Ek het onlangs die boek van professor Sampie Terreblanche, Lost in Transformation: South Africa’s Search for a New Future Since 1986 aangekoop. Nie dat ek enige bewondering vir die man het nie; inteendeel. Hy is ‘n onrehabiliteerbare liberalis en klaarblyklik sal nie eens die sigbare verval en agteruitgang in hierdie land hom van daardie kwaal kan genees nie. Die boek het in 2012 verskyn en bevat baie belangrike inligting juis omdat Terreblanche van belangrike gebeure kennis dra en selfs deel van daardie stuk geskiedenis was. Opnuut word ook besef hoe die Blanke in die 1992-referendum verneuk is.
Die skrywer merk tereg op dat die uitstaande kenmerk van die tydperk 1994 tot 2012 die intensifisering van die sosiale probleme van armoede, werkloosheid en ongelykheid is. Hierby moet natuurlik gevoeg word geweld, misdaad, onstabiliteit, wanorde en gepaardgaande vrees en onsekerheid. Hy skryf dit toe aan die feit dat Suid-Afrika (en by uitstek die swart ANC-elite) voor die 1994-verkiesing permanent gekoöpteer is as ‘n satelliet van die Amerikaanse neo-liberale wêreldryk. Die gevolg daarvan was dat ‘n nuwe swart elite geskep is in Suid-Afrika wat hulle aangesluit het by die bestaande wit elite en tot uitsluiting van die res van die bevolking. Hierdie elite werk nou saam met die korporokrasie van die VSA.
Volgens hom is daar sedert veral 1986 druk uitgeoefen op die NP-regering deur die minerale-energiekompleks (met aanhitsing vanuit die VSA en Brittanje) om ‘n nuwe bedeling in te stel wat geskoei is op die voorskrifte van die Amerikaanse globale ryk. Sowat 40 000 transnasionale maatskappye van die VSA gee wêreldwyd die pas aan en het deur gesamentlike druk daarvoor gesorg dat daar geen beperkings op hulle imperialistiese strewe gestel word nie.
Die groot gevaar vir die korporokrasie in 1994 was ‘n Nelson Mandela wat sou staan by sy sosialistiese strewes soos ook verwoord in die Freedom Charter. Gevolglik is geen steen onaangeroer geraak om Mandela (en uitgesoekte ANC-leiers) onmiddellik te betrek by geheime onderhandelinge wat deur Harry Oppenheimer te Little Brenthurst en later ook by die Ontwikkelingsbank gehou is. Inderwaarheid het die eintlike onderhandelinge hier, eerder as by KODESA plaasgevind. Die KODESA-onderhandelinge is uitgerek om die korporokrasie die geleentheid te bied om die ekonomiese model in plek te kry. Nadat dit in plek was, het die NP (snaaks genoeg!) skielik afstand gedoen van sy voorheen “onverbiddelike” eis vir ‘n minderheidsveto en magsdeling. Nou word ook verstaan waarom ‘n liggewig soos Roelf Meyer by KODESA was — die res was seker almal by Little Brenthurst!
Hierdie swart elite (Mandela en sy trawante) is inderwaarheid omgekoop om die voorskrifte van die korporokrasie te aanvaar. Terreblanche stel prontuit dat alle soorte onheiligheid (“unholiness”) daar moes plaasgevind het ten einde Mandela te oorreed om van ‘n suiwer sosialistiese strewe te beweeg na ‘n uitgangspunt waar die Amerikaanse neo-liberale dogma aanvaar is. Toe die Tussentydse Oorgangsraad wat Suid-Afrika vanaf 1993 tot en met 1994 regeer het, dringend ‘n lening van $850 miljoen nodig gehad het, het die IMF (Internasionale Monetêre Fonds) toegesien dat ‘n dokument onderteken word wat die ekonomiese beleid van die nuwe Suid-Afrika uitgespel het voordat die lening toegestaan is. Dus, die gepeupel het geen sê hierin gehad nie! Só is Suid-Afrika verbind tot die Amerikaanse model van neoliberalisme en markfundamentalisme. Dit het gepaard gegaan met beloftes van belegging, hoër groeikoerse, minder werkloosheid en dreigemente dat as die nuwe model nie aanvaar word nie die Suid-Afrikaanse ekonomie ontwrig sou word. Van hierdie beloftes het min, indien enige tereg gekom.
Met die aanvaarding van GEAR in 1996 het die ANC finaal gekapituleer voor hierdie Amerikaans-geleide aanslag. Terreblanche stel dit soos volg:
…the ANC was deceived on such a massive scale by false prophets who led South Africa, not to the promised land, but into a desert in which the poorest part of the population was doomed to live permanently in a systemic condition of abject poverty.
Asemrowende ekonomiese geleenthede is vir die nuwe swart elite geskep om hulle te voeg by die bestaande wit elite; iets wat vir feitlik een en almal van hulle (behalwe moontlik Chris Hani) onweerstaanbaar was. So was BEE (swart ekonomiese bemagtiging) en regstellende aksie maar net nog ‘n metode (slenter) (vanuit die wit elite) om aan die swart elite, eerder as die veramde swart massas geleenthede te bied tot blitsrykdom.
Die gevolge van bostaande geheime onderhandelinge (komplot) is vandag vir almal sigbaar. Sowat 14 miljoen hoofsaaklik swartes ontvang maandeliks ‘n maatskaplike toelaag. Werkloosheid het toegeneem tot 25% (dalk eerder 33%?) van die bevolking. 50% van die bevolking (waarvan 23,7 miljoen swartes) lewe in armoede en ontvang slegs 7,8% van die land se totale inkomste, terwyl die top 20% sowat 75% van die totale inkomste ontvang. Die swart elite het nou wel aangegroei tot ‘n aansienlike 6,3 miljoen.
Wat ook besef moet word is dat die “kompromie” wat in 1993 bereik is tussen die ANC-elite en die Amerikaans-geïnspireerde korporokrasie ‘n raamwerk daargestel het vir deurlopende konsultasie ten einde gemelde ooreenkoms in stand te hou. Dit verklaar dan ook waarom iemand soos Jacob Zuma verhinder word om sy eie minister van finansies aan te stel. Baie duidelik sal daar elke keer as buite die raamwerk van hierdie magsgroep opgetree word, ‘n berekende aanval op die Suid-Afrikaanse ekonomie gemaak word. Duidelik is daar ‘n regering agter die regering en is die parlement van Suid-Afrika maar net ‘n rubberstempel vir die besluite wat in die eintlike regering (die Amerikaans-geleide koroprokrasie) gemaak word. Die aanval op Zuma het baie meer te doen met die feit dat hy sy rug op die VSA-beheerde korporokrasie draai as sy onbevoegdheid en dan veral ook sy voorneme om eerder bande met veral China aan te knoop. Ramaphosa se gewildheid in die geledere van die korporokrasie (en sy rykdom) en sy steun aan hulle minister van finansies, Pravin Gordhan, verklaar ook tot welke mate Ramaphosa deur hierdie kliek omgekoop is.
Daar het baie boeke en artikels die afgelope 22 jaar verskyn oor die bedrog van ons huidige sogenaamde demokrasie en nog baie meer oor die verpletterende gevolge van die Amerikaanse ryk soos dit sedert veral die Reagan-jare ontplooi het. John Perkins, skrywer van Confesssions of an Economic Hitman en Hoodwinked wys op die geweldige invloed wat hierdie korporokrasie uitoefen in feitlik elke land van die wêreld.
Almost no politician gets elected without money that flows through them and their stockholders. They control the mainstream media, either through direct ownership or advertising budgets.
In die VSA is daar sowat 3000 betaalde stemmingmakers (“lobbyists”) wat betaal word om die openbare mening sodanig te beïnvloed dat die korporokrasie se standpunte en beleid sal seëvier. Om die mees geslepe vrou in die VSA en boonop geestelik siek en fisies bedwelm voor te hou as die ideale president van die magtigste land ter wêreld, getuig van absolute onaantasbare mag en daarteenoor, verstommende oningeligtheid en tragiese onmag.
Dit bring mens by die vraag waarom Afrikaners, wat hieroor ingelig is en bewus is van hierdie feite — veral dan oor die regering deur die elite in ons land en die komplot om dit te kon bereik en steeds in stand te hou — daaroor swyg? Die antwoord is tog duidelik dat hulle deel van hierdie elite is en in- en omgekoop is deur die korporokrasie en geen saak het met die armoede en ellende van mede-Afrikaners nie, ondanks pretensies tot die teendeel. Ek laat my nie vertel dat hulle nie bewus is hiervan nie.
Met hierdie toedrag van sake sal daar voortgegaan word om lippediens te bewys aan die versugting van die armes en is die saad gesaai vir toenemende spanning, geweld en misdaad in ons land. Aan die ontvangkant is die middelklas wat in die slag sal bly sou hierdie stand van sake voortduur. Dit is die middelklas wat geteiken word deur onteiening en wat hulle sal voeg by die bedelstand. In die res van Afrika is dit trouens opmerklik om te sien dat daar van ‘n middelklas geen sprake is nie, maar wel net van ‘n swart elite en ‘n bedelstand wat maar te bly is vir elke krummel wat na hulle kant toe gegooi word. Ons is, terwyl baie van ons dit steeds nie wil glo nie, vinnig daarheen op pad.
Intussen word ons ure lank vermaak met onsinnighede soos die “krisis” in Suid-Afrikaanse rugby, terwyl ons vermoë om weerstand te bied elke dag verder afgebreek word. Ons is klaarblyklik meer ontsteld oor gebreinspoelde beginsellose sportmanne wat te veel betaal word om swak rugby aan ons op te dis as oor die uitwissing van ons volk.
Mag die Afrikaner tog dringend tot kentering kom want soos gesien word in die res van Afrika is ‘n bedelstand duidelik nie in staat om weerstand te bied teen die onheil van hierdie bose geldmagte nie!
‘n Swart pamflet wat tans die rondte doen, bevat ses sinnetjies wat eintlik die kruks van die Afrikaner se probleem is.
Die sinnetjies gaan een van die dae moontlik weer vergete wees, maar die ses sinnetjies is die oorsprong, die omvang en die manifestering van die vervalle Suid Afrika waarin die Afrikaner homself bevind. Hierdie pamflet beskryf presies waar ons is en hoekom ons hier is.
In die pamflet – glo van SASCO – word swartes aangemoedig om die Universiteit van Noordwes terug te neem en om in die proses die Afrikaner en Afrikaans dood te maak.
Die pamflet spreek boekdele en elke enkele sinnetjie is vir ‘n baie spesifieke doel gekies en is so bewoord dat dit klink asof dit reguit uit die ANC se Freedom Charter kom. Die mense wat die pamflet geskryf het weet wat hulle doen, en daarom is dit vir my moeilik om te glo dat dit deur ‘n paar halfgeletterde kwotastudente gedoen kon gewees het.
Kom ons begin by die oproep tot geweld, die heel boonste sin en die sin wat gekies is om die aandag te trek naamlik, “ATTENTION COMRADES”.
Ons is al ‘n bietjie meer as twintig jaar in Frikkie se Nuwe Suid-Afrika en daar is baie min van ons wat sal kan sê dat die mishoop van barbaarsheid en wetteloosheid waarin ons vandag verkeer, die utopie is wat Frikkie en sy trawante of NASPERS en sy mak werfbobbejane hulleself so angstig voor be-ywer het en wat hulle so bedrieglik belowe het. Ons lewe nou al twintig jaar of so onder die juk van die swart massas, en soos wat elke jonger generasie swartes hulle toetrede tot die samelewing maak, so word die eise en die afguns meer, die totale gevoel dat hulle al meer en meer geskuld word en dat hulle daarom op al meer en meer geregtig is sonder om ‘n teenprestasie te lewer word deel van hulle daaglikse mantra.
Hulle het begin agterkom dat Bantu Education baie meer as vandag se skoolopleiding vermag het, want met Bantu Education was daar voorsiening gemaak dat hulle teen hulle eie pas en in hulle eiesoortige omstandighede vordering kon maak. Hulle het nie nodig gehad om teen blanke kinders te moes kompeteer nie, en voordat iemand sê dat BE ‘n ondergeskikte skoolopleiding was, hou net hierdie bietjie insig ingedagte. BE het tydens die donker jare van apartheid meer swart miljoenêrs en professionele swartes opgelewer as wat die skoolopleiding van al die swart Afrika lande saam kon oplewer.
Dit is nie meer vandag so nie, want skoolopleiding in Frikkie se Nuwe Suid-Afrika het tot so ‘n aard verswak dat sommige lande op die swart kontinent hulle kinders eenvoudig net beter oplei. Maar ten spyte van, en nie as gevolg van die swak skoolopleiding nie, vaar blanke kinders deur die bank nog steeds beter as swart kinders. Vandaar die besef onder swart studente dat hulle nie vandag die mas kan opkom nie en dat enige omstandighede waar hulle nie op hulle eie fakulteite kan staatmaak om te kan kompeteer nie, as rassisties ge-ag kan en moet word. Die Universititeite skuld hulle een of ander vorm van nagraadse kwalifikasie want dit is wat nodig is om ‘n goeie werk te kan kry, waar ‘n mens baie geld per maand kan verdien en dan duur whiskies kan drink en elke dag Kentucky kan eet. Blanke kinders wat tot die Universiteite toetree het skynbaar nie ‘n probleem om kwalifikasies te kry nie, en dit is rassisties. Universiteite skuld hierdie kwalifikasies aan die swart studente, ongeag of hulle dit verdien en of hulle daarvoor gewerk het.
Liberation before education het nie beter studente opgelewer nie, dit het swakker skoolopleiding tot gevolg gehad en dit skep ‘n reuse probleem. Wit studente neem die voortou op elke vlak en die swart massas staan hulpeloos en toekyk hoedat die sisteem net nie vinnig genoeg tot hulle oproep gehoor wil gee nie. Wat nou nodig is, is om die sisteem te verander, nie om die gesindheid te verander of deursettingsvermoë aan die dag te begin lê nie, of om te besef dat nagraadse kwalifikasie nie iets is wat jy kry net sodat jy ‘n goeie werk kan kry nie; dis iets wat jou toekom slegs as jy die inherente vermoë het en die toets en eise wat dit aan jou stel met sukses kon voltooi. Kortom, dit kom jou slegs toe as jy dit verdien.
Om die sisteem te dwing om selfs vinniger te verander is daar dus drastiese stappe nodig. ‘n Ommekeer is nodig om die stelsel te verander, ‘n rewolusie dus. Suid Afrika het nog nie die rewolusie gehad waarop daar voor 1994 gehoop is nie, nie omdat die Mandelagod oorgeneem het nie, of omdat Frikkie en sy trawante ons land so skaamteloos en bedrieglik weggegee het nie om die swart massas te paai nie, maar omdat die Afrikaner destyds fisies, geestelik en ekonomies te sterk was en hulle net nie oor die vermoë beskik het om ons in ‘n rewolusie of gewapende opstand te kon verslaan nie. En ons is nog vandag nog steeds. Die rewolusie moet op een of ander manier afgedwing word en die generasies swartes van vandag, so militant, blatant skoorsoekerig, alwetend, agressief en domonnosel wat nooit die skerp kant van die Afrikaner beleef nie, raak by die dag meer oortuig dat hulle die Afrikaner met geweld kan verslaan. Iets wat hulle voorouers kon regkry nie.
Volgens die huidige generasies swartes is die Afrikaner min of meer ‘n verslaande en oorwonne volk, en hulle oproepe tot vergelding en magsvergrype raak elke dag meer dringend en uitdagend. Daar is ‘n nodigheid dat die militante agressie wat voor ’94 geheers het, tot alle prys behou moet word en dat dit selfs versnel moet word, want die laaste van die Afrikaner is nog nie uit Frikkie se Nuwe Suid-Afrika verdryf nie, en ons het nog te veel oor waarop die swart massas graag hulle gretige hande wil lê.
Om die rewolusie en die militansie aan die lewe te hou, is dit dus nodig om die taalgebruik van die terroriste van pre-’94 te gebruik want dit het toe gewerk en dit sal vandag weer werk. Daarom is dit van uiterste belang om die eerste sin, die oproep tot geweld, met “Attention Comrades” te begin. Om studente as “comrades” aan te spreek skep onmiddellik die indruk dat daar weer ge-struggle moet word en dat hulle almal deel van die nuwe struggle uitmaak.
Die ou strategie word gebruik om die nuwe rewolusie tot lewe te roep. Die eerste sin is dus nie om dowe neute so verwoord nie, anders kon die skrywers van die pamflet bloot die woord “attention” of “attention fellow students” gebruik het. Maar om die woord “comrades” te gebruik, dui op ‘n oproep tot militansie, so reg uit die Karl Marx-manifes van hoe om ‘n rewolusie byeen te kry. Die eerste sin skep dus al klaar die toestand van dit wat gaan volg.
Dan kry ons die volgende sin, “Time to take back the NWU.” Hierdie sin spreek boekdele, en dit impliseer dat die Universiteit van Potchefstroom by die massas gesteel is. Ons gaan nie in die geskiedenis van Potchefstroom Universiteit ingaan nie, bloot omdat dit nie nodig is nie, daarom sal ek net hierdie enkele sin uit Wikipedia aanhaal, sodat ons darem ten minste weet waar ons staan.
“Potchefstroom University developed out of the Theological School of the Reformed Churches in South Africa (Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika in Afrikaans, abbreviated as GKSA), which was founded on 29 November 1869 in Burgersdorp, Cape Province.” (Toevallig op my familie se familieplaas staan die klipkerkie as gedenkteken vandag nog steeds. So entjie met die grondpad af, verby die grondtennisbaan waar die boere in my kleintyd altyd kom tennis speel het.)
Die blote feit dat dit nie waar is dat die Universiteit by die massas gesteel is nie, is nie van toepassing nie. Dit is slegs nodig om dit te sê, want dit rui die emosies onmiddelik op en ons weet dat massa-emosie ‘n verskynsel is wat maklik gebruik kan word om ‘n skare idiote tot uiterste geweld te kan opsweep. As die spul eers in ‘n massakranksinnigheid geraak het, word alles voor die voet afgebreek, vernietig en geplunder, soos ‘n skool pirhanas op ‘n vreettog.
Die sin is dus gekies vir sy waarde om die massa op te sweep. Dit is presies dieselfde taktiek wat Malema gebruik; om sy massas met leuens en retoriek op te sweep en opgesweep te hou. Hierdie is ‘n ou foefie wat regdeur die wêreld gebruik is om rewolusies en omverwerpings van orde en wettigheid te berwerkstellig, en dit verbaas my nie dat hierdie retoriese leuen gebruik word om die emosies van die nuttige idiote te manipuleer, sodat die individue in een enkele redelose dier kan verander nie.
Kyk wat sê die ANC se freedom charter. … “that our people have been robbed of their birthright to land, liberty and peace by a form of government founded on injustice and inequality;” Alles is skynbaar gesteel en die persepsie moet ten alle koste lewend gehou word. Die magte agter die ANC het jare terug al die taktiek gebruik om die massas met retoriek op te sweep, soos wat Malema vandag nog steeds doen en soos wat die skrywers van die PUK-pamflet ook doen. Die sin impliseer dat die Afrikaner alles wat hy het van die vreedsame swartes gesteel het en dit impliseer verder dat die swartes dit kan terugvat, met geweld indien nodig want die geweld was eerste teen hulle gepleeg. Dit verontskuldig hulle dus indien hulle tot geweld oorgaan en dit is al wat hulle nodig het om ‘n geweldsorgie te pleeg. Volgens die sin is geweldadige optrede regverdig omdat die onreg eerste teen hulle gepleeg het, en verder is dit nodig om die Universiteit terug te vat want dit is histories hulle s’n. Die skrywers van die pamflet weet dat dit ‘n leuen is, en verder weet hulle ook dat dit nie tot die voordeel van die swart studente is dat die Universteit in ‘n swart mishoop van wanbestuur en korrupsie verval nie. Die doel is slegs om die Universiteit te vernietig sodat dit nie meer Afrikanerstudente kan oplei nie en sodat dit nie meer ‘n Afrikaner-bate is nie. Die leuen is dus nie tot voordeel van die swart studente nie, dit is uitsluitelik tot nadeel van die Afrikaner. Dit bevestig verder die vermoede dat hierdie pamflet nie deur halfgeskoolde swart studente geskryf is nie, maar deur iemand wat konflik wil veroorsaak om Afrikanerbates te vernietig.
Dan kom ons by die sin, “KILL the Boer.”, met die woord “kill” in hoofletters, met ander woorde ‘n opdrag. Ons hoef nie veel te sê oor hierdie sin nie, behalwe dat dit bewys dat die pamflet nie soseer teen die Universiteit gemik is nie, maar teen die hele Afrikanervolk, en let wel, slegs die Afrikaner. Nie die Jood, of die Engelsman of enige ander volksgroep nie, slegs die Afrikaner, anders sou daar gestaan het, “Kill the Whites.” Maar dit is teen die vernietiging van die Afrikaner gemik en slegs die Afrikaner.
Nie dat dit veel sal help om te probeer proklameer dat jy ‘n liberale Engelsman is wanneer die geweld teen jou as persoon gepleeg word nie, want wanneer massasotlikheid eers beheer van die skare geneem het, raak die vernietigingsdrang iets wat alleen met ewe veel teengeweld gestop kan word. Dan is dit altyd lekker om te sien hoedat die spul mekaar doodtrap om te probeer wegskarrel, elkeen ewe skielik vir homself, en elkeen ewe skielik ewe veel onskuldig in die geweld van flussies. So die doodmaak word teen ‘n groep, die Afrikaner, verkondig en nie teen studente nie en dit bewys dat die totale aanslag teen die Afrikaner verskerp word en elke geleentheid word benut om die Afrikaner te probeer vernietig.
Dit bring ons by “KILL the Racist.” Weer ‘n opdrag. Om die woord rassis in ‘n sin te gebruik is om die argument te wen, of om die aksie wat teen “rassiste” gemik word te regverdig. Soos wat dit deesdae gaan, danksy Naspers en die media se voorliefde van gonswoorde wat nie uit volksgeheue mag verdwyn nie, want om as ‘n rassis gebrandmerk te word is ‘n oortreding skynbaar erger as moord. Die terme “rassis”, “Boer” en “Afrikaner” is natuurlik onderling uitruilbaar. Dit verleen dus regverdiging aan die aksie, sou dit plaasvind, om die rassistiese Afrikaner uit te moor, want deur slegs net ‘n Afrikaner te wees verdien jy dus die geweld teen jou.
Ons moet onthou dat die gemiddelde swart student nie noodwendig die room van die studentemassa is nie. Hierdie tipe taalgebruik en opsweping is gerig op diegene wat vatbaar is daarvoor. Dit kos nie veel inspanning van ‘n paar beswaarde swart enkelinge nie om in ‘n een tierende organisme te verander wat daar en dan van alle rede afsien.
Dan kom ons by “KILL Afrikaans.” Nie “Stop Afrikaans,” of “Reduce Afrikaans” of “Out with Afrikaans” nie, maar om die taal dood te maak. Om dit te vermoor. Regte rewolusietaal en ‘n taal waarmee die politiek en die sogenaamde demokrasie in Suid Afrika te gemaklik mee omgaan. En ook ‘n taal wat heeltyd net teen een bevolkingsgroep gemik word. Waar in die ganse wêreld moes een klein minderheid al ooit gedweë staan en toekyk en elke dag in die publiek moes aanhoor dat hulle vermoor moet word?
Selfs die Presidente van die land, die Mandelagod inkluis het dit op een of ander stadium bepleit. Die blote absurditeit en totale surrealitiet van die situasie en hoe ons dit elke dag gedweë aanvaar sou lagwekkend wees as dit nie so ‘n ongelooflike bedreiging ingehou het nie.
Maar ten minste is daar nog rugby, en af en toe, soos wat ek in ‘n vorige skrywe gesê het, een of ander vorm van minderwaardige erkenning wat ons weer stertswaaiend na ons swart oorheersers toe laat terugkruip. Of eintlik moet ek sê, soos wat Naspers dit wil hê ons moet doen. Nee, Afrikaans moet vermoor word, dit is al waarmee die komende rewolusie tevrede gaan wees, tesame met die totale uitwissing van die Afrikaner en alles wat vir hom kosbaar en dierbaar is. Hierdie pamflet gaan nie soseer oor die Universiteit van Potchefstroom nie, hierdie pamflet is ‘n teken van hoe donker dit nog vir die Afrikaner in sy eie land gaan word.
Ons sal iets anders as Kumbaja om die kampvuur moet begin sing. As ons sogenaamde leiers dan nie in staat is om ons in die regte rigting te lei nie, moet ons van hulle begin ontslae raak. Die tyd begin aanbreek waar ons nie meer die luukse het om sotlike leiers en hulle brose ego’s te probeer pamperlang nie. As jy nie die vermoë het om ‘n verskil te maak en jou groep op die regte manier en in die regte rigting in te lei nie, moet jou groep van jou ontslae raak en vir hulle ‘n leier gaan soek wat wel iets werd is.
En verder moet ons sogenaamde leiers nou begin besef dat die Afrikanergroepe nie hier is sodat elke groep sy leier kan verafgod en sy persoonlike mishoop beskerm nie. Dis tyd om die groepe in een groterwordende groep met ‘n gesamentlike visie te begin saamsnoer, en daar is net een manier om dit te doen. Dit is om jou eie oogklappe ‘n bietjie wyer te maak en die groter prentjie te begin raaksien, want alleen gaan ‘n klomp verskillende groepies nie die toets deurstaan nie. As jy dit nie wil of kan doen nie, gee die leisels vir iemand wat toenadering tot ander groepe kan soek, wat raakpunte eerder as verdeelpunte tussen die groepe kan raaksien, sodat daardie een die groep na ‘n beter posisie toe kan lei. As jy dit nie kan of wil doen nie, hoort jy in dieselfde kamp as verleiers soos Naspers. Ons verbeel ons dat ons jare se tyd het om iets te doen en dat iemand anders dit in elk geval sal oplos. Die tyd om verward rond te kyk het opgehou. Leiers moet begin lei, in die regte rigting.
Ek kan hoor hoedat mense vra, maar hoe sou jy dit gedoen het? Dis maklik, ek is nie ‘n leier nie, maar ‘n mens hoef nie ‘n kok te wees om te weet dat iemand se kos lekker is nie, so ek kan sien wat gedoen moet word. Begin ten minste by die begin, en kry groepe wat naby aan jou groep is eerste om te probeer bepaal wat julle namekaar toe kan bring. Begin om rolle en funksies vir die onderskeie groepe, onder die sambreel van ‘n gesamentlike inklusiewe liggaam af te baken. Trek groepe in en behou hulle identiteite as dit moet, maar reik hande uit. Doen dit eers en wanneer daar kohesie is, bring jou ondersteuners, al is dit skoppend en skreeuend in die proses in. As hulle nie hou van waarmee jy besig is nie, moet of hulle of jy die groep verlaat sodat iemand anders kan kyk of hy die mense kan oortuig. Afrikaners is hardkoppig en onafhanklik, maar het nog altyd na wyse en sterk leiers geluister. Die tyd het aangebreek dat ons wyse en sterk leiers begin ondersteun. Ons oorlog gaan nie teen halfgeskoolde kinders op ‘n vergete Universiteit wees nie, hulle gaan slegs die kanonvoer wees. Ons oorlog gaan teen ‘n baie slinkser en agterbakse gebroedsel wees en alhoewel almal dit kan insien kan ons blykbaar nie die vrymoedigheid en wil bymekaarskraap om in die regte rigting te begin trek nie.
Dit bring ons by die laaste sin, “Uhuru Anakuja.” Vryheid is aan die kom. Die swart massas in Suid-Afrika se gemiddelde lewensduur is baie hoër as die res van Afrika, maar skynbaar is die vlak van beskawing wat hulle in Frikkie se mislukte land verduur, nie goed genoeg nie. Hulle wil nog vryer wees, vry van die Afrikaner se ekonomie, vry van wette en reëls wat sy kreatiwiteit aan bande lê, vry van relatiewe eens goeie mediese sorg, vry van moraliteit en vry om te vat en te gebruik wat hy wil. Hierdie vryheid gaan skynbaar ‘n onuitputlike bron van genietinge en oorvloed van wêreldse genot beteken. Almal gaan na hartelus kan steel, moor en roof terwyl die leiers in die minderwordende oorvloed van die koloniale tydperk baai. Wanneer dit op is gaan die werkilikheid begin posvat. Wanneer die een diktator na die ander van al hoe meer geweldadige metodes gebruik begin maak om aan ongebreidelde mag te probeer vasklou, gaan die werklikheid van Frikkie se Nuwe Suid Afrika tot selfs die gehardste vrygewordende begin deurdring. Maar dit is nie my probleem nie.
My probleem lê daarin om te probeer keer dat dit nie gebeur nie, want hierdie sogenaamde vryheid gaan slegs ten koste van die Afrikanervolk en ons eens geliefde land gebeur.
Onlangs het ‘n biografie uit die pen van die Amerikaanse Jood, Alan Wieder, verskyn met die titel Ruth First and Joe Slovo in the war against apartheid (Monthly Review Press). Dit vertel die fassinerende verhaal van hoe twee Litause Jode – eers vanuit Johannesburg maar later vanuit Londen en enkele Afrikastede – ‘n leidende rol in die aanslag op die vorige Afrikanerregering gespeel het. Oor die afgelope 24 uur het ek die boek in een sitting deurgelees en gee graag van my indrukke hier weer.
Oor die algemeen is dit nie polities korrek om na die etnisiteit van Jode te verwys nie, maar in dié geval beklemtoon die skrywer dit reeds in sy voorwoord dat hy aanvanklik in First en Slovo begin belangstel het vanweë sy en hulle gemeenskaplike wortels in Oos-Europa en Joodsheid:
“As I worked on teacher stories between 1999 and 2008, I felt a growing camaraderie with First and Slovo. Both Ruth and Joe’s roots were Eastern European and Jewish, as are mine; both were, at best, non-practicing Jews, as am I; both were, like me, politically left.”
Opsommenderwys kan ‘n mens die boek as ‘n hagiografie of klakkelose huldebetuiging aan Ruth First en Joe Slovo beskryf. Ek was reeds bekend met beide se rol in die sogenaamde “stryd teen apartheid”, maar Wieder onthul sowel hul persoonlike geskiedenissse as hul politieke handelinge, wat vir nogal heelwat nuwe insigte in die treurige verhaal van ons Afrikanerneerlaag sorg. Dit het ook tot my persoonlik gespreek, aangesien my oorlede pa en sy Afrikanervriende in die veertigerjare op die Wits-kampus ‘n vergeefse stryd teen Slovo en Wolpe gestry het – terugskouend gesproke. Aan die einde van sy lewe het hy verbitterd uitgevaar teenoor “die Afrikaner wat soveel kanse gehad het en alles verbrou het” of “aan daardie duiwelse Slovo oorgegee het”. Insgelyks as student aan Wits dertig jaar gelede, het ek heelwat van die linkse, Joodse kultuur waarvan daar in die boek sprake is, meegemaak en selfs die skryfster van die voorwoord, die Nobelpryswenner Nadine Gordimer, een of twee keer toevallig ontmoet. Gordimer is insgelyks van Litaus-Joodse afkoms en was goed bevriend met “daardie wonderlike Slovo’s”, soos sy elders in ‘n koerantonderhoud na Joe en Ruth verwys het.
Joe Slovo is nie eens in Suid-Afrika gebore nie, maar in die dorpie Obelei in Litaue wat destyds onder Russiese invloed was. Die latere kommunistiese leier het eers op die ouderdom van tien saam met sy ma in Suid-Afrika aangeland. Die grootste gros Litause Jode het in die tyd van Paul Kruger in ons land aangekom en ‘n prominente rol in die goudstormloop gespeel. Teen 1914 was daar reeds 40 000 Jode in Suid-Afrika, waarvan die meeste in Johannesburg saamgetrek was. In die vroeë twintigste eeu het tot 20% van dié stad se bevolking uit Jode bestaan, wat tot die spottende benamings “Jewburg” of “Jewhannesburg” aanleiding gegee het.
Volgens Wieder moes Jode uit Litaue padgee as gevolg van toenemende anti-Semitisme ná die sluipmoord op die Russiese tsaar Alexander II. In beide Letland en Litaue het agterna ‘n gevoel teen Jode opgelaai, wat in ghetto’s gewoon het maar nie ekonomies kon oorleef nie en wat dus na ander heenkomes, hetsy in die VSA, hetsy in Suid-Afrika, gesoek het.
In die vroeë 1930s was van die meer gevestigde Jode in Johannesburg welvarend of het, soos Ruth First se ouers Julius en Tilly, tot die middelklas behoort. Nuwe aankomelinge uit Litaue soos die Slovo’s was egter onversorg en soos die skrywer vertel, was dit standaardpraktyk om sulke kinders eers te ontluis alvorens hulle tot skole toegelaat is. Die tienjarige Joe Slovo het geen ander taal as dié van die Oos-Europese ghetto, Jiddisj, gepraat nie. Sy pa is aanvanklik eers per skip Argentinië toe en indien hy daar werk gekry het, sou Suid-Afrika se geskiedenis dalk heel anders daar uitgesien het, want dit sou beteken het dat Joe ook daarheen sou verhuis het. Dalk sou daar nooit ‘n “Freedom Charter” of ‘n Kerkstraatbom gewees het nie, beide synde gebeurtenisse waarby Joe Slovo ‘n sleutelrol gespeel het.
Uit Wieder se opmerkings oor Joodse immigrasie na Johannesburg, lei ‘n mens af dat, benewens Jiddisj, die Joodse geloof, gewoontes en kookkuns, ‘n ander invloedryke ideologie die nuwe aankomelinge vergesel het: die kommunisme. Synde self links en Joods, skroom die skrywer nie om aan te toon watter aktiewe rol die Litause Jode in Johannesburg gespeel het om kommunisme te bevorder nie. Afgesien van die verloopte Afrikaner Bram Fischer en sy vrou Molly, was die Suid-Afrikaanse Kommunisteparty so te sê ‘n etnies Joodse beweging met ‘n paar swartes en Indiërs wat gekoöpteer is. Dit word natuurlik ook weerspieël in die aangeklaagdes tydens die fameuse Rivonia-verhoor, waarvan die helfte Jode was: Goldberg, Bernstein, Hepple, Wolpe, Kantor en Goldreich.
Hierdie is ‘n dubbele biografie en daarom spring die skrywer heen en weer tussen First en Slovo se verhale. Selfs voor hul ontmoeting op die kampus van die Universiteit van die Witwatersrand, word albei van ‘n vroeë ouderdom af reeds aan kommunisme blootgestel. Ruth First se ouers. Julius en Tilly, was albei oortuigde kommuniste en vandat sy tien jaar oud was, is sy polities bewus gemaak of saamgeneem na vergaderings of betogings toe. Blykbaar het lede van die Kommunisteparty die gewoonte gehad om op die trappies van die Johannesburgse stadsaal pamflette uit te deel en ook toesprake aan verbygangers te maak. Dit was natuurlik in die dae voor die Nasionale Party kommunisme verbied het. Maar selfs die verbod op die Kommunistiese Party het hulle nie gestuit nie, want Slovo, First, Fischer en ander het ‘n nuwe, ondergrondse party in die plek daarvan gestig.
Slovo se ma is vroeg dood, met die gevolg dat sy suster in ‘n weeshuis opgeneem is en hy saam met sy pa van een losieshuis in Doornfontein na ‘n ander moes rondswerf. Hy moes vroeg uitspring om te gaan werk en het sodoende op die fabrieksvloer in die kommunistiese beweging aktief geraak, hoewel ‘n onderwyser hom reeds aan kommunisme voorgestel het en daar in die Joodse losieshuise ook allerlei gesprekke oor sosialisme gewoed het. Hy kry werk by ‘n Joodse firma, Sive Brothers and Karnovsky, maar organiseer sowel die swart as die wit werkers om te staak, in so ‘n mate dat die eienaar hom inroep. Wieder skryf:
“In March 1944, he was called in by one of the company’s owners, Sammy Sive, and informed that he should curtail his political activities and be grateful that he had a job at ‘such a nice Jewish firm.’ Sive explained, ‘At heart we are all communists.’ He told Joe that the firm donated money to Medical Aid for Russia.”
Hierdie stelling deur Sammy Sive verraai vir my iets van die Joodse kultuur van destyds en waaruit die hele anti-apartheidsbeweging ontstaan het: “In ons harte is ons almal kommuniste.” Vir ‘n groot deel van die twintigste eeu het dit nie saak gemaak of ‘n Jood in Suid-Afrika ‘n kapitalis, werker, akademikus, skrywer, boekhouer, vragmotorbestuurder, kleremaker of wat ook al was nie: in sy hart was hy ‘n kommunis, met groot simpatie vir die radikale vleuel wat toenemend deur Joe Slovo en Ruth First gelei is.
Trouens, daar was onlangs in die plaaslike gemeenskapskoerant, The South African Jewish Report, ‘n hele debat oor die verhouding tussen die radikale Jode soos Slovo en die Rivonia-aangeklaagdes, enersyds, en gewone Jode andersyds, waaronder daar seker ook hier en daar konserwatiewes of nie-kommuniste moes wees. Sommige briefskrywers het wel afwysend teenoor Goldreich en ander radikale Jode gestaan; nie soseer vanweë hul rol in Suid-Afrika nie, maar weens hul kritiek jeens Israel en simpatie vir die Palestynse saak. Maar in ‘n hoofartikel het sowel die koerant as die Suid-Afrikaanse Joodse Raad van Afgevaardigdes die rol van radikale Jode in die onlangse Suid-Afrikaanse geskiedenis met trots omhels. Dit wil voorkom asof Suid-Afrikaanse Jode voel dat die aandag op swart figure soos Mandela, Tambo en ander ANC-ampsdraers afbreuk aan hul historiese erfenis en veral dié van die Suid-Afrikaanse Kommunisteparty doen en hulle nie genoegsame erkenning kry vir die rol wat hulle gespeel het om die Nasionale Partybewind omver te werp nie.
Aan die einde van Wieder se boek verwys hy na die hoofrabbi, Cyril Harris, se optrede tydens Joe Slovo se staatsbegrafnis op 15 Januarie 1995. Die feit dat Slovo ‘n ateïs en geen praktiserende Jood was nie, is blykbaar van minder belang as dít waarvoor hy gestaan het:
“The official state funeral followed the day after at Orlando Stadium in Soweto. Forty thousand people crowded into the stadium and there were eulogies from President Mandela; Barney Pityana, who would soon become chairperson of the South African Human Rights Commission; John Gomomo, representing COSATU; and Charles Nqakula from the SACP. Jeremy Cronin recited the Bertolt Brecht poem, “In Praise of Communism.” The crowd inside the stadium was subdued and the speeches were on the whole uninspiring, except, ironically, the formal eulogy by the Chief Rabbi of South Africa, Cyril Harris. The rabbi’s sermon portrayed Joe’s bravery and kindness, concluding with a Jewish proverb, ‘Yes, a resounding yes. The world is a better place, thanks to you, Joe, and your remarkable life.'”
Nadat Slovo vir Suid-Afrika teen Italië in die tweede wêreldoorlog gaan veg het, kon hy aan Wits met ‘n beurs in die regte gaan studeer al het hy nie matriek agter sy naam gehad nie. Hier het sy lewenslange vriendskap met nog ‘n Joodse kommunis, Harold Wolpe, begin en het hy ook uiteindelik met Ruth First afgehaak. First het egter eers ‘n seksuele verhouding met ‘n linkse en ewe invloedryke Indiër, Ismail Meer, gehad. Dit was die dae voor die Ontugwet, asook die Groepsgebiedewet en daarom het ‘n veelrassige kerngroepie gereeld in Meer se woonstel, Kholvad-huis 13, te Markstraat in die middestad van Johannesburg, byeengekom en sosiaal verkeer. Dit is ook by Kholvad-huis waar Nelson Mandela en Joe Slovo mekaar die eerste keer ontmoet het.
Die Franse filosoof Jean Baudrillard het ‘n interessante boekie geskryf, A l’ombre des majorités silencieuces, oftewel “In die skadu van die stille meerderheid”. Selfs in ‘n liberale demokrasie is die “meerderheid” per definisie altyd “stil” terwyl bepaalde mense of groepe altyd namens die meerderheid praat of interpreteer wat die gepeupel kwansuis dink. Soveel te meer was dit nog al die jare die geval in Suid-Afrika, waar veral Joe Slovo en sy vrou Ruth First tydens hul lang verblyf oorsee as die selfaangestelde woordvoerders van Suid-Afrika se swart meerderheid opgetree het.
Joe Slovo en Ruth First
By die lees van hul biografie, is daar ‘n bekende Jiddisje woord wat telkens in my gedagtes opduik en dit is: “goetspa”. Selfs nie eens die Boeremag se ambisieuse staatsgreepplan in Dokument 12 spreek van soveel misplaaste selfvertroue soos Slovo en First se geloof in die revolusie en die uiteindelike militêre oorname van Suid-Afrika nie. Moontlik het die Nasionale Party se kapitulasie by die onderhandelingstafel vir Slovo as ‘n groot teleurstelling gekom, want met die hulp van die destydse Sowjetunie en Oos-Duitsland was hy besig om sy MK-kaders op te lei om uiteindelik die Boere uit Pretoria te verjaag. Hy het kort-kort voorspel dat die oorwinning “net om die draai” was. Hoewel hy in beheer van die ANC se hele terreuroperasie teen Suid-Afrika was, het hy hom kwalik oor sy eie veiligheid bekommer en was hy veral berug vir sy laataandkuiery by medestryders wat as “Joe se roete 66” bekendgestaan het. Hy het ook die gewoonte gehad om met etenstyd op te daag sodat sy gasheer verplig was om hom iets te ete aan te bied. Te eniger tyd kon ‘n agent van die destydse veiligheidsmagte hom in die straat afgemaai het en tog het dit nooit gebeur nie. Weliswaar het Craig Williamson in 1982 die briefbom aan Ruth First in Maputo gerig wat haar dood veroorsaak het, maar Slovo het lustig bomme in Suid-Afrika laat afgaan sonder dat hy ooit die geringste ongemak verduur het.
Uiteraard is Alan Wieder se weergawe van Slovo se terreuraktiwiteite erg eensydig. Selfs die Kerkstraatbom word as ‘n “militêre operasie” beskryf. ‘n Vraag wat by my ontstaan het, is waar die geld om terreur te bedryf vandaan gekom het. Slovo was iets van ‘n linkse stralerjakker en het aanmekaar tussen Londen, Moskou, Beijing en Havana gevlieg, as hy nie in Lusaka, Maputo of Luanda was nie. Dit wil voorkom asof die ANC destyds deur die Anglikaanse Kerk en Swede befonds is, terwyl die Sowjetunie en Oos-Duitsland die SAKP van geld, opleiding en wapens voorsien het. By tye het skeuring tussen die twee organisasies gedreig, maar Slovo het dit altyd reggekry om geskille op te los omdat hy sy “stille meerderheid”, net soos Mandela in die tronk, nodig gehad het.
Wieder se simpatie lê eerder by Ruth as by Joe, want hy beskryf haar as die slimmer marxistiese teoretikus. Sy het ook beter as Slovo geskryf en kon dus die propagandaveldtog in die Britse media volhou terwyl Joe ellelange vergaderings bywoon of in Afrikalande sy rekrute in saamgeflanste kampe gaan toespreek. Hul verhouding word as taamlik stormagtig beskryf en blykbaar het Joe allerlei ander verhoudings met vroue gehad, min of meer met Ruth se instemming. Hulle het egter ook oor politiek geargumenteer en in haar strewe om ‘n universiteitspos in Engeland te bekom, het First ‘n meer gematigde “nieulinkse” Marxisme as Slovo, wat op die beleid van Moskou attent moes wees, aangehang. Voor sy ‘n pos in Maputo tydens die Machel-bewind aanvaar het, het First ongeveer vyf jaar lank in Brittanje aan die Universiteit van Durham klas gegee.
Benewens goetspa, is iets wat Jode van Afrikaners onderskei, kennelik ‘n oormaat selfvertroue en wedersydse bewondering. Oor en oor in die boek word sowel Slovo as First vir hul briljantheid geloof. Geen van die argumente en stellings wat Wieder aanhaal, lyk egter vir my besonder skerpsinnig nie. Min of meer die slimste ding wat Slovo gedoen het, was om in die veertigjare kommunistiese propagandastukke in die swart toilette by fabrieke op te plak, omdat hy geweet het “dat geen selfrespekterende blanke by ‘n swart toilet sou ingaan nie”. Wat hul marxistiese teorieë betref, sou nóg Slovo nóg First in Italië of Frankryk enige aansien onder linkse intellektuele kon verwerf aangesien hulle mank gegaan het aan die soort sofistikasie en voorliefde vir ingewikkelde filosofiese redenasies waarvoor linkses in dié lande wêreldberoemd geword het.
Afrikaners is so onbelangrik dat hulle feitlik nêrens in die boek genoem word nie. Daar word net deurentyd na die “apartheidsregime” as metoniem vir Afrikaners verwys. As De Klerk en Roelf Meyer uiteindelik bes gee nadat Slovo goedgunstiglik tot die sogenaamde “sonsondergangklousule” ingestem het, is dit amper asof dit vooraf só bestem was. Die Slovo’s se dogter Gillian verwys iewers na “die naïewe Afrikanerkultuur van die veld” en ek het nogal gewonder of Joe Slovo of Ruth First ons hoegenaamd as “Suid-Afrikaners” sou erken?
FW de Klerk het tydens die aanvang van die onderhandelings by Kemptonpark gepoog om Joe Slovo daarvan uit te sluit, maar Thabo Mbeki het namens die ANC-SAKP-alliansie die minagtende boodskap oorgedra dat daar sonder Slovo geen onderhandelings sou wees nie. Slovo het korrek ingesien dat De Klerk nie vir enigiets “nee” sou kon sê nie. Sodoende is De Klerk gedwing om nie net die Litauer se leiersrol te erken nie, maar uiteindelik ook die knie voor hom te buig. Hoewel Slovo dikwels van dogmatisme en selfs “Stalinisme” beskuldig is, het hy geblyk baie aanpasbaar in sy sienings as kommunis te wees, afhangend van wie hom mag of geld kon aanbied. Toe Gorbatsjof in Rusland oorneem, is hy oombliklik tot perestroïka bekeer en het selfs ‘n verhoging van Moskou ontvang. Terug in Suid-Afrika, het van sy medestryders soos byvoorbeeld die Kanadese kommunis, John S. Saul, hom daarvan beskuldig dat hy die “revolusie verraai het” deur nie op volskaalse kommunisme in Suid-Afrika aan te dring nie.
Maar soos Sammy Sive in 1944 gesê het, is dit genoeg om “in jou hart ‘n kommunis te wees”. Daar is geen teenstrydigheid tussen kommunisme en kapitalisme nie. Selfs Friedrich Engels, een van die vaders van kommunisme, was ‘n fabriekseienaar. Niemand hoef die myne in Suid-Afrika te nasionaliseer nie, want hulle behoort meesal reeds aan Jode, soos die Oppenheimers of Ivan Glasenberg van Glencore-Xstrata wat eersdaags op die Johannesburgse aandelebeurs gaan noteer.
Lesers van die South African Jewish Report sal ook weet dat daar onlangs ‘n Swart-Joodse kamer van koophandel in Kaapstad tot stand gekom het. Volgens verklarings van die nuwe liggaam, “gaan Jode en swartes voortaan saam-saam die Suid-Afrikaanse ekonomie laat groei”.
Nóg in Slovo se meesterplan vir revolusie, nóg in dié nuwe ekonomiese plan figureer Afrikaners hoegenaamd.
As ‘n mens die groteske Afrikanerneerlaag van die vroeë negentigerjare moes verklaar, sou ek dit in ‘n neutedop só opsom: Afgesien van De Klerk se verraad, wat maar net ‘n uitvloeisel van die omstandighede was (hoewel lees Gustav Venter se uistekende Engelse stuk oor FW!), het ‘n baie klein groepie kommuniste die land kon oorneem danksy:
goeie propaganda wat deur mense soos Ruth First, Nadine Gordimer, Trevor Huddleston en selfs Helen Suzman verseker is;
fondse wat deur Swede, Oos-Duitsland en die Sowjetunie verskaf is;
die Johannesburgse netwerk wat die balie, die sakewêreld en die akademici van Wits ingesluit het en waar “kommunisme in die harte van elkeen” geleef het.
Laasgenoemde punt is belangrik, want die Afrikaner het sedert die ontdekking van goud in 1886 nog nooit ‘n goeie gevoel vir Johannesburg gehad nie. Die Anglo-Boereoorlog het vanweë die Uitlanderpolitiek van Johannesburg ontstaan en koerante soos The Star en die Rand Daily Mail (tans Business Day) was nog altyd op die voorpunt van anti-Afrikaner-oorlogspropaganda of die goedpraat van terreur teen ons. Op ‘n stadium het die Broederbond onder aanvoering van Piet Meyer gedink hulle gaan Johannesburg met behulp van die SAUK en die RAU verower, maar daarvan het dadels gekom. Vandag is daar géén Afrikanerinvloed meer by die SAUK of die Universiteit van Johannesburg nie, hoewel daar nog mense met Afrikaanse vanne bestaan wat soos spoke daar rondswerf. Hulle praat egter die ideologie van Joe Slovo en Ruth First klakkeloos na!
Afrikaners het gedink dat die magsentrum van die land in Pretoria gesetel was, in die burokrasie en in die weermag. Intussen was dit in Johannesburg, die stad waar die Litauers al meer as ‘n eeu lank die septer swaai… Johannesburg is inderdaad die stert wat die hond swaai.
Naspers sanik aanmekaar oor hul “Madiba” en verwar die Afrikaner des te meer. In die boek skemer dit deur dat nóg Joe Slovo nóg Ruth First ‘n hoë dunk van Mandela gehad het en hom bloot as ‘n vermetele swarte gesien het wat nie sy plek ken nie. Uiteindelik was hy maar net die swart gesig van die revolusie; hulle kon net sowel foto’s van die gestorwe Martin Luther King gebruik het.
Na alle waarskynlikheid het Joe Slovo en Ruth First die Freedom Charter geskryf. Teen die tyd dat dit in 1955 by Kliptown aangeneem is, was die kommunistiese egpaar reeds ingeperk en mog nie vergaderings bywoon nie. Joe Slovo het egter op ‘n sinkdak met ‘n verkyker gelê en gekyk hoe die vegadering verloop en was hoogs in sy noppies met die uitkoms.
Die nasionalisering van Afrikanergrond is een van die grondbeginsels van die Freedom Charter.
Ons sal binnekort sien hoe ideoloë vanuit Johannesburg wat nog nooit ‘n mieliepit geplant het nie opruk om alle plaasgrond te gaan nasionaliseer. Sodoende sal die volgende hoofstuk in die Slovo’s se revolusionêre teaterstuk verwesenlik word.
Onder hul groepie uitverkore vriende het immers ook die stigter en direkteur van die Johannesburgse Marktteater, Barney Simon, getel. Dis nie soseer die middele wat saak maak nie, maar die verhaal wat vertel word.
As u belangstel om ‘n lang en gratis uittreksel uit bogaande boek oor Slovo en First te ontvang, stuur ‘n epos aan inlig[by]praag.org met “Slovo” in die onderwerpreël.