Wat ek wel weet. Daar bestaan `n stille verstandhouding1 onder “ingeligtes” dat alle uitsprake sal voldoen aan die ongeskrewe reëls van die aanvaarde algemene politiek-sosiale tendens van die tyd.
At any given moment, there is a sort of all pervading orthodoxy, a general tacit agreement not to discuss large and uncomfortable facts.” – George Orwell.
En die “aanvaarde algemene politiek-sosiale tendens van die tyd” is:
“die hoofstroommedia en sy goedgekeurde spreekbuise is altyd reg.”
En ek, Kiepie, wat die sosiale media baie weinig gebruik, het tot eergister nog gedag dis die Twitters en die FB’s wat aan individue ‘n mate van vryheid van spraak verskaf het.
Waarom het ek nog nie ‘n piep van protes êrens gehoor oor die feit dat Trump se “sosiale” stem stilgemaak is nie.?!
Wie moet beskerm word teen hom? Koop mense werklik die rede wat Zuckerberg verskaf – bang vir nog geweld? Rêrig, Blommie?
Wees bang ja, baie bang – vir (permanente) inperking van vryheid van spraak, vryheid van denke.
Hier ter plaatse.
Eintlik het ek vrede met wat die Amerikaners aanvang, maar my nekhare begin rys oor die inperking wat al hoe blatanter hier kop uitsteek – voorskriftelikheid ten opsigte van vele dissiplines ook wat betref fiksionele inhoud vir TV-netwerke.
En net hier, presies op hierdie punt moet Kiepie haarself in die bek ruk, want Kiepie wil graag bly werk. Daarom kan ek nie netwerke by die naam noem nie – ek kan, maar ek gaan nie.
Wat ek wel gedoen het: Ek het die foltertoneel uit George Orwell se Nineteen Eighty-Four (p.198) vertaal. Die toneel spreek vanself.
Die hoofkarakter in Orwell se roman, Winston Smith, word gefolter deur die Partyverteenwoordiger, O’Brien. Die arme naïewe Winston kan dit nie regkry om sy gedagtes, sy geheue, aan te pas of uit te wis nie. Weet hy dan nie hy moet homself herprogrammeer nie?! Dit maak O’Brien radeloos.
“Onthou jy,” gaan hy aan, “jy’t in jou dagboek geskryf, ‘Vryheid is die vryheid om te sê twee plus twee is gelyk aan vier’?”
“Ja,” sê Winston.
O’Brien hou sy linkerhand op, die rugkant na Winston, met die duim na binne en die vier vingers uitgestrek.
“Hoeveel vingers hou ek op, Winston?”
“Vier.”
“En as die Party sê dis nie vier nie maar vyf – hoeveel dan?”
“Nee, Winston, dis hopeloos. Jy lieg. Jy dink nog steeds daar is vier. Hoeveel vingers, asseblief?”
“Vier! Vyf! Vier! Net wat jy wil. Hou net op, hou net op met die pyn!”
Dit klink absurd. Dis soos Eric Blair alias George Orwell dit bedoel het. Absurd. Ons leef in `n soortgelyke absurde kultuur. Absurd en treurig. So treurig dat my keel daarvan toetrek. Voor 1949 het 1984 ver geklink, wat nog te sê 1994 of 2014 …
Flemming Rose (gebore in 1958) is ‘n Deense joernalis. Een van sy groot bates is dat hy op universiteit Russies bestudeer het en dit goed magtig is. Hy het met ‘n Russiese vrou getrou. Aanvanklik was hy die buitelandse korrespondent van die koerant, Berlingske Tidende, eers in Moskou (1980-1996) en daarna in Washington DC (1996-1999). Hierna was Rose die buitelandse korrespondent van die Deense koerant, Jyllands-Posten, in Moskou (1999-2004) en toe die redakteur vir kultuur (2004-2010) en later vir buitelandse sake (2010-2015) van dieselfde koerant in Kopenhagen. In 2017 het Rose ‘n senior genoot van die konserwatiewe Cato Institute in Washington DC geword.
Mohammed-spotprente
Op 30 September 2005 het Rose 12 spotprente van Mohammed en Moslems in Jyllands-Posten gepubliseer. Die aanleiding was dat die skrywer, Kåre Bluitgen (gebore in 1959 – hy het al Suid-Afrika besoek), nie ‘n illustreerder kon vind vir ‘n kinderboek wat hy oor Mohammed geskryf het nie. Die illustreerders was bang vir Moslem-weerwraak, want Mohammed mag ingevolge die Islam-geloof nie uitgebeeld word nie. Rose is sterk teen selfsensuur gekant en het gevolglik 40 spotprenttekenaars uitgenooi om tekeninge van Mohammed te maak en aan die koerant vir publikasie voor te lê. Dit blyk toe dat verskeie van hierdie tekenaars dit nie wou waag om deel te neem nie.
Die spotprent wat die grootste verontwaardiging uitgelok het, was die een van Kurt Westergaard (gebore in 1935) wat Mohammed as ‘n Moslem-terroris met ‘n bom in sy tulband uitgebeeld het. Die heftige, insluitende gewelddadige, reaksie van Moslems het eers aan die begin van 2006 momentum gekry. Soos in die geval van Rose, verskyn Westergaard se naam op ‘n Moslem-moordlys. Hulle het doodsdreigemente ontvang. Hulle het wêreldbekend geword, maar teen ‘n duur prys. Daar was aanslae op Westergaard se lewe. Hy geniet sedertdien voltydse polisiebeskerming.
Tydens die Moslem-reaksie is meer as 250 mense gedood, kerke en Deense ambassades aangeval en boikotte van Deense produkte gepropageer. As ‘n demonstrasie van persvryheid is die spotprente deur ander publikasies hergepubliseer. In 2015 het hierdie gebeure deels tot die Charlie Hebdo-slagting aanleiding gegee (Praag 30.05.2020). In 2015 het Jyllands-Posten dit egter nie gewaag om die gewraakte spotprente weer te publiseer nie. Veiligheidsoorwegings is as rede aangevoer. Dit val saam met Rose se verskuiwing van kultuur na buitelandse sake by hierdie koerant. Dit is duidelik dat die koerant se redakteur besluit het dat hulle genoeg vanweë Rose se aktiwiteite gely het. Dit verduidelik ook waarom Rose later na Amerika verhuis het.
Die Amerikaanse Grondwet, wat in 1789 in werking getree het, se eerste wysiging is in 1791 aanvaar en lui soos volg: “Congress shall make no law respecting an establishment of religion, or prohibiting the free exercise thereof; or abridging the freedom of speech, or of the press; or the right of the people peaceably to assemble, and to petition the Government to a redress of grievances.” Hierdie bepaling het heel moontlik as rigsnoer vir Suid-Afrika se 1996-Grondwet gedien, maar baie van die inwoners weet nie hoe om vreedsaam te betoog nie en griewe word dikwels, selfs by voorkeur, gewelddadig gelug. Rose beskou Amerika as die toonaangewende land wat vryheid van uitdrukking betref, maar dit is eienaardig dat juis Amerikaanse koerante en tydskrifte hulle van die herpublikasie van die Deense spotprente weerhou het.
In Denemarke word die veiligheidsituasie negatief deur die groot aantal Moslem-inkommers beïnvloed. Die veranderde gesindheid by Jyllands-Posten toon dat dreigemente van geweld en werklike geweldpleging vir Moslems die resultate lewer wat hulle begeer – net soos die terrorisme van die ANC die begeerde resultaat opgelewer het, naamlik om politieke beheer oor Suid-Afrika te verkry. Die Moslems, soos die ANC-kornuite, het hulle as meesters van intimidasie bewys, pleks van tot positiewe prestasie in staat te wees. Die koelbloedige sluipmoord op die Nederlandse rolprentvervaardiger, Theo van Gogh (1957-2004), deur ‘n Marokkaanse Moslem, oefen sedertdien veral in Europa groot invloed uit.
Onderliggend is daar natuurlik die euwel van politieke korrektheid; dat niks negatiefs oor nieblankes gesê of selfs gedink mag word nie, al stuit die gedrag van inkommers tradisionele Europeërs daagliks voor die bors. Rose redeneer dat Moslems dieselfde as ingesete inwoners behandel moet word. Met die Christelike religie en Christene word dikwels die spot gedryf, gevolglik moet Moslems aanvaar dat in Europa ook met hulle en Islam die spot gedryf mag word, anders maak Moslems daarop aanspraak dat daar ten gunste van hulle en hulle godsdiens gediskrimineer moet word. Dit is Rose se eerstehandse ervaring van toestande in Rusland wat hom aanspoor om teen selfsensuur en staatsensuur te velde te trek. Hy wil die vrye uitwisseling van inligting, bv idees, bevorder.
Rose erken dat die spotprente aanstoot kon gee, maar as net wat nie-aanstootlik is gepubliseer mag word, sou baie minder inligting in die openbare domein beland. In die pers is daar daagliks berigte wat vir my afstootlik is, bv as selfdegeslag- en rasgemengde huwelike verheerlik word, of terroriste hemelhoog geprys word. Maar ek moet volwasse genoeg (probeer) wees om te aanvaar dat daar verskil van mening oor baie sake is en dat ek nie verantwoordelikheid of skuld vir ander mense se dwaasheid hoef te aanvaar nie.
Dit lyk asof vryheid van uitdrukking wêreldwyd ingekort word; asof die linkse, liberale, polities byderwetse narratief toenemend feitlik die enigste een is wat versprei word. Gelukkig is daar die internet wat deesdae met bv sy sosiale media alternatiewe standpunte versprei. In hierdie opsig vervul Praag ‘n onontbeerlike rol. Sonder Praag sou daar byna geen ander stemme as dié van Naspers/Media24/MultiChoice en die SABC in Afrikaans beskikbaar gewees het nie.
Rose het aanvanklik die frase “freedom of speech” gebruik, maar in die letterlike sin is dit te beperkend omdat die aanleiding vir sy kruistog spotprente was. Later het hy soms eerder die omvattender frase “freedom of expression” gebruik. In laaste instansie het uitdrukking sy grondslag in wat gedink word. Sedert 1994 ervaar ons plaaslik dat die ANC-regime, met sy marxistiese sug na gesentraliseerde beheer, graag ons (veral Afrikaners) se denke wil beheer. Ons mag eintlik nie dink swartes is onbekwame regeerders nie. Ons mag eintlik nie dink dat swartes anders (sê maar bv minder kundig, kreatief of vindingryk) as blankes dink nie, ens.
Verder poog die ANC-regime om beheer uit te oefen oor die woorde wat ons gebruik om uitdrukking aan ons gedagtes te gee. Sommige geykte, hoogs doelmatige woorde is verbode verklaar. Suid-Afrika is dalk die enigste land waarin die gebruik van ‘n enkele woord (ses letters) jou jare se tronkstraf op die hals kan haal. Desnieteenstaande word terselfdertyd beweer dat ons groot era van vryheid in 1994 aangebreek het. As jy te vryelik uitdrukking gee aan gedagtes wat nie polities byderwets genoeg is nie, kan dit van owerheidsweë as haatspraak geëtiketteer word. Dan kan die onverkwiklike Menseregtekommissie jou lastig val, op allerhande maniere probeer afdreig en selfs sorgdra dat jy bv beboet en heropgevoed word. Dit grens aan Stalinisme.
Rose het sy geskrifte oor veral selfsensuur in ‘n boek saamgevat: The tyranny of silence (Washington: Cato Institute, 2014, 240p; Amazon Kindle $9,19). Op die omslag is die newetitel: “How one cartoon ignited a global debate on the future of free speech.” Die spotprent waarna in die newetitel verwys word, is dié van Kurt Westergaard. In die teks blyk die moeite wat Rose gedoen het om sy idees uit te dra; veral in Europa, maar ook in Amerika. Hy het onderhoude met talle deskundiges in verskeie lande gevoer. Ek het gewonder in hoeverre Jyllands-Posten sy reis- en verblyfkoste gedra het. Maar die uiteinde van die saak was dat die redakteur sy steun aan Rose se veldtog onttrek en hy as joernalis bedank het.
Uitdrukkingsvryheid
Flemming Rose het ‘n duidelike uiteensetting gegee van die kern van sy idees in ‘n lesing wat hy op 19 Januarie 2017 gelewer het: Attacks on freedom of speech in today’s world (Guatemala: Universidad Francisco Marroquín, 2017, 23p; Amazon Kindle $1,14). Hy is uiters pessimisties oor die vooruitsigte van uitdrukkingsvryheid. Hy verwys na die talle lande wat wetgewing teen sogenaamde haatspraak aangeneem het. “What is hate speech to one man may be poetry to another.” “Hate-speech laws quite often turn out to be a way of enforcing the social norms of one group, of what they believe is right and not right, on everybody else.” Dit is ongetwyfeld die geval in Suid-Afrika. Dit is eintlik net blankes wat, volgens die ANC se insig, hulle aan haatspraak skuldig kan maak. Byvoorbeeld, Julius Malema kom elke keer skotvry daarvan af as blankes dink dat hy hom doelbewus en uittartend aan haatspraak skuldig gemaak het.
Flemming Rose toe hy in Suid-Afrika was en by die Universiteit van Kaapstad weggewys is
Die internet is dié ideale instrument vir uitdrukkingsvryheid. In verskeie lande word daar egter gepoog om beheer uit te oefen oor die inligting wat oor die internet versprei word. “This should not surprise us. It’s been this way all the way throughout history every time we have seen a development of new communication technology, be it the printing press in the fifteenth century, the invention of the radio or television or the telefax.”
“Fundamentally, you can divide the approach to free speech into two fundamental ways of understanding it, handling it, and approaching it. There is one way of looking at free speech that implies that freedom of expression is not any special right. It’s a right like many other rights and the right to freedom of expression has to be balanced against other rights. It means that freedom of expression is seen as an instrument to achieve some higher purpose. It’s not a value in and by itself. We can limit it – the government has the right to limit it according to this view – to serve the interests of democracy, the truth, social peace, equality, the fight against hate or racism, security, protection of the nation, and other things.” Dit is ongetwyfeld die standpunt van die ANC-regime.
“The other way to look at it – as I do – is to see free speech as an individual right that has not been given to us by the state and therefore cannot be taken away from us by the state, even though many states do so. I think free speech is a right and a value in and by itself. The only country where this is expressed in the constitution is the First Amendment to the Constitution of the United States. In the United States you cannot balance freedom of expression against other rights.”
“Freedom of expression is just not a political right. It is about who we are as human beings because what makes human beings different from other beings is that we have the capacity of language.” “If you infringe upon that right, that is really human and defining of the human, you are not only committing a political crime, you are also committing a crime against human nature.” Die ANC-regime en ander ANC-kamerade kom graag met die valse beskuldiging vorendag dat apartheid ‘n misdaad teen menslikheid was. In soverre ons uitdrukkingsvryheid sedert 1994 aan bande gelê word, is dit die ANC-regime wat ‘n misdaad teen die fundamentele aard van ons as mense pleeg.
“So I think that freedom of expression is something very, very fundamental. And it’s based on an understanding of the individual as a morally autonomous human being that has the capacity to make up its mind about what to say and how to understand and react to what other people say and think. I believe that no politician, no individual, no group, no opinion should have the power to hide speech and opinions from us because they think that we can’t handle it and we are not able to choose for ourselves how to react. So in that sense I believe that freedom of expression is also about human dignity. We should treat one another as grown-ups, as independent autonomous individuals, not as children or immature creatures or robots. Our dignity is taken away if the state has the power to decide what we are allowed to hear and say. And I believe that it leads to an infantilization of our society and our lives and it undermines our opportunity to develop the moral autonomy that accompanies a free and responsible life.”
Ek dink Rose is hier ooridealisties en dus onrealisties as hy die idee van die outonomie van individue na alle lande sou uitbrei. Hy dink ingevolge die opset in Europa. In Suid-Afrika sit ons met ‘n groot ongeletterde bevolking wat in baie gevalle glad nie in staat is om bv ingeligte besluite te neem nie omdat hulle nie oor die nodige inligting en soms selfs insig beskik nie. Hulle kan by voorkeur impulsief handel en hulle eerder deur emosie as rasionaliteit laat lei. In so ‘n opset is demokrasie gebaseer op algemene stemreg, met stemme van gelyke waarde in ‘n eenheidstaat, fataal, soos sedert 1994 maar alte duidelik blyk. Individuele vryheid kan nie heeltemal onbeperk wees nie. Byvoorbeeld, ‘n individu behoort nie sy vryheid op so ‘n manier uit te leef dat dit die vryheid van ander inkort nie. In die praktyk kan dit nodig wees om uitdrukkingsvryheid in enkele opsigte te beperk. Rose krabbel dus ietwat terug van sy verabsoluterings in die vorige paragraaf as hy vervolgens juis hiervoor voorsiening maak.
“If you execute this principle, ‘if you accept my taboo, I’ll accept yours,’ in a consistent way, you will end, I believe, with a tyranny of silence, because there will not be anything that some people out there will not find offensive at some point, and then they can play the taboo or the insult card and ask you to shut up. So I think that is the wrong way. Even though it sounds nice, it will be a disaster. The other way to go is to ask ourselves what are the minimal limitations we need on speech in order to be able to live together in peace, without compromising fundamental liberties like freedom of religion and freedom of speech.” “I believe that we need some limitations but there are too many in most countries in the world.”
Rose verklaar hom vervolgens ten gunste van drie beperkings op uitdrukkingsvryheid. “I believe that incitement to violence should be a criminal offense … I also believe that it’s okay to have libel laws … And, finally, I also think that we have a right to protect our privacy in the sense that the media and other people should not have a right to make public everything about our private lives without consequences.”
Akademiese vryheid
Tydens die Covid-19-pandemie het dit weer duidelik geblyk dat universitêre outonomie sedert 1994 eintlik nie meer in Suid-Afrika bestaan nie. Die minister van hoër onderwys reik eenvoudig instruksies aan al die universiteite uit en hulle kom dit soos gebruiklik gedwee na, sonder om te mor of te kla, want hulle weet dat die ANC-regime al openlik verklaar het dat die toekenning van staatsubsidies afhanklik van absolute gehoorsaam aan sodanige instruksies is. “On the level of the formal regulation of institutional autonomy, the ANC is seeking to achieve a far greater centralised control of the universities than any apartheid government dared to dream” (John Higgins, bron hier onder, p 60-61). “The ANC government seems bent on repeating the damage to academic freedom and university autonomy characteristic of much recent African experience” (68).
Die ANC-regime verwag waaragtig van universiteite dat hulle “should demonstrate how they have met national policy goals and priorities” (72). Sulke buitensporige en onregverdigbare verwagtinge is nooit deur die NP-regering van universiteite gekoester nie. Maar daar is hoegenaamd geen verset teen die ANC-regime van die kant van die universiteite nie. Die bose ANC-regime kan dus ongesteurd voortgaan om die skroef al hoe stywer te draai. In hierdie klimaat van ANC-gedienstigheid is daar ook bitter min sprake van die uitlewing van akademiese vryheid.
“The contradictions between academic freedom and political militantism … have been a fundamental cause for the loss of the best academic talent in most Third World countries” (130). Dit geld nie net die dosente nie. In die nuwe Suid-Afrika is dit veral akademies bekwame blanke kandidate wat nie eens toelating tot universitêre studie gegun word nie, omdat om politieke redes voorkeur aan akademies swakker swart kandidate gegee word. Dit word gedoen ten spyte van die bewese feit dat die sukseskoers van blanke studente baie beter as dié van swartes is.
Rose se paaie het met dié van Suid-Afrika gekruis toe in 2015 besluit is om hom te vra om in 2016 ‘n lesing oor akademiese vryheid aan die Universiteit Kaapstad te lewer. Die rektor, Max Price, het egter ‘n stokkie daarvoor gesteek omdat hy bang was dat dit tot onrus op die kampus kon lei. Uit vrees vir geweldpleging is Rose se vryheid van spraak aan bande gelê. In die plek van Rose se boodskap is daar dus niks nie – die tirannie van stilte – terwyl geweld en dreigemente van geweld, die gunsteling stokperdjie van so baie Suid-Afrikaners, weer geseëvier het.
John Higgins se boek, Academic freedom in a democratic South Africa: Essays and interviews on higher education and the humanities (Johannesburg: Wits University Press, 2013, 272p, R320), gee insig in die huidige toedrag van sake. Daar is nie ‘n Kindle-weergawe van die boek nie. Die teks is onder meer gebaseer op artikels wat voorheen gepubliseer is en is nie altyd sterk op akademiese vryheid gefokus nie. Higgins was toe ‘n kollega van JM Coetzee in die departement Engels aan die Universiteit Kaapstad. Coetzee het die voorwoord geskryf.
Op die agterkant van die boek word die teks soos volg gekarakteriseer: “This book argues that the core content of academic freedom – the principle of supporting and extending open intellectual enquiry – is essential to realising the full public value of higher education, and emphasises the central role that the humanities, and the particular forms of argument and analysis they embody, bring to this task.” Die ironie is dat veral in Amerika die studie van die humaniora, maar ook die sosiale wetenskappe, deesdae mank gaan aan allerhande beperkinge. Daar word van dosente verwag om die studente vooraf te waarsku as hulle dalk iets gaan sê wat ontstellend mag wees terwyl die studente hulle ook kan terugtrek in veilige ruimtes waar hulle hulle dogmas ongehinderd kan koester, ens.
Die afwysing van Rose as spreker in 2015 was nie ‘n nuwe verskynsel aan die Universiteit Kaapstad nie. Toe Stuart Saunders die rektor was, is die Ierse anti-apartheid aktivis, Conor Cruise O’Brien (1917-2008), in 1986 verbied om met die aanbieding van lesings voort te gaan omdat hy hom teen die internasionale akademiese boikot van Suid-Afrika uitgespreek en gevolglik protes op die kampus ontlok het (p 19). O’Brien se standpunt was: “Nobody who is a liberal could endorse an academic boycott” (26). In sy boek, On liberty (1859), kom John Stuart Mill (1806-1873) met die volgende belangrike stelling vorendag: “We can never be sure that the opinion we are endeavoring to stifle is a false opinion; and if we were sure, stifling it would be an evil still” (31). In die huidige era van fopinligting sal die laaste sinsnede seker minder entoesiasties as voorheen ondersteun word. Met verwysing na Ludwig Wittgenstein (1889-1951) se begrip van “family resemblance” in taal skryf Higgins tereg: “Concepts derive a great deal of their meaning from the circumstances in which they are used” (39).
“The African National Congress (ANC) in power seemed to be reproducing the Afrikaner reduction of the universities to instruments of state policy in ways that meant the ‘English’ conception of academic freedom – struggled for during the apartheid years – was an inconvenient ideal” (45). Dit is duidelik dat Higgins polities erg linksgesind is. Die marxistiese Raymond Williams (1921-1988) was een van sy mentors (100). Maar Higgins het genoeg objektiwiteit om tot die gevolgtrekking te kom dat die era ná 1994 “to the detriment of academic freedom in both principle and practice” is (43). “For [Thomas Benjamin] Davie, academic freedom meant ‘our freedom from external interference in (a) who shall teach, (b) what we teach, (c) how we teach, and (d) whom we teach'” (56). In die praktyk word daar egter in talle opsigte inbreuk hierop gemaak. ‘n Ander definisie van akademiese vryheid is: “A scholar’s freedom to express ideas without risk of official interference or professional disadvantage.” In die praktyk kom ook hiervan dikwels min te tereg. Vóór 1994 kon jy jou aansien as akademikus aan Afrikaanse universiteite groot skade aandoen as jy jou teen apartheid sou uitspreek. Sedert 1994 kan ‘n dosent dit eintlik nie waag om teen die ANC-regime se beleid van gedwonge rasse-integrasie te wees nie. “It’s possible that nowhere is the gap between practice and ideal greater than in the case of academic freedom” (47).
In die 1996-Grondwet, artikel 16(1), staan: “Everyone has the right to freedom of expression, which includes … (d) academic freedom and freedom of scientific reseach.” Dit is dooie letters by uitnemendheid. As ek by enige plaaslike universiteit aansoek sou doen om bv ‘n vergelykende studie van die intelligensie van blankes en swartes te onderneem, of om die voortreflikhede van apartheid of Afrikaners na te vors, sou dit ongetwyfeld sonder seremonie afgekeur word; maak nie saak hoe voortreflik my akademiese rekord en my metodologie is nie. Verlede jaar het die Universiteit Stellenbosch hom amptelik gedistansieer van navorsingsresultate wat negatief op bruin vroue gereflekteer het. Die polities korrekte dogma wat in die nuwe Suid-Afrika sonder meer aangehang word, is dat navorsingsresultate negatief oor blankes mag wees maar bewaar jou siel as nieblankes nie (uiters) voortreflik voorgestel word nie. As daar tekortkominge by nieblankes vasgestel is, sou dit seker noodsaaklik wees om blankes die skuld daarvoor te gee.
Kontrasteer die toestand waarin die plaaslike universiteite verval het met wat Jacques Derrida (1930-2004) skryf: “The university demands and ought to be granted in principle, besides what is called academic freedom, an unconditional freedom to question and to assert, or even going still further, the right to say publicly all that is required by research, knowledge, and thought concerning the truth … The university professes the truth, and that is its profession. It declares and promises an unlimited commitment to the truth” en “The modern and European idea of the university presumes, in its principle, the unconditional right to truth; better still, the unconditional right to ask any question necessary on the subject of the history and value itself of truth, science or even humanity” (180).
Aan die einde van die boek vra Higgings homself af “whether academic freedom is best understood as an individual right, or as an institutional practice” (255). Ek dink die twee gaan hand aan hand. Die institusionele kultuur van ‘n universiteit behoort sodanig te wees dat sowel universitêre outonomie as akademiese vryheid as onvervreembare regte gekoester en gepropageer word. By die regering behoort daar in hierdie opsigte geen twyfel gelaat te word oor wat ‘n universiteit voorstaan nie. Hierdie kern van sy institusionele kultuur behoort deur te werk na al die dosente en navorsers. Hulle behoort akademiese vryheid as rigtinggewend in hulle daaglikse arbeid te aanvaar en uit te leef. “In its core meaning, academic freedom refers to the right of qualified academics to challenge the paradigms of knowledge and understanding current in their field of specialisation … The PhD is intended – as it were – to enable you to perform knowledge rather than just to repeat it; to be in a position to argue an expert opinion rather than just hold an opinion” (257).
Die ANC-regime wil op sy gebruiklike rassistiese manier soveel moontlik swart studente aan die universiteite opdring. Die universiteite is dwaas genoeg om hiermee akkoord te gaan deur die toelatingstandaarde vir swart studente te verlaag en gevolglik (waarskynlik) ook die akademiese gehalte van die onderrig wat aangebied word en die kwaliteit van die kwalifikasies wat verwerf word. Wat van deurslaggewende belang in enige onderrigsituasie is, is die vermoë om in die betrokke onderrigtaal te lees en te skryf. Die ANC-regime dring Engels as die uitverkore onderrigtaal aan al die universiteite op, in die waan dat swart studente Engels in afdoende mate magtig is.
“The general ability to read and write is the sine qua non of any form of education … It should not be forgotten that the invention of writing – the currency of literacy – deserves credit as one of the primary technological inventions of the human species, perhaps surpassing in its far-reaching effects that of any other single invention. Writing, in cultural historian Jack Goody’s [1919-2015] words, is the ‘technology of the intellect’ par excellance” (85).
Higgins raak ‘n waarheid oor die nuwe Suid-Afrika kwyt wanneer hy sê: “There seems to be a genuine blindness to the power of literacy, and even to the economic power of literacy … The current neo-liberal attack on the humanities seems to be a profoundly anti-democratic move in the sense that it’s denying people the empowerment associated with the broader aspects of literacy, or what I call critical literacy” (203). Hier verwys hy na wat “the power of critical consciousness” genoem kan word (221). “If you are not training people to think for themselves, then you’re not training people to be part of a participatory democracy” (206).
Die situasie wat hom tans in die VSA afspeel, hou ook vir ons verreikende gevolge in. Soos enige nugter mens reeds besef het, lui die huidige alliansie tussen polities korrekte globale maatskappye en maatskaplikegeregtigheidskrygers (MGK’s) ‘n nuwe tydvak van sensuur en sentrale beheer in, die tyd van die “Goolag”. Laasgenoemde woordspel met Google se naam is gemunt of ten minste beroemd gemaak deur die programmeerder James Damore wat dit gewaag het om ‘n memorandum te skryf waarin hy portuurbeoordeelde feite oor die verskillende loopbaanbelangstellings en gedragspatrone van die geslagte aangehaal het. In vandag se hiper- polities korrekte omgewing was die suggestie dat die geslagte mag verskil, genoeg om Damore afgedank te kry.
James Damore, die IT-ingenieur wat afgedank is omdat hy wou aantoon dat mans en vrouens nie noodwendig dieselfde loopbaankeuses maak nie.
Dit het doodmaklik vir MGK’s of linkse aktiviste geword om gewoon klagtes by globale internetreuse soos Google, Facebook, Twitter, Instagram, PayPal, ens., aanhangig te maak teen organisasies of individue aan die dissidente regterkant van die spektrum wie se rekeninge dan eenvoudig opgeskort of gesluit word sonder enige bohaai in die vorm van appèlprosedures of feitelike ondersoeke. Ná alles is Amerikaners veronderstel om ‘n wye mate van spraakvryheid te geniet, ten minste in teorie, danksy die Eerste Wysiging aan die Amerikaanse Grondwet, sonder dat die wet deur sodanige spraak oortree word.
Oor die laaste paar dae het tegnologiemaatskappye egter op altregse webblaaie toegeslaan en hulle van die internet verwyder. ‘n Hele paar huishoudelike name in Amerika en in Suid-Afrika, waaronder Apple wat die wêreld se waardevolste maatskappy na sy markkapitalisering is, het hul eens met Links verklaar in die huidige “kultuuroorlog” wat tans in die VSA en die meeste Westerse lande woed. Geen van die topvyf globale tegnologiereuse (Apple, Alphabet/Google, Microsoft, Amazon en Facebook), kan van regse politieke voorkeure verdink word nie. Google en Facebook ondersteun sensuur en die onderdrukking van pro-blanke, pro-manlike en sogenaamde “sisgender”-standpunte, terwyl Amazon die Washington Post besit en Bill Gates verkies om sy enorme rykdom in Afrika uit te gee.
Dog die HUB van Apple, Tim Cook, het ‘n nuwe hoogtepunt, of eerder laagtepunt, bereik toe hy selfs die matige intellektuele debat oor die probleme van multikulturalisme as kriminele “haatspraak” gestigmatiseer het en besluit het om self as mega-maatskappy by politieke spraak in te meng.
Apple se produkte verkeer gewoonlik op die lys van GWWH (“goed waarvan witmense hou”) en, soos Mercedes of BMW, is die hoofmarkte vir sy produkte in die ontwikkelde, hoë-inkomstewêreld te vinde. Hoewel Cook “nie sy opgewondenheid oor Indië kan beteuel nie”, soos hy verlede jaar verklaar het, beskik Apple slegs oor drie persent markaandeel in daardie hoogs bevolkte Suid-Asiese land.
Ironies genoeg besit vele altregse ondersteuners iPhones. Persoonlik gebruik ek ook een maar slegs omdat ek ‘n gebruikte model verniet gekry het en omdat ek as deel van ‘n spesiale pakket onbeperkte oproepe in Suid-Afrika teen R149 per maand kan maak. Andersins sou ek tevrede gewees het met enige ou nie-Apple-foon, waaronder ‘n paar puik Sjinese fone soos Xiaomi wat veel beter waarde vir geld en hoër spesifikasies as die jongste iPhone bied. Om nie te vergeet van Apple se aartsmededinger, die Suid-Koreaanse Samsung nie, wat meer slimfone as enige ander maatskappy verkoop.
Die punt is: soos met die Spurboikot, kan ons almal sonder iPhones, MacBooks of enige van Apple se ander veel geadverteerde produkte klaarkom. Daar moet ten minste 100 miljoen Europeërs of Europese Amerikaners wees, indien nie 200 of 300 miljoen nie, wat dalk bekommerd mag raak oor die koms van ‘n hoe-tegnologies Goolag wat die hele planeet in ‘n weergawe van George Orwell se 1984 mag verander waarin niemand dit waag om denkmisdaad (thoughtcrime) of spraakmisdaad (speechcrime) te pleeg nie. Dis nog ‘n ironie: Apple het aanvanklik verwysings na 1984 in sy advertensies gebruik met die loodsing van sy MacIntosh-rekenaar in die middeltagtigerjare teen “Grootbroer” IBM. Hoe is die rolle nie omgekeer nie! In Orwelliaanse terme, het Apple so pas aangemeld om die grootste globale lid van die Denkpolisie (Thought Police) te word.
Waarom dan nie maar Apple, PayPal, Google en ander teg-maatskappye boikot nie? Oënskynlik het hulle ‘n nuwe vorm van ontwerpersowjetisme omhels, waar ‘n pragtige uiterlike en demokratiese clichés ‘n sinistere geneigdheid tot totalitêre beheer en die onderdrukking van afwykende menings verdoesel. Dit sou tragies wees indien die spraakvryheid en alternatiewe media wat deur die internet losgelaat is deur enkele “arbitrêre besluite” deur tegnologie-amptenare onderdruk mag word, om nou ‘n frase te gebruik wat vandeesweek deur die HUB van Cloudflare gebesig is toe hy gesê het: “Ek het vanoggend in ‘n slegte bui wakker geword en het besluit om hulle (die Daily Stormer-webblad) van die internet af te skop. Dit was ‘n besluit wat ek kon neem omdat ek die HUB van ‘n groot internetinfrastruktuurmaatskappy is.”
Dit spreek vanself dat ‘n blad soos Andrew Anglin se Daily Stormer met sy positiewe toespelings op nazisme hoogs omstrede is, maar gegewe die linkse kultus van revolusionêre geweld wat dekades lank al toegelaat word om te gedy, waarmee Ché Guevara en lede van die Italiaanse Rooi Brigade-terroristegroep as hoofstroomhelde voorgestel word, behoort daar tog effens “ruimte” aan die regterkant ook te wees, vir mense om ideologiese eksperimente of stilistiese oortredings te pleeg… nie waar nie? As student het ek ‘n nagraadse verhandeling oor die teorie van “oortreding” in die Franse erotiese letterkunde geskryf, en dis ‘n gegewe dat die internet ook pornografie in elke huis ingebring het. Dus, waarom nie ook politieke pornografie, tussen instemmende volwassenes, verdra nie? Ná alles word niemand gedwing om Andrew Anglin te lees, of Milo Yiannopoulos of Richard Spencer of enige van die meer gewaagde stemme wat die afgelope paar jaar met Altregs verbind word nie.
Maar daar is twee probleme wat ons nou in die gesig staar, danksy die totalitarisme van Groot Tegnologie: betalings en huisvesting. Albei kan myns insiens taamlik maklik opgelos word, en kan tot opwindende nuwe sake-ondernemings lei soos wat pro-Westerse groepe regoor die wêreld besef dat die PK maatskappye, banke en betaalstelsels nie langer ons ondersteuning verdien nie.
Hier in Suid-Afrika is ons dalk steeds vryer, want aangesien die rand nie altyd as ‘n geldeenheid deur PayPal en ander globale stelsels aanvaar word nie, bestaan daar plaaslike oplossings en alternatiewe betaalstelsels. Ook ondervind die privaat sektor in ons land ander probleme met ons regering en sou dus onwillig wees om nuwe politieke kwessies te ontketen deur dienste te weier aan blankes wat ietwat regs van die politieke sentrum verkeer. Dus as ‘n korttermynmaatreël, is dit selfs moontlik om Amerikaanse of Europese betalings op die web of met kredietkaarte via Suid-Afrika te kanaliseer terwyl nuwe betaalstelsels ontwikkel word.
Wat die huisvesting van webblaaie betref, lyk al die groot maatskappye verdag en sou dit daarom riskant te wees om steeds hul dienste te gebruik. Maar weereens, kan enige kragtige rekenaar wat vir so R15 000 of so uit onderdele gebou kan word, tesame met ‘n vinnige internetkoppeling, en met gratis programmatuur soos Linux en Apache, opgestel word as ‘n webbediener wat miljoene bladsyonttrekkings sou kon hanteer. Ideaal behoort daar ‘n nuwe huisvestingsmaatskappy met ‘n wolk rekenaars in verskeie Westerse lande met geheime liggings opgerig te word sodat vyandige regerings of Groot Teg ons nie meer kan stilmaak nie. Uiteindelik sou alle reg(s)denkende mense van so ‘n diens gebruik maak omdat spraakvryheid en betroubaarheid die grondbeginsels daarvan sou uitmaak.
Sogenaamde “torrent”-dienste soos die berugte The Pirate Bay waarmee gratis musiek en films afgelaai kan word, het reeds opspraakwekkende hofsake en regeringsklopjagte oorleef, sonder om gesluit te word. Hulle metodes behoort bestudeer te word; nie omdat ons enigiets onwettigs wil aanvang nie, maar as jy jou bediener vir regerings en Hollywood-ateljees kan wegsteek, kan dit sekerlik minder toeganklik vir linkse MGK’s ook gemaak word.
Dit klink na ‘n gemeenplaas deur een van daardie ellendige “sakeskole” waar mense soos Willie Esterhuyse vegeteer, maar kom ons “maak van teëspoed ‘n geleentheid”!
En sit maar daardie iPhones weg. As Apple die handelsmerk vir onwettige immigrante en die AntiFa wil wees, grawe die maatskappy sy eie ondergang.
Duitsland ondersoek ‘n saak van hoogverraad teen ‘n nuuswebtuiste wat volgens berigte berig het oor planne om staatsmeeluistering van aanlyn-kommunikasie te verskerp.
Volgens die Duitse media is dit die eerste keer in meer as 50 jaar wat joernaliste van hoogverraad beskuldig word.
Joernaliste Andre Meister en Markus Beckedahl is in kennis gestel van die ondersoek op 24 Julie.
Die meeste veroordeel die optrede en noem dit ‘n aanval op die vryheid van die media. Die Duitse Joernalistevereniging (DJV) eis dat die staat dadelik die klag terugtrek.
‘n Woordvoerder van die staatsaanklaer sê hulle stel ondersoek in na artikels wat op Netzpolitik-punt-org gepubliseer is.
Dit volg na ‘n klagte deur Duitsland se binnelandse intelligensie-agentskap. Die artikels is glo op geheime dokumente gegrond wat uitgelek is.
Die Visekanselier en Rektor van die Universiteit van die Witwatersrand, Professor Adam Habib, het gevra dat daar ondersoek ingestel word na die voorsitter van Wits se Studenteraad, Mcebo Dlamini.
Dlamini het die naweek in ‘n Facebook-inskrywing gesê hy is ‘n groot bewonderaar van Adolf Hitler en dat alle wit mense ‘n element van Hitler in hulle het.
Hy het bygevoeg dat die wêreld meer leiers van Hitler se kaliber benodig. Habib veroordeel Dlamini se uitsprake.
Dlamini se kommentaar is binne die konteks van Israel se houding teenoor die Palestyne gemaak. Hy het Israel met Nazi-Duitsland vergelyk.
Dlamini het sy uitlatings later in die studentekoerant die universiteit, die Wits Vuvuzela verdedig.
Habib het in ‘n verklaring gesê die Facebook-inskrywings en daaropvolgende kommentaar is “rassisties en aanstootlik in die oortreffende trap”.
Dieselfde instelling het vroeër “spraakvryheid”, onder meer van die spotprenttekenaars van Charlie Hebdo wat Moslems en Christene aanval, ywerig verdedig.
As ek die gemeenplasige braaksels van die Naarperswerfbobbejane lees wat Adderjan Basson, die koning van die Boerehaters, in sy Haatbeeld opdis, kan ek soms nie agterkom of hulle onnosel, geestelik versteurd of maar net erg sinies is nie.
Tans neem onverdraagsaamheid teenoor anders- of bloot nugterdenkendes in Suid-Afrika kommerwekkend toe. Daardie hoëpriester van politieke korrektheid, Max du Preez, het so pas in die Naarpersblaaie aangekondig dat daar ‘n soort Middeleeuse Indeks of swartlys opgestel moet word van mense wat glad nie werk mag kry nie en as’t ware deur die samelewing verstoot moet word om in ‘n geestelike goelag te krepeer. Sulke mense wat ‘n “gevaar vir die samelewing” verteenwoordig, is die “wit rassiste” waaronder veral Afrikaners skrywers en sangers wat kritiek teen geweld, diskriminasie, korrupsie, Eskom en ander aspekte van die ANC-SAKP se rampspoedige bewind uitspreek. Vermoedelik sien Max du Preez vir my en Steve Hofmeyr in sy geestesoog as hy sy totalitêre drome droom oor sy ideologiese vyande wat agter doringdraad in ‘n strafkamp of saam met Clive Derby-Lewis en die Boeremag in Pretoria-Sentraal vergaan. Dat ons soos Clive deur opgesteekte swartes met gebreekte bottels aangeval sal word, maak waarskynlik deel uit van Mal Max se sadistiese dagdroom.
Feitlik terselfdertyd het die ANC in die Oos-Transvaal, oftewel Mpumalanga (al dié ANC-name lê al swaarder op my tong), aangekondig dat hy die Innibos-kunstefees gaan straf deur nie meer polisie of verkeersbeamptes na die fees te stuur nie. Trouens, volgens die verklaring wat deur die ANC uitgereik is, is enige Afrikaanse kunstefees wat nie “rassieel inklusief” (lees: oorwegend swart en Engels) is nie, voortaan taboe. Dat die Innibosfeeskomitee dus vir Steve Hofmeyr “ontnooi” het in ‘n kruiperige poging om polities korrek te wees, het niks gehelp nie.
Die hele gedoe rondom Die Stem en Afrikaanse kunstefeeste wat nie “inklusief” is nie, herinner sterk aan die dekrete wat in die doodsnikke van Oos-Europese kommunisme in die Baltiese state (Estland, Letland en Litoue) uitgevaardig is toe die bevolking insgelyks verbied is om hul volksliedere in hul eie tale te sing!
Vandat die Litous-gebore kommunis, Joe Slovo, die Nasionale Party se onderhandelingspan in die vroeë negentigerjare oorrompel het, is Suid-Afrikaners gebreinspoel om vele bedenklike aspekte van kommunisme te aanvaar, onder meer ‘n streng ideologiese en kulturele eenvormigheid. As jy nie vir Slovo, Kasrils, Bernstein, Mandela en die ander Rivonia-aangeklaagdes vereer en aanbid nie, is daar nie meer vir jou plek in ons samelewing nie. Dan is jy, om Sowjettaal te gebruik, ‘n “vyand van die staat”. Of ‘n “rassis”.
As u reeds deur die allesverterende propaganda wat vanuit die SAUK, Naarpers en die res van die hoofstroommedia op ons neergiet beïnvloed is, neem bloot ‘n paar treë terug soos ons hier op praag probeer doen. Dalk sien u die groter prentjie raak. In watter ander land ter wêreld word onskuldige volksliedere vandag verbied en word mense nie toegelaat om teater en sang in hul eie taal aan te bied nie? In watter ander land lewer die grootste privaat mediagroep, maar wat die staatsideologie 90% ondersteun, ‘n pleidooi vir ‘n swartlys vir skrywers en sangers? Afgesien van Kuba, Noord-Korea en enkele ander plekke waar twintigste-eeuse kommunisme steeds in ere gehou word, weet ek nie van sulke lande nie.
Terloops, ironies genoeg het dieselfde Britse ambassadeur wat FW de Klerk oorreed het om onvoorwaardelik aan die Kommunisteparty en die ANC oor te gee, Lord Robin Renwick, onlangs gesê:
Oral ter wêreld is Karl Marx dood, behalwe in Suid-Afrika.
Iemand wat insgelyks sterk na kommunisme terugverlang, is nog ‘n Naarperssluipskrywer, Leopold Scholtz. Sy idee is minder middeleeus as Mal Max se swartlys-indeks, en slaan meer op die grysskoen-Oos-Duitse model van die voormalige Stasi wat mense dopgehou en gemanipuleer het ten einde die kommunistiese hegemonie in stand te hou.
In sy fundamentalistiese roes beroep Mal Max hom op sensuur: die ketters en ongelowiges moet geswartlys of opgesluit word. Scholtz se totalitarisme is egter ‘n raps meer subtiel: hy bied sensuur en denkbeheer in die naam van “vryheid” aan. In nog ‘n hagiografie aan die stereotipe anglomaan en nuttige idioot, André P. Brink, gee Leopold die Kruiperkaner hoog op oor vryheid, vermoedelik “meningsvryheid”. Kennelik keur hy die verbod op volksliedere te Nelspruit goed (om van Afrikaans self nie te praat nie), want hy kry ‘n aanval van grondwetterisme soos Hermann Giliomee al daarna verwys het:
“In verskeie opsigte is ons almal, Afrikaners en Suid-Afrikaners, vandag vry om te dink en – binne die perke van die Grondwet – te sê wat ons wil.
Dis vandag deel van ons vryheid. Ons moet dit nooit weer van ons laat wegneem nie.”
Hoewel ek die enigste persoon is wat onder die Nasionale Party spesifiek onder die sensuurwet van destyds in die hof aangekla is, kan ek in alle eerlikheid sê dat ons toentertyd oor veel meer meningsvryheid as vandag beskik het. Selfs Scholtz noem dat André P. Brink, wat Bram Fischer en kommunistiese terreur openlik gesteun het, elke Sondag in Rapport geskryf en op sy bevooroordeelde manier ander skrywers se boeke resenseer het. Met die koms van Slovoïsme en die ellendige Kruiperkaners wat voor die huidige bewind koutou, kan ons nie eens vra dat ons korrek deur die ANC se werfbobbejane by Naarpers aangehaal word nie, wat nog te sê dat ons versoek sou word om enige menings uit te spreek of boeke te resenseer!
Vir lesers wat nie bekend is met die Chinese begrip “koutou” nie, só lyk dié vorm van eerbetoon
In hierdie “vrye Suid-Afrika” met sy swartlyste, heksejagte, aanhoudende beskuldigings van “rassisme” en “ideologiese onsuiwerheid” – presies soos in voormalige kommunistiese lande – is ons, volgens die epigoon van politieke korrektheid, Leopold Scholtz, “vandag vry om te dink en – binne die perke van die Grondwet – te sê wat ons wil”.
Ten minste beskik die man oor ‘n (swart) humorsin! Terwyl hy, Mal Max, die ANC in Mpumalanga en Blade Nzimande alles in hul vermoë doen om ons tot ‘n nag van die denke donkerder as Eskom se kragonderbrekings te verdoem, moet ons op ons knieë gaan om dankbaarheid oor ons grondwetterse vryheid te betuig!
As ek die gemeenplasige braaksels van die Naarperswerfbobbejane lees wat Adderjan Basson, die koning van die Boerehaters, in sy Haatbeeld opdis, kan ek soms nie agterkom of hulle onnosel, geestelik versteurd of maar net erg sinies is nie.
Seker eerder laasgenoemde. Dink volgende keer daaraan as u nie vir werk mag aansoek doen nie omdat u te wit is of op die komende ideologiese swartlys verkeer, of as daar ‘n maniak met ‘n vuurwapen by u huis inbars om u en u gesin te bedreig:
“U is vry!”
Die grondwetters sê so.
Besef egter ook die volgende: As dit nie vir die internet was en dat die kaders ewe min van IT as van elektrisiteit af weet nie, sou ek en u nie vandag hierdie vir mekaar kon skryf nie.
En as dit van Adderjan, Leopold, Max en die ander sinistere verraaiers afhang, sou hulle ons graag in ‘n Afrikatronk wou laat smyt waar ons in haglike omstandighede vir ons “denksondes” behoort te boet!
Aan die ander kant: indien die wiel ooit weer sou draai en dié bewind stort in duie soos die muur rondom Leopold se geliefde Oos-Duitsland geval het, dink ek dit sou gepas wees dat al diegene wat ons vandag met hul heksejagte teister as meelopers gestraf word. Miskien sou die vuurpeleton of die galgtou te erg wees, maar hulle mag nie vir altyd wegkom met die skade wat hulle deur hul siek propaganda aanrig nie. Elke dag sterf daar boere, word daar kinders, oumense en vroue verkrag, met geen hoop op uitkoms nie, juis omdat die meelopers in hul slaafse toewyding aan die ANC enige ware opposisie in die kiem smoor.
Die sekretaris-generaal van die Suid-Afrikaanse Kommunisteparty (SAKP) het vandeesweek gedreig dat hy webwerwe en die aanlynweergawes van koerante mag sluit omdat kommentaarblaaie nie “genoegsaam gereguleer word nie”. Nzimande het dié uitlatings gemaak tydens die twintigjarige herdenking van Joe Slovo se sterfdatum by die Avalon-begraafplaas in Soweto.
Volgens Nzimande laat koerante “rassiste” toe om op hul aanlynkommentaarblaaie “beledigings te slinger”. Hy meen dat koerante en webwerwe vanself “rassistiese kommentaar moet sensor”. Hy het gesê:
“In die naam van Joe Slovo moet ons die stryd teen rassisme op alle fronte verhewig. Daar is te veel rassisme en haatspraak op die internet.
Los Twitter en Facebook uit. Waaroor ons begaan is, is al die mediahuise wat oor internetplatforms beskik. Hulle moet verantwoordelikheid aanvaar vir mense wat op hul stories kommentaar lewer.
Die haat, die haatspraak, die rassisme, die seksisme wat daarop voorkom, ‘n mens mag nie koerante hê wat iets op die internet toelaat wat hulle nie in hul gedrukte weergawes kan druk nie. Dis walglik, ons doen ‘n beroep op Sanef en al die mediahuise om verantwoordelikheid te aanvaar vir alles wat daar geskryf word. As jy mense toelaat om op jou artikels op die internet te reageer, moet jy daarvoor verantwoordelikheid aanvaar.”
Nzimande het gesê die Suid-Afrikaanse Menseregtekommissie moet ingryp teen die rassisme wat die internet “oorstroom”. Hy meen:
“In die toekoms gaan daardie mediahuise gedagvaar word vir wat daar geskryf word. Ons doen ‘n beroep op die Suid-Afrikaanse Menseregtekommissie om dit dop te hou en die stappe aan te beveel wat rondom dié rassisme geneem moet word wat veral op die mediahuise se platvorms versprei word.”
Die voorsitter van die Freedom of Expression Institute, prof. Anton Harber, het met mnr. Nzimande saamgestem oor die rassisme en haatspraak op die internet, maar wou nie hê die regering met met die mediahuise inmeng nie.
“Nzimande is reg om oor rassisme en haatspraak op die internet begaan te wees, maar ek is nie seker dat die probleem by die vernaamste mediahuise lê nie.
Die mediahuise is reeds wetlik en eties vir hul eie webwerwe verantwoordelik en word verplig om onwettige haatspraak en rassisme te voorkom.
Ek hoop Nzimande stel nie voor dat die regering begin om inhoud te reguleer en om by die webwerwe van ons mediahuise in te meng nie, aangesien dit die vermoë van die internet om aan burgers ‘n stem te verleen om openbare deelname te bevorder, sou kortwiek.”
Die voorsitter van die nasionale redakteursforum (Sanef), Mpumelelo Khabela, meen daar is reeds stappe geneem om “ongewenste inhoud” aanlyn te verminder. Hy sê:
“Nzimande is onbewus van wat Sanef reeds doen. Dis vir ons aangenaam om hom in kennis te stel dat daar by ons laaste algemene vergadering in Kaapstad besluit is om ‘n samevoegingskomitee aan te stel om meganismes te vind wat inhoud in die multimediaruimte kan reguleer.
Ons ontwikkel ‘n beheergmeganisme nie vanweë druk nie, maar omdat ons slegs dít wat eties gesond is publiseer.”
Die Suid-Afrikaanse Nasionale Redakteursforum het die aanval op die Franse weekblad waarin twaalf mense dood is, ten sterkte veroordeel.
SANEF het in ‘n verklaring gesê dat die aanval spanning plaas op godsdiensvryheid asook vryheid van spraak.
SANEF het ‘n beroep op alle godsdiensleiers gedoen om hulself van die lafhartige aanval te distansieer, en veral Moslems gesuggereer.
Die Media-instituut van Suid-Afrika het die aanval bestempel as die ergste aanval op joernaliste in baie jare.
Raymond Louw, woordvoerder van die Instituut, sê daar kan nooit regverdiging wees om mense te na te kom omdat hulle menings uitspreek nie, selfs al is die menings ook vir ander onaanvaarbaar.
Tien joernaliste en twee polisielede wat moes gesorg het vir die joernaliste se veiligheid, is doodgeskiet toe minstens twee gewapende mans gister die publikasie se kantore binnegedring en op die mense losgebrand het.
Die VN het hulde gebring aan die slagoffers van die aanval.
Die vyftien lede van die Veiligheidsraad en dosyne diplomate het met die aanvang van die sitting hul medelye met die twaalf slagoffers betuig en ‘n minuut lank in stilte gestaan.
Die spotprentkunstenaar Zapiro, wat homself beywer om Steve Hofmeyer en “regses” of Afrikaners stil te maak, het ook krokodiltrane gehuil oor “spraakvryheid”.
Die ANC en EFF was nie juis geraak deur die aanval nie, aangesien daar nie ‘n politieke voordeel in vervat is vir die twee organisasies wat self mbv terreur bewondering by sekere kiesers afdwing nie.
Soos daar vandag in beide Beeld en die Engelse dagblad The Times berig word, is ‘n kunsmatige uitbarsting rondom ‘n rubriek van dr. Louis Mabille wat op hierdie webblad verskyn het, geskep. ‘n Naspers-rubriekskrywer en dosent van UJ, dr. Piet Croucamp, het die aanval op Mabille se rubriek geloods.
Op versoek van dr. Mabille, het ons die rubriek verwyder.
Destyds onder die Nasionale Party-regering was daar in die sewentigerjare die berugte regter Lammie Snyman wat aan die hoof van die sensorraad gestaan het. Daar was ook ‘n organisasie bekend as Aksie Morele Standaarde wat skrywers se boeke deurgegaan het en vir vloekwoorde of sekstonele gesoek het, waarna hulle klagtes by die Sensorraad ingedien het. Met dié metode het “aktiviste” daarin geslaag om ‘n Hertzogpryswenner, Etienne Leroux se Magersfontein o Magersfontein! verbied te kry.
Een van die frases in dié satiriese roman wat Aksie Morele Standaarde, asook die Sensorraad, aanstoot gegee het, was:”Daar is ‘n kaffer in die swembad.” Dit het glo “goeie verhoudinge tussen bevolkingsgroepe bederf”.
Skrywers en letterkundiges het egter teen dié taktiek beswaar gemaak omdat ‘n sin of ‘n frase heeltemal buite konteks aangehaal word en dan vir skokeffek aan die sensors voorgelê word. Een van die beginsels waarmee prof. Kobus van Rooyen van die destydse Appèlraad op publikasies die proses meer geloofwaardigheid wou gee, was deur te beslis dat ‘n werk of ‘n teks in sy geheel beoordeel behoort te word.
Dr. Piet Croucamp en joernaliste van die Naspersgroep staan vandag aan die spits van ‘n tweede vlaag sensuur waarmee skrywers, denkers, filosowe en woernaalskrywers op die internet getref word. Weereens, net soos veertig jaar gelede, word die taktiek gevolg om ‘n enkele woord of sinsnede buite verband vir skokwaarde aan te haal om dan die skrywer se sogenaamde “rassistiese ingesteldheid” aan die kaak te stel.
Nie eens die erg bevooroordeelde Suid-Afrikaanse Menseregtekommissie gebruik dié bedenklike metodes nie, want sy woordvoerder, Isaac Mangena, wou nie ‘n oordeel oor slegs ‘n enkele sin of paragraaf uit die artikel uitspreek alvorens hy nie die konteks bestudeer het nie.
Die ironie is dat die adjunkpresident, Kgalema Motlanthe, verlede naweek ‘n soortgelyke oproep as Mabille gelewer het toe hy volgens ‘n SAUK-berig gesê het: “Ons moenie agter kultuur wegkruip nie, anders sal ons geslag-gebaseerde geweld voortsit.” ‘n Aspek van swart kultuur waarna Mabille in haar stuk verwys het, is die mite dat vigs deur die verkragting van ‘n maagd of jong kind genees word. In aan van die ergste gevalle van dié bygeloof het ‘n swartman, Sifiso Makhubu, 34 minderjariges en 2 volwasse vroue verkrag en sommige van hulle vermoor.
Waarom mag rubriekskrywers en filosowe nie na die verskrikkings verwys wat in Suid-Afrika tier nie? Maar ‘n ANC-politikus soos Motlanthe mag hom wel oor geslagsgeweld in die land uitspreek? Is dit die ideologie van witskuld wat ons verbied om hoegenaamd swart misdaad en vergrype onder die loep te neem?
Tydens die onlangse Amerikaanse skandaal rondom die vermaarde kok en kookboekskryfster, Paula Deen, wat glo 30 jaar gelede die woord “nigger” gebruik het, het ‘n ander blanke haar gedagvaar vir ‘n oortreding van die Amerikaanse burgerregte wette. Dit is baie soortgelyk aan die huidige geval waar die blanke Piet Croucamp sy medeblanke, Louise Mabille, vir sogenaamde “haatspraak” verkla.
Tensy Croucamp as woordvoerder vir verkragters en moordenaars wil optree en dus deur Mabille se kritiek te na gekom voel, word hy self hoegenaamd nie deur die artikel geraak nie en is geensins benadeel nie.
Soos ek reeds in my kommentaar aan The Times gesê het, betreur ek dit dat Afrikaners hulle aan dié gedrag skuldig maak, sy dit dan mense soos Croucamp wat hul Afrikanerskap verwerp. Soos ek dit gestel het: “Those who criticised Mabille are all Afrikaners. It saddens me to say this, but Afrikaners seem to make very good communists. The more our society sinks into a quagmire of ideology and prejudice, the more some Afrikaners, especially some academics, display an intolerance and a doctrinaire attitude reminiscent of Stalin’s Russia.”
Die onverkwiklike rol wat KykNET, Beeld, Die Burger en ander Naspers-organe in die heksejag op kreatiewe en denkende mense in Suid-Afrika speel, kan nie oorbeklemtoon word nie. Want sonder ‘n spreekbuis soos die betaalkanaal KykNET wat Croucamp in sy heksejag aangewend het, sou die kwessie nooit tot die histrioniese intensiteit gevoer gewees het waartoe dit wel gevoer is nie.
Die tema van die gewraakte rubriek was die anti-Westerse houding van Westerse feministe wat hul nie genoegsaam uitspreek teen die sadistiese geweld wat in Suid-Afrika plaasvind nie, soos byvoorbeeld verkragtings en moorde op plase, baba- en kinderverkragtings, asook “korrektiewe verkragtings” op swart lesbiërs in die lokasies.
Naspers en ‘n klein groepie kwaadwillige akademici wat, meesal om persoonlike redes, ander in die naam van ras aanval, verteenwoordig ‘n gevaar vir spraakvryheid in Suid-Afrika.
‘n Mens ys om te dink wat ons sonder die internet en ‘n webwerf soos praag.co.za sou gedoen het. Dan sou ons regtig in ‘n Stalinistiese goelag versink het waar die kommissarisse elke boek, elke rubriek vir uitsprake sou gefynkam het wat met hul kleingeestige ideologiese beheptheid bots.
Steun ons asseblief dringend, want om ons kosbare spraakvryheid teen mnr. Koos Bekker se magtige Naspersgroep te verdedig, het ‘n voltydse werk geword!
Die redakteurs van Suid-Afrika se vernaamste gedrukte publikasies het gister die volgende deklarasie in Engels uitgereik, wat hier deur ons vertaal word:
Ons die titelredakteurs van Suid-Afrika se vernaamste publikasies en lede van die Suid-Afrikaanse Nasionale Redakteursforum, is diep besorg oor pogings om spraakvryheid en die vrye uitwisseling van inligting in ons land te beperk.
Spraakvryheid en toegang tot inligting is die lewensbloed van ons demokrasie en ons verkeer in die waaragtige sentrum van die stryd om vryheid. Menswaardigheid is onlosmaaklik aan spraakvryheid verbind.
Ons is heftig gekant teen die beperkende artikels in die Wet op die beskerming van inligting en die voorgestelde Media-appèltribunaal.
Ons doen ‘n beroep op die Suid-Afrikaanse regering en die heersende ANC om by die stigtingsbeginsels van ons demokrasie te hou en dié maatreëls te laat vaar.
Ons verbind onsself daartoe om met alle Suid-Afrikaners hande te vat wat hul vryheid na waarde skat en om hierdie basiese regte te verdedig wat in ons grondwet beliggaam is.
Die polarisasie wat rondom die liedjie, Skiet die Boere, aan die opbou is, word nog plek-plek in akademiese kringe aangehelp deur ‘n argument oor spraakvryheid.
In die Suid-Afrikaanse grondwet, soos die meeste grondwette wat ‘n erkende handves van menseregte insluit, is dit nie net tot spraakvryheid beperk nie, maar dit maak deel uit van ‘n groter reg, die reg op uitdrukkingsvryheid. Die SA-grondwet maak ook deel uit van ‘n kleiner groepie wat persvryheid by die naam lys.
In ‘n onlangse studie het die FW de Klerkstigting Suid-Afrika ‘n B-simbool gegee vir die vlak van uitdrukkingsvryheid. Onder die sake wat dit vertroebel, tel die teenspoed wat ‘n student op die lyf geloop het toe hy nie al sy vingers gebruik het toe hy ‘n Zuma-konvooi begroet het nie.
Persvryheid is onontbeerlik vir die bestaan van demokrasie, en word in die westerse wêreld as ‘n integrale, hoewel nie-amptelike, deel van die demokratiese prosesse beskou. Dit handel nie net oor die waghondfunksie nie, maar ook om die publiek ingelig te hou, want slegs ‘n ingeligte publiek kan behoorlik die demokrasie uitleef.
Die versoeking is dus gewoonlik groot om van die openbare uitsaaier ‘n regeringsinstrument te maak – His Master’s Voice.
Spraakvryheid maak ook ‘n hoeksteen uit van die liberalisme. Sy mees ongebreidelde vorm is onlangs getoon toe die DA-LP, Lindiwe Mazibuko, pres. Zuma se voorstel oor ‘n debat oor etiek geopponeer het op grond daarvan dat die nesskop van etiese norme inbreuk op spraakvryheid sou maak.
Spraakvryheid, of uitdrukkingsvryheid, kan soos alle ander regte egter nie onbeperk te wees nie. ‘n Duidelike demonstrasie hiervan was toe veiligheidstoegang tot sekere Pretoriase woonbuurte opgerig is, en dit deur die ANC-beheerde raad geopponeer is. Hier het die raad se aandrang op bewegingsvryheid te staan gekom teen die inwoners se reg op veiligheid, reg op lewe, reg op eiendom en vele ander.
Net so ontmoet spraakvryheid die grense van ander se reg op privaatheid, reg op waardigheid en vele meer.
In Suid-Afrika is die oorwig egter sterk in die rigting van spraakvryheid geklee omdat groepregte, of anders gestel, minderheidsregte, in ‘n baie beperkte mate in die handves van menseregte ondervang is, anders as in die meeste moderne grondwette. Die meeste beperkings op spraakvryheid spruit uit groepregte, soos haatspraak. Individue se verskansing is in terme soos laster, crimen injuria en kriminele laster gesetel. Omdat groepregte in Suid-Afrika ‘n politiek-geringe gewig dra, word haatspraak in sommige akademiese kringe as weinig meer as ‘n lastigheid beskou omdat dit so beperkend op spraakvryheid inwerk.
Ironies erken die liberalisme wel ook perke op spraakvryheid, en wel wanneer sekere kwesbare groepe die slagoffer daarvan is. Onlangs het ‘n ander DA-LP, dr. Annalie Lotriet, op die afdanking van die minister van Kuns en Kultuur aangedring oor sy deur ‘n lesbiese kunsuitstalling geskok is en haar mond uitgespoel het.
Groepregte wat op ‘n staatkundige manifestasie dui, het egter nie in ‘n liberale omgewing geskoei op individuele regte staanplek nie.
Spraakvryheid is egter nie iets wat volgens ‘n persoon se eie ideologiese oordeel aan- en afgeskakel kan word nie.
Wanneer mense se lewens deur haatspraak in gevaar gestel word, behoort daar nie eens oor die kwessie gedebatteer te word nie, en dit is tot dusver die koers wat die howe inslaan.
Dat dit inbreuk maak op liberale denke is te ene male so. ‘n Burgerlike instansie wat hom vir spraakvryheid beywer het as party tot die destydse geding oor die Klill the Boer, kill the farmer-sage toegetree en hard geargumenteer teen die verbod daarop. Die sage om Malema se haatspraak tot orde geroep te kry, kry reeds uit onverwagte akademiese kringe teenspoed. Hoe akademies-onverantwoordelik hierdie akademici argumenteer blyk daaruit dat onlangse akademiese studies die verband tussen haatspraak en die Rwandese volksmoord duidelik uitgespel het.
In ‘n gepolariseerde samelewing moet mense, veral minderhede, egter teen haatspraak en die potensiële gevolge beskerm word. Die internasionale reg vereis dit.
Die inhegtenisname van die bekende Johannesburgse “blogger” Uhuru Guru van die woernaal South Africa Sucks het gister skokgolwe deur Suid-Afrika se internetgemeenskap gestuur. Oënskynlik het die ANC-bewind op die vooraand van die Wêreldsokkerbeker tot hardhandige optrede oorgegaan teen webwerwe wat die land se probleme soos misdaad en verdrukking van minderhede aan die groot klok hang. Daar is ook die afgelope dae ‘n veldtog deur anonieme briefskrywers op LitNet, ‘n webwerf in die Media24-stal, gevoer teen die misdaadberigte wat South Africa Sucks gewoonlik met kommentaar aanbied.
Die voordeur van Uhuru Guru is gisteroggend om 6:30 deur ‘n “taakmag” van die polisie afgeskop en hy en sy gesin is hardhandig uit die bed gepluk. Sy vrou is nie toegelaat om enige oproepe te maak nie en selfs sy dogtertjies se selfone is gekonfiskeer, tesame met alle rekenaartoerusting in die huis. Die taakmag, wat uit lede van die polisie, veiligheidspolisie en verskeie spesialiseenhede soos kubermisdaad bestaan het, het die webmeester ook oor PRAAG en dr. Dan Roodt ondervra, wat moontlik kan veroorsaak dat die polisie se veldtog na hierdie webwerf kan uitbrei.
Uhuru Guru, wat tans om sakeredes verkies om anoniem te bly, is agterna na ‘n Johannesburgse polisiestasie geneem waar hy tans in aanhouding verkeer. Volgens sy regsverteenwoordiger is daar duidelike pogings deur die staat om die regsproses te vertraag ten einde hom vir die maksimum periode vir ondervraging aan te hou. Die klagtes teen hom is onduidelik, maar daar word gepraat van crimen injuria, asook ‘n insident tydens 1993 toe een van sy werknemers gesteelde goedere ter waarde van enkele honderd rand op sy perseel versteek het. Dit wil voorkom asof die polisie dié klag wat sestien jaar gelede teruggetrek is, op hul rekenaar opgespoor het ten einde ‘n verskoning te vind om hom in hegtenis te neem.
Volgens Uhuru Guru se regsverteenwoordiger is “die hardhandige en oordrewe optrede deur die polisie… duidelik polities gemotiveer”.
PRAAG het enkele dae gelede vanuit ‘n bron binne die ANC verneem dat daar ‘n groep blanke Afrikaners binne die polisie verkeer wat weens transformasiedruk hul eie poste en begrotings moet motiveer deur op ‘n fiktiewe “regse gevaar” te spioeneer. Die polisie wat gister teen Uhuru Guru van South Africa Sucks opgetree het, was blykbaar deur die bank blanke Afrikaners wat direk aan hoofkantoor rapporteer en nie aan enige plaaslike polisiestasie nie.
Volgens Uhuru Guru se regsvereentwoordiger het hulle ‘n “sinistere indruk gemaak, presies soos die ou Veiligheidspolisie in die tagtigerjare onder die Nasionale Party. Ek was destyds baie links gewees en as ek nie so ontnugter was deur die nuwe Suid-Afrika nie, sou ek seker steeds links gewees het. Daarom moes ek dikwels met die Veiligheidspolisie namens kliënte onderhandel wat in aanhouding was. Gister se ervaring het my ‘n gevoel van déjà vu gegee. Dit was presies dieselfde, dieselfde mense, dieselfde metodes, dieselfde kyk in die oë. Een van: ‘Te hel met jou. Ons maak wat ons wil.'”
Dr. Dan Roodt van PRAAG het intussen verklaar dat “daar geen bande tussen PRAAG en South Africa Sucks bestaan nie. Terwyl South Africa Sucks se hooffokus misdaad en Suid-Afrika se rasseprobleme is, wil praag.co.za ‘n onafhanklike, algemene kuberkoerant wees wat lesers oor allerlei sake inlig en ook onverskrokke, maar beskaafde kommentaar lewer. Hoewel die feite oor misdaad wat in South Africa Sucks vermeld word gewoonlik waar is, handhaaf die blad ‘n polemiese en uitdagende toon wat nie ons styl is nie. Maar dis Uhuru Guru se goeie reg, indien Suid-Afrika wel ‘n demokrasie met spraakvryheid sou wees. Die huidige gebeure laat egter twyfel of Suid-Afrika veel langer op die etiket ‘liberale demokrasie’ sal kan aanspraak maak.”
Dr. Roodt was egter vol moed dat die alternatiewe Afrikaanse media die huidige aanslag van die staat sou oorleef. “Die ANC is ‘n magshonger monster wat geen teenspraak of alternatiewe sienings duld nie. Immers het die beweging sy tande in die ou Oos-Europa geslyp waar totalitêre bewinde alle aspekte van die samelewing beheer het. Daarom, toe ons praag.co.za as ‘n e-koerant gevestig het, het ons die blad se bediener in die VSA opgestel waar ons die beskerming van die Amerikaanse grondwet en wette oor vryheid van spraak geniet. Nóg die ANC, nóg die Veiligheidspolisie wat tans ‘n voorbeeld van South Africa Sucks gemaak het, kan ons stilmaak. Al word ons almal in die tronk gesit weens ons menings teen geweldsmisdaad en meerderheidsoorheersing in Suid-Afrika, beskik ons ook oor mense in oorsese lande wat die webwerf van daar af kan bedryf en aanhou publiseer.”
Die inhegtenisname van die bekende Johannesburgse “blogger” Uhuru Guru van die woernaal