Suid-Afrika speel Saterdag in sy tweede wedstryd teen Samoa wat Amerika vroeër met 25-16 geklop het.
Die Minister van Sport, Fikile Mbalula, het die Springbokke oor die kole gehaal en gesê hulle vertoning in die wedstryd teen Japan was teleurstellend.
Die Bokke het met 34-32 verloor in die Wêreldbeker rugbytoernooi in Engeland. Kritici meen dit is omdat die span nie swart genoeg is nie.
Mbalula het tydens die opening van die Inheemse Speletoernooi in Polokwane gesê hy het die afrigter, Heyneke Meyer, geskakel om sy misnoeë met die span se vertoning te kenne te gee.
Die minister sê Suid-Afrikaners is ‘n nasie van vegters en hy sal graag Saterdag die gees wil sien in die Bokke se tweede groepwedstryd teen Samoa.
Nieu-Seeland het sy Groepwedstryd teen Argentinië met 26-16 gewen, hoewel die All Blacks eers in die sestigste minuut daarin kon slaag om die voortou te neem.
Die afrigter van die Springbokke, Heyneke Meyer het die land om verskoning gevra oor wat hy noem die onaanvaarbare vertoning deur sy span teen Japan.
Die Dapper Bloeisels, soos hulle bekend staan, het die haas onmoontlike vermag deur die Springbokke met 34-32 in die doodsnikke van hul wêreldbekerwedstryd in Brighton, Engeland te klop.
Meyer sê hy aanvaar volle verantwoordelikheid vir die skokneerlaag. Hy sê die span se dissipline het hom in die steek gelaat, maar ook dat daar geen maklike wedstryde in die toernooi is nie.
Die veteraan-Springbok, Fourie du Preez wat deur Meyer teruggelok is na beroepsrugby, het die uitslag as ‘n laagtepunt in sy loopbaan bestempel.
Ierland en Frankryk het onderskeidelik oorwinnings van 50-7 en 32-10 oor Kanada en Italië behaal.
Die betoging teen die samestelling van die Suid-Afrikaanse Springbok rugbyspan, wat op Dinsdag, 11 Augustus in George plaasgevind het, het volgens ‘n klag wat op Dinsdag, 18 Augustus by die Mosselbaai polisie aanhangig gemaak het, ‘n “rassistiese” nadraai gehad.
Die bruin leier van ‘n drukgroep, Dawid Kamfer van Mosselbaai, beweer ‘n persoon het hom rassistiese goed op Facebook toegesnou na aanleiding van sy groep se aandrang dat die Bokke se breier, Heyneke Meyer, afgedank en ‘n meer verteenwoordigende span gekies moet word.
Kamfer het ‘n rugby-drukgroep, SARRA (Supporters Against Racist Rugby Associations), wat voor Outeniquapark vreedsaam betoog het, onlangs tot stand gebring.
Kamfer het in sy klagte beweer dat ‘n persoon, wie se naam bekend is, maar nie openbaar gemaak kan word totdat die persoon voor die hof gedaag is en gepleit het nie, het die afgelope Sondag op Facebook op vernederende wyse na hom verwys en dat die persoon se boodskap haatspraak verteenwoordig.
Die Mosselbaai polisie se kommunikasiebeampte, Ao Pieter Koekemoer, het bevestig dat ‘n klagte by die polisiestasie ingedien is en dat dit aan Ao Briel vir ondersoek toegewys is.
Die groep het intussen oor die naweek ‘n groen Springboktrui aan die brand gesteek met ‘n Sasol-borgskapteken duidelik sigbaar.
Hulle sê ‘n bruin afrigter het gesorg dat Suid-Afrika hoër op die wêreldranglys as wat die wit bokbyer kon regkry.
Cosatu in die Wes-Kaap sê die swak prestasie van die nasionale rugbyspan die afgelope naweek, is omdat daar nie genoeg swart spelers in die span was nie.
Die vakbondfederasie sê daar is ‘n praktyk van “omgekeerde regstellende aksie” in rugby. Vyf swart Springbok-spelers het die vakverbond glo genader om die saak van onregverdige diskriminasie te bekyk.
Suid-Afrika het hul laaste vier internasionale wedstryde verloor en het nou gesak na nommer vyf in die wêreld, van die tweede plek af.
Cosatu se woordvoerder in die Wes-Kaap, Motlatsi Tsubane, sê ‘n meer verteenwoordigende span sal gekies moet word as die Springbokke wil wen.
Tsubane sê twee wit Springbokke het ook hul steun aan die swart spelers toegesê.
Die Springbokke wat ‘n vernederende nederlaag gely teen Argentinië met 37-25 in die Vier Nasies-toernooi Saterdag in Durban, sukkel ook met beserings.
Die Suid-Afrikaanse Rugby-unie ontken intussen bewerings van ‘n dreigende skeuring in die Springbok-kamp oor rassekwessies.
Die swart spelers meen dat hulle oor die hoof gesien word vir wedstryde.
SARU is besig om ‘n strategiese transformasieplan in te stel, ingevolge waarvan vyftig persent van nasionale spanne teen 2019 uit swart spelers moet bestaan.
Die beginspan van die Springbokke teen die Poemas het die afgelope naweek slegs twee swart spelers bevat.
Dit is nie duidelik waarom Cosatu hulself met rugby bemoei nie.
Die vakbondfederasie, Cosatu het uitgevaar teen die Bokafrigter, Heineke Meyer se spankeuse vir Saterdag se wedstryd teen die All Blacks.
Die provinsiale sekretaris van Cosatu in die Wes-Kaap, Tony Ehrenreich sê swart spelers wat in kontak met Cosatu is, sê gekontrakteerde spelers is hoofsaaklik wit en verdien groot bedrae geld, terwyl swart spelers nie vir die span oorweeg word nie.
Hy het na hulle verwys as die “wit rugbymafia” en uitgewys dat Australië die spankeuse gekritiseer het.
“Dit is nie ‘n nasionale span nie, net een of ander Transvaal Jukseispan wat gevul kan word met ‘n wit spelers wat steeds apartheid regstellende aksie in rugby geniet.”
Hy sê Meyer keer terug na ‘n hoofsaaklik wit span waarin heelwat ou spelers is wat gereeld weens beserings nie kan speel nie en volgens hom miljoene verdien, het RSG berig.
Ehrenreich het gevra dat die minister van sport ingryp. Vier gekleurde en swart spelers is in die begin vyftiental van Saterdag se kragmeting.
Die oudste lewende Springbok rugbyspeler, Piet Malan, is Sondagoggend in die Wilgeheuwel-hospitaal in Roodepoort oorlede, het die Centurion Rekord berig.
Malan het op 13 Februarie vanjaar 96 jaar oud geword en hy was reeds sedert 2005 die oudste lewende Springbok rugbyspeler. Hy is onlangs met kanker gediagnoseer.
Hoewel hy tussen 1945 en 1951 ’n gevestigde speler op flank vir die destydse Transvaal was en in 33 wedstryde vir dié provinsie uitgedraf het, het Malan in sy loopbaan net in een toets vir die Springbokke gespeel. Dit was die vierde toets teen die All Blacks wat in 1949 in Suid-Afrika getoer het. Malan se flankmaat, Basil Kenyon, was dié dag kaptein, nadat Felix du Plessis (pa van die latere Springbok kaptein, Morné) die Bokke in die eerste drie toetse gelei het. Die Springbokke het daardie reeks van 1949 met 4-0 gewen.
Nog ’n besondere feit oor Malan se eerste en enigste toets is dat dit op ’n krieketveld gespeel is. Die toets is beslis op St George’s Park in Port Elizabeth, waar daar tussen 1891 en 1955 tien toetse deur die Springbokke gespeel is voordat die bekende Boet Erasmus stadion later in dié stad gebruik geneem is.
Malan het in 1950 ook vir die Transvaal span uitgedraf wat daardie jaar die Curriebeker gewen het deur die WP in die eindstryd met 22-11 te klop.
Pieter Malan is in Parys langs die Vaalrivier gebore, waar hy ook op laerskool was. Daarna is hy na Potchefstroom, waar hy aan die Potchefstroom Gimnasium gematrikuleer het. Hy het ook op Potchefstroom gestudeer, waarna hy jare lank by verskeie skole in Johannesburg skoolgehou het.
Hy was nie net ’n geliefde wiskunde-onderwyser nie, maar ook een van die pioniers om skolerugby uit te bou. Dis algemeen bekend dat Malan die idee van ’n nasionale skole-toernooi eerste bepleit het en dat die latere president van die Suid-Afrikaanse rugby-unie, dr. Danie Craven, na aanleiding van Malan se voorstelle later die konsep van die Cravenweek in 1964 gevestig het.
Na sy loopbaan as onderwyser was Malan die eerste direkteur van sport by die Pukke. Onder sy leiding is die bekende Fanie du Toit sportterrein, waar die Pukke se sportburo deesdae gesetel is, gevestig.
Malan was baie trots daarop dat sy kleinseun, Ernst Joubert, dekades ná hom ook vir Transvaal uitgedraf het en nét soos sy oupa ook ’n losvoorspeler was. Hy het boonop, net soos sy oupa, die Leeus op die veld gelei. Joubert het sy loopbaan as professionele rugbyspeler onlangs by die Engelse klub, Saracens, afgesluit.
Hy en sy bekende vrou, Minki van der Westhuizen het hulle enkele maande gelede in Kaapstad gevestig.
Na Malan se dood is Cecil Moss (90), gewese vleuel van Natal, nou die oudste lewende Springbok.
Malan word oorleef deur sy vrou, Hansie (95), vier dogters, elf kleinkinders en elf agterkleinkinders.
Die teiken wat die Suid-Afrikaanse Rugbyunie in sy nuwe strategiese transformasieplan bekend gestel het, sal beteken dat alle rugbyspanne teen 2019 50% swart spelers op die veld moet stoot.
Die swart helfte van die span moet 60 persent etniese swart spelers bevat, en nie bruines nie.
Die kwotastelsel deur SARU (SA Rugbyraad) word deur die meeste groot unies verwelkom.
Die Blou Bulle, die Goue Leeus, Vrystaat, SWD, Boland en OP het reeds aangedui dat hulle die transformasieplan wat van volgende jaar op álle vlakke van Suid-Afrikaanse rugby sal geld, aanvaar.
Kobus le Roux, woordvoerder van die Vrystaat-rugbyunie (VRU), het gesê die Cheetahs “het reeds in vanjaar se Superreeks aan die transformasievereistes voldoen met gehalte-spelers”.
Die Leeus se uitvoerende hoof en voormalige Springbok-breier, Rudolf Straeuli, het die unie se verbintenis tot transformasie bevestig, maar sê ‘n debat oor die voorgestelde plan is “teenproduktief”, waarskynlik omdat die meestal wit toeskouers nie gelukkig gaan wees nie.
‘n Senior werknemer van die BBM het anoniem verklaar: “Dit is die werklikheid en jy moet daarby aanpas.”
Twee nuusbrokkies het die afgelope dae miskien die aandag van ‘n paar belangstellendes getrek. Ons laat vireers maar die afgryslike plaasmoorde daar wat ons daaglikse deel geword het.
Die eerste nuusitem handel oor Ruvé Van Rooyen. Ruvé Van Rooyen was die Vrystaat se nommereenkandidaat in die onlangse matriekeksamen met ‘n gemiddelde van 96%. (99% in wiskunde). Die berig lui dat Ruvé toelating geweier is tot studie aan die mediese skool van die Universiteit van die Vrystaat. Natuurlik nie die eerste keer dat so-iets gebeur nie.
Eers was daar ‘n kleitrappery oor haar aansoek tot toelating wat sg. «weggeraak» het en toe weer dat haar heraansoek, «te laat» ingedien was. Intussen kan ‘n mens jou laaste sent verwed dat nie een van die Sipho’s se 40%-gemidddelde -aansoeke «weggeraak» het nie. ‘n Mens kan maar net wonder hoeveel van die kandidate wat wel tot die mediese skool toegelaat is, se pasiënte gaan ook mettertyd «wegraak» weens septiese wonde en verbroude operasies. Dis ook interessant dat hulle nie die moed van hulle oortuiging het om prontuit te erken dat Ruvé weens haar velkleur geweier is nie. («Moed van ‘n mens se oortuiging» is waarskynlik nie deel van hulle kultuur nie.)
Die ander berig is dat die Blou Bulle se wedstryde verlede jaar die swakste bywoningsyfer in dertien jaar gehad het. Dit geld die Superreeks- en Curriebekerwedstryde, die hele kaboedel. Die verduideliking van die beherende mafia is dat die toeskouers nie belangstel wanneer hulle span net heel tyd verloor nie. Kan seker so wees, maar daar kan ook ander redes wees. Miskien kan ‘n mens ook vra wáárom hulle dan die heeltyd verloor.
Wat vir ons van belang is, is dat rugby die suiker om die bitter pil was deur middel waarvan die «Nasionale» Party-regering die «nuwe» Suid-Afrika aan die publiek verkoop het. Iets in die trant van «as julle internasionale rakbie wil speel en kyk, dan moet julle eers julle selfbeskikking prysgee». En ongelukkig het die 7-delaanbrigade (die meederheid) daarvoor geval.
Nou wil dit voorkom asof rugby vanself ‘n stille dood wil sterf, ten spyte van, of miskien te danke aan die «nuwe» Suid-Afrika. In weerwil van wat die rugbysegsmanne te sê het, lyk dit na gesonde verstand dat die werklike rede vir afnemende openbare belangstelling gesoek moet word in die kwotastelsel wat al hoe meer deel word van die Suid-Afrikaanse rugbytoneel. Rugby sal nooit weer rugby wees nie voor ons weer ‘n eie land het of dan ten minste ‘n land waar velkleur nie ‘n kwalifikasie is vir universiteitstoelating of insluiting in ‘n sportspan nie. Teen die tyd dat laasgenoemde gebeur, sal rugby waarskynlik net nog ‘n vae herinnering uit die gryse verlede van Suid-Afrika wees, of anders, geleenthede waar die Sipho’s kan kopstamp en messteek.
Anglikaanse aartsbiskop Desmond Tutu, buikspreker van Brittanje, sê Suid-Afrika verdien ‘n Springbokspan wat sy reënboognasie verteenwoordig.
“Nou, byna 20 jaar later, betreur ek die skilpad-tempo waarteen transformasie op die hoogste vlak gedoen word,” het hy gesê in ‘n brief aan die Cape Times.
Tutu het kritiek uitgespreek oor die SA Rugby-unie (Saru) vir die pas van transformasie in die span, en het gesê dit is “baie seer” dat swart spelers as “spanlede op die kantlyn sit en nooit die kans gegun word om hul spore te verdien nie.”
Hy het gesê die land verdien ‘n span wat die “volle spektrum van die reënboog wat ons definieer” verteenwoordig.
“Sekerlik, met die 20ste herdenking van ons vryheid van gedwonge apartheid, is daar ‘n paar donker buiteperde daar buite wat kan hardloop saam met die bruin en die kastaiingbruin in die resies?”
Saterdag speel die Springbokke weer teen Argentinië. Hulle begin-15-tal sluit drie gekleurde spelers, en die oorblywende 12 is wit. Twee van die agt spelers op die bank is swart.
Skoppensboer lees ook netnou op praag die artikel oor die nuwe rassekwotas wat die geagte minister van sport, Fikile Mbalula wil afdwing. Daar moet nou 60% swart spelers wees. “Onrealisties!” roep die rugbyskrywers in die koerante uit.
Nou wonder Skoppensboer by sigselwers: Rugby, vriend of vyand? Daai Amerikaanse joernaliste van die Financial Times, Patti Waldmeir, het mos in haar boek Anatomy of a Miracle oor die De Klerk-regering se netjiese kapitulasie aan die ANC geskryf: “Afrikaners swopped apartheid for rugby and they thought they had made a good deal.”
Baie Afrikaners sal seker hul erfgrond, familieplase, voorstedelike huise, asook Versamelde Werk van Langenhoven wat heel bo buite bereik op die boekerak staan, vir rugby verruil. Sommer hul vrouens ook, as dit daarop aankom.
Maar is rugby die prys werd? ‘n Amerikaner het eenkeer vir Skoppensboer gesê om ‘n seiljag te besit, is soos om met ‘n reënjas onder ‘n stort te staan en honderddollarnote op te skeur. Dis ‘n duur plesiertjie.
Is daardie paar oomblikke van gewoonlik drankbenewelde ekstase as die Springbokspan ‘n drie druk of met ‘n skop deur die pale slaag die miljarde rande wat Afrikaners in hul gunstelingsport stort, werd? Want die rugbystadions wat oral in die land pryk en deesdae al hoe meer vir sokker gebruik word, is nie met staatsgeld gebou nie. Nee, dit was kaartjieverkope en skenkings en borgskappe wat dít alles tot stand gebring het.
Geld uit die volk se sakke. Wat nou onder die heerskappy van Fikile Mbalula ressorteer. En al die brandewyn-en-coke-drinkende, hardebaardrugbybase spin deesdae soos klein katjies rondom Mbalula se voete, nie waar nie?
Wat het rugby-administrateurs en Agri-SA in gemeen? Albei is amper méér ten gunste van rassetransformasie as die ANC self! Agri-SA wíl die boere se grond deur “opkomende boere” laat oorneem. Trouens, hulle bied selfs aan om daarmee te help. Net so bestee die rugbybase miljoene van hul Afrikanerondersteuners se geld om swart skool- en klubspanne op te lei, ten einde rugby binne die afsienbare toekoms te verswart.
Elke rugbyspeler kry trane in sy oë as hy die onderbroekvlag sien wapper. Die draers van die Groen en Goud sing Oom Kosie Sukkel in Afrika met stemme wat van emosie bewe!
Daarom dink Skoppensboer dat ‘n swart Springbokspan met ‘n halwe blanke speler wat die demografie van die land weerspieël, onvermydelik is. Dis dan wat almal uit die diepte van hul harte begeer en al jare lank bepleit.
Laat die Blou Bulle maar dan die Swart Bulle in pienk truie word. En laat die Stormers of die Cheetahs onderskeidelik Xhosa- en Sotho-sprekend raak. Ten minste sal dit ‘n verandering wees ná soveel Afrikanerspelers wat al hul Afrikaans voor die kameras vergeet.
Maar dink net aan die bedekte voordeel vir Afrikaners. Die miljarde rande wat ons stadions en seisoenkaartjies en bier en vervoer en parkeerplek en petrol en wat nog bestee het om Rugby te aanbid, sal skielik ‘n ander heenkome vind. Dalk kan ons daarmee Afrikanerbesighede begin om vir ons mense werk en welvaart te skep. As ons net vyf persent van die fondse wat rugby opslurp aan die Afrikaanse kultuur bestee, sal ons weer operasterre, vol teaters, asook weekliks nuwe Afrikaanse films of boeke hê! Nuwe Afrikaanse media op die internet. Beurse vir studente.
Pleks van die Engelse sport rugby, kan ons gerus weer atletiek begin doen waar mense teen tyd of afstand of hoogte meeding en dit moeiliker is om kwotas in te voer. Of ons kan die skermkuns of skaak of yshokkie begin beoefen. Gholf. Niemand het nog ooit vir Ernie Els of Retief Goosen aangesê om swart te word nie. Sporte waarin die ANC-kaders ewe min as in Afrikaanse kultuur belangstel, want daar is nie groot somme geld wat vloei en in die vorm van salarisse of fooie afgeskep kan word nie. Daar is wel groot geld vir beroepsgholfspelers, maar dié word gewoonlik buite die land verdien.
En wat van ‘n eie Afrikaner- Olimpiese Komitee wat by die IOK aansoek om lidmaatskap kan doen? Dan is ons mos vir goed van Fikile Mbalula en sy politieke inmenging in sport ontslae.
Ook op skool is die rugbykultuur ongesond. Vele middelmatige onnies wat hul onderrig afskeep, het al as amateurrugby-afrigters jare by skole geslyt. En die hoofseun is mos gewoonlik die kaptein van die rugbyspan. Net soos die eerste span een en almal prefekte word en daardie skrander, skraal outjies wat dalk eendag ‘n Microsoft kon begin of die atoombom weer kon uitvind, afgeskeep en ontmoedig word.
En dan: vanaf ouderdom 13 is al die skoolseuns al op stereoïdes, drink proteïenaanvullings, bou spiere en doen kragoefeninge, alles in die hoop om die eerste span te haal.
Jare later gaan hulle vroeg dood, as hulle nie met krukke moet loop van al die knie-operasies wat hulle moes ondergaan nie. En die stampe en skoppe teen die kop wat hulle opdoen, lei in vele gevalle tot harsingskudding, breinskade en wat nog.
Moontlik het breinskade jou in in die verlede vir ‘n politieke loopbaan in die Nasionale Party gekwalifiseer. Was FW de Klerk ooit ‘n rugbyspeler? Of Pik Botha?
Die ANC se planne om sport verder te verswart met hul nuutste kwota-reëls, is steeds op die kaarte, maar sal nie voor Mei gebeur nie.
Die minister van sport hou vol dat hulle sal optree teen “ongetransformeerde” spanne.
Gert Oosthuizen, oud-Broeder en die adjunk-minister, is ‘n lid van die Strategiekomitee in die parlement vir die ANC, en is doodstil oor die jongste anti-wit dreigemente.
Die teiken is ook van toepassing op sportsoorte se bestuurs- en administrasiestrukture.
Fikile Mbalula, die voortvarende minister van sport, en die Suid-Afrikaanse Rugbyunie (Saru) het Maandag kopgestamp oor die persentasieregstelling van swart spelers op nasionale vlak.
Ná ‘n vergadering van drie ure lank tussen die departement van sport by Saskok se hoofkantoor in Olympic House, Johannesburg en die vyf grootste sportbeheerliggame, het die ANC begin terugkrabbel oor die tydskaal.
Maar Mbalula het volgehou dat al vyf unies aan sy transformasieteiken onderwerp word om te verswart.
Mbalula het verlede week gesê nasionale spanne sal uit 60% swart spelers moet bestaan voor die nuwe regering in Mei in werking tree.
Jurie Roux, Saru se uitvoerende hoof, sê hy sal graag saam met die regering werk om transformasie in rugby te bevorder.
Roux weet goed, net soos wit rugby-kykers, dat alhoewel die blokkaartjieverkope by wedstryde deur maatskappye gedek word wat transformasie wil aanmoedig, die DStv-betaalkanaal sal ondergaan as rugby moet verswart.
Wit rugby is die DStv se gans wat die goue eiers lê en Mandela se destydse verskyning in die groen trui was kennelik die enigste verswarting wat Suid-Afrikaanse rugbyliefhebbers in gedagte gehad het.
“Hopelik stem ons almal saam om ’n sinvolle plan te bedink,” het Roux aan Beeld gesê. Die “sinvolle plan” waarna Roux verwys, is duidelik een of ander truuk om die verswarting van rugby effens langer uit te stel om DStv te red.
Mbalula het glo by die vergadering te kere gegaan oor die “mantel van oneerlikheid” van sekere wittes wat beloftes maak, maar te min doen om te verswart.
Hy het verlede week verklaar dat sportsoorte wat weier om te transformeer, verbied sal word om aan internasionale kompetisies deel te neem.
Mbalula het met verwysing na Naspers gesê “die media is ’n spul losers” wat sensasie soek oor transformasie.
Dit lyk dus asof Mbalula nie beïndruk is met Naspers se stadige tempo van verswarting nie, ten spyte van die mediamonopolie se volgehoue verbintenis daartoe.
In die jaar 2024 vind die Olimpiese Spele in Parys plaas. Dié stad het presies ‘n eeu gelede, in 1924, die Spele aangebied en daarom het die Olimpiese Komitee gevoel dat die Franse hoofstad verdien om weer as gasheer vir die Somerspele op te tree.
In die Stade de France ten noorde van Parys word daar oor die luidsprekers in die volgepakte stadion op Frans afgekondig: “Dames en here, verwelkom asseblief die atlete vir die Olimpiese Spele van 2024 in Parys!” Die skare juig asof op bevel en stadig begin een span na die ander die stadion binnestap. Soos die tradisie bepaal, neem die span van Griekeland die voortou, met hul blou en wit vlag wat onder die spreiligte wapper. “La Grèce!” kondig die omroeper hulle aan.
Daarna verskyn een land ná die ander alfabeties in die stadion. Ná Griekeland kom Afghanistan met hul swart, rooi en groen vlag verbygeloop. Daar is uiteindelik vrede in die land, ná jare van konflik en hul mans en vroue glimlag oënskynlik gelukkig vir die kameras.
Aan die suidekant van die stadion sit ‘n opgeskote Franse seun langs sy vader wat ‘n ingenieur by France Télécom, een van die plaaslike telekommunikasiemaatskappye is. Soos dit die Franse se geneigdheid is, is albei netjies aangetrek. Die seun dra ‘n kakiekleurige katoenlangbroek en ‘n wit langmouhemp waarop die groen krokodilltjie van Lacoste, die nasionale obsessie, pryk Gendaglik dra die vader nie ook Lacoste nie, maar ‘n vlootblou Italiaanse linnepak, met daaronder insgelyks ‘n wit linnehemp.
“Kyk pa, wie is daardie land, net agter Afghanistan?” Terwyl die skare en die aankondiger nog hul aandag by Afghanistan bepaal en Algerië reeds agter die onbekende groep atlete sigbaar is, spekuleer pa en seun enkele oomblikke lank oor wie dit kan wees.
“Dis ligte mense, waarskynlik Skandinawiërs. Miskien Denemarke,” sê die pa aan sy seun met daardie soort alwysheid wat eie aan ‘n Parysenaar en ‘n ingenieur daarby, is. Skielik val dit die vader by dat die letter D eers ietwat later in die alfabet volg en glad nie tussen Afghanistan en Algerië inpas nie.
“Maar kyk hoe hoe bruingebrand is hulle! Dit lyk nie asof hulle van ‘n koue land af kom nie?” sê-vra die seun ietwat snipperig aan sy pa.
“Ons sal seker binne enkele oomblikke hoor,” meen die pa, ietwat verleë ná sy skoot in die donker.
Die skare lawaai en dan kom die eerste eggogeluide uit die luidsprekerstelsel. Die aankondiger sê: “En al die pad vanuit…”
* * *
Elf jaar tevore in Suid-Afrika, in die jaar 2013 om presies te wees, gaan dit baie ver van Parys en die Stade de France, nie goed nie. Daar word wel rugbywedstryde in die verskeie ewe beroemde stadions van die land gespeel, maar sport is geen plesier meer nie. Rassekwotas is onlangs strenger gemaak en die toeskouers van Loftus Versfeld dreig om hul geliefde Blou Bul-span te boikot omdat die Blou-Bul-bestuursmaatskappy sonder om te blik of te bloos die rassekwotas instel en eerbiedig.
Die meeste blanke Afrikaners voer ‘n bittere stryd om oorlewing. Hulle is reeds stelselmatig uit die staatsdiens, die banke en die groot maatskappye geweer. Baie werk nou vryskut en deeltyds, boer hier en daar, of maak ‘n bestaan as knutselaars, klein vervoerkontrakteurs of eienaars van vulstasies. So pas het die politieke party waarvoor die meeste stem, egter tesame met die ANC ‘n selfs strenger swartbemagtigingswet in die parlement aanvaar wat alle maatskappye dwing om tot 40% swart aandeelhouding te hê. Diegene wat die wet oortree, sal tronkstraf op die hals haal.
Daagliks bereik die nuus van plaasmoorde en ander vorme van sadistiese geweld die moedelose volk wat in hul verslete klein motortjies op die snelweë rondry terwyl hulle ‘n groot deel van hul besteebare inkomste in die vorm van peperduur petrol letterlik verbrand. Rondom hulle jaag swartmans en -vroue in luukse Duitse sedans en viertrekvoertuie verby, met ‘n argeloosheid wat spreek van mag en die weelde wat dit moontlik maak. Af en toe kom een so ‘n voortuig met blou ligte verbygejaag en moet al die verslete klein motortjies padgee as ‘n BBP in die regering of die munisipaliteite, tesame met sy voertuie vol lyfwagte en handlangers, die ander voertuie so te sê van die pad afdruk.
Rooi Oktober, die 10de, 2013
Op Krugerdag 10 Oktober 2013 vind die Rooi Oktober-optog na die Uniegebou plaas. Slegs 600 Afrikaners neem daaraan deel, maar vir elkeen wat op ‘n Donderdagoggend opdaag, sou ‘n duisend graag daar wou wees. Via sosiale media versprei foto’s en kommentaar oor die gebeurtenis soos ‘n veldbrand. Benewens ‘n negatiewe hoofartikel in Beeld, ignoreer dié koerant, asook die Sondagkoerant Rapport, die betoging geheel en al, hoewel dit gaan om geweld teen hul eie lesers.
Dit verteenwoordig min of meer ‘n keerpunt. In die daaropvolgende maande neem ontevredenheid oor sadistiese geweld, regstellende aksie, korrupsie en wanbesteding van openbare fondse drasties toe. ‘n Proses van verandering in die openbare mening wat voorheen jare of selfs dekades sou geneem het, geskied binne enkele maande, danksy Facebook, Twitter, Disqus en ander sosiale media. Afrikaners verdeel in twee groepe: die meer fatsoenlikes wat praat van “keelvol” en die ander wat sommer prontuit vir almal wat wil hoor, vertel: “Ons is gatvol.”
Tussen Krugerdag en Geloftedag van 2013 vind ‘n stille revolusie plaas waaroor die HSM (hoofstroommedia) nie eens berig nie. Soos alle revolusies begin dit klein: in kafees, in huise, komiteekamers, vergadersale waar geen joernalis of TV-kamera ooit kom nie; daar word intens gepraat, met mekaar koppe gestamp, planne beraam en strategieë bedink.
Op die duur besef almal wat hulle te doen staan. Onder die voorwendsel van demokrasie, is die land deur plunderaars oorgeneem. Die wetteloosheid en korrupsie strek hulle ten goede, want almal is omkoopbaar en die staatskas waar al die geld versamel, is die plek waar elke misdadiger en oneerlike sakeman kan kom “skep”. Selfs buitelandse rampokkers is welkom, net nie Afrikaners nie. Dit geld ook die munisipaliteite waar bedrog en korrupsie aan die orde van die dag is.
Jare lank voer mnr. Jaap Kelder van die Nasionale Belastingbetalersunie reeds hofsake in ‘n poging om munisipaliteite te dwing om hul wanbesteding te staak en behoorlike dienste aan dorpe en stede te verskaf. Hy versprei vergeelde boeke van Leon Louw en Frances Kendall van die Vryemarkstigting waarin ‘n kantonstelsel vir Suid-Afrika in die vooruitsig gestel word.
Tydens ‘n vergadering van aktiviste iewers in Pretoria, staan iemand op en sê: “Hierdie korrupte Afrikastaat en sy groep plunderaars sal vanself in duie stort. Om te oorleef, kort ons twee goed: kapitaal en veiligheid.”
Daar word aan die werk gespring. Landwyd word honderde koöperatiewe spaarverenigings gevestig en binne enkele maande vloei miljarde rande uit die banke daarheen. Agterna word dit in produktiewe toerusting, geboue, goud en buitelandse valuta omgesit. By die Reserwebank van Suid-Afrika, wat deur ‘n Litause goewerneur, me. Gill Marcus, beheer word, word daar kop gekrap oor waarom die land se geldvoorraad skielik met twintig persent gedaal het. Die groot vier banke sukkel om genoeg deposito’s te in en die sentrale bank weet nie of hy rentekoerse moet laat styg of daal nie.
“Hierdie is ‘n oorlog, ‘n lae-intensiteitskonflik,” sê nog iemand in ‘n kafee in Randburg. “Daar is die semantiese oorlog, die daaglikse propagandakanon met woorde soos ‘apartheid’ en ‘rassisme’ wat oopgetrek word, maar dan ook die terreur in die vorm van plaas- en huisaanvalle wat voortwoed. Ons is besig om die semantiese oorlog op die internet en op sosiale media te wen, maar die fisieke oorlog teister ons steeds. Die gruweldade en uitwissing vind deurlopend plaas.”
“Wel, ons is goed op pad om ‘n nuwe finansiële stelsel vir Afrikaners te vestig,” antwoord sy gespreksgenoot. Hy is effens bles, met ‘n welige goudbruin snor. “Ons het reeds meer as 100 miljard rand se deposito’s en met al die geld wat nou in Afrikaner-mikrobedrywe belê is, begin ons ‘n tekort aan mannekrag ondervind en ons wil nie volksvreemdes begin aanstel nie. Dit laat ons met ‘n probleem, ook wat veiligheid betref. Wie gaan ons oppas? Ons kan nóg op die polisie, nóg op privaatveiligheidsmaatskappye vertrou. Ons moet so gou moontlik gemeenskapsveiligheidsdienste vestig, saamwerk met buurt- en plaaswagte. Die resep is reeds daar: dit moet net uitgebrei word.”
Via die internet, sms’e en ander alternatiewe media word ‘n reuseveldtog geloods. Met behulp van amptelike demografiese statistiek oor taal en ras, word min of meer bepaal waar Afrikaners in die land woon en só word sektore afgebaken en die veiligheidsbehoeftes bepaal. In rustige landelike gebiede sonder veel volksvreemdes is slegs monitoring en nooddienste nodig. Maar in stedelike gebiede met groot plakkerskampe, asook landbougebiede waar plaasmoordenaars deur radikale akademici en buitelandse NRO’s aangehits word, is privaatreaksie-eenhede met wapens, voertuie en kommunikasietoerusting nodig. Dit kos ‘n paar honderd miljoen rand.
Geloftedag op 16 Desember 2013 is die eerste keer in die geskiedenis dat Afrikaners nie net toesprake maak en koffie drink nie, maar ook – soos Jode by sinagoges – onder mekaar aandele in veiligheidsmaatskappye en -koöperasies verkoop. Teen Maart 2014 is groot dele van die land reeds baie veiliger. Die ANC-minister van veiligheid en sekuriteit verskyn op TV om aan te kondig dat die misdaadkoers gedaal het, “vanweë die volgehoue harde werk van my amptenare”. Die meeste Afrikaners hoor dit egter nie, want hulle kyk nie meer SAUK nie en lees ook nie die Nasperskoerante wat reeds jare lank ‘n semantiese oorlog teen hul eie lesers voer nie.
Gedurende 2014, 2015 en 2016 ontwikkel daar geleidelik ‘n nuwe kultuur onder Afrikaners. Teenoor die selfvernietigende individualisme en spreekwoordelike broedertwis van die verlede, ontstaan nou ‘n gees van saamstaan en “kom ons word sáám sterk en vry”. Die groot statussimbool is nie meer dié van die Bantoe, “kyk hoe duur is my motor” nie, maar “kyk hoeveel doen ek vir my volk”. ‘n Soort Spartaanse gees van oefening en paraatheid, dog ook trots op Afrikaans-wees, neem oor by die ou, leë materialisme en masochisme waarmee hulle só lank deur die hoofstroommedia en die korporatiewe adverteerders gebreinspoel is.
In dié jare verrys nuwe supermarkte en kafees, maar ook hoëtegnologiebedrywe. By Kleinfontein, oos van Pretoria, word een wolkekrabber ná die ander gebou wat kantore huisves van waar ‘n horde jong Afrikaanse programmeerders IT-dienste aan veral Duitsland verskaf. Afgetrede Duitse onderwysers word opgekommandeer om verkoopsmense taalvaardig te maak. Maar in Duitsland self word kantore in al die vernaamste stede geopen waar die toegewydheid, die hardwerkendheid en professionaliteit van die Afrikaner-Silicon-vallei besig word. Boonop daal die rand aanmekaar en is die Afrikaners se tariewe uiters mededingend as dit in euro omgereken word.
Insgelyks op Kleinfontein, word ‘n hospitaal en opleidingsentrum vir verpleegpersoneel gebou wat nie net mediese sorg aan Afrikaners verskaf nie, maar operasies teen mededingende tariewe aan Britte verskaf. Oral in Brittanje verskyn geteikende internetadvertensies: “Need an op? Come to Kleinfontein, your medical paradise.”
Iewers bestuur ‘n finansiële komitee die toevloei van buitelandse valuta en kapitaal na die Afrikanerekonomie. Heelwat daarvan word op allerlei vindingryke maniere geneutraliseer sodat die res van Suid-Afrika op sy gewone trant voortsukkel, met ‘n swak rand, stagflasie, vervallende infrastruktuur en staatskuld wat hand oor hand toeneem.
Tekens van voorspoed en welvaart begin onder Afrikaners sigbaar raak. Maar hulle ry steeds verslete klein motortjies en bakkies, met ‘n horde volkseie werktuigkundiges wat hul voertuie onderhou. Rondom Orania in die Noord-Kaap verrys ‘n tweede tegnopool waar veral laboratoria opgerig word, wat globale navorsingsdienste aan maatskappye in die Noordelike halfrond verskaf. Daar word ook hotelle, vakansie-oorde en konferensiesentrums opgerig wat toeriste van oor die aardbol aanlok, met goeie diens en volmaakte veiligheid.
Teen 2020 is Suid-Afrika se staatskas so byna-byna leeggesteel. DIe begrotingstekort beloop 30% en die staatskuld trek by 120% van BNP. Tyd om van die staat se bates te begin aankoop. Van die vervalle staatshospitale word vir ‘n appel en ‘n ei aan Afrikaners verkoop, met natuurlik ‘n bietjie omkoopgeld wat die transaksie olie, soos dit maar gewoonlik die geval met ‘n Suid-Afrikaanse staatsamptenaar is. Desperate ANC-amptenare verkoop selfs van hul tolpaaie om inkomste te verkry.
Vanaf 2015 begin Afrikanerkantonne een ná die ander onafhanklikheid van die sentrale regering verklaar, kragtens artikel 235 van die Suid-Afrikaanse grondwet wat luil:
Die Suid-Afrikaanse bevolking as geheel se reg op selfbeskikking soos in hierdie Grondwet vergestalt, belet nie, binne die raamwerk van dié reg, die erkenning van die konsep van die reg van enige gemeenskap wat ʼn gemeenskaplike kultuur- en taalerfenis deel, op selfbeskikking binne ʼn territoriale entiteit in die Republiek of op enige ander wyse, soos deur nasionale wetgewing bepaal.
In wese is dit ou blanke munisipaliteite, tesame met omliggende plase, wat afstig. Die sentrale regering staan magteloos om die proses van afstigting te keer, want sowel die grondwet as die internasionale reg maak daarvoor voorsiening. Een van die eerste dorpe wat tot dié stap oorgaan, is Heidelberg, hoofsaaklik om die Hoër Volkskool van ondergang te red. Toe die Heidelbergkanton tot stand kom, is dit asof ‘n sluis oopgetrek word en oral in die land vind vergaderings plaas waar selfbeskikking uitgeroep word. In plaaslike en internasionale howe woed allerlei hofsake, maar intussen steur gemeenskappe hulle nie meer aan die ANC-munisipaliteite, die staat of, les bes, die Ontvanger van Inkomste nie. Groot verwarring heers in die Suid-Afrikaanse howe, wat geen saak van die Ontvanger teen ‘n oud-Suid-Afrikaanse belastingbetaler kan aanhoor alvorens daar uitsluitsel kom oor watter hof in die nuwe kantonne oor jurisdiksie beskik nie.
Die Kantonale Bank van Heidelberg doen fluks sake en begin selfs sy eie geldeenheid uitreik wat so min of meer aan die euro gekoppel is. Die eerste wolkekrabber is reeds in Heidelberg in aanbou om in die vraag na kantoorruimte en verblyf te voldoen.
Binne die eerste paar jaar van die nuwe Afrikanerbeweging, ontstaan ‘n groot mannekragtekort. Pensioenarisse word heropgelei, van skootrekenaars voorsien en selfs tieners op skool begin op ‘n vroeë ouderdom deeltyds werk omdat die ontluikende Afrikanerekonomie voortdurend nuwe werknemers benodig. Volgens beskikbare syfers, behaal die groeikoers in sommige jare ‘n ongehoorde 20 persent! Soos wat Afrikaners loskom van die parasitiese, korrupte stelsel van Suid-Afrika, is hulle soos atlete wat met gewigte aan geoefen het en nou skielik vry kan hardloop.
Vliegtuie uit Australië, Nieu-Seeland en Kanada is skielik volgepak met terugkerende Afrikaners wat onmiddellik in die netwerk van kantonne opgeneem word. Hul kinders word weer aan Afrikaans blootgestel met dubbelmediumonderrig in Afrikaans en Engels, met ‘n geleidelike oorskakeling na Afrikaans.
Met die staatskas wat leeg bloei, verklaar die ANC-bewind hom bereid om van sekere kampusse ook ontslae te begin raak. Pretoria, Potch en Bloemfontein word sommer gelyk aan ‘n Afrikanerkonsortium verkoop. Die bestaande kleurlingrektore en blanke apparatsjieks wat dié instellings oor die jare probeer verengels en venietig het, word voor die voet afgedank. Hulle word nie eens toegelaat om hul lessenaars leeg te maak nie, maar word deur veiligheidspersoneel van die perseel verwyder. Die akademiese personeel word insgelyks gesuiwer van marxiste, feministe en ander geestelik versteurdes wat met ‘n pakkie valium huis toe gestuur word.
Teen 2020 doen Der Spiegel die eerste groot artikel oor “Das Afrikanerwirschaftswunder” en ‘n horde internasionale TV-joernaliste sak op die Afrikanerkantonne toe om ondersoek in te stel na die geheim van hul verbysterende sukses. Hulle kom agter die spaarkoers is omtrent dertig persent en daar bestaan ‘n stelsel van permanente opleiding waaraan almal deelneem, van kleuters tot bejaardes in hul sewentiger- of tagtigerjare – alles in Afrikaans. Meesal loop mense in kortbroeke, tweekleurhemde en vellies rond en stel meer in hul finansiële beleggings as in verbruik belang. Kort-kort skenk ‘n ryk Afrikaner ‘n vleuel aan ‘n hospitaal, skool of universiteit wat aangebou word en waar nog werk vir sy volksgenote geskep word.
Selfs met die diaspora-Afrikaners terug in die vaderland, raak die arbeidstekort egter nypend. Soos in Japan, is daar oral outomate wat koffie, tee en koeldranke bedien. Selfbedieningsrestaurante wat deur een of twee mense bedryf word en wat slegs van weggooibare borde en eetgerei gebruik maak, is die norm.
Daarom word ‘n nuwe immigrasieplan soos laas in die vyftigerjare van stapel gestuur. Lande en gebiede in Europa word geïdentifiseer waar armoede en werkloosheid heers en werwingskantore word geopen om jong immigrante na die Afrikanerkantonne te lok. Tot ‘n honderdduisend Europese immigrante word jaarliks met skepe na Suid-Afrika gebring, met Afrikaanse lesse en ‘n inburgergeringskursus wat reeds op die skip begin, nes in die vyftigerjare. Die nuwe immigrante word deur die Afrikanerekonomie geabsorbeer en van die vervalle stedelike gebiede in Pretoria, Roodepoort en Randburg word herwin om hulle te kan huisves. Die Gilde van Afrikaanse argitekte hou jaarliks ‘n groot kongres waar nuwe boustyle en tegnologie wat die minimum arbeid vereis, bespreek word. Dit gaan egter ook daaroor om ‘n nuwe Afrikaanse omgewing te skep, wat tegelyk modern en inheems Afrikaans is. In die kafees waar jy self jou koffie by ‘n masjien moet gaan tap en jou koeksister uit ‘n outomaat val, argumenteer filosowe, kunstenaars en teoretici oor presies wat suiwer Afrikaanse argitektuur of kuns sou wees en wat nie.
Intussen ploeter Suid-Afrika op sy ingeslane weg voort. Die utopie van gelykheid, kollektiwisme, nie-rassigheid, regstellende aksie, diversiteit, bemagtiging en die eerwaarde Jesse Jackson se “reënboognasie” word gaandeweg verwesenlik. Dit lyk min of meer soos Zimbabwe met werkloosheid in die orde van tagtig tot negentig persent. Trouens, vele Zimbabwiese immigrante begin noordwaarts emigreer omdat omstandighede daar beter as in Suid-Afrika is.
Omdat die ekonomiese koek – of eerder ‘n kolwyntjie – al hoe kleiner word, is daar ook meer politieke konflik tussen die lede van die regerende elite. Sluipmoorde tussen leiers van partye, maar ook binne partye neem toe. Mevrou Zille word tussen die oë deur ‘n Zoeloe-sluipskutter uit Nkandla gepot en die gemiddelde standaard van politieke dans op die verhoog styg ‘n paar kerwe.
NAVSFED se embleem, wat reeds vir internasionale byeenkomste gebruik is
Die Afrikanerkantonne het hul eie probleme en word ietwat multikultureel, want al hoe meer Pools, Frans, Duits en Nederlands word op straat gehoor soos wat nuwe immigrante aankom.
Teen 2022 word die netwerk van Afrikanerkantonne die grootste ekonomie in Afrika en steek dié van Suid-Afrika verby. Groot dele van wat steeds Suid-Afrikaanse grondgebied is, word deur Afrikanerboere en -entrepreneurs opgekoop met die oog op herwinning en uitbreiding.
Om lid van die Olimpiese Komitee te word, het mens nie ‘n onafhanklike staat nodig nie. Daarom is die eerste stappe om ‘n Afrikaner- Olimpiese Komitee te vestig reeds in 2012 deur organisasies wat met volkseie sport gemoeid was, soos die Nasionale Afrikaner Volkseie Sportfederasie (NAVSFED) geneem om ‘n aansoek om lidmaatskap in te dien.
In 2014 is die aansoek ingedien en reeds vanaf 2016 neem ‘n Afrikanerspan aan die Olimpiese Spele deel.
* * *
“En al die pad vanuit Suider-Afrika (op Frans praat die aankondiger van Afrique australe wat so min of meer die hele streek beteken, dus van geen spesifieke land nie, want daar is atlete vanuit Namibië ook in die span), die Afrikaners!”
Skielik word die hele Stade de France stil, ademloos. Die skare staar hulle aan, asook die anderhalf miljard televisiekykers wat op daardie oomblik na die openingseremonie van die 2024-spele kyk. Met ligte tred, gemaklik, stap ‘n sestigtal vreemde wesens uit die verre Suide die stadion binne. Hulle dra gemaklike klere: wit linnebroeke, groen kleurbaadjies met ‘n Springbokembleem op, maar – knipogie na ‘n oorlog lank gelede – vilthoedens met die een rand opgeslaan. Die vroue-atlete dra ‘n soort postmoderne kappie, met lang wit linnerokke wat by die mans se broeke pas. Hulle sweef soos Walkurebruide die stadion binne.
Dan haal die mans hul hoedens van hul koppe af en wuif vir die skare, om ‘n verskeidenheid blonde en donker haardosse, met selfs ‘n rooikop onder hulle, te ontbloot.
Die applous is oorverdowend. Nie net is die verwagtinge groot vir die span uit die Suide van Afrika nie, maar met hul ligte dog sonbruin velle, straal hulle iets besonders, amper goddeliks, uit. Voor stap ‘n jong meisie in haar lang rok en stylvolle kappie. Aan ‘n stok dra sy die eeue oue oranje-blanje-blou, waarvan die kleure skokkend helder onder die flitsende kameras vertoon.
In die span is daar ‘n Pool of twee wat inderhaas kantonale burgerskap moes verkry en Afrikaans nog bietjie krom en skeef praat, maar soos wat eers Albanië en dan Algerië agter die Afrikanerspan inval, bestaan daar min twyfel oor wie in dié geledere die ware A-span is.
Op die pawiljoen sê die Franse seunskind aan sy pa: “Natuurlik, dis die Afrikaners!”
“Mais oui, dis hulle,” antwoord die vader, ietwat verleë. “Hoe kon ek hulle met Skandinawiërs verwar? Aan die ander kant, vir Afrikane lyk hulle só… wit. Ek wens die Franse span kon só gelyk het.”
Jy sal hom vind daar waar hy deur die strate van menige Westerse stad drentel – veral in Statebondshoofstede soos Londen, Dublin en Sydney.
En in die stede en dorpe van Suid-Afrika is hy ‘n algemene gesig… die eensame, groot Afrikanerman wat die Springboktrui met geregverdigde trots dra. Dis asof die dra van die nasionale rugbytrui hóm die regte Springbokspeler maak, die wenner – al is dit net vir ‘n rukkie.
En wie kan hom blameer? Die Springbokke – daardie voortreflik gevormde atlete van ‘n fisieke spel wat volmaak by die rowwe Afrikanerman pas – is legendaries. Hulle was nog altyd een van die twee topspanne op aarde. Dis ‘n geweldige bron van trots… want hulle is inderdaad wénners!
Deur die Springboktrui in die openbaar te dra, ontvang Afrikanermans uiteindelik daardie positiewe erkenning, daardie internasionale ego-inspuiting, wat hulle ontsê word sedert hulle – deur hul eweknieë in die Weste – geblameer word vir al die probleme wat swartes in Suid-Afrika teister.
Trouens, dit is feitlik die énigste bron van trots wat die Afrikaner toegelaat word om te koester… die enkele erkenning waarop hy of sy mág aanspraak maak. Want hulle bevind hulle in ‘n sosiokulturele en polities-ekonomiese omgewing wat hulle, asook hul hele wese, slegs apartheidsterme beskou. Soortgelyk aan Duitsers ná die tweede wêreldoorlog, is die Afrikaner letterlik van al sy prestasies vóór apartheid – tot in sy diepste geskiedkundige wese – gestroop.
Sy unieke taal, Afrikaans – die derde jongste Germaanse taal op die planeet – word steeds gekriminaliseer en gemarginaliseer as “die taal van die verdrukker”… en as die onmodieuse “dumb Dutchman”-taal deur vermetele, gebore Engelssprekendes in Suid-Afrika bespot.
Sy legendariese militêre manhaftigheid – soos weereens tydens die Angolese oorlog vertoon is – is insgelyks gekriminaliseer. Daardie dapper jong Afrikanermans – waarvan baie destyds ‘n skamele 18 jaar oud was – en wat die Weste gehelp het om die Koue Oorlog te wen, word vandag deur die oorheersend swart ANC-regering as niks anders as wrede “apartheidsmoordenaars” voorgestel nie. ‘n ANC wat destyds vir die ander kant geskree het.
Die besondere prestasie en sukses om Suid-Afrika tot die rykste, magtigste en ontwikkeldste land in Afrika op te bou, is so te sê deur die swart regering en liberale in die Weste uit die geskiedenis uitgewis – eenvoudig omdat hulle aanneem dat Suid-Afrika se swartes dit in elk geval sou reggekry het, indien dit nie vir die “bose” Afrikaner se “apartheidsingryping” was nie.
Dan noem ‘n mens nie eens die Afrikaner se ongelooflike moed en vasberadenheid om hom letterlik, sonder enige hulp, vanuit die as op te trek wat deur Lord Milner se lafhartige verbrande-aarde-:”oorlogvoering” gedurende die tweede vryheidsoorlog agtergelaat is nie. ‘n Oorlog waarin die Afrikaner in getalle 10/1 oortref is, ‘n oorlog wat 33 000 van sy vroue en kinders in die Britse konsentrasiekampe laat sterf het – en die Afrikaner destyds tot die armste blanke nasie op aarde gereduseer het.
Kortom, die Afrikaner se hele geskiedkundige wese verduur tans dieselfde lot as wat sy plase tydens Milner se gepoogde volksmoord ‘n eeu gelede getref het… behalwe dat dit hierdie keer gaan oor sy verstand wat verskroei is!
Hieroor is die internasionale gemeenskap egter min gepla. En wat die ontstellendste van alles is: dit lyk nie asof dit die meerderheid van die moderne Afrikaners pla nie. Waarom? Ek bedoel, hoe kan ‘n unieke volk met ‘n ongelooflike geskiedenis eenvoudig vergéét, asof niks gebeur het nie?
Wel, dis waar rugby inkom. Die erkenning wat die Afrikaner (-meerderheid) deur rugby ontvang, hou hom skynbaar gelukkig… selfs te midde van die barbaarse chaos in Mandelatopia.
Die soeke na erkenning (thymos) is een van die sterkste dryfvere in die menslike psige. So sterk dat dit selfs deur Francis Fukuyama as die enjin van die geskiedenis veronderstel word. Sy (taamlik gemeenplasige) boek, The end of history and the last man, het menige Westerse leier tot histeriese vreugde oorgehaal, want dit het ‘n utopiese grondslag/regverdiging vir neoliberalisme verskaf nadat die Koue Oorlog teen kommunisme gewen is.
Hoe dit ook al sy, almal van ons smág na erkenning – sommiges meer (en op ‘n groter skaal) as ander. Die puberteitsdrukvlerk op die kattebak van ‘n Ford Escourt mag die ding wees wat jou ego die meeste streel, of ‘n vakansiehuis op Hermanus, of ‘n doktorale titel voor jou naam, of ‘n multinasionale maatskappy wat aan jou (soos aan Kdoos Bekker van Naspers) ‘n uitnodiging na Davos besorg. Wat ook al die grootte en vorm van van jou ego, sal jy deur die vuur loop om dit gestreel te kry. En as dit uiteindelik gestreel word, is jy daardie wénner… dít waarna jy só lank gesmag het.
En dit is presis waarom Afrikaners bereid is om met ‘n verskroeide verstand in ‘n verlore ryk wat deur “edele” barbare regeer word, saam te leef. Want om op die rugbyveld te wen is al die erkenning wat hy (dink) hy nodig het, aangesien hy nes die Springbokke nog nooit werklik verloor het nie. In sy verbeelding is hy steeds “baas van die plaas”.
Die gemene ou Britse Ryksarende het die Anglo-Boereoorlog gewen, maar hulle het nooit daarin geslaag om die Afrikaner se moed te breek nie. Die Afrikaner het die Angolese oorlog loshande gewen, selfs al het hy die vrede verloor, danksy die verraad van sy domonnosele leiers. Die Afrikaner het nooit sy “domein” aan god Mandela moes afstaan nie; hy het dit eenvoudig aan Mandela oorhandig – soos die Springboktrui wat hulle tydens die afsluitingseremonie van die 1995-rugbywêreldbeker aan hom oorhandig het.
Oor die algemeen beskou, is Afrikaners, as individue, steeds (gemiddeld) wenners in Mandelatopia, en elders ter wêreld as uitgewekenes – veral finansieel, nes hul Springbokhelde en -rolmodelle.
Die enigste probleem is dat rugby ‘n spansport is, net soos ‘n nasie… soos ‘n beskawing. Selfs die magtige Springbokke kan net wenners bly solank hulle as ‘n span speel. Dis waarom minder en minder eensame, groot Afrikanermans met hul trotse Springboktruie in die toekoms deur die strate van Westerse stede gaan drentel.
Bees Roux sal binnekort as slot vir die Goue Leeus uitdraf, terwyl die familie van die swart metropolisieman van Pretoria, Johannes Nshimane Mogale, hom “onvoorwaardelik vergewe het”.
In 2010 het die rugbyspeler die 38-jarige sersant op straat in Hatfield doodgeslaan en die jaar daarop in 2011 ‘n opgeskorte vonnis van 5 jaar tronkstraf ontvang. Van die voorwaardes van sy pleitooreenkoms was dat hy R750 000 se vergoeding aan Mogale se gesin betaal.
Die breier van die Leeus, Johann Ackermann, het Maandag bevestig dat Roux (31) heel moontlik as slot gekies vir dié span gekies sal word tydens die komende Curriebekerseisoen. Volgens Manie Booysen, die uitvoerende hoof van die Goue-Leeus-rugbyunie (GLRU), is daar “tegnies gesproke hoegenaamd geen beletsel om Bees te kies nie. Dit sal jammer wees as mense sy betrokkenheid nou verkeerdelik wil beoordeel. Die ou het mos berou gehad.”
Die unie het Roux self genader omdat hy tans probleme ondervind om sy slotposisies te vul. Roux sal tydens die Curriebekerreeks per wedstryd betaal word en het reeds gister saam met die res van die span in Johannesburg geoefen.
“Ons kies hom ter wille van rugby en om geen ander rede nie. Hy is ‘n slot wat beskibaar is noudat hy van oorsee af teruggekeer het,” meen die afrigter, Johann Ackermann. Ons is in ‘n penarie aangesien daar geen ander spelers met ons ‘n kontrak geteken het nie, dus wil ons hom graag in die span intrek en kyk hoe dit gaan.”
Die briewe waarin die Mogale-gesin hul vergiffenis aan Bees Roux uitspreek, het dit vir die unie makliker gemaak om na Roux as speler te kyk.
“Ons het twee briewe wat uit 2011 en 2013 dateer, waarin die ouers en die gesin persoonlik hul seën daaroor uitspreek dat hy rugby speel en waarin hulle hom selfs vir Suid-Afrika wil sien speel,” het Ackermann gesê.
“Dit het ons ‘n taamlik positiewe uitkyk gegee aangesien hulle (die familie) gewillig is om hom te vergewe en hom ‘n tweede kans in die lewe te bied.”
‘n Maand nadat hy op die aanklag skuldig gepleit het, het die Bloubulle-rugbyunie Roux weens kontrakbreuk afgedank en hy het later ‘n kontrak met die Franse klub, die Bordeaux-arende, opgeneem.
In 2012 het hy by die Italiaanse span Treviso aangesluit, vir wie hy tot aan die einde van vanjaar se Europese seisoen gespeel het, terwyl hy ook in die Suid-Afrikaanse Barbare-span in hul wedstryd teen Saracens in Mei uitgedraf het.
Pas nadat hulle ‘n plek in die 2014-Super-Rugby-toernooi deur ‘n punteverskil met die Suidelike Konings in hul promosie-relegasiewedstryde behaal het, bevind die Leeus hul in ‘n krisis wat die slotposisie betref.
Kaptein JC Janse van Rensburg, wat die hoofanker in die voorry vir die Leeus was, het die span verlaat om vir Bayonne in Frankryk te gaan speel, terwyl Julian Redelinghuys oor die naweek ‘n langtermynbesering opgedoen het.
“Ons kyk daarna om nog ‘n slot van iewers af te leen aangesien ons tans net drie fikse slotte in Ruan Dreyer, Jacques van Rooyen and CJ van der Linde het,” het Ackermann gesê.
James Adams, Roux se agent, het gister gesê geen kontrak is gefinaliseer nie en hy onderhandel ook met ’n ander unie wat in Roux se dienste belangstel.
Adams het toegegee plaaslike unies is versigtig om ’n kontrak met Roux te sluit.
Die Suid-Afrikaanse Rugbyunie (Saru) meen die GLRU oortree geen regulasies met Roux se toevoeging tot hul oefengroep nie.
“Daar is niks wetliks of grondwetliks wat spanne daarvan weerhou om spelers met ’n misdaadgeskiedenis te kies as hulle wil nie,” was Saru se kommentaar.
Roux was nie giste vir kommentaar beskikbaar nie. – praag en Sapa
Die Leeus het gister hul weg terug na Super Rugby gevind, ondanks die loesing van 23-18 teen die Southern Kings tydens hul tweede promosie-relegasiewedstryd op Ellispark.
Die Kings moes met meer as agt punt wen om in Super Rugby te bly, maar kon nie genoeg krag monster om hul oor die finale hekkie te loods nie.
Dit is vooraf as een van dié wedstryde van die seisoen aangekondig. Maar die wedstryd het ietwat lusteloos begin vanweë die vele hanteerfoute wat in die eerste helfte gemaak is.
Terwyl die Leeus die wedstryd as die oorweldigende gunstelinge aangepak het ná hul oorwinning verlede Saterdag in Port Elizabeth, het die Kings vroeg in die wedstryd die oorhand verkry.
Die besoekers het in die 11de minuut die eerste punte aangeteken met Scott van Breda wat ‘n strafskop verdoel het.
Van Breda het drie minute later die voorsprong vergroot, maar het die geleentheid verbrou om nog drie punte teen die 20-minute-merk in te oes.
Terwyl Van Breda taamlik sukses met sy skoppe pale toe behaal het, het die Leeus se losskakel, Elton Jantjies met sy visier pale toe gesukkel.
jantjies het drie van sy pogings pale toe verbrou, maar wat uiteindelik nie ‘n groot invloed op die spel sou hê nie.
Desnieteenstaande sy sukkelende skopwerk, was die losskakel se balverspreiding flink en het hy die agterlyn op die voorvoet gehad.
In die 23ste minuut het die Leeus hul eerste geleentheid verkry om die Kings se voorsprong te laat krimp, maar Jantjies se skop het kort van die dwarslat geval.
Sewe minute later het hy egter geslaag en was sy span binne drie punte van die kusspan.
Die tuisspan het toe vir die eerste keer in die wedstryd die voorsprong geneem, toe Derick Minnie vyf minute voor halftyd ‘n doel vanaf ‘n losskrum ná ‘n lynstaan aangeteken het, met Jantjies wat die doelskop verbrou.
Die Kings het egter die laaste sê in die wedstryd gehad to Van Breda ‘n minuut voor pouse ‘n strafdoel behaal, wat die besoekers ‘n geringe eenpuntvoorsprong besorg het.
Ná halftyd het die Leeus daarin geslaag om weer voor te kom deur ‘n strafdoel (11-9).
Die Leeus se selfvertroue het toegeneem en sodoende het hulle hul tweede doel van die wedstryd aangeteken toe Jaco Kriel sy pad oor die doellyn baan, met Janjties wat met die skop slaag om ‘n negepuntvoorsprong te bewerkstellig.
Die tuisspan se geluk het egter begin draai toe die senter Stokkies Hanekom met ‘n geelkaart vir ‘n pootjieduikslag in die 67ste afgestuur is.
Een minuut later het die Kings se slot Schalk Ferreira hom oor die doellyn gewerp, met Van Breda wat oorskop om hul agterstand tot twee punte te verklein.
Met sewe minute op die horlosie oor, het die Kings weer punte aangeteken met Van Breda wat ‘n doel in die hoek druk en self met die doelskop slaag. Daarmee was die besoekers vyf punte voor.
Maar die oorwinning sou vir die Kings bittersoet wees, aangesien hulle agt punte nodig gehad het om on Super Rugby aan te bly.
Toe die skeidsregter Stuart Berry die einde van die wedstryd aankondig, bars Ellis Park los met die Queen-liedjie, We are the champions wat deur die stadion weergalm.
As referee Stuart Berry signaled the end of the match Ellis Park erupted with Queen’s We are the Champions echoing through the stadium.
