DA wil Eskom-wanbetalers in Vrystaat help

Die DA in die Vrystaat gaan ‘n regsmening inwin om te voorkom dat kragtoevoer na drie munisipailiteite in die provinsie afgesny word.

Dit volg nadat Eskom gewaarsku het dat die krag na die Ngwathe, Dihlabeng en Maluti-a-Phofung munisipaliteite teen 12-uur vanmiddag afgesny word as R736 miljoen in agterstallige skuld nie betaal is nie, het RSG berig.

Dit sluit dorpe soos Parys, Betlehem, Clarens, Harrismith en Heilbron in.

‘n Woordvoerder van Eskom, Anthony Scott sê die munisipaliteite het geen reëlings vir die volgende ses tot 18 maande getref nie en kan ook nie hulle huidige rekeninge betaal nie.

Scott sê die afsny van die kragtoevoer is die laaste uitweg, nadat dit reeds tot 31 Augustus en daarna tot 30 September uitgestel is.

Verskeie samesprekings is ook met die provinsiale regering gevoer.

Westinghouse vat Eskom aan oor ‘politieke inmenging’

Westinghouse, ‘n Amerikaans-Japanse kernkragmaatskappy het Maandag ’n tweede hofgeding teen Eskom aanhangig gemaak.

Die toekenning van die Koeberg-vernuwingskontrak aan die Franse maatskappy Areva is in die spervuur.

Westinghouse het Maandag hofstukke by die Suid-Gautengse hooggeregshof ingedien waarin hy die hof versoek om die kontrak van R4,2 miljard wat Eskom in Augustus aan Areva toegeken het, nietig te laat verklaar.

Die kontrak behels lewering van nuwe stoomopwekkers in die twee kernreaktors. Die stoomopwekkers moet vervang word na ‘n ontwerpleeftyd van 30 jaar.

Die stoomopwekkers se leeftyd kan nog langer uitgerek word weens die hofgeding wat die veiligheidsrisiko’s ook verhoog.

Die reaktors het in 1984 en 1985 in bedryf gekom en moet dus in 2014 en 2015 vervang word, maar vertragings met die toekenning van die kontrak en die hofsaak beteken dat die stoomopwekkers eers in 2018 vervang sal kan word.

Westinghouse voer aan dat die kontrak “deur politieke inmenging” aan Areva toegewys is. Bewerings van omkopery is ook in die hofstukke genoem.

Die ramp by die Foekoesjima-kernaanleg in Japan het intussen duisende mense in Tokio Dinsdag die strate laat invaar. Die aanleg is deur Westinghouse ontwerp.

Daar heers fel kritiek teen die regering se skuif om weer twee van Japan se kernreaktors aan te skakel.

Meer as 16,000 aktiviste het in die Japannese hoofstad betoog teen die 10 September-besluit om twee reaktors by die Sendai-aanleg weer te begin.

Suid-Afrika se semistaatsinstellings bereik maksimumskuldvlakke

Net soos in die Oekraïne en vele ander lande, was een van die oogmerke van die revolusionêre beweging in Suid-Afrika nog altyd om staatsbates te stroop of, altenatiewelik, om hulle gratis tydens “privatisering” te bekom. Die sakekoerant Business Day berig dat die lenings van semistaatsinstellings nou min of meer die maksimum getref het op ‘n totaal van R466 miljard.

Die staat kan nie verder sulke lenings waarborg sonder om sy eie kredietgradering in die gedrang te bring nie. Die staat self skuld reeds R1,4 triljoen rand, wat dus die totale skuldlas op naby aan R2 triljoen te staan bring.

Volgens ‘n tesourie-amptenaar sluit die R466 miljard nie verdere waarborge in wat die regering aan Eskom sal moet verskaf as deel van sy nuwe “befondsingspakket” wat vroeër vandeesweek deur die Tesourie aangekondig is nie. Daardie besonderhede sal eers aanstaande maand bekendgemaak word as die mediumtermynbegrotingsbeleid in die parlement ter tafel gelê word.

Met die groot salarisse en vermorsing wat semistaatsinstellings kenmerk, is die verhouding tussen hul inkomste en skuldvlakke besig om te versleg. Hulle “vreet” aanmekaar kontant en sal daarom nog fondse of waarborge van die staat benodig. Daar word beraam dat die inkomstemarge van staatsbeheerde maatskappye vanaf 3,3% in 2013-14 tot 1% in 2015-16 gaan daal. Die verhouding van hul skuldlas tot inkomste sal na verwagting oor dieselfde periode styg vanaf 69,4% tot 73%.

Terwyl die Suid-Afrikaanse Lugdiens onder die Nasionale Party-bewind altyd ‘n wins gewys het en deur amptenare met middelklassalarisse bestuur is, het die salarisse van ANC-kaders wat sedertdien na dié maatskappy ontplooi is die hoogte ingeskiet en maak SAL of SAA soos dit deesdae eentalig op Engels bekendstaan, verliese van miljarde rande.

Min of meer die helfte van die semistaatsinstellings, waaronder die Suid-Afrikaanse Lugdiens, South African Express en die Suid-Afrikaanse Poskantoor is, soos ‘n Tesourie-amptenaar dit gestel het, “in die rooi”. Ook die Sentrale Energiefonds is blykbaar daarheen op pad.

Die meeste semistaatsinstellings het slegs 60% van hul prestasiedoelwitte oor die afgelope jaar behaal, terwyl die orgie van besteding deur hoë amptenare met vet salarisse en duur Duitse motors toeneem.

In Junie vanjaar het die verkope van Mercedes-Benz, die weeldemotorvervaardiger, in Suid-Afrika met 30% toegeneem, wat ‘n aanduiding is van waarheen sommige fondse gekanaliseer word.

Volgens die tesourie beskik staatsondernemings oor inkomste van R260 miljard per jaar, vergeleke met die staat se belastinginkomste van R810 miljard. Daarteenoor beskik hulle oor rentedraende skuld van R467 miljard teenoor die staat se totale skuld van R1,4 triljoen. Besteding aan infrastruktuur deur semistaatsinstellings beloop R110 miljard teenoor die staat se R104 miljard. Hul totale batewaarde is ongeveer R1 triljoen maar die netto batewaarde is slegs R374 miljard, wat beteken dat die sektor in sy geheel tegnies bankrot is.

Die opbrengs op kapitaal in dié maatskappye is naby aan nul of negatief, wat die druk op die staat om hulle te privatiseer, laat toeneem.

Tydens privatisering kan verwag word dat die oligarge wat reeds die groot maatskappye in Suid-Afrika se privaatsektor beheer, asook buitelanders, die staatsmaatskappye teen ‘n appel en ‘n eie sal bekom. Van die mynmaatskappye wat byvoorbeeld steenkool aan Eskom voorsien, of “konsultante” vanuit Brittanje wat dienste aan die staatsondernemings verskaf, is reeds besig om hulle te melk en sodoende miljarde te verdien waarvoor die belastingbetaler uiteindelik sal moet vergoed.

Gedurende die twintigste eeu het die grootste deel van Afrikaners hul afgesloof om dié staatsondernemings op te bou, wat in 1994 tydens die revolusie aan die ANC en SAKP oorhandig is.

Eskom: Kragagterstand sal nog 5 jaar duur

Die kragreus Eskom het gewaarsku dat dit tot vyf jaar kan neem om die agteruitgang in sy aantal kragstasies om te keer, het RSG berig.

Die kragvoorsiener se waarnemende uitvoerende hoof, Collin Matjila, sê die beskikbare energiefaktor sal eers teen 2019 tot bo 85 persent styg.

Matjila het aan die Parlement se Energiekomitee gesê die eerste eenheid by die nuwe Medupi-kragstasie in Limpopo sal na verwagting op 24 Desember vanjaar, ná ‘n vertraging van drie jaar, begin krag lewer aan die nasionale netwerk.

Die tweede kragstasie, Kusile in Mpumalanga sal vroeg in 2016 begin krag lewer. Matjila sê hulle het verskeie eise ingedien teen kontrakteurs by Medupi vir die nie-lewering van dienste.

Dit is ook gedeeltelik die rede vir die stygende koste.

Johannesburg Water gaan watertenks in ‘n aantal voorstede beskikbaarstel nadat kragprobleme by Randwater se Eikenhof-pompstasie tot ontwrigtings in watervoorsiening gelei het.

‘n Woordvoerder van Johannesburg Water, Millicent Kabwe, sê Randwater het die kragprobleem herstel, maar opgaardamme is leeg en moet nog volgepomp word.

Watertenks sal by die Coronationville hospitaal geplaas word, asook by Crown Gardens, Sophiatown, Quellerina, Bergbron, Winchester Hills en Campus Square in Aucklandpark.

Inwoners in die gebiede wat wel water het, is gevra om dit spaarsamig te gebruik totdat opgaardamme volgetap is.

Staat keur Eskom-hulppakket goed

Die Staat het ‘n hulppakket goedgekeur wat Eskom in staat sal stel om lenings van ‘n bykomende 50 miljard rand te bekom.

Eskom is onder finansiële druk omdat sy uitgawes deur sy inkomste oorskry word weens swart wanbetalers, duur konsultante en verdagte kontraktuele verpligtinge.

Die Tesourie sê die regering sal ook Eskom se aansoek by die Energiereguleerder, Nersa steun vir tariefaanpassings.

Vroeër vanjaar het ‘n afgradering deur die graderingsagentskap, Moody’s ‘n geleentheid geskep vir korporatiewe aasvoëls om voordeel te verkry indien die kragreus geprivatiseer sou word.

Eskom het Saterdag aangekondig dat die eerste opwekkingseenheid van die nuwe Medupi kragstasie by Lephalale in Limpopo, in Desember by die nasionale kragnetwerk ingeskakel sal word.

Kriel onder beleg weens oproer

Inwoners van Kriel was Woensdag steeds in die dorp vasgekeer nadat oproermakers toegangsroetes versper het. Die plaaslike radiostasie het inwoners gemaan om in hul huise te bly weens die gespanne toestand.

Volgens ’n polisiebeampte het die polisie Maandag ingegryp toe honderde oproeriges na Kriel gestap het.

Motoriste moes Dinsdagmiddag buite Kriel op die R547-pad staan nadat lokasiebewoners van Thubelihle en Ganala die pad deur die dorp in die oggend met klippe en brandende motorbande onbegaanbaar gelaat het.

‘n Boer moes noodgedwonge sy grondpad oopstel om die verkeer deur te laat.

Skole is gewaarsku dat leerlinge skoolterreine nie moet verlaat nie tensy ouers hul kinders persoonlik kom haal.

Gewapende polisielede het die toneel gemonitor vir ‘n regeringsafvaardiging wat glo Woensdag sou opdaag om met die inwoners te onderhandel.

Woensdag is die derde dag dat inwoners betoog oor werkgeleenthede wat slegs aan buitelanders by Eskom gebied word.

‘n Ooreenkoms tussen plaaslike inwoners en Eskom asook die myne in die omgewing is vroeër bereik waarvolgens die plaaslike gemeenskap voorkeur sal kry vir poste.

Drie betogers het Dinsdag in die plaaslike landdroshof verskyn weens oortredings wat verband hou met die optog. Sers. Gerald Sedibe, polisiewoordvoerder, het gesê die verrigtinge is tot 29 September uitgestel.

Grootste deel van Edenvale sonder krag

Ongeveer tweederdes van huishoudings in Edenvale sit sonder krag tot verdere kennisgewing.

Teen ongeveer 04:30 Woensdagoggend, het die Northrand-toevoerkabel in Edenvale glo ‘n kortsluiting gehad.

Die kragonderbreking raak die Edenvale-sakegebied, Edenvale, Eastleigh, Eastleigh Ridge, Glendower en sy uitbreidings asook Dowerglen en uitbreidings.

Volgens Eskom, is tegniese spanne reeds uitgestuur na die terrein om die omvang van die skade te evalueer.

“Gevolglik word uitgebreide beplanning en herstelwerk vereis om toevoer te herstel na die geaffekteerde gebiede, wat na raming ‘n lang tydperk sal neem tyd as gevolg van die kompleksiteit van die situasie,” het Eskom gesê in ‘n media-verklaring.

Eskom het ook om verskoning gevra vir die ongerief. Inwoners kan Eskom by 086 003 7566 kontak.

Eskom ‘n tydbom weens swak instandhouding

Groot skade is aan die Duvha-kragsentrale aangerig ná ’n hewige ontploffing in die drukketel op 30 Maart vanjaar. Eskom swyg soos die graf oor die oorsake vir dié ontploffing wat ’n eerste in Eskom se geskiedenis is.

Kenners sê dit is ongetwyfeld omdat die eenheid nie onderhou word nie.

Eskom is so ver agter met instandhoudingswerk dat al hoe groter onstabiliteit van sy kragstasies ’n ernstige bedreiging vir die land se kragnetwerk begin inhou, het Beeld berig.

Nie-amptelike ingeligte bronne waarsku die gevaar van ’n algehele ineenstorting van kragsentrales word al hoe groter.

Die beskikbaarheid van kragsentrales wat krag kan lewer is veronderstel om meer as 85% te wees om veilig te wees, maar tot dusver vanjaar is net 75% beskikbaar weens onbeplande foute.

Eskom hoop hy kan dit vir die res van die jaar tot 77% verhoog, het dr. Steve Lennon, uitvoerende hoof vir volhoubaarheid, gesê.

Die nasionale beheersentrum wat ’n volskaalse ineenstorting moet afweer met laer kragverbruik en met beurtkrag indien nodig, moet bontstaan weens die swak beplanning.

Die sentrum moet ’n frekwensie van 50 Hz in al die verskillende onderdele van die netwerk handhaaf, anders stort die netwerk ineen. Daarvoor moet die vraag na en aanbod van beskikbare elektrisiteit presies dieselfde gehou word.

Dit sal ’n nasionale ramp wees en dit gaan baie moeiliker wees om die Suid-Afrikaanse netwerk ná ’n algehele ineenstorting aan die gang te kry as in ander lande omdat geeneen van die buurstate genoeg krag het om die Suid-Afrikaanse netwerk weer aan die gang te help kry nie, het ‘n bestuurder van die nasionale beheersentrum in Germiston gesê.

Die gevaar is dat die 13 steenkoolkragsentrales oud is en boonop harder moet werk as hul ontwerpvermoë en nie genoeg vir noodsaaklike instandhouding afgeskakel kan word nie. Die sentrales moet nog minstens 15 jaar voluit werk, “maar heeltemal inmekaar kan stort voor dan” het ’n topamptenaar in die organisasie gesê.

Tot dusver het Eskom sy duur dieselopwekkingseenhede gebruik om tekorte tydens instandhoudingswerk te verlig, maar dit hom in sy jongste boekjaar R11,3 miljard aan diesel gekos, terwyl hy veronderstel was om net R2,5 miljard aan dié energiebron te bestee.

’n Ingenieurskonsultant wat sedert begin vanjaar ondersoeke by verskeie van die 13 steenkoolkragstasies gedoen het, het gesê die erns van die instandhoudingsagterstand is skokkend en word hopeloos onderskat.

Die oorlog wat nooit opgehou het nie

Die land se infrastruktuur verkeer onder ‘n veel groter bedreiging in 2014 as wat dit in 1984 was, omdat die terroriste se kaders van die rewolusie hetsy moedswillig, hetsy deur growwe nalatigheid, die infrastruktuur bedreig en saboteer.

As mens aan terreur dink, dink jy dikwels aan terreur wat teen burgerlike teikens gemik is. Beelde van die Kerkstraatbom, met verminkte liggame, kom dan by jou op. Die lafhartige moord op burgerlikes, soos deur die sogenaamde gewapende vleuel van die ANC-terreurbeweging, MK, gepleeg, was egter slegs een aspek van ‘n terreuraanslag.

delport_manfred_600Die ander aspek van ‘n tipiese terreuroorlog is sabotasie, wat teen infrastruktuur gemik is. Tydens die Rivoniaverhoor was die hoofklagtes teen die oorlede terrorisgôt Mandela en sy trawante dan ook eerder verwant aan die voorneme om sabotasie te pleeg teen infrastruktuur. Die staatsaanklaer, Percy Yutar, het in sy openingsrede beweer dat Mandela en sy mede-terroriste genoeg springstof wou bekom om ‘n stad die grootte van Johannesburg te vernietig. (En vandag aanbid die meeste blankes hierdie einste terroris op klakkelose wyse…)

Soos met sy sogenaamde militêre aanslag, wat bloot burgerlikes kon vermoor, was die onbeholpe MK en Mandela en trawante egter amper komies-oneffektief in hul veldtog om sabotasie teen infrastruktuur te pleeg. Daar was slegs enkele suksesvolle voorvalle van sabotasie in die jare sestig, sewentig en tagtig wat teen infrastruktuur gemik was, en dit was meestal beperk tot die lafhartige plant van landmyne om paaie onrybaar te probeer maak. Nietemin het die vorige regering die sabotasiebedreiging teen infrastruktuur ernstig opgeneem.

Daar is byvoorbeeld spesiale strukture ontwerp om terreur te fnuik. In stede van die gewone elektriese hoogspanningspale, met vier pote, is daar spesiale strukture opgerig wat slegs een, sentrale steunpunt gehad het, met vier kabels aan die grond geanker wat die paal regop gehou het. Die gedagte hieragter was dat dit moeiliker sou wees om só ‘n struktuur met ‘n enkele kleefmyn te vernietig, omdat die kabels vier kleefmyne sou vereis. Daar is ook hoë draadheinings om strategiese punte soos olieraffinaderye opgerig, om RPG7-aanvalle te probeer afweer.

Gelukkig vir ons, en die land se infrastruktuur, het die eweneens-onbeholpe NP-onderhandelaars gekapituleer by Kodesa, en ‘n volskaalse oorlog, ook teen infrastruktuur gemik, afgeweer, nie waar nie? Só vertel die hoofstroommedia ons immers. Deur die sleutels van al wat ‘n kragstasie, dam, reservoir, rioolwerke en infrastruktuur-item is, aan Mandela en sy terroristrawante te oorhandig, is die destydse veldtog van sabotasie stopgesit. Rooi Helen Zille kon selfs onlangs ‘n klammigheid in die oog ontwikkel toe sy met nostalgie terugverwys het na haar sogenaamde held, die aartskommunis Hani, wat die hoof van MK was.

Die werklikheid sedert 1994 is egter radikaal anders as die leuens en propaganda wat deur die media en die NSA-lofprysers aan ons voorgehou word. Waar die terroriste vóór 1994 met die veiligheidsmagte te kampe sou kry as hulle sabotasie wou pleeg, is hulle deur Pienk Frikkie se kapitulasie by Kodesa binnegenooi, en is die spreekwoordelike trop bobbejane op 27 April, 1994 as’t ware in die vrugteboord losgelaat. Die burgeroorlog waaroor ons so gewaarsku is vóór 1994, het nie opgehou nie. Inteendeel; dit onmiddellik in intensiteit toegeneem. Ek praat nie eens van die geweldige toename in moorde en veral plaasmoorde nie, maar eerder van die sabotasie-oorlog wat teen infrastruktuur gemik is.

Vanoggend word ons byvoorbeeld weer eens wakker met die nuus dat bobbejane vir die tweede keer op die vrugteboord se elektriese substasie in Centurion losgelaat is. In wat slegs beskryf kan word as beplande terreur, het sogenaamde kabeldiewe (eintlik saboteurs) vir die tweede keer in ‘n maand gesorg dat groot dele van Centurion in die donker wakker moes word. Ek kan my egter nie aan een voorval tydens die diepste, donkerste dae van die 1980’s herinner, waar daar in my buurt kragonderbrekings agv sabotasie was nie. Nie net saboteer hulle substasies nie, maar ook het die trop Eskom se vrugteboord kaalgesteel. In die jare tagtig het Eskom ‘n oormaat elektrisiteit opgewek. Sedert 2007 kreun Eskom egter agv moedswillige wanbestuur en sabotasie, en is sogenaamde beurtkrag ‘n werklikheid wat kort-kort dreig.

Tydens die 1980s is daar gevrees dat saboteurs die drinkwater in waterreservoirs sou vergiftig, maar niks het daarvan gekom nie. In 2014 sterf mense egter agv besmette drinkwater in die Wes-Transvaal. Die kaders van die onvoltooide rewolusie se onbeholpenheid, of kwaadwilligheid, het die drinkwater in Wolmaransstad en Bloemhof gesaboteer.

Daar was enkele landmyn-voorvalle in die 1980’s, meestal teen die grense van die buurlande, wat enkele paaie ontoeganklik gemaak het. In 1994 is die groot meerderheid van die land se paaie, en omtrent alle paaie in landelike gebiede, totaal onrybaar as gevolg van miljoene slaggate, die gevolg van ‘n kwaadwillige afskepery wat slegs as moedswillige sabotasie beskryf kan word. Die saboteurs is maklik identifiseerbaar: Dit is die kaders wat met ‘n Graad 6-kwalifikasie in ingenieursposte aangestel word.

Die land se infrastruktuur verkeer, kortom, onder ‘n veel groter bedreiging in 2014 as wat dit in 1984 was, omdat die terroriste se kaders van die rewolusie hetsy moedswillig, hetsy deur growwe nalatigheid, die infrastruktuur bedreig en saboteer.

Die oorlog het nie in 1994 opgehou nie. Dit het eintlik toe eers begin.

Vrese dat kragonderbrekings in Soweto tot hernude geweld kan lei

Verskeie gebiede in Soweto ondervind kragonderbrekings, het RSG berig.

‘n Woordvoerder van Eskom in Gauteng, Reneiloe Semenya, sê hulle ondervind verskeie probleme wat `n kragtekort meebring.

Die gebiede wat geraak word is Dobsonville, Zola, Molapo, Mapetla en Protea Noord.

Weens die omvang van die probleem, kan Eskom nie sê wanneer kragvoorsiening in die gebiede herstel sal wees nie.

Verlede week het ontevrede inwoners in Soweto tydens ‘n kragonderbreking geweldadig geraak en talle motors is beskadig.

Die polisie moes ingryp sodat Eskom se tegnici die probleem kon oplos.

Numsa betoog voor Eskomhoofkantoor

Kragtens ‘n hofbevel wat aan Eskom toegestaan is mag sy werkers wat lede van die metaalwerkersvakbond Numsa is, nie staak nie.

Meer as 200 000 werkers in die metaal- en ingenieursbedryf het Dinsdag begin staak.

Die Arbeidshof het beslis dat die werkers van Numsa nie by enige van Eskom se aanlegte aan ‘n staking mag deelneem nie, aangesien Eskom ‘n noodsaaklike diens verskaf.

Eskom, net soos hospitale, nooddienste en die polisie het die status van ‘n noodsaaklike diensverskaffer waar werkers nie mag staak nie.

Dit sal lede nie verhoed om aan betogings deel te neem nie, het Numsa egter gesê. Die vakbond sê sy lede sal nie deur Eskom geïntimideer word nie.

Numsa beoog om Woensdag te betoog voor Eskom se hoofkantoor in Megawatt-park Sunninghill, noord van Johannesburg.

Eskom het intussen gewaarsku dat dissiplinêre stappe teen Numsa-lede geneem sal word as hulle die hofbevel verontagsaam.

‘n Woordvoerder van Eskom, Andrew Etzinger, sê dit is in die belang van die land se ekonomie om te verseker dat daar nie kragonderbrekings is weens die staking nie.

Sowat 10 000 werkers by Eskom behoort tot die metaalwerkersvakbond wat vroeër aangedui het dat hulle ‘n onbeskermde staking oorweeg.

Die hoofsekretaris van die vakbond, Irvin Jim, sê lede sal by verskeie maatskappye betoog.

Jim is vol vertroue dat Numsa deur die staking genoeg druk op werkgewers sal plaas om hulle aanbod te verhoog na 12%.

Stakers in Gauteng eis egter vyftien persent.

Numsa dreig met staking by Eskom ook

Karl Cloete, die adjunksekretaris-generaal van die metaalwerkersvakbond Numsa dreig met ‘n staking by Eskom.

Die vakbond eis ’n dubbelsyfer-verhoging.

Sowat 11 000 lede van Numsa by Eskom eis verhogings. Numsa is die grootste vakbond in die land.

Dié aankondiging kom minder as ’n week nadat die langste staking in Suid-Afrika se geskiedenis wat vyf maande geduur het in die platinumsektor uiteindelik beëindig is.

Numsa het in Johannesburg aangekondig dat meer as 220 000 lede in die sektor vir metaalwerkers van Dinsdag, 1 Julie, sal begin staak.

Die federasie vir staal- en ingenieursbedrywe (Seifsa) het Woensdag gesê ’n skikking kon nie bereik word nie. ’n Dooiepunt is in Mei verklaar na onderhandelinge wat drie maande geduur het.

Die staalnywerheid sukkel met Chinese aanvraag wat stagneer.

Kraglewering word egter as ’n noodsaaklike diens beskou, wat beteken dat werkers wat deelneem aan ‘n onbeskermde staking by Eskom, afgedank kan word.

Cloete het nie gesê wanneer Eskom-werkers sal begin staak nie, maar hulle is nie deel van die staking wat op 1 Julie begin nie.

Cloete sê die vakbond se uitvoerende komitee het ingestem tot lede se besluit dat hulle wil staak.

 

Beurtkrag laat verbruikers bibber

EskomDie koue front het veroorsaak dat beurtkrag is Woensdagaand in dele van die land ingestel is weens die druk op Eskom se kragnetwerk.

Talle verbruikers moes Woensdag ure lank bibberend sonder krag die winter aandurf.

Eskom se beurtkrag-skedule kan by http: www.loadshedding.eskom.co.za besigtig word.

Eskom het Woensdagmiddag in ’n verklaring gewaarsku dat die netwerk Woensdag en Donderdag tussen 17:00 en 18:30 kwaai druk sal ervaar.

Hoë kraggebruik en opwekkingseenhede wat nie funksioneer nie, is aangegee as redes vir die besluit.

‘n Woordvoerder, Andrew Etzinger, Woensdag aan News24 gesê het twee eenhede by die Duvha- en Kendal-kragstasies buite werking is en Cahora Bassa se invoer uit Mosambiek, was nie beskikbaar nie.

Etzinger het gesê beurtkrag sal slegs vir ’n uur geld weens die onbeskikbaarheid van opwekkers, maar dele van Krugersdorp en Johannesburg het Woensdagaand gekla dat hul krag langer as ‘n uur lank af was.

Eskom het geen kragonderbrekings vir Donderdag in die vooruitsig gestel nie, maar sal weer die toevoer afskakel as probleme opduik.

Verbruikers is gevra om verwarmers, geysers, swembadpompe en ander nie-noodsaaklike toerusting af te skakel.

Eskom se kommersiële kliënte, waaronder winkelsentrums en kantoorgeboue, kan egter die grootste verskil maak deur hul kragverbruik te verminder.

 

Kragpryse nog nie uitgeklaar

EskomEskom het glo nog nie bepaal wat die tariefverhoging gaan wees wat verbruikers sal moet opdok nie.

Die elektrisiteitsreguleerder, NERSA, het vroeër die maand, op 9 Mei, ‘n verhoging goedgekeur.

Die aanbevole prysstyging is bo en behalwe die agt persent jaarlikse verhoging wat vir die tydperk van April verlede jaar tot Maart 2018 toegestaan is.

Eskom se uitvoerende direkteur van verspreiding, Mpongezi Ntsokolo, sê NERSA het nog nie ‘n finale berekening deurgegee nie.

Die verhoging is ook daarop gemik om te vergoed vir Eskom laer verkope en koste wat aangegaan is tydens die drie-jaar tydperk vanaf 1 April 2010 tot 31 Maart 2013. Die verhoging sal op 1 April 2015 ingestel word.

Uit die bespreking is dit duidelik dat Eskom moontlik minder vergoeding kan kry as waarvoor daar aansoek gedoen is.

NERSA se amptenare was duidelik skepties oor Eskom se uitgebreide gebruik van oopsiklusgasturbines (OCTG).

Hierdie aanlegte is ontwerp om bykomende opwekkingskapasiteit in tye van piekaanvraag aan te vul en kan aangeskakel word op kort kennisgewing.

Die lopende koste is 16 tot 18 keer dié van ‘n steenkoolaangedrewe kragsentrale.

Amptenare het gesê Eskom kan klaarblyklik nie die voordeel kry uit sy uitgebreide onderhoudprogram nie want onbeplande kragonderbrekings het skerp toegeneem in 2013.

Eskom se begroting vir herstelwerk en onderhoud het met 7% oor die driejaar tydperk gestyg, terwyl onbeplande kragonderbrekings ook toegeneem het.

Amptenare wys ook daarop dat hierdie toestand heers ten spyte van aanvraag wat afgeneem het. Hulle sê ook die ouderdom van aanlegte is nie ‘n verskoning nie aangesien baie ouer aanlegte nou meer krag verskaf as voorheen.

Volgens kenners dui dit eerder op bestuursprobleme.

NERSA het aangedui dat hulle gekant bly teen nywerhede wat betaal word deur Eskom om krag af te skakel omdat dit die ekonomie knou.