Bram Vermeulen, die Nederlandse joernalis van “het jaar 2009” het pas ‘n lesenswaardige boek gepubliseer oor sy ervaringe as buitelandse korrespondent van die NRC Handelsblad, die NOS TV Joernaal, die VRT asook die Nederlandse Wereldomroep. Die boek is getiteld Help, Ik Ben Blank Geworden en is uitgegee deur Promethius/NRC Handelsblad Amsterdam/Rotterdam (241 paginas).
“Na 1994 zou alles beter worden. Iedereen zou een huis krijgen, een baan, een beter leven. Armoede is in Afrika alleen maar groter geworden in de afgelopen jaren” (124, 125p.).
Vermeulen kom na SA met ‘n tipiese linkse geestesinstelling, assosieer sterk met die sg. onderdrukte swartes, maar word oor tyd “ongeneeslijk blank”. Hoe dieper Vermeulen in die problematiek tussen wit en swart delf, hoe meer het “Zwarte vlekken in mijn integratiedroom” (p. 60) vorm aangeneem. In Nederland het Vermeulen nooit blank gevoel nie, maar “in Afrika was ik ongeneeslijk blank geworden)”(p. 61). Blank beteken in Afrika soveel meer as alleen die kleur van die vel, ontdek hy (p. 62). Hy siteer ‘n blanke wat verklaar dat “wij (de blanken) en zij (de zwarten) verschillen van elkaar zoals de dag van de nacht en dat zal nooit veranderen” (p. 131).
Vermeulen kyk terug op sy verslaggewing van insidente oor sewe jaar en kom met betrekking tot die moorde tot die gevolgtrekking dat hy toe “onzin had uitgekraamd” (p. 65).
Op soek na die waaroms van die moorde probeer Vermeulen grotere vrae te vra en te beantwoord oor die situasie van die blankes in die suide van Afrika, sedert 1993. Sekondêre temas wat aan die orde kom is:
Swart-op-swart geweld.
Die tragiek van Zimbabwe.
Die geestelike ommekeer wat Vermeulen maak is dat, in plaas daarvan dat hy integreer met die swart massas – die hoofdoelwit van sy koms – hy verder wegdryf en sy blankheid ontdek. Hy tipeer dit so:
“… ik haalde mijn doelstellingen niet. … ik integreerde niet … ik dreef er steeds verder vandaan. Ik faalde zoals Johan (Nel) had gefaald. Ik bleef proberen, telkens weer, totdat ik zeker wist dat mijn falen niet te vermijden was.” (p. 49).
Die oorhoofse gevolgtrekking waartoe Vermeulen kom is dat die toenemende rassisme in SA sedert 1993 die direkte resultaat is van die brutale plaasmoorde, xenofobie teen buitelandse swartes en verkeerdstellende aksie (affirmative action). Blank en Swart in Suider-Afrika verteenwoordig twee mekaaruitsluitende beskouings oor die lewe, oor private eienaarskap van grond en van besittings. In Afrika word anders na geld gekyk as in Nederland (p. 191). In die Westerse kultuur draai alles om die individu, maar in Afrika gaan dit om die groep, haal hy Jacob Zuma aan (p. 202). Daar is ‘n reaksionêre element teenwoordig: blanke rykdom teenoor onoplosbare swart armoede en die feit dat private grondbesit by die swartes se kaart en transport geleë is in familiegrafte.
“Als het op gerechtighied aankwam, lagen de ideëenwerelden van blanken en zwarten mijlenver uit elkaar.” (p. 209)
Hy kom tot die gevolgtrekking dat “echt opgaan in een andeere cultuur, assimileren, integreren of wat voor een naam politici er ook aan geven, onmogelijk is” (p. 237).
Vermeulen eindig sy boek met ‘n dag-tot-dagbeskrywing van die hofsaak en veroordeling van Johan Nel tot 76 jaar gevangenisstraf vir elf aanklagte van poging tot moord en verbode wapen en ammunisiebesit. Hy skryf dat “iedereen in deze rechszaal creëert zijn eigen waarheid” (p. 230).
Vermeulen gaan akkoord met dr. Irma Labuschagne se gevolgtrekking in die hof dat in Johan Nel se getraumatiseerde wêreld hy sy greep op die werklikheid verloor het. Die skrywer vind dit jammer dat die geweldskonteks in die lewe van Johan Nel nie genoegsaam in die hofsaak beklemtoon is nie.
Die woede van Johan Nel wat stelselmatig in sy kop opgehoop het, hou direkte verband met fisiese aanslae op sy gesin en vriende. Vermeulen verwys na die geheime taal van swart aanvallers op blanke gesinne (p. 78). Daar is plastieksakke aan bome opgehang. ‘n Blik aan ‘n boom het ‘n boodskap verraai.
“Een platte steen betekende dat die boeren sliepen. De kleur roodt betekende: gevaar, pasop de boer is gewapend en zal zich verzetten.” (p. 79)
Vriende van die Nels se huis is oornag gestroop (p. 79). Misdaad was nie ‘n klassestryd nie, maar ‘n industrie (p. 90). Vermeulen tipeer die fisiese aanslae op mense as “beestachtig” en “pervers”(p. 92). Johan Nel se broer is aangehou terwyl die Nels in die kerk was. Johan Nel is self op die plaas met ‘n sekel aangeval. “Iets in Johan Nel is gewoon geknapt”(p. 101), skryf Vermeulen. Van die twee duisend boere wat sedert “de komst van de democratie … waren vermoord, kwamen er vijf uit Swartruggens” (p. 136).
Wat xenofobie betref, skryf Vermeulen dat swartes op ‘n goeie nag van huis tot huis aanklop, van die inwoners verwag om sekere kodewoorde korrek te gebruik en indien hulle nie die tradisionele begrippe kon gebruik nie, dan summier doodgemaak is (p. 122). Derhalwe het vele Suid-Afrikaanse swartes hulle lewe ingeboet.
Zimbabwe is tipologies van die eliminasie van die witman. By onafhanklikheid op 18 April 1980 was daar 250 000 blankes in Zimbabwe wat vandag na 25 000 gekrimp het (p. 149). Die enigste verskil tussen toestande tans in SA vergeleke met Zimbabwe is 14 jaar, skryf Vermeulen (p. 149). Die waarheid is dat daar geen metode is waarvolgens blankes in ‘n groeiende diktatuur kan oorleef nie, haal hy ‘n blanke Rhodesiër aan (p. 158).
Die algemeen verslegtende toestande in SA word treffend deur die skrywer toegelig.
“Het water in de rivieren was vies en vrot. De boeren sproeiden nu ontlasting van de omliggende dorpen op de tamaten, uien en cool”(p. 130).
Die skrywer siteer boere wat verklaar dat voor die koms van die witman hier niks gaande was nie. Die swartes het met hulle blote “konte” rondgeloop (p. 131).
Betreffende die slepende Boeremagsaak rapporteer Vermeulen dat die groep geïnfiltreer is deur die veiligheidsdienste.
“Het was deze infiltrant die de naam Boeremag had verzonnen en de verdachten aanspoorde met de bommen-campagne te beginnen” (p. 177).
Die waarde van Vermeulen se boek lê daarin dat die verskil tussen wit en swart nie ‘n kwessie van pigmentasie is nie, maar dat pigmentasie saamval met twee mekaar-uitsluitende sosiale ordes wat in een en dieselfde staatsverband onverenigbaar is. Die vraag bly onopgelos hoe twee gemeenskappe – Wes-Europees teenoor Afrikasentries – met twee verskillende staatsidees vreedsaam deurmekaar in een en dieselfde staat kan bly bestaan.
Ek het onlangs kritiek teen George Steyn, die raadsvoorsitter van die Universiteit Stellenbosch (US), uitgespreek omdat hy niks anders as voortgang op die Russel Botman-pad vir hierdie inrigting kan voorsien nie. Steyn is ‘n sakeman en geen akademikus nie. Hy het geen eerstehandse kennis van universitêre onderrig (uit die oogpunt van die dosent) en navorsing nie. ‘n Mens sou dus verwag dat hy liewer sou swyg; des te meer omdat ‘n voorsitter veronderstel is om onpartydig te wees. Pleks daarvan het Steyn besluit om, in die afwesigheid van Botman, sy posisie te gebruik, of eintlik te misbruik, deur hierdie leemte te vul met uitlatings oor wat hy vir die US in gedagte het. Self is hy egter nie in staat om iets oorspronkliks vir die universiteit te bedink of visualiseer nie. Hy kan bloot pleit dat op die (vir hom) wonderlike Botman-pad, wat identies met die ANC- of Blade Nzimande- of kommunistiese pad is, volhard moet word.
Ek het Steyn se standpunt, soos gestel in Die Burger van 9 Augustus, in besonderhede op Praag (17.08) gekritiseer. Dit het geen aanklank by Steyn gevind nie. Op 24 Augustus het hy wesenlik dieselfde teks, maar vertaal, in die Weekend Argus gepubliseer. By albei geleenthede is Steyn se teks op die US-webwerf hergepubliseer. Steyn se mening is dus besig om die US te deursuur. Dat hierdie waarneming geldig is, blyk uit wat hieronder volg.
In die Argus-artikel gaan dit vir Steyn maar weer om “to ensure continuity;” dus waarom krap aan iets wat reg is. Die wesenlike probleem is egter dat die US polities reg het, dus die meerderheidspolitiek slaafs navolg, maar akademies ‘n dwase weg bewandel. “We are not planning a change in direction.” Daar is “transformation targets” wat deur die US nagejaag word om nie-wittes te bevoordeel. Daarenteen is kwotas om Afrikaans en blankes se belange te beskerm, taboe. “SU has not worn the Afrikaner blazer for a very long time.” Steeds word daar geen afkeer uitgespreek van ‘n ANC- of kommunistiese inslag wat so kenmerkend van die Botman-bewind was nie.
Eintlik al wat nuut by Steyn se tweede artikel ingevoeg is, is dat die verwysing na “the Nazi salute” aan die Noordwes-universiteit (NWU) aangevul is met vermelding van “students dressing up as black housekeepers” aan die Universiteit Pretoria (UP). Die US neem dus met Steyn se komplimente deel aan die onbillike verguising van twee ander universiteite waar Afrikaans darem nog as onderrigmedium voortbestaan.
Die algemene sekretaris of voorsitter van die Suid-Afrikaanse Kommunistiese Party en ANC-minister van hoër onderwys, Blade Nzimande, en Russel Botman, die vorige US-rektor, het dieselfde visie vir hierdie universiteit gedeel. Botman was in hart en niere eerder ‘n ANC-aktivis as ‘n akademikus. Nzimande het openlik verklaar dat daar nie plek vir Afrikaanse universiteite is nie; net Suid-Afrikaanse universiteite het glo bestaansreg (Die Burger, 23.07, p 2). In die praktyk beteken dit dat eintlik net universiteite met Engels as onderrigmedium op owerheidsubsidiëring geregtig is.
Universiteite wat voortgaan om onderrig in Afrikaans aan te bied, soos veral die Potchefstroom-kampus van die NWU en die US, is dus by uitstek in Nzimande se visier. Waarna Nzimande soek, is iets (bv ‘n insident, hoe gering ook al) waarmee hy ‘n eens Afrikaanse universiteit kan diskrediteer. Hy misbruik dit dan as voorwendsel om aan te dring op verandering, oftewel transformasie (veral verswarting en verengelsing). Aan die Universiteit Vrystaat was daar die Reitz-insident, op Potchefstroom die “Nazi-saluut” en aan die UP die twee studente wat hulle swart gesmeer en geklee het om soos huishulpe te lyk. In geen normale samelewing sou sulke onbenullighede ‘n rimpeling veroorsaak het nie. In die nuwe Suid-Afrika is hierdie voorvalle egter opgeblaas tot toonbeelde van die uiterste rassisme.
Dit is die agtergrond vir Nzimande se jongste skuif. Hy het “‘n konsep-beleid oor sosiale inklusiwiteit” bekend gestel (Die Burger, 22.08, p 2). Hy verwag van al die universiteite om hierdie handleiding sonder meer te volg as hulle op voortgesette finansiële steun van die staat aanspraak wil maak. “Praktyke wat sekere groepe uitsluit, kan nie by Suid-Afrika se tersiêre instellings voortgesit word nie – dit is diskriminerend en het ‘n nadelige impak op die akademiese prestasie en integrasie van studente.” Let op hoe Nzimande akademiese prestasie en rasse-integrasie koppel, asof hulle vanselfsprekend van mekaar afhanklik is. Dit is maklik voorstelbaar dat akademiese prestasie juis beter in ‘n meer homogene etniese en taal-omgewing gedy.
Oor Nzimande se voorskrifte: “Dié wydlopende beleid het ten doel om te verseker dat onderwysinstellings integrasie, ‘n kultuur van menseregte, eenheid en menswaardigheid erken en bevorder.” Waarop dit neerkom, is die outoritêre, verpligte opdringing van ANC-beleid aan alle tersiêre inrigtings. Alles word uit ‘n nie-wit hoek betrag: “Ingevolge die beleid moet daar optrede ten gunste van minderbevoordeelde groepe wees, maatskaplike kohesie bevorder word, koshuise bevorder word wat gemengde kulture en rassegroepe verteenwoordig en geld vir landelike studente bewillig word.” Kortom, Nzimande skryf voor dat nie-wittes bevoordeel en wittes benadeel moet word.
“Nzimande het verlede maand in sy begrotingstoespraak kommer uitgespreek oor die volgehoue ‘outoritêre en semi-militaristiese’ ontgroeningspraktyke by sommige universiteite. Hy het tóé gesê sulke praktyke grens aan rassisme en het ten doel om baie studente uit te sluit en gemarginaliseer te laat voel.” Dit is myns insiens onwaarskynlik dat (baie) studente op Potchefstroom uitgesluit en gemarginaliseer gevoel het. Nzimande roem daarop dat sy hoofbydrae tot die “bevrydingstryd” die afbrand van die biblioteek van die Universiteit Zoeloeland is. Hy moet darem ‘n dik vel hê om hom as ‘n geskikte bekleër van die pos van minister van hoër onderwys te beskou. ‘n Nog dikker vel is by so iemand nodig om moreel hovaardig oor beweerde rassisme te predik. Nzimande: “Ons sal nie rasse- of etnies-eksklusiewe instellings toelaat nie. Dit is agterlik en hoort nie in ‘n demokratiese Suid-Afrika nie.” Is die afbrand van ‘n biblioteek nie oneindig meer agterlik/onbeskaaf nie?
“Gevra waar dié beleid outonomie van instellings laat, het hy [Nzimande] geantwoord: ‘Ons moenie as Suid-Afrikaners toelaat dat die outonomie van instellings ‘n veilige hawe vir politieke skurke word nie.” Het iemand wat ‘n biblioteek afbrand nie ‘n baie sterker aanspraak op skurkskap nie? Wat duidelik uit Nzimande te reaksie blyk, is dat hy nie ‘n flenter omgee vir universitêre outonomie nie. Van die kant van die universiteite het hierteen nog geen beswaar hoegenaamd opgeklink nie. Hoe gou en hard is daar nie gekerm sodra die “apartheidsregime” met outoritêre universitêre maatreëls gekom het nie. In die nuwe Suid-Afrika het al die universiteite egter sonder protes gaan lê.
Die NWU het by monde van sy nuwe rektor soos volg op Nzimande se jongste skuif gereageer. Dan Kgwadi “het die beleid as ‘n ‘positiewe ontwikkeling’ bestempel. ‘Ons glo ons berei studente voor vir ‘n geïntegreerde samelewing. Ons verwelkom die beleid en ons raad is reeds in ‘n gevorderde stadium om te verseker dat studente daaraan voldoen.'” Wat ons hier het, is openlike erkenning dat studente geïndoktrineer word. Dit is myns insiens glashelder dat rasse-integrasie swartes (meesal) bevoordeel en blankes (meesal) benadeel. Ons is dalk ‘n haarbreedte weg van die verpligting dat wittes met nie-wittes (veral swartes) moet trou. Dit sou immers ‘n hupstoot aan “‘n geïntegreerde samelewing” gee. Waarom koshuisintegrasie afdwing maar dan huisgesin-integrasie agterweë laat? Omdat daar baie minder blankes as swartes is, sou verpligte inklusiewe huwelike net van blankes vereis word. Dit is versoenbaar met ANC-beleid waarvolgens blankes die offers moet bring en swartes skotvry daarvan afkom.
Nzimande se beleid is in ooreenstemming met dié van die ANC, dus konsekwent pro-swart en anti-wit. Dit is die eens blanke universiteite wat moet integreer; nie tradisioneel swart universiteite nie. Dit is die tradisioneel blanke koshuise wat aan verpligte integrasie onderwerp word. Daar is geen of min druk op histories swart universiteite en koshuise om dieselfde te doen. Swartes het dus die keuse om in ‘n swart omgewing of in ‘n geïntegreerde opset te studeer en te leef. Dieselfde geld natuurlik woongebiede en skole dwarsoor die land. Aan wittes word nie hierdie vryheid van keuse gegun wat swartes geniet nie.
Ek het onlangs Donna Bryson se boek, It’s a Black-White Thing (2014), op Praag (10 08) bespreek. Let op die volgende aanhaling: “Integration in residences is still an incomplete journey, notably in some historically black residences” (Kindle 911). Byvoorbeeld, die koshuis Khayalami van die Universiteit Vrystaat “remains predominantly black” (2268). Dus, die tradisioneel wit koshuise word deur die rektor, Jonathan Jansen, verplig om op ‘n 50/50-grondslag te integreer, maar sodanige gedwonge integrasie word nie (in dieselfde mate) aan die swart koshuise opgedring nie.
Die Potchefstroom-kampus van die NWU is die Afrikaansste in die land. By monde van sy swart rektor is Nzimande se jongste inmenging verwelkom. Hoe het die Afrikaansste universiteit, die US, gereageer? Weens die afsterwe van sy rektor word die US-kitaar op die oomblik deur die vise-rektore, soos die waarnemende rektor, Leopold van Huyssteen, en Arnold Schoonwinkel (Praag 17.08), asook die raadsvoorsitter, George Steyn, geslaan. Hulle is almal oënskynlik pro-Botman- en dus ANC-gesind. Botman se nalatenskap word bv spesiaal tydens Erfenis e’Bosch gevier (US-webwerf 29.08). Onlangs het daar weer skok en verbasing opgeklink oor die getal en intensiteit van die misdadige voorvalle op die US-kampus (US-webwerf 31.08). Die misdadige US-kampus en dorp was nogeens die hoofberig op die voorbladsy van Die Burger (1 deser). Met ingang 2015 sal geen toetse en eksamens meer saans afgelê word nie (Die Burger, 2 deser, p 4). Weens misdaad kan die US dus nie meer akademies soos voorheen behoorlik funksioneer nie. Die ontstaan van hierdie haglike situasie kan teruggevoer word na die wens wat Botman in sy 2007-intreerede vir ‘n swarter US en Stellenbosch-dorp uitgespreek het.
Desnieteenstaande is die huidige US-bestuur oorgehaal om op die Botman-pad te volhard. Glo dit as u wil, die US se reaksie op Nzimande se jongste skuif is selfs meer oordraad ANC-gedienstig as dié van die NWU. Pleks van weerstand teen Nzimande se vermetele inmenging te bied, roem die US daarop dat hy reeds lankal op hierdie ANC-pad is. Soos ‘n Johannes die Doper het die US dus as ‘t ware as ‘n wegbereider vir Nzimande se beleid gefunksioneer. Die US het daarvolgens lankal uit die Afrikaner-laer gebreek en die pad van ANC-saligheid betree.
“Verskeie aspekte wat in ‘n konsepbeleidsraamwerk oor maatskaplike inklusiwiteit vir hoër onderwysinstellings vervat is, is reeds deur die … US as prioriteit geïdentifiseer en word reeds toegepas. Die US het, soos die … NWU, die raamwerk verwelkom wat Donderdag deur dr Blade Nzimande … aangekondig is. Die raamwerk is daarop gerig om te verseker dat onderwysinstellings integrasie, menseregte, diversiteit en menswaardigheid bevorder” (Die Burger, 25.08, p 2).
“Die US-raad het verlede jaar die Institusionele Voorneme en Strategie (IVS) goedgekeur wat die universiteit se Visie 2030 as ‘inklusief, innoverend en toekomsgerig’ stel. Volgens prof Leopold van Huyssteen … is die US se inisiatiewe gebore uit oortuiging en nie omdat landswette dit dryf om dit te doen nie. Swart, bruin en Indiër-studente maak tans ‘n derde van die US se voorgraadse studentetal uit en die doelwit is om dit teen 2018-’19 tot 50% te verhoog … In ‘n poging om die diversiteitsprofiel van sy studente te vergroot, is verskeie werwingsinisiatiewe reeds geneem.” Vervolgens word daar ook melding gemaak van “werwingsbeurse” en “mentor- en diversiteitsprogramme in koshuise.”
Al hierdie inisiatiewe is nie-akademies, naamlik polities, gemotiveer. Dit is onwaarskynlik dat hulle in enige opsig die veelgeprese akademiese voortreflikheid aan die US bevorder. Wat eerder hoogs waarskynlik is, is die verslegting van die akademiese gehalte (insluitende potensiaal) van die studente, asook die verlaging van akademiese standaarde. Verder, as die twee universiteite teen wie Nzimande se voorskrifte by uitstek gemik is, die US en NWU, só gedienstig reageer, sal dit hierdie kommunistiese minister sekerlik aanmoedig om met verdere drakoniese, anti-akademiese maatreëls vorendag te kom.
Gelukkig is ek nie die enigste waarnemer wat oor die kruipsugtigheid van die huidige US-bestuur bekommerd is nie. Pieter van der Merwe, Bellville, het soos volg geskryf. Ek haal sy brief volledig aan: “Dr Blade het gesê ‘spring’, en die Universiteit Stellenbosch het onmiddellik met ‘hoe hoog?’ gereageer. Ek verwys nou na ‘US steun regering se plan vir inklusiwiteit’ (DB, 25.08). Dink prof Van Huyssteen dat daar iets van Afrikaans aan Maties oor sal wees as hy en sy mede-‘oortuigdes’ se visie ‘n werklikheid word? Gee hy om? En hoekom 50% eers teen 2018-’19? Hoekom nie sommer al van volgende jaar af nie? Dan kan die oogmerk van ‘n oorwegernd anderskleurige, Engelstalige universiteit mos nóg gouer verwesenlik word. Buitendien is 18-19% nie ‘n korrekte weerspieëling van die land se demografie nie. ‘n Mens sou seker van die drywers van hierdie ‘uit oortuiging gebore’ inisiatief kon verwag om ‘n voorbeeld te stel deur te bedank sodat inklusiwiteit ook onmiddellik op personeel- en raadsvlak kan geskied. Die Randse Afrikaanse Universiteit het You-Jay [UJ – University of Johannesburg] geword. Die Afrikaners wat die dryfkrag agter die stigting van die Universiteit van Port Elizabeth was, is lankal vergete. Wat gaan die Universiteit Stellenbosch teen 2018-’19 genoem word? Dalk is ek ál een wat so voel, maar ek wil tog sê mense wat hul erfenis ten koste van politieke korrektheid vertrap, maak my siek” (Die Burger, 30.08, p 14).
In die lig van die voorafgaande moet ek dit ongelukkig as my oortuiging stel dat die US (en die NWU) klaarblyklik vir die Afrikaner, Afrikaans, Europese beskawing en die akademie (grootliks) verlore is. Vergelyk dit met wat die US eens was. In die woorde van Willie Esterhuyse: “Stellenbosch was destyds ‘n intellektuele en kulturele Mekka van die Afrikanerdom” (Eindstryd, 2012, p 19). Die oud-Broeder Esterhuyse beywer hom reeds dekades lank vir ‘n getransformeerde US. Myns insiens is dit nie wat die US nodig het nie.
Wat die US nodig het, is ‘n Afrikaner-Simson wat die politieke pilare waarop die US tans staan, omtrek. Wat broodnodig is, is ‘n rektor wat ideologie verstaan en gesonde, akademies-gegronde weerstand teen ‘n kommunistiese ideoloog soos Nzimande bied. So iemand sal aandring op basiese akademiese vereistes, soos universitêre outonomie, ideologiese neutraliteit en akademiese vryheid. Ook dat studentetoelating en die toekenning van studiebeurse op grond van bewese akademiese prestasie (nie potensiaal nie) moet geskied. Ook dat dosente en navorsers op akademiese gronde (bv formele kwalifikasies, ondervinding, publikasies) aangestel en bevorder moet word; nie op etniese en seksistiese gronde soos tans dikwels gebeur nie. So ‘n rektor sal nie laag kruip voor Nzimande en die ANC-regering nie, maar eerder sy tyd bestee aan pogings om die akademiese aansien van die US te herstel en terug te keer tot Afrikaans as sy enigste statutêre onderrigtaal.
Die ideaal is sterker as die werklikheid
– Dr HF Verwoerd
Die moord deur die geldmagte op dr Verwoerd op 6 September 1966 deur middel van die “mal” Demetrio Tsafendas is in die afgelope 48 jaar slegs deur enkele Afrikanernasionaliste onder die soeklig geplaas. Sogenaamde regse en konserwatiewe leiers het dit, soos die liberale media, afgemaak as die enkeloptrede van ‘n mal man. Van hierdie leiers se optrede was natuurlik berekend omdat hulleself ‘n vername rol in die moord op dr Verwoerd gespeel het.
Die impak van hierdie daad is nog nooit behoorlik verreken deur die Afrikanervolk nie. 6 September 1966 het nie maar net ons volk se grootste leier verwyder nie, maar was ‘n berekende hou om die idealisme van die Afrikanervolk te vernietig. Nou, na bykans vier dekades is min van die idealisme wat dr Verwoerd verteenwoordig het, sigbaar. Berekend is te werk gegaan om elke instelling te infiltreer en ons psige te rysmier sodat ons vandag ‘n ongekende krisis in ons volk se voortbestaan beleef.
Selfs al sou dit vandag openlik erken word dat:
Dr Verwoerd se moordenaar gebreinspoel was deur ‘n Joodse psigiater in die Brighton Hospitaal in Brittanje;
Hy die opdrag van hierdie Jood gekry het om dr Verwoerd juis op 6 September 1966 te vermoor, ‘n datum met omvangryke betekenis vir die Vrymesselaars;
Dit ‘n mylpaal was vir die geldmagte in die uiteindelike vernietiging van ons volk;
(bogemelde wat in klippe uitgekap kan word), sal die gewone Afrikaner dalk reageer met die opmerking: “So what!”
Ja, so geweldig het die demoniese magte besit en beheer van ons volk se siel gekry dat niemand meer omgee wat die waarheid oor hierdie gebeure is nie. So sterf ‘n volk se idealisme dag vir dag in die aanwesigheid van ‘n waardelose alternatiewe kultuur wat aan hom opgedis word en waarvan hy geen oomblik wil misloop nie. Dat hierdie alternatiewe mismaaksel van ‘n kultuur juis deur hierdie bose magte aan hom opgedring word, het totaal by die Afrikaner verbygegaan. So erg het dit geword dat hierdie vyand nou toegejuig word vir elke nuwe truuk wat hy voortbring en ons dit met bewondering aanskou ten spyte van die feit dat dit ons knegskap herbevestig.
Nou word gesien dat die Christelike godsdiens by Afrikaanse openbare skole opnuut in die spervuur geplaas word. Tog interessant, net Afrikaanse (openbare) skole word geteiken. Dat Christene nou verwoed wal gooi getuig weliswaar van ‘n mate van verset wat nog rugbaar is by ons mense. Maar hierdie aanslag is op 6 September 1966 begin en is die stryd in 1994 verloor toe ons volk agter die verraaier FW de Klerk aangehardloop het en ‘n menseregte akte aanvaar het as hulle reddingsboei in die nuwe Suid-Afrika. Nou word gesien dat ons regte in die werksplek niks meer beteken nie, ons eiendomsreg waardeloos is, ons taal geen gelyke behandeling meer kry nie, ons kultuur lankal tot die ashoop verdoem is. En die akte van menseregte kon niks vir ons heil doen nie. Solidariteit se TV-spoke ten spyt. Hoe op aarde dink mense dat hierdie stukkie waardelose papier wat ‘n grondwet genoem word hulle godsdiens gaan beskerm? Wanneer sal mense verstaan dat die grondwet juis die grootste aanvalswapen teen ons is?
Dit is bemoedigend om te sien dat die vlam van verset nog brandend is. Waaroor mense nou ingelig sal moet word, is dat die aanslag teen ons baie meer omvattend is as wat hulle besef. Dit is nie maar enkelinge wat hier en daar op ‘n ad hoc basis probeer om die Afrikaner te verneder nie. Dit is alles deel van ‘n groter plan om die Afrikaner uit te wis. Eers as dit ingesien word, kan die as van die kole gevee word en sal nasionalisme weer opbloei in hierdie land.
Daar is tog ‘n groter ideaal om voor te lewe in ‘n land as net die eie ek. Daar is tog ‘n volk wat, alhoewel hy baie gebreke het, ‘n reg het op sy eie land, taal, kultuur en geskiedenis. Ons het ons nog nooit groot opgestel in die galery van volke nie, maar was ons uitgangspunt tog altyd: Leef en laat leef. Nou word ons volk se lewe op die spel geplaas. Die oproep is dus: Besin, en besin deeglik. Besin nie net oor regstellende aksie en godsdiens by skole nie, maar besin oor die totale aanslag teen ons volk. Eers dan sal werklik ingesien word watter teenoptrede nodig gaan wees om die aanslag af te slaan.
Dr Verwoerd was dalk die grootste leier wat daar ooit was. Hy was so volkome soos ‘n mens maar hoop om te kan wees. Was daar enige leier wat meer respek vir die swartman en sy behoeftes getoon het? Was daar énige ander leier wat die insig en visie getoon en gehad het wat hy gehad het? Was enige van ons volksleiers dapperder in die aangesig van die vyand?
Ons herontwaking as volk kan net begin by die respek en waardering wat ons betuig vir daardie man der manne wat op 6 September 1966 vir sy volk moes sterf. Daardie respek sal ons volk se selfrespek herstel. Want net ‘n volk met selfrespek kan hom voor sy vyande betuig.
Gaan daar ‘n tyd aanbreek dat ‘n mens in Suid-Afrika net ‘n Jood of ‘n marxistiese ateïs mag wees, soos in die ou Sowjetunie?
Vreemde dinge is aan die gang sover dit Afrikaans en Afrikaners aangaan. Terwyl Afrikaneridentiteit en lojaliteit teenoor Afrikaans tans ‘n heropbloei beleef, lyk dit asof daar ‘n verbete poging is om dié beweging in die kiem te smoor. Nie net word Steve Hofmeyr deur die polities korrekte hoofstroommedia verguis as hy en sy aanhangers Die Stem sing nie, maar tans is ‘n eenmanorganisasie genaamd OGOD besig om ‘n hooggeregshofaansoek teen ses Afrikaanse skole te bring wat hulle gaan verbied om enige christelike aktiwiteit of inhoud op die skoolterrein te verrig of te behandel.
Soos praag reeds elders berig het, sou dit kon beteken dat ‘n groot deel van die Westerse letterkunde of kunsgeskiedenis, byvoorbeeld die skilderye van Raphaël of Caravaggio, nie meer op Afrikaanse skole behandel mag word nie. Die ander vraag is: waarom ontvang OGOD (Organisasie vir Godsdienste-Onderrig en Demokrasie) skielik soveel aandag in die hoofstroommedia? Terselfdertyd is die Daily Maverick, die linkse webblad wat as die senuweepunt van Boerehaat in Suid-Afrika bestempel kan word, besig om die regsoptrede toe te juig. En om die ligroos kroon te span, publiseer Beeld vandag bokant sy voorbladopskrif “God-geveg al hoe feller” ‘n enorme foto van die Voortrekkermonument wat ligroos gekleur is. Blykbaar gaan die monument vir die volgende twee maande, tot aan die einde van Oktober, saans ligroos en pers “belig” word.
Voeg daarby nog die Nazi-herrie wat aan die begin van die jaar losgebars het toe die uitgesproke lesbiërdosent op die Potch-kampus, Hannelie Booyens, en haar vorige huismaat, Adriaan Basson (tans Beeld-redakteur), die bestaan van “Nazi-rituele” op daardie kampus “aan die kaak gestel het”. ‘n Foto is insgelyks op die voorblad van Beeld geplaas wat van ‘n video-opname geneem is en waarmee die eerstejaarstudentes se arms vir ‘n breukdeel van ‘n sekonde “bevries” word, as sou hulle ‘n Nazi-saluut gegee het.
Onlangs gesels ek met iemand wat voorheen in polisiekringe gewerk het en wat my meedeel dat daar geen twyfel bestaan dat die hoofstroommedia in Suid-Afrika, Engels en Afrikaans, deur betaalde agente geïnfiltreer is nie. Hy het selfs name genoem. Sommige “joernaliste” werk ook vir buitelandse geheimedienste. As ‘n mens na dié vreemde veldtogte kyk wat daar tans in die media gevoer word, dan is dit helder dat een of ander “saak” gedien word.
Wat sou die saak wees van ‘n mag of instansie wat:
Potch as ‘n Nazi-kampus wil stigmatiseer sodat dit sneller “getransformeer” kan word;
Die Stem by openbare plekke waar Afrikaners byeenkom, verbied;
elke Afrikaanse sanger of skrywer wat vir sy taal en kultuur opkom as “verregs” stigmatiseer en openlik aansê om die land te verlaat (soos daar aanmekaar met my en Steve Hofmeyr gedoen word);
elke sweem van christelikheid aan Afrikaanse skole met ‘n hofbevel wil verbied;
die Voortrekkermonument, daardie simbool van Afrikanergeskiedenis en -identiteit, “ligroos te verf en in ‘n gay disco te omskep”?
Laasgenoemde was die voorstel wat die 702-omroeper en vorige Wits-dosent, Barry Ronge, in 1999 gemaak het en wat ek in my onlangse eboek-essay, Raiders of the lost Empire, aanhaal. Ronge se presiese woorde was:
I have always looked at that old stupid monument to the past, called Voortrekkermonument and have decided that the only sensible thing to be done with is to paint it pink and turn it into an enormous gay disco at which they can have drug crazed raves. Now that would be exactly what it deserves.
Manfred Delport het ‘n paar dae gelede in sy rubriek hier verwys na die “totale aanslag” wat daar op hierdie oomblik teen Afrikaners gevoer word. Terwyl ons bekend is met plaasmoorde, verkragting, geweld, asook die wetlike bedreigings soos grondhervorming en rasstellende aksie, kyk ons dikwels die sielkundige dimensie van die aanslag mis.
‘n Interessante video is onlangs op YouTube gelaai, wat ek graag hier met lesers deel. Dit gaan oor die onbewuste beïnvloeding van mense en hoe ons breine eintlik gekondisioneer word om selfs onwaarhede te aanvaar solank ons dink dat mense met gesag of mag oor ons dit as die waarheid aanbied. Sielkundige eksperimente wat in die VSA gevoer is, het die volgende bewys: Tot 37% van mense aanvaar enigiets wat ‘n ander in ‘n gesagsposisie vir hulle sê, selfs al dui hul eie sintuie vir hulle aan dat dit verkeerd is! Tot 75% van mense aanvaar ‘n leuen soms as dit deur iemand of ‘n instansie met gesag aan hulle oorgedra word.
Sedert 1994, en selfs daarvóór, is Afrikaners gebreinspoel om teen hul eie belang op te tree. Deel van die huidige totale aanslag is iets wat ons ‘n “semiologiese oorlog” kan noem, dit wil sê, ‘n oorlog wat deur middel van tekens gevoer word. Die vyand – en vir seker is daar baie geslepe mense wat hierdie dinge teen ons uitdink en waarskynlik vet salarisse of tenders daarvoor ontvang – identifiseer simbole en aspekte van ons identiteit wat vir ons belangrik is en val dit aan deur dit te beswadder, te sensureer, verdag te maak of selfs te verbied.
Anders as in Frankryk, die Lae Lande, om van die Midde-Ooste nie te praat nie, was daar in Suid-Afrika nog nooit ‘n godsdiensoorlog of -konflik nie. Toegegee, in die vroeë dae van die Kaap het die V.O.C. geen ander geloof as die Protestantisme toegelaat nie, hoewel Maleierslawe tog toegelaat is om hul Moslemgeloof te behou.
In die 1890s het ongeveer 40 000 Litause Jode na Suid-Afrika gekom omdat hulle in Oos-Europa vervolg is, om bepaalde redes. Benewens die ontdekking van goud, was die godsdiensvryheid wat ons voorouers en veral Paul Kruger in die Transvaal aan hulle toegestaan het, die groot trekpleister wat hulle hierheen gelok het.
Dieselfde godsdiensvryheid word ons egter nie tans gegun nie. OGOD, die Daily Maverick, Beeld (en wie ook al Beeld se ideologiese uitgangspunte bepaal) staan beperkings op ons geloofsvryheid voor. Afrikaans is reeds as landstaal uitgefasseer sodat baie van ons kinders besig is om te verengels en nie eens meer behoorlik Afrikaans kan praat nie, selfs al was hulle op ‘n Afrikaanse skool. Vele woorde ken hulle net in Engels, omdat hulle in ‘n totaal Angel-Saksiese taalomgewing moet grootword. Ook ons Europese afkoms word teen ons gehou en oral word “witheid” en om blank te wees, verdag gemaak en met rassisme gelykgestel. As jy verkies om met ‘n ander blanke Afrikaner te trou, is daar iets fout met jou. Vermenging word as ideaal aan ons voorgehou. Slegs die rasgemengdes gaan hemel toe, soos oorlede Chris Louw eenkeer sarkasties aan my gesê het, verwysende na Jonathan Jansen se tipe kleurlingrassetrots.
Die Afrikaner se godsdienstradisie wat van Nederland en Noord-Duitsland afstam – vandaar die term “Nederduits” – verteenwoordig nog ‘n merker van Afrikaneridentiteit wat nou onder skoot kom. Kwansuis is daar prokureurs en advokate wat die saak vir OGOD teen die skole “pro bono” voer. OGOD se Engelse prokureur in Randburg gaan kwalik gratis en verniet aan ‘n saak werk wat dalk weke of maande se aandag gaan verg. Watter belang het ‘n Engelse prokureur in Randburg om ‘n bietjie saalopening met die Bybel en gebed in Afrikaanse skole verbode te laat verklaar?
‘n Ander aspek van die saak teen die Afrikaanse skole is dat dit die Amerikaanse voorbeeld slaafs navolg. Ons hele rassemodel met rasstellende aksie en swart nydigheid wat deur ‘n minderheid linkse en liberale blankes teen die meerderheid blankes aangehits word, is net so uit die VSA ingevoer. Ook in die VSA se openbare skole is christelike tekens of oorblyfsels in openbare skole in sommige state deur middel van hofbevele verbied. Uitsprake van die Amerikaanse Hooggeregshof (hul ekwivalent van die Grondwethof by ons) neig om dubbelsinnig te wees, deur godsdiensvryheid toe te laat, maar evangelisering vir ‘n spesifieke godsdiens op skool te verbied. Anti-christelike fanatici gryp egter hierdie hofuitsprake aan om skole van álle verwysings na die christelike tradisie te suiwer. Dieselfde word egter nie vir verwysings na Islam of veral die Joodse godsdiens gedoen nie.
Ons sien dus dat daar ‘n stelsel van dubbele standaarde ingestel word, met een stel reëls vir Afrikaans, ‘n ander stel vir Engels, een stel norme vir swartes en ‘n ander vir blankes, asook een stel beginsels vir Jode en ateïste, en ‘n ander vir Christene en Moslems. In ons land is Moslems ‘n minderheid wat deur sommige Jode weens hul konserwatisme en afkeer van losbandigheid en radikale politiek soos kommunisme verkwalik word.
Op elke suiwelproduk in Suid-Afrika verskyn daar egter simbole van Jode en Moslems wat dit as “milchik” of “halaal” sertifiseer. Daarvoor betaal elke verbruiker ‘n sekere persentasie van die verkoopprys wat aan dié twee godsdienste uitgekeer word. Op die meerderheid produkte is daar egter geen Afrikaans nie, hoewel daardie produkte ook aan Afrikaners versprei word.
Daar is slegs 70 000 Jode in Suid-Afrika, waarvan 80% uit Litaue afkomstig is. Hul reg op kosjer produkte geniet egter voorrang bo die Afrikaner-Christen se reg om iets van die Europese kultuur en die christelike geloof, waaronder ons kuns, kerkgeboue, katedrale, prosa en poësie, in ons skole aan ons kinders te mag oordra. Reeds is die leerplanne van alle “eurosentriese” inhoud gesuiwer; nou moet selfs onskuldige christelike rituele waarmee ons almal grootgeword het onder die kultuurmarxistiese sensuur beland.
Ons voortreflike Afrikaanse skole lewer die beste akademiese prestasies in die land, beter as in 99% van Engelse skole. Waarom moet hierdie skole konstant oor hul taal of tradisionele christelike gebruike aangeval word?
Die meeste Afrikaanse skole hanteer die probleem van verskillende denominasies en geloofsoortuigings baie goed. Sekerlik kan individuele gevalle waar probleme opduik maklik deur onderlinge gesprek opgelos word, sonder om jou na die howe te wend met die oogmerk om ‘n algemeen bindende uitspraak teen alle Afrikaanse skole te verkry. Of is dit juis die doel van die hele oefening, om die valse probleem van godsdiens op die skoolbanke te gebruik om Afrikaanse skole nog verder onder owerheidsbeheer en -dwang te bring?
Nie net verteenwoordig dit ‘n aanval op vryheid van assosiasie nie, maar selfs op ons godsdiensvryheid. Gaan daar ‘n tyd aanbreek dat ‘n mens in Suid-Afrika net ‘n Jood of ‘n marxistiese ateïs mag wees, soos in die ou Sowjetunie? Die ooreenkomste raak by die dag meer frappant.
Ondersteun PRAAG se toetrede tot die hofsaak oor godsdiensvryheid in Afrikaanse skole.
In ‘n vorige bydrae is melding gemaak van die rol van die Amerikanisme in die aanslag op die blanke ras en die Afrikaner spesifiek. Maar daar is nog ander belangrike redes wat natuurlik verband hou met die genoemde Amerikanisme. In ‘n groot mate het dit te make met die ankerloosheid van die moderne Westerse mens en die maniere waarop hy alternatiewe vasmeerplekke probeer skep. Die vashouplekke van die verlede verdwyn een na die ander: christelike waardes, die kommunisme en die nasionaalsosialisme, gediskrediteer deur die ervarings van WO2 en daarna. Wat bly dus oor om in te glo? Vir die afgelope aantal dekades was dit die obsessie met ras en die ou gunsteling, kapitalisme, wat, soos aangetoon sal word, nou met die rassebeheptheid verbonde is. Alles gaan min of meer daarom om ‘n lugleegte te probeer vul.
Amerikanisme, wêreldkapitalisme, rassewaansin, die drietandvurk van die bose waarteen die vryheidstryd van die behoudendes in die 21ste eeu gevoer sal moet word.
Die dryfveer van die kapitalisme is die winsmotief. Daar moet altyd net meer winste getoon word ten einde die aandeelhouers se vraatsug te bevredig. Die mens moet gereduseer word tot ‘n eenvormige, identiteitlose verbruikersinsek. Die kultuurwaardes wat bevorder moet word om die geestelike leegheid te vul, is dié van Hollywoodse prulle en popmusiek. Of almal nou Engels praat of almal ongeveer dieselfde lyk, m.a.w. ‘n soort gelerige verskynsel met kakiepeperkorrels, des te beter. Dit vereenvoudig net die taak van die internasionale finansiële oligargie om die lotgevalle van die mensdom beter te beheer en tot hulle eie voordeel uit te buit. Al wat tel, is ‘n groter en groter masssa van kopers en verbruikers en genereerders van winste. Dis duidelik dat die Afrikaner, met sy sterk identiteitsbewussyn en nasionalisme in die pad van hierdie program gestaan het en nog staan. Die beheptheid van die «internasionale gemeenskap» met Afrika en die «ontwikkeling» van Afrika, mag ingeklee wees in morele en humanitêre terme, maar dis net nog ‘n verdere poging om markte te skep en groter winste vir die finansiële maghebbers te bewerkstellig.
In Suid-Afrika self is dit nie anders gesteld nie. Ook hier was die versugting van die geldmagte om groter winste te toon die dryfkrag agter die program van oorgawe, ‘n versugting wat suksesvol deur die oorgawe bevredig is. Die Nasionale Party was maar net die hond wat deur die finansiële stert geswaai is.
Naspers is ‘n goeie voorbeeld: ‘n kapitaalkragtige, maar in wêreldterme relatief klein, maatskappy. Hulle oogmerk: winste en nogmaals winste. Die waarde van hulle advertensieruimte word deur die aantal lesers bepaal. En natuurlik lê die getalle lesers en die groeipotensiaal daarvan by die kleurlinge en swartes. So waarom sou Naspers hulle lesersgetalle en advertensie-inkomste in gevaar stel deur hulle oor Afrikanerbelange te bekommer en dít terwyl Afrikaners in elk geval gedienstig en gedweë die Nasperspublikasies koop? Die finansiële belange van Naspers kan veel beter gedien word deur die Afrikaners te vertrap en te verguis. En hierdie voorbeeld kan net so op die situasie wêreldwyd toegepas word. Die nie-wit rasse is wêreldwyd verreweg in die meerderheid en soos die oligargie van superrykes dit sien, verteenwoordig hulle die koopkrag van die toekoms waarvoor die witman gerus maar opgeoffer kan word.
Die Westerse mens is deur die finansiële wêreldmagte op ‘n pad van uitwissing geplaas en hulle beskawing word na die afgrond gerig. En dit geskied natuurlik, soos altyd, met die ywerige medewerking van die keffertjies in die media, wat op die voorpunt van die beweging verkeer.
Die wêreldoligargie van finansiële magshebbers kan teen die agtergond van die sukses van die globale program die afgelope dekades seker gelukkig voel, want dit het vir hulle inderdaad monstrueuse rykdomme geskep. Oral in die wêreld neem die gebruik van die Engelse taal toe en verskuif nasionale kulture en identiteite na die agtergrond. En oral word gemeng en verbaster. Maar daar is tog hoop, want die wêreldkapitalisme het ‘n klippie in die skoen.
Die klippie in die skoen is die perverse effek van die stelsel self wat hulle tot stand gebring het. In die meeste Westerse lande het die finansiële posisie van die middel- en laer finansiële klasse oor die afgelope drie-vier dekades drasties verswak. (Doelbewus bewerkstellig miskien?) Werkloosheid in Westerse lande is reeds massaal en aan die groei. Die verskille tussen die rykstes en die armstes is snel aan die toeneem. Die verbruikersmark is inderdaad nie besig om te groei nie, maar om te krimp. En die meesterideologie van gelykheid en eendersheid lyk ook maar so’n bietjie uitasem. Inderwaarheid is die wiele van die internasionale finansiële en ekonomiese orde besig om een vir een af te val. Sedert 2008 het 504 banke in Amerika alleen ineengestort waaronder finansiële mastodonte soos Lehman Brothers en Bear Stearns en baie vooraanstaande ekonome voorspel dat die ergste nog voorlê.
In baie Westerse lande bedryf regerings programme om wankelmoedige privaatmaatskapye in staat te stel om te belê, uit te brei en werkers in diens geneem. Tienmiljarde euro’s is hierby betrokke. Dit blyk nou dat in sommige lande waar miljarde se europrogramme, in die vorm van subsidies of belastingkortings tans in swang is, die voordele byna volledig in die vorm van dividende aan aandeelhouers uitgekeer word. Dit beteken dat bv. Sosialistiese regerings die aandeelhouers van private maatskapye met belastinggeld subsideer. Teater van die absurde? Nee, die ware werklikheid. Dit sê ook iets oor die veelgeroemde private ondernemerskap dat hulle moet oorleef op die gunste en gawes van (Sosialistiese) regerings! In Frankryk betaal groot maatskappye belasting teen ‘n koers van 7% terwyl klein en middelslagondernemings, verreweg die grootste werkgewers, 33% betaal. Enige mens met ‘n normale verstand in sy kop kan sien dat so ‘n situasie tot rampspoed gedoem is.
Dít alles beteken dat ontevredenheid onder die middel- en werkersklasse aan die broei is. Hierdie gedeeltes van die Westerse bevolking verwerp in toenemende mate die ultraliberale globale kapitalisme. Vir geestelike en materiële stabiliteit kan hulle nie meer hulle toevlug neem tot die kerke nie en ook nie tot die uitgediende en verwerplike kommunisme nie. Daarom wend meer en meer van hierdie mense hulle tot die nuwe nasionalistiese bewegings in Europa. Die Front National in Frankryk is in groot mate ‘n party van die werkers en toenemende getalle voormalige ondersteuners van die Kommunisteparty loop na hulle toe oor.
Die wêreldkapitalisme het dus gedeeltelik gewerk, maar ook grootliks misluk. Dit het gewerk vir ‘n handjievol superrykes, maar vir groot gedeeltes van die algemene bevolking het dit jammerlik gefaal. En boweal kon dit natuurlik allermins die groot leegheid vul. Die gevolg is dat die wêreldkapitalisme in belangrike opsigte die teenoorgestelde bereik van wat dit beoog het, nl. ‘n gesiglose, identiteitslose, amorfe massa van willose, klakkelose verbruikers. In stede daarvan het hulle nou ‘n nuwe en groeiende nasionalisme wakker gemaak, iets wat ons hopelik ten goede kan strek.
Ten slotte, ‘n klein opmerking waaroor u kan nadink. Gedurende die koue oorlog het Duitsland, uit vrees dat die Sowjette sy goudreserwes in die hande kon kry, 1500 ton goud na Amerika verskeep waar dit in die Amerikaanse sentrale bank geberg word. In die jongste jare probeer Duitsland om weer sy goud terug te kry, maar dit blyk nou dat die goud verdwyn het. Wat het daarvan geword?
Die vorige regering het graag gepraat van ‘n totale aanslag teen Suid-Afrika. Gebruik egter laasgenoemde term vandag, en al wat ‘n libgestremde, kruiperkaner en paaier is, wil die horries kry. Jy sal onmiddellik as paranoïes uitgekryt word. Sint Mandela, Slovo en kie was immers, volgens die kruipers en linkses, gawe outjies wat eintlik net saam met ons Kinderkrans toe wou gaan, en die totale aanslag het slegs in mnr PW Botha se verbeelding bestaan. Het ons nie ook, volgens die paaiers en kruiperiges, op 27 April, 1994, die land van melk en heuning binnegegaan nie?
Twee gebeure hierdie week het mnr Botha egter doodreg bewys, en getoon dat daar inderdaad steeds ‘n totale aanslag teen Afrikaners bestaan, wat slegs in felheid toeneem. In die konteks waarin PW Botha die term destyds gebruik het, het dit egter meestal verwys na eksterne faktore, onder andere sanksies, ‘n militêre bedreiging vanuit Angola en binnelandse oproer, maar dit was meestal vir ons as Afrikaners op ‘n gemaklike afstand. Vandeesweek het twee gebeurtenisse daardie totale aanslag tot op Afrikaners se eie drempel gebring.
Die eerste voorbeeld hiervan was die skokuitspraak van die getransformeerde Grondwethof, ‘n anti-blanke instansie gepak met ANC-kaders, oor die Renate Barnard-saak. Die Grondwethof het beslis dat neo-apartheid en anti-blanke rassekwotas kwansuis grondwetlik sou wees, en dat Renate Barnard en 4 miljoen ander blankes inderdaad te wit is om ‘n werk te hê, selfs al is ons die mees bekwame en gekwalifiseerde kandidate vir die pos (wat ons meestal inderdaad is.) Pienk Frikkie se sogenaamde wigte en teenwigte is met dié uitspraak finaal ontbloot vir die leuen wat dit van meet af aan was.
So ook is die wind uit Solidariteit en Afriforum se seile gehaal. Hulle het, tot op hede, gepoog om die ANC se rassisme teen blankes deur die howe te beveg. Dit het tot op ‘n punt gewerk, siende dat die (relatief-ongetransformeerde) appèlhof ten gunste van Renate Barnard beslis het. Dié strategie was egter van meet af aan gedoem, omdat die ANC onvermydelik sou streef daarna om die regbank te pak met sy eie kaders, in die naam van transformasie.
Interessant genoeg maak Gareth van Onselen, ‘n voormalige DA-strateeg, ook die punt dat die DA klaarblyklik boedel oorgegee het met die parlement. Musi Maimane, die DA se eie “token black”, mag wel die DA parlementêre leier wees, maar is nie eens die leier van die party nie. Nes Solidariteit en Afriforum, het die DA ook klaarblyklik besluit om eerder die howe te gebruik, siende dat die parlement insgelyks ‘n nuttelose instansie is. Die bevestiging van blankes se status as derdeklasburgers deur die ANC se Grondwethof-kaders, gaan binnekort ook gevolg word deur ‘n toenemende aantal ander beslissings ten gunste van die ANC, namate die oorblywende blanke regters toenemend etnies gereinig en verjaag word.
Die tweede gebeurtenis is die aanslag op Afrikanerkinders se skole, deur nog ‘n Pienk Frikkie-agtige slang aan eie boesem, ene Hans Pietersen, ‘n individu met duidelik te veel tyd op hande, wat wil krap waar dit nie jeuk nie. Natuurlik is daar ook die smerige vingers van ‘n voormalige Naspershoernalis, George Claassen, hierin te bespeur. (Hoekom is ek nie verbaas dat Naspers, soos met die PUK-voorval, weer eens voor in die koor van Afrikanervyande is nie?)
Pietersen en sy trawante, met hul bruin ANC-ringe om die nek, is nie tevrede dat blankes bloot derdeklasburgers moet wees in ons beroepslewens nie, maar wil ook toesien dat Afrikanerskole se karakter heeltemal moet verander. Sonder om in die godsdiensdebat betrokke te wil raak, wil OGOD (die Pietersen—karakter se sogenaamde organisasie) klaarblyklik toesien dat een of ander tipe New Age-agtige almal-is-eners gebrabbel aan skoolkinders oorgedra, ten einde Afrikanerkinders se “geestelike horisonnne verbreed”.
Vermoedelik wil OGOD dus die kinders onder andere van die “geloof van vrede” leer. Een van die dae kom Pietie by die huis met die opdrag om ‘n selfmoordonderhemp te moet maak as ‘n skooltaak, of moet Sannie navorsing doen oor die sewentig maagde wat in die hemel wag vir diegene wat ongelowiges onthoof. Natuurlik gaan skoolkinders ook vertel word dat alle religieë van soortgelyke waarde is, selfs dié wat lei daartoe dat brandstof oor Kirsty Theologo uitgegooi is, en sy aan die brand gesteek is tydens ‘n Satanistiese ritueel. Skoolkinders sal natuurlik ook wysgemaak word dat voorvaderaanbiddery en sy gepaardgaande moetie-moorde, van presies dieselfde waarde as Christenskap is.
Mens moet jou egter nie blindstaar teen die blote aantasting van Afrikaners se godsdiens nie, of probeer om hierdie aanslag op slegs ‘n godsdienstige vlak te beveg nie. Dit gaan oor veel, veel meer as dit. Dit gaan oor die ganse aard van Afrikanerskole, ook oor hul kultuur en dissipline, iets wat meestal in swart en Engelse skole afwesig is. Pietersen en sy ander mede-kaders het, “vreemd genoeg”, nie een, enkele Joodse- of Moslemskool geteiken nie. Die Joodse King David-skool in Johannesburg is dus nie op die lys van respondente in die hofgeding nie. Dit is uitsluitlik Afrikaanse skole wat in Pietersen en trawante se visier is. Toeval? Ek dink nie so nie. Pietersen, Claassen en die res van die spul kaders is dus nie tevrede met bloot die etniese reiniging van Afrikaners uit hul poste nie, maar teiken nou ook Afrikanerkinders se kultuur en lewensbeskouing, en wil hulle ganse waardestelsel omvorm na een of ander identiteitslose multikul-gedrog wat, eerder as om te bid tot Jesus voor ‘n rugbywedstryd, ‘n kat of twee sal slag terwyl hulle ‘n Boeddhistiese gebrom besig.
Ek is weliswaar nie té jammer oor Pietersen se aanval op Afrikanerkinders nie, of oor die Grondwethof se uitspraak nie. Dit is bes moontlik presies wat Afrikaners nodig gehad het om wakker te skrik en ons gemaksones te verlaat. Ons moet dringend ‘n kopskuif maak, en van ‘n hele paar fopspene vergeet.
Vergeet van die nuttelose rassesensus bekend as verkiesings en die nuttelose tydmors by die stembus – selfs die DA het boedel oorgegee daarmee. Hul leidster sit nie eens in die parlement nie.
Vergeet van die howe – die ANC se kaders, daardie blygemaakte hofklerke wat kwansuis regters is, gaan nié in ons guns beslis nie.
Vergeet van Pienk Frikkie se sogenaamde wigte en teenwigte. Dit bestaan eenvoudig nie.
Vroeër vandeesweek, ná die Grondwethof se skokuitspraak, het Dirk Hermann van Solidariteit in sak en as gesit, en gespekuleer dat blankes ons saak nou op ander maniere sou moes beveg. Ek wil “eureka!” skree. Uiteindelik het hy die kloutjie by die oortjie gebring. Dit is tyd vir ‘n nuwe fase van weerstand, een wat buite die konvensionele strukture van die politiek en howe moet plaasvind. So nie, gaan die totale aanslag ons verswelg.
Is dit nie skandalig dat die Steenkampfamilie hulleself deur die ANC se vroueliga in die hof laat omring het nie?
Die Oscar Pistorius-saak is sekerlik vir die “man op straat” van opvoedkundige waarde, maar ook ‘n ontnugtering. Van opvoedkundige waarde oor die proses en die hofprosedure. Maar dan ook ‘n ontnugtering oor die kostes, oor die eensydige manipulasie van feite en insidente, en van die fabrikasie en weerhouding van inligting en dokumente, asook bewysstukke.
‘n Mens sou binne die konteks van die 1996-grondwet verwag dat die staat en sy beamptes die voorsittende beampte (die regter in die Oscar-saak) van gebalanseerde feite sal voorsien, ten einde geregtigheid in uitspraak te lewer.
In die Oscar-saak kom dit voor asof die selektiewe aanwending van vermeende feite daarop bedag was om hom skuldig te laat bevind, kom wat wil. Gesien die sielkundige profiel van Pistorius, is sy reg om te swyg aangetas, sy sielkundige stabiliteit ondermyn en dus sy menswaardigheid dusdanig aangetas dat hy onmoontlik op ‘n koel, kalm en beredeneerde wyse sy saak kon stel.
Die Oscar-saak roep om diepgaande regshervorming, wat inhou ‘n plig op die aanklaer om die voorsittende beampte van alle tersaaklike feite en gegewens (positief en negatief vir die aangeklaagde) in te lig. Geregtigheid in uitsprake vra ‘n gebalanseerde feitebasis.
Kortom, die Handves van Regte, is bindend op die wyse waarop die aanklaers hulle werk sal doen. Na my oordeel is die Oscar-saak ‘n sprekende bewys hoe dit nie in die howe behoort te gaan nie. As Pistorius nie die dienste van ‘n bekwame Roux kon bekostig nie en as die regter nie deur drukgroepe beïnvloed sal word nie, sal die resultaat bedroewend wees. Nou is die vraag watter uitwerking die ANC se vroueliga op die proses probeer uitoefen? Is dit nie skandalig dat die Steenkampfamilie hulleself deur die ANC se vroueliga in die hof laat omring het nie?
Die geskiedenis van Namibië van ontvoogding vanaf Duitse kolonialisme sedert 1884 na soewereine onafhanklikheid in 1990 is een van verlore kanse waarin Suid-Afrika die bal verkeerd gespeel het.
In die mees onlangse geskiedenis van hierdie multi-etniese land was JWF (Koos) Pretorius ‘n belangrike rolspeler as leier van die SWA Nasionale Party.
In sy outobiografie “Suidwes-Afrika na Namibië”(2014) verduidelik hy sy rol, mislukkings en frustrasies.
Suidwes Afrika na Namibië – ‘n politieke bosoorlog deur Koos (JWF) Pretorius. Olimpiade Uitgewers 2014.
Wie was Kosie Pretorius?
Kosie Pretorius
Akademies het Pretorius met BA Admissie begin, maar uiteindelik met filosofie en staatsleer aan die Vrystaatse Universiteit voortgegaan en sy MA in Staatsleer behaal.
In 1983 is hy verkies tot leier van die NP (p. 7) in Suidwes. Ook voorsitter van die uitvoerende komitee in die Blanke Wetgewende Raad. Hy was ook vir 15 jaar lid van die opposisie onder ‘n SWAPO-regering.
Politieke filosofie
Sy politieke filosofie is dan ook tipologies van die staatsleer van Herman Strauss aan die destydse Vrystaatse Universiteit. In hierdie variant van die staatsleer as vakwetenskap word die humanistiese aandrang op individuele menseregte (wat verbind is aan ‘n unitêre staat) geringskat en die Christelike regstaatsidee hoog aangeslaan. Binne laasgenoemde konteks moet individuele menseregte, soos verwoord in moderne Handveste van Regte, uitgebalanseer word met gemeenskapsregte.
So gesien sou dit in die denke van Pretorius beter gewees het om Namibië progressief op die pad van selfstandigheid, uit onderhorigheid, binne die konteks van ‘n etnies saamgestelde federale staat te geplaas het.
Namibië en etnisiteit
Namibië is by uitnemendheid ‘n etnies plurale gemeenskap waarvolgens die verskillende gemeenskappe ook verskillende gedeeltes van hierdie land bewoon het.
In pre-koloniale Namibië was die San/Boesmans die enigste werklik inheemse gemeenskap. Die Koisan/Nama/Damara/Koikoi-mense het toe in die omgewing van die Oranjerivier hulle tuiste gemaak. Die Damaras het die grondgebied van SWA in die 9de eeu betree. Die Herero’s kom eers in die 17de eeu vanaf Oos-Afrika Damaraland binne. Die Afrikaner-boere het in die 19de eeu hulle opwagting gemaak. Die Oorlams/Koisan , met Jonker Afrikaner as die leier, het in die 1830s ‘n verdere toevoeging tot etniese pluralisme gemaak. Die Rehoboth-Basters, die nasate van blanke boere en swart vroue, het binne die SWA-grondgebied ‘n vrye Republiek van Rehoboth tot stand gebring.
Kolonialisme
Soos menige ander land, waaronder SA, was SWA die speelbal van kolonialisme en van vreemde sendingaksies. In 1793 annekseer die Kaapkolonie Walvisbaai. Deutsch Südwestafrika is die breinkind van Otto von Bismarck. As direkte gevolg van Wêreldoorlog I neem SA vir SWA in 1915 oor. Kragtens artikel 22 van die Gemenebes van Nasies administreer SA toe SWA as Klas C-mandaatgebied.
Met die tot niet gaan van die Gemenebes word SWA toe onder die Trusteeskap van die Verenigde Nasies geplaas. In 1971 het die Internasionale Geregshof die gesag van die VN oor SWA gehandhaaf en die administrasie van SWA deur SA as onwettig verklaar.
In 1977 het die Westerse kontakgroep (Kanada, Frankryk, Wes-Duitsland, die VK en VSA) deur resolusie 435 SWA op die pad na onafhanklikheid geplaas. Hierdie resolusie is in 1988 ‘n stappie verder geneem toe Chester Crocker begin het om resolusie 435 in werking te stel.
Etniese konflik in Namibië
Die geskiedenis van Namibië is van meet af aan deur etniese konflikte gekenmerk. In die 1830s was daar die konflik tussen die Herero, Oorlams en Damaras. Die Hottentotrebellie van Hendrik Witbooi het aanleiding gegee tot die Schuts-elitetroepe wat enige verset moes onderdruk en besleg. In 1904 was daar die Herero/Namaqu-rebellie. In 1917 het koning Mandume Ya Ndemufayo van Ovamboland tot verset oorgegaan. Toe in 1959 het die Katutura-opstande SA geruk. Dan volg SWAPO se gewapende verset, met die hulp van Kuba, die Sowjetunie en Angola.
SA se mistasting
Pretorius se analise van die politieke oplossing vir ‘n multi-etniese en diepverdeelde SWA is deurspek met voorbeelde, ingevolge waarvan SA die verkeerde politieke resep gevolg het.
Pretorius plaas die blaam vierkantig op die alliansie van Pik Botha, Marinus Wiechers en tot ‘n mindere mate op Dirk Mudge, wat deur verskillende administrateurs-generaal ondersteun is, waarvan Louis Pienaar en Danie Hough sag daarvan afkom, maar ander soos regter Tienie Steyn nie.
Hy beskryf Pik Botha met nie-vleiende taal en steun ook op die biografie van Papenfus om Botha te diskrediteer. Pik Botha is ‘n politieke opportunis (p. 2) met dualistiese persoonlikheidseienskappe (p. 18). Sy motivering was nie tussen reg en verkeerd nie, maar om gewild te wees (p. 4). Pik het twee standpunte gelyktydig ingeneem, om almal te probeer tevrede stel en so die NP’s in beide SA en SWA te flous (p. 6). Pretorius haal Ken Owen aan wat skryf dat Pik kon swaai, manipuleer en bluf (p. 15). Hy het aangeleun op die humanistiese en individualistiese mensbeskouing (p. 16). Vir Botha word die onderskeid tussen reg en verkeerd deur meerderheidsteun en nie prinsipieel bepaal nie (p. 18).
Die werklike Pik het meerderheidsregering saam met die Westerse Vyf bevorder en nie minderheidsregte nie (p. 8). In SA het hy egter verklaar dat “een-mens-een-stem” selfmoord sou wees (p. 9). Pik het eers voor en toe teen PW Botha gedraai toe dit dienstig was … soos ‘n hiëna wat ‘n gewonde leeu bekruip.
Pretorius beskuldig Botha daarvan dat hy nie met die NP/SWA gesprek gevoer het nie, maar mense in die RSA tog mislei het met uitsprake dat met almal gekonsulteer is (p. 26).
Slotbeskouing
Die punt word onderstreep dat as SA betyds begin het om anti-kolonialisme in SA en SWA van stapel te stuur, sodanige politieke aksie die VN van sy venyn kon ontneem het en dat SA binne hierdie konteks groter beweegruimte kon geniet het. Dit geld ook vir die rol van die politieke onderhandelaars uit SA, waaronder Pik Botha.
Alhoewel Pretorius ‘n meestersgraad in Staatsleer verwerf het, en sy staatkundige insigte gewig dra, is sy outobiografie swak geskryf. Hy ryg sy argumente soos krale in ‘n string aaneen, sonder dat daar geïntegreerde skakels is wat ‘n storie in verhaaltrant vertel.
Hy is nogal geneig om op voetpaadjies te dwaal, dan skielik oor ‘n paar klippe op ‘n ander pad te spring en ‘n ander pad te bewandel en later weer na reeds behandelde gebeure terug te gryp. So gaan die konteks dikwels verlore.
Nietemin is Pretorius se Suidwes-Afrika na Namibië ‘n lesenswaardige dokument, omdat dit die subjektiewe verhaal van ‘n belangrike rolspeler is.
Die geskiedenis van Suider-Afrika kan nie teruggedraai word nie. Maar ‘n mens wonder tog of vroegtydige staatsmanskap binne die konteks van konsosiatiewe demokrasie vir en binne SA, SWA en helaas ook Rhodesië en die Britse protektorate nie ‘n beter oplossing vir die sub-kontinent sou wees, as tans nie? ‘n Konfederale Alliansie van Suider-Afrikaanse state wat elk konsosiatief gestruktureer kon word, sou waarskynlik ‘n totaal ander gesig vertoon het, as die totalitarismes van Sam Njoma, van Mugabe en van Jakob Zuma … en op die verlengde moontlik Malema! Wie weet? Post facto weet mens beter …
Op 14 Augustus, Afrikaansdag, is daar ‘n artikel deur Dan Roodt ter huldiging van ons moedertaal op Praag gepubliseer. Op dieselfde dag het ek Jan van Wijk se boek, Taalmonument: simbool van Afrikaans (Tokai: Historical Media, 2014, 96p, R199 in die boekwinkel, maar R120 by die monument) gekoop. Ek het hierdie boek sonder meer aangeskaf, want liefde vir Afrikaans dring my. Weens die beperkte oplaag en afset verskyn gedrukte boeke oor Afrikaans deesdae meesal alleenlik danksy ‘n ruim subsidie van die LW Hiemstra-trust. Dit geld ook hierdie publikasie.
Die boek is in groot (byna A4-) formaat met baie illustrasies, wat die produksiekoste opgestoot het. Ek het egter groot probleme met die bibliografiese afwerking van hierdie publikasie. Die newetitel wat hierbo genoem word, is op die rugkant van die boek en as deurlooptitel aan die bokant van die recto-bladsye, maar nie op die titelbladsy nie. “Die Taalmonument” is as deurlooptitel bo-aan die verso-bladsye gedruk, maar stem nie ooreenstem met die boektitel op die titelbladsy en op die omslag (voor-, rug- en agterkant) nie.
Die Afrikaanse TaalmonumentDie teks begin met ‘n bedanking, maar daar word nie aangedui dat dit deur Van Wijk is nie. Die voorwoord is deur Leoni Schmidt geskryf. In Van Wijk se teks is daar verwysings na ‘n redakteur, wat egter nêrens geïdentifiseer word nie. Ek vermoed dat Schmidt die redakteur is. Die indeks is ook hoogs onvolmaak. Daar is bv ‘n inskrywing vir sowel Hannes as JDP van der Merwe terwyl dit na dieselfde persoon verwys.
Maar laat ek dadelik byvoeg dat hierdie werk (soos ander publikasies van Historical Media) ‘n waardevolle boek is wat sekerlik sy prys werd en terselfdertyd kits-Africana is. Die outeur, Johan Carel (Jan) van Wijk (1926-2005), is die argitek van die Afrikaanse Taalmonument in die Paarl. Aan die einde van Van Wijk se teks, voor die bylaes, is daar die datum 2004 (p 69), wat blykbaar dui op wanneer die manuskrip voltooi is. In 2010 het Historical Media op sy webwerf ‘n artikel, “The Afrikaans language monument celebrates 35 years,” gebaseer op Van Wijk se teks gepubliseer. Maar die boek het eers vandeesmaand verskyn.
14 Augutus is Afrikaansdag omdat die Genootskap vir Regte Afrikaners (GRA) op daardie dag in 1875 aan huis van Gideon Malherbe in die Paarl gestig is om Afrikaans as bv skryf- en Bybeltaal te bevorder. Dit is ook waarom die Afrikaanse Taalmonument in die Paarl staan en nie elders in Suid-Afrika nie. Van Wijk se as word in ‘n rots agter ‘n gedenkplaat naby die monument bewaar. Die Taalmonument is sekerlik sy trotsste en hopelik blywendste skepping. ‘n Newe-projek van die Taalmonument was die restourasie van Malherbe se huis onder die leiding van ‘n ander argitek, Gideon Fagan. Die Afrikaanse Taalmuseum word daar gehuisves. ‘n Amfiteater is naby die monument teen ‘n ander hang van Paarlberg gebou. Die monument is op 10 Oktober 1975 ingewy, dus ‘n eeu na die stigting van die GRA.
Leoni Schmidt skryf in die voorwoord oor Van Wijk se poëtiese visie waarvolgens “die groei van Afrikaans as pilare in ‘n snelstygende boog” (p 6) uitgebeeld word. Daardie visualisering van “hoe kan Afrikaans ‘gesien’ word” (p 8), is die argitek se hooftriomf. Maar hy het ook op ‘n praktiese manier vergestalting aan sy visie gegee deur ‘n struktuur na te laat wat min onderhoud verg. Die Taalmonument is terselfdertyd ‘n uitstekende kunswerk. Schmidt is ‘n dosent in skone kuns, maar sy woon deesdae, soos so baie Afrikaners, in Nieu-Seeland.
Hennie van Coller, ‘n Afrikaans-dosent aan die Universiteit Vrystaat, noem in sy biografiese oorsig dat Van Wijk op skool met die werk van Afrikaanse skrywers soos Eugène Marais, Louis Leipoldt, die Hobsons, Sangiro en NP van Wyk Louw kennis gemaak het. Van 1944 af het Van Wijk argitektuur aan die Universiteit Pretoria studeer. Hy het in 1949 die inwyding van die Voortrekkermonument bygewoon. Anders as hierdie vierkantige struktuur het Van Wijk agtergekom dat “hy meer aanklank vind by soepel, sagter vorms as by reguitlynige hoekiges” (13). Van Wijk het in sy professionele lewe saam met bekende argitekte soos Norman Eaton, At Meiring en Daan Kesting gewerk. Oor Van Wijk se argitektoniese skeppings skryf Van Coller: “Funksionaliteit is deurentyd gepaar met skoonheid en in die beste ontwerpe word iets sigbaar van ‘n kunstenaarscredo, [bv] dat ontwerp en ruimte in harmonie moet wees” (p 14).
Reeds in 1942 is ‘n komitee gestig om geld vir die oprigting van die Taalmonument in te samel. “Die maak van ‘n monument vir ‘n lewende taal!” (p 17). In 1964 is twaalf argiteke uitgenooi om ontwerpe vir die monument voor te lê aan ‘n keurkomitee bestaande uit die Afrikaanse letterkundige WJ du P Erlank (die skrywer Eitemal, 1901-1984) en die argitekte AL (At) Meiring (1904-1979) en JDP (Hannes) van der Merwe (1924-2012). Die wenner sou R1 000 en die ander mededingers R500 elk as prysgeld ontvang. Elf ontwerpe is van tien argitekte ontvang en Van Wijk s’n is eenparig as die weninskrywing aangewys.
Tydens die ontwerp van die monument het twee Afrikaanse skrywers Van Wijk deurslaggewend beïnvloed. In 1964 het hy CJ Langenhoven (1873-1932) se vriendin, Sarah Goldblatt (1889-1975), in Mowbray, Kaapstad, besoek. Sy het Van Wijk se aandag gevestig op wat in Deel 10 van Langenhoven se Versamelde Werke staan. Dit is die teks van ‘n voordrag wat Langenhoven in 1924 gelewer het en waarin hy die groei van Afrikaans met “‘n snel stygende boog” met ‘n “punt … in die bloue lug” vergelyk het (p 28). Hierdie beeld het aan Van Wijk die idee gegee van “‘n struktuur wat laag begin en teen die skuins terrein opgroei na bo in ‘n meetkundige kromme” (p 28).
In 1965 het Van Wijk ‘n besoek aan NP van Wyk Louw (1906-1970) in Linden, Johannesburg, gebring. Sy aandag is gevestig op Louw se essay, “Laat ons nie roem nie” (1959), in sy bundel, Vernuwing in die prosa (1963). Daarin staan: “Afrikaans is die taal wat vir Wes-Europa en Afrika verbind; dit suig sy krag uit dié twee bronne; dit vorm ‘n brug tussen die groot helder Weste en die magiese Afrika” (p 154).
Die bouwerk het in 1972 begin en het drie jaar geduur. Die gebou en plaveisel is afgewerk met gehamerde granietbeton wat soos die omringende rotse lyk. Die geometriese aard van die bouwerk het groot uitdagings aan die bourekenaars, CP de Leeuw en Vennote, gestel. Van Wijk verwys na “‘n byna onmeetbare struktuur” (p 52). Die bouwerk was van so ‘n buitengewone aard dat ‘n onderhandelde boukontrak met ‘n enkele konsortium, Murray en Stewart in samewerking met die Paarlse bouers Holtzhausen en Hugo, aangegaan is. Kyk gerus na die video (of virtuele toer) op die webwerf van die Afrikaanse Taalmonument om duidelikheid oor die aard van die monument te kry.
Die simboliek vervat in die Taalmonument is onoortreflik. Die terrein is aan die suidelike hang van Paarlberg. Die monument is sigbaar van Du Toitskloof en ‘n deel van die Paarl, asook uit die rigting van Franschhoek en Kaapstad. Die weste- of linkerkant van die monument simboliseer Europese of Westerse en die ooste- of regterkant Afrika- en Oosterse invloed. Aan die linkerkant van die ingang is daar drie kolomme van afnemende hoogte wat die invloed van Europese tale (Nederlands, Duits, Frans, Engels, Portugees) op Afrikaans simboliseer; kolomme “wat groot begin en afwaarts kwyn en [by die “brug”] weer begin groei in ‘n nuwe taal – Afrikaans” (p 39). Aan die regterkant van die ingang is daar drie ronde koepels (soos hutte) van toenemende grootte wat die invloed van Afrika- tale (Khoi, San, Bantoetale) op Afrikaans uitbeeld. Tussen hierdie kolomme en koepels is daar ‘n alleenstaande kolom wat dui op die invloed wat Oosterse tale (Maleis, Arabies) op Afrikaans gehad het. Hierdie drie strome van invloed (Europees, Afrika, Oosters) kom bymekaar by die “brug” waarna Van Wyk Louw verwys het. By die brug begin die snel opstygende boog, soos gevisualiseer deur Langenhoven, voorgestel deur die hoofsuil, Afrikaans, wat in die “bloue lug” eindig. “Die punt [is] gerond soos ‘n plantwortel om die gedurige groeikrag te versinnebeeld” (p 77).
Van Wijk beklemtoon dat die getal en grootte van die kolomme en koepels nie gekwantifiseer moet word in ‘n spesifieke getal tale of vertolk moet word as aanduidend van die mate van hulle invloed nie. Hy skryf dat hulle “nie noodwendig in volgorde van belangrikheid of persentasiegewys [is] nie” (p 76); dit gaan om aanduidende simboliese voorstelling. Ook dat geeneen van hierdie items aan ‘n bepaalde taal toegewys moet word nie, selfs al sou daar die neiging wees om die grootste kolom (13,5 meter hoog) as verteenwoordigend van Nederlandse invloed te beskou. In ons era van politieke korrektheid waag niemand om dit te sê nie, maar wat vir my buitengewoon treffend is, is “die liggewende openinge aan die westekant” (p 37). Die Afrikaans-suil is ‘n uitgeholde toring soos ‘n skoorsteen. Daardie openinge laat lig in na binne oor die hele lengte van die Afrikaans-suil, vanaf die weste- of Europese kant en nie aan die ooste- of Afrika-kant nie.
Die hoof- of Afrikaans-suil (57 meter hoog) word aangevul en gebalansseer met ‘n korter en dikker Republiek-suil (26 meter hoog). Albei hierdie suile staan in dieselfde waterpoel; dus “in dieselfde aarde, water en son” (p 40) omdat hulle in dieselfde land ontstaan het en op dieselfde grond tot lewe gevoed word. Maar dit val op dat die enigste fontein vir die waterpoel aan die basis van die Afrikaans-suil is: “Afrikaans wat sy krag put uit wat reeds bereik is” (p 77). Die Republiek-suil is “korter, breër en lywiger as simbool van die betreklike jeug en groot groeipotensiaal van die Republiek” (p 85). Die Afrikaans-suil eindig in ‘n stomp punt (“nie meer as 1½ meter in deursnee … nie,” p 87) en dit is oop aan die bopunt omdat dit die voortgesette groei van Afrikaans simboliseer: “Die monument … moet ‘n wortelpunt bo-aan hê, om steeds groei te verbeeld” (p 33).
Die Republiek-suil, daarenteen is oop aan die oostekant. Hierin lees ek simboliek wat in ons polities korrekte era nie ge-uiter word nie. Die Republiek van Suid-Afrika het in 1961 onder ‘n blanke regering begin en tereg met baie hoop ‘n aanvang geneem. Sedert die politieke ramp van 1990/1994 is die blanke bewind deur swart mag vervang en het hoop vir wanhoop en groei vir agteruitgang en verval plek gemaak. Wat die Republiek-suil simboliseer, is oopheid vir invloed van Afrika se kant af. Dit het teenproduktief geblyk te wees vir sowel Europese beskawing as vir Afrikaans. Deesdae kan gesê word dat die Republiek-suil die RSA as gebroke en in sy groei gestuit voorstel.
Die Taalmonument staan, wat my betref, op heilige grond. In die nuwe Suid-Afrika kan ‘n mens egter nie met Afrikaans en Afrikaners te make hê sonder dat negatiewe aspekte aan ‘n mens opgedring word nie. Myns insiens is die monument as sodanig volmaak, in dié sin dat ek hom nie beter kan voorstel nie. Teen die regmatige erkenning van die (eintlik geringe) positiewe rol wat nie-wittes in die ontstaan en verdere geskiedenis van Afrikaans gespeel het, het ek nie beswaar nie. Die monument gee binne verhouding erkenning daaraan. Let ook daarop dat dit gedoen is tydens die hoogbloei van apartheid. Dit toon dat apartheid nie so ‘n eensydige anti-nie-wit era was as wat dit deesdae dikwels voorgestel word nie.
Toe ek nog gesukkel het om Van Wijk se teks te dateer, omdat die drie inleidende afdelings in die boek (bedanking, voorwoord en biografiese agtergrond) geen lig daarop werp nie, het ek reeds besef dat die teks in die nuwe Suid-Afrika geskryf is, want daar word verwys na bv die rol wat nie-wittes tydens die konstruksiewerk gespeel het en dat nie-wittes ook die inwyding bygewoon het. Dit is ietwat aan die die hare en in die gees van ons tyd bygesleep. Daar word ook genoem dat Van Wijk polities verlig was. Van Coller beweer Van Wijk was “‘n liberale nasionalis met die ruimheid van denke wat so ‘n lewenshouding kenmerk” (p 15). Iedere mens het ideologiese voorkeure. Wat van deurslaggewende belang is, is die briljante en voorbeeldige manier waarop Van Wijk Afrikaans danksy hierdie pragtige monument konkreet voorstel.
‘n Besoekersentrum is later naby die monument gebou. Argitektonies pas hierdie gebou suksesvol, dus nie-steurend, op die terrein. In dié sentrum is daar egter ses panele waarop aspekte van Afrikaans (bv sy ontstaan) hinderlik, naamlik doelbewus misleidend, uitgebeeld word. Hierdie panele het na aanleiding van die eentalig-getransformeerde University of the Western Cape se “Roots”-konferensie (‘n Engelse naam vir ‘n konferensie oor Afrikaans) in 2009 en die oud-sendingstasie Genadendal tot stand gekom. Dié panele bevat eintlik die enigste inligting oor Afrikaans wat potensieel vir alle monumentbesoekers uitgestal word. Vir verder inligting is besoekers aangewese op biljette, pamflette en boeke wat gratis of teen betaling beskikbaar is.
Die punt wat ek wil stel, is dat die bestaan en voortgesette uitstalling van hierdie inligtingspanele ‘n onvergeefbare skande is. Hulle moet in ‘n museumkonteks, soos dié van die Afrikaanse Taalmuseum, beoordeel word. Die professionele museumkundige, bv historiese, hoofvereiste waaraan hulle behoort te voldoen, is die waarheid. In werklikheid word die inligting, soos ek hierbo genoem het, doelbewus misleidend aangebied. By enigeen wat die panele lees en die bygaande illustrasies sien, word die indruk gewek dat Afrikaans hoofsaaklik vanweë nie-wittes ontstaan het en danksy hulle meelewing voortbestaan. Daarom word die rol van bv sendingstasies oorbeklemtoon. Natuurlik ook die rol van nie-wit indiwidue. Jy sien die foto van Christo van der Rheede en die primêr Engelssprekende Neville Alexander, wat albei hoogstens marginaal tot Afrikaans bygedra het. (In ooreenstemming met die monumentbestuur se gewoonte om die bydrae van bruines tot Afrikaans skromelik oor te beklemtoon, is pas aangekondig dat daar voortaan jaarliks ‘n Neville Alexander-gedenklesing aangebied gaan word.) Bykans onvermydelik is daar ‘n foto van Nelson Mandela, asof hy die heil van Afrikaans bevorder het. Jy soek tevergeefs na foto’s van ons groot Afrikaanse skrywers, letter- en taalkundiges. Waarom? Omdat hulle wit is. Selfs die rol van die Genootskap van Regte Afrikaners en bv CJ Langenhoven en NP van Wyk Louw, wat hoogs tersaaklik is, word onderbeklemtoon. Hier werk die euwel van politieke korrektheid oortyd.
Die momument as sodanig, soos hierbo gesê, is volmaak, maar die bedryf daarvan laat veel te wense oor. Geld is die kernprobleem van die Taalmonument. Die administrasie van die monument is vir befondsing op die Departement van Kuns en Kultuur aangewese. Die raadslede word deur die ANC-regering aangestel. Die visie vir Afrikaans is dat dit “so inklusief moontlik” voorgestel moet word. Die “diverse herkoms” van Afrikaans, “ander inheemse tale” en “veeltaligheid” word op die webwerf en in die brosjures oorbeklemtoon. Mandela-dag word spesiaal gevier. Daar word nie ‘n gesonde onderskeid gemaak tussen wat werklik met Afrikaans te make het en wat vir baie blanke Afrikaanssprekendes afstootlik is nie. Weens die huidige politieke bedeling word, soos in die geval van so baie dinge, ook die wesenlike aard van Afrikaans doelbewus skeef voorgestel.
Wanneer Afrikaans en Afrikaners afgekraak word, kan ‘n mens altyd reken op die hartlike samewerking van sommige mense uit ons eie etniese en kulturele geledere. In Johann Nell se roman, Sondag op ‘n voëlplaas (Kaapstad: Tafelberg, 2013), is daar sprake van heelwat seksuele ambivalensie. By die aanskoue van die Taalmonument (“Penisse van klip. Grys, hard, maar koud”, Kindle 2826), kom wat sy pa gesê het by die verteller op: “Supersirkus” (2821). Destyds het die verteller ‘n entjie met “die brandende fakkel” geloop. [Volgens Van Wijk was daar in aanloop tot die inwyding van die monument landswyd agt fakkellope. Aan een hiervan het Van Wijk self deelgeneem (p 59).] “Hier gaan dit nou stop. Die vlam gaan geblus word” (2826). Die verteller lees die inskripsie, “Genootskap van Regte Afrikaners, 1875-1975”, en wonder: “Wat is ‘n regte Afrikaner?” (2826). “Dit impliseer dat daar ook verkeerde Afrikaners is” (2830). Inderdaad! Hier sien Nell die lig, maar eers nadat hy heiligskennis ten koste van Afrikaans en die Taalmonument gepleeg het. Die hele tyd word kernwaardes van tradisionele of konserwatiewe Afrikaners deur Nell verdag gemaak. Vir sulke boeke is daar kommersieel ‘n uitgewer. Vir Van Wijk se boek sou daar nie ‘n uitgewer gewees het as dit nie was vir finansiële ondersteuning van die LW Hiemstra-trust nie. Dit verklaar heel moontlik waarom daar so ‘n lang tydsverloop voor publikasie was.
Sonja Loots is een van Rapport se rubriekskrywers. Haar buitengewone vermoë om (baie) lesers hartgrondig te irriteer, verseker blykbaar dat sy maar met haar rubriek kan voortgaan. Loots begin haar jongste rubriek (Rapport 24 deser) deur te vertel hoe sy as Afrikaans-dosent en beterweter kinders en ‘n student oor hulle geradbraakte Afrikaans aangespreek en gekorrigeer het. Sy noem dat sy die Taalmonument aan haar kinders (7 en 8 jaar oud) (uit)gewys het; dus nie noodwendig die monument besoek het nie. Dan volg hierdie afgesaagde poging om van die Taalmonument ‘n bespotting te maak: “‘Die taal is dan nog nie dood nie,’ skater die agtjarige, ‘Hoekom is daar nóú al ‘n monument?”’ Vir Nelson Mandela is talle monumente voor sy dood opgerig. Het Loots en haar kinders daardie monumente so snaaks gevind dat hulle daaroor geskater het? Of is dit maar weer haar gunstelingonderwerpe, Afrikaners en Afrikaans, wat Loots se lagspiere prikkel? (Praag 3 deser).
Vervolgens gaan Loots daartoe oor om uit eie reg met Afrikaans te mors. “‘Hy’s net uitgepass,’ kraai die sewejarige wat al baie daardie song oor Johnny gehoor het. Uit die mond van die suigeling kom daar weird Afrikaans … én skrale troos. Dis moeilik, maar ek gaan probeer om nie te veel te worrie nie. Dis eweseer hulle taal as ons s’n. Kom ons hoop hulle sort dit uit. Kom ons hoop maar alles is fine. Nie dood nie (nog nie). Net uitgepass.” Daar is geen aanduiding dat Loots die dood van Afrikaans sal betreur nie; eerder die teendeel. Sy herbevestig hierdie waarheid: die laakbaarste gesindheid jeens Afrikaners en Afrikaans word in eie geledere aangetref.
Die politieke gesprek in Suid-Afrika word gevoer in die Amerikaanse dialektiek of idioom, want dit is al waarvan baie Suid-Afrikaners weet.
In hierdie artikel word besin oor die moeilike vraag van die rede vir die wêreldwye veldtog teen die Afrikaner spesifiek, maar ook teen die wit ras in die algemeen. Daar is primêre en sekondêre oorsake. Van die sekondêre oorsake is die feit dat wittes in die algemeen en Afrikaners spesifiek, in vyftig jaar meer kon vermag as wat die die swartes in vyftigduisend jaar kon doen. Maar daar is ook die rol van ‘n verdraaide en halfbegrepe Christelike etiek, oordrewe humanisme, misplaaste verdraagsaamheid en ten slotte die skuldkomplekse van dese en gene oor hulle eie geskiedenis waarvoor hulle hier by ons wil kom boete doen.
Kom ons bepaal ons dan vir eers by die primêre faktore, want daar is benewens die genoemde sekondêre faktore ook die meer fundamentele ideologiese, politieke en intellektuele redes. Ten einde die rubriek nie te lank te maak nie, sal ons hierdie keer die faktor aanspreek van die Amerikanisme. In ‘n volgende bydrae, as dit aanvaar word, sal ons kyk na die invloed van die internasionale kapitalisme.
In die eerste plek is daar dan die rol van die Amerikanisme. Meeste van die gedrogtelikhede van die Suid-Afrikaanse bestel is afkomstig uit Amerika, veral die gedagte dat ‘n samelewing «reg» gedruk of gemanipuleer of gemoker kan word. Hulle praat van «social engineering» (sosiogeniëring is die mooi Afrikaanse woord). Dink maar aan die weersinwekkende beleid om skoolkinders met busse van bakboord na stuurboord te karwei ten einde swartes en wittes «gelyk» te maak. Waar anders as in die Goelag is so iets moontlik? Die aberrasies van «regstellende» aksie, «transformasie», «swart bemagtiging», «positiewe» diskriminasie en «politieke korrektheid» is almal Amerikaanse maaksels en is almal pogings om ongeregtighede van húlle verlede reg te stel wat hulle dan holus bolus na die buiteland wil uitvoer
In die vyftiger- en sestigerjare het die Amerikaners ‘n doelgerigte program bedryf om die Afrikaner- intellektuele elite, veral in die akademie en die media, met studiebeurse na Amerika te lok ten einde hulle blootstelling te gee aan die «lig» van die Amerikanisme. M.a.w. te kondisioneer, sodat hulle kon kwyl wanneer hulle moes, soos Pawlof se hond.
Amerika is egter ‘n spesifieke tipe samelewing met ‘n bepaalde soort bevolkingsamestelling. Dit kon, of wou, die nuwe, gebreinspoelde Afrikanerelite nie insien nie. Die Amerikaners is ‘n wit meerderheid en ‘n swart minderheid, ‘n patroon wat in die res van die wêreld meesal nie die geval is nie. In elk geval nie in Suid-Afrika nie. Daarby gaan hulle gebuk onder ‘n vernietigende skuldkompleks oor hulle swart minderheid se slawegeskiedenis. Die Amerikaanse komplekse en die manier waarop hulle dit wil besweer, word knaend aan die die res van die wêreld opgedring. En watter beter plek om dit te kan doen as Suid-Afrika waar hulle ‘n relatief klein blanke bevolking vir die honde kan gooi ten einde hulle eie rasbehepte gewete te sus? In die meeste plekke rondom die aardbol waar die Amerikaners probeer het om hulle model af te smeer het hulle net monsters geskep. Dit geld ook Suid-Afrika.
As ‘n mens suiwer ten opsigte van ras redeneer, soos die nuwe Afrikanerelite so goed by die Amerikaners geleer het, het ons hier ‘n swart meerderheid en ‘n wit minderheid . In Amerika is die swart minderheid ‘n onbeholpe en ellendige gemeenskap wat voortbestaan deur op die rug van die gewetensbeswaarde wittes te parasiteer. In Suid-Afrika het ons ‘n minderheid wat skeppend, produktief en vindingryk is en ‘n meerderheid ellendiges wat daarop teer. Dis miskien die enigste land ter wêreld waar die minderheid in staat is om vir homself te sorg as hy maar net toegelaat word om dit te doen. Dis dus ‘n radikaal ander situasie as in Amerika.
Die politieke gesprek in Suid-Afrika word gevoer in die Amerikaanse dialektiek of idioom, want dit is al waarvan baie Suid-Afrikaners weet. Hulle is stelselmatrig gebreinspoel om te glo dat die Amerikaanse patroon die enigste is. Feit is egter dat Suid-Afrika nie ‘n swart meerderheid is met ‘n wit minderheid nie, maar ‘n samestelling van verskeie duidelik identifiseerbare volke. In Amerika is dit nie so nie. Deur die Amerikaanse model op Suid-Afrika af te dwing, soos inderdaad gebeur het, kon hulle hier net ‘n politieke, ekonomiese en sosiale gedrog tot stand bring. En die man wat hierdie dinge by uitstek raakgesien het, nl. dr Verwoerd, is letterlik en fisies van die toneel verwyder.
Die probleem met die nuwe Afrikaner- intellektuele elite is dat hulle glad nie nuut is nie, maar inteendeel die mees vermoeiende napraters wat ‘n mens jou kan voorstel. Wat vir hulle nuut is, is die ou nuus uit Amerika, wat sy eie agenda het en probeer om ander daarby te laat konformeer. ‘n Mens sou kon verwag dat intellektuele die minimum analitiese en kritiese vermoë sou hê om hulle nie aan die neus te laat lei nie. Maar in hierdie opsig het die hoop ongelukkig beskaam.
Amerika het vir ons niks te bied nie en ons kan van hulle niks leer nie. Die wêreld se grootste probleem is dat daar geen alternatief vir Amerikaanse «leierskap» is nie. Daar is geen ander supermoondheid waarna die wêreld kan opsien en van wie hulle ‘n ander boodskap kan verwag as die sieklike Amerikaanse humanisme nie. ‘n Mens kan maar net jou hoop daarop stel dat werklike alternatiewe nasionale moondhede in Europa aan die ontwaak is. En wie weet, miskien bied Rusland iewers in die toekoms ook ‘n ander visie?
Vermeulen kom na SA met ‘n tipiese linkse geestesinstelling, assosieer sterk met die sg. onderdrukte swartes, maar word oor tyd “ongeneeslijk blank”. Hoe dieper Vermeulen in die problematiek tussen wit en swart delf, hoe meer het “Zwarte vlekken in mijn integratiedroom” (p. 60) vorm aangeneem. In Nederland het Vermeulen nooit blank gevoel nie, maar “in Afrika was ik ongeneeslijk blank geworden)”(p. 61). Blank beteken in Afrika soveel meer as alleen die kleur van die vel, ontdek hy (p. 62). Hy siteer ‘n blanke wat verklaar dat “wij (de blanken) en zij (de zwarten) verschillen van elkaar zoals de dag van de nacht en dat zal nooit veranderen” (p. 131).
