Mielieprys styg verder

Suid-Afrika se mielieprys het Maandag sy rekord opwaartse kurwe in 2016 voortgesit.

Te midde van toenemende kommer oor die droogte en die swak rand, raak die druk op voedselvoorsiening al hoe groter.

Die Maart-kontrak vir witmielies, swart landelike inwoners se stapelvoedsel, was 2,6 persent duurder op ‘n rekordprys van R4781.00 per ton.

Dieselfde termynkontrak vir geelmielies het met 1,8 persent tot R3677.00 per ton gestyg.

Die Minister van Landbou, Bosbou en Visserye, Senzeni Zokwana sê indien die droogte aanhou, kan die land gedwing word om teen Mei of Junie mielies in te voer.

‘n Landbou-ekonoom Johan Willemse, verbonde aan die Universiteit van die Vrystaat, het gesê die winteroes is 5 miljoen ton minder as wat nodig is.

“Dit is ‘n ernstige situasie … die prys van witmielies het reeds verdubbel. Nog ‘n probleem is dat in 2016-2017 sal daar nie genoeg witmielies wees nie. Mense sal nie genoeg kos hê nie en mieliemeel sal duurder wees,” sê Willemse .

“Boere sit met groot verliese. Hulle kan nie krediet kry om nuwe gewasse aan te plant nie sodat ons met die risiko opgesaal word om ‘n invoerder van graan te word”.

Suid-Afrika het reeds verlede jaar witmielies van Zambië en Meksiko ingevoer.

VSA lewer rekordmielie-oes

Die volhoubare produksie van witmielieverbouing in Suid-Afrika noodsaak bogemiddelde opbrengste en ‘n witmielieprys wat die totale produksiekoste dek. Hiermee saam is dit noodsaaklik dat uitvoerpryse nie onder die gelykbreekproduksiekoste per ton daal nie.

Wêreldvoedselpryse sal egter vanjaar tot die laagste vlak sedert 2010 daal omdat die VSA se mielievoorraad aan die begin van Maart die grootste­ in 28 jaar was.

Die VSA is die wêreld se grootste produsent van dié landbouproduk.

Die VSA se departement van landbou het verlede week bekend gemaak dat die land se mielieboere in die nuwe seisoen 36 miljoen hektaar sal aanplant.

Die wêreld se graanskure is vol wat ‘n daling in internasionale­ graanpryse voorspel.

Oorvoorsiening sal Suid-Afrikaanse graanpryse negatief raak weens die daling in VSA-pryse. Tans ondersteun die laer oesskatting en ’n swakker rand plaaslike pryse.

Amerikaanse mielieboere het die afgelope twee seisoene rekordoeste behaal, wat pryse met meer as 20% teenoor afwaarts gedruk het.

Internasionale sojaproduksie het ook ’n hoogtepunt bereik en die Amerikaanse­ regering verwag dat sy binnelandse produsente hierdie lente ook meer as voorheen sal plant.

Amerika se mielievoorraad is tans 11% hoër as dieselfde tyd verlede jaar en ook op die hoogste vlak sedert 1987.

China se voorraad is ook vandeesmaand­ deur die Verenigde Nasies met 13 miljoen ton opwaarts aangepas na 95 miljoen ton.

Suid-Afrika se plaaslike pryse het in weerwil van ’n sterker rand en laer Amerikaanse pryse hoër as die internasionale indeks gesluit, maar die plaaslike prys sal waarskynlik aanstons die VSA se pryse navolg.

Voedselprysskok wag op verbuikers

eggsSuid-Afrika se verbruikers kan tot 50 persent meer vir mieliemeel, vleis en pluimveeprodukte betaal met mieliepryse wat in die nuwe jaar die hoogte ingeskiet het as gevolg van lae voorraad, ‘n swakker rand en die olieprysstyging, het ontleders gesê.

Die jongste data toon dat die land se beskikbare witmielievoorraad 23 dae van die vraag kon dek aan die einde van November – af van 37 dae aan die einde van Junie – as gevolg van droë weerstoestande.

Die voorraad van geel mielies, wat hoofsaaklik gebruik word as voer, het van 42 dae vyf maande vroeër tot 30 dae gedaal.

Ontleders het gesê dit veroorsaak ‘n paniek in die mieliemark, wat daartoe lei dat meulenaars teen hoër pryse opgaar.

Die nuutste Absa Agri Trend-analise van die mark vir November toon die droogte in Noord-Wes sal voortgaan om opwaartse druk op mieliepryse te sit .

Thys Grobbelaar, ‘n ontleder by Senwes , het gesê die swakker rand en die droë weer was die grootste bekommernis vir mielieprodusente .

Suid -Afrika het ook ‘n aansienlike tonnemaat mielies na Botswana, Zambië en Namibië uitgevoer.

Hy beraam dat witmieliepryse met tussen 47 persent en 50 persent toegeneem het in die afgelope jaar.

Witmieliepryse het verlede jaar van R2 050 per ton gestyg in Januarie tot sowat R3 000 per ton op die oomblik.

Voedselprodusente sal in die knyptang gevang word, want hulle kan nie eensydig eindprodukpryseverhoog nie weens verbruikerweerstand het Grobbelaar gesê .

“Verbruikers sal seker ‘n alternatief vir mieliemeel vind en kies vir goedkoper stysel soos rys of aartappels.”

Hy het gesê die prys van eiers, melk, vleis, hoenders en ander vleisprodukte kan ook verhoog as gevolg van die toename in die geelmielieprys .

Grobbelaar het gesê verbruikers sal die impak van die prys onmiddellik en vir die res van die jaar voel.

“Die verswakking van die rand het ook ‘n groot rol in die voedsel prysstygings gespeel. Dit bly ‘n bron van kommer.”

Kevin Lovell, SA Pluimveevereniging se uitvoerende hoof, het gesê die mielieprys sal nie net ‘n uitwerking op die prys van voer hê nie, maar dit sal ook ‘n groot impak op die pluimveebedryf se internasionale mededingendheid hê, omdat die pryse van mielies elders in die wêreld val, waar gewasse floreer.

Hy het gesê geelmielies verteenwoordig ongeveer 65 persent van die produksiekoste van ‘n lewendige voël en ongeveer 50 persent van die finale produksiekoste.