Kategorie: Suider-Afrika

Suid-Afrikaanse nuus, d.w.s. sowel nuus uit Suid-Afrika én Suider-Afrika.

Swak matriek-uitslae vandag bekend

Swak matriekuitslae sal na verwagting Dinsdag bekend wees.

Die gehalteversekeringsliggaam Umalusi het vroeër bekend gemaak dat die 2015-matrikulante swakker gevaar het as die vorige jaar.

Matrieks wat nie deurgekom het nie, kwalifiseer vir aanvullende eksamens of ‘n hermerk vir die vakke waarin hulle gedink het hulle beter in sou vaar.

Die slaagsyfer is voorheen kunsmatig hoog gehou deur ‘n beleid om punte aan swart leerlinge wat nie Engels of Afrikaans praat as hulle eerste taal nie, toe te ken.

Die matriekslaagsyfer hoogtepunt was 78,2% in 2013.

Verlede jaar het dit afgeneem tot 75,8%, en na verwagting sal dit met nog 5% daal in 2015.

Die minister van Basiese Onderwys Angie Motshekga sal die matriekuitslae en slaagsyfer by die Vodacom-ouditorium in Midrand aankondig.

Die departement hoop om kennis van Engels op te gradeer.

Basiese onderwys se woordvoerder, Elia Mhlanga het gesê die daling is verwag om twee redes: Die toename in die standaard van vraestelle en die feit dat dit die tweede keer is dat eksamens vir die nuwe kurrikulum geskryf word.

Professor Sarah Gravett, dekaan van die Fakulteit Opvoedkunde aan die Universiteit van Johannesburg, het gesê die fiksasie met die slaagsyfer is ‘n vermorsing van tyd.

“Die slaagsyfer of aantal mense wat geslaag het beteken niks.

“Wat belangrik is, is die aantal mense wat toelatingsvakke [soos wiskunde, fisiese wetenskap en rekeningkunde] slaag,” het sy gesê.

Mielieprys styg verder

Suid-Afrika se mielieprys het Maandag sy rekord opwaartse kurwe in 2016 voortgesit.

Te midde van toenemende kommer oor die droogte en die swak rand, raak die druk op voedselvoorsiening al hoe groter.

Die Maart-kontrak vir witmielies, swart landelike inwoners se stapelvoedsel, was 2,6 persent duurder op ‘n rekordprys van R4781.00 per ton.

Dieselfde termynkontrak vir geelmielies het met 1,8 persent tot R3677.00 per ton gestyg.

Die Minister van Landbou, Bosbou en Visserye, Senzeni Zokwana sê indien die droogte aanhou, kan die land gedwing word om teen Mei of Junie mielies in te voer.

‘n Landbou-ekonoom Johan Willemse, verbonde aan die Universiteit van die Vrystaat, het gesê die winteroes is 5 miljoen ton minder as wat nodig is.

“Dit is ‘n ernstige situasie … die prys van witmielies het reeds verdubbel. Nog ‘n probleem is dat in 2016-2017 sal daar nie genoeg witmielies wees nie. Mense sal nie genoeg kos hê nie en mieliemeel sal duurder wees,” sê Willemse .

“Boere sit met groot verliese. Hulle kan nie krediet kry om nuwe gewasse aan te plant nie sodat ons met die risiko opgesaal word om ‘n invoerder van graan te word”.

Suid-Afrika het reeds verlede jaar witmielies van Zambië en Meksiko ingevoer.

Senekal: Lokasiebewoners drink riool weens waternood

Terwyl dele van die land toenemend onder waterbeperkings gebuk gaan met die droogtekrisis wat vererger, het die gemeenskap van Senekal in die Vrystaat reeds vir weke al geen watertoevoer nie.

Die situasie het so drasties geraak, dat verslae van lokasiebewoners wat rou rioolwater drink na vore gekom het.

Die uitwerking van die droogte het selfs daartoe gelei dat ‘n boer glo selfmoord gepleeg het.

Volgens waarnemers baklei lokasiebewoners nou oor water en jaag diere weg van drinkwater om hul dors te les.

Die waternood is besig om te vererger, met boorgate en krane wat heeltemal opdroog het. Die regering doen ook nie veel om inwoners by te staan nie.

Die Setsoto Munisipaliteit, wat verantwoordelik is vir Senekal en die omliggende gebied, het nie gereageer op navrae oor die droogte nie.

Boere in die gebied het water uit hul boorgate aan die lokasie voorsien, maar hulle sê hulle sal dit nie kan volhou nie, aangesien talle boorgate reeds opgedroog het.

Standard Bank skors voorste ekonoom oor ‘rassistiese ondertone’

Standard Bank het Maandag een van sy voorste ekonome, Chris Hart, geskors na ‘n omstrede twiet oor die land se swart regering.

“Standard Bank het mnr Chris Hart geskors hangende ‘n ondersoek na die gebeure rakende sy kommentaar op Twitter op Sondag 3 Januarie. Die ondersoek sal gedoen word in ooreenstemming met gevestigde prosedures van die bank en sy wetlike verpligtinge,” het die bank in ‘n verklaring gesê.

“Standard Bank het hom gedistansieer van die uitlatings van mnr Hart, en sal die uitslag van die ondersoek kommunikeer sodra die proses sy loop geneem het.”

Hart, wat ‘n internasionale beleggingstrateeg by Standard Bank is, het glo ‘n “rassistiese” twiet gestuur wat deur anti-wit sosialemediagebruikers oor die naweek aangegryp is.

Hart het Sondag getwiet: “Meer as 25 jaar nadat apartheid beëindig is, word die slagoffers steeds meer tesame met ‘n sin van eiegeregtigheid en haat teenoor minderhede …”

Hy het later om verskoning gevra en gesê sy twiet was bedoel om gelees te word in die konteks van die stadige ekonomiese groei.

Die twiet is op Twitter en Facebook deur anti-wit gebruikers aangegryp. Die anti-wit bende het dadelik ‘n beroep op Standard Bank gedoen om Hart af te dank weens die “rassistiese ondertone” in sy twiet.

Maandag het Standard Bank geswig voor die aanslag deur Hart se twiet te veroordeel en bygevoeg dat dissiplinêre optrede teen hom ingestel sal word.

Intussen is die sake teen die geskorste DA-lid, Penny Sparrow, besig om op te hoop. Sparrow het op Facebook na swart mense as “ape” verwys, in reaksie op rommel wat op Durban se strande agtergelaat is.

Die ANC-jeugliga in KwaZulu-Natal het dit veroordeel en sê hulle beplan om ‘n saak by die Menseregtekommissie aanhangig te maak.

Die provinsiale woordvoerder, Mkhuseli Sondzaba, sê rassisme hoort nie in die moderne Suid-Afrika nie. Dit volg nadat die DA ook strafregtelike aanklagte teen haar gebring en haar lidmaatskap opgeskort het.

Die hoof van die jeugliga, Collen Maine sê intussen dit is geen toeval dat Sparrow ‘n lid van die DA is nie. Hy sê die liga sal alle Suid-Afrikaners wat in die demokrasie glo, mobiliseer om teen mense soos Sparrow op te tree.

#pennysparrow: MGK’s slaan vroeg toe met rasherrie oor swart strande

MGK’s (maatskaplikegeregtigheidskrygers) het gisteraand op Twitter toegeslaan met die eerste rasherrie van die jaar, rondom kommentaar deur ‘n Natalse eiendomsagent, Penny Sparrow, oor Durban se strande wat deur swartes oorgeneem en met vullis bestrooi is. Sy het die kommentaar op haar Facebookblad gelewer, waarvan ‘n skermskoot viraal op Twitter versprei het. In haar Facebookplasing noem Sparrow die swartes op die strande “ape” (monkeys) wat “op Oujaarsaand en Nuwejaarsdag op openbare strande en dorpe losgelaat word en ooglopend geen opvoeding het nie dus om hulle los te laat is om enorme vullis en probleme en ongemak vir ander te verwelkom”.

pennysparrow_kommentaar

Nie lank daarna nie het MGK’s haar op Twitter van rassisme beskuldig en gemeen dat “sy nie op die Afrika-vasteland hoort nie”. Die antiblanke kleurlingmeningskrywer Eusebius McKaiser was voor in die koor en wou ook nie Sparrow se “verskoning” agterna aanvaar nie. Ene Jonathan Levin het die toon van ‘n daaropvolgende heksejag aangegee deur te sê dat sowel sy as die 15 mense wat die “hou van”-knoppie op Twitter gedruk het, vervolg behoort te word.

Vanuit die DA, oftewel die ANC Lite soos dié party deesdae genoem word, het beide Helen Zille en Mmusi Maimane hul skok oor Penny Sparrow se uitlatings uitgespreek en dit veroordeel.

Maimane het gesê dat uitlatings soos dié deur Sparrow “strafbaar gemaak moet word”.

Penny Sparrow het blykbaar die plasing van haar Facebook verwyder maar teen dié tyd was dit te laat want MGK’s het dit reeds oral versprei. Omdat sy vir die eiendomsagentskap Eskel Jawitz werk, is dreigemente onmiddellik van stapel gestuur om haar te laat afdank. Sparrow het probeer om “om verskoning te vra” deur die volgende verklaring op haar Facebookprofiel te plaas.

I apologize for my statement I made in reply to a statement i read about the dirty beaches on new years day. I did not mean it to be a personal insult to anyone. It was a statement I made in reply to comment on how littered the beaches and streets were on New Years Day . I’m sorry if you have taken it personally .its not meant to be a personal thing. If you read it properly you would have seen I’m not Racial , in fact I help underprivileged people of all races . please accept my apology I certainly didn’t mean to anger you.

Haar verklaring is op die oomblik dat dié berig geskryf is reeds 1722 kere gedeel, wat ‘n aanduiding gee van die belangstelling wat daar op sosiale media in dié eerste rasseherrie van 2016 heers.

Afgesien van bedekte en onbedekte dreigemente van geweld deur sommige swart Twittergebruikers, kan verwag word dat ‘n grootskaalse heksejag teen dié Natalse eiendomsagent gevoer gaan word. Groot druk word reeds op haar werkgewer, Eskel Jawitz, geplaas om sy verbintenis met haar permanent te beëindig. In reaksie het Herschel Jawitz, die HUB van Eskel Jawitz aan die media gesê:

“Sparrow is sedert November nie meer by die maatskappy nie, maar het die firma se embleem op sosiale media gebruik. Haar uitlatings het die maatskappy se reputasie skade aangedoen en sy moet tot verantwoordelikheid geroep word.

Ons sal elke vorm van optrede neem wat nodig is, waaronder strafregtelike, siviele of ander klagtes om dit verwyder te kry of om haar stil te maak. Ons beskou dit as baie ernstig, as ‘n baie ernstige saak.”

Hittegolftoestande duur voort

Hittegolftoestande sal na verwagting van môre af in die grootste deel van die Noord-Kaap, Vrystaat en Noordwes voorkom.

Droë toestande duur rampspoedig voort in die sentrale deel van die binneland, met uitermatige hoë temperature.

Maksimum temperature van tot 44 grade Celsuis word vir Upington voorspel, terwyl Bloemfontein en Kimberley ook van môre af behoorlik gaan sweet met temperature van 40 grade Celsius en hoër.

Dieselfde toestande word ook in die grootste deel van Noordwes verwag. Volgens Rossouw sluit dit dele soos Vryburg, Rustenburg, Klerksdorp en Potchefstroom in.

Rekordtemperature gaan dié week voorkom en tot Donderdag voortduur, waarna laer temperature in die lae dertigs verligting kan bring in die Noord-Kaap en Vrystaat, sê hy. Teen Vrydag behoort hoë temperature in Noordwes ook te daal.

Rossouw waarsku mense om waar moontlik uit die son te bly, gereeld water te drink en hulself koel te hou in die bloedige hitte. Dit geld veral vir bejaardes en kinders.

ANC-minister smeek Oos-Kaapse munisipaliteite om Eskom-betalings

Die ANC-minister van openbare ondernemings, Lynn Brown, smeek in ‘n onlangse verklaring munisipaliteite in die Oos-Kaap om Eskom te betaal. “Dit is onaanvaarbaar vir burgers om gedurende dié seisoen te ly,” sê sy. “Munisipaliteite moet verantwoordelikheid aanvaar en diegene met uitstaande skuld moet Eskom onmiddellik nader om uit te vind hoe hulle die uitstaande skuld kan vereffen.”

Die minister se opmerkings geskied ongeveer ‘n dag nadat inwonwers van vier munisipaliteite in die Oos-Kaap, wat Eskom gesamentlik R173 miljoen skuld, kragonderbrekings ervaar het.

Eskom het verklaar dat hy die kragonderbrekings gedurende spitstye vir nege uur per dag ingestel het, as ‘n uiterste maatreël nadat daar geen reaksie op sy aanmanings om te betaal was nie.

Eskom het egter later die kragonderbrekings opgeskort nadat die Oos-Kaapse premier Phumulo Masualle tussenbeide getree het, en ‘n “aansienlike deel” van die skuld in Eskom se rekening inbetaal is.

‘n Woordvoerder van die elektrisiteitsmaatskappy, Khulu Phasiwe, wou nie sê presies hoeveel daar aan Eskom oorbetaal is nie, maar dit behels glo “miljoene rand”. Hy het bygevoeg dat daar nog ‘n betaling teen die einde van die maand gemaak sal word.

“Ons sal hulle by daardie ooreenkoms hou. Dis nou hulle verantwoordelikheid,” sê Phasiwe.

Indien die volgende betaling nie teen 31 Desember in Eskom se rekening verskyn nie, sal inwoners van die vier munisipaliteite weereens aan beurtkrag tydens spitstye (tussen 6vm en 9vm, 12nm en 2nm, en tussen 5nm en 9nm) onderwerp word.

 

Binnelandse sake sukkel om toestroming by SA grense te hanteer

Die departement van binnelandse sake het gister gereageer op klagtes dat hy nie meer die toestroming by ons landsgrense kan hanteer nie deur te sê dat “vertragings te wagte kan wees”. Sedert die begin van die vakansieseisoen is 130 000 reisdokumente reeds “verwerk”.

Vanweë die groot aantal mense wat na verskeie bestemmings reis, gaan hulle noodwendig tyd in toue deurbring maar “die departement doen alles wat hy kan om doeltreffendheid by grensposte te verseker”.

‘n Sekere Mayihlome Tshwete van die dept. van binnelandse sake “weet nie hoeveel” mense op Kersdag deur die grensposte sal beweeg nie maar meen dat die nodige maatreëls getref is om enige gebeurlikheid te hanteer.

“Ons het gebeurlikheidsplanne om daardie volumes te hanteer,” sê hy.

Onlangs is berig dat ‘n swanger vrou inderhaas hospitaal toe geneem moes word nadat sy vier ure lank by die Beitbruggrenspos moes toustaan. Volgens die swart nasionalis en tans woordvoerder van die inkomstediens, Sandile Memela, “is doeanepersoneel opgelei om prioriteitsreisigers te hanteer”.

“Amptenare is opgelei om reisigers te identifiseer wat prioriteitsaandag verg soos swanger vrou, kinders en oumense.

Die inkomstediens en binnelandse sake sê dat hul samewerkingsprogram om prosesse te bespoedig en strenger grensbeheer in te stel, geslaagd is.

‘n Groot klomp Zimbabwiërs stroom ook oor die grens om inkopies in die grensdorp Musina te gaan doen.

Bob glo deur paleisrewolusie vervang

Die leier van die opposisie in Zimbabwe, Morgan ­Tsvangirai, het Maandag gesê die president is deur ‘n paleisrewolusie vervang.

Met pres. Robert Mugabe (92) se instemming het sy vrou, Grace, glo intussen ongemerk as staats­hoof oorgeneem. Grace Mugabe (50), lei Zanu-PF se vroueliga.

“Grace Mugabe het met ‘n paleisrewolusie oorgeneem en die regering het nie ‘n vinger verroer om die krisis af te weer nie.

“Zimbabwe word deur ’n leierskaps­krisis bedreig. Niemand in die regering dink aan oplossings vir die land se uitdagings nie omdat almal se aandag gevestig is op die vraag wie die moeë man as stuurman van die skip gaan opvolg,” het die MDC-leier verklaar in sy jaarafsluitingsrede.

Mugabe, wat aanstaande jaar 92 word, is al vir 35 jaar aan bewind, klaarblyklik sonder dat sy vele termyne die Angelsaksiese pers kwel.

Sy aanstelling as staatshoof in 1980 is as ‘n triomf deur Brittanje voorgehou. Hy het sy land intussen in die grond bestuur.

Zimbabwe beplan ook om die Chinese yuan as wettige betaalmiddel te aanvaar in ruil vir skuldafskrywing ter waarde van sowat $40 miljoen.

China is die grootste belegger in Zimbabwe. Zimbabwe se minister van finansies, Patrick Chinamasa het die stap aangekondig.

Suid-Afrikaanse rand en die Amerikaanse dollar is tans die dominante geldeenhede.

Twee tieners vermis by Heroldsbaai

Twee tieners word vermis nadat hulle vanoggend by Heroldsbaai naby George deur branders van rotse af geslaan is.

‘n Polisiewoordvoerder, Malcolm Pojie, sê die voorval het by ‘n plek wat plaaslik as Voëlklip bekend staan, gebeur.

Pojie sê ‘n 29-jarige man en twee 14-jarige seuns het gaan visvang toe hulle deur branders van die rotse afgeslaan is.

Die man kon daarin slaag om na veiligheid te swem. Die twee seuns, onderskeidelik van Kimberley en George het egter onder die water verdwyn.

Pojie sê die see is baie rof in die Voëlklip omgewing en hy het vakansiegangers gemaan om die gebied veiligheidshalwe te vermy.