, 24 Julie, p 3). Maar dan blyk dit “dat hulle nie daarop aangedring het dat die Afrikaanse programme na SABC2 moet terugskuif nie.” Red nou ‘n taal met sulke wankelmoediges. Op LitNet het die ATKV homself pas op die skouer geklop deur daarop te roem dat hy kerngesond en die inklusiefste Afrikaanse kultuurorganisasie is. Dit beteken doodeenvoudig dat tradisionele Afrikaners en Standaardafrikaans nie op ondersteuning uit daardie oord staat kan maak nie.

Sedert ek die bostaande teks geskryf het, het daar drie verdere tersaaklike artikels verskyn. Die eerste een is deur Ampie Coetzee, wat eens ‘n Afrikaans-dosent aan die Universiteit van die Witwatersrand (Wits) en daarna aan die UWK was (Die Burger, 13 deser, p 12). Coetzee betreur tereg die verdwyning van die Afrikaans-departement aan Wits en ook die verengelsing van die UWK. Hy wys daarop dat daar in 1987 1 000 eerstejaarstudente in Afrikaans aan die UWK was. Tans is daar 220. Die Burger het destyds daarop geroem dat die UWK die grootste Afrikaans-departement (vanselfsprekend in die wêreld) het.

Wat nóg Coetzee nóg Die Burger noem, is waarom dit só was. Dit was nie te danke aan skielik opwellende Afrikaans-lojaliteit by bruin studente nie. Dit was te wyte aan veral Jakes Gerwel wat ‘n Afrikaans-dosent was en sowel in die klas as daarbuite sy kommunistiese UDF/ANC-politiek gepredik het. Adam Small het in bv die jare sewentig ook sy posisie as filosofie-dosent misbruik om onrus op die UWK-kampus te stook. Die verskil tussen Gerwel en Small was myns insiens (en ek sê dit op grond van eerstehandse kennis) dat Gerwel, soos Nelson Mandela, geweld as ‘n aanvaarbare opsie beskou het, terwyl Small daarvan teruggedeins het.

Toe Gerwel in 1987 die UWK-rektor geword het, is Coetzee in sy doseerpos aangestel. Coetzee is deesdae tereg ontsteld oor die agteruitgang van Afrikaans, maar hy is deels daarvoor te blameer, aan die UWK en elders, weens sy destydse uitgesproke linkse politiek. Byvoorbeeld, Coetzee was in 1987 een van die Dakar-gangers. Nogtans kan ‘n mens die sentiment in sy huidige geweeklaag ondersteun: “Die bittereinders wat gestreef het vir die toekoms van Afrikaans se einde het bitter geword. Daar is net nie meer verset nie.” Die reg op weerstand, op die aanteken van beswaar, is myns insiens ononderhandelbaar; vanselfsprekend ook wat Afrikaans betref.

Die voorlaaste artikel wat ek hier betrek, is een deur Wannie Carstens (Die Burger, 16 deser, p 11). Aanvanklik versuim hy om na die Universiteit Port Elizabeth te verwys as een van die universiteite waar Afrikaans as onderrigtaal gesneuwel het. Carstens vestig tereg die aandag daarop dat Kader Asmal se samevoeging van universiteite en technikons onderrig in Afrikaans ernstig benadeel het. Dit is immers waarom die Potchefstroomse universiteit en dié van Bophuthatswana verplig is om saam te smelt, Dan Kgwadi onlangs as rektor aangestel is en daar deesdae verwag word dat die Potchefstroom-kampus in dieselfde mate as die Mafikeng-kampus moet verswart en verengels.

Carstens verduidelik tereg dat die ANC-regering die foutiewe uitgangspunt het dat nasiebou en sosiale samehang net deur Engels bereik kan word. Ook dat die regering ‘n ideologie-gedrewe program het, bv wat betref transformasie (dus dat die sogenaamde voorheen benadeeldes bevoordeel moet word), asook demografiese ras- en geslagsverteenwoordiging. Weens ontoereikende owerheidsfinansiering word die verengelsingsproses in werklikheid versnel. Universiteite word eintlik verplig om ‘n voorkeurtaal (Engels of Afrikaans) vir befondsing te kies.

My beswaar teen Carstens, soos teen sy kollega Du Plessis (hierbo), is dat hulle wil hê dat Afrikaans op die rug van nie-wittes moet ry om by die ANC-regering die gewenste indruk te wek. Dieselfde motivering is onderliggend aan die misleidende klem wat dikwels op Afrikaans as Afrika-taal geplaas word. Carstens redeneer bv dat deur Afrikaans te kortwiek “word die ontwikkeling van agtergeblewe Afrika-tale nog verder benadeel.” Wat ek veel eerder in ANC-koppe wil inhamer, is dat Afrikaans wesenlik ‘n Europese taal is, dat Afrikaners oor eeue hierdie land opgebou en ontwikkel het (insluitende universiteite) en dat die ANC-regering Afrikaans en Afrikaners uit eie reg moet respekteer en aan hulle moet gun wat hulle toekom. Dus, die Boere wil Afrikaanse universiteite hê en geen swarte moet hom aanmatig om dit vir ons te ontsê nie. Hierteenoor is Carstens se polities korrekte standpunt: “Afrikaans en ras mag nie gemeng word nie.”

Die werkwyse wat Carstens voorstel, is myns insiens deurtrek van dwaasheid. “Universiteite moet saamwerk om ‘n oplossing vir meertaligheid op kampusse te kry … Ons moet vooraf weet die enigste oplossing vir Afrikaans (en die ander Afrika-tale) lê binne ‘n meertalige konteks … Die saak van Afrikaans moenie in isolasie gesien word nie. Die ander tale móét betrek word.” Dit is hoe Afrikaans vorentoe deur die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns “bestuur” gaan word.

Hierteenoor stel ek my oortuiging dat die enigste sinvolle (bv ekonomiese) oplossing vir universiteite (of kampusse) is dat elkeen ‘n enkele onderrigtaal moet hê. Dit is terselfdertyd die enigste reddende situasie vir Afrikaans. As Afrikaans een van twee (of meer) onderrigtale op ‘n kampus is, sal dit vroeër of later weens die Suid-Afrikaanse politieke situasie deur Engels ondergeploeg word.

Wat ek bepleit, is nie net die bestaansreg nie maar ook die werklike bestaan van suiwer Afrikaanse universiteite. Dit is hierdie reg wat Blade Nzimande ontken. Volgens hom kwalifiseer eentalige Engelse universiteite as Suid-Afrikaanse universiteite maar nie eentalige Afrikaanse universiteite nie. Nzimande se standpunt is in ooreenstemming met wat ek die Willie Esterhuyse-wet van 2007 (Pieter Kapp, Maties en Afrikaans, 2013, p 158) noem. Dit kan soos volg geformuleer word: “Die ANC-regering befonds universitêre onderrig in Engels. As onderrig ook in Afrikaans aangebied word, moet die universiteit dit self finansier.” Carstens, anders as Nzimande, plaas die klem op (siellose) meertaligheid, wat Afrikaans as akademiese taal gaan vernietig.

Laastens verwys ek na Jaap Steyn se artikel in Rapport (10 deser) wat oor Afrikaans ook buite akademiese verband handel. By Steyn kan ‘n mens altyd reken op ‘n pro-Afrikaanse en pro-Afrikaneringesteldheid. Voorts improviseer ek op wat hy geskryf het. Steyn vestig die aandag op die kruipende verengelsing in die plaaslike samelewing. Dit is nie bloot ‘n geval dat Engels die dominante amptelike taal in die nuwe Suid-Afrika geword het nie, maar ook dat Afrikaans as sodanig al hoe meer deur Engels vermurwe word. Daar is glad te min gesonde weerstand teen taalvermening, naamlik die onnodige opname van Engelse elemente in gesproke en geskrewe Afrikaans. Byvoorbeeld, die mengeltaal Kaaps word verheerlik en die Afrikaanse Taalraad versuim skandalig maar doelbewus en polities korrek om suiwer Afrikaans enigsins te bevorder.

In die massamedia (pers, rolprent, radio, televisie, internet) word gemengde Afrikaans eerder gepropageer as teengestaan. Daar word gedink dat geradbraakte Afrikaans snaaks is. Dit is vir hierdie mense skynbaar lekker om met Afrikaans te mors. In ouerhuise, op skool en in die kerk kan hierdie neiging teengewerk word, maar dit gebeur nie noodwendig nie. Sommige predikante wend hulle juis tot verengelsing om in die mode te probeer wees; dus om oënskynlik te wen aan broodnodige aktualiteit. Die kern van die saak is dat geradbraakte Afrikaans deesdae die stempel van politieke verligtheid dra. Daarmee hoop sommige Afrikaanssprekendes om hulle openlik van die “slegte verlede” en die polities en selfs moreel gediskrediteerde Afrikaner te distansieer.

Die voorafgaande lei tot hierdie onvermydelike (maar te sag gestelde) gevolgtrekking: “dat dit twyfelagtig is of die soort Afrikaans wat so deur Engels beïnvloed word, hom teenoor Engels sal kan handhaaf.”

Les bes skryf Dine van Zyl (Die Burger, ByNaweek, 23 deser, p 11): “Dit is ‘n verskriklike onreg om mense van hul taal te ontneem … Praat Afrikaans, wil ek smeek. Praat ordentlike Afrikaans.”

Fanie Cloete se holocaust-ontkenning…

Fanie Cloete se bewering dat Stellenbosch nog altyd ’n “tweetalige instelling” was, ontken dit wat Jan Smuts ons “eeu van onreg” (die negentiende eeu) genoem het. Ná 1806 het die tweede Britse besetting gevolg waartydens Engels stelselmatig in die Kaap afgedwing is. Verengelsing was trouens een van die oorsake van die Groot Trek.

roodt_fbfotoOm dus te beweer dat “die voorganger van die US, die Victoria College, was ’n Engelse instelling wat stelselmatig na die Vryheidsoorlog deur Nederlandse/Afrikaanse nasionaliste omskep is in ’n meer Afrikaans-vriendelike organisasie” is om dié geskiedenis van koloniale besetting en gedwonge verengelsing onder Lord Charles Somerset en ander te ontken. Cloete kan net sowel argumenteer dat Nederland eintlik Duits as taal behoort te aanvaar omdat:

  1. Duits ’n veel groter (wêreld)taal is.
  2. Nederland gedurende 1940-1945 deur Duitsland beset is en alle Nederlandse universiteite dus op daardie stadium eintlik “Duitse universiteite” was.

Net so behoort die Grieke eerder Turks die onderrigtaal aan hul universiteite te maak, Poolse universiteite Russies te aanvaar en die Tsjegge ’n keuse tussen Duits en Russies te maak, aangesien hulle eeue lank deur die Oostenrykers beset is en toe deur die Russe.

Engels is in Suid-Afrika egter geen gewone taal nie. Dit is ook die taal waarin volksmoord op die Boere gepleeg is, met die volgende veelseggende mening deur Sargent, die toentertydse Onderwysminister van die Britse besettingsmag in ’n brief aan Lord Milner:

“We must appeal to England, and ask the sisters and daughters of those who have been fighting for the Empire to come out and complete that part of the work which their male relatives are unable to accomplish. Our military police had gathered the greater part of the child population into these camps and … I feel that the opportunity during the next year of getting them all to speak English is golden”.

Nadat die ware feite aangaande die oorlogsmisdade van die Britse besettingsmag tydens die Tweede Vryheidsoorlog byna ’n eeu lank in belang van “versoening” onderdruk is, weet ons vandag dat die Britte alle geboue, selfs kerke, afgebrand het. Ook het hulle en die sogenaamde “gewapende swartes” die Boerevroue en -dogters sistematies verkrag (tot 35% van alle Boerevroue is verkrag) en natuurlik is vroue en kinders in die konsentrasiekampe uitgehonger en toegelaat om van siekte te sterf onder omstandighede wat die hele beskaafde wêreld aan die einde van die negentiende eeu geskok het.

Die vestiging van Engels as heersende en oorheerserstaal is onlosmaaklik verbind aan die volksmoord op die Boere. Deur ’n Engelse Victoria College as “natuurlik” voor te stel, is Fanie Cloete besig met holocaust-ontkenning.

Die vraag is waarom Cloete en sy sestig mede-hensoppers wat die US met ’n dubbelmediumopsie wil verengels om Milner en veral Sargent se oogmerke te verwesenlik, so fanaties in hul koloniale haat jeens Afrikaans en veral die “Afrikaanse nasionalisme” volhard?

Enersyds is daar ’n element van lafhartigheid hierby betrokke. Die meeste pas bekeerde ondersteuners van die Afro-fascistiese ANC (soos bv. Anton van Niekerk, nog ’n lid van die “groep van sestig” wat ’n tweetalige en binnekort Engelse Stellenbosch voorstaan) was voorheen ewe klakkelose volgelinge van die NP en die Broederbond. Hulle val eenvoudig in by die ideologie van die dag, of dit nou apartheid of die huidige anglofiele negrologie is. Andersyds verteenwoordig die voorstanders van Engels aan Stellenbosch ook ’n filistynse groep wat weinig, indien enige, waarde aan taal, kultuur, letterkunde of ’n historiese erfenis heg. Soos Kalief Omar wat die biblioteek van Alexandrië afgebrand het, is hul enigste vraag: dien hierdie plek my god Allah, of nie? Overgezet synde: dien Stellenbosch die heersende ideologie of nie?

Op ’n dieper sielkundige vlak is daar natuurlik interessante elemente in Fanie Cloete se vele skrywes, ook in Die Burger. Duidelik skep hy ’n byna sadistiese behae in die komende afgang van Afrikaans aan Stellenbosch. Elkeen van sy briewe drup van leedvermaak oor Afrikaner-magteloosheid, soos ’n voyeur by ’n verkragting. Terselfdertyd is daar ’n masochistiese ondertoon, want Cloete self sal natuurlik ook uiteindelik die spit afbyt as transformasie sy gang gegaan het en Stellenbosch volledig in ’n Afrika-universiteit omskep is.

Cloete se clichés oor apartheid is intellektueel op dieselfde vlak as die uitsprake van die ANC-jeugliga, wat natuurlik ook beroemd (of berug) is vir die “kill a Boer, kill a farmer”-slagspreuk. Volgens Cloete, lei “volledige parallelle onderrig in SA… onvermydelik tot apartheidstipe rasgebaseerde klasse en elke ekstra taalstroom verminder produktiwiteit en navorsingstyd vir dosente. Dis onvolhoubaar en kan op lange duur net selektief toegepas word.”

Die vraag is nou: hoe het ons dit reggekry om gedurende die hele twintigste eeu afsonderlike universiteite in Afrikaans en Engels te bedryf, honderdduisende studente op te lei en van hierdie land die juweel in Afrika te maak, indien sulke praktyke “onvolhoubaar” is?

Hoe “volhoubaar” is Afrika-universiteite wat volledig in die koloniale tale bedryf word en waar klasse soms jare lank nie plaasvind nie? Geletterdheid op die kontinent is besig om af te neem. Hoe geslaagd is die swart universiteite in die voormalige tuislande wat reeds jare lank volledig in Engels bedryf word en wat telkens die nuus haal weens korrupsie, wanbestuur, ongereelde klasse, ens.? Moontlik het Cloete al gehoor van Fanie Olivier se viktimisering en jarelange hofstryd ná hy ’n korrupte rektor aan die Universiteit van Venda aan die kaak gestel het?

Maar die aandrang op Engels en op “transformasie”, selfs die slagspreuk “kill a Boer, kill a farmer” wat gereeld deur swart studente geskree word, is op sigself ’n aandrang op groter segregasie en dus apartheid! Die oogmerk van “integrasie” en “transformasie” is geensins ’n samelewing met groter “diversiteit” (wat dit ook al mag beteken), verdraagsaamheid, ens. nie, maar juis een van Afrosentriese hegemonie en rassistiese verdrywing van blankes. Indien Cloete my boek The Scourge of the ANC gelees het, sou hy bewus gewees het van die volgende passasie wat ek hier in Engels aanhaal sodat hy dit beter kan verstaan (of juis nie? want die Engels van hensopper-Afrikaners laat soms veel te wense oor):

In order to swamp the remaining Afrikaans universities with English-language students, he (Kader Asmal) merged them with some notoriously corrupt, inefficient and bankrupt institutions that would presumably drag the flower of Afrikaans higher education down to their level. When the registrar at the Vrystaatse Universiteit went to meet with its merger partner, the University of Qua-Qua, a bankrupt institution where lectures sometimes never start for the entire year, he was bluntly told by a student mob that they did not wish to see white people on their campus. He meekly left and has since been trying to fathom how one can merge with an institution that favours black domination and segregation. At UNISA the rector, Barney Pityana, not only spent millions of rands on a mansion that had already been sold by the university, triggering a two-million rand penalty in the offer to purchase by the new owner, but also redecorated it in style. During his inaugural speech he flew into a rage of ethnic cleansing against the Afrikaner academics that had created and built up UNISA, vowing to drive them out of the institution. (Scourge, bl. 50)

Chris Brink se nuwe taalbeleid aan Stellenbosch staan daarom in diens van die komende etniese suiwering van Afrikanerstudente en -akademici aan die laaste oorblywende Afrikaanse universiteit suid van die Oranjerivier. Die element van territoriale verowering wat met verengelsing gepaardgaan, kan nie misgekyk word nie. Trouens, in die koshuise aan die Universiteit van Pretoria druk swart studente hulself letterlik in daardie terme uit. Sodra ’n koshuis ’n swart meerderheid verkry, word daar gesê, “we have conquered it”. Net soos honderd jaar gelede toe Engels in konsentrasiekampe aan Vrystaatse en Transvaalse kinders “geleer” is, het ons hier te make met die taalkundige sy van ’n verowering.

Ek is bevrees Cloete se vertroue in die vervloë retoriek oor apartheid is misplaas. Vyf-en-twintig jaar gelede het dit indruk gemaak, of nie eens nie. Ná Zimbabwe en met ’n swetterjoel internasionale boekpublikasies oor die tema van Afrika-mislukking, juis as gevolg van “negrologie”, swart bewussyn, die swart identiteit en dergelike begrippe, verkeer outoritêre Afrikaregerings in die beskuldigdebank en nie meer die veel verguisde blanke Afrikaners nie. Hoe Cloete die ANC se arbitrêre taalbeleid en afdwing van Engels wat met al die finesse van Zimbabwe se grondhervorming geskied, intellektueel, moreel of selfs polities kan verdedig, gaan my verstand te bowe.

Nie net ontken Cloete en ander hensopper-Afrikaners die volksmoord op die Boere nie, maar ook Rwanda, Darfoer, die Kongo, Burundi en ander massamoorde wat hul oor die afgelope tien jaar in Afrika afgespeel het. Verengelsing soos die ANC en sy meelopers van die Chris Brink-tipe dit in Suid-Afrika toepas, maak deel uit van die greep van Afro-fascisme en negrologie waarin die kontinent verkeer.

Arme Afrika! Arme Stellenbosch!

Vir die eerste keer gepubliseer in 2005 op LitNet.

Universiteit Stellenbosch vereis nou werksaansoeke in Engels

Die afkorting vir die Universiteit Pretoria is steeds UP; ook in sy webadres. Onlangs het iemand in Die Burger geskryf dat hy al hoe meer die afkorting SU (Stellenbosch University) pleks van US (Universiteit Stellenbosch) teëkom. In die US se webadres word die afkorting SUN gebruik, wat ook in die naam van die US se uitgewery opduik: SUN PReSS, wat in wyer verband AFRICAN SUN MeDIA word. Wat ons hier sien, is die doelbewuste uitwissing van die US se eens trotse Afrikaanse verlede.

Gestel iemand wil aansoek om ‘n pos by die US doen. In die LitNet-nuusbrief (24 deser) word ‘n medeprofessoraat in Afrikaans en Nederlands geadverteer. In hierdie voorbeeld gaan dit dus nie om ‘n pos vir iemand wat nie Afrikaans ken nie. “Kliek vir meer inligting.” Jy kry twee bladsye inligting. Dit handel oor ‘n “Job” met ‘n bepaalde nommer in die “Job Basket”. Dan volg ‘n “Description” met die volgende hoofde: Job Title/Posbeskrywing, Location/Area, Organization/Organisasie, Department Description/Departement Beskrywing, Duties/Pligte, Job Requirements/Pos Vereistes, Recommendation/Aanbeveling, How To Apply/Hoe Om Aansoek Te Doen, Enquiries/Navrae. By elke hoof word verdere inligting in sowel Afrikaans as Engels gegee. By die voorlaaste hoof staan in die Afrikaanse teks: “Doen aanlyn aansoek deur op die ‘apply now’ skakel te kliek.” Die e-pos-adres is: “vacancieshuman@sun.ac.za”.

Na die laaste van bogenoemde hoofde raak die US se Afrikaans op: “Currency ZAR, Commencement Date 01 Jan 2015, Closing Date 14 Aug 2014.” Daarna volg ‘n evalueringsvorm waarvan die besonderhede uitsluitlik in Engels is.

Enigeen wat deesdae by die US aansoek om ‘n pos doen, sal dus onder die indruk gebring word dat eerder Engels as Afrikaans die instansie se administratiewe taal is. Myns insiens is dit ook ‘n feit dat Engels voorgraads die hoofonderrigtaal is en dat Engels nagraads feitlik uitsluitlik die klasonderrigtaal geword het. Die voorsitter van die Afrikaanse Taalraad, Michael le Cordeur, is ‘n dosent op die US-kampus. Wannie Carstens, ‘n oud-voorsitter en direksielid van die Afrikaanse Taalraad, dien in die US-raad. Wat doen hulle om hierdie onverkwiklike situasie te verbeter? Le Cordeur het om etniese en politieke redes tot dusver nog net lof vir die Botman-US se verengelsingsbeleid gehad.

By die hoof “Hoe om aansoek te doen” staan daar in die Afrikaanse teks onder meer: “Die Universiteit hanteer alle aansoeke in terme van sy Diensbillikheidsplan wat erkenning verleen aan die behoefte om die demografiese samestelling van die personeelkorps te diversifiseer, veral met die oog op die aanstelling van geskikte kandidate uit die aangewese groepe.” Dit gaan dus vir die US om sosiogeniëring ooreenkomstig die ANC se resep. Diensbillikheid beteken dat indien enigsins moontlik akademies onbillik teen blanke kandidate en veral mans gediskrimineer word. Nie-wittes word dus aangemoedig en wittes, veral mans, ontmoedig om aansoek te doen.

Op hierdie manier word die nie-akademiese ideaal van demografie-weerspieëling aan die US nagejaag. Moet dus niemand glo wat beweer dat dosente aan die US primer ingevolge akademiese bekwaamheid (bv formele kwalifikasie, ondervinding, publikasies) aanstel word nie. Dit volg dat akademiese uitnemendheid aan die transformerende US al hoe meer ‘n hersenskim word.

Die Stem: Ons moet eie kultuur en tradisies beja

Pleks van klasseloosheid, verteenwoordig ‘n ongedifferensieerde samesyn die nuwe utopie wat aan ons voorgehou word.

Leon Shreiber se poging in Beeld om Afrikaners wat graag Die Stem wil sing en Julius Malema se swart radikalisme as “spieëlbeelde” aan mekaar gelyk te stel, mag goeie propaganda wees, maar sneuwel sodra dit onder die vergrootglas kom.

As ons vergelykings wil tref, is daar eerder ‘n ooreenkoms tussen Schreiber se soort opgewarmde “smeltkroes”-denke en dié van die EFF. Malema het hom tydens ‘n onderhoud met Debora Patta as ‘n “Marxis-Leninis” beskryf. Sy sienings van ons geskiedenis is radikaal en strook met dié van Joe Slovo en Ruth First, wat glo dat die Suid-Afrikaanse verhaal een lang geskiedenis van diefstal deur blanke “setlaars” verteenwoordig.

roodt_dan_wikiSoos ons weet, is die marxisme ‘n internasionalistiese ideologie wat opgesom word deur die slotreël van Marx en Engels se Kommunistiese Manifes: “Werkers van die wêreld, verenig u!” Die hedendaagse multikulturalisme en Anglo-Amerikaanse imperialisme wat die bestaan van individuele volkere misken, is deelagtig aan dieselfde internasionalisme. Onlangs het die Amerikaanse meningsvormer en voormalige redakteur van die Wall Street Journal, Paul Craig Roberts, geskryf:

If we are honest and have the strength to face reality, we will realize that the Soviet Union did not collapse. It simply moved, along with Mao and Pol Pot, to Washington and London.

Pleks van klasseloosheid, verteenwoordig ‘n ongedifferensieerde samesyn die nuwe utopie wat aan ons voorgehou word. Dit is wat Schreiber met die cliché van ‘n “inklusiewe visie” bedoel. Dieselfde gemeenplaas word oor en oor aan ons in bier- en kola-advertensies oorgedra. Trouens, die skryfster en reklamekundige Sarah Britten het ‘n verdoemende PhD-proefskrif aan Wits geskryf waarin sy die rol van die SA Brouerye (tans SABMiller) by die skep van Suid-Afrika se “nuwe identiteit” aan die kaak stel: One Nation, One Beer: The Mythology of the New South Africa in Advertising.

Ons sien dus dat daar veel eerder ‘n verband tussen Schreiber se eie “inklusiewe smeltkroes”-denke en die revolusionêre marxisme van die EFF bestaan. Nóg Schreiber nóg Malema hou van ons land soos hy tans is en wil dit deur revolusionêre ingryping of sosiogeniëring verander.

Blykbaar is “konserwatisme” vir Schreiber ‘n vloekwoord, daarom dig hy dit vrylik toe aan almal wat hy wil kritiseer. Onderliggend aan die meeste konserwatiewe lewensbeskouings is egter die gedagte dat ‘n volk of gemeenskap oor die vryheid moet beskik om self sy aard en toekoms te bepaal. Patriotiese Afrikaners kies self om “Die Stem” te sing, sonder dat dit deur die staat of SA Brouerye of die grondwet op hulle afgedwing word.

Hoewel die huidige SA grondwet oor verskeie gebreke beskik, erken dit nogtans vryheid van assosiasie en vryheid van uitdrukking, wat dit vir mense moontlik maak om enigiets te sing wat hulle wil.

Dit is ook natuurlik dat Afrikaners weens algemene geweldsmisdaad en korrupsie minder met die huidige bewind identifiseer as met hul vertroude nasionale simbole, waaronder ‘n verruklike volkslied soos “Die Stem”. Trouens, tesame met die Franse “La marseillaise”, is “Die Stem” waarskynlik die mooiste volkslied ter wêreld. Suiwer om estetiese redes verdien dit om nog baie lank in die harte van mense te leef. Die huidige hibriede volkslied van Suid-Afrika skend die integriteit daarvan as kunswerk en dit was net die grysskoengenerasie van NP-politici wat daartoe kon instem dat dit as ‘n laslappie by die ANC se lied, “Nkosi Sikelel’ iAfrika” gevoeg word. Dis vir my op dieselfde vlak as die geboue deur van ons grootste argitekte soos die Skotse Afrikaner, Gordon Leith, wat tans in Johannesburg met filistynse argeloosheid gesloop word.

Die enigste mense wat teen die sing van “Die Stem” in die openbaar beswaar maak, is ‘n klein groepie verloopte Afrikaners en professionele klaers wat dit op hulself neem om Afrikaners te “betig” telkens as hulle van die kwasi-Amerikaanse spoor afdwaal. Hoe lank moet ons nog met dié steriele en voorspelbare jeremiades saamleef?

Aangesien Schreiber Duits magtig is, mag hy iets van Nietzsche weet, wat ook die na-oorlogse denke op die Europese vasteland geweldig beïnvloed het. Ons moet ophou om ons bestaande kultuur te probeer ontken ten gunste van die soort internasionalisme wat tans wêreldwyd soveel krisisse veroorsaak. Eerder behoort ons ons eeue oue tale en tradisies te “beja” soos Nietzsche gesê het en nie te skroom om te sing, te dans en te skryf nie.

Utopiese samesyn, soos klasseloosheid, lei juis tot konflik omdat dit sowel die individu as die gemeenskap van sy keusevryheid ontneem en hom in ‘n reënbooggevangenis (of -kroeg) inkerker.

Die onlangse ryke was almal koloniaal en verdrukkend van aard. As Statebondsland poog Suid-Afrika steeds om hom as ‘n nuwe klein empaaier daar te stel, maar dit het reeds misluk, lank voordat Afrikaners weer openlik “Die Stem” begin sing het.

Wat is ‘n universiteit?

Vanoggend lees ek uit verveeldheid ‘n rubriek in Rapport van Jacob Rooi met die openingswoorde:

“Hoe verander ’n voormalige wit, Afrikaanse universiteit sy kultuur op só ’n manier dat almal welkom voel? Dit was een van die ontslape prof. Russel Botman se grootste uitdagings, skryf Jacob Rooi”

Onwillekeurig kom die volgende gedagte by my op: Wat is ‘n universiteit? Is dit nie ‘n hoëropleidingsinrigting nie? Soos dit nou hier verwoord word in Jacob Rooi se rubriek klink dit eerder na ‘n sosiale instansie waar mense gelukkig gehou moet word, sonder enige verwysing na die akademiese aspek van die inrigting, dus moet daar afgelei word dat akademie maar baie laag op die prioriteitslys van sowel die ontslape Botman as Jacob Rooi se interperasie van die funksie van ‘n universteit is.

Daar kan ook aan mnr Jacob Rooi gevra word: Is dit nie brutaal dislojaal teenoor julle eie Kleurlingmense wie se voertaal hoofsaaklik Afrikaans is om die voertaal te verander na Engels, gesien in die lig dat daar in dieselfde Wes-Kaapgebied alreeds twee Engelse universiteite is nie?

Mnr Jacob Rooi, ‘n universiteit is nie ‘n sosiale bymekaarkomplek om gepamperlang te word nie, dit is ‘n opleidinginstansie om mense toe te rus vir hulle eie en hulle land se toekoms.

Engels is en was nog nooit ‘n eerste taal in die geskiedenis van Suid-Afrika nie nie by blanke, kleurling- of swartmense nie.

Daar kan dus met reg gevra word: is daar ‘n verskuilde agenda agter hierdie verengelsing van Afrikaanse universiteite? Die redes wat u aanvoer hou nie water nie!

– Joop du Randt

Oranje boven! en ander Hollandse gedagtes

Tans is die sokkerwêreldbeker aan die gang en hoewel ek geen sokkergeesdriftige is nie, is dit tog interessant om die vordering van die spanne dop te hou.

Gisteraand het Oranje, soos die span van Nederland bekendstaan, tot die kwarteindronde deurgedring. Ook België het goed gevaar en was waarskynlik ongelukkig om insgelyks gister deur Argentinië uitgeskakel te word.

Dan RoodtOor die Belgiese span kan ‘n mens minder gaande raak. Soos Frankryk, beskik hulle oor ‘n multikulturele span wat net sowel uit Afrika kon gekom het en kwalik die land verteenwoordig. Boonop is België so ‘n kunsmatige politieke entiteit wat twee volkere federaal verbind dat ‘n mens jou moeilik kan voorstel dat enigiemand patrioties oor België kan raak. Vlaandere is ‘n ander saak en dit spreek vanself dat ons ‘n ewe noue band met die Vlaminge behoort te koester as met die Nederlanders.

Sonder die Lae Lande sou daar nooit ‘n Suid-Afrika gewees het, geen Afrikaans en geen Afrikaners nie. Vlaandere was ons Afrikaners nog altyd baie goedgesind, selfs in die dae van die kulturele en ander boikotte, dus moet my huidige opmerkings oor Nederland geensins afbreuk doen aan die warm gevoelens wat Afrikaners oor die algemeen vir Vlaminge koester nie. Die meeste Vlaminge is amper meer gaande oor Afrikaans en Afrikanerskap as Afrikaners self en ons kan by hulle heelwat leer oor hoe ‘n taalstryd gestry moet word!

Ons verhouding tot Nederland is egter meer gekompliseerd; dis amper ‘n liefde-haat-verhouding, iets soos die verhouding tussen die VSA en Brittanje, tussen die vrygeworde republiek en die koloniale moederland. Tussen koningin Wilhelmina se versigtige steun vir Paul Kruger tydens die tweede vryheidsoorlog en die Nederlandse anti-apartheidsbeweging wat aktief aan terreur teen ons deelgeneem het, loop daar ‘n wye kloof.

Nederland is letterlik familie van ons, want die meeste van ons beskik iewers oor Nederlandse voorouers. In weerwil van Afrikaners se vele Franse en Duitse vanne, stam die meeste van ons tog iewers verlangs van Nederlanders af.

In 1950 nog het die Nederlandse koningin ‘n toekenning aan ons grootste digter, NP van Wyk Louw, gemaak en hom in haar paleis onthaal. Tuis in Suid-Afrika was daar steeds ‘n lewendige belangstelling in Nederlandse kultuur en letterkunde wat aan al ons universiteite gedoseer is. In my matriekjaar het ons nog ‘n Nederlandstalige voorgeskewe boek deur die Vlaamse skrywer Stijn Streuvels bestudeer.

Sedert Afrikaners se verlies aan politieke mag word Afrikaans grotendeels onderdruk en gemarginaliseer. Daar word selfs gepoog om ons taalkundig te ondergrawe deur vergesogte teorieë dat Afrikaans eintlik ‘n vorm van Khoisan is of ‘n kreool wat deur die Hottentotte tot stand gebring is. Ek wil op ‘n later stadium meer breedvoerig op dié belaglike teorieë reageer wat om politieke en polities korrekte redes opgedis word. Ongelukkig is daar ook Nederlanders wat hulle daarmee besig hou, asof hulle ons noudat ons lê, wil skop. Die taalkundige Hans Den Besten het sulke twak in akademiese artikels kwytgeraak, maar dis nie iets wat onmoontlik is om in een of twee artikels met gemak te weerlê nie.

Dit sou ‘n fout wees om te dink dat alle Nederlanders ons goedgesind is. Weliswaar bestaan daar in Nederland ‘n taamlike sterk regse beweging, onder aanvoering van Geert Wilders, met Martin Bosma wat Suid-Afrika, asook Afrikaans, deel van die party se beleid gemaak het. Bosma het blykbaar ‘n nuwe boek oor Afrikaners in Nederlands geskryf wat eersdaags gaan verskyn. Dit gaan baie interessant wees.

Tydens die 2010-sokkerwêreldbeker in Suid-Afrika, het ek gesê dat ons eerder die Nederlandse span moet ondersteun as ons eie swart Bafana-spelers. Intussen het selfs die minister van sport, Filike Mblalula, my gelyk gegee dat die Bafana die mees hopelose sokkerspan ter wêreld is. As vorige gasheer van die wêreldbeker kon ons nie eens kwalifiseer om in Brasilië deel te neem nie. In vele opsigte is die “Suid-Afrikaanse” sokkerspan emblematies van Suid-Afrika: dit word met subsidies en privaatborgskappe gemamperlang, dog sonder enige prestasie. Ons betaal astronomiese bankfooie sodat die banke die korrupsie en maklike geld rondom sokker in ons land aan die gang kan hou.

Eintlik is dit jammer dat Afrikaners nooit leer sokker speel het nie. Rugby en krieket is sportsoorte wat ons onherroepelik aan die Britse Ryk of die Britse Statebond verbind omdat dit slegs in daardie lande beoefen word. Hoeveel keer is ons nie al deur die Britte, die Australiërs of Nieu-Seelanders verneder omdat hulle in ons geesdrif vir sport ‘n manier gesien het om ons polities te manipuleer nie? Indien ons teen Europese spanne sokker gespeel het, sou ons nie soveel Engelse hovaardigheid en lis hoef te verduur het nie.

Dus, ons behoort vandeesweek almal verder die Nederlandse sokkerspan in hul skreeuend oranje hempies te ondersteun! Hopelik vind ons meer uit oor Nederlandse klubspanne soos PSV Eindhoven of Ajax Amsterdam of Feyenoord en begin hul vordering volg. Die feit dat ondersteuners van PSV Eindhoven hulself “boere” noem, is dalk ‘n goeie aanknopingspunt. In Nederland is daar sedert onlangs ook “vrouwenvoetbal”. Terloops, eintlik behoort ons ook na sokker op’t Nederlands as “voetbal” te verwys; dit klink soveel Afrikaanser.

Waarom nie ook vrouevoetbal onder Afrikaners nie? Een keer per jaar kan ons nasionale vrouevoetbalspan dalk in Nederland ‘n paar wedstryde teen die Nederlandse dames gaan speel? Blykbaar is dit iets wat ook in Skandinawië beoefen word.

Dit gaan egter om veel meer as voetbal en selfs vrouevoetbal. In die haglike omstandighede waarin ons ons bevind, hang ons oorlewing daarvan af om op een of ander manier by Europa aansluiting te vind. Die ramp wat as die “nuwe Suid-Afrika” bekendstaan, tesame met sy perverse, dekadente anti-wit kultuur, is byna volledig in die Engelssprekende lande uitgedink. Amerika en Engeland maak oorlog teen die Westerse en Europese beskawing en het in ons die eerste land gesien wat hulle volledig kon vernietig en in ‘n kwasi-kommunistiese utopie kon omtower waar alle klasse en rasse gelyk sou wees, met blankes wat permanente tweederangse status “vrywillig” sou aanvaar.

Die verengelste Afrikaners is vir my baie erger as Malema of enige radikale swarte. Hulle is tot die Amerikaanse leer van regstellende aksie en witskuld bekeer en sal hul eie mense na die brandstapel stuur as deel van hul popelende nuwe geloofsbelewenis. Hulle sal die universiteite, die skole, die sportspanne, die kerke en alles wat daar is “transformeer” en verengels en verswart totdat daar niks meer van ons oorbly nie. Dan is daar nog die hele uittog na Australië waar ons mense gaan verengels en ewe “vrywillig” instem tot Angel-Saksiese assimilasie.

Nou die dag het Gustav Venter hier by my kom koffie drink. Ons het saamgestem dat demokrasie in die land nie werk nie, veral nie vir Afrikaners nie. Om Afrikaners stemreg te gee, was een van die grootste foute wat ons ooit kon maak! As hulle die kans kry, stem hulle vir mev. Helen Zille of een of ander skynheilige swart Christen soos Kenneth Meshoe. As Mandela nog gelewe het, het hulle seker almal ANC gestem en hul eie leiers nogmaals verwerp. Die vinnigste manier om jou by Afrikaners ongewild te maak, is om iets vir hulle te probeer doen of ‘n standpunt ten gunste van Afrikaans of Afrikanerregte in te neem.

Vandag skryf die redakteur van Rapport in sy rubriek:

“… dat Afrikaans en Afrikaanse ruimtes gemaklik kan en moet bestaan in ’n Suid-Afrika wat asseblief tog nooit 100% Afrikaans en wit moet wees nie”.

Overgezet synde: ons kan saamleef met plaasmoorde, regstellende aksie, korrupsie, huisrowe en alles wat daarmee saamgaan, solank daar tog net nie ‘n wit, Afrikaanse skool of universiteit (of gesin?) iewers moet wees nie.

En: Wat is Rapport anders as ‘n 100% Afrikaanse koerant met hoofsaaklik wit lesers?

Dis genoeg om ‘n mens tot selfmoord te dryf. Gelukkig is daar geen wêreldberoemde katedrale in Suid-Afrika soos Notre Dame in Parys nie, anders het Afrikanerdenkers hulself ook in die kop gaan skiet soos die skrywerhistorikus Dominique Venner verlede jaar uit wanhoop gedoen het. So pas het daar twee boeke van hom postuum in Frans by die uitgewer Pierre-Guillaume de Roux verskyn. De Roux is iemand wat ook ‘n lewendige belangstelling in Suid-Afrika en Afrikaners koester. Dominique Venner het iewers gesê dat daar in Frankryk “erger vyande en van ‘n versteekte tipe is as op enige ander plek”.

Ons Afrikaners verstaan daardie gevoel van deur jou eie mense verraai te wees en versaak te word, maar té goed.

Ek dink ons moet aanvaar dat Suid-Afrika onder die impetus van Angel-Saksiese politieke korrektheid halfpad kranksinnig geraak het. Kollektiewe waansin. The madness of crowds. Daar was mos ‘n Skot, Charles Mackay, wat in die negentiende eeu so ‘n boek geskryf het. Dit volle titel is: Extraordinary Popular Delusions and the Madness of Crowds. Een van die bekende aanhalings daaruit lui:

“Men, it has been well said, think in herds; it will be seen that they go mad in herds, while they only recover their senses slowly, and one by one.”

Baie van ons ken daardie gevoel: om een vir een in ‘n malhuis wakker te word. Maar rondom jou duur dit voort.

Dis waarom ons ‘n soort uitweg of uitkoms nodig het, ‘n reddingsboei. Die Franse filosoof Gilles Deleuze, wat ook by tye ver heen was met politieke korretkheid en die uitwasse van die linkse sestigerjare in Frankryk, het gepraat van ‘n “buitekant” wat ‘n mens moet hê. Afrikaners het nie meer ‘n buitekant nie. Hulle leef volledig in ‘n lugdigte Anglo-Amerikaanse borrel waarin hulle elke dag meer en meer verdom en afgebreek word. Mense lees nie meer boeke nie; hulle lees dalk nie meer enigiets langer as ‘n paar paragrawe op die internet nie. Hulle kyk net hier en daar prentjies.

Maar ook in dié opsig voel ek Nederland kan ons red. Nederland het naamlik ‘n filmbedryf en Afrikaners kan met redelik min moeite volg wat op die skerm aangaan. Dis nie soos Frans of Italiaans waar jy sonder onderskrifte nie die verhaal sal begryp nie. Ons moet Nederlandse films onder Afrikaners bekendstel net soos Naspers en die Angel-Saksiese mediagroepe slegs Hollywood of hier en daar ‘n Britse produk bevorder.

Oor die afgelope tyd kyk ek heelwat “Kaasflieks”, soos ek hulle noem. Dis regtig ‘n vertroosting, veral ná ek my twee of drie keer aan die swak, polities korrekte Afrikaanse films wat deesdae gemaak word, blootgestel het. Sommige Kaasflieks het my ontroer of geamuseer. Ander het my weer geïrriteer en een of twee kon ek nie klaar kyk nie. In baie opsigte is Nederland ewe of nog meer dekadent as Suid-Afrika en ‘n mens moenie die land idealiseer nie. Maar ten minste is daar in Nederland verskeidenheid. Geen twee Kaasflieks is dieselfde nie! Die moderne Nederlandse argitektuur is asemrowend mooi en vele van die films is in huise of plekke geskiet waar mens doodgewoon die agtergrond kan geniet, ongeag waarheen die verhaal lei. Nederlanders is mooi mense, net soos Afrikaners. Wel, dit spreek eintlik vanself, want ons het gemeenskaplike voorouers.

Die mees onlangse Nederlandse fliek wat ek gekyk het, is Toscaanse bruiloft (2014). Dis ‘n lawwe soort romantiese komedie, maar word so oorspronklik, prettig en mooi aangebied dat die genre of die verhaal eintlik bysaak is. Alles speel in ‘n egte villa in Italië af waar Nederlanders heen gaan om te trou. Plek-plek word die Nederlandse dialoog ook onderbreek deur stukkies Italiaans en die kulturele anomalie van ‘n klomp Nederlanders wat skielik baie Italiaans en al fresco lewe, raak nooit kitsch nie. Dit word ‘n sorgvrye kyk op die “goeie Europeër” soos Nietzsche hom genoem het, iemand wat tuis in sy eie kultuur is, maar ook waardering het vir die lande, tale en tradisies rondom hom.

Die Alfa Romeo
Die Alfa Romeo

Een van die sterre in die film is ‘n rooi Alfa Romeo GTV van dertig, veertig jaar gelede wat nog hier en daar op Suid-Afrikaanse paaie te siene is. Die film spreek van bewondering vir alles wat Italiaans is: die kookkuns, ou motors, selfs ‘n verspotte ou plaasbakkie met ‘n snaakse vorm, die landskap, die argitektuur, die meubels. Alles word met ironie aangebied, dog sonder dat dit ooit soos in Suid-Afrika afbrekend en stereotiep raak. Dis amper die postmoderne liefdesverhaal waarvan die Italiaanse kritikus en skrywer Umberto Eco op ‘n keer gepraat het.

Met die graad van geweld en wanorde in Suid-Afrika, beleef ons ‘n onverklaarde, voortslepende burgeroorlog. Maar dis juis in sulke tye dat ‘n mens ook behoefte aan kultuur en ontspanning het. Jy kan nie net sit en wag vir die volgende skoot om te klap, die volgende inbraak of huisroof nie. Terwyl ons identiteit deur die staat, die media en die fanatiese Angel-Saksers aangeval word, het ons behoefte aan ‘n “buitekant”, aan ‘n wêreld wat buite die Sowjet-Engelse borrel val.

Nederland en Nederlands kan in dié donker tye vir ons so iets raak. Ons kort ‘n bietjie Nederlandse voetbal sonder kwotas of sulke mooi Kaasflieks. Noudat Afrikanerpolitiek ‘n stille dood gesterf het en ons aan die giere van die Zoeloes of liberale Engelse in ons land uitgelewer is, kan ons gerus op ‘n afstand ook die Nederlandse nuus en Europese politiek begin volg. Toegegee, ons het geen invloed daaroor nie, maar net so het ons geen invloed oor die politiek in ons eie land nie. Ten minste deel ons ‘n afkoms, ‘n taal en ‘n beskawing met Nederland, wat meer is as wat ons kan sê oor wat tans in Suid-Afrika aangaan. Malema en sy trawante is vir my net tot op ‘n punt interessant of snaaks. En of Naledi Pandor by Russel Botman se begrafnis was, kan my ewe min skeel as om te weet wat die temperatuur vandag in Sacramento, Kalifornië, is. Dit traak my regtig nie.

Ons het ook nie toestemming van Nederlanders of Nederlandse amptenare nodig om daardie dele van hul kultuur wat tot ons spreek, toe te eien of te geniet nie. Die verkeerdste manier om enige kulturele wisselwerking tussen ons en Nederland aan te pak, sou wees om met die ambassade in Pretoria ‘n afspraak te maak. Nie net het iets van die vorige Hollandse vyandigheid by die ambassade oorgebly, uit die dae toe Nederlanders geld aan Stasi- en KGB-agente geskenk het om motorbomme in ons stede te plaas nie, maar alle amptelike kontak moet mos altyd met swartes geskied. Die belangstelling in Nederlandse films, boeke of idees by ons regering is seker nóg laer as in Afrikaans, met ander woorde iewers benede nul, dus sou ons ons tyd met enigiets ampteliks verspil.

Die internettydvak is egter by uitstek geskik vir guerillabemarking en alternatiewe maniere van doen. Dus kan ons ons mense se belangstelling in Kaasflieks en vrouwenvoetbal en wat ook al begin prikkel.

Sodoende kan ons dalk minder soos zombies begin dink en optree en meer soos die beskaafde mense wat ons eens was.

Die hoop beskaam nie.

Wat Afrikaans betref, is ek baie trots op my taal. Ek is daarvan oortuig dat Afrikaans eintlik in sy huidige vorm reeds in die sewentiende eeu bestaan het en eeue gelede ‘n belangrike rol in Noord-Europa en in die handel ter see gespeel het. Daar is vele woorde in Afrikaans wat dit verklaar. Ons het Europa nodig, maar Europa het ons en ons oer-Europese dialek wat hier aan die Kaap kom uitspoel het en só lank in die skadu van Engels om oorlewing moes veg, ook nodig. Ons wedersydse voortbestaan mag daarvan afhang.

Ons moet ons oopstel vir die ander, sê die postmoderne filosowe. Laat ons meer ontvanklik en “oop” vir Nederland en Vlaandere raak.

Ns. Stuur ‘n epos aan inlig@praag.org en ons stuur vir jou ‘n aflaaiskakel vir Toscaanse bruiloft. (Hier is ‘n kort YouTube-voorprent van 55 sekondes.) Nooi jou vriende uit en hou bioskoop (die Nederlanders spel dit met ‘n “c”, “bioscoop”) sommer daar waar jy is, op jou rekenaar, tablet, foon of platskerm-TV, wat jy ook al het.

Nederlands afgeschaft in Groningen

rugDe prachtige Nederlandse taal wordt binnenkort kalltgestelt in Groningen.

Alle studenten, docenten en andersoortige medewerkers van de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) moeten over vijf jaar primair in het Engels met elkaar communiceren. Dat komt op heel Groningen neer. Ukrant meldt dat.

“Onze lijn is: Engels is verplicht, Nederlands wordt gestimuleerd”, zegt Jan de Jeu, lid van het college van bestuur van de universiteit. Engels is volgens de universiteit de gangbare taal in de wetenschap tegenwoordig, zoals Latijn dat vroeger was.

De RUG wil meer internationale studenten aantrekken. “We vreesden dat na de switch naar Engels bij wiskunde en natuurwetenschappen er minder Nederlandse studenten zouden komen. Maar er kwamen juist meer studenten, zowel Nederlandse als internationale. Dat vonden we een belangrijk signaal”, aldus De Jeu.

Bron: PowNed