‘n Sonderlinge gebeurtenis het hom so pas in Suid-Afrika afgespeel: die minister van basiese onderwys, Angie Motshekga, het ‘n dag of wat gelede ‘n groepie pro-Afrikaanse betogers formeel in ‘n brief beantwoord. Gewoonlik ignoreer die ANC-bewind enige vertoë deur Afrikaners oor Afrikaans volstrek en ontken implisiet die bestaan van die taal en sy sprekers.
Volgens mnr. Wessel Basson van ToekomsVonk, wat onder meer ‘n pop van die Gautengse LUR vir onderwys, Panyaza Lesufi, aan ‘n boom voor die departement van onderwys se hoofkantoor in Pretoria opgehang het, “verwelkom Toekomsvonk die terugvoeringsbrief van die Minister van Basiese Onderwys Angie Motshegka na aanleiding van aksies oor die aanvalle op Afrikaans by skole die afgelope tyd”.
ToekomsVonk beskou die Minister se aanbod tot dialoog met die Afrikaanse Gemeenskap as positief en ‘n stap in die regte rigting.
Volgens Basson, is dit “egter jammer dat die departement nie vroeër gereageer het op ons versoekskrifte nie. Onnodige konflik kon vermy gewees het.”
ToekomsVonk sal in samewerking met organisasies soos Praag, die Federasie van Minderhede en ander belangegroepe so spoedig moontlik ‘n gesprek met die Minister aanvra.
Mnr. Wessel Basson het voorts verklaar: “ToekomsVonk moet dit beklemtoon dat ons altyd verbind is tot ‘n vreedsame proses rondom die behoud van die Afrikaans in ons skole.
“Al wat burgerregte organisasies soos ToekomsVonk begeer, is dat ons moedertaal Afrikaans gerespekteer word vir al die 6,7 miljoen mense plus bevolkingsgroepe soos bruin, wit en swart wat dit wil praat en waarin hulle wil studeer.”
Hier volg die repliek van die minister in die oorspronklike Engels.
Die brief wat van die dept. van basiese onderwys ontvang is.
Die minister van basiese onderwys, Angie Motshekga, het die distrikte bekend gemaak wat die beste in vanjaar se matriekeindeksamen gevaar het.
Die vak met die meeste onderskeidings was Afrikaans as tweede taal, terwyl landbouwetenskap die minste gehad het.
Die slaagsyfers vir wiskunde en wetenskap het effens gestyg, maar die gehaltebeheerliggaam, Umalusi het vroeër al sy kommer daaroor uitgespreek.
Die voorsitter, John Volmink het wiskunde uitgesonder as die vak waarin leerlinge swak vaar. Dit is bekend dat die departement die gemiddeld jaarliks moet aanpas met soveel as nege persent om die swart wanpresteerders deur te kry.
Motshekga het die aankondigings in Midrand gemaak waar vanjaar se matriekslaagsyfers bekend gemaak is. Die uitslae toon dat meer as 60 000 van die bykans 670 000 matrieks wat vir die eksamen ingeskryf het, nie eksamen geskryf het nie.
Slegs die leerders se eksamennommers word gepubliseer. Die matriekuitslae is van sesuur vanoggend af by skole, in koerante en aanlyn beskikbaar.
Omdat die presteerders nie meer by naam genoem word soos voorheen nie, maar slegs per eksamennommer, moet die bekendmaking van sogenaamde presteerders met ‘n sak sout geneem word, aangesien dit moeilik verifieerbaar is.
Motshekga sê die Overberg in die Wes-Kaap het die hoogste slaagsyfer van 92,7 persent gehad. Die Vrystaat het vanjaar die hoogste slaagsyfer in die matriekeindeksamen met 93 persent.
Die Wes-Kaap is in die tweede plek gevolg deur Gauteng, Noordwes, die Noord-Kaap, Mpumalanga, KwaZulu-Natal, Limpopo en die Oos-Kaap.
Vanjaar se nasionale matriekslaagsyfer staan op 72,5 persent – effens beter as verlede jaar se syfer van 70 persent.
Motshekga sê meer leerders het met universiteitsvrystelling geslaag en meer as 100 skole het geen druipelinge nie. Waarskynlik is die meeste van dié skole Afrikaans.
Duisende matrikulante het oral in Suid-Afrika begin fees vier nadat hulle hul uitslae gekry het.
Altesaam 442 672 leerlinge het die 2016-matriekeindeksamen geslaag, die tweede grootste getal leerlinge in die geskiedenis.
Sowat 50 persent van leerlinge oor die land heen het toelating tot graad- en diplomastudies ontvang.
Die Adjunk-uitvoerende hoof van die Federasie van Beheerliggame van Suid-Afrikaanse Skole (Fedsas), Jaco Deacon, sê leerlinge en leerkragte het hul goed van hul taak gekwyt.
Hy sê leerlinge, ouers en ander familielede het ook ‘n waardevolle bydrae gelewer tot die klas van 2016 se suksesvolle skoolloopbaan. Hy haal ook sy hoed af vir die departement se harde werk ondanks talle uitdagings.
Suid-Afrika se drie swartste provinsies – Limpopo, KwaZulu-Natal en die Oos-Kaap – het die swakste gevaar in hul matriekeksamen ten spyte van twintig jaar se swart regering.
‘n Swart toppresteerder se vreemde goeie punte vir 2015 is ook later onder verdenking geplaas.
Mpho Mokoena van Alafang Sekondêre Skool in Katlehong het glo sewe onderskeidings in die 2014 matriekeksamen ontvang.
Die tiener se vakke was Fisika, Wiskunde, Lewensoriëntering, Geografie, Engels, Sesotho en Geskiedenis.
Hoewel daar getwiet is dat Mokoena 100% behaal het in al sy vakke, is sy punte glo tussen 82% en 98%. Die swart tiener het later aan die Mail & Guardian gesê dat hy nie volpunte behaal het nie.
Dié swart landelike gebiede het meer as die helfte van verlede jaar se matrieks opgelewer, maar vir ‘n nege-persent daling in die slaagsyfer gesorg.
Die werklike slaagsyfer, in ag genome die getal graad-een leerders van 2004 wat nie die eindeksamen geskryf het nie, is minder as 36%.
Meer as 1,2 miljoen leerlinge van die matriekklas van 2015 het 12 jaar gelede hul skoolloopbaan in openbare skole begin. Net ongeveer 450 000 van dié leerlinge het hul matriekeksamen geslaag.
Die Minister van Basiese Onderwys, Angie Motshekga, het weer die versekering gegee dat pogings aangewend sal word om die groot getal skoolverlaters te verminder.
Suid-Afrika se onderwysbegroting is van die beste op die vasteland, maar lewer reeds sedert 1994 geen noemenswaardige resultate nie.
Die aantal leerlinge wat nooit hul skoolloopbane voltooi nie, toon geen daling nie.
Verlede jaar is ‘n nes van korrupsie oopgevlek waar sogenaamde swart “onderwysers” aangestel word as hulle met bokke en skape betaal vir ‘n onderwyspos.
Die Wes-Kaap en Gauteng, ook die twee witste, is die provinsies met die beste uitslae vir Matriek 2015.
Die Wes-Kaap het Gauteng net-net geklop met ‘n slaagsyfer van 84,7 persent. Geen distrik in die Wes-Kaap het minder as 80% behaal nie.
Die Sedibeng-distrik in Gauteng het die beste distriksvertoning gelewer, gevolg deur Gauteng-wes en die Overberg in die Wes-Kaap.
Die wit matrikulante wat in die 2015 eindeksamen presteer het, is ooglopend nie gelukgewens nie. ‘n Swart leerling van Gauteng wat ‘n ongeloofwaardige 100% in al sy sewe vraestelle gekry het, is uitgesonder.
Die nasionale slaagsyfer is 70,7 persent. Motshekga se raadgewers het voorheen gesê dat die nasionale slaagsyfer ten spyte van ‘n daling steeds bo die 70%-kerf sal bly.
Die minister sê sy is dankbaar dat die slaagsyfer ondanks verskeie uitdagings die afgelope vier jaar nie laer as sewentig persent gedaal het nie.
Swak matriekuitslae sal na verwagting Dinsdag bekend wees.
Die gehalteversekeringsliggaam Umalusi het vroeër bekend gemaak dat die 2015-matrikulante swakker gevaar het as die vorige jaar.
Matrieks wat nie deurgekom het nie, kwalifiseer vir aanvullende eksamens of ‘n hermerk vir die vakke waarin hulle gedink het hulle beter in sou vaar.
Die slaagsyfer is voorheen kunsmatig hoog gehou deur ‘n beleid om punte aan swart leerlinge wat nie Engels of Afrikaans praat as hulle eerste taal nie, toe te ken.
Die matriekslaagsyfer hoogtepunt was 78,2% in 2013.
Verlede jaar het dit afgeneem tot 75,8%, en na verwagting sal dit met nog 5% daal in 2015.
Die minister van Basiese Onderwys Angie Motshekga sal die matriekuitslae en slaagsyfer by die Vodacom-ouditorium in Midrand aankondig.
Die departement hoop om kennis van Engels op te gradeer.
Basiese onderwys se woordvoerder, Elia Mhlanga het gesê die daling is verwag om twee redes: Die toename in die standaard van vraestelle en die feit dat dit die tweede keer is dat eksamens vir die nuwe kurrikulum geskryf word.
Professor Sarah Gravett, dekaan van die Fakulteit Opvoedkunde aan die Universiteit van Johannesburg, het gesê die fiksasie met die slaagsyfer is ‘n vermorsing van tyd.
“Die slaagsyfer of aantal mense wat geslaag het beteken niks.
“Wat belangrik is, is die aantal mense wat toelatingsvakke [soos wiskunde, fisiese wetenskap en rekeningkunde] slaag,” het sy gesê.
Onderwysvakbonde en die minister van basiese onderwys, Angie Motshekga, het vroeër tot ‘n vergelyk gekom dat ‘n periode van 90 dae gegun sou word vir herondersoek.
Intussen het vyf vakbonde aangedui dat hulle gekant is teen die Jaarlikse Nasionale Asesseringstoetse.
Verteenwoordigers sê hulle het nooit vir die toetse gevra nie en stem nie saam met die minsister se aankondiging dat dit vanjaar tussen 1 en 4 Desember moet plaasvind nie.
Volgens die Suid-Afrikaanse Onderwys Unie se Chris Klopper, was dit gedoen om ‘n nuwe model vir sistemiese evaluering daar te stel, maar Motshekga sing nou ‘n ander deuntjie.
Hy sê die toetse was nooit bedoel om elke kind in die stelsel te assesseer nie, en verder word daar niks met die inligting gedoen wat ingesamel word nie.
Klopper sê in ‘n ordelike stelsel sal kinders in sekere grade getoets word om die uitvalpunte te bepaal. Dit word gedoen om tekortkominge uit te wys sodat verbeteringe gedoen kan word.
Hy sê die vaardighede van onderwysers, hul foute en hul vakkennis kom sodoende onder die loep, maar die ondersoek het nooit plaasgevind nie.
Swart lede van die onderwysersunie Sadou is so verstrik in korrupsie het die minister van Basiese Onderwys Angie Motshekga gesê dat dit op die “rand van ineenstorting” verkeer.
Ondersoekbeamptes wat deur Motshekga aangestel is, het bevind dat Sadou-lede het die departement “geïnfiltreer en bedryf ‘n komplekse stelsel van begunstiging” in KwaZulu-Natal, het City Press berig.
‘n Ondersoek in opdrag van Motshekga en onder leiding van Professor John Volmink het bevind dat die onderwys in KwaZulu-Natal deur skelm vakbondlede misbruikb word, maar hulle is ook in onderwysdepartemente van Gauteng, Noord- Wes, die Oos-Kaap, Mpumalanga en Limpopo bedrywig.
Bewyse van die afmetings van die krisis oral. Daar is bevind dat ‘n aantal senior Sadou-lede in die Oos-Kaap beeste, skape en bokke as betaling vir poste as verskeie skoolhoofde regdeur die provinsie ontvang het.
Een aansoeker vir ‘n pos van ‘n skoolhoof in Gauteng het sy distriksdirekteur genader en het vir hom ‘n SMS gewys wat bewys dat Sadou-amptenare probeer het om R25 000 uit hom te kry in ruil vir die werk.
Afpersing en bedrog vier hoogty in KwaZulu-Natal met vollop bewyse van sulke en ander flagrante oortredings.
Donderdag het amptenare van regsafdeling die departement van basiese onderwys in Durban met senior provinsiale amptenare byeengekom om hulle die leviete voor te lees.
Intussen is die vermeende oortreders in die nes van korrupsie besig om mekaar te dreig en te verkla.
Suid-Afrika se minister van onderwys, Angie Motshekga, is op ‘n foto vasgevang waar sy die Hitler-saluut gee. Die antifa-koerant, Beeld, is ook reeds daarvan bewus en daar word verwag dat sy redakteur, mnr. Adriaan Basson, van môre af ‘n intense veldtog teen Motshekga van stapel gaan stuur.
Matriekuitslae wat in koerante gepubliseer word, gaan slegs die identiteitsnommer en eksamennommer van leerlinge bevat, het die departement van basiese onderwys Dinsdag gesê.
Dié stap sal groepe waartoe uitblinkers en mislukkings behoort verdoesel.
Die besluit is geneem na taakspan se aanbeveling dat die huidige konvensie om individuele leerlinge se name te publiseer, hersien moet word, het Elijah Mhlanga, woordvoerder van die departement, in ‘n verklaring gesê.
Die besluit is Maandag tydens die Raad van Onderwysministers se vergadering geneem dat die uitslae sonder name gepubliseer sal word.
Angie Motshekga, minister van basiese onderwys, het die vergadering in Pretoria gelei.
Die minister van basiese onderwys, Angie Motshekga, het by ‘n nuuskonferensie gesê alle voorbereidings vir 2014 se senior sertifikaat-eksamen is afgehandel.
Altesaam 688 660 matrieks het vir die eksamen geregistreer. Die meeste kandidate, 550 127 is voltydse leerlinge; net 138 550 is deeltyds.
Die matrieks gaan in 6 740 eksamenlokale reg oor die land eksamen skryf en 65 000 eksaminatore sal ‘n wakende oog oor kandidate wat die eindeksamen aanpak, hou.
Van die sleutelpunte wat ook bespreek is, sluit in:
• Die bekendstelling van tegnologie in skole wat die gehalte van onderrig sal verbeter, meen die minister.
• Die kurrikulum behoort vir die volgende sewe jaar dieselfde te bly, want “ons is wel op die regte pad”, sê Motshekga.
• Die departement sal begin om profiele met persoonlike inligting en vakkennis van onderwysers op te stel.
• Volgende jaar sal 3 700 leerlinge van gr. 1 af ’n Afrika-taal leer. Dit sal later na ander grade uitgebrei word.
Die matrikulante in Kuruman sal egter nie die matriekeindeksamen skryf nie, nadat skole in die John Taolo Gaetsewe-distrik reeds sedert 4 Junie vanweë diensteoproer ontwrig is.
Sowat 17 000 leerlinge, onder wie 496 matrikulante, het geen onderrig gekry nie. Oproeriges eis dat ‘n pad geteer word. Die leerlinge gaan wel hul eindeksamen in Maart aflê.
Die ANC se plan om die oorblywende staatskole met ‘n meerderheid blanke kinders en wat gewoonlik in Afrikaans bedryf word, te saboteer, het ‘n stap nader gekom toe die minister van basiese onderwys gister gesê het dat die provinsies oor sulke magte beskik.
Volgens Angie Motshekga, die betrokke minister, “het provinsies die mandaat om hul eie provinsies en dus hul eie skole na goeddunke te bestuur, as gevolg van die skeiding van magte”.
Die LUR vir onderwys in Gauteng, die provinsie waarin die meeste Afrikaners en blankes woon, het voorheen verklaar dat hy skole in die voorstede en in die lokasies wil saamsmelt om “beter integrasie” te bewerkstellig.
Die LUR, Panyaza Lesufi, beskik reeds oor ‘n “tegniese span” wat hom gaan adviseer oor hoe beter “maatskaplike kohesie” bereik kan word deur voorstedelike leerlinge en onderwysers te dwing om met lokasieskole te integreer.
Terwyl Suid-Afrika sedert 1994 omtrent alle Amerikaanse metodes van rasse-integrasie toegepas het, is “bussing” of om leerlinge van verskillende rasse met busse aan te ry om saam skool te gaan, nog nie toegepas nie. Dit wil nou voorkom asof die Gautengse LUR vir onderwys tot dié stap sal oorgaan.
Deel van die plan is om die “hulpbronne” van voormalige, Afrikaanstalige model-C-skole, wat gewoonlik deur die ouers onderhou word, nou deur lokasieskole te laat “benut”.
Die Amerikaanse meningsvormer en voormalige redakteur van die Wall Street Journal, Paul Craig Roberts, het onlangs in sy kommentaar oor die krisis in die Oekraïne en die VSA se rol daarin, gesê:
“As ons eerlik is en oor die moed beskik om die werklikheid in die oë te kyk, sal ons besef dat die Sowjetunie nie in duie gestort het nie. Dit het eenvoudig, tesame met Pol Pot, Washington en Londen toe getrek.”
Die vorige minister van onderwys, Kader Asmal, het reeds deur dieselfde metodes van Sowjetagtige sosiogeniëring die Afrikaanse universiteite verengels en ontwrig. Afrikaanse skole gaan blykbaar nou aan dieselfde verengelsing en aftakeling blootgestel word, ter wille van die revolusie.
Blykbaar het sulke planne in die Wes- en Oos-Kaap egter nie so goed gewerk nie en is “baie probleme” met die uitvoering daarvan ondervind, het minister Motshekga gesê.Maar indien Gauteng met sy samesmeltingsplan wil voortgaan, sal die nasionale departement van onderwys egter ‘n “eenheid” daarstel om provinsiale departemente met samesmeltings by te staan.
Die ANC-bewind gaan 22 193 landsvlae by elke skool laat aanbring teen ‘n koste van R34 miljoen. Skoolkinders gaan ook gedwing word om Nkosi Sikelel’ iAfrika te sing en om “patriotiese gevoelens” teenoor die ANC te ontwikkel.
Dit het verlede week aan die lig gekom tydens die begrotingsrede van die departemant van kuns en kultuur wat in Mei vanjaar gelewer is. Die “projek” om ‘n vlagpaal by elke skool te laat oprig duur reeds nege jaar, maar tot dusver het “kepêssitie”-probleme dit verhoed om verwesenlik te word.
Dit blyk dat ‘n maatskappy genaamd “NF Branding” sy ervaring in die “Vlag-in-elke-skool-projek” as “ervaring” op sy webblad noem. By navraag het praag verneem dat dié maatskappy, wat in Wynberg, Johannesburg, geleë is, voorheen as “National Flag” bekendgestaan het. Die maatskappy het reeds miljoene rande verdien uit die nuwe vlag wat die land in 1994 gekry het en by polisiestasies en ander staatsgeboue landwyd aangebring moes word. Die vlae by skole verteenwoordig dus ‘n verdere “meevaller” vir NF Branding.
Die adjunkminister van kuns en kultuur, Rejoice Mabudafhasi het haar verlede week só uitgelaat:
“Ons is bewus daarvan dat ons jeug nie die geskiedenis van dié land ken nie, veral hoe dit gebeur het dat ons vryheid verkry het. Nou het ons dié vlae maar hulle kan nie die kleure ontleed nie, dis iets wat net pragtig is… Elke skool behoort die Suid-Afrikaanse vlag te vertoon and ons het vasgestel dat ons 22 193 vlae regoor die land gaan aanbring.”
Volgens Sapa het Mabudafhasi gesê dat “die veldtog verlede maand begin het toe vlae aan ‘n laerskool en ‘n opleidingskollege in Kimberley oorhandig is”.
Watter bedrae reeds op die projek uitgegee is, is nie duidelik nie, want in die 2005/2006-finansiëlejaar is daar R10,2 miljoen deur die destydse minister, Pallo Jordan, daarvoor begroot. Jordan het in 2005 gesê dat daar 29 000 vlae versprei sou word. Volgens hom was dit egter ‘n “duur projek” en sou dit “ingefaseer word en inkoop vereis van beide die provinsiale regering en die privaatsektor aangesien die aankoop van die vlae en vlagpale ‘n duur onderneming is”.
In September 2005, is die projek amptelik deur Jordan en die toentertydse onderwysminister, Naledi Pandor, by ‘n laerskoel in Mitchellsplein bekendgestel. Toe is belowe dat “al 29 000 skole in die land oor die volgende vier jaar van vlae voorsien” sou word.
Die daaropvolgende minister van kuns en kultuur, Lulu Xingwana, het aan aan ‘n vergadering van ministers en LUR’e gesê dat haar departement “sy werk voortsit om bewustheid, kennis en begrip van nasionale simbole te kweek… deur ons volgehoue werk rondom die vlag-in-elke-skool-veldtog”. ‘n Jaar later het Xingwana tydens die voorbereidings vir die Wêreldbekersokker in 2010 gesê dat haar departement sal “voortgaan om vlae by skole dwarsdeur die land te versprei”.
Die huidige woordvoerder van die departement van kuns en kultuur, Sandile Memela, ontken dat die vordering oor die afgelope nege jaar bietjie stadig was, in weerwil van die miljoene rande wat reeds daarvoor begroot is. “Ons het reeds reusetreë vooruit gegee om by ons doelwit uit te kom om vlae in skole te laat wapper,” meen hy. “Vanjaar sal al 22 000 skole met vlae gedek word.”
Die oplewing in die vlagkwessie by skole geskied te midde van die polemiek rondom Die Stem wat deur Steve Hofmeyr op Nelspruit ontketen is, asook kritiek op die ANC wat deur “patriotisme” ondervang moet word. Die bedryfshoof van die SAUK, Hlaudi Motsoeneng, wat gelieg het dat hy oor ‘n matrieksertifikaat beskik, het onder meer ‘n beroep op “patriotiese joernalistiek” gedoen. Die ANC-LP, Lindiwe Maseko, het insgelyks ‘n beroep op die nasionale uitsaaier gedoen om Nkosi Sikelel’ iAfrika twee keer per dag uit te saai.
Die ANC-minister van basiese onderwys, Angie Motshekga, oorweeg dit ook om geskiedenis as vak in skole verpligtend te maak, waardeur die ANC sy eie politieke verhaal deur onderwysers sal laat doseer.
In sy kommentaar, het dr. Dan Roodt van PRAAG gesê:
“Ons ondersteun Steve Hofmeyr een honderd persent in sy standpunt dat Die Stem onafhanklik van ander liedere gesing moet word as uiting van Afrikanerkultuur en -patriotisme. Afrikaanse skole behoort soos tydens die hele twintigste eeu Die Stem gereeld saam met hul skoolliedere te sing en onder geen verpligting te verkeer om enige ander lied of vlag te eerbiedig nie.”
Roodt het ‘n beroep op die ANC-bewind gedoen om die “uitsonderlikheid” van die Afrikanergroep in Suid-Afrika te erken en verdraagsaamheid teenoor Afrikanersimbole aan die dag te lê. “Ons erken dat ons deur Umkhonto we Sizwe oorwin is en dat ons vorige leiers onvoorwaardelik oorgegee het. Nietemin bepaal die internasionale reg en die Geneefse Konvensies dat ‘n besetter of oorheerser nie oor die reg beskik om volkere onder sy beheer se kultuur, taal of nasionale identiteit af te breek en te verguis nie.”
Volgens Roodt kan die onderwysdepartement “geld bespaar” deur nie vlae by Afrikaanse skole aan te bring nie. Sulke skole behoort toegelaat te word om self te besluit watter vlag hulle by die skool wil vertoon, indien enige.
“Solank as wat daar onder ‘geskiedenis’ in ons land slegs die biografie van Nelson Mandela, wat deur ‘n Amerikaner, Richard Stengel geskryf is, verstaan word, mag dit nie ‘n verpligte vak op skool raak nie,” het hy voortgegaan. “In elk geval is die sogenaamde ‘nuwe geskiedenis van Suid-Afrika’ deur marxistiese historici versin en daarom ‘n anachronisme wat saam met die Berlynse Muur moes vergaan het.”
Roodt het ‘n beroep op Afrikaanse sangers, skrywers, filosowe en geskiedkundiges gedoen om nog meer te doen om die bewussyn van Afrikanergeskiedenis te verhoog. “Bok van Blerk en Steve Hofmeyr het reeds ‘n reusebydrae gelewer. Die internet is egter ‘n goeie medium om geskiedenis aan ons jeug oor te dra, solank daar ‘n samehangende verhaal oor ons vertel word, vanaf volksplanting tot oorgawe. Daar is te min ontleding en begrip van ons verhaal binne die groter geostrategiese verskuiwings in die wêreld,” het hy gesê.
Miljoene kinders regdeur die land gaan vandag terug skool toe vir die nuwe akademiese jaar.
Skole in die binneland en aan die kus open vandag vir die eerste keer op dieselfde dag.
Die Departement van Basiese Onderwys het intussen belanghebbendes gevra om kommentaar te lewer oor die reëling om al die skole gelyktydig te laat open.
Die voorsitter van die Federasie van Skoolbeheerliggame, Paul Colditz, sê vir die eerste keer in 20 jaar werk die stelsel behoorlik.
Volgens hom het die stelsel nou volwassenheid bereik en hoewel daar altyd probleme sal wees by individuele skole, is die stelsel gereed vir die nuwe jaar wat betref handboekvoorsiening.
Die Departement van Basiese Onderwys sê hy het van die Poskantoor gebruik gemaak om handboeke af te lewer en alle skole behoort die nodige studiemateriaal te hê.
Adjunk-president Kgalema Motlanthe en die minister van Basiese Onderwys, Angie Motshekga sal vanoggend besoek aflê by die Oracle Ponelopele Sekondêre Skool in Midrand.
In Gauteng gaan premier, Nomvula Mokonyane die Realeboga Primêre Skool in Alberton besoek en in Noordwes gaan die adjunk-minister van Basiese Onderwys, Enver Surty die Holy Family Sekondêre Skool op Mogwase besoek.
Die Wes-Kaapse LUR vir Onderwys, Donald Grant sal graad eens van die Fairview Laerskool in Grassy Park op hulle eerste skooldag besoek. – RSG
Die mensdom is nou maar eenmaal lief vir sy standbeelde. Die volk Israel het vir Moses ernstig beswaard gehad toe hulle ‘n standbeeld van ‘n goue kalf gemaak het, toe Moses vir veertig dae op die berg Sinaï verdwyn het. Die volk en die Israeliet Aäron se standbeeld van die goue kalf het vir Moses só onstig dat hy die twee tablette waarop die Tien Gebooie geskryf was, stukkend gegooi het. Wonder terloops wat ‘n Afrikaner-Moses in die jaar 2013 sou gesê het, as hy die klakkelose afgodediens aan Sint Mandela sou gadeslaan.
Lank vóór Moses, het jou en my voorouers in Europa standbeelde gemaak van moederlike figure. Daar is byvoorbeeld ‘n sogenaamde Venus in Willendorf, Oostenryk, gevind, wat na bewering terugdateer na 26 000 jaar vC. Dié se liggaamsbou herinner aan ’n wafferse Angie Motshekga, met formidabele dye, boude en borste.
Die Grieke en Romeine het die kuns van standbeelde na ‘n hoogtepunt gevoer. As ek Azaniese taxibestuurders sien, wat so met die een arm by hul voertuie se vensters uithang, herinner hulle my aan die armlose Griekse standbeeld van die godin van liefde, Venus, wat in sowat 100vC geskep is, ter ere van die godin van liefde, wat in die Louvre staan.
Tydens die Renaissance het Michelangelo sy Dawid-meesterstuk geskep. Later het die Franse vir die Amerikaners die Statue of Liberty geskenk, en in 1903 is die meerminstandbeeld in Kopenhagen opgerig.
Politieke standbeelde is eweneens nie ‘n nuwe verskynsel nie. Die Romeine en Egiptenare was bekend vir hul standbeelde van hul adel en keisers. Gaius Julius Caesar se gevreet is aan ons almal bekend, as gevolg van verskeie borsbeelde en standbeelde tot sy eer, wat deur die Romeine aan ons nagelaat is. Ná Abraham Lincoln se dood is ‘n standbeeld van ‘n sittende Lincoln in Washington opgerig, wat strak oor die Washingtonse National Mall uitstaar. Ook in Suid-Afrika het ons ons politieke standbeelde gehad. Van Riebeeck en sy vrou pryk in Kaapstad. JG Strijdom se standbeeld het oor Strijdomplein in Pretoria gekyk. Verwoerd se standbeeld moes na Orania verskuif word.
Die meesters van groteske, politieke standbeelde was egter die kommuniste. Veral standbeelde van Stalin was berug vir hulle obsene verering van die anti-held, Stalin. ‘n Kenmerk van Stalin se standbeelde was hul enorme grootte. Hoe groter, hoe beter, was die riglyn vir kommunistiese beeldhouers; ‘n tipe hiperrealisme. Jan van Riebeeck se amper-lewensgrootte standbeeld en JG Strijdom se standbeeld is beskeie, gemeet aan die oordadige afmetings van tipiese kommunistiese standbeelde.
Die eertydse standbeeld van Stalin in Praag, tans Tsjeggië
Die mees berugte voorbeeld hiervan was ‘n massiewe granietstandbeeld van Stalin in Praag, wat tussen 1955 en 1962 in Tsjeggo-Slowakye gestaan het. Díé groteske beeld was 15m hoog (sowat 5 verdiepings) en was sowat 22m lank. Op sy dag was dit die grootste standbeeld in Europa. Dit het die beeldhouer, ene Otokar Svec, sowat 5 jaar geneem om te voltooi. Dit het Stalin uitgebeeld, vooraan ‘n ry van figure, wat op spottende wyse die “tou vir vleis” deur die inwoners van Praag genoem is, in ‘n siniese verwysing na die kenmerkende toue vir kos in kommunistiese regimes. Mettertyd het Stalin egter selfs vir kommunistiese bewinde ‘n verleentheid geword, en díé standbeeld is in 1962 dmv 800kg springstof vernietig. Otokar Svec het die dag voor die onthulling van die standbeeld, selfmoord gepleeg. Kennelik het sy gewete hom gepla.
Suid-Afrika, synde een van die laaste vestings van die kommunisme, naas Kuba en Noord-Korea, het egter nog nie die lesse van die geskiedenis ter harte geneem nie. ‘n Enorme, 6m hoë, stalinistiese standbeeld van Mandela is in 2004 in Sandton Square opgerig. Tot vandag toe neem toeriste foto’s voor dié stalinistiese standbeeld in Sandton Square, salig onbewus van die feit dat die ikoon Mandela ook ‘n toegewyde kommunis was – hy het byvoorbeeld ‘n traktaatjie, How to be a Good Communist, geskryf, en die SAKP het onlangs op aanspraak daarop gemaak dat Mandela vanaf 1962 ‘n lid van die SAKP was. Ek het geen rede om van die SAKP te verskil nie – die KGB-kolonel en SAKP-lid, Joe Slovo, het sekerlik geweet waarvan hy praat. Daarom hoef ons nie verbaas te wees dat daar ook in Suid-Afrika ‘n stalinistiese verering van Mandela sou plaasvind nie.
Die jongste voorbeeld van die heersende neo-stalinisme in Suid-Afrika, is die onlangse onthulling van ‘n selfs groter stalinistiese standbeeld van Mandela as die obsene gedrog in Sandon Square – dié een is 9m hoog – by die Uniegebou. President Zuma het die opgrigting hiervan afgekondig nadat Mandela oorlede is. Met geweldige ironie is hierdie standbeeld, nes dié van Stalin in Praag, ook nie deur Mandela se volksgenote geskep nie. Otova Svec was nie ‘n Georgiër soos Stalin nie, en die skeppers van die stalinistiese beeld van Mandela was ook nie Xhosas soos Mandela nie. Nee; hulle was Afrikaners: André Prinsloo en Ruhan Janse van Rensburg.
G’n mens weet wat dié twee besiel het om aan ‘n stalinistiese standbeeld aan ‘n dooie kommunis te werk nie, buiten miskien geld. Ek hoop maar vir hul eie onthalwe dat hulle tot besinning kom, voordat hulle gewetens hulle ook, nes Otoka Svec, opkeil, en hulle miskien insgelyks selfmoord pleeg wanneer hulle besef wat hulle gedoen het. Stalin was ook ‘n held in 1955, maar skaars sewe jaar later is sy standbeeld met trinitrotolueen opgeblaas, toe hy ‘n verleentheid geword het. Sewe jaar is ‘n lang tyd in die politiek; ek droom van die blye dag wanneer die afstootlike standbeelde van Mandela, nes Stalin en Saddam s’n, vernietig word.
Die uitslae van die vorige nasionale matriekeksamen toon dat die land se onderwysstelsel verbeter het nadat die kurrikulum hersien is, het Angie Motshekga, minister van basiese onderwys, gesê.
“Ons het die storm oorleef en die Titanic omgedraai,” het die minister op ’n konferensie by Unisa in Pretoria gesê.
Motshekga het gesê daar is merkbare tekens van vordering.
“Baie werk is gedoen om die stelsel te stabiliseer. Baie skole is redelik funksioneel en dié wat sukkel, ontvang meer ondersteuning.”
Verlede jaar se matriekslaagsyfer was 73,9% en ’n studie het ’n verbetering in wiskunde- en wetenskapuitslae getoon. Toegang tot volwasse onderwys het ook verbeter.
Motshekga het gesê die departement sal aanhou om vroeë kinderontwikkelingsprogramme te verbeter. Sy het gesê dit is ook ’n prioriteit om seker te maak daar is genoeg onderwysers en dat leerkragte behoorlik opgelei word. – Sapa
