Krisis in die Oekraïne nader breekpunt

Minstens 7 mense is Maandag doodgeskiet en sowat 19 beseer in grofgeskut-aanvalle toe regeringsmagte en selfverdedigingsgroepe in Donetsk in die ooste van die Oekraïne op mekaar losgebrand het, het owerhede in dié land Woensdag gesê.

Die krisis in die Oekraïne nader breekpunt soos ontleders voorheen gewaarsku het dit sou, nadat die VSA ‘n kleurrewolusie vanaf Maidanplein georganiseer het om die land by NAVO in te lyf.

Die Oekrïene het in ‘n smeltkroes van konflik ontaard en word tans in flarde geskeur deur die bekende Atlantiese vyande van vrede.

Amerikaanse nuusbronne waaronder die Wall Street Journal, die Atlantic, Reuters en die LA Times is byna histeries in hul eenderse aandrang om ‘n volskaalse oorlog te bespoedig: “Bewapen Kiëf”.

Die selfverdedigingsmagte het hul stellings probeer beskerm na grofgeskut huise in vier gebiede van die stad getref het, het stadsowerhede in ’n verklaring bekend gemaak.

Onlangse samesprekinge om die geweld tot ‘n einde te bring, het Vrydag ’n dooiepunt bereik met regeringsfaksies onder Washington se invloed, wat die ontsporing van die vredesproses wil bewerkstellig.

Die vredesamesprekinge, deur Rusland voorgestel, was veronderstel om die geweld wat die lewe van meer as 5 300 mense geëis het, te beëindig. Die skrikwekkende dodetal is nalv die VN se jongste beramings.

Die vyandigheid tussen die pro-­Russiese selfverdedigingsgroepe en die Oekraïense regeringstroepe het in Januarie, ná ‘n maand van relatiewe kalmte, opnuut opgevlam, nadat die VSA en NAVO hernude steun vir die junta in Kiëf aangebied het.

Tans is hul grootste offensief Debaltseve, ’n spoorwegaansluiting wat vantevore ’n tuiste aan 25 000 mense gebied het en geleë is tussen die stede Luhansk en Donetsk, wat beide deur selfverdedigingsgroepe beheer word.

Sowat 2 000 van die inwoners het in die afgelope paar dae gevlug.

Selfverdedigingsgroepe het verlede week die dorp V­uhlehirsk, van ­kardinale belang in die opmars na Debaltseve, beskerm teen aanvalle deur regeringstroepe. ­Hulle dring egter aan dat hulle nie beplan om Debaltseve aan te val nie, vanweë potensiële groot burgerlike sterftes.

Die selfverdedigingsleier van Donetsk, Alexander Zakharchenko, het gesê hulle help om Vuhlehirsk vanweë die swaar gevegte in die gebied te ontruim.

Intussen het broodpryse in die land die hoogte ingeskiet agv die konflik.

Oproer saai oral chaos

‘n Vierde skool is by Khakhanwa in Malamulele in Limpopo aan die brand gesteek omdat hulle klasse voortgesit het.

Ouers het die skool probeer bewaak te midde van die laaste vier weke se oproer in die gebied.

Drie skole in die gebied is vroeër dié week ook aan die brand gesteek.

Dienste en toegang tot die gebied is steeds versper. Oproer in die gebied duur reeds sowat vier weke met Tsongas wat ‘n aparte munisialiteit eis.

Intussen sê die Malamulele-taakspan die Tsongas sal Sondag besluit of hulle protes gaan opskort. ‘n Woordvoerder, Isaac Nukeri, het met die minister van polisie, Nathi Nhleko en die minister van staatsveiligheid, David Mahlobo, gesprek gevoer.

In ‘n ander voorval van openbare geweld, het Jacob Mamabolo, LUR vir samewerkende regering in Gauteng, Woensdag gesê dit was EFF-lede wat munisipale geboue aan die brand gesteek het tydens oproerigheid in Mohlakeng buite Randfontein.

“Die EFF-lede het op ‘n plundertog gegaan en munisipale eiendomme aan die brand gesteek en alle paaie en ingange na die gebied versper, en die gemeenskap is verhoed om te gaan werk,” het Mamabolo gesê.

Die burgemeester se huis en motor, die biblioteek, munisipale kantore en die stadsaal is van die eiendomme wat in ligte laaie gelaat is.

Volgens Mamabolo het die betogers ook winkels, wat deur buitelanders besit word, geplunder.

Inwoners het Woensdagoggend op ‘n plundertog uitgevaar. Christina Mabala, voorsitter van die EFF se Wes-Rand-tak, het egter gesê ANC-lede het die brande begin.

“Sommige mense binne die ANC het besluit om die geleentheid te gebruik om eiendomme te brand en te plunder. Ons as die EFF distansieer onsself van die gewelddadige optrede en skade aan eiendom,” het sy gesê. Sy het gesê die beskuldigings is vals.

Mabala het gesê die EFF het ‘n optog gereël van Mohlakeng na Randfontein om hul griewe aan die burgemeester te oorhandig.

Volgens Mabala het die polisie met rubberkoeëls op die betogers losgebrand.

In nog ‘n voorval van openbare geweld, het die polisie Woensdag met rubberkoeëls op betogers in Majakaneng, naby Mooinooi in Noordwes, losgebrand.

Brig. Thulani Ngubane, woordvoerder van die polisie, het gesê die oproeriges het dele van die N4 met hekke, klippe, bome en brandende bande versper. Volgens Ngubane het die betogings Maandag begin.

Sewe betogers is in hegtenis geneem en sal aangekla word van openbare geweld en kwaadwillige saakbeskadiging.

‘n Bus is aan die brand gesteek en twee winkels, wat aan buitelandse behoort, geplunder. Inwoners is glo ongelukkig oor water- en elektrisiteitstoevoer in die area.

Biskop Paul Verryn van die Metodistekerk en ‘n kollega wat probeer het om dialoog te bevorder, is met klippe bestook. Verryn en sy kollega is nie beseer nie.

Hoofpaaie was Woensdag gesluit nadat die oproeriges motoriste tussen Rustenburg en Pretoria met klippe bestook het. Die pad tussen Mooinooi en Brits was ook gesluit.

Die departement van gemeenskapsveiligheid in Noordwes het gesê drie vragmotors en ‘n voertuig is Dinsdagaand aan die brand gesteek.

Niemand is nog in hegtenis geneem in verband met die voorval nie.

DA betoog teen Eskom-monopolie

Die DA het Woensdag gesê die regering se monopolie op kragvoorsiening moet gebreek word en privaatelektrisiteitsprodusente moet in die mark toegelaat word om mee te ding, het Sapa berig.

“Kom ons breek die monopolie voor Eskom ons breek,” het Mmusi Maimane, parlementêre leier van die DA, aan ondersteuners in Johannesburg gesê.

Die DA het buite Megawattpark, Eskom se hoofkantoor, in Sunninghill betoog. “Skrap nou die kernooreenooms … Zuma en sy kabinet jaag hul eie pensioene uit hierdie ooreenkoms. Dit het niks te make met die behoeftes van Suid-Afrikaners nie,” het Maimane gesê.

Hy het ‘n beroep gedoen op die parlement om die Wetsontwerp op Onafhanklike Stelsels en Markoperateurs (ISMOB) goed te keur. Indien die wetsontwerp goedgekeur word sal dit privaatinstansies tot die mark toelaat.

Verlamde wag reeds 2 weke tevergeefs op dokters

Die woordvoerder van die Vrystaatse regering, Mondli Mvambi, het gevra dat die verlamde Carina Visagie, wat al langer as twee weke in Bloemfontein se Pelonomi-hospitaal se spinale afdeling lê, nie moed moet verloor nie.

Dit het dié week aan die lig gekom dat die 19-jarige Visagie reeds 18 dae ongeopereer in die hospitaal lê, weens ‘n tekort aan dokters.

Visagie was verlede maand in ‘n motor-ongeluk en het haar rug op die T6-werwel gebreek, het OFM berig.

Mvambi sê die regering werk hard daaraan om dokters by Pelonomi aan te stel en die publiek word gevra om geduldig wees.

Hy sê verlede jaar het die ortopedie-afdeling van die hospitaal soortgelyke probleme ondervind, maar dié is spoedig opgelos.

Eskom kondig fase-2 beurtkrag aan

Eskom het aangekondig dat beurtkrag vanaf Donderdagoggend na fase 2 sal aangepas word.

“Die kragnetwerk is steeds onder druk. Fase 2-beurtkrag sal vandag [Donderdag] van 08:00 tot 23:00 toegepas word,” het Eskom se woordvoerder, Khulu Phasiwe gesê.

Die kragvoorsiener ervaar steeds probleme met sy opwekkingvermoë.

Eskom het Woensdag van 10:00 tot 14:00 fase 1-beurtkrag toegepas waarna fase 2-beurtkrag tot na 22:00 toegepas is.

Fase 1-beurtkrag maak voorsiening dat tot 1000 MW se kragverbruik ingekort word, fase 2 tot 2000 MW en fase 3 maak voorsiening vir die inkorting van tot 4000 MW se kragverbruik.

Dit beteken ook dat verbruikers tot twee maal ‘n dag vir sowat twee tot vier ure ‘n dag sonder krag kan wees. Hy sê die druk kan toegeskryf word aan die verlies van nog opwekkingseenhede.

Volgens Phasiwe is vyf van die eenhede onklaar.

‘n Woordvoerder van Nasionale Energiereguleerder (NERSA) het vroeër gesê hulle is nog besig om te bereken nadat Eskom toestemming gegee is om kragtariewe te verhoog.

NERSA het toestemming vir ‘n verhoging gegee om bykomende dieselkoste te verhaal wat Eskom moes aangaan om gasturbines aan die gang te hou vir kragvoorsiening.

NERSA het in November verlede jaar ‘n 12,6% verhoging aan Eskom toegestaan

Dodetal in Trans-Asia-vliegongeluk kan verder styg

Die Taiwannese media berig dat minstens 12 mense dood is in vanoggend se vliegongeluk, het RSG berig.

Die passasiersvliegtuig van Trans-Asia met minstens 53 mense aan boord het in die Taipei-rivier neergestort.

Die dodetal kan na verwagting nog verder styg.

Volgens die jongste inligting het een van die vliegtuig se motore onklaar geraak kort nadat hy by die Sungshan-lughawe in Taipei opgestyg het.

‘n Deel van die vliegtuig het ‘n brug getref en in die Keelung-rivier neergestort. Sowat 30 van die passasiers word nog vermis.

Sowat 16 mense is al gered. Die Taiwannese toerismeburo sê daar was meestal Sjinese toeriste op die vlug.

Rupert spreek kommer uit oor plaasmoorde

Volgens dr Johann Rupert is die gedagte dat die verspreiding van rykdom ‘n wondermiddel is teen ongelykheid, ‘n denkfout. Hy het gesê toestande om welvaart te skep, moet eerder bevorder word.

Die sakemagnaat was Dinsdag in Kaapstad ‘n spreker by die FW de Klerk-stigting se konferensie.

Rupert het FW de Klerk bedank vir die “ongewilde stap” van 25 jaar gelede om mag aan die ANC te oorhandig.

“Afrikaners kon hulself vir die eerste keer daarna weer in die oë kon kyk,” het hy gesê.

“De Klerk het geweet hoe ongewild sy besluit sou wees, maar hy het dit gedoen omdat dit die regte ding was om te doen.”

Rupert het egter sy kommer uitgespreek oor plaasmoorde. Hy het gesê boere voel onveilig op plase en moet meeding met landboumarkte oorsee wat gesubsidieer word.

“Minister Senzele Zokwana [van landbou, bosbou en visserye] is vir alle praktiese doeleindes eintlik minister van voedselsekerheid,” het hy gesê.

“Wanneer kos hier van die tafel verdwyn, sal daar ‘n volle revolusie wees. Ek is self ‘n boer. Dit is nie vir sussies nie.

“Hulle word gemoor, daar is geen sekuriteit nie en hulle is geneig om gewelddadig aangeval te word en hul eiendomsreg word bedreig.”

Die [swart] massas sonder vaardighede wat nie in diens geneem kan word nie, verteenwoordig ‘n “nuwe vorm van slawerny” het hy gewaarsku.

Rupert het Zelda la Grange, Mandela se voormalige persoonlike assistent, verdedig wat met haar twiets onlangs ‘n rassestorm ontketen het.

Hy het gesê kritiek deur wittes word telkens as rassisties afgemaak.

Hy het ook uitgevaar teen die Russiese leier en president Zuma skalks met hom vergelyk: “Jy kies óf ’n grondwetlike bestel met die oppergesag van die reg óf jy sit met ’n (Vladimir) Poetin-tipe situasie.”

Nasionale minimumloon op die tafel

Die portefeuljekomitee oor Arbeid sal openbare verhore oor die hele Suid-Afrika hierdie week hou om die lewensvatbaarheid van ‘n nasionale minimumloon te ondersoek.

‘n Sessie sal Donderdag in Bloemfontein Stadsaal gehou word, nadat dit Woensdag in Johannesburg afgeskop het.

Landboubelanghebbendes meen egter ‘n nasionale minimumloon kan arbeidsverhoudinge verder vertoebel, aangesien die ANC plaaswerkers aanmoedig tot arbeidsonrus binne ‘n klimaat van grondgryp.
 
Die groot hoeveelheid ongeskoolde werkers in die sektor, sowel as die impak op produksiekoste en eindgebruikerpryse moet in ag geneem word, sê hulle.

Die minister van Arbeid Mildred Oliphant het die idee van ‘n nasionale minimumloon geopper in haar begrotingsrede verlede jaar.
 
Sy het dit regverdig omdat daar ‘n sekere vlak van beskerming teen uitbuiting van werkers behoort te wees.
 
Sessies sal dié week in Port Elizabeth in die Oos-Kaap en in Pinetown, KwaZulu-Natal gehou word.

Dalende olieprys maak kos goedkoper

Hoof van Agbiz, John Purchase, sê brandstofpryse sal die landboubedryf beslis raak.

Verbruikers gaan beslis kan asem skep wanneer die brandstofpryse om middernag vanaand met ongeveer 93c vir petrol, en meer as R1 vir diesel, daal.

Dit kom nadat die brandstofpryse verlede maand reeds met meer as R1 gedaal het.

In die landbousektor hou die verlaging van die plaaslikke brandstof pryse vir beide boere en verbruikers beter vooruitsigte in, maar die daling in die globale olieprys kan terselfdertyd moeilikheid voorspel vir die in-en-uitvoer markte.

Purchase sê die “groot onbekende” in hierdie stadium is of die aansienlik laer ru-olieprys oor ‘n billikke tydperk volhoubaar is. Hy sê dít sal bepaal of daar vorentoe ‘n invloed op voedselpryse sal wees.

BP het egter Dinsdag aangekondig dat die lae olieprys waarskynlik ‘n hele paar jaar sal voortduur en aangekondig dat hulle aanpassings daarvolgens sal maak en kapitaalbesteding met ongeveer $6 miljard sal inkort.

Associated British Foods het die waarde van sy belegging in Vivergo Fuels verminder as gevolg van dalende ru-olie- en bio-etanolpryse.

Vivergo besit en bedryf een van Europa se grootste bio-etanolaanlegte vir die vervaardiging van plant-afgeleide motorbrandstof.

Globale lae oliepryse beteken goedkoper voedsel vir stedelike verbruikers, alhoewel nie vir die 805 miljoen mense wat nog steeds chroniese honger ervaar nie, volgens die VN se Voedsel-en Landbou-organisasie.

Die prys van olie het verlede jaar gedaal met die helfte, die tweede grootste jaarlikse daling ooit. Oliepryse het ‘n domino-effek op die prys van voedsel, wat in 2014 vir ‘n derde agtereenvolgende jaar gedaal het.

Daar is ‘n hoë korrelasie tussen olie en voedselpryse omdat brandstof vir vervoer van voedsel tussen die veld en die mark gebruik word.

Daar is ook ‘n merkbare invloed op voedselpryse omdat kunsmis, plaagdoders en ander belangrike landbou-insette afgelei is van petroleum.

Energie- en vervoerkoste verteenwoordig ongeveer 8 persent van die prys vir plaaslik vervaardigde voedsel, volgens die Amerikaanse Departement van Landbou.

Aan die aanbodkant, is die energieverwante koste, wat kunsmis, chemikalieë, smeermiddels en brandstof insluit ongeveer 50 persent van die produksiekoste vir gewasse soos mielies en koring in ontwikkelde lande.

Die lae olieprys plaas veral druk op lande soos Libië, Iran, Irak en Nigerië wat groot bevolkings moet dra en alleen op olie staatmaak.

Nigerië is vir 80% van sy uitgawes afhanklik van olie.

ISIS verdien glo sowat $3 miloen per dag deur olie op die swartmark te verkoop onder markpryse, teen ‘n aansienlike afslag van tussen $30 en $60 per vat.

Koue lande soos Kanada verwag ‘n styging in sekere voedselpryse agv duurder invoere van vrugte en groente en ‘n daling in die land se geldeenheid.

Suid-Afrika se wynbedryf is blykbaar gesond en is in vergelyking met ander wynprodusente soos Chili ‘n sterk mededinger in die wêreld ondanks die internasionale ekonomiese afswaai.

RSG berig dat die jongste makro-ekonomiese verslag deur Ekonome van Conningarth vir die Suid-Afrikaanse Wynbedryf- Inligtingsstelsels, of SAWIS, vrygestel is. Die vyfjaar verslag dek die tydperk van 2008 tot 2013.

Die uitvoerende hoof van die organisasie vir wynprodusente en kelderlede, WinPro, Rica Basson, sê die verslag dui daarop dat Suid-Afrika ‘n groot internasionale speler is, ondanks die feit dat die totale wingerdoppervlak in die land effens gekrimp het.

Die wynbedryf het in 2013 R8,5 miljard aan buitelandse valuta verdien en die breë wynbedryf het 1,2% tot die land se bruto binnelandse produk bygedra. Bykans 300 000 mense werk in die wyn- en verwante bedrywe.

Twee polisielede vas vir roof en ontvoering

Die geloofwaardigheid van die polisie het opnuut onder skoot gekom.

Dit volg na ‘n verslag van die navorsingsmaatskappy Futurefact waarin bevind is dat 76 persent van Suid-Afrikaners van mening is dat baie polisielede self misdadigers is.

Net meer as drieduisend mense het aan die meningspeiling deelgeneem.

Twee polisielede, onderskeidelik 35 en 44 jaar oud, is intussen op Pongola in die noorde van KwaZulu-Natal vasgetrek op aanklagte van roof en van ontvoering, het RSG berig.

Daar word beweer dat hulle onder ‘n groep mans was wat veiligheidswagte by ‘n winkel vasgebind, hulle in ‘n suikerrietland agtergelaat en toe die winkel gaan beroof het.

Die KwaZulu-Natalse LUR vir Gemeenskapsveiligheid en Skakeling, Willies Mchunu, het die polisie se betrokkenheid by misdadige bedrywighede skerp veroordeel.

Mchunu sè die meerderheid polisielede in die provinsie is nog steeds mense van integriteit wat baie hard werk en hy het die publiek gevra om saam met die lede te werk en diegene te ontbloot wat by misdadige bedrywighede betrokke is.

‘n Woordvoerder van sy Departement, Sipho Khumalo, sè die polisielede sal later vandeesmaand in die landdroshof op Pongola verskyn.

Verskeie polisiebeamptes van die Douglasdale polisiestasie in die noorde van Johannesburg is blykbaar gister ontwapen nadat hulle kollegas gedreig het.

Die polisielede is na bewering op ‘n sloerstaking omdat hulle ontevrede is oor beweerde rassisme by die stasie.

Die Gautengse polisiewoordvoerder, kolonel Noxolo Kweza, wou nie kommentaar lewer nie.