Leon Lemmer: Eerder epistokrasie as demokrasie

In die nuwe Suid-Afrika word gepoog om die woord “demokrasie” ‘n positiewe betekenis te gee, al ly die regering sedert 1994 aan kroniese ondoeltreffendheid en het die land en daarmee saam die stand van Westerse beskawing plaaslik onrusbarend agteruitgegaan. Demokrasie kan soos volg gedefinieer word: “1 Regeringsvorm deur verteenwordigers deur die hele [volwasse] bevolking gekies, gekenmerk deur vryheid van spraak, van die individu, van die reg, van die pers, ens; volksregering. 2 Staat met so ‘n regeringsvorm. (Grieks demos volk + kratos krag)” (HAT). In Suid-Afrika se geval is daardie “volk” deesdae allermins die Afrikanervolk. Daar kan geredeneer word dat daar nie ‘n Suid-Afrikaanse volk of nasie is nie; bloot ‘n Suid-Afrikaanse bevolking, waarvan miljoene mense onwettig hier is. In die praktyk word vryheid op talle maniere plaaslik aan bande gelê, bv in wat blankes mag sê of andersins doen, met die Menseregtekommissie wat pro-swart daaroor waak. Daarby is die regspleging onder die ban van die ANC.

Daar is talle soorte demokrasie. Al is Suid-Afrika hoogs ongeskik vir sodanige soort regering, het hy ‘n uiterste vorm van demokrasie. Daar is algemene stemreg in ‘n eenheidstaat en boonop het iedere stem gelyke waarde. Behalwe ouderdom (18 jaar)* is daar geen kwalitatiewe vereiste vir stemreg nie. ‘n Ongeletterde armlastige se stem dra dieselfde gewig as dié van bv ‘n magnaat of uitgelese geleerde. Hierdie wanopset word as geregtigheid voorgehou. Daar word geen vereiste van kennis of insig of prestasie aan kiesers gestel nie; asemhaling is voldoende. Onvolmaakte kieserslyste maak dit glo soms selfs vir dooies moontlik om te stem. Daarbenewens benoem die meerderheidsparty die staatshoof, sodat hy eerder sy party se kiesers probeer behaag as om in die belang van die bevolking in sy geheel te handel.

[* Nelson Mandela was ten gunste daarvan dat 14-jariges stemreg kry; blykbaar omdat kinders op daardie ouderdom reeds doeltreffend as terroriste kan funksioneer. “Lowering the voting age would produce lower-quality government” (Brennan, bron hier onder, Kindle 2654).]

Oor demokrasie is daar reeds baie navorsing gedoen en gepubliseer; ook oor die gedrag van kiesers. Drew Westen, ‘n sielkundige, beweer in sy boek, The political brain: The role of emotion in deciding the fate of the nation (Hachette, 2008, 497p; Amazon Kindle $13,67) dat emosie ‘n groter rol as rasionaliteit by kiesers speel. Drie sake bepaal by uitstek hoe mense stem: “their feelings toward the parties and their principles, their feelings toward the candidates, and, if they haven’t decided by then, their feelings toward the candidates policy positions” (Amazon-katalogus). Die oratoriese vermoë en retoriek van kandidate, asook hulle voorkoms (veral in die era van televisie en internetfoto’s en -video’s) kan deurslaggewend wees; so ook die geslag van kandidate. “People often are swayed by rhetoric, charisma, and good looks rather than by the ‘force of the better argument'” (Brennan 1137). “Political ‘fandom’ is what motivates people to get to the polls” (779).

In sy boek, The myth of the rational voter: Why democracies choose bad policies (Princeton University Press, 2011, 296p; Amazon Kindle $17,82) gaan Bryan Caplan, ‘n ekonoom, selfs verder. Irrasionaliteit is die wesenskenmerk van demokrasie en die politiek in die algemeen, “where folly is central.” Dit is dwaas om wysheid by die massa te veronderstel. Byvoorbeeld, James Madison (1751-1836, vierde Amerikaanse president 1809-1817) “had severe reservations about majority rule” (Brennan 3034). Baie van die kiesers is nie net oningelig nie, maar is weens bevooroordeeldheid of gebrek aan insig ten gunste van beleidsrigtings wat skadelik vir hulle belange is. Deur op ekonomiese kwessies te konsentreer, is dit vir Caplan maklik om die graad en gevolge van onkunde by kiesers aan te toon. Almal moet liefs nie toegelaat word om oor almal se belange te besluit nie. Ten minste in hierdie sin is die gelykverklaring van mense en kiesers ‘n onding.

Ek het nog nie Westen en Caplan se boeke gelees nie. Ek wil liewer oor ‘n nuwe boek skryf wat ek gelees het en direk teen demokrasie gemik is: Jason Brennan, ‘n filosoof, se Against democracy (Princeton University Press, 2016, 304p; Amazon Kindle $21,51). Volgens die outeur toon die resultate van demokrasie dat dit nie ‘n aanbevelingswaardige regeringsvorm is nie. Demokrasie is “the rule of the ignorant and the irrational” (192) “and the misinformed” (1532) terwyl burgers die reg op doeltreffende regering het. Daar moet dus liewer na ‘n beter regeringsvorm gesoek word.

Jason Brennan

In Suid-Afrika, veral in die jare negentig, is tot vervelens toe lof vir die reg om te stem uitgespreek. Daarmee is natuurlik by implikasie ‘n verwyt aan die blankes gerig. Brennan noem dit “democratic triumphalism.” Daarvolgens “democracy is a uniquely just form of social organization. People have a basic right to an equal fundamental share of political power. Participation is good for us; it empowers us, it’s a useful way for us to get what we want, and it tends to make us better people. Political activity tends to produce fraternity and fellow feeling” (181). Daarteenoor beweer Brennan: “Political participation is not valuable for most people” (186). Ook: “Democracy does not empower individuals. It disempowers individuals and instead empowers the majority” (2028).

In lande soos Australië en Bolivië word kiesers verplig om te gaan stem. “In Brazil, nonvoters are barred from receiving state-funded education” (1514). Plaaslik word daar graag gesê dat al die kiesers moet gaan stem; dat ons nie oor die regering moet kla nie omdat kiesers die regering kry wat hulle verdien. Maar die huidige opset het blankes polities grootliks magteloos gelaat. “The right to vote is a badge of equal personhood … The right to vote is a metaphorical badge of equality”* (2048). Anders as in Suid-Afrika skryf Brennan: “Some people ought not have the right to vote, or ought to have weaker voting rights than others” (44). Daarmee word die mat onder die gelykmakers uitgepluk. Daar is iets soos kieseronbekwaamheid. “What’s most surprising … is how stable political ignorance is” (580). Die onbekwaamheid van kiesers moet met ‘n stelsel gekenmerk deur bekwaamheid vervang word.

[* “The disagreement … is … over which ways they [the people] should be treated as equals and which ways they should not be. A basic commitment to human equality severely undermines what a good society will look like” (2153).]

Brennan begin sy boek deur John Adams (1735-1826, tweede Amerikaanse president 1797-1801) soos volg aan te haal: “I must study politics and war that my sons may have liberty to study mathematics and philosophy. My sons ought to study mathematics and philosophy, geography, natural history, naval architecture, navigation, commerce, and agricultuur, in order to give their children a right to study painting, poetry, music, architecture, statuary, tapestry, and porcelain” (80). Wat Adams eintlik sê is dat praktiese en beroepsrigtings om den brode bestudeer moet word, maar dat die welvaart en vrye tyd wat daaruit voortvloei, gebruik kan word om bv die vrye en skone kunste ter verryking of kultivering van die gees te bestudeer en te beoefen.

Implisiet hierin is daar kritiek op die hedendaagse beroepsgerigte universiteite wat die humaniora (bv wysbegeerte, geskiedenis, taal- en letterkunde) verwaarloos en gevolglik die spreekwoordelike “geleerde barbare” as afgestudeerdes lewer. Maar wat Brennan veral met die Adams-aanhaling wil aantoon, is dat politiek op die allerlaagste vlak aangetref word. Politici sorg dat hulle hoogs betalende poste beklee,* maar tot op die hoogste politieke vlak word geen toelatingsvereistes vir sulke posbekleërs gestel nie. ‘n Politikus hoef nie matriek of ‘n graad of enige werkondervinding te hê of selfs funksioneel geletterd te wees nie. Oor die deelname van kieser aan die politiek is Brennan ook skepties: “I contend that for most [of] us, political liberty and participation are, on the whole, harmful” (164).

[* “The average US senator has a net worth of almost $14 million, and the average member of the House of Representatives has a net worth of $4.6 million. In contrast, the average American household has a net worth of under $70 000. Political offices are for rich people “(1605) – ook in Suid-Afrika. As ‘n politikus nie reeds ryk is wanneer hy in sy eerste pos begin nie, word hy ryk terwyl hy sodanige pos beklee.]

Die politiek as bedryf is iets wat liefs beperk moet word. “We should want to expand the scope of civil society and reduce the sphere of politics” (448). “As people (regardless of their race, income, gender, or other demographic factors) become more informed, they favor overall less government intervention and control” (663, 3141). Dink aan hoe gemeenskapsgeoriënteerd en doeltreffend plaaslike regering was (asook vry van partypolitiek, bv in die Kaapprovinsie) in die vorige politieke bedeling. Vergelyk dit met die verpolitisering en sentralisering en die gevolglike ondoeltreffendheid, korrupsie en chaos wat kenmerkend van die huidige Suid-Afrikaanse politiek is en daarby op al drie vlakke (sentraal, provinsiaal en plaaslik). “Political leaders not only routinely make promises they never keep but also frequently use outright deception and manipulation to win votes” (1570). Dink aan FW de Klerk se beloofde magsdeling wat in algehele magsoorgawe ontaard het.

“Michael Cholbi claimed that the right to vote is essential to the right of self-determination, by which he means ‘the right to shape the conditions of one’s own existence'” (1390). In die nuwe Suid-Afrika is daar geen sprake van selfbeskikking vir blankes nie; nie eens groep- of minderheidsregte nie.* Anders as Cholbi dink Brennan: “Citizens don’t have any basic right to vote or run for office. Political power, even the small amount of power contained in the right to vote, has to be justified. The right to vote is not like other civil liberties, such as freedom of speech, religion, or association” (186).

[* “Isaiah Berlin [1909-1997] claims that he and other liberals tend to define freedom as the absence of interference from others” (1745). Die “‘neo-republican’ philosopher Philip Pettit” (1739) het ‘n ander opvatting van vryheid: “liberty as nondomination” (1745). “In a democracy, individual citizens are nearly powerless” (2028), gevolglik behoort daar “rights against interference” (1785), asook teen oorheersing/verswelging, te bestaan.]

“If in the past, people were excluded from holding political power for bad reasons [apartheid?], there might be good reasons to exclude some people from holding power or grant them a smaller share of political power” (371), bv misdadigers. Anders as in ander lande het misdadigers, bv gevangenes, in Suid-Afrika volle stemreg. “Democracy is not a uniquely or intrinsically just form of government. Unrestricted, equal, universal suffrage – in which each citizen automatically is entitled to one vote – is in many ways on its face morally objectionable. The problem is … that universal suffrage incentivizes most voters to make political decisions in an ignorant and irrational way, and then imposes these ignorant and irrational decisions on innocent people” (192).

“Democracy, as we practice it, is unjust” (4077). Demokrasie gaan mank aan so baie gebreke dat Brennan epistokrasie (Grieks: episteme kennis + kratos krag) as plaasvervanger voorstel. “The major difference between epistocracy and democracy is that people do not, by default, have an equal right to vote or run for office” (3688). “Epistocracy means the rule of the knowledgeable. More precisely, a political regime is epistocratic to the extent that political power is formally distributed according to competence, skill, and the good faith to act on that skill” (308). Later skryf hy: “A political system is epistocratic to the extent it distributes political power in proportion to knowledge or competence” (3682). Dít is presies wat nie meer in Suid-Afrika geduld word nie. Diegene wat op verdienste/meriete aandring, word bv as rassiste uitgekryt, onder meer omdat blankes in sodanige opset in groter mate tot hulle reg sal kom. Nie in die regering, staatsdiens, universiteite, sport, of waar ook al, mag op voorkeur vir gehalte aangedring word nie. Kwantiteit, bv demografiese verteenwoordigendheid, word bo kwaliteit verkies.

“When a government tends to be incompetent to govern certain issues, it loses any right to govern those issues” (3968). “I defend what I call the competence principle, which holds that high-stakes political decisions are presumed to be unjust, illegitimate and lacking in authority if they are made incompetently or in bad faith,* or by a generally incompetent decision-making body” (421). “Perhaps some citizens are incompetent participants who impose too much risk on others when they participate. Perhaps some of us have a right to be protected from their incompetence” (376). Nogeens: “People have a right not to be subject to incompetently made political decisions” (2817).”Bad voting can be and has been disastrous” (2859). Maar afgesien van die onverkwiklike uitslae van verkiesings, is daar ‘n gaping tussen wat die kiesers wil hê en wat die demokraties verkose regering lewer. “Government agents tend not to do what the median voter or majority want” (3114). Aan die ander kant word soms beweer “politicians tend to give citizens what they want as opposed to what’s good for them” (4035).

[* Oor “bad faith” en (in die vorige paragraaf) “good faith” kyk Praag 28.08.2016.]

Daar is verskillende maniere waarop epistokrasie bewerkstellig kan word. Stemreg kan tot die bekwames en ingeligtes beperk word. “A person can acquire a right to vote provided they can demonstrate competence” (2676). Dit kan gedoen word deur ‘n “voter qualification exam[ination]” te slaag (3748). As alternatief kan elke burger ‘n stem hê maar kwalitatief beter mense, bv geletterdes, gegradueerdes en suksesvolle sakemense, kry meerdere stemme. So ‘n stelsel is bv deur John Stuart Mill (1806-1873) voorgestel (3775). “If we grant for the sake of argument that each person ought to have a right to vote because it is an avenue of self-expression, it takes additional work to show that they ought to have an equal right to vote” (2495). ‘n Ander manier is dat die politici, wat deur die massa in ‘n konvensionele demokrasie verkies is, voortgaan met die maak van wette, maar dat daar ‘n meganisme is waarvolgens ‘n “epistocratic council” enige wet kan veto (3820). Hierdie raad maak nie wette nie, maar “it has power to unmake law” (3825). “It’s no less undemocratic than judicial review” (3868). “Smart people should have the right to rule over others … because they know better” (344). “Some people have better judgment than others when it comes to political matters” (2172). In die huidige meerderheidsklimaat in Suid-Afrika sal nie erken word dat, afgesien van wat die regeringsvorm is, blankes beter as swartes kan regeer nie. Hoe kan die doeltreffendheid van ‘n epistokrasie getoets word? “Perhaps it would be best if one state in the United States tried the system first” (4072), of een provinsie in Suid-Afrika.

“The basis of one of the major objections to epistocracy is the fact that political knowledge is spread unevenly among demographic groups” (651). Byvoorbeeld, in Amerika: “It is negatively correlated with being black, and strongly negatively correlated with being female” (645). “There is ample and persistent evidence that … rich white men know more about politics than poor black women” (2423; ook 2670). (By iemand soos Amanda Gouws kan dit seker heftig-ontkennende reaksie uitlok.) “Whites on average know more than blacks, people in the North East know more than people in the South, men know more than women, middle-aged people know more than the young or old, and high-income people know more than the poor. In general, people who are already advantaged are much better informed than the disadvantaged” (4012). Brennan verlang dat sy epistokrasie suiwer kwalitatief, dus nie-demografies, toegepas word.

“We can expect epistocratic voters to vote altruistically as opposed to selfishly” (2183). “The quality of the candidates who make it on the ballot depends in large part on the quality of the electorate. Political parties choose candidates whom they believe will appeal to typical voters” (3490). In ‘n epistokrasie sal die kwaliteit van sowel die kiesers as politici beter as in ‘n demokrasie wees. Daar is gevolglik ook die verwagting dat “epistocracy produces better-quality government as well as more substantively just and good outcomes” (2500). Omgekeerd: “In general, the lower the epistemic and moral quality of the electorate, the worse governmental policies will tend to be. Whom the voters select as a leader does make a significant difference” (2896). Dit is die geval in bv sowel Amerika as Suid-Afrika.

Coligny-twee hoor vandag oor borg

Uitspraak in die borgtogaansoek van die twee mans van Coligny in Noordwes sal na verwagting vandag gelewer word. Pieter Doorewaard en Phillip Schutte is aangekla na die dood van ‘n 17-jarige swart tiener.

Die twee sê die swart seun, wat agterop die bakkie was, het afgespring van die bewegende voertuig terwyl hulle met hom na die polisiestasie onderweg was en sy nek gebreek. Hy is betrap toe hy na bewering sonneblomme gesteel het.

Maar ‘n getuie beweer die twee het die swart tiener van die bakkie “gestamp”, ‘n hoogs ongeloofwaardige bewering aangesien die bakkie sou moes beweeg sonder ‘n bestuurder.

Woensdag het Jeremiah Modisane aan die hof gesê die tiener het van die gesig en ore gebloei, maar het nog geleef toe hy op die toneel aankom. Hy is glo in die hospitaal dood.

Intussen het Mosweu se pa, Sakkie Dinkgane, gesê sy seun se begrafnisdiens sal Sondag gehou word. “Hy het my vertel dat hy na die hoërskool ‘n verkeersbeampte wou word. Dit was die soort werk wat hy liefgehad het,” sê Dinkgane.

Die staat is gekant teen borgtog en sê indien die beskuldigdes vrygelaat word, sal dit weer tot onrus in die omgewing lei.

Owerhede in Johannesburg het motoriste intussen aangeraai om die Goue Hoofweg en die K43 in Lenasia Suid te vermy weens oproer in die gebied.

Dit is nog nie duidelik waaroor dié lokasie klipgooi nie. Geen berigte òf gerugte van wit Afrikanermans in die omtrek wat een of ander versinde misdryf begaan het, het nog opgeduik nie.

‘n Woordvoerder van die Johannesburgse Metropolisie, Wayne Minnaar sê die gebied is nie veilig vir enige motoriste nie.

Italiaanse aanklaer sê smokkelaars en liefdadigheid het migrasie krisis geskep

Volgens die vlugtelinge-agentskap van die Verenigde Nasies (UNHCR) het sowat 182 000 migrante in 2016, nog ‘n rekordjaar, Italië binnegedring omdat ‘n Italiaanse aanklaer sê mensehandelaars werk nóú saam met NRO’s om die krisis te skep.

Hierdie syfer sluit slegs diegene wat amptelik geregistreer is deur Italiaanse amptenare of NRO’s en nie die massiewe golf van immigrante wat onwettige toegang verkry het nie.

Die oorgrote meerderheid van buitelanders in die EU is onwettige, ongedokumenteerde immigrante, want in 2016 is slegs 2,65 persent van die immigrante in Italië asiel as vlugtelinge toegeken, oftewel 4 808 gevalle.

Die leier van die Noordelike Liga, ‘n nasionalistiese politieke party, Matteo Salvini, het aangekondig dat hy ‘n saak teen regeringsleiers sal bring vir die bevordering van onwettige immigrasie in die land.

“Dit is nou duidelik dat onwettige immigrasie georganiseer en gefinansier word. Daarom het ons besluit om ‘n saak teen die regering, die president van die Raad, die ministers en die bevelhebbers van die vloot en die kuswag aanhangig te maak,” het Salvini gesê.

‘n Beroemde Italiaanse aanklaer het die regering in die openbaar beskuldig dat hulle “mensehandelaars help” om die land se ekonomie te ondermyn. Carmelo Zuccaro, het aan Rai 3, ‘n staatsbeheerde TV-kanaal, gesê dat nie-regeringsorganisasies met hul soek-en-redding-sendings onwettige immigrasie uit Libië aanmoedig.

Zuccaro is ‘n swaargewig in Italië, wat georganiseerde misdaad daadwerklik bestry. Hy het van Italië se mees berugte Mafia-misdadigers lewenslank tronk toe gestuur, ‘n dapper daad te midde van doodsbedreigings, moorde op sy kollegas asook sy familie.

Zuccaro het in ‘n onderhoud met die koerant La Repubblica Vrydag gesê die bewerings het van geloofwaardige bronne gekom en het politici aangespoor om dadelik op te tree. Salvini het Zuccaro geprys en gesê dat NRO-werknemers wat betrokke is by die soek-en-reddingsdienste “gearresteer moet word” en hul skepe “gesink” moet word.

Verlede jaar het Salvini gekla dat die dele van Italië se mees bevolkte stad “nie Italië of Europa meer is nie” as gevolg van die “georganiseerde inval” in Milaan. “Ek het vanoggend in Milaan geloop, en sommige dele van die stad is nie Italië of Europa nie. Dit word heeltemal beheer deur immigrante.

“Die probleem is om ‘n georganiseerde inval wat die etniese suiwering van Italianers en Europeërs veroorsaak, te stuit. In ‘n jaar sal ons praat oor honderde duisende mense wat aankom.”

Die helfte van die immigrante wat in Italië aangekom het, sowat 90 000, het nooit om asiel gevra nie, en het as ongedokumenteerde immigrante verdwyn, wat in Italiaans as “clandestini” bekend staan.

Ten spyte van die feit dat die oorgrote meerderheid immigrante in Italië asiel geweier is, is minder as 5 000 in 2016 gedeporteer.

Die eerste kwartaal van 2017 het ‘n toename van 30 persent in instromers getoon vergeleke met dieselfde tydperk in 2016. Italië het in ‘n enkele naweek meer as 8 500 migrante oor Paasfees ontvang.

Meer as 140 000 immigrante is verlede jaar in Italiaanse skuilings gehuisves, ‘n sewevoudige toename van 2013, met die immigrantekrisis nou in sy derde jaar.

Intussen het ‘n ekonomieprofessor in Duitsland bevestig dat twee derdes van vlugtelinge wat in die EU aankom, ongeletterd is, sonder die vermoë om werk te vind en sodoende die land se ekonomie saboteer.

Ludger Woessmann, ‘n professor in ekonomie aan die Universiteit van München, het aan die Duitse tydskrif Zeit gesê 65 persent van Siriese vlugtelinge is ver onder internasionale standaarde wat basiese lees- en skryfvaardighede betref, en kan werkloosheidskoerse deur die dak dwing asook die vraag na maatskaplike welsynstoelaes.

“Met twee-derdes as funksioneel ongeletterd beskou in ooreenstemming met internasionale onderwysstandaarde, is dit die nodige opleiding om plaaslike besighede te bestuur wat meestal ontbreek,” sê Woessmann.

“Ons moet onsself voorberei dat die meerderheid jong vlugtelinge sal misluk in hul drie jaar opleidingskursusse wat ‘n hoë vlak van teorie bevat,” sê Woessmann. “Sewentig persent van die vlugtelinge uit Sirië, Afghanistan en Irak wat twee jaar gelede begin het, het reeds uitgeval.”

Die berig wat u hier gelees het is uniek in Afrikaans. Dit is spesiaal nagevors vir PRAAG wat die nasionalistiese tendense in Europa ten nouste volg. Help ons asseblief om dit vol te hou deur aan te sluit!

Dokumente gelek wat wys Macron steek geld in buiteland weg

Dokumente is Donderdag gelek wat onthul dat die Franse presidensiële kandidaat Emmanuel Macron moontlik geld in die buiteland wegsteek.

Macron het ‘n bedryfsooreenkoms aangegaan vir ‘n beperkte aanspreeklikheidsmaatskappy (LLC) in die Karibiese eiland Nevis en die maatskappy kon dalk ‘n sakeverhouding gehad het met ‘n bank wat vroeër betrokke was by belastingontduiking in die Kaaimanseilande, het Disobedient Media berig.

Inligting oor maatskappy-eienaars is nie algemeen beskikbaar nie, aangesien Nevis deur Bloomberg beskryf is as een van ‘n aantal gewilde belastingparadyse in die Karibiese Eilande.

Forbes het berig dat die betrokke bank as ‘n fasiliteerder van belastingontduiking in 2013 betrokke was. Dit is ook deur Reuters as ‘n speler in bedrog aangewys wat verband hou met die skandale van die Internasionale Sokkervereniging van 2015 (FIFA).

Macron het minder as ‘n maand gelede beweer dat hy nie bates wegsteek of geheime buitelandse rekeninge het nie.

Die eerste dokument is ‘n bedryfsooreenkoms opgestel op 4 Mei 2012 om “La Providence LLC” te vorm onder die 1995 Nevis Limited Liability Company Ordinance. Macron se naam en handtekening verskyn op die dokument.

La Providence is die naam van Macron se voormalige hoërskool in Amiens, waar hy sy heelwat ouer onderwyseres – nou sy vrou – romanties bevriend het op die tere ouderdom van 15, iets wat normaalweg tronkstraf vir haar sou beteken het.

Die besluit om ‘n maatskappy in Nevis te vorm, laat die vermoede ontstaan van belastingontduiking, aangesien die Nevis Confidential Relationship Act die bekendmaking van inligting verbied en die geheimhouding en privaatheid van buitelandse LLC’s in Nevis waarborg.

‘n Tweede dokument is ‘n brief gestuur aan La Providence Ltd van die First Caribbean International Bank, wat ‘n sakeverhouding met Macron se LLC aandui.

First Caribbean International Bank is daarvan beskuldig dat hulle belastingontduikers in 2013 gehelp het, en dit het geblyk dat ‘n verteenwoordiger vir First Caribbean persoonlik ‘n tjek van ‘n FIFA-beampte ontvang het en daarna teruggekeer het om dit in ‘n rekening in die Bahamas te deponeer, het Reuters berig.

In April het Macron ontken dat hy buitelandse rekeninge of geld van die Franse owerhede wegsteek. Francois Fillion was nie so gelukkig nie. Hy het na bewering sy bod vir die presidentskap verloor weens beweringe oor korrupsie.

As dit as outentieke dokumente bevestig word, sal Macron ‘n paar verduidelikings moet gee. Maar die hoofstroommedia staan bankvas agter hul kandidaat Macron en het ‘n striemende aanval teen die Front National geloods enkele dae voor die laaste stemmery.

Aanklaers in Parys het ‘n ondersoek teen Marine Le Pen geopen oor die “leuens” en “laster”, maar dit is nie duidelik waaroor hulle haar wil aankla nie. Sy het slegs tydens die laaste debat met haar teenstander opgemerk: “Dit sal jammer wees as ons ontdek dat jy ‘n geheime rekening in die Bahamas het.”

‘n Woordvoerder van die Macron-veldtog, het gesê hulle gaan almal aankla wat hierdie inligting versprei.

Trump se skoonseun steek bande met Soros weg

Jared Kushner, president Trump se skoonseun en senior adviseur, het die eienaarskap van ‘n eiendomsbelang wat verband hou met George Soros, volgens die Wall Street Journal nie bekend gemaak nie.

In sy openbaarmakingsvorm wat vroeër vanjaar geliasseer is, het Kushner Cadre nie as een van sy honderde bates geïdentifiseer nie. Die koerant het sy Cadre-belang geïdentifiseer deur middel van ‘n oorsig van sy bates, asook onderhoude met mense wat bekend was met die maatskappy en Kushner se finansies.

In hul oorsig van Kushner se bates het die WSJ opgemerk dat Kushner se Cadre-betrokkenheid “die senior Withuis-amptenaar tans ‘n sakevennoot van Goldman Sachs en miljardêrs, insluitende George Soros maak.

Kushner het ook nie ‘n aantal lenings bekendgemaak nie “ten bedrae van minstens $1 miljard, van meer as 20 leners,” ook uit die buiteland en Kushner “het ook persoonlike waarborge op meer as $300 miljoen van die skuld verskaf.”

Cadre het ‘n kredietlyn van $250 miljoen gekry van die familiekantoor van George Soros, ‘n top-demokratiese skenker. Soros se familiekantoor is ook ‘n belegger in Cadre. Kushner, wat met Trump se dogter, Ivanka, getroud is, was nie eerlik oor sy sake met Soros nie.

Kushner se prokureur het gesê sy kliënt is tans besig om sy openbaarmakings te hersien, in wat kennelik na ‘n poging lyk om die skelmstreke toe te smeer. Kushner het meer as 200 bates behou. Soos sy skoonpa, het hy geweier om hierdie bates in ‘n blinde trust te plaas, iets wat etiek deskundiges beskou as die beste manier om botsings van belange te vermy.

Christian Lammert, ‘n professor in die politieke wetenskap aan die Universiteit van Berlyn se John F. Kennedy-instituut, het gesê dat nepotisme ernstige politieke gevolge kan hê nadat die Duitse minister van buitelandse sake Sigmar Gabriel opgemerk het dat lede van die Trump-familie wat nog nooit verkies is nie, skielik verskyn “as amptelike staatsverteenwoordigers”.

Ivanka Trump, die Amerikaanse president se dogter het die Amerikaanse regering verteenwoordig tydens die Berlynse beraad “en dit is eintlik baie problematies,” het Lammert aan DW gesê.

Lammert het gesê Trump het sy Withuis met familielede gevul op ‘n manier wat tot korrupsie kan lei. “Familielede word in sleutelposisies sonder dat hulle verkies is, aangestel – posisies wat hulle toelaat om invloed te uit te oefen terwyl dit terselfdertyd implikasies het vir hul private besighede,” het Lammert gesê. Hy het byvoorbeeld daarop gewys dat pres. Trump se belastingplan vir hom en sy gesin ‘n groot voordeel sal wees en dat Ivanka en haar man, Jared Kushner, vergaderings met buitelandse politici hou in lande waar hulle ook sake doen.

Die Kushner-maatskappye het ook bevestig dat hulle ‘n “lang verhouding” gehad het met twee groot Israeliese banke, Bank Hapoalim en Bank Leumi.

Die Trump-administrasie het ‘n ondersoek na die VSA se departement van justisie geërf vir bewerings dat Bank Hapoalim Amerikaanse kliënte gehelp het om belasting te ontduik. Bank Leumi het na bewering gehelp om Amerikaanse belastingpligtige kliënte se geld vanaf 2002-2010 weg te steek en het in 2014 ‘n skikking met die departement van justisie bereik om $400 miljoen in boetes te betaal.

Terwyl Kushner se geskiktheid vir die rol in die Midde-Ooste se diplomasie vrae ontlok, het Trump aangehou om te beklemtoon dat sy skoonseun sal werk om ‘n vredesooreenkoms in die Midde-Ooste te bemiddel. Trump het van sy skoonseun waargeneem: “Ek bedoel, hy ken dit so goed. Hy ken die streek, ken die mense, ken die spelers.” Dit beteken waarskynlik eerder dat Trump minder as niks weet nie en dat hy daarom dink sy skoonseun is geskik.

Israeliese premier Benjamin Netanyahu is so ná aan die Kushners dat hy een keer in Kushner se kinderbedjie geslaap het, volgens ‘n New York Times-profiel van Kushner.

Na nagenoeg drie maande in die regering is die Trump-raadgewer Steve Bannon uitgeskop deur Kushner en het hy nou klaarblyklik ook van Sebastian Gorka in die Nasionale Veiligheidsraad ontslae geraak. Die teenterrorisme-raadgewer Gorka word verdink van sy beweerde bande met “anti-Semitiese groepe” in Hongarye.

Hierdie nuusberig is uniek in Afrikaans. Dit is nagevors vir ons webblad. U sal dit nie elders te lese kry nie. Steun ons asseblief om deurentyd sulke kwaliteitberigte te kan lewer!

Marxiste se warm lug oor Marikana baar leë huise

Voltooide HOP-huise in Marikana wat deel was van die Noordwes Departement van Plaaslike Regering en Menslike Nedersettings se vlagskip behuisingsprojekte staan nou al vir meer as ‘n jaar en stof vergader.

Die polisieslagting van mynstakers by Marikana is vir weke lank deur Marxiste vir propagandadoeleindes gemelk, maar kennelik het die myne genoeg vergoeding uitbetaal aan die slagoffers dat die HOP-huis-pasellas oorbodig was.

Die nasionale Departement van Menslike Nedersettings het in ‘n antwoord op ‘n vraag in parlement verlede maand gesê altesaam 252 huise wat die “behuisingsnood” in Marikana moes aanspreek, is gebou.

Dit blyk nou dat daar baie warm lug oor die sogenaamde nood was na die plek vir weke in die nuus was.

Die provinsiale departement het in ‘n media verklaring gesê twee behuisingprojekte – wat in Uitbreiding 2 in Marikana aangepak is, sou na verwagting reeds in December 2015 voltooi gewees het.

Die presiese getal huise wat nou leeg staan is deel van die Gemeenskapsbehuising-projek wat ontwikkel is op ‘n stuk grond van 50 hektaar wat deur Lonmin aan die gemeenskap geskenk is.

Sowat 860 gedienste erwe was reeds op die grond uitgelê. In Augustus 2015 het die die departement gesê al die basiese dienste vir die uitbreiding is toe al reeds aangelê. Redes vir die leë huise is nie verskaf nie.

Wrede slagting van beeste skok eienaars

Nog niemand is in hegtenis geneem nie in verband met die wrede slagting van nege Bonsmara-beeste op ‘n plaas in die Potchefstroom-distrik in Noordwes.

Veiligheidskoördineerder van die plaaslike brandvereniging se Groep Ses, Sarel van der Wat, sê die eienaars, Marius en Ben Fouché, van ‘n plaas in dié distrik by die R500 op die grens tussen Parys in die Vrystaat en Fochville in Gauteng het Saterdagoggend agtergekom daar is van hul trop beeste weg.

Hulle het later op die reste van altesaam nege dooie beeste, waaronder dragtige koeie, in die veld afgekom.

Van der Wat sê twee beeste is geslag, terwyl die res lewend met skerp voorwerpe gekap is. Die diere se skouerblaaie en boude is afgekap.

Daar is baie bewysstukke op die toneel gekry. Hy sê die eienaars is geskok in die wreedheid van die slagting en die feit dat klein kalfies langs hul dooie ma’s gestaan het.

Van der Wat sê nog vyf erg verminkte beeste is Maandag in ‘n bos naby ‘n berg op die plaas gekry. Hulle is ook wreed gekap vir hul vleis.

Twee van die beeste moes van kant gemaak word. Hy sê daar is goeie samewerking tussen lede van die brandvereniging en die polisie om die swart booswigte aan te keer.

Coligny-moord: Borgaansoek vandag voortgesit

Die borgtogaansoek van twee wit mans van Coligny in Noordwes wat daarvan aangekla word dat hulle ‘n 16-jarige swart seun doodgemaak het, word vandag voortgesit.

Die aansoek van Pieter Doorewaard en Phillip Schutte het na ‘n dringende aansoek in die Noordwes Hooggeregshof Dinsdag begin.

Die twee mans word daarvan beskuldig dat hulle vir Mahlomoloa Mosweu van ‘n bewegende bakkie afgestamp het. Hulle beweer dat hy van die bakkie afgeval het terwyl hulle hom na die plaaslike polisiestasie geneem het omdat hy sonneblomme gesteel het.

Die werkgewer van die twee verdagtes en die ondersoekbeampte het Dinsdag getuig. Die ondersoekbeampte, Clifford Kgosane het getuig dat die verdagtes waarskynlik ook van ontvoering en regsverydeling aangekla sal word.

Swartes het buite die hof betoog en geëis dat die verdagtes borgtog geweier word.

Die hof het gister die beëdigde verklarings van beide mans gehoor wat sê beweer daar was uitsonderlike omstandighede wat hulle vrylating op borgtog regverdig.

Die mans het die sterkte van die getuienis teen hulle betwis en hulle het hul gemeenskaps- en familiebande in die gebied uiteengesit.

Hulle sê daar was geen ooggetuies teenwoordig nie.

Hulle het ook hul bereidwilligheid om te voldoen aan enige en alle borgtoestande wat hulle opgelê word, en gesê die toestande in die houerselle is verskriklik.

Swart sepie saai episode uit waarin 2 wittes swarte lewend begrawe

‘n Swart sepie op SABC3 het die afgelope week ‘n episode uitgesaai waarin twee wit mans, albei Afrikaners, ‘n swarte aanval en lewendig begrawe.

Thandi Smith, hoof van Media Monitoring Africa se mediabeleidprogramme het aan 702 gesê, dit is heeltemal gepas om dié geweld op TV uit te saai want dit is die begin van ‘n “gesprek oor rassisme”.

Die skrywer van die reeks beweer sy is baie gelukkig oor die reaksie van kykers ook omdat hulle “rassisme” behandel, maar sy is nie bewus van klagtes wat by die Uitsaaiklagtekommissie gelê is nie.

Peterson Mogola sê die storie is soortgelyk aan wat werklik in Suid-Afrika gebeur. “Dit is soortgelyk aan ‘n voorval wat al in Suid-Afrika gebeur het.”

Willem Oosthuizen en Theo Jackson word daarvan beskuldig dat hulle ‘n swarte in ‘n doodskis wou begrawe. Die twee is van ontvoering en aanranding aangekla en sal van 26 tot 29 Junie verhoor word.

In die sepie-episode wil die swarte sy vader se graf op ‘n plaas besoek, maar die eienaars, twee wit mans, koggel hom met bobbejaangeluide en daarna slaan hulle hom en poog om hom lewend te begrawe.

Die vervaardiger van die Isidingo-reeks is Endemol, wat blykbaar bekommerd is oor die dalende kykergetalle van die reeks.

Na wat verneem word het die SABC glo nie meer geld om die akteurs van die reeks te betaal nie.

Karel Schoeman (77) sterf, laat kriptiese selfmoordbrief na

Die grootste lewende Afrikaanse romanskrywer, Karel Schoeman, is vandag in ‘n Bloemfonteinse hospitaal dood, vermoedelik nadat hy opgehou eet het in ‘n daad van selfgenadedood. In ‘n kriptiese brief (sien hier onder) wat bloot as ‘n “verklaring” getitel is, verwys Schoeman na ‘n poging om sy eie lewe te “beëindig” wat op die ouderdom van 75 “deur omstandighede gefnuik” is, maar dat hy nou “die saak doelgerig (wil) aanpak terwyl ek nog oor voldoende beweeglikheid, fisiese vryheid en geestelike helderheid beskik”.

Die brief, wat deur Schoeman op 27 April 2017 onderteken is, is aan PRAAG deur Schoeman se prokureur op Bloemfontein, mnr. Carl van Rensburg, beskikbaar gestel. Die datum (“Vryheidsdag”), asook die gebruik van die woord “selfbeskikking” om sy daad te beskryf, is swanger aan betekenis. As romanskrywer en letterkundige, sou Schoeman bewus daarvan wees dat sowel die datum as die gelade woord “selfbeskikking” geïnterpreteer sou word. In die laaste paragraaf skryf hy:

“Indien ek in my huidige poging slaag, is alle betrokkenes wat my betref volkome vry om met die buitewêreld daaroor te praat. Ek wil trouens hoop dat my dood daartoe sal bydra om sowel die wesenlike probleem van ouderdom as die algemene kwessie van selfbeskikking meer algemeen bespreekbaar te maak as wat op die oomblik die geval is, en bowenal dat dit sal kan help om ‘n wysiging in die huidige Suid-Afrikaanse wetgewing t.o.v. selfbeskikking teweeg te bring.”

Schoeman se testament sal vanoggend geopen word, maar die meeste van sy bates word blykbaar aan sy bediende wat hom jare lank versorg het, nagelaat. Daar sal ook geen seremonie van watter aard ook al wees nie. Sy oorskot sal veras word en die as “op ‘n onbekende plek uitgestrooi word”.

Karel Schoeman het ‘n twintigtal romans in Afrikaans geskryf, asook meer as dertig nie-fiksieboeke, hoofsaaklik van ‘n geskiedkundige of biografiese aard. Naas Langenhoven, C.M. van den Heever en enkele ander, was hy waarskynlik die mees prolifieke skrywer in Afrikaans in die meer onlangse tyd.

Hy het etlike toekennings, waaronder drie maal die Hertzogprys vir prosa, ontvang. In 2014 is hy deur die Sweedse dagblad, Svenska Dagbladet, genoem as een van die internasionale skrywers wat in daardie jaar ‘n gunsteling was om die Nobelprys vir letterkunde van die Sweedse Akademie te ontvang.

Karel Schoeman is op 26 Oktober 1939 in die dorpie Trompsburg in die Oranje Vrystaat gebore. Nadat hy by tye etlike jare in die buiteland deurgebring het, het hy hom weereens op Trompsburg gevestig, maar ook in Pretoria in ‘n ouetehuis gewoon. Tot voor sy dood was hy in Bloemfontein woonagtig, ‘n stad waaroor hy insgelyks etlike geskiedkundige werke gepubliseer het, waaronder Bloemfontein: die ontstaan van ‘n stad, 1846-1946.

Anti-rassistiese Groene word Stockholm-terroris se vyfde slagoffer

Die 66-jarige Sweedse onderwyseres van die omgewingsparty wat “Ons hou van verskille” op Facebook “gehou-van” het – ‘n slagspreuk wat deur multikulturele ondersteuners gebruik word – en ook ‘n foto opgelaai om diegene wat grensbeheer wil hê belaglik te maak net een dag voor die terreuraanval in Stockholm, het die terroriste se vyfde slagoffer geword.

Marie Kide (66) het die vyfde slagoffer van die terroriste van Stockholm geword, nadat sy aan haar beserings beswyk het terwyl sy nog in die hospitaal was. Kide was ‘n verkose politikus in die stadsraad van Trollhättan vir die Groen Party.

Die oop grense wat Swede se Groenparty-lede so graag wil sien, het haar haar lewe gekos. Kide was self ‘n voorstander van meer immigrasie na Swede en die transformasie van die land na ‘n multikulturele samelewing.

Haar laaste pos op Facebook was van die dag voor die terroriste-aanval in Sentraal-Stockholm op 7 April. Dit is ‘n satiriese tekening wat deur die kunstenaar Wisti gemaak is, waar hy mense uitbeeld wat strenger kontroles vir grense vra, belaglik maak omdat hulle gemotiveer word deur vrees dat hulle nie meer luukse kombuis toerusting sal kan bekostig nie.

Kide se laaste FB-pos lui: As ons ons grens nie nou sluit nie, kan ons eindig in ‘n situasie waar ons nie meer hierdie Per Moberg-snybord vir 400 euro kan bekostig nie.

Die terreuraanval in die winkelstraat Drottninggatan in Stockholm het vier mense ter plaatse vermoor en 15 ander beseer. Een van die slagoffers was ‘n elfjarige meisie wat op pad huis toe was van skool. Omdat sy gehoorgestremd was, het die kind nie vragmotor hoor aankom nie.

Kort ná die voorval het die polisie Rakhmat Akilov, 39, gearresteer, die bestuurder van die voertuig wat die voetgangers net soos in Nice, Frankryk, afgemaai het. Akilov kom uit Oesbekistan en was onwettig in Swede en was dus reeds deur die polisie gesoek. Die polisie het egter nie hulpbronne om die ongeveer 10 000 onwettige vreemdelinge van die land te soek nie.

Daar is ook ‘n gebrek aan politieke wil in Swede om die immigrasie-probleem die hoof te bied. Die Sweedse Groen Party se nalatenskap tot dusver was die bekendstelling van gratis gesondheidsorg en gratis skoolopleiding vir onwettige vreemdelinge wat in Swede wegkruip omdat hulle nie verblyfpermitte het nie.

Minister Gigaba se adviseur wil ‘wapens teen blankes opneem’

Die Suid-Afrikaanse ekonomie gaan dalk dieselfde roete as dié van Venezuela en Zimbabwe loop, as die nuwe adviseur van die minister van finansies sy wil laat geskied.

‘n “Ekonomiese adviseur” van die onlangs aangestelde Suid-Afrikaanse minister van finansies, Malusi Gigaba, het gevra om “wapens op te neem” teen wit boere as hulle nie hul eiendom aan die regering oorhandig nie.

Christopher Malikane, ‘n Marxistiese ekonomie-professor aan die verlinkse Universiteit van die Witwatersrand in Johannesburg, het gepraat by ‘n slegs-swart-konferensie wat deur die plaaslike radikale groep Black First Land First (BFLF) georganiseer is.

Behalwe vir die oordrag van alle grond aan swartes in Suid-Afrika, wil BFLF ook blankes in die tronk sit wat ‘n swart rewolusie wil teëgaan ​​en dit as rassisme beskou. Malikane het die BFLF toegespreek as deel van ‘n “Blacks In Dialogue” -gebeurtenis waar blankes nie welkom was nie. Volgens Blacks First Land First, “het prof Malikane uitgebrei oor sy algehele standpunte oor radikale ekonomiese transformasie. Dit is skokkend om te sien dat die media in wit besit lekker lieg oor wat prof Malikane by die geleentheid gesê het.”

President Jacob Zuma van Suid-Afrika en sy minister van finansies het hulself daartoe verbind om “radikale ekonomiese transformasie” deur te voer, ‘n eufemisme vir die Marxistiese rewolusie in die land.

Een van die eerste stappe in die rewolusie sou wees om alle grond wat aan wit boere behoort, te onteien – sonder vergoeding. Zuma het onlangs sy Indiese minister van finansies, Pravin Gordhan, afgedank en hom op 31 Maart 2017 met mede-Zoeloe, Malusi Gigaba, vervang. Die nuwe minister van finansies het Christopher Malikane aangestel as ekonomiese adviseur teen die middel van April.

Volgens City Press, ‘n Sondagkoerant, wou Malikane die idee hê om wapens teen wittes te gebruik, “bespreek”. Volgens die koerant het hy gesê: “Dit is nie vir my om te besluit nie. Dit is die progressiewe kragte wat moet besluit. My rol is om hierdie progressiewe kragte te verenig. Om wapens op te neem, is een ding, maar die bou van ‘n land is ‘n ander.”

Malikane het erken dat Suid-Afrika ekonomiese swaarkry tydens ‘n radikale ekonomiese transformasie sal ly, soortgelyk aan wat lande soos Venezuela en Zimbabwe ervaar het. Hy het aan die gehoor gesê tydens die “Blacks In Dialogue” -konferensie:

“Dit is waar dat hierdie land sal ondergaan soos Venezuela en Zimbabwe. Indië het deur dieselfde pyn gegaan.

“As ons werklik ernstig oor transformasie is, moet ons realisties wees en ons mense ideologies en polities versterk. Ons moet ons mense organiseer en opvoed. Het jy gedink om te transformeer, gaan lekker wees?”

Birmingham se gevaarlike uitvoerproduk: Jihad

Die stad Birmingham in die westelike Middeland van Engeland, is die tweede mees bevolkte stad in die Verenigde Koninkryk en die agtste grootste in Europa, maar huisves ook Brittanje se gevaarlikste uitvoerproduk.

Die voormalige sentrum van die Industriële Revolusie, spog met ‘n groot en groeiende Moslem-bevolking. Vyf van Birmingham se kiesafdelings het die hoogste vlakke van radikalisering en terrorisme in die land, en dit het ongelukkig ‘n uitvoerproduk geword.

Prominente militantes wat deur die stad se ondergrondse netwerke gekom het, sluit in Abdelhamid Abaaoud, organiseerder van die aanvalle van Parys in 2015, en Mohamed Abrini, ‘n Belgiese staatsburger wat gehelp het om die aanvalle in 2016 in Brussel van stapel te stuur.

David Videcette, ‘n voormalige senior teenterrorisme-amptenaar, het gesê Birmingham het selfs ‘n beter gevestigde ekstremistiese netwerk as Londen. “Dit is ‘n besigheid vir hulle,” het hy gesê. “As ons terrorisme sê, is mense geneig om te dink dit gaan oor godsdiens. Dit is nie so nie. Dit gaan altyd oor geld.”

Hierdie jaar, in Februarie, het die Franse joernalis Rachida Samouri die stad besoek en berig oor haar bevindings in die Franse dagblad Le Figaro.

In Birmingham à l’heure islamiste [Birmingham in die greep van die Islam] veroordeel Samouri die Islamitiese enklawe. “Birmingham is erger as Molenbeek,” het ‘n Franse kommentator opgemerk in antwoord op Samouri se verslag. Die Guardian het Molenbeek in België beskryf “as Europa se jihadi-sentrum”.

Moslemvroue in die Engelse stad wat met Samouri gepraat het, het Frankryk as ‘n “diktatorskap” op grond van godsdienstige vryheid veroordeel. Hulle het gesê hulle beskou godsdiensvryheid en die skeiding van kerk en staat as “‘n verskoning vir die aanval op Moslems”. Hulle het ook gesê dat die Verenigde Koninkryk hul voorkeurland is, omdat hulle toegelaat word daar om ‘n volle sluier te dra.

In ‘n verslag van 1000 bladsye “Islamitiese Terrorisme: Ontleding van Misdrywe en Aanvalle in die Verenigde Koninkryk (1998-2015),” geskryf deur die Hannah Stuart vir Brittanje se Henry Jackson Society, word Birmingham herhaaldelik aangewys as Brittanje se voorste bron van terrorisme en hierdie terroristeplaag word na die res van die vasteland uitgevoer, nie net die Verenigde Koninkryk nie.

In die Small Heath area, waar byna 95 persent van die bevolking Moslem is, is baardmanne en vroue wat volle Islamitiese kostuums dra, oorvloedig, markstalletjies sluit vir daaglikse gebed en die winkels vertoon slegs Islamitiese klere en godsdienstige boeke.

‘n Tiener van Franse herkoms verduidelik hoe sy pa Birmingham bó Frankryk verkies, want ‘n mens kan die sluier sonder enige probleem dra en ‘n mens kan skole vind waar seuns en meisies nie meng nie. Birmingham “is ‘n bietjie soos ‘n Moslemland. Ons is onder ons, ons meng nie”.

Die Birmingham Mail-koerant het selfs gekla dat die stad die onderskeid van “Terror Central” het. Nazir Afzal, die voormalige hoofaanklaer van Noordwes-Engeland, het aan die New York Times gesê: “Die ekstremistiese denkskole lyk meer ingebed in Birmingham as in ander dele van die land.”

Maar ten spyte van die Franse voorbeeld van meer integrasie in die sekulêre Franse samelewing, is jihadiese aanvalle in Frankryk onder die ergste in die geskiedenis. Daar word bereken dat die land sowat 751 spergebiede het, wat sogenaamde “zones urbaines sensibles” genoem word, plekke waar uiterste geweld plaasvind terwyl wetstoepassers, brandweermanne en ander openbare agente nie durf waag om in te gaan nie uit vrees vir meer geweld.

Die Noorse historikus en kenner op Moslem-enklave, Fjordman, verduidelik hoe die Britte die Moslem-gebiede ignoreer as ‘n gevaar van ander lande:

“As jy sê dat daar ‘n paar gebiede is waar selfs die polisie bang is om te gaan, waar die land se normale sekulêre wette skaars van toepassing is, is dit onbetwisbaar dat sulke gebiede nou in verskeie Wes-Europese lande bestaan. Frankryk is een van die moeilikste voorbeelde: Dit het ‘n groot bevolking van Arabiese en Afrika-immigrante, waaronder miljoene Moslems. Daar is nie sulke gebiede in die Verenigde Koninkryk nie, beslis nie op daardie vlak nie. Daar is Moslem-enklaves in verskeie stede waar ‘n nie-Moslem nie welkom mag wees nie; plekke wat soos Pakistan of Bangladesj en nie Engeland nie, lyk. Maar nie een van hierdie plekke is ‘n spergebied in die Franse, Duitse of Sweedse sin nie – plekke waar die polisie, ambulanse en brandweer aangeval word as hulle binnekom, en waar die enigste manier om (byvoorbeeld ‘n vuur te veg) is onder gewapende begeleiding.”

Omar Bakri Muhammed, wat mede-stigter van die Britse Islamitiese organisasie al-Muhajiroun is, het in ‘n televisie-onderhoud in 2013 erken dat hy en mede-stigter Anjem Choudary Westerse jihadiste gestuur het na verskeie ander lande.

Birmingham as ‘n geheel, met 234 000 Moslems, het 39 veroordeelde terroriste opgelewer. Die grootste enkele aantal veroordeelde terroriste, 117, kom egter van ‘n “geïntegreerde” Londen af.

Pakistanse en Bangladesjse immigrante en hul kinders is die meeste bestand teen integrasie binne die Britse samelewing. In sulke gemeenskappe praat baie van hulle vroue nie Engels nie en sê hulle verkies Islamitiese Sharia-wet bo Britse wette. In 2014 het Moslem-radikale saamgesweer om fundamentalistiese Salafi-leerstellings en -praktyke in ‘n verskeidenheid van Birmingham-skole in te voer.

Die voormalige Britse teenterrorismehoof, Peter Clarke, het in sy Julie 2014-verslag gesê: “Daar is gekoördineerde, doelbewuste en volgehoue ​​aksie, uitgevoer deur ‘n aantal geassosieerde individue, om ‘n onverdraagsame en aggressiewe Islamitiese etos in ‘n paar skole in Birmingham in te stel. Dit is behaal in ‘n aantal skole deur invloed oor die beheerliggame te verkry, simpatieke hoofonderwysers of senior personeellede aan te stel, soortgelyke persone in sleutelposisies aan te stel en om hoofonderwysers te verwyder.”

Sir Michael Wilshaw, die hoofinspekteur van haar Majesteit, het in ‘n brief aan die Staatssekretaris vir Onderwys, op 8 Julie 2016 verklaar dat die situasie “broos bly”.

Birmingham het die grootste aantal vroue wat nie in Engels praat nie, sowel as die grootste aantal moskees, 161 in die Verenigde Koninkryk. Meer as een opname het getoon dat die jonger geslagte Moslems selfs meer fundamentalisties is as hul ouers en grootouers, wat direk uit Moslemlande geëmigreer het.

Die jonger geslagte is in Brittanje gebore, maar fundamentalistiese predikers besoek die Britse Moslem-enklaves vrylik, gee lesing in moskees, Islamitiese sentrums en by jeugorganisasies.

Teen die begin van die eeu, in 2000, het die premier van Bangladesj, Sheikh Hasina, aan die Los Angeles Times vertel hoe die land hulle hordes mense gaan huisves, die verwagte verdubbeling van sy Moslem-bevolking teen 2050. Sy het geantwoord: “Ons sal hulle na Amerika stuur. Globalisering sal die probleem wegneem, aangesien jy alle produksiefaktore, ook arbeid, oopstel. Daar sal vrye verkeer wees, van land tot land. Globalisering in sy suiwerste vorm moet nie grense hê nie, so klein lande met groot bevolkings moet bevolking kan stuur na lande met groot grense en kleinbevolkings.”

Leon Lemmer: Vergete blanke stamme wat kwyn en verdwyn

Eeue lank het Brittanje en ander Europese lande koloniale gebiede gehad. Daar is gedink dat die son nooit sou sak oor die Britse en ander koloniale ryke nie. Na die Tweede Wêreldoorlog het die meeste kolonies egter polities onafhanklik geword. Lede van die koloniale bevolking is in die meeste gevalle terug na hulle moederland. Dwarsoor die wêreld het daar egter groepies blankes in die eertydse kolonies agtergebly omdat hulle nie kon of wou verhuis nie.

‘n Italiaanse joernalis, Riccardo Orizio, het ondersoek ingestel na wat van hierdie eens blanke mense geword het. Hy het oor hulle geskiedenis gelees en hulle besoek. Sy waarnemings en bevindings is in ‘n boek gepubliseer, Lost white tribes: Journeys among the forgotten (London: Vintage, 2000, 304p; Amazon Kindle $16,06). Orizio verskaf geen duidelike uiteensetting nie; onder meer omdat hy glad nie chronologies of sistematies verslag doen nie. Sy indrukke is gebaseer op klein steekproewe, enkele mense wat hy in die verskillende lande teëgekom het en is nie noodwendig verteenwoordigend van daardie groepe in hulle geheel nie. Tog kan afleidings gemaak word oor wat mettertyd met blanke minderheidsgroepe gebeur wat polities en kultureel deur die inheemse nie-wit bevolking verswelg word. Hierdie eens blankes is eintlik meesal vergete en dikwels armoedige oorblyfsels van die verlede. Dit is hoogs uitsonderlik as iemand, soos Orizio, in hulle lot belangstel en simpatie met hulle het.

Ek vind dit noodsaaklik om geografiese en historiese besonderhede by te voeg sodat lesers beter kan verstaan wat Orizio meedeel. Dit was vir my van die moeilikste rubrieke om in woorde te klee. Ek het oor weke verskeie kere probeer om die teks te formuleer en telkens tou opgegooi. Oorspronklik was dit my bedoeling om hierdie teks onmiddellik na die rubrieke oor die blankes in bv Kenia (Praag 4 en 11 Maart) te publiseer, maar ek kon nie daarin slaag nie.

Die onderwerp van Orizio se boek is sekerlik van groot aktuele belang vir Suid-Afrikaanse blankes, veral Afrikaners. Onder die oordrewe opskrif, “SA sal teen 2040 al sy wit mense verloor” (Rapport, Weekliks, 9 April, p 6), skryf Frans Cronjé dat 40% van die plaaslike blankes na verwagting binne drie dekades gaan sterf weens ouderdom of siekte. Blankes is tans 8% van die bevolking. Teen 2040 sal blankes na bewering 1% tot 3% van die bevolking wees. Afrikaners wat in Suid-Afrika aanbly sal dus in dieselfde mate as hulle diaspora weens hulle klein getalle waarskynlik mettertyd deur ander kulture verswelg word. Niks is standhoudend nie – ook nie kulture en volke nie.

In die voorwoord skryf Ryszard Kapùscinski: “The lost white tribes of today live in a schizophrenic situation: having deliberately isolated themselves from the ambient culture, they are yet part of it. They feel that they do not belong … the author visits communities that appear to be centuries removed from the real world of today … they reflect … the problems inherent in modern societies where everything is mixed: colour, language, religion, culture … the fate of the lost white tribes … anticipated the 21st century with its growing multiculturalism” (Kindle 211). Orizio voeg by: “We can all become minorities. We are all potentially irrelevant” (274).

Orizio beskryf die “historiese fossiele” (245) waaroor hy verslag doen soos volg: “Napoleon’s Poles in Haiti [chapter 4], the Blancs Matignon in Guadeloupe [and] the fair-haired Norman fishermen in Les Saintes [chapter 6], the Germans of Seaford Town in Jamaica [chapter 2], the last Confederates in Brazil’s sugarcane plantations” [chapter 3] (253). Maar daarmee laat hy die twee hoofstukke uit wat van besondere belang vir Afrikaners is: hoofstuk 1 oor die “Dutch burghers of Ceylon” en hoofstuk 5 oor die Basters in Namibië. Laasgenoemde is nie ‘n blanke groep nie, maar die hoofstuk is nie heeltemal onvanpas nie omdat die eens blanke groepe wat in die ander hoofstukke behandel word ook in meerdere of mindere mate verbaster het. Die skeidslyn tussen wit en nie-wit word nie duidelik getrek nie, of is nie (meer) duidelik trekbaar nie. As Italianer is Orizio heel moontlik bewus daarvan dat sy landgenote aanvanklik nie as blank in Amerika beskou is nie. Om blank in Amerika te wees, was om Anglo-Saksies of Noord-Europees (Nordies) te wees.

Volgens Orizio is daar nog baie soortgelyke minderheidsgroepe. “There are the Griquas of Griquatown in South Africa, Theseriras, Alcantra and Monteiros families and a further 4 500 in Melaka, the Portuguese enclave in Malaysia formerly known as Malacca. There are the French in Pondicherry, in India, who cherish the memory of De Gaulle and have been French since 1664 [and until 1954]. I saw the German Mennonites in Belize, dressed like the Pennsylvanian Amish people but without the comforts of modern American life.* The West, rightly concerned about the fate of Afghanistan, seldom remembers that the Gavurs [infidels, non-Muslims], the last descendants of Alexander the Great and his armies, with Greek blood and white skin, still live there. And how could we forget, not least on account of their extreme geographical isolation, the Scottish and Genoese sailors who populated Tristan da Cunha, an island lying 1 800 nautical miles west by south of Cape Town. Or (even if too individualistic to constitute a tribe) the ‘insabbiati’ [silted/versandes – kyk hier onder], the Italians who went native in Eritrea, Somalia and Ethiopia” (261).

[* Die protestantse Duitse Mennoniete praat Platduits en het uit Wes-Pruise na Rusland verhuis. Na 1873 is 7 000 van hulle na Manitoba, Kanada. Van 1922 tot 1925 het die konserwatiefstes na Meksiko uitgewyk om te voorkom dat hulle kinders staatskole bywoon. In 1958 is sommige van hulle na Brits-Honduras – sedert onafhanklikheid in 1981 bekend as Belize. In die 1960’s het sowat ‘n honderd uit Pennsylvanië bygekom. Tydens die burgeroorlog in die 1980’s het 1 700 Mennoniete uit El Salvador na Belize gevlug. Daar is ook Duitse Mennoniete in Suid-Amerika, bv in Argentinië, Bolivië, Paraguay, Peru en Uruguay.]

Sri Lanka

Die eiland Ceylon se koloniale geskiedenis het in 1505 begin toe die Portugese daar aangekom het. In 1517 het hulle ‘n fort in Colombo gebou. In 1638 het die Vereenighde Oostindische Compagnie (VOC) ‘n verdrag met die plaaslike heerser gesluit om van die Portugese ontslae te raak. In 1656 het die VOC daarin geslaag om die Portugese uit Colombo te verdryf en in 1658 ook uit Jaffna in die noorde (643). “With the arrival of the Dutch, many Tamils and Sinhalese rushed to Europeanise their own surnames” (506). In 1796, toe die VOC bankrotskap in die gesig gestaar het (593, 643), het die Britte sommige van die kusgebiede beset. In 1802 is die Britse vlag in Colombo gehys (650). In 1815 het Ceylon in sy geheel ‘n Britse kolonie geword. “Many Dutch families emigrated to other Asian colonies or returned home. About nine hundred families decided to stay on because after the collapse of the Dutch East India Company there was no certainty of employment in Batavia, now known as Jakarta” (657). “The English regarded them [the Dutch] as an indigenous people even though their origins were patently European, and to begin with preferred to keep them at arm’s length. ‘The first years under English rule were hard,’ recalls Barbara Sansoni [a Dutch Burgher]. ‘They put taxes on jewellery, taxes on the size of your verandah, we had no rights of citizenship and became, overnight, stateless persons'” (657). In 1948 het Ceylon onafhanklik geword. In 1972 is die land se naam na Sri Lanka verander.

Naas boeddhiste, Hindoes en Moslems is daar in Sri Lanka christene, bv Rooms-Katolieke en protestante. Orizio spoor van die nageslag van eens Hollandse burgers in ‘n Rooms-Katolieke ouetehuis op. Hulle verlang na die goeie ou dae. “Have you seen what the country has come to now? It’s a mess … we Dutch Burghers are white and different from the Sinhalese, Tamils, Moors, Malays, the other peoples of the island” (462). Daar word tussen die “Dutch Burghers” en “Batticaloa Burghers” onderskei. Laasgenoemdes is van Portugese oorsprong en het in groter mate as die Nederlanders verbaster, gevolglik word hulle nie na die byeenkomste van “Dutch Burghers” genooi nie (477). Vir die Nederlanders “marriages with local women were only permissible if the women concerned were Portuguese Christians of mixed blood who undertook that their children would marry [Dutch] Burghers so that, as Governor Rijcklof van Goens* said in the second half of the seventeenth century, ‘our race will degenerate as little as possible'” (643).

[* Van Goens (1619-1682, goewerneur-generaal van Nederlands-Oos-Indië, 1678-1681) was in 1679 met siekteverlof aan die Kaap. Hy het by die VOC aanbeveel dat Simon van der Stel (1639-1712, kommandeur 1679-1691, goewerneur 1691-1699) die plaas Groot Constantia ontvang. Dit is in 1685 gedoen. Constantia is die naam van Van Goens se dogter. Van der Stel se pa, Adriaan, is in 1646 op Ceylon vermoor. Moontlik verduidelik hierdie Nederlandse afkeur van rasvermenging waarom daar skynbaar minder verbastering in Nederlandse as in bv Portugese koloniale gebiede plaasgevind het.]

“As the years passed, the Burghers became Anglicised. The census of 1871 revealed that there were 15 335 of them. By 1901 the number had grown to 23 482, while the true Europeans [whites?] numbered only 6 300. But, still in 1871, the Colombo Club, preserve of the English, did not yet accept members from either the Sinhalese or Dutch Burgher communities” (664). In 1844 het James Selkirk, ‘n Britse sendeling, die Nederlandse burgers soos volg beskryf: “Though much reduced in circumstances since their Island was ceded to the English, they continue to keep up the appearance of great respectability … they are in great measure free from those vices which are so degrading to some of the other classes … They … have been found, by the [British] experience of nearly half a century, to be trustworthy … They do not mix much with the English society” (671).

In 1956 het Singalees die amptelike taal geword. “Tamil and English had been abolished” (709). Dit het die Nederlandse burgers as Engelssprekende minderheidsgroep (“no one speaks Dutch any more” – 758) verder gemarginaliseer. Baie van hulle kinders en kleinkinders het toe na Australië en Kanada geëmigreer (491). ‘n Nederlander het die aankondiging soos volg vertolk: “They told us we were no longer welcome. Formerly first-class citizens, we now had to compete with the indigenous people. The politicians deceived them, promising them the earth. They launched the slogan ‘Sinhalese only’ as if it were the solution to every problem, to poverty, to discrimination … [Some] English planters, for the most part owners of tea plantations, … fraternised rather too much with the ‘darkies’ … Their sons became rent-boys, their daughters concubines. Very few landowners dared leave their farms and plantations to these unfortunates because they knew they had nowhere to go, that they would never be accepted into either community, European or indigenous” (716).

Oor die bejaarde Barbara Sansoni skryf Orizio: “Grey hair surrounds a pale face sculpted by generations of ancestors who married within their own caste” (772). Sy sê: “My mother was a van Langerberg. She was ostracised throughout her life by the Burgher élite because she married a man who was not one of them … No, she did not marry a Sinhalese! That would have been unthinkable … No, my mother married an Englishman … in my mother’s family he was considered lacking in elegance, in glamour. In short, he wasn’t good enough” (779). Sansoni is trots op haar blankheid, maar sy sê: “Nowadays it would make no sense to describe oneself in such a way in this country … We Burghers have become strangers in our own land. We have given so much, created so much … the old times are gone for ever” (806). Sy gebruik ‘n interessante woord: “We all grew up with a Tamil ayah” (819), ontleen aan die Portugese woord aia, wat kindermeisie of verpleegster beteken (SPE Boshoff en GS Nienaber, Afrikaanse etimologieë, Pretoria: SA Akademie vir Wetenskap en Kuns, 1967, p 128). Die leuse van die Hollandsche Burgher Vereeniging van Ceylon is: “Eendracht Maakt Macht” (877).

Van die Nederlandse burgers in Sri Lanka kan opsommend gesê word dat hulle verengels het, Rooms-Katoliek pleks van protestants geword het, in ‘n groot mate verbaster het, geneig is om nie-welgesteld te wees en om ontheem te voel, maar daar is steeds by sommige van hulle ‘n vasbeslotenheid om wat daar van hulle oorspronklike identiteit oor is, te behou.

Jamaika

Jamaika is ‘n Wes-Indiese of Karibiese eiland wat sedert 1494, met Christopher Columbus se besoek, en veral sedert 1510, onder Spaanse invloed was, totdat dit in 1655 ‘n kolonie van Engeland geword het. Slawe is uit Afrika ingevoer om op die suikerplantasies te werk. Na die vrywording van die slawe in 1838 is Indiese en Chinese arbeiders ingevoer (soortgelyk aan wat in die 19de eeu van 1860 af in Suid-Afrika gebeur het – Indiërs vir die suikerplantasies en Chinese vir die goudmyne). In 1962 het Jamaika polities onafhanklik geword, met Engels as amptelike taal.

In die 1970’s is met sosialisme geëksperimenteer: “A colossal mistake that disrupted the advances made in die 1960s en left the nation further impoverished, a prey to unemployment, social unrest and mindless apathy … ‘We glorified poverty and indiscipline, telling people that it was wonderful to be poor and a crime to be rich. We led our people to believe that we were all aggrieved by slavery, colonialism and imperialism and that we had to be repaid for all this suffering. We didn’t have to work or invest … we just had to sit back and reap our compensation'” (1716).

Die Jamaikaanse bevolking is oorwegend swart, maar daar is baie kleurskakerings. “Do you know we have seventeen different definitions for seventeen different shades of skin, from white white to black black?” (1323). Dit dui op uiterste kleurbewustheid. Sommige veral swart Jamaikane is rastafariërs en daggarokers. “They cultivate their ‘African-ness’ in the place where human civilisation began … Ethiopia” (1408).

Die eerste arm Duitse werkers se aankoms in Jamaika in 1834 (1556, 1824) het saamgeval met die Britse besluit om die slawe vry te stel (1815). Die Duitsers het hulle in afgeleë gebiede soos in die omgewing van Seaford Town gevestig. Aan hulle is grondbesit na vyf jaar gratis arbeid belowe (1854). Hulle het soos slawe op plase gewerk. Binne maande het baie van hulle gesterf. Hulle het – seker in vergelyking met Duitsland – die grond onvrugbaar, die brandhout onbruikbaar, die water ondrinkbaar (1305) en die temperatuur te hoog gevind (1294). Later word daar egter na Jamaika se vrugbare grond verwys (1741). Met die geld wat die eerste gemmeroes opgelewer het, kon byna ‘n honderd van hulle na Amerika ontsnap (1538, 1869). Daar word vermoed dat hulle toevallig op Jamaika beland het; dat hulle van die begin af beoog het om na Amerika te emigreer (1575).

Hoewel ‘n derde van die Duitsers aanvanklik protestants was (1773), het hulle soos die ander plaaslike Duitsers mettertyd Rooms-Katoliek geword (1462) en verengels (1351), al was die skoolonderrig aanvanklik in sowel Duits as Engels (1861). Baie van die Duitsers het verbaster, maar daar is by sommige van hierdie Duitsers die neiging om na swartes as “hulle” te verwys (2009) – ten spyte van Max du Preez se verbod op die onderskeid tussen “ons” en “hulle”. Deur sodanige onderskeid te maak, dui myns insiens op bewustheid van voortgesette Europese, spesifiek Duitse, identiteit. “We live as brothers, the Africans and us. But I don’t want to marry one” (2041).

Brasilië

Brasilië, die grootste staat in Suid-Amerika, is in 1500 deur Pedro Álvares Cabral tot Portugese gebied verklaar, hoewel setlaars hulle eers van die 1530’s af daar gevestig het. In 1822 het Brasilië homself onafhanklik verklaar. Dié onafhanklikheid is in 1825 deur Portugal erken. Slawe is uit Afrika ingevoer as arbeiders vir die suikerplantasies. Verbastering het op groot skaal plaasgevind. Daar is tans ongeveer ewe veel blankes en bruines, hoewel ‘n duidelik onderskeid tussen hierdie twee groepe nie moontlik is nie. Sowat 7% van die bevolking is swart. Daar is 1% Asiate. Rooms-Katolisisme is die dominante godsdiens (65%). Die amptelike taal is Portugees.

Die Amerikaanse suidelike state was na die Amerikaanse Burgeroorlog (1861-1865) verwoes en verarm. Sommige van diegene wat nie die gesag van die noordelike state oor hulle wou aanvaar nie, het na Brasilië uitgewyk. ‘n Aanvanklike voordeel vir boerdery was dat slawerny, wat in 1863 in Amerika afgeskaf is, tot 1888 in Brasilië voortbestaan het. Die Amerikaners het hulle van 1865 af tot 1885 (2163) in bv die omgewing van Santa Barbara d’Oeste, Americana en Nova Odessa gevestig (2156, 2163, 2214). Daar was oorspronlik minstens ses verskillende Amerikaanse gemeenskappe, bekend as Confederados (2286), in Brasilië, bestaande uit tussen 10 000 en 20 000 mense altesaam (2236). Daar was ‘n “determination to remain different from their fellow Brazilians” (2332). “We never became Catholics” (2471) maar Portugees het mettertyd hulle gebruikstaal geword. “We have nothing against anyone, not even the blacks” (2356).

Haïti

Poolse soldate is aan die begin van die 19de eeu na Haïti gestuur. Hulle nageslag interesseer Orizio. Haiti is die westelike derde en die Dominikaanse Republiek* die oostelike tweederdes van die eiland Hispaniola. Dit is die eerste Wes-Indiese eiland waar Christopher Columbus in 1492 geland het. In 1496 is die eerste Spaanse koloniste in die Nuwe Wêreld op hierdie eiland gevestig. Slawe uit Afrika is ingevoer. In 1697 het Spanje die westelike deel van die eiland, wat as Haïti bekend geword het, aan Frankryk afgestaan. In 1804 het Haïti onafhanklik geword na opstande, van 1791 af, wat deur die oud-slaaf Toussaint Louverture gelei is. Hy is in 1803 dood en is opgevolg deur Jean-Jacques Dessalines. [*Die Dominikaanse Republiek (Spaanssprekend) moet nie met Dominika (Engelssprekend), een van die Windward-eilande in die Karibiese see, verwar word nie. Dominika was eers ‘n Franse en van 1759 af ‘n Britse kolonie. Onafhanklikheid is in 1978 toegeken.]

Van 1957 tot 1971 was François Duvalier (Papa Doc), ‘n swarte, die staatshoof van Haïti. “He abolished Dessalines’ red and blue flag, which was basically the French tricolour without the white band, and chose red and black instead … the traditional colours of Voodooism” (3176). “Voodoo: Set of magical beliefs and practices, followed in some parts of Africa, South America, and the West Indies, especially Haiti. It arose in the 17th century on slave plantations as a combination of Roman Catholicism and West African religious traditions; believers retain membership in the Roman Catholic Church” (Collins World Encyclopedia, 2003, p 980). Maar in daardie deel van die wêreld is baie protestante ook terselfdertyd aanhangers van hierdie soort toorkuns.

Sentraal- en Suid-Amerika word gekenmerk deur mulatto’s (mense van gemengde afkom, deels wit en deels swart) as die elite omdat hulle sosiaal hoër as swartes geag word en dikwels die ekonomie en politiek oorheers. “When Papa Doc Duvalier, the sworn enemy of the mulatto élite and its French trappings, was seeking symbols for his pro-African, anti-European stance, he publicly eulogised the Poles’ patriotism and dubbed them ‘European white negroes'”(3252). In 1964, dus in Papa Doc se tyd, het “the cult of noirisme” [swartheid] ontstaan. Dit het swartes aangemoedig “to once more take charge of their own destinies”; dus, “expel the mulatto élite and return to the revolutionary ideals of Dessalines” (3326). Die uiters rassistiese anti-blankheid en die klem op swartheid wat Haïti se politiek kenmerk, is moontlik die rede waarom iemand soos Thabo Mbeki so sterk aangetrokke tot Haïti voel (kyk hier onder).

Papa Doc is opgevolg deur sy seun, Jean Claude (Baby Doc), wat tot 1986 aan die bewind was. In 1983, met pous Johannes Paulus II (‘n gebore Pool) se besoek aan Haïti, is diegene met die ligste vel op die eiland, waaronder Poolse afstammelinge, uitgesoek om hom te verwelkom (3267). ‘n Plaaslike Pool vertel: “We had time to ask him for help and explain that no one had ever given us anything since our ancestors arrived in Haiti, that we need food, schools and medicines. A few managed to shake his hand. To others he promised that he would send assistance, because, he said, we were all Poles and should help one another” (3282). “We have heard no more. No aid has come. Even His Holiness has forgotten about us, like all the rest” (3290).

Jean-Bertrand Aristide (Haïti se president 1991, 1994-1996, 2001-2004) was van 2004 tot 2011 in ballingskap in Suid-Afrika. Hy het vergoeding en huisvesting van die Mbeki-regering ontvang, was ‘n navorsingsgenoot aan die Universiteit van Suid-Afrika (Unisa) en het selfs ‘n doktorsgraad in 2007 ontvang. Die akademies-wetenskaplike gehalte van sy proefskrif is heftig gekritiseer. Mbeki se partytigheid vir Aristide het minstens ‘n drieledige grondslag: Aristide is swart, amptelik ‘n polities-radikale, Rooms-Katolieke bevrydingsteoloog (maar ook “a high-ranking priest of an important Voodoo sect” – 3165) en hy het gesorg dat Haïti so veel moontlik met die Afrika-Unie assosieer. Mbeki se barmhartigheid jeens Aristide het Suid-Afrikaanse belastingbetalers miljoene rande gekos; ‘n wanpraktyk wat glad nie genoegsaam veroordeel is nie.

“Of all the many attempts to eradicate Voodoo, none has ever succeeded, not even the bloodiest of all, which occurred after the fall of Baby Doc in 1986 when a thousand priests were killed by Protestant and Catholic extremists. It is said that many of them were killed with machetes or stones at the express command of Father Aristide, the Catholic priest who became president and later declined into a state of near madness” (3206).

In 1802, dus in die Napoleontiese era, is 2 570 Poolse soldate na die Franse eiland Haïti (toe nog bekend as Saint-Domingue) gestuur om die slawe-opstand te onderdruk. “Their pact with Napoleon had been cut and dried. In return for their assistance in restoring slavery to the Saint-Domingue colony, Bonaparte would restore the freedom of Poland which was then under the double protectorate of Prussia and Russia” (3029). Altesaam is sowat 4 000 Poolse vrywilligers as soldate gestuur (3007); later ook Deense en Duitse soldate (3063). Die slawe het in opstand gekom omdat die plantasie-eienaars geweier het om die slawe vry te stel (3007). Pleks van die slawe in toom te hou, het die Pole, in soverre hulle nie deur die swartes uitgemoor is nie, besluit om Dessalines te ondersteun en hom gehelp om in 1804 die eerste swart republiek uit te roep (2623, 3022). “They realised how uncomfortably close the cause of the slaves under Toussaint Louverture and Dessalines was to their own. Black Haitian slaves and Polish nationalists were all fighting for the same ideals of liberty, independence and freedom from foreign tyranny” (3036). Hierdie vryheidstrewe is deur die Franse Revolusie (1789) geïnspireer.

“Many hundreds of them [Poles] – the precise number is not known – decided to stay and side with the black people as citizens of the only state in the whole world to be brought into being by a slaves’ revolt” (3042). Met die uitsondering van die Pole wat lojaal teenoor die slawe-opstand was, “almost all the whites were killed” (3063) in 1803; “even those who had fought alongside the blacks” (3216). “Dessalines’ orders were to take every white and every mulatto to the square in front of Government House and kill them all at once” (3231). “Dessalines gave orders that none of the Poles … was to be killed” (3238). “The loss of Saint-Domingue forced Napoleon to abandon Louisiana … he sold it to the United States” (3070).

Voor onafhanklikheid “Haiti was … the richest of the American colonies” (3096). Sedert 1804 is daar nie meer sprake dat Haïti tereg die “pêrel van die Antille” genoem kon word nie (2637, 3007) omdat dit verval het tot een van die agterlikste state in die wêreld. “It may now seem incredible, but Haiti, thanks to the enormous wealth generated by sugarcane, long regarded itself as a powerful, developed nation” (3102). Deesdae “there’s very little money in Haiti and everything gets done for free. Except for the blancs [whites], naturally” (2729). Dit toon dat kolonisasie beter as onafhanklikheid kan wees. Byvoorbeeld, die oostelike deel van die eiland Hispaniola het eers in 1865 as die Dominikaanse Republiek onafhanklik van Spanje geword en is baie meer voorspoedig as Haïti. Moontlike sleutels tot die relatiewe welvarendheid van die Dominikaanse Republiek is: Tradisioneel “affluent white landowners and the military hold power behind the scenes” (World Reference Atlas, London: Dorling Kindersley, 1995, p 198) – maar sedert 1993 is die politieke opset meer demokraties – en die bevolkingsamestelling is 73% bruin/gemeng, 16% wit, 11% swart, teenoor Haïti se 95% swart (Wikipedia).

Vir die oorweldigende swart bevolking van Haïti is daar, naas die uitmoor van blankes in 1803 (waarna hier bo verwys is), nog ‘n historiese rede. In die 1805-grondwet, artikel 12, staan: “No white person, of whatever nationality, may set foot upon this territory as a land owner or master, nor may such person in future acquire any property whatsoever” (2825). Wie het gesê swartes kan nie rassisties wees nie? Werk die ANC-regering nie dalk in ‘n rigting soortgelyk aan die Haïti-grondwet nie? In artikel 13 word darem uitsonderings vir burgerskap gemaak, bv vir “those of Polish and German birth whom the government has naturalised” (2835). ‘n Onderskeid word gemaak tussen “a grand blanc, or urban white, and a petit blanc, or peasant” (2999). “In Haiti a peasant always becomes black” (2999), nie net weens die tropiese sonskyn nie, maar ook weens verbastering. Soos een Poolse afstammeling dit stel: “I am Haitian even down to the colour of my skin” (2999). Die oorspronklike Poolse soldate was uiteraard mans. Weens verbastering “their skins became darker” (3252). “You see, this is what happens, as time passes, the race disappears and only the surnames remain” (3454).

Die Pole wat uit Napoleon se leër gedros en die slawe-opstand ondersteun het, het hulle in die bergagtige gebiede gevestig (2873), bv in Casales. Hierdie Pole se nageslagte is brandarm. “The fight for survival meant labouring on the mountain slopes from dawn until dusk. They forgot how to read and write. Fathers taught their children [French] Creole, the language spoken all around them, rather than Polish” (2930). Hulle huise lyk soos Afrika-hutte (2889). “Casales has no electricity, no phone, no running water, no nurse, no cars, no school, and now no church. There are no shops” (2910). “All that remains is a dance they call the polka, and those Slav features … that seem so out of place among the banana plantations and African-style huts” (2930).

In 1803 was die Pole gelukkig om in die anti-blanke Haïti te oorleef. Sedertdien was daar geen owerheidsbevoordeling vir hulle nie; eerder algehele ignorering en verwaarlosing. Die Pole het verarm en hulle het hulle taal en geletterdheid, hulle kultuur en weens verbastering ook hulle etnisiteit verloor. Eintlik verknies omtrent niemand anders hulle oor die lot van hierdie vergete mense nie.

Namibië

Rehoboth,. 90 kilometer suid van Windhoek, is sedert 1870 (4286) die hoofsentrum van die Namibiese Basters. Rehoboth beteken “ruimte”. Aan die begin van hierdie afdeling haal Orizio uit Genesis 26:19-22 aan: “Isak se slawe het ‘n put gegrawe in die spruit en sterk water gekry. Toe stry die skaapwagters van Gerar [Filistyne] met dié van Isak en sê: ‘Dié water behoort aan ons.’ … Sy slawe het ‘n ander put gegrawe, en ook daaroor het die Filistyne klagtes gehad … Van daar af het hy [Isak] versit en ‘n ander put gegrawe, en hulle het nie daaroor gestry nie. Toe noem hy die put ‘Ruimte’.” Hierdie teksverse laat my dink aan die nuwe Suid-Afrika waarin die swartes geneig is om aanspraak te maak op alles wat die blankes besit (bv plase) of tot stand gebring het (bv maatskappye/sake-ondernemings). Dit is te betwyfel of die blankes ooit soos Isak die salige stadium sal bereik wanneer daar nie meer op hulle eiendom aanspraak gemaak word nie: “Nou het die Here vir ons ruimte gemaak en in dié land sal ons voorspoedig wees.”

Naas noodsaaklike bestaansruimte sal daar in die nuwe Suid-Afrika in die huidige opset myns insiens nooit afdoende leefbare kulturele ruimte vir blankes wees nie. Die bestaans- en kulturele ruimte van die Namibiese Basters is sedert onafhanklikheid in 1990 ook ernstig deur die swart meerderheid, veral Ovambo’s, ingekort. “The Ovambo are spreading the word that Namibia always belonged to them” (3642). Onder die Basters, met hulle sterk onafhanklikheidsgevoel, is daar die persepsie dat hulle deesdae aan “ethnic cleansing” onderhewig is (3649), soortgelyk aan die plaasmoorde in Suid-Afrika. In Suidwes-Afrika/Namibië is volksmoord nie onbekend nie. Aan die begin van die 20ste eeu was dit die Duitse owerheid wat die Herero’s en Namas/Khoi-Khoin wou uitroei (3672). Desnieteenstaande “the Herero … still copy the style of dress of their one-time enemies, having transformed it into national costume” (3694).

Anders as die bruin elite in Suid-Afrika, wat graag swart wil wees, is die Namibiese Basters trots op hulle gemengde afkoms (3708). Die Basters “developed a sturdy self-sufficiency and an identity distinct, both psychologically and genetically” van ander etniese groepe (3716). Die Basters herinner in hierdie opsig aan bv die Griekwas en (uitgesonderd godsdiens) aan die Kaapse Maleiers/Moslems. Orizio kom met hierdie oppervlakkige en misleide siening: Die Khoi-Khoin “helped the [Dutch] farmers to hunt down Bushmen like wild animals. The bond between Boer and Hottentot was a union of losers, an alliance of the poor, in one sense a marriage of equals” (3730). Na die Britse besetting van die Kaap in 1806, die Afrikaners “spoke a form of Dutch increasingly influenced by African languages. To English eyes, the isolated and semi-wild Boers were guilty of two mutually contradictory but equally unforgivable sins: they used slaves as labourers on their farms, and they procreated children with these same slaves, Hottentot and Bushmen” (3737). Op hierdie uitlatings van Orizio is kritiese kommentaar nodig.

Die eerste keer wat daar na Afrikaners as “losers” verwys kon word, was in die grondwetlike onderhandelings en magsoorgawe in 1990/94. In werklikheid was dit nie die Afrikaners as sodanig wat geswig het nie, maar ‘n klein groepie Afrikaanssprekende blankes wat verraderlik en mandaatloos die politieke mag aan die swart meerderheid oorgedra het. Daar is baie minder sprake van volksmoord, bv van die San/Boesmans deur Afrikaners in Suid-Afrika, as deur blankes in bv Amerika, Australië en Duits-Suidwes-Afrika. Inheemse tale het Afrikaans, bv wat woordeskat en sinsbou betref, in ‘n baie beperkte mate beïnvloed. Die Italianer Orizio het seker net Engelse bronne geraadpleeg. Vandaar sy valse insinuasie dat slegs Afrikaners slawe-arbeid gebruik het, terwyl dit sekerlik ook Engelssprekende blankes en selfs nie-blankes gegeld het. Rasvermenging tussen wit en nie-wit het in Suid-Afrika in veel mindere mate as in seker die meeste ander koloniale gebiede (bv in Sentraal- en Suid-Amerika) voorgekom.

Rasvermenging tussen die Khoi-Khoin en San/Boesmans het plaasgevind. Wanneer hier na rasvermenging en basters verwys word, gaan dit egter om blanke bloed. Sodanige rasvermenging het in die tweede helfte van die 19de en tydens die Duitse bewind, dus tot 1914, in Namibië voorgekom. Afrikaners was sekerlik nie uitsluitlik hiervoor verantwoordelik nie en waarskynlik ook nie in die meeste gevalle nie. In die 19de eeu het Namas/Khoi-Khoin uit die Kaapkolonie oor die Oranje- of Grootrivier getrek, gevolg deur nie-Afrikaners, soos blanke sendelinge (veral Britte en Duitsers) en handelaars (bv Britte, Duitsers, Iere, Nederlanders, Swede, Switsers, insluitende Jode), asook mineraalprospekteerders, jagters en avonturiers, wat in alle of die meeste gevalle (aanvanklik) ongetroud was. Afrikanerboere het hulle eers van 1885 of 1886 af in die suide van Namibië gevestig (ELP Stals, Môrewind oor die Karasberge: ‘n Kultuurhistoriese verkenning van die Karasstreek van die laat negentiende eeu (Pretoria: Protea Boekhuis, 2009/2016, p 156, 160). “Feitlik al die Boere wat die omgewing ingetrek het, [het] reeds gevestigde gesinne gehad” (Stals, 212). Daarom skryf Stals dat huwelike tussen Afrikaners en Basters “nie ‘n algemene verskynsel [was] nie” (212).

Afrikanerboere het Namibië in sommige gevalle eers as weiveld vir hulle vee benut voordat hulle hulle daar gevestig het. Om weg van Britse oorheersing te kom, was dikwels van deurslaggewende belang. Die Boere se intog het min of meer saamgeval met die uitbreiding van Duitse gesag in hierdie gebied, want hierdie Afrikaners wou sekerheid oor die eiendomsreg van hulle plase hê. Eers in 1890 het Brittanje Duitse gesag oor Namibië erken (Stals 307). Ek wil nie ten alle koste as apologeet vir Afrikaners optree nie. Vandaar die erkenning dat van die kinders van die eerste Boere-intrekkers wel oor die tou getrap en in sommige gevalle met nie-blankes in die huwelik getree het. Maar dan was dit (feitlik) deurgaans met basters, dus met diegene wat reeds blanke bloed gehad het. In ander gevalle, veral swartes, sou die kulturele kloof tussen Afrikaners en nie-wittes te groot wees. ‘n Duitse koloniale amptenaar het geskryf: “These mixed marriages between Germans and Basters are nearly always happy marriages and that is what matters most” (Orizio 3982).

By die Rehoboth-basters is daar ‘n aristokrasie (soos in Sentraal- en Suid-Amerika) gebaseer op velkleur: “The most highly regarded and wealthiest families are those which, by coincidence or not, happen to have the whitest skin and the surnames of the original trekkers who came from the Cape in their ox-drawn wagons” (3791). Afrikaans is die Basters se moeder- en voertaal, soos trouens deesdae ook van die meeste Namas en Damaras. In hierdie gebied het die sendelinge sedert die 19de eeu in Hollands/Afrikaans gepreek en onderwys gegee, terwyl onderhandelings en kontrakte ook in Hollands of Afrikaans was. Die swart Swapo-regering, soos die ANC-regering, dring deesdae Engels as skooltaal op aan al die inwoners (3870). “The blacks want to make us [Basters] forget Afrikaans. They would like to impose English on us. But we grew up speaking Afrikaans, and if they take that away we shall lose our identity” (3920).

Namibië is van 1915 tot 1990 deur Suid-Afrika regeer. In 1979 is selfregering aan die Rehoboth-basters toegestaan (4041, 4141). ‘n Parlementsgebou vir die Bastertuisland is gebou (4055), asook ‘n spoggerige ampswoning vir die kaptein van die Basters (4069). Peter Carstens noem die Basters “bruin Voortrekkers” (4126), onder meer omdat hulle ‘n eie onafhanklike tuisland begeer (4237). Hoewel nooit ‘n blanke groep nie, is die Basters se vryheidstrewe, soos dié van Afrikaners, deur swart mag gekortwiek en word die voortbestaan van hulle moedertaal, Afrikaans, soos dié van Afrikaners, ingelyks deur swart astrantheid ondermyn.

Guadeloupe

Guadeloupe is ‘n Leeward-eiland, met die buitelyne van ‘n skoenlapper, in die Kleiner Antille in die Karibiese See. Die eilandjie La Désirade is oos daarvan, ‘n groter eiland, Marie-Galante, is suid van Guadeloupe, met nege eilandjies, Les Saintes, waarvan twee bewoon word, wes van Marie-Galante. Die westelike helfte van Guadeloupe word Basse-Terre en die oostelike helfte Grande-Terre genoem; streng gesproke twee eilande wat met brûe verbind is. Christopher Columbus was daar in 1493. Hierdie eilande is sedert 1635 Franse besittings, maar met onderbrekings weens Britse besettings. In 1813/14 was Guadeloupe 15 maande lank selfs Sweedse eiendom. Anders as in die geval van Haïti (1791-1804) was die slawe-opstand van 1793 in Guadeloupe onsuksesvol. Piesangs en suiker is die vernaamste uitvoerprodukte. Toerisme is ‘n belangrike bron van werkverskaffing en inkomste. Frans is die amptelike taal en die meeste inwoners is Rooms-Katolieke.

Die Blancs Matignon lewe in selfopgelegde isolasie in die onherbergsame berge tussen Le Moule en Morne-à-l’Eau (4509) op Grande-Terre, “ignored and despised by the rest of the population of Guadeloupe. No one, not even the Blancs Matignon themselves, can explain why, two centuries ago [beginning 19th century] when Napoleon was ruling Europe, a small group of French colonists decided to abandon the ports and the farms of this wealthy colony and hide away in the furthest corner of the island, a prey to hunger and disease. One theory is that they were idealists driven into these remote valleys by a determination to build a perfect, changeless society uncontaminated by the revolutionary democratic and egalitarian ideas that were spreading even into the tropical areas of the empire … Insabbiati is the word the Italians used for colonials who could not bring themselves to go home. It means ‘stuck in the sand’, and was only logically applicable to such colonies as Abyssinia and Eritrea … the Matignon have … become ‘stuck in the jungle'” (4435).

Vanwaar die benaming Blancs Matignon? “‘Blancs’ from the colour of their skin, ‘Matignon’ because this is at one and the same time the name of their village, the surname of the majority and the name of the aristocratic family from whom they claim their ancestry” (4524); “six clans that bear the only names to have survived in the community: Matignon, Bourgeois, Boucher, Ramade, Roux and Berlet” (4764). “The flight of the Matignon recalls the Boer trekkers’ long march through the African bush … the blanc va nu pieds, the ‘whites who walk barefoot’ as the other inhabitants of Guadeloupe derisively call them” (4448). Hierdie vergelyking met die Boere is nie onvanpas nie; die Matignon wou klaarblyklik apart woon. “Racial integration, democracy and welfare” word deur hulle as euwels beskou (4611). Die verwysing na kaalvoetloop herinner aan wat Erasmus Smit se vrou, Susanna, Voortrekker Gert Maritz se suster, gesê het oor die moontlike tog van vroue oor die Drakensberg om aan Britse oorheersing te ontsnap.

Die Blancs Matignon het as ‘n groep van sowat 400 (4687) oorspronklik van Normandië, Frankryk, gekom (4509); in 1665 (5062), dus voor die Franse Revolusie (1879) en voor die afskaffing van slawerny; dus, “before the world changed” (4631). Die nageslag word “obstinate and illiterate” genoem (4509). Inteling, selfs bloedskande, het gevaarlike afmetings aangeneem. Die gevolg was “a quite unacceptable proportion of mentally and physically handicapped children” (4863). Aanvanklik wou die Matignon net binne hulle groep trou. “Cases of concubinage with black people are extremely rare, they marry exclusively among their own kind, and even when attending church at Morne-à-l’Eau of a Sunday, they stay together in one corner keeping their distance from the blacks” (4708). ‘n Swarte vertel: “The Matignons used to regard the church as their private property. They would all keep to one side, on the left, and look us up and down. And heaven help any of us who dared sit near them. Nowadays there are no fixed places in church on a Sunday” (5223).

Mettertyd het ‘n mate van kreolisering plaasgevind, sodat sommige van die Matignon bruin geword het. “My mother was a half-caste, very pale-skinned” (4726). “At least we’re making mixed marriages now and lovely children are being born instead of the defective mites that still occur in more traditional families” (4740); “the mystery of 400 pig-headed peasants who, on the eve of the second millennium, thought they could stop time itself” (4747). Party Blancs Matignon het uitgewyk na Kanada, Australië en Frankryk (4531). Ander moet aanbly in armoedige voorafvervaardigde huise of hutte omdat hulle te arm is om na hulle oorspronklike moederland, Frankryk, terug te keer en “too proud to admit defeat” (4631).

“The Béké are the wealthy, respectable whites, the tiny élite of Guadeloupe that studies, accumulates and governs, maintaining strong ties with France. To them the Matignon are a blot on the landscape, an embarrassing anachronism reminding them of the time when all the white colonies – theirs included – exploited black African slaves on the plantations … The Béké would like to pretend that the Matignon do not exist” (4546): “The Matignon don’t deserve any pity. They’re debased by intermarriage and isolation, abject folk who give themselves airs” (4538). By geleentheid het ‘n Blancs Matignon met ‘n Béké getrou. Hy was ‘n suksesvolle sakeman en het dus van ‘n “petit blanc” (peasant) tot ‘n “grand blanc” (urban white) gevorder (5229). Hiermee het hy hom van sy stam vervreem. “From that moment he became a member of the white élite of the island. He had accepted the state of créolisation, a word pronounced by his estwhile tribe only with fear and loathing. He had become a common white man with no tribal identity” (5238).

Maar die stoeres onder die Blancs Matignon sien hulleself anders: “They have protected it [the colour of their skin] from the sun and from mixed marriages with slaves of African origin and later with the freed blacks, even at the cost of becoming a minority doomed to extinction, a lost tribe in the midst of a multi-racial Caribbean community. Their skin was their only treasure, their banner. They might be poor, ignorant, possibly forgotten, but they were white” (4639): “We’re white, we’re different from them [blacks]. I, for example, am in the process of selling the land on which my house stands. But I won’t sell it to a black. I couldn’t live cheek by jowl with black people. They might be heathen. We think differently. I know that the old times are dead and gone, but – forgive me – that’s what I’m used to. No blacks ever entered my house, even if they were richer than us, while I’ve always had to earn my living dressmaking or cooking or working in a factory” (4645). “My ancestors were penniless and obliged to work as farm labourers, but they were aristocrats by blood and by style, and the ways of Europe ran in their veins. I am a Bourbon, you understand. How could I consider myself no different from the children of African slaves?” (4669). Sy herinner my aan die Boere-adel onder Afrikaners.

Noord van Guadeloupe is daar nog twee Franse eilande wat tot 2007 administratief deel van Guadeloupe was: Saint-Barthélemy en die noordelike deel van Saint Martin. Die suidelike deel, 40% van die eiland, is Sint Maarten, ‘n Nederlandse gebied. ‘n Blancs Matignon vertel dat sy na Saint-Barthélemy as ‘n kok gegaan het “where the natives are white and therefore similar to the Blancs Matignon. There Constance opened a little restaurant, in a place where she no longer had to explain about being poor and white” (4803). Op Saint-Barthélemy is daar doelbewus geen suikerplantasies nie omdat hulle swart arbeiders sou verg (4807). Hier het die Blancs Matignon van Guadeloupe huweliksmaats kom soek om die nadelige gevolge van inteling te beperk (4834). “To marry someone from Saint-Barthélemy is like winning the lottery. It puts new life not only into the family, but the community too” (4842). Naas Franse is daar Skandinawiërs, veral Swede, op Saint-Barthélemy (4849). Van 1784 tot 1878 was die eiland ‘n Sweedse besitting. ‘n Blancs Matignon vertel: “I’ve got four daughters and I’ve married all four to men from Saint-Barthélemy, nice boys just like our own Matignon. You see, in this way whites stay with whites, and that’s how it should be” (4961).

Suid van Guadeloupe op die Les Saintes-eilande is daar Franse “Norman and Breton fishermen who now number 1 500 and call themselves Santois” (4983). Die Blancs Matignon beskou hierdie vissers nie as geskikte troumateriaal vir hulle kinders nie omdat hulle nie aristokraties is nie en ook nie gesofistikeerd genoeg nie (4990). Toerisme is naas vissery ‘n belangrike bedryf op Les Saintes (5032).

Oos van Guadeloupe is daar die eilandjie La Désirade. “In this earthly paradise of forests and plantations of sugar cane lives an even smaller version of the Blanc Matignon tribe, descendants of the pioneering farmers who crossed the seas in the sixteenth century to colonise La Désiderade” (5247). Orizio verskaf egter geen verdere inligting hieroor nie, behalwe om op te merk dat verskillende mense om verskillende redes op hierdie eilandjie ‘n wegkomplek kom soek.

Slot

Uit die voorafgaande blyk dat al hierdie klein groepies agtergeblewe blankes geneig is om mettertyd hulle taal en godsdiens, dus hulle kultuur, asook hulle etnisiteit/ras en welvaart, te verloor; dat hulle ontheem voel en eintlik grootliks vergete is.

Hoeveel herkenbare, ongeboë* Afrikaners sal in 2117, of oor twee of drie eeue van nou af, in Afrika of elders oor wees? Die eerste twee dekades sedert die aanbreek van “demokrasie” in 1994 stem my nie optimisties oor die toekoms nie. Ek sal eersdaags magteloos wees om my nageslag en ander kultuurgenote in enige opsig te help. Ek sal dan nie eens ‘n opname van hul wel en wee kan maak nie. Maar dit lyk tans asof 1994 bekend sal staan as die allerskandaligste keerpunt in die geskiedenis van die Afrikaner en dat dit só sal bly. [* “Dat ons nie kon gebuig word soos húl geweld dit wou, en dat ons hoog kon lewe net aan ons bloed getrou” (NP van Wyk Louw).]