Die Verenigde State is in groot gevaar om deur die Russies-Ortodokse Kerk oorgeneem te word, volgens die tydskrif Time. Ten minste, dit is wat die beeld van die Withuis wat met die ikoniese katedraal in Moskou verweef is, op die weeklikse voorblad vertel.
Die idee is gesteel uit die satiriese publikasie MAD, het MAD in ‘n aanlynpos verlede Donderdag gesê wat die omslagbeelde langs mekaar wys.
MAD se dekking van 12 Desember 2016 verskyn met die opskrif “Poetin se invloed oor die Trompet groei,” en het die beroemde koepels van St Basil bo-op die Wit Huis as afbeelding gebruik.
Time van 18 Mei 2017, toon die Withuis wat skynbaar in St. Basil’s verander, maar in die artikel word oor die “Kremlin” geteem. Die Christelike kruise bo-op St Basil is ook vreemd genoeg afwesig.
Is die redakteurs van Time so onnosel? Die tydskrif gaan te kere oor president Trump en die federale ondersoek na Rusland se beweerde knoeiery in die presidentsverkiesing van 2016, en noem nooit die kerk nie. Waarom beeld Time dan die kerk uit?
St. Basil’s is in 1923 deur die Sowjet-regering toegemaak en is vandag ‘n museum. In teenstelling met die algemene indrukke van Time-lesers en linkses, is dit nie deel van die Kremlin-kompleks nie.
Liberale Amerikaners in die media het ook gedink dat Time se “Kremlin” oulik is, en hulle het hul onkunde op sosiale media uitgestal. St Basil is dalk naby die Kremlin, maar nie die Kremlin nie.
Die legendariese Oos-Ortodokse struktuur is terloops 456 jaar oud.
Newsweek het met Time meegeding vir oningeligtheid en lae-graad anti-Russiese propaganda. Volgens Newsweek, is “Rusland ‘n dodelike bedreiging”, alhoewel Rusland nog geen land aangeval het in die onlangse geskiedenis nie.
“Amerika se grootste skat – sy demokrasie – word aangeval in wat [senator John] McCain – wat vir baie van die Washington-elite praat – ‘n ‘oorlogsdaad’ genoem het.”
Die Independent het Time se “treffende dekking” van die “Kremlin” ook ten hemele geprys.
Maar CNN se dekking was die mees vertraagde. CNN het eers oor die “Kremlin” gekyf, maar na hulle die fout ontdek het, het hulle skielik van Rusland se “minarette” gepraat, asof die kerk ‘n Moslem-struktuur is.
Awkward. CNN quickly realised it had gotten a little confused about what a 'minaret' is… pic.twitter.com/9yE0tep0qh
President Vladimir Poetin het met die leier van die Front National, Marine Le Pen, in die Kremlin Vrydag vergader, het Reuters berig, en aan “haar ‘n potensiële hupstoot vir haar veldtog oorhandig om die presidensiële verkiesing volgende maand in Frankryk te wen”.
Le Pen se die besoek aan Rusland is op uitnodiging van Leonid Sloetski, hoof van die laerhuis van die Russiese parlement se buitelandse sake komitee. Dit was haar vierde besoek aan Moskou sedert 2011.
Die Russiese president het sy Franse gas as verteenwoordigend van ‘n “nogal vinnig groeiende element in Europese politieke partye” beskryf. Hy het bygevoeg dat hy nie die politieke gebeure in Frankryk wil beïnvloed op enige manier nie, maar dat Rusland die reg voorbehou om met alle verteenwoordigers te praat oor die politieke spektrum.
“Natuurlik het ek geweet dat die verkiesingsveldtog in Frankryk aktief ontwikkel,” het Poetin gesê. Die vergadering is ‘n bonus vir Le Pen as dit kan help om haar buitelandse profiel te verhoog.
Poetin is al beskryf as “die magtigste man in die wêreld”, selfs deur sy teenstanders in ‘n onlangse CNN dokumentêr. “Hy verteenwoordig ‘n soewereine nasie … ‘n nuwe visie … ‘n nuwe wêreld,” het Le Pen in Moskou na haar ontmoeting met die Russiese leier opgemerk.
Ludovic de Danne, internasionale adviseur van Le Pen wat deelgeneem het aan die vergadering by die Kremlin, het gesê: “Hy [Poetin] wou haar baie geluk toewens vir die presidensiële verkiesing.”
Danne het vroeër opgemerk: “Macron-Merkel dis die kwynende establishment, Le Pen en Poetin verteenwoordig die vryheid van volke, en samewerking in ‘n multi-polêre wêreld.”
“Met Donald Trump in die Weste, en Vladimir Poetin in die Ooste, is Marine Le Pen duidelik die minste geïsoleer van al die presidensiële kandidate,” het die FN se sekretaris-generaal, Nicolas Bay opgemerk voor die besoek aangekondig is.
Heinz-Christian Strache, die leier van Vryheidsparty (FPO) in Oostenryk se reis na Moskou voor die Oostenrykse verkiesing om ‘n samewerkingsooreenkoms te teken, is nog ‘n voorbeeld van Europese vriendskaplikheid met Rusland.
Die Kremlin het intussen bewerings dat Russiese media “vals nuus” versprei in ‘n poging om in te meng in die Franse presidensiële wedloop verwerp en gesê kandidaat Emmanuel Macron vergis homself. Rusland is ook daarvan beskuldig dat hy die Amerikaanse verkiesing beïnvloed het, maar sonder bewys.
Vrydag, het Poetin se woordvoerder Dmitri Peskov aan verslaggewers gesê Le Pen het nie enige finansiële hulp aan haar politieke party bespreek nie. Die FN het ‘n lening van €9 miljoen van ‘n Moskouse bank in 2014 bekom.
Gjultsjhekhra Bobokulowa, ’n kinderoppasser wat verdink word van moord op die kind in haar sorg, het in ‘n hof in Moskou, Rusland verskyn.
Russiese polisie het die vrou in ’n hijab, wat die onthoofde kop van ’n kind Maandag buite ’n metro-stasie in Moskou rondgeswaai het, grond toe gedwing en haar van moord aangekla.
Die voorval het vrese vir ’n Islamitiese terroriste-aanval in Rusland verhoog.
Die makabere episode is op kamera vasgevang deur verbygangers, en toon beeldmateriaal van die moslemvrou in ‘n swart sluier wat ronddwaal in die straat met die afgekapte kop ‘n kleuter wat sy hoog in die lug hou.
“Ek is ‘n terroris, ek wil jou dood hê,” skree sy in ‘n swaar aksent. Die vermoorde meisie was 3 of 4 jaar oud, het hulle gesê. Sy het glo gesê Allah het haar aangesê om dit te doen.
Nuusagentskappe het ‘n polisie-bron aangehaal wat gesê het die 38-jarige vrou was glo onder die invloed van een of ander middel, maar dit kon nie bevestig word nie.
Immigrasie-owerhede het aan die media gesê die vrou is ‘n onwettige immigrant uit die voormalige Sowjet-republiek van Oesbekistan.
Voortgesette moslemgeweld het in Februarie die lewens van minstens 670 mense in Irak geëis van wie tweederdes burgerlikes was, het die Verenigde Nasies intussen bekend gemaak.
’n Verdere 1 290 mense is gewond van wie 1 050 burgerlikes was. In Januarie is minstens 849 mense en 1 450 gewond.
In Februarie het die veiligheidstoestand in die land aansienlik verswak met twee massiewe bomaanvalle binne enkele dae deur die Islamitiese Staat (ISIS) groep onderskeidelik op die dorp, Muqdadiyah en in Bagdad waarin minstens 110 mense dood is.
Alhoewel Irakse troepe sedert verlede jaar sleuteloorwinnings teen ISIS behaal het, het die lank verwagte veldtog om Mosul te herower, die belangrikste stad wat die militante beheer, nog nie begin nie.
‘n Diplomatieke onderonsie dreig tussen Suid-Afrika en Rusland oor visums.
‘n Besluit deur Moskou om nie visum-vereistes vir Suid-Afrikaners te verslap nie, het glo gelei tot die verskil.
Suid-Afrikaanse sakelui is ontevrede dat Suid-Afrika nie ingesluit word by BRICS-lande nie, aangesien visum-vereistes vir alle lede van die BRICS-lande intussen verslap is.
Volgens Rusland moet Suid-Afrikaners persoonlik om visums aansoek doen.
Die mede-voorsitter van die Rusland/Suid-Afrika sakeforum, Ndaba Ntsele sê hulle het die kwessie telke male sonder sukses met die Russiese regering probeer oppper.
Die Russiese president, Vladimir Poetin, en president Jacob Zuma het hulle bilaterale samesprekings in Moskou afgesluit, het RSG berig.
Die twee leiers het tydens die vieringe van die 70 ste herdenking van die oorgawe van Nazi-Duitsland in die Tweede Wêreldoorlog samesprekings gevoer.
Volgens ‘n verklaring deur die Presidensie het die twee leiers die status van die Interregeringskomitee oor Handel en Ekonomiese Samewerking vir die komende BRICS-beraad in Julie in Moskou bespreek.
Poetin en Zuma het ook ooreengekom om onderlinge samewerking in mynwese, energie en landbou te verskerp.
Rusland het die oorwinning van die Geallieerdes oor Duitsland met ‘n luisterryke militêre parade gevier.
Dit was ‘n verleentheid vir die oorwinnaars oor Nazisme in die Weste wat nie die geleentheid wou bywoon nie.
Die Russiese president Wladimir Poetin het Woensdag met lede van ‘n groep wat hulself die “Ouderlinge” noem, ontmoet nadat hulle toegang tot Gasa geweier is.
Voormalige staatshoofde en leiers van die belangrikste internasionale organisasies was in Moskou om die Oekraïne te bespreek asook wêreldvrede.
Die groep is deur Israel toegang tot Gasa geweier nadat hulle by die Palestyne wou gaan besoek aflê. Poetin het hulle op sy Nowo-Ogarjowo landgoed buite Moskou ontvang vir hul driedaagse besoek aan Rusland se hoofstad.
Die groep is gestig in 2007 deur die voormalige Suid-Afrikaanse president Nelson Mandela om hul invloed oral te laat geld.
Bestaande uit 12 lede, en tans onder leiding van die voormalige sekretaris-generaal van die VN, Kofi Annan, wil die oudstes help om die wêreld se ernstige en ingewikkelde probleme op te los.
Desmond Tutu is ook deel van die groep.
“Kollegas, vriende, Laat my u hartlik in Moskou verwelkom…Ongelukkig het die wêreld nie eenvoudiger geraak sedert julle aktief aan die politieke lewe deelgeneem het nie. Ek probeer nie sê dat dit julle nalatenskap is nie, maar bloot dat ons wêreld regtig kompleks en uiteenlopend is en met baie konfliksituasies worstel,” het die Russiese president gesê in sy verwelkomingsrede.
Afgesien van vergaderings met president Poetin, het die oudstes gesprekke met die minister van buitelandse sake Sergei Lawrof, voormalige Sowjetpresident Mikhail Gorbatsjof en die voormalige premier Jefgeni Primakof gevoer.
Die oudstes wat deel was van die besoek aan Moskou was: Martti Ahtisaari, voormalige Finse president; Kofi Annan, voormalige sekretaris-generaal van die VN; Lakhdar Brahimi, voormalige Algerynse minister van buitelandse sake, Gro Harlem Brundtland, voormalige premier van Noorweë; Jimmy Carter, voormalige Amerikaanse president, en Ernesto Zedillo, voormalige Mexikaanse president.
Annan, Ahtisaari, Brahimi en Zedillo is almal trustees wat op die raad van George Soros se Open Society Foundation dien.
Die ANC in die provinsiale wetgewer in Noordwes het sy meerderheid gebruik om ‘n mosie goed te keur om die naam van die provinsie na Moses Kotane te verander.
Kotane, ‘n veteraan van die ANC, se oorskot is verlede maand in Moskou opgegrawe en in sy tuisdorp Phela herbegrawe.
Die Speaker van die provinsiale wetgewer, Suzan Dantjie, het die uitslag bekendgemaak. Daar was 22 stemme ten gunste van die naamsverandering, en vyf daarteen.
Die voorstel sal nou ingevolge die reëls van die Grondwet na die Nasionale Vergadering gestuur word.
Die twee hoof opposisiepartye in Noordwes het intussen gesê hulle sal voortgaan om die naamsverandering teen te staan.
Die leier van die DA in die provinsie, Chris Hattingh, sê die beplande naamsverandering is bloot ‘n taktiek van die ANC om die aandag af te lei van die ineenstorting van dienste in die provinsie, asook bedrog en korrupsie.
Die EFF het op sy beurt gesê hulle sal optogte hou teen die nuwe naam en gemeenskappe mobiliseer om dit teen te staan.
Die ANC se Hoofsweep in die provinsiale wetgewer, Hoffman Galeng, het vroeër gesê hy is vol vertroue dat hulle voorstel vir die naamsverandering deur die Nasionale Vergadering goedgekeur sal word.
Hannes Schutte van die Vryheidsfront Plus, sê die geskiedenis het gewys dat dit verkeerd is om ‘n provinsie of land na iemand te vernoem en dat min regerings vir 40 jaar regeer.
Die moordaanslag op die aartshertog van Oostenryk-Hongarye en erfgenaam van die Oostenryk-Hongaarse keiserryk, Franz Ferdinand was in 1914 die druppel wat die emmer laat oorloop het om die moeisame vrede in Europa tot ‘n einde te bring. Die sluipmoord het direk aanleiding tot die Eerste Wêreldoorlog gegee.
Franz Ferdinand en sy vrou Sophie was in Sarajevo, die hoofstad van die provinsie Bosnië-Herzegovina. Die keiserlike paar het besoek gebring aan die weermag daar, maar sou die stad nie lewendig verlaat nie.
Bosnië-Herzegovina was in 1914 deel van die keiserryk, maar buurland Serwië is teen die wil van die Serwiërs deur die keiserryk as provinsie in 1908 by Oostenryk-Hongarye ingelyf.
Die Bosnies-Serwiese nasionaliste, die Swart Hand is opgesteek om die aartshertog uit die weg ruim en drie studente is opgelei om die werk te doen. Hulle het uiteindelik ‘n mislukte bomaanslag op Franz Ferdinand se motor uitgevoer waarin niemand omgekom het nie.
Toe Franz Ferdinand een van die beseerdes van die bomaanval egter wou gaan opsoek na sy ontmoeting met die troepe, is hy en sy vrou deur Gavrilo Princip doodgeskiet toe hulle in ‘n systraat beland het nadat hul bestuurder glo verdwaal het.
Daarmee het die Geallieerdes se verdragsverpligtinge oorgeneem en die hele kontinent in ‘n bloedige oorlog gedompel, met Rusland aan die kant van Serwië en Duitsland aan die kant van Oostenryk. Engeland en Frankryk het die kant van die Russe gekies en die Ottomaanse Ryk weer die Duitse kant.
Die sluipmoord Vrydagaand in Moskou op Boris Nemtsof – ‘n uitgesproke kritikus van Wladimir Poetin – het al die bestandele van die intrige wat in 1914 aanwesig was.
Die eerste vraag is natuulik cui bono?
In hierdie geval weet ons dat Rusland, en in die besonder Poetin, geen voordeel kan trek uit die sluipmoord nie.
Die dood van Nemtsof sou, onder huidige omstandighede, nie sin maak uit die oog van Russiese belange nie.
Polities het hy nie ‘n werklike bedreiging ingehou vir die Russiese leierskap nie. Met minder as 5% steun, was hy nie eers bestem vir die Duma nie. En Poetin se gewildheid is steeds bo 85%.
Sluipmoorde deur ‘n regering lyk desperaat, skep ‘n onnodige martelaar uit ‘n marginale karakter en gee brandstof aan die opposisie tuis, en veral in die buiteland.
Terwyl Nemtsof, ‘n Jood, voorheen ‘n belangrike posisie in 1998 onder Jeltsin as adjunk-premier beklee het, het sy politieke loopbaan sedertdien nie die massas geïnspireer nie.
Die Westerse pers het hom voorgehou as die waarskynlikste persoon om Poetin te vervang indien ‘n ernstige krisis politieke stabiliteit in Rusland aantas.
Nemtsof se gewildheid was tasbaar onder diegene wat Westerse liberale waardes as wenslik bo natuurlike en universele waardes regoor die wêreld stel.
Die enigste party wat egter werklik vir Poetin die stryd kan aansê, is die Kommunistiese Party van Zjoeganof. Maar hierdie feit druis in teen Westerse belange, en is in stryd met die Weste se propaganda wat beweer dat die Weste die Koue Oorlog gewen het.
Intussen het die owerhede aangedui dat Nemtsof nie ver van die Kremlin geskiet is nie, waarskynlik deur hoogsopgeleide sluipmoordenaars. Verskillende koeëls is in sy torso gekry. Hy is in die hart getref.
Sy jong Oekraïense vriendin, ‘n model, is ongedeerd. Laasgenoemde feit sal deur talle Russe aangegryp word as die werklike leidraad om op te volg.
Met die konflik in die Oekraïne wat dreig om NAVO-lande by ‘n volskaalse oorlog teen Rusland te betrek, soos in 1914, glo die meeste dat Nemtsof se moordenaars só ‘n uitkoms sal verwelkom.
Besondere koue toestande teister steeds groot dele van Amerika. In die noordoostelike gebiede van die land het Amerikaners deurgeloop onder hul vierde winterstorm die maand.
Die kouefront het na dele in die suide uitgebrei, terwyl die middel-Atlantiese-streek ook deurloop onder die bibberweer.
Boston en die omliggende New England streek het in Februarie reeds ‘n rekord hoeveelheid sneeu gehad. New York het minder sneeu aangeteken, maar Maandag is ‘n maksimum temperatuur van minus twee grade aangeteken.
Duisende vlugte wat opgeskort is sal na verwagting hervat word namate die front oor die oseaan beweeg.
Intussen sê weerkundiges dieselfde ‘pooldraaikolk,’ veroorsaak die koue weer in die VSA sowel as warmer weer in Rusland.
Mense in die sentrale dele van Rusland is verbaas deur warm reënweer wat al die sneeu wegsmelt. Kenners sê die twee teenstrydighede is in werklikheid deel van dieselfde verskynsel.
Inwoners van die VSA en Kanada is verras deur die ysige daling in temperatuur onder minus 30 grade Celsius, terwyl die Russe ook verras is deur die Januarie-weer met temperature in Moskou wat sowat 11 grade bo die gemiddeld is.
Onlangs het ‘n biografie uit die pen van die Amerikaanse Jood, Alan Wieder, verskyn met die titel Ruth First and Joe Slovo in the war against apartheid (Monthly Review Press). Dit vertel die fassinerende verhaal van hoe twee Litause Jode – eers vanuit Johannesburg maar later vanuit Londen en enkele Afrikastede – ‘n leidende rol in die aanslag op die vorige Afrikanerregering gespeel het. Oor die afgelope 24 uur het ek die boek in een sitting deurgelees en gee graag van my indrukke hier weer.
Oor die algemeen is dit nie polities korrek om na die etnisiteit van Jode te verwys nie, maar in dié geval beklemtoon die skrywer dit reeds in sy voorwoord dat hy aanvanklik in First en Slovo begin belangstel het vanweë sy en hulle gemeenskaplike wortels in Oos-Europa en Joodsheid:
“As I worked on teacher stories between 1999 and 2008, I felt a growing camaraderie with First and Slovo. Both Ruth and Joe’s roots were Eastern European and Jewish, as are mine; both were, at best, non-practicing Jews, as am I; both were, like me, politically left.”
Opsommenderwys kan ‘n mens die boek as ‘n hagiografie of klakkelose huldebetuiging aan Ruth First en Joe Slovo beskryf. Ek was reeds bekend met beide se rol in die sogenaamde “stryd teen apartheid”, maar Wieder onthul sowel hul persoonlike geskiedenissse as hul politieke handelinge, wat vir nogal heelwat nuwe insigte in die treurige verhaal van ons Afrikanerneerlaag sorg. Dit het ook tot my persoonlik gespreek, aangesien my oorlede pa en sy Afrikanervriende in die veertigerjare op die Wits-kampus ‘n vergeefse stryd teen Slovo en Wolpe gestry het – terugskouend gesproke. Aan die einde van sy lewe het hy verbitterd uitgevaar teenoor “die Afrikaner wat soveel kanse gehad het en alles verbrou het” of “aan daardie duiwelse Slovo oorgegee het”. Insgelyks as student aan Wits dertig jaar gelede, het ek heelwat van die linkse, Joodse kultuur waarvan daar in die boek sprake is, meegemaak en selfs die skryfster van die voorwoord, die Nobelpryswenner Nadine Gordimer, een of twee keer toevallig ontmoet. Gordimer is insgelyks van Litaus-Joodse afkoms en was goed bevriend met “daardie wonderlike Slovo’s”, soos sy elders in ‘n koerantonderhoud na Joe en Ruth verwys het.
Joe Slovo is nie eens in Suid-Afrika gebore nie, maar in die dorpie Obelei in Litaue wat destyds onder Russiese invloed was. Die latere kommunistiese leier het eers op die ouderdom van tien saam met sy ma in Suid-Afrika aangeland. Die grootste gros Litause Jode het in die tyd van Paul Kruger in ons land aangekom en ‘n prominente rol in die goudstormloop gespeel. Teen 1914 was daar reeds 40 000 Jode in Suid-Afrika, waarvan die meeste in Johannesburg saamgetrek was. In die vroeë twintigste eeu het tot 20% van dié stad se bevolking uit Jode bestaan, wat tot die spottende benamings “Jewburg” of “Jewhannesburg” aanleiding gegee het.
Volgens Wieder moes Jode uit Litaue padgee as gevolg van toenemende anti-Semitisme ná die sluipmoord op die Russiese tsaar Alexander II. In beide Letland en Litaue het agterna ‘n gevoel teen Jode opgelaai, wat in ghetto’s gewoon het maar nie ekonomies kon oorleef nie en wat dus na ander heenkomes, hetsy in die VSA, hetsy in Suid-Afrika, gesoek het.
In die vroeë 1930s was van die meer gevestigde Jode in Johannesburg welvarend of het, soos Ruth First se ouers Julius en Tilly, tot die middelklas behoort. Nuwe aankomelinge uit Litaue soos die Slovo’s was egter onversorg en soos die skrywer vertel, was dit standaardpraktyk om sulke kinders eers te ontluis alvorens hulle tot skole toegelaat is. Die tienjarige Joe Slovo het geen ander taal as dié van die Oos-Europese ghetto, Jiddisj, gepraat nie. Sy pa is aanvanklik eers per skip Argentinië toe en indien hy daar werk gekry het, sou Suid-Afrika se geskiedenis dalk heel anders daar uitgesien het, want dit sou beteken het dat Joe ook daarheen sou verhuis het. Dalk sou daar nooit ‘n “Freedom Charter” of ‘n Kerkstraatbom gewees het nie, beide synde gebeurtenisse waarby Joe Slovo ‘n sleutelrol gespeel het.
Uit Wieder se opmerkings oor Joodse immigrasie na Johannesburg, lei ‘n mens af dat, benewens Jiddisj, die Joodse geloof, gewoontes en kookkuns, ‘n ander invloedryke ideologie die nuwe aankomelinge vergesel het: die kommunisme. Synde self links en Joods, skroom die skrywer nie om aan te toon watter aktiewe rol die Litause Jode in Johannesburg gespeel het om kommunisme te bevorder nie. Afgesien van die verloopte Afrikaner Bram Fischer en sy vrou Molly, was die Suid-Afrikaanse Kommunisteparty so te sê ‘n etnies Joodse beweging met ‘n paar swartes en Indiërs wat gekoöpteer is. Dit word natuurlik ook weerspieël in die aangeklaagdes tydens die fameuse Rivonia-verhoor, waarvan die helfte Jode was: Goldberg, Bernstein, Hepple, Wolpe, Kantor en Goldreich.
Hierdie is ‘n dubbele biografie en daarom spring die skrywer heen en weer tussen First en Slovo se verhale. Selfs voor hul ontmoeting op die kampus van die Universiteit van die Witwatersrand, word albei van ‘n vroeë ouderdom af reeds aan kommunisme blootgestel. Ruth First se ouers. Julius en Tilly, was albei oortuigde kommuniste en vandat sy tien jaar oud was, is sy polities bewus gemaak of saamgeneem na vergaderings of betogings toe. Blykbaar het lede van die Kommunisteparty die gewoonte gehad om op die trappies van die Johannesburgse stadsaal pamflette uit te deel en ook toesprake aan verbygangers te maak. Dit was natuurlik in die dae voor die Nasionale Party kommunisme verbied het. Maar selfs die verbod op die Kommunistiese Party het hulle nie gestuit nie, want Slovo, First, Fischer en ander het ‘n nuwe, ondergrondse party in die plek daarvan gestig.
Slovo se ma is vroeg dood, met die gevolg dat sy suster in ‘n weeshuis opgeneem is en hy saam met sy pa van een losieshuis in Doornfontein na ‘n ander moes rondswerf. Hy moes vroeg uitspring om te gaan werk en het sodoende op die fabrieksvloer in die kommunistiese beweging aktief geraak, hoewel ‘n onderwyser hom reeds aan kommunisme voorgestel het en daar in die Joodse losieshuise ook allerlei gesprekke oor sosialisme gewoed het. Hy kry werk by ‘n Joodse firma, Sive Brothers and Karnovsky, maar organiseer sowel die swart as die wit werkers om te staak, in so ‘n mate dat die eienaar hom inroep. Wieder skryf:
“In March 1944, he was called in by one of the company’s owners, Sammy Sive, and informed that he should curtail his political activities and be grateful that he had a job at ‘such a nice Jewish firm.’ Sive explained, ‘At heart we are all communists.’ He told Joe that the firm donated money to Medical Aid for Russia.”
Hierdie stelling deur Sammy Sive verraai vir my iets van die Joodse kultuur van destyds en waaruit die hele anti-apartheidsbeweging ontstaan het: “In ons harte is ons almal kommuniste.” Vir ‘n groot deel van die twintigste eeu het dit nie saak gemaak of ‘n Jood in Suid-Afrika ‘n kapitalis, werker, akademikus, skrywer, boekhouer, vragmotorbestuurder, kleremaker of wat ook al was nie: in sy hart was hy ‘n kommunis, met groot simpatie vir die radikale vleuel wat toenemend deur Joe Slovo en Ruth First gelei is.
Trouens, daar was onlangs in die plaaslike gemeenskapskoerant, The South African Jewish Report, ‘n hele debat oor die verhouding tussen die radikale Jode soos Slovo en die Rivonia-aangeklaagdes, enersyds, en gewone Jode andersyds, waaronder daar seker ook hier en daar konserwatiewes of nie-kommuniste moes wees. Sommige briefskrywers het wel afwysend teenoor Goldreich en ander radikale Jode gestaan; nie soseer vanweë hul rol in Suid-Afrika nie, maar weens hul kritiek jeens Israel en simpatie vir die Palestynse saak. Maar in ‘n hoofartikel het sowel die koerant as die Suid-Afrikaanse Joodse Raad van Afgevaardigdes die rol van radikale Jode in die onlangse Suid-Afrikaanse geskiedenis met trots omhels. Dit wil voorkom asof Suid-Afrikaanse Jode voel dat die aandag op swart figure soos Mandela, Tambo en ander ANC-ampsdraers afbreuk aan hul historiese erfenis en veral dié van die Suid-Afrikaanse Kommunisteparty doen en hulle nie genoegsame erkenning kry vir die rol wat hulle gespeel het om die Nasionale Partybewind omver te werp nie.
Aan die einde van Wieder se boek verwys hy na die hoofrabbi, Cyril Harris, se optrede tydens Joe Slovo se staatsbegrafnis op 15 Januarie 1995. Die feit dat Slovo ‘n ateïs en geen praktiserende Jood was nie, is blykbaar van minder belang as dít waarvoor hy gestaan het:
“The official state funeral followed the day after at Orlando Stadium in Soweto. Forty thousand people crowded into the stadium and there were eulogies from President Mandela; Barney Pityana, who would soon become chairperson of the South African Human Rights Commission; John Gomomo, representing COSATU; and Charles Nqakula from the SACP. Jeremy Cronin recited the Bertolt Brecht poem, “In Praise of Communism.” The crowd inside the stadium was subdued and the speeches were on the whole uninspiring, except, ironically, the formal eulogy by the Chief Rabbi of South Africa, Cyril Harris. The rabbi’s sermon portrayed Joe’s bravery and kindness, concluding with a Jewish proverb, ‘Yes, a resounding yes. The world is a better place, thanks to you, Joe, and your remarkable life.’”
Nadat Slovo vir Suid-Afrika teen Italië in die tweede wêreldoorlog gaan veg het, kon hy aan Wits met ‘n beurs in die regte gaan studeer al het hy nie matriek agter sy naam gehad nie. Hier het sy lewenslange vriendskap met nog ‘n Joodse kommunis, Harold Wolpe, begin en het hy ook uiteindelik met Ruth First afgehaak. First het egter eers ‘n seksuele verhouding met ‘n linkse en ewe invloedryke Indiër, Ismail Meer, gehad. Dit was die dae voor die Ontugwet, asook die Groepsgebiedewet en daarom het ‘n veelrassige kerngroepie gereeld in Meer se woonstel, Kholvad-huis 13, te Markstraat in die middestad van Johannesburg, byeengekom en sosiaal verkeer. Dit is ook by Kholvad-huis waar Nelson Mandela en Joe Slovo mekaar die eerste keer ontmoet het.
Die Franse filosoof Jean Baudrillard het ‘n interessante boekie geskryf, A l’ombre des majorités silencieuces, oftewel “In die skadu van die stille meerderheid”. Selfs in ‘n liberale demokrasie is die “meerderheid” per definisie altyd “stil” terwyl bepaalde mense of groepe altyd namens die meerderheid praat of interpreteer wat die gepeupel kwansuis dink. Soveel te meer was dit nog al die jare die geval in Suid-Afrika, waar veral Joe Slovo en sy vrou Ruth First tydens hul lang verblyf oorsee as die selfaangestelde woordvoerders van Suid-Afrika se swart meerderheid opgetree het.
Joe Slovo en Ruth First
By die lees van hul biografie, is daar ‘n bekende Jiddisje woord wat telkens in my gedagtes opduik en dit is: “goetspa”. Selfs nie eens die Boeremag se ambisieuse staatsgreepplan in Dokument 12 spreek van soveel misplaaste selfvertroue soos Slovo en First se geloof in die revolusie en die uiteindelike militêre oorname van Suid-Afrika nie. Moontlik het die Nasionale Party se kapitulasie by die onderhandelingstafel vir Slovo as ‘n groot teleurstelling gekom, want met die hulp van die destydse Sowjetunie en Oos-Duitsland was hy besig om sy MK-kaders op te lei om uiteindelik die Boere uit Pretoria te verjaag. Hy het kort-kort voorspel dat die oorwinning “net om die draai” was. Hoewel hy in beheer van die ANC se hele terreuroperasie teen Suid-Afrika was, het hy hom kwalik oor sy eie veiligheid bekommer en was hy veral berug vir sy laataandkuiery by medestryders wat as “Joe se roete 66” bekendgestaan het. Hy het ook die gewoonte gehad om met etenstyd op te daag sodat sy gasheer verplig was om hom iets te ete aan te bied. Te eniger tyd kon ‘n agent van die destydse veiligheidsmagte hom in die straat afgemaai het en tog het dit nooit gebeur nie. Weliswaar het Craig Williamson in 1982 die briefbom aan Ruth First in Maputo gerig wat haar dood veroorsaak het, maar Slovo het lustig bomme in Suid-Afrika laat afgaan sonder dat hy ooit die geringste ongemak verduur het.
Uiteraard is Alan Wieder se weergawe van Slovo se terreuraktiwiteite erg eensydig. Selfs die Kerkstraatbom word as ‘n “militêre operasie” beskryf. ‘n Vraag wat by my ontstaan het, is waar die geld om terreur te bedryf vandaan gekom het. Slovo was iets van ‘n linkse stralerjakker en het aanmekaar tussen Londen, Moskou, Beijing en Havana gevlieg, as hy nie in Lusaka, Maputo of Luanda was nie. Dit wil voorkom asof die ANC destyds deur die Anglikaanse Kerk en Swede befonds is, terwyl die Sowjetunie en Oos-Duitsland die SAKP van geld, opleiding en wapens voorsien het. By tye het skeuring tussen die twee organisasies gedreig, maar Slovo het dit altyd reggekry om geskille op te los omdat hy sy “stille meerderheid”, net soos Mandela in die tronk, nodig gehad het.
Wieder se simpatie lê eerder by Ruth as by Joe, want hy beskryf haar as die slimmer marxistiese teoretikus. Sy het ook beter as Slovo geskryf en kon dus die propagandaveldtog in die Britse media volhou terwyl Joe ellelange vergaderings bywoon of in Afrikalande sy rekrute in saamgeflanste kampe gaan toespreek. Hul verhouding word as taamlik stormagtig beskryf en blykbaar het Joe allerlei ander verhoudings met vroue gehad, min of meer met Ruth se instemming. Hulle het egter ook oor politiek geargumenteer en in haar strewe om ‘n universiteitspos in Engeland te bekom, het First ‘n meer gematigde “nieulinkse” Marxisme as Slovo, wat op die beleid van Moskou attent moes wees, aangehang. Voor sy ‘n pos in Maputo tydens die Machel-bewind aanvaar het, het First ongeveer vyf jaar lank in Brittanje aan die Universiteit van Durham klas gegee.
Benewens goetspa, is iets wat Jode van Afrikaners onderskei, kennelik ‘n oormaat selfvertroue en wedersydse bewondering. Oor en oor in die boek word sowel Slovo as First vir hul briljantheid geloof. Geen van die argumente en stellings wat Wieder aanhaal, lyk egter vir my besonder skerpsinnig nie. Min of meer die slimste ding wat Slovo gedoen het, was om in die veertigjare kommunistiese propagandastukke in die swart toilette by fabrieke op te plak, omdat hy geweet het “dat geen selfrespekterende blanke by ‘n swart toilet sou ingaan nie”. Wat hul marxistiese teorieë betref, sou nóg Slovo nóg First in Italië of Frankryk enige aansien onder linkse intellektuele kon verwerf aangesien hulle mank gegaan het aan die soort sofistikasie en voorliefde vir ingewikkelde filosofiese redenasies waarvoor linkses in dié lande wêreldberoemd geword het.
Afrikaners is so onbelangrik dat hulle feitlik nêrens in die boek genoem word nie. Daar word net deurentyd na die “apartheidsregime” as metoniem vir Afrikaners verwys. As De Klerk en Roelf Meyer uiteindelik bes gee nadat Slovo goedgunstiglik tot die sogenaamde “sonsondergangklousule” ingestem het, is dit amper asof dit vooraf só bestem was. Die Slovo’s se dogter Gillian verwys iewers na “die naïewe Afrikanerkultuur van die veld” en ek het nogal gewonder of Joe Slovo of Ruth First ons hoegenaamd as “Suid-Afrikaners” sou erken?
FW de Klerk het tydens die aanvang van die onderhandelings by Kemptonpark gepoog om Joe Slovo daarvan uit te sluit, maar Thabo Mbeki het namens die ANC-SAKP-alliansie die minagtende boodskap oorgedra dat daar sonder Slovo geen onderhandelings sou wees nie. Slovo het korrek ingesien dat De Klerk nie vir enigiets “nee” sou kon sê nie. Sodoende is De Klerk gedwing om nie net die Litauer se leiersrol te erken nie, maar uiteindelik ook die knie voor hom te buig. Hoewel Slovo dikwels van dogmatisme en selfs “Stalinisme” beskuldig is, het hy geblyk baie aanpasbaar in sy sienings as kommunis te wees, afhangend van wie hom mag of geld kon aanbied. Toe Gorbatsjof in Rusland oorneem, is hy oombliklik tot perestroïka bekeer en het selfs ‘n verhoging van Moskou ontvang. Terug in Suid-Afrika, het van sy medestryders soos byvoorbeeld die Kanadese kommunis, John S. Saul, hom daarvan beskuldig dat hy die “revolusie verraai het” deur nie op volskaalse kommunisme in Suid-Afrika aan te dring nie.
Maar soos Sammy Sive in 1944 gesê het, is dit genoeg om “in jou hart ‘n kommunis te wees”. Daar is geen teenstrydigheid tussen kommunisme en kapitalisme nie. Selfs Friedrich Engels, een van die vaders van kommunisme, was ‘n fabriekseienaar. Niemand hoef die myne in Suid-Afrika te nasionaliseer nie, want hulle behoort meesal reeds aan Jode, soos die Oppenheimers of Ivan Glasenberg van Glencore-Xstrata wat eersdaags op die Johannesburgse aandelebeurs gaan noteer.
Lesers van die South African Jewish Report sal ook weet dat daar onlangs ‘n Swart-Joodse kamer van koophandel in Kaapstad tot stand gekom het. Volgens verklarings van die nuwe liggaam, “gaan Jode en swartes voortaan saam-saam die Suid-Afrikaanse ekonomie laat groei”.
Nóg in Slovo se meesterplan vir revolusie, nóg in dié nuwe ekonomiese plan figureer Afrikaners hoegenaamd.
As ‘n mens die groteske Afrikanerneerlaag van die vroeë negentigerjare moes verklaar, sou ek dit in ‘n neutedop só opsom: Afgesien van De Klerk se verraad, wat maar net ‘n uitvloeisel van die omstandighede was (hoewel lees Gustav Venter se uistekende Engelse stuk oor FW!), het ‘n baie klein groepie kommuniste die land kon oorneem danksy:
goeie propaganda wat deur mense soos Ruth First, Nadine Gordimer, Trevor Huddleston en selfs Helen Suzman verseker is;
fondse wat deur Swede, Oos-Duitsland en die Sowjetunie verskaf is;
die Johannesburgse netwerk wat die balie, die sakewêreld en die akademici van Wits ingesluit het en waar “kommunisme in die harte van elkeen” geleef het.
Laasgenoemde punt is belangrik, want die Afrikaner het sedert die ontdekking van goud in 1886 nog nooit ‘n goeie gevoel vir Johannesburg gehad nie. Die Anglo-Boereoorlog het vanweë die Uitlanderpolitiek van Johannesburg ontstaan en koerante soos The Star en die Rand Daily Mail (tans Business Day) was nog altyd op die voorpunt van anti-Afrikaner-oorlogspropaganda of die goedpraat van terreur teen ons. Op ‘n stadium het die Broederbond onder aanvoering van Piet Meyer gedink hulle gaan Johannesburg met behulp van die SAUK en die RAU verower, maar daarvan het dadels gekom. Vandag is daar géén Afrikanerinvloed meer by die SAUK of die Universiteit van Johannesburg nie, hoewel daar nog mense met Afrikaanse vanne bestaan wat soos spoke daar rondswerf. Hulle praat egter die ideologie van Joe Slovo en Ruth First klakkeloos na!
Afrikaners het gedink dat die magsentrum van die land in Pretoria gesetel was, in die burokrasie en in die weermag. Intussen was dit in Johannesburg, die stad waar die Litauers al meer as ‘n eeu lank die septer swaai… Johannesburg is inderdaad die stert wat die hond swaai.
Naspers sanik aanmekaar oor hul “Madiba” en verwar die Afrikaner des te meer. In die boek skemer dit deur dat nóg Joe Slovo nóg Ruth First ‘n hoë dunk van Mandela gehad het en hom bloot as ‘n vermetele swarte gesien het wat nie sy plek ken nie. Uiteindelik was hy maar net die swart gesig van die revolusie; hulle kon net sowel foto’s van die gestorwe Martin Luther King gebruik het.
Na alle waarskynlikheid het Joe Slovo en Ruth First die Freedom Charter geskryf. Teen die tyd dat dit in 1955 by Kliptown aangeneem is, was die kommunistiese egpaar reeds ingeperk en mog nie vergaderings bywoon nie. Joe Slovo het egter op ‘n sinkdak met ‘n verkyker gelê en gekyk hoe die vegadering verloop en was hoogs in sy noppies met die uitkoms.
Die nasionalisering van Afrikanergrond is een van die grondbeginsels van die Freedom Charter.
Ons sal binnekort sien hoe ideoloë vanuit Johannesburg wat nog nooit ‘n mieliepit geplant het nie opruk om alle plaasgrond te gaan nasionaliseer. Sodoende sal die volgende hoofstuk in die Slovo’s se revolusionêre teaterstuk verwesenlik word.
Onder hul groepie uitverkore vriende het immers ook die stigter en direkteur van die Johannesburgse Marktteater, Barney Simon, getel. Dis nie soseer die middele wat saak maak nie, maar die verhaal wat vertel word.
As u belangstel om 'n lang en gratis uittreksel uit bogaande boek oor Slovo en First te ontvang, stuur 'n epos aan inlig[by]praag.org met "Slovo" in die onderwerpreël.
Dokumente wat deur ‘n toonaangewende Poolse nuustydskrif, Wprost, in die hande gekry is, bevestig dat Rusland en Belarus gedurende ‘n gesamentlike militêre oefening, ‘n gesimuleerde aanval op Pole uitgevoer het.
Die oorlogspeletjies, wat glo in September gehou is en ongeveer 13 000 soldate van Rusland en Belarus ingesluit het, het Pole erg onthuts gelaat.
Die oefening het gewapende magte wat kernmissiele afvuur en amfibiese landings doen ingesluit.
Tydens die manuevers is Pole, wat reeds ‘n moeilike verhouding met Rusland het, in die rolverdeling van die “potensiële aggressor” geplaas.
Die oefening, met die kodenaam “Wes”, is amptelik as “defensief” geklassifiseer, maar het meer die aard van ‘n offensiewe oefening gehad.
Die Russe het geoefen om kernwapens van hulle arsenaal mbv die lugmag aan te wend, terwyl die Rooi Leër in die aangrensende Kaliningrad ‘n “Poolse strand” binnegeval het asook ‘n gaspyplyn aangeval het.
Die oefening het ook die gesimuleerde onderdrukking van ‘n opstand deur ‘n nasionale minderheid in Belarus ingesluit. Belarus het ‘n aansienlike aantal Poolse inwoners wat op gespanne voet met die outoritêre owerhede in die land verkeer.
Karol Karski, Poolse parlementslid, gaan vrae oor die Russiese oorlogspeletjies in die parlement ter tafel lê en het protes aangeteken by die Europese Kommissie.
‘n Kollega, Marek Opiola, sê die hele oefening was daarop gemik om Pole op sy plek te sit. “Moenie vergeet dat alles op die sewentigste herdenking van die Sowjetinval in Pole gebeur het nie.”
Poolse burgers was ontstoke oor die nuus van die oefening en het by die regering aangedring op ‘n ferm reaksie.
‘n Inwoner het gedurende ‘n radio-onderhoud met Polskie Radio gesê die Pole moet nou ophou draadsit en getel word as of ‘n patriot of ‘n verraaier.
Donald Tusk, Poolse eerste minister, wat ‘n pragmatiese verhouding met die Kremlin probeer onderhou, is uitgesonder vir kritiek. Stemme oor ‘n breë politieke spektrum het hom reeds gemaan om sy verhouding met die Russe af te koel.
Die Poolse minister van verdediging, Bogdan Klich, het gesê die oefening is ‘n vertoon van mag en dat hulle die bewegings van oorkant die grens fyn dophou.
Wladyslaw Stasiak, hoof van president Lech Kaczynski se kantoor en voormalige nasionale veiligheidshoof, het gesê: “Ons het nie van die aanskyn van die oefeninge gehou nie en die naam klink soos iets uit die dae van die Warskouverdrag.”
Die invloedryke Lech Walesa en Vaclav Havel, het in Julie dié jaar ‘n ope brief aan president Barack Obama gerig waarin hulle hom waarsku dar Rusland ”’n revisionistiese mag is wat ‘n negentiende eeuse agenda najaag met die taktieke en metodes van die 21ste eeu”.
Moskou en Minsk hou egter vol dat Operasie Wes ten doel gehad het “om die strategiese stabiliteit van Oos-Europa te verseker”.
