Stellenbosch: status quo word gehandhaaf met ‘gelyke status vir Afr en Eng’

Die snelle verengelsing van die Universiteit van Stellenbosch is vir die oomblik gestuit nadat ‘n raadsvergadering gisteraand besluit het om die rektor en Engelssprekende dosente se voorstel om Engels die “hooftaal” te maak met ‘n “oorweldigende meerderheid” van 21 stemme teen drie verwerp het. Twee lede van die raad het buite stemming gebly. Die status quo sal gehandhaaf word met Afrikaans en Engels wat albei as doseer- en voertale behou word. Die volledige mosie lui soos volg:

1. Die Raad van die Universiteit Stellenbosch het kennis geneem van die konsep-dokument van die Bestuur van die Universiteit Stellenbosch wat op 12 November 2015 bekendgemaak is. Verder bevestig die Raad sy ondersteuning ten opsigte van die mosie van die Uitvoerende Komitee van die Raad – UK(R) – aangeneem op 15 November 2015.

2. Vir sover die konsep-voorstel en verklaring van die Bestuur die amptelike Taalbeleid van die Universiteit Stellenbosch (US) raak, verklaar die Raad die volgende:

2.1 Die Raad bly verbind tot die Taalbeleid soos aanvaar op 22 November 2014 en die interpretasie daarvan deur prof Wim de Villiers in sy inhuldigingsrede: “Stellenbosch is nie ‘n Afrikaanse universiteit nie; Stellenbosch is nie ‘n Engelse universiteit nie; Stellenbosch is nie ‘n isiXhosa universiteit nie; Stellenbosch is ‘n meertalige Suid-Afrikaanse universiteit – een van min in hierdie kategorie, wat bitter nodig is in ‘n land met 11 amptelike tale”.

2.2 Die Raad verklaar onomwonde dat taal nooit enige hindernis mag wees vir enige student wat voorgraads of nagraads aan die US wil studeer, en nie óf Afrikaans óf Engels magtig is nie. Daarom versoek die Raad die Bestuur om met die oog hierop die nodige meganismes verder uit te bou en deurlopend te monitor. Indien dit sou beteken dat die Engelse akademiese aanbod die gestelde teiken oorskry, sal dit die ondersteuning van die Raad geniet.

2.3 Tegelykertyd verklaar die Raad dat dit nie ten koste mag wees van die ooreengekome minimum teiken vir die Afrikaanse aanbod nie. Die Raad versoek dat óók die Afrikaanse voorgraadse akademiese aanbod nog verder verhoog sal word. Die Raad bevestig hiermee dat die Universiteit se meertalige aanbod as ‘n strategiese bate vir US beskou word en as ‘n kompeterende voordeel uitgebou moet word.

2.4 Wat die administratiewe en kommunikasie-taal aan die US betref, besluit die Raad dat taal nooit uitsluitend mag wees vir studente en personeel nie. Die Raad aanvaar dat, soos tans, amptelike dokumente en kommunikasie daarom in Afrikaans sowel as in Engels beskikbaar sal wees. Studente, personeel en die publiek sal steeds aangespreek word in die taal van hul voorkeur, hetsy Afrikaans of Engels en indien moontlik ook isiXhosa.

2.5 Wat die voertaal van vergaderings en byeenkomste aan die US en in universiteitskoshuise betref, versoek die Raad dat dit onderling gereël word met die oogmerk om niemand uit te sluit nie.

3. Die Raad beskou die groeiende diversiteit in die studente-demografie aan die US as ‘n groot bate vir sowel die akademiese as persoonlike vorming van die studente wat kies om aan die US te studeer. Die Raad sal daarom saam met Bestuur kreatief wil bly dink hoe onderlinge begrip en waardering vir almal verbonde aan die US bevorder kan word, en die verrykingspotensiaal van die diversiteit maksimaal ontsluit kan word.

Intussen gaan die pro-Engelse agitasie op die kampus egter voort. In vandag se Media24-koerante verskyn ‘n rubriek van prof. Amanda Gouws waarin sy haar steeds uitspreek ten gunste van die aanvaarding van Engels as enigste doseertaal. Sy beweer dat studente wat in Afrikaans studeer, “Afrikanerbagasie” het en die eerste is om die land te verlaat waar hulle elders geredelik verengels:

Die kinders van ouers wat so op Afrikaanse onderrig aandring, is die eerstes wat die land verlaat as hulle afstudeer het en skielik in die openbare en die privaat sektor agterkom dat hul Afrikanerbagasie (let wel, nie die taal nie) hul kniehalter. In ’n ander land is hulle bereid om hul taal op te gee.

Ons moet ons kinders vir ’n globale wêreld grootmaak. Dit is ’n wêreld waarin almal ten minste in Engels moet kan funksioneer.

Gouws hou ook, strydig met die amptelike taalbeleid, informele opnames in haar klasse om te bepaal of die meerderheid ten gunste van Engels is, waarna sy in Engels klas gee. Sy skryf:

In my tweedejaarsklas van ongeveer 300 studente het ek in die eerste lesing gevra hoeveel in Engels onderrig wil word. Dit was ongeveer 80%, alhoewel net 60% Engelssprekend was. Die studente het gekies. Die res het die tolkdiens slegs een week gebruik. Wat die studente wil hê, is gehalteonderrig wat hulle vir ’n globale wêreld – hier ter lande of oorsee – voorberei.

PRAAG het gister ‘n petisie met 455 name van skrywers, kunstenaars, sportmense en lede publiek wat ten gunste van Afrikaans as voertaal is, aan die rektor en die raad van die Universiteit van Stellenbosch gestuur om in ag te neem by sy besluit. Dít, asook ander insette, het waarskynlik die deurslag gegee – in weerwil van die rektor en meer as 200 Stellenbosse dosente wat die universiteit wil verengels.

PRAAG sal later vandag ‘n verklaring uitreik waarin die besluit verwelkom word, maar op die herverafrikaansing van dié instelling aangedring word.

Open Stellenbosch woedend oor US-besluit

Die studente-aktivistegroep Open Stellenbosch het intussen hulle woede uitgespreek oor ‘n raadsbesluit om nie die US se taalbeleid aan te pas nie.

‘n Woordvoerder van die groep Khule Duma sê dit is ‘n verwerping van transformasie by die Universiteit.

Duma sê hulle wil ‘n nuwe taalbeleid hê, aangesien die huidige een Engelse uitsluit.

Duma beweer die bestaande taalbeleid beperk swart studente se deelname aan aktiwiteite by die Universiteit omdat hulle slegs Engels praat.

Duma het gesê die rede waarom Engelse studente gevra het vir ‘n verandering in die taalbeleid van die instelling, is omdat swart studente misluk as gevolg van hul “stryd met Afrikaans”, die universiteit se belangrikste taal van onderrig.

Daar is twee Engelstalige universiteite binne bereik van hierdie klein groepie klaers te wete UK en UWK, maar klaarblyklik is dit ‘n beleid van die US om swartes en Engelse studente met beurse te lok.

“Die rede waarom ons ‘n einde aan hierdie taalbeleid eis, wis omdat dit swart studente van deelname [in akademiese aktiwiteite] weerhou want hulle kan nie verstaan wat gesê word in die klas nie.

“Dit is duidelik dat die raad ‘n kans vir die universiteit om vorentoe [en] te beweeg met versnelde transformasie verwerp.”

Bainsvlei-moordverdagtes toon geen berou

Die moordverhoor van drie swartes Fana Ntshedi, Motsamai Bitterbos en Jackie Louw het Maandag in die Bloemfonteinse hooggeregshof begin.

Hulle staan tereg op die dubbelmoord op die Swanepoel-egpaar van Bainsvlei in Januarie vanjaar.

Bitterbos se suster, Katrina Matthys het Maandag getuig dat die beskuldigdes die aand voor die moorde by haar oorgeslaap het, iets wat hulle nooit vantevore gedoen het nie.

Sy was die staat se eerste getuie en is nie deur die verdediging gekruisondervra nie, aangesien hulle eers met hul kliënte wou konsulteer.

Die Swanepoels se familiewoordvoerder, Danie Marais, sê dit is duidelik dat die verdagtes geen berou toon oor hulle dade nie.

Marais het gesê teen hierdie tyd moes hulle al nagedink het oor wat hulle gedoen het, maar klaarblyklik het dit nie gebeur nie en dis is hartseer.

Streng veiligheid in Parys vir klimaatsberaad

Streng veiligheidsmaatreëls geld in die Franse hoofstad, Parys, waar 149 ander staatshoofde vir die klimaatsonferensie, CoP, byeen is, nadat Parys onlangs deur Moslemterreur getref is.

Die Verenigde Nasies se spitsberaad oor klimaatsverandering, die grootste diplomatieke byeenkoms tot nog toe, sal ook deur Edna Molewa, minister van omgewingsake, en president Jacob Zuma bygewoon word.

Die beraad wat vandag begin, se doel is om ‘n ooreenkoms te bereik om die vrystelling van kweekhuisgasse te verminder.

Geen ooreenkoms blyk egter in die vooruitsig te wees nie, nadat ‘n Amerikaanse dokument uitgelek het.

Wetenskaplikes sê die gemiddelde temperatuurstyging wêreldwyd moet tot minder as twee grade Celsius beperk word, maar hul weermodelle blyk omstrede te wees.

Volgens berigte het die Amerikaanse minister van buitelandse sake, John Kerry gesê geen ooreenkoms sal Amerika wetlik verplig om sy kweekhuisgasvrystellings te beperk nie.

Die dokument wat uitgelek is, maak dit duidelik dat die VSA nie sal toegee nie. Amerika eis ook dat die verdeling tussen sogenaamde ryk en arm lande verander moet word.

Nywerheidslande het in die verlede aanspreeklikheid vir klimaatsverandering aanvaar.

Amerika sê só ‘n skeiding is kunsmatig, omdat ontluikende lande binnekort die grootste oortreders van kweekhuisgasvrylatings gaan wees.

Kerry het verlede week Indië uitgesonder as die land wat waarskynlik ‘n “uitdaging” vir klimaatsveranderingsgesprekke in Parys inhou, maar nooit China by die naam genoem nie.

Die Indiese hoofstad verdonker onder tans die besoedeling van steenkool. Hulle beoog om 1,5 miljard ton steenkool jaarliks te lewer teen 2020, dubbel die huidige uitset.

En as daar een ding is wat Westerse lande saamsnoer, is dit dat steenkool uitgefaseer moet word.

Ongelukkig is dit nie iets wat Indië, reeds die derde grootste besoedelaar in die wêreld, gaan oorweeg nie.

“Dit getuig van ‘n koolstofimperialisme,” het die Indiese regering gekla.

Die polisie moes Sondag traangas inspan om omgewingsaktiviste uiteen te jaag. Hulle het byeengekom ondanks ‘n verbod op openbare protes.

Die groep aktiviste beywer hulleself vir ‘n beperkings op mensgemaakte vrystellings in die atmosfeer.

Caledonrivier droog amptelik op

Die Caledon-rivier het amptelik opgedroog en gevolglik is Ficksburg, Clocolan en Marquard in die Oos-Vrystaat sonder water.

Munisipale bestuurder vir die Setsoto-munisipaliteit, Tshepiso Ramakarane het aan OFM-nuus vertel dat die situasie hulle nie onkant gevang het nie, en dat dit te verwagte was gegewe die gebrek aan reën.

Hy sê verder die munisipaliteit is in verbinding met die departement van water en sanitasie en dat daar verskeie gebeurlikheidsplanne in plek is.

Dit sluit in die ontplooiing van watertenks vanaf nabygeleë Senekal, en die vrystelling van water uit die Lesotho hoogland.

Gautrein-tegnici werk deurnag na ongeluk in Pretoria

Tegnici het deurnag gewerk om Gautreinverkeer te herstel, nadat ‘n wegholvragmotor Saterdag in Pretoria deur ‘n keermuur gebars het.

‘n Trein kon net betyds voor die aankomende vragmotor rem en sodoende ‘n groter tragedie verhoed. ‘n Stuk betonheining is ook meegesleur in die ongeluk.

Een van die twee Gautrein-spoorlyne is beskadig is toe die sementmenger beheer verloor het.

Die treindiens tussen die Pretoria- en die Hatfield-stasie het die hele naweek stilgestaan en passasiers is per bus tussen stasies vervoer.

Die Gautrein se ander roetes word nie geraak nie.

Die Gautrein-bestuursmaatskappy sê op sy Twitter-blad dat alhoewel die kragtoevoer na een van die twee spoorlyne tussen die Hatfield- en Pretoriastasies herstel is, pendelaars steeds van busse moet gebruik maak.

Dit sal hul reistyd met ‘n paar minute verleng.

Nederland verdubbel asiel-huisvesting

Nederland sal die aantal beddens en skuilings vir tienduisende Moslemasielsoekers verdubbel.

Dit volg na ‘n ooreenkoms met die plaaslike owerhede om meer plek te maak vir die instroming van Moslems, het AFP berig.

Sowat 24.000 plekke sal beskikbaar wees vir mense wat reeds verblyfreg in die land ontvang het, het amptenare Vrydag gesê.

Nog 42.500 blyplekke sal geskep word vir nuwe sogenaamde asielsoekers. Sowat 46.000 mense word reeds in skuilings gehuisves in Nederland.

‘n Totaal van ongeveer 60.000 vlugtelinge sal na verwagting teen die einde van die jaar die land binnegekom het.

Asielansoeke het verlede jaar met 87% gestyg.

Premier Rutte het egter aan verslaggewers vroeër hierdie week gesê: “Ons moet die vloei van immigrante na Europa stuit. Ons kan nie voortgaan op die huidige vlak nie…”

Hy is aangehaal deur die Financial Times waar hy verklaar het dat “die eerste stap is om seker te maak die grense beheer word”.

“Soos ons almal weet van die Romeinse Ryk, groot ryke kom tot ‘n einde as die grense nie goed beskerm word nie,” het hy gesê.

Die houtwerkdruipeling sit anti-Afrikaanse veldtog in VK voort

Swart studente lei die stryd teen wit heerskappy wat inheemse bevolkings uitsluit, het Julius Malema Woensdagaand voor die Oxford-universiteit se debatsvereniging, verklaar.

Malema toer tans deur Brittanje waar hy met ryk Britse sakeleiers vergader het oor hoe om Afrikaans by hoër instellings die nekslag toe te dien.

Die rooi nar, sal soos sy voorloper Nelson Mandela, Chatham House, een van Brittanje se gesaghebbendste dinkskrums, ook toespreek om sy internasionale aansien te verhoog.

Die EFF-leier se boodskap is soortgelyk aan die van die getalarm Open Stellenbosch wat Afrikaans by US wil afskaf.

Onder “wit heerskappy” – lees Afrikaans – word “swartes glo opvoeding geweier sodat hulle ‘n bron van goedkoop arbeid kon wees” aldus Malema.

Sy boodskap was besonder goed teen Afrikaans gefokus vir ‘n houtwerkdruipeling en Netwerk24 het oudergewoonte uitgebreid daaroor berig:

“Suid-Afrika moet nie ‘n tuiste vir rassiste wees nie. En ons gaan nie om verskoning daarvoor vra nie. Diegene wat weier om berou te toon, moet dit weet.

“Ons glo daar is in Suid-Afrika plek vir almal. Maar ons kan nie aanhou om wit bevoorregting ten koste van swart mense te beskerm nie.”

Malema, wat ‘n noue verhouding met Winnie Madikizela-Mandela het, het gesê oudpres. Nelson Mandela het die Vryheidsmanifes verloën toe hy en Madikizela-Mandela geskei het omdat hy in ‘n huis gaan woon het wat wittes aan hom geskenk het.

“Om te kla dat Mandela die struggle verloën het, is sinloos. Hy het geweet die struggle is onvoltooid. Hy het dit vir ons gelos. Ons sal dit klaar maak. Ons gaan nie ‘n kompromie aangaan nie.” Hy het aan die gehoor gesê sy party wil nie wit heerskappy met swart heerskappy vervang nie.

“Ons wil die waardigheid van die kontinent herstel en Afrika as ‘n gelyke vennoot in die wêreldekonomie en internasionale politiek posisioneer.

“Ons wil hê Afrika moet soos Europa wees. Ons wil nie hê Europa moet Afrika as sy onderdaan behandel nie. Afrika se tyd is nou,” het Malema gesê.

Malema het die dooie Cecil John Rhodes opgerakel as ‘n toonbeeld van die onverkwiklike rasseskeiding waarmee sy soort glo worstel. Hy is egter deur se Rhodes se klasgenote met ope arms verwelkom, ‘n voorreg wat wit Britte van die werkersklas nie beskore is nie.

M-Net soek nie witmense nie

Die betaal TV-kanaal M-Net het sy besluit om slegs swart, bruin en Indiër kandidate toe te laat om vir internskappe aansoek te doen, verdedig.

Die bestuurshoof van M-Net, Yolisa Phahle sê die internskap-program sal die kandidate toelaat om vaardighede te bekom om op ‘n gelyke voet met hulle wit kollegas mee te ding vir werksgeleenthede.

Volgens Phahle vereis die wet dat hulle hindernisse tot indiensneming verwyder om alle kandidate die geleentheid te gee om te werk.

‘n Klag sal glo aanstons deur belanghebbendes by die Menseregtekommissie ingedien word omdat M-Net teen witmense diskrimineer.

Franse leier na Moskou om front teen ISIS te bou

Frankryk het die voortou geneem op die globale politieke toneel met President Francois Hollande se besoek aan Moskou Donderdag.

Sy gesprek met die Russiese president Vladimir Poetin kan lei tot nuwe verwikkelinge in die streek nadat die twee ooreengekom het om terroriste se olie-inkomste te teiken.

Hollande wil konsensus bou teen ISIS in beide Sirië en Irak, na aanleiding van die terreuraanvalle in Parys op 13 November wat 130 mense se dood gekos het en honderde beseer het.

As sodanig, is sy ontmoeting met Poetin Donderdag ‘n belangrike stap in die rigting van ‘n verdraagsame beleid teenoor Rusland.

Wetgewers van Duitsland se regerende partye het die week vergader om te bespreek hoe Berlyn bystand aan Frankryk in die stryd teen die Islamitiese Staat kan verleen.

Dit volg insgelyks na die dodelike terreuraanvalle in Parys.

Hollande, het Woensdag Duitsland se hulp gevra toe kanselier Angela Merkel hom in die Franse hoofstad besoek het. Sy het toe onderneem om “spoedig” op die versoek te reageer.

Lede van die Duitse Bundestag se konserwatiewe blok en diegene van die sentraal-linkse Sosiaal Demokrate is genooi om ‘n vergadering by te woon om die aangeleentheid te bespreek.

Die Franse en Duitse leiers het elk ook ‘n pienk roos by die ander huldeblyke vir die slagoffers van die Parysaanvalle in die Place de la Republique geplaas.

Hollande het ook met die Italiaanse eerste minister, Matteo Renzi, in Parys vergader voordat hy na Moskou gevlieg het.

Sy veldtog word aan bande gelê deur die uitval tussen Rusland en Turkye oor die Russiese vegvliegtuig wat vroeër die week afgeskiet is.

Ontleders meen dat Turkye met Washington se goedkeuring die Russiese tuig afgeskiet het nadat hulle die Russe in ‘n lokval gelei het. CNN het intussen na ISIS-terroriste in hul nuusberigte begin verwys as “amptenare van die Islamitiese Staat”.

Die Turkse president Erdogan en sy gesin baat glo uit die inkomste van gesteelde olie wat hulle by ISIS teen ‘n afslag koop.

Volgens berigte is ‘n Israeliese kolonel Yusi Oulen Shahak glo ontmasker as deel van ISIS.

Frankryk het hom beroep op ‘n resolusie wat bepaal dat lidlande van die Europese Unie (EU) militêre bystand aan Frankryk moet verleen ná die aanvalle in Parys op 13 November toe 130 mense dood is in ‘n golf aanvalle waarvoor ISIS aanspreeklikheid aanvaar het.

Hollande het egter volgehou dat die verkose Siriese president geen rol moet speel in ‘n “oorgang” nie, en dat Rusland as spreekbuis vir Siriese belange moet optree.

Duitsland het vandag ingestem om militêre hulp te verleen aan Frankryk met ondersteuning vir ‘n uitgebreide lugveldtog teen die “moorddadige bende” na die Franse president se besoek.

Deelname sal insluit dat tussen vier en ses Tornado-verkenningsvliegtuie toegerus met spesiale infrarooikameras wat vyandige posisies sal kan opspoor, gestuur word sowel as ‘n fregat om die Charles de Gaulle, die Franse vliegdekskip in die Middellandse See, te beskerm.

Duitsland sal ook hervullingsvliegtuie vir Franse tuie beskikmaar maak, het Henning Otte, verdedigingswoordvoerder vir die Duitse kanselier Angela Merkel se Christen-Demokratiese Unie, aan joernaliste gesê.

Rusland het met die ontmoeting die Turks-Amerikaanse plan om ‘n vliegspergebied oor Sirië aan te kondig, gekelder.