Etiket: Eskom

Geweld breek weer by Medupi uit

Geweld het uitgebreek tussen die polisie en stakende konstruksiewerkers van die Medupi-kragaanleg op Ellisras (Lephalale) in Limpopo, het RSG berig.

Pantservoertuie en waterkanonne is ook ingebring. Dit volg nadat polisie en werkers slaags geraak het by hostelle in die Marapong-township waar strate opnuut versper is en busse verhoed word om werkers op te laai.

Motors in die gebied is met klippe bestook en die ingang na die township is met brandende bande versper.

Sommige werkers kon egter daarin slaag om by die werk uit te kom. Die stakers het gister Eskom se aanbod om vandag vir werk aan te meld, verwerp.

Medupi-stakers terug werk toe met netwerk onder groter druk

Die Nasionale Mynwerkersunie, Numsa, sê geskorste werknemers van die Medupi-kragstasie in Ellisras (Lephalale) sal na verwagting môre terugkeer werk toe. Dié aankondiging kom te midde van groot druk op die kragleweringsnetwerk.

Eskom het Woensdagaand fase-drie beurtkrag ingestel, en sê die kragnetwerk is tans kwesbaar.

Nuus24 berig ten minste 1 500 werknemers is uit die kragstasie gesluit nadat hulle ‘n bonus vir die voltooiing van eenheid 6 geëis het.

Numsa-streekswoordvoerder, Mahlodi Modike, sê hulle sal steeds vandag met werknemers vergader om die voorstel van die werkgewer te bespreek. Sommige van die werkers het boodskappe ontvang dat hulle geskors is, terwyl ander bloot uitgesluit is.

Dié aksie het tot die staking aanleiding gegee.

Eskom en Numsa het drie dae lank onderhandel, waarna die geskorste werkers uiteindelik toegelaat is om terug te keer werk toe. Die bonuseis is egter nog nie uitgeklaar nie.

Eskom het intussen aangekondig dat Fase Twee beurtkrag van sesuur vanoggend tot tienuur vanaand hervat sal word.

Die kragvoorsiener sê die netwerk is onder druk weens opwekkingseenhede wat buite werking is. Fase Drie beurtkrag is Woensdag ingestel nadat geskeduleerde onderbrekings sedert Sondag voorkom.

Die Johannesburgse elektrisiteit-nutsmaatskappy City Power het bekend gemaak dat ‘n nuwe stelsel in werking gestel word.

Volgens die kragbeperking-stelsel sal krag na huishoudings gesny word wat elektrisiteit buitensporig gebruik. Dit sal egter slegs geld vir huishoudings met slim-meters.

Die burgemeester van Johannesburg, Parks Tau wat die loodsfase in Aspen Hills bekend gestel het, sê verbruikers sal aangemoedig word om krag tydens dié tydperke spaarsaam te gebruik.

Koue winter wag vir witgesigte

Ons mense moet nou begin oplet in die klas. Daar is baie goed wat gebeur wat op hulle eie nie regtig ‘n probleem is nie, maar sou mens na die geheel kyk is ons in vir ‘n koue winter.

Toe ek die fotos op die nuus sien van Rhodes se standbeeld was die eerste assosiasie wat my brein gemaak het met die van die beelde na Saddam se paleis bestorm is. Onthou hoe die mense met vreugde die oorwinning gevier het deur sy standbeeld om te trek. Daardie oomblik was die klimaks van ‘n stryd wat gewen is. Baie min van ons weet nou wat daar aangaan en nog minder van ons gee om, maar tog het meeste van ons al die beeldmateriaal gesien.

Die vreugde van die skare wat Rhodes se standbeeld met haat en skelwoorde vergesel het gee mens ‘n dieper realiteit teenoor die gevoel wat baie mense koester teenoor die “kolonialiste”. Ek presoonlik voel nie veel vir Rhodes nie. Myns insiens was hy ‘n tweegat, rooinek diamantsmokkelaar, maar dit is nie regtig die punt nie. Hy is nie ontroon as gevolg van ‘n dieper gesprek oor sy bydrae tot Afrika nie. Die motivering was -hy was ‘n wit kolonialis, verteenwoordigend van die wit geskiedenis. Die aantal skendings van standbeelde oral oor die land is nie na aanleiding van ‘n akademiese debat oor die individue nie, maar eenvoudig ‘n haat teenoor die mense wat verteenwoordig word deur die standbeelde.

Kyk ons na die Groot Boek, moet ons darem ook eers voor ons eie deur vee- Is hierdie standbeelde, monumente in lyn met ons Bybelse opdrag? Is dit nie net afbeeldings wat ons gemaak het op aarde om te vereer nie? Dit is immers so genoem in die 10 gebooie. Selfs wanneer Israel opdrag gee om ‘n land in te neem is die eerste ding wat hulle doen om die afgode en simbole van die vyand te vernietig. Is Paul Kruger ons goue kalf? Moet ons nie dalk self al die monumente en standbeelde verwyder nie? Ek wil nie eers raak aan al die simboliek van sekere geheime organisasie in ons volk se stanbeelde en monumente nie!

Bogenoemde kan seker ‘n redelike debat op sy eie wees, maar ek vermoed die rede waarom ons so emosioneel raak oor ons standbeelde is omdat dit ons sn is. Simboliek, reg of verkeerd, is ons eie. Dit is ‘n stukkie onthou van hulle wat voor ons hierdie stryd baklei het. Ek glo nie Sunette het haarself vasgeketting aan Oom Paul se standbeeld omdat sy hom aanbid nie, ook heel moontlik nie omdat sy dink al sy besluite was reg nie- Ek vermoed Sunette het haar gaan vasketting aan daardie “bietjie van ons” wat nog oor is. Daardie hoop van ‘n volk met waarde en karakter. ‘n Volk van Naam.

Hoe wis jy ‘n volk uit? Daar is seker baie maniere, maar die regering van RSA behoort ‘n prys te wen vir hulle subtiele vernietiging van ‘n volk deur die volk self. Maak dit in die eerste plek “nie cool” om deel te wees van die volk nie en die kinders sal self wegskram. Vervang hulle waardestelsel met vrye keuse en promiveer ‘n identiteit-lose lewe as hooftstroom terwyl jy agteraf jou eie kultuur en tradisies gesond hou. Twee dekades later sit jy met ‘n volk wat mekaar verskeur. Al wat oorbly is om die voetspore in die sand weg te vee wat dien as herinnering aan wat hulle eintlik is. Breek hulle standbeelde af, verander hulle straatname en ontken hulle bydrae.

Ek kom terug na die klein jakkalsies wat die wingerd verniel. Met of sonder Oom Paul se standbeeld gaan brood my nog dieselfde kos. Of ek in Verwoerdlaan of Mandela-laan ry gaan ek nog dieselfde verkeer kry. Vanaand word nog ‘n Boer vermoor en ek gaan more nogsteeds my snooze knoppie druk om 5 minute langer te slaap. Nie een van hierdie goed gaan my lewe direk raak nie. Sunette kan nie elke dag aan Oom Paul vasgeketting wees nie- vanaand kan iemand gaan en die beeld verwoes. Haar lewe sal aangaan.

Dit is hierdie kultuur van gemaklik wees om klein goedjies te verloor wat op die einde van die dag gaan lei tot ‘n hele identiteit van ‘n volk wat gaan verdwyn. Dit is ‘n simbool van oorwinning oor die wit gesigte as jy op Rhodes se standbeeld sit wat verskuif word. Wat het Mugabe hier kom doen? Was dit nie Malema wat laas vir hom gekuier het nie? Hoe lank het die wit gesigte oor?

Kom ons draai die waarheid op sy maag. Gaan ons volk oorlog maak as hulle Oom Paul se standbeeld verwoes? Nee. Gaan ons die wapen opneem as hulle die Voortrekker monument platslaan? Nee. Gaan ons alles wat ons het opgee, gesin, huis en beroep om ‘n rebelle oorlog te begin voer in die land oor ‘n paar Boere wat op plase vermoor is? Nee. Gaan ons die gerief van ons huis en ons gemeenskap verruil om in ‘n volkseie gebied te gaan woon? Nee.

Die realiteit my liewe mense is dat hulle elke liewe monument kan afbreek in die land en geen haan sal daarna kraai nie. As ons na die duisende Boere se moorde nog nie weerstand gebied het nie, sal ons dit wragtig nie doen vir ‘n standbeeld nie. Baie mense dink grondhervorming sal ‘n tipe weerstand laat onstaan, maar ek weet van meer as een plaas wat baie soetjies hervorm is en geen haan of buurman het daarna gekraai nie.

Die sukses van die revolusie (wat nog steeds aan die gang is) is dat hulle ‘n klomp klein gevegte elke dag wen sonder om dit as ‘n geheel te erken. Elke dag is nog een wit gesig armer of meer dood as die vorige dag. Elke dag is daar ‘n klein stukkie van ons waarde, geskiedenis of bestaan wat weggeneem word in skole, in die werkplek in die gemeenskap. Dit is klein goedjies wat op hulle eie nie pla nie tot mens dit in geheel begin sien. Die waarheid is dat elke dag wanneer jy opstaan is ons volk ‘n klein bietjie armer as die vorige dag.

Wat Rhodes se storie verskillend maak is die openbare vertoning wat daarmee saamgegaan het. Mugabe wat in die publiek erken hy wil nie wit gesigte sien nie. Met ander woorde die subtiele kleiner aksies begin nou oorspoel in meer publieke vertonings van mag. En enige iemand wat dit verstaan behoort bekommerd te raak…

Wat hou dit vir ons in?

Ek vermoed in die nabye toekoms gaan ons al meer sulke publieke vertonings van mag sien. Ek vermoed die “wit gesig haters” besef ons het geen behoefte om weerstand te bied nie. Moenie skrik as daar skielik al meer grond beset word nie, monumente, standbeelde vernietig word en of ander soorteglyke aksies van direkte magsvertoning gaan plaasvind nie. Die regering sal sekerlik die heeltyd diplomaties bly en hierdie aksies selfs kritiseer, maar die realiteit sal wees dat daar nou momentum is om die geskiedenis van die kolonialis saam met die “kolonialis” uit te wis. Ek vermoed meer “wit gesgite” sal hulle werk verloor en ons kan selfs op die uitkyk wees van meer van ons mense wat geviktimiseer word.

Die van u wat Game of Thrones gekyk het sal die woorde “Winter is coming” ken. Ek glo dat ons ‘n koue winter kan verwag. Binnekort gaan die stakings weer begin en elke jaar is die eise groter en die geweld meer, brandstof word al duurder, kos word duurder, krag word duurder, mense word armer. Die ekonomie lyk nie goed nie. Moeilike tye…

Al die bogenoemde kan nog hanteer word, maar die een ding wat ons nie gaan wen nie, die een faktor wat hierdie land oornag op sy kop kan laat draai is Eskom. Sonder krag sal hierdie land nie dae kan oorleef met die chaos nie. Dit is die een ding wat die “wit gesigte” uit hulle huise sal dwing en ook die enigste ding.

Dinge lyk partykeer nie asof hulle iets met mekaar uit te waai het nie, tog is simboliek maar altyd ‘n bliksem. Die idee dat die hele Eskom netwerk ineen kan stort, is nie meer so vergesog soos ‘n paar jaar terug nie. Sou dit gebeur, sal dit die einde wees van elektrisiteit in RSA vir ‘n baie lang tyd. Die ironie hiervan kom by ‘n klein stukkie detail. Die eerste dorp in die Suidelike halfrond, selfs voor Londen, om elektriese straatligte te gebruik was Kimberley, 2 Septemeber 1882. In daardie tyd was daar ‘n jong Engelsman besig om die diamantvelde van Kimberley om te keer en sou hy later een van die rykste besighede in die wêreld begin en daar sou selfs vir hom ‘n standbeeld opgerig word. Mens kan nie help om te wonder of die ligte wat Rhodes sien aankom het, nie ook dalk saam met hom gaan afgaan in die lang koue winter voor ons nie…

Vannermerwe

Tesourie gaan fondse van wanbetalende munisipaliteite terughou

Die Nasionale Tesourie sê hy gaan die oorbetaling van fondse aan munisipaliteite terughou weens hulle versuim om Eskom en ander diensverskaffers te betaal.

Die Tesourie, wat verantwoordelik is vir die bestuur van Suid-Afrika se nasionale regeringsfinansies, het gesê dat die aanhoudende versuim deur sommige krediteure om binne 30 dae te betaal neerkom op finansiële wanbestuur.

Munisipaliteite skuld volgens ‘n verklaring deur die Tesourie vir Eskom en water-verskaffers miljarde rande.

Die weerhouding van fondse aan soveel as 60 munisipaliteite wat Eskom en addisionele krediteure R9 miljard skuld is reeds vanaf 20 Maart 2015 van krag.

Die besluit is geneem weens die versuim om hul finansiële verpligtinge na te kom “en Eskom en ander dienslewering krediteure te betaal in ooreenstemming met artikel 65 (2) van die Wet op Munisipale Finansiële Bestuur, 2003 (MFMA, Wet No. 56 van 2003)”.

Artikel 216 (2) van die Grondwet bepaal dat die Nasionale Tesourie die oordrag van fondse aan ‘n staatsorgaan wat aanhoudend hul finansiële verpligtinge minag, mag staak.

“Munisipaliteite, was op 31 Desember 2014, aan Eskom R9 miljard verskuldig,” het die Tesourie gesê. Munisipaliteite skuld Waterrade verder R3.6 miljard, volgens die Tesourie.

In Februarie, het die Minister van Openbare Ondernemings, Lynne Brown, gesê dat die regering planne beraam om agterstallige skuld in te vorder.

Eskom se Tsotsi bedank

Die voorsitter van Eskom se raad, Zola Tsotsi, het bedank.

Die voorsitter van die Landbank en voormalige raadsvoorsitter van die SAUK, dr Ben Ngubane sal as voorsitter van Eskom waarneem ná die bedanking van Zola Tsotsi.

Eskom het na ‘n laatnagvergadering bevestig dat daar ooreengekom is dat Tsotsi in belang van die maatskappy en die land, bedank.

Tsotsi is daarvan beskuldig dat hy onbehoorlik opgetree het. Hy het vroeër die maand vier senior uitvoerende lede, insluitende Eskom se bestuurshoof, Tshediso Matona, geskors.

Eskom sê in ‘n verklaring die besluit oor Tsotsi se bedanking is geneem sodat die raad kan fokus op die toekoms en dringende kwessies wat aandag moet kry. Die kragvoorsiener het gesê dat die besluit vriendelik geneem is.

Ngubane het Tsotsi bedank vir sy diens aan die kragvoorsiener die afgelope jare.

Tsotsi se bedanking kom te midde van ‘n ondersoek na bewerings van wangedrag wat teen kom gemaak is.

Intussen het Eskom berigte ontken dat daar vir ‘n landwye kragineenstorting voorberei word.

‘n Energie-ontleder, Chris Yelland, sê totdat die bykomende kragstasies voltooi is, sal beurtkrag voortduur.

Die verskaffer sê die energievoorraad bly steeds onder druk, wat die rede is waarom hy ‘n simulasie-toets gedoen het genaamd, Exercise Breaking Dawn.

Sommige media het berig dat dit ‘n aanduiding is dat die maatskappy homself staal teen ‘n onafwendbare krisis.

Die Presidensie het intussen groot kommer uitgespreek oor opmerkings in die Mail en Guardian verlede week wat aan Tsotsi, toegedig is.

Volgens die koerant het Tsotsi gesê hy het ‘n opmerking deur die president by ‘n sosiale geleentheid, dat hy na goeddunke moet handel rakende Eskom, as ‘n opdrag vertolk.

Die Presidensie sê in ‘n verklaring die betrokke minister sal besluit of ‘n saak onder die president se aandag gebring behoort te word, en hom dan daaroor inlig. Besluite word deur die monister geneem en nie die president nie.

Beurtkrag tap miljarde van ekonomie

Eskom se beurtkrag kos die SA ekonomie tussen twintig en tagtig miljard rand per maand.

Dit is volgens ‘n voorlegging wat die Departement van Openbare Ondernemings vandag aan die Parlement maak.

Eskom se raad gaan na verwagting ook vandag op ‘n spesiale vergadering oor die toekoms van sy voorsitter, Zola Tsotsi besluit.

Die vergadering by Megawatt Park kom te midde van berigte dat Eskom se voormalige uitvoerende hoof, Tshediso Matona sy skorsing ook vandag in die Arbeidshof gaan betwis. Tsotsi het vroeër aangekondig dat Matona en drie ander senior bestuurders gevra is om hul poste te ontruim.

Intussen word berig dat werkers by die Medupi-kragaanleg met ‘n een dag lange staking besig is. Die staking gaan na bewering oor swak lewenstoestande en hoër lone.

Eskom gerook deur swart bemagtigingsmaatskappye

RSG berig dat kragtariefverhogings nie die astronomiese stygende kostes by Eskom sal dek nie.

Die Kaapse Kamer van Handel en Nywerheid sê dit is onwaarskynlik dat tariefverhogings Eskom sal kan red indien daar nie aandag gegee word aan kostes wat oënskynlik handuitgeruk het nie.

Die president van die Kamer, Janine Myburgh, sê ‘n kwart van Eskom se opwekkingsvermoë is van lyn af vir instandhouding of herstelwerk, maar die koste styg nog steeds.

Myburgh sê primêre energiekoste, hoofsaaklik steenkool, het in die laaste ses jaar van 19 miljard rand tot 70 miljard rand opgeskiet.

Sy sê Eskom betaal na bewering tot vier keer meer as die standaardtarief vir steenkool van sekere swart bemagtigingsmaatskappye.

‘n Energie-ontleder, Ted Blom, sê Eskom se koste skiet die hoogte in omdat hy van sy grondstowwe van maatskappye in swart beheer moet aankoop.

Die opposisie het die Nasionale Energiereguleerder intussen gevra om enige verdere tariefverhogings vir Eskom vir die jaar af te keur.

NERSA het bevestig dat Eskom besig is om ‘n aansoek voor te berei om prysvasstellings te heropen wat die weg sal baan vir nog verhogings in kragtariewe.

Die opposisie sê hulle sal die Minister van Finansies skriftelik nader om hom te vra dat hy die aansoek van die hand wys.

Indien die aansoek goedgekeur word, sal die tariewe op 1 April met tot 23 persent styg.

Eskom spook die afgelope tyd om die ligte aan te hou en sy kredietgradering is tot rommelstatus verlaag na die skorsing van vier van sy uitvoerende hoofde.

Eskom se kredietgradering na rommelstatus aangepas

Eskom se internasionale kredietgradering is tot sogenaamde rommelstatus afgegradeer.

Die graderingsagentskap Standard en Poor’s wat ook aan die kragverskaffer negatiewe vooruitsigte gegee het, sê die skorsing van die uitvoerende hoof en nog drie senior uitvoerende beamptes het tot minder vertroue in Eskom se korporatiewe beheer en sy kredietprofiel gelei.

Die status van BB+ word volgens S&P as die “hoogste spekulatiewe graad deur markdeelnemers” beskou. Karim Nassif, hoofkredietontleder, het gesê vertroue in die maatskappy se korporatiewe bestuursreëlings en sy kredietprofiel het afgeneem.

Eskom se vorige S&P-gradering was BBB-.

Eskom word ook deur ‘n finansieringstekort van tot 200 miljard rand tot 2018 in die gesig gestaar.

Die agentskap meen daar is ‘n “risiko rakende die regering se ondersteuningsplan, en dat Eskom se bedryfsprestasie nog nie gestabiliseer het nie weens stygende koste en die baie beperkte marge van opwekkingskapasiteit in Suid-Afrika nie”.

Tshediso Matona, Eskom se uitvoerende hoof, Tsholofelo Molefe, finansiële direkteur, Dan Morokane, groepkapitaalhoof, en Matshela Koko, tegnologiehoof, is verlede week geskors hangende ‘n ondersoek.

Sommige ontleders meen egter die agentskap se graderings het meer met politiek as werklike ekonomiese kwessies te make.

Verlede week het Goldman Sachs in New York die aankoop van Russiese effekte aanbeveel ten spyte dat die S&P Rusland se kredietgradering laer aangepas het weens ‘n “sukkelende ekonomie”.

Eskom het intussen vir ‘n bykomende styging van sowat tien persent in kragtariewe gevra. Die Kaapse stadsraad het aan die nuusagentskap Reuters gesê die voorgestelde styging van 9,5 persent sal bykomend tot die 12,9 persent wees wat reeds goedgekeur is.

Indien die tweede styging goedgekeur word, sal dit neerkom op ‘n styging van 22,7 persent in elektrisiteit vir die 2015/2016 geldjaar.

Eskom gebruik gas om ligte aan te hou

Die maatskappy Sunbird Energy wat in Australië genoteer is, het ooreengekom om gas aan Eskom te verskaf in ooreenstemming met die kragverskaffer se planne om eerder gas te gebruik om sy kragopwekkers aan te dryf as diesel.

Eskom moes die afgelope tyd swaar steun op sy diesel-aangedrewe turbines om die ligte aan te hou, het RSG berig.

Sunbird sê sy Ibhubesi gasprojek in Suid-Afrika sal Eskom se Ankerlig kragstasie in Atlantis vir tot 15 jaar van 30 miljard kubieke voet gas voorsien.

Ankerlig gebruik diesel sedert dit in 2007 gebou is.

Sunbird sê die verskaffing van gas aan Ankerlig sal Eskom in staat stel om aansienlike besparings met sy brandstofkoste te bereik.

Eskom-bonusse buitensporig

Dit blyk dat tien van Eskom se senior amptenare verlede jaar ‘n bonus van miljoen rand elk ontvang het benewens hulle salarisse van meer as drie miljoen rand elk.

Die minister van Openbare Ondernemings, Lynne Brown het in reaksie op ‘n geskrewe vraag in die parlement dié astronomiese vergoedings vir ‘n sukkelende instelling bekend gemaak.

Die onthulling is gemaak te midde van verdere omstredenheid oor ‘n ondersoek na Eskom wat deur die voorsitter van Eskom se raad, Zola Tsotsi gelei sal word.

Politieke partye dring aan op ‘n onafhanklike ondersoek.

Verlede week het Tsotsi onverwags aangekondig dat Eskom se bestuurshoof en drie senior bestuurslede geskors is.

Opposisiepartye het intussen aangedui dat die Openbare Beskermer, Thuli Madonsela genader sal word om dringend in te gryp omdat Eskom self betrokke gaan wees by die ondersoek na sy probleme.

Eskom het Maandag mediaberigte ontken dat Tsotsi, homself ‘aan hoof geplaas het’ van ‘n subkomitee van Eskom se raad en dat hulle volmag gaan hê om ondersoekers aan te stel.

News24 het berig dat Tsotsi en die komitee net ‘n ‘oorsigrol’ gaan speel.

Opposisielede sê dit is duidelik dat Eskom die totale ondersoek wil orkestreer terwyl dit in landsbelang is dat ‘n behoorlike, onafhanklike ondersoek gedoen word.

Beurtkragdiesel maak naeltegnikus en tandarts stinkryk

Ná ‘n week van hoë drama by Suid-Afrika se kragvoorsiener waarin vier senior amptenare geskors is, het nog skokkende onthullings na vore gekom.

Die maatskappy het selfs nie geskroom om ‘n swart tandarts en ‘n swart naeltegnikus aan te stel om diesel te verskaf vir sy kragopwekkers nie.

Dit beteken dat dié soort verskaffers reusewinste gemaak het uit beurtkrag.

Volgens die Sunday Times, was die tandarts, Dr Maxine Kekana, en skoonheidsdeskundige, Monica Nkosi, onder die verskaffers om brandstof ter waarde van R200 miljoen aan Eskom te lewer.

Kekana se maatskappy Kekoil en Nkosi se firma Kamoso is twee verskaffers wat Eskom gebruik van tyd tot tyd ondanks die feit dat kontrakte met groot olieverskaffers, insluitend PetroSA gesluit is.

Die koerant berig dat die twee vroue nuwelinge was in die energie-sektor en dat hul maatskappye nie voldoen het aan Eskom se breë-gebaseerde swart ekonomiese bemagtigingskriteria toe hul kontrakte met Eskom gesluit is nie.

Kekana het bevestig dat sy diesel aan Eskom voorsien en dat sy ‘n tandarts van beroep is, maar het daarop aangedring dat sy nie die enigste verskaffer is nie. In ‘n brief aan die koerant het sy gedreig met regstappe as die koerant haar naam of die naam van haar maatskappy publiseer.
 
Nkosi, die naeltegnikus, het ook bevestig sy Eskom van diesel voorsien, maar het gesê sy “het nie iets soos ‘n formele kontrak nie”.

Zola Tsotsi, voorsitter van Eskom het vroeër aangekondig dat Tshediso Matona, uitvoerende hoof geskors is, sowel as drie senior bestuurders en gesê ‘n volledige onafhanklike ondersoek sal van stapel gestuur word.

Eskom-skorsings veroorsaak skokgolwe

In reaksie op die skorsing deur die voorsitter van die Eskomraad, het graderingsagentskappe hul “kommer” oor die gebrek aan bestendigheid van kragvoorsiening te kenne gegee.

Die voorsitter van die Eskomraad, Zola Tsotsi het aangekondig dat die kragverskaffer se uitvoerende hoof, Tsediso Matona, en nog drie uitvoerende hoofde Donderdag geskors is.

Suid-Afrika gaan tans onder ‘n kragkrisis gebuk weens Eskom se beroerde bestuur, oorbodige uitgawes en swak beplanning. Eskom stuur daarbenewens ook op ‘n finansiële krisis af.

Die Minister van Openbare Ondernemings, Lynne Brown, het intussen bevestig dat sy die skorsings by Eskom goedgekeur het.

Brown sê die President en sy adjunk is oor die besluit ingelig. Brown sê sy is vol vertroue dat die ondersoek na Eskom sal help om al die vrese oor die bestuur van die kragverskaffer te besweer.

Opposisielede eis dat Eskom se vorige raadslede en uitvoerende hoofde ingesluit word by die ondersoek weens “historiese probleme” by Eskom wat ondersoek moet word.

Die vakbond NUM het die skorsing van vier uitvoerende beamptes gekritiseer. Die vakbond is ontevrede dat hulle nie geraadpleeg is nie.

Die NUM het gesê hy sal enige omkeerstrategie steun wat verseker dat die stemme van die werkers deur die maatskappy ter harte geneem word.

Die NUM se hoofsekretaris, Frans Baleni, het die skorsings as skokkend bestempel, en gesê die raadsvoorsitter, Zola Tsotsi, is in ‘n onbenydenswaardige posisie geplaas.

Volgens Baleni beteken die skorsings dat die bestuur ineengestort het. Hy sê hulle sou verwag het dat die voorsitter van die Raad van Eskom eerder in die pad gesteek moes gewees het.

Die ondersoek sal fokus op die swak prestasie van aanlegte, vertragings in die totstandkoming van die nuwe generasie aanlegte, die hoë koste van energie-opwekking en kontantvloeiprobleme.

“Ek glo dat hierdie krisis en die skorsings by Eskom het alles te doen met massiewe kostes en tydsoorskryding by Medupi, Kusile en Ingula,” het die energiedeskundige Chris Yelland getwiet. “Suid-Afrikaners moet hulleself gereed maak vir aankondigings deur die Eskom-raad oor ‘n massiewe verdere koste-oorskryding by Medupi en Kusile in die dae wat voorlê.”

Beleërde Eskom wil van wittes ontslae raak

Eskom wil die aantal wit ingenieurs in sy diens verminder deur 1 081 ingenieurs en 2 179 wit ambagsmanne af te dank, volgens ‘n verslag deur ‘n arbeidskenner Jan de Lange in die Sondagkoerant Rapport.

Die nuwe regeringsriglyne vereis dat die beleërde Eskom, wat slegs met regstellende aksie uitblink, hierdie twee belangrike poskategorieë transformeer om “heeltemal die nasionale en plaaslike demografie te weerspieël” teen 2020.

Sowat 6 530 mense, van wie 30% of 1 786 wit is, beset tans poste in die “professionele en middel-bestuur” by Eskom.

Dit is meestal ingenieurs.

Van die 21 372 “tegnies geskoolde” werknemers by Eskom is 4 487 of 21% wit. Teen 2020 sal sowat 2 179 wittes die kragvoorsiener moet verlaat.

‘n Eskombestuurder het aan Rapport gesê twee jaar gelede is Eskom ook deur die vinnige transformasie-gogga gebyt wat tot rampspoedige gevolge gelei het. “Dit sal katastrofies wees as ons regstellende aksie teikens nou lei tot die vervreemding van mense wie se vaardighede ons nodig het.”

Eskom: Elektrisiteit sal dié week ook sukkel

Eskom het Dinsdag aangekondig dat elektrisiteitsvoorsiening vir die res van die week onder druk sal bly.

“As enige van ons kragopwekkers ingee, sal ons beurtkrag moet instel,” het Khulu Phasiwe, woordvoerder van Eskom, gesê. Hy het die publiek versoek om elektrisiteitsgebruik te beperk.

“Ons doen alles in ons vermoë om die kragopwekkers wat tans gediens word, weer in gebruik te stel,” het hy gesê.

Eskom het Maandag aangekondig dat die nuwe Medupi-kragstasie in Limpopo vir die eerste keer elektrisiteit gelewer het. Dit kom vanaf die eerste van die kragstasie se ses eenhede.

Die eenheid sal na verwagting in Junie elektrisiteit begin verskaf aan die nasionale netwerk.