Suider-Afrika Archives - Page 106 of 888

Duisende spookwerkers kos Noordwes miljarde

Ten minste 36.000 spookwerknemers kos Noordwes R19 miljard aan salarisse, het die ANC in die provinsie, Woensdag gesê.

“Hierdie spookwerknemers is ongemerk en put die karige jaarlikse salarisbegroting uit,” sê die provinsiale sekretaris Dakota Legoete.

Noordwes se premier Supra Mahumapelo het die syfer van 36.000 spookwerkers by ‘n vergadering van Skoor Woensdag bekendgemaak.

Legoete sê Mahumapelo se onthullings sal Noordwes se regering miljoene rande spaar.

Die DA het met skok gereageer en was klaarblyklik nie bewus van die spookwerkers nie, alhoewel hulle daarvoor gesorg het dat konsultante nie meer aangestel word nie.

Die spookwerkers ontvang glo pensioenvoordele en mediese fondse.

Blade sê daar is nie geld vir gratis universiteite nie

Die minister van Hoër Onderwys Blade Nzimande, sê die regering kan eenvoudig nie bekostig om gratis universiteitsonerrig aan almal te voorsien nie, en alleen arm studente sal gehelp word.

Die regering moes ‘n standpunt oor die saak formuleer na twee weke van gewelddadige betogings deur studente landwyd wat eis dat fooie geskrap word.

Die betogings het op 19 Oktober begin by Wits Universiteit en uitgebrei na universiteite regoor die land, insluitend Stellenbosch, die Universiteit van Kaapstad en Walter Sisulu Universiteit.

Witsstudente het aanvanklik gevra vir ‘n 0 persent verhoging vir volgende jaar, maar betogers het daarna voortgegaan en gratis tersiêre onderwys regoor die land geëis.

Nzimande het gesê daar is net nie genoeg geld vir gratis hoër onderwys nie.

Hy het nie doekies omgedraai terwyl hy die parlement se portefeuljekomitee oor hoër onderwys toegespreek het nie.

“Die regering se beleid is gratis hoër onderwys vir die armes. Dit is nie vir almal nie … welgestelde studente moet betaal, want hulle het ‘n ekonomiese voordeel.”

Nzimande het gesê hulle sal voortaan strenger toesig hou oor terugbetalings van studente wat deur die Nasionale Studente Finansiële Hulpskema voordeel kon trek.

Chaos by Wits toe privaatsekuriteit toeslaan, media tjoepstil

Chaos het Woensdagoggend uitgebreek by Wits met studente en privaat veiligheidswagte wat mekaar met klippe bestook het, die mans in swart pakke op amokmakers toegesak het en hulle gewurg het toe hulle klasse wou ontwrig.

Die mans in swart pakke is vermoedelik deur die raad ingestuur.

Die voortslepende chaos is nie in die media gerapporteer nie, waarskynlik om nie ‘n verleentheid vir die viserektor, Adam Habib, te skep nie.

‘n Boekwinkel en twee voertuie is ook aan die brand gesteek in die vroeë oggendure en toegangsbeheermeganismes by die draaihekke is afgeruk.

Die betogers het probeer om toegang tot die universiteit te versper. ‘n Fotograaf van The Star is aangerand in die proses.

Die betogers is teen die besluit van die universiteit om klasse te hervat omdat hulle griewe glo nog nie aangespreek is nie.

Die onluste by Wits het intussen in ‘n sirkus ontaard wat weinig met onderrig en opleiding te make het. Skoonmakers wat kla omdat kontrakteurs hulle te min betaal, is klaarblyklik nou die hoofbeswaar.

Die skoonmakers is nie werknemers van die universiteit nie.

Betogers het motoriste Woensdag afgedreig in Yaleweg, met ‘n paar wat op die enjinkap van ‘n ongelukkige grys Kia gespring het.

Toe die sowat 20 veiligheidswagte kort voor 08:00 probeer het om die hekke ontsper, het dit in geweld tussen hulle en die betogers ontaard. Ten minste een van die wagte is beseer.

Van die betogers het gekla dat die protes verdeel is: “Daar is dié wat die groter prentjie sien en die mense wat dit nie sien nie.” Klaarblyklik is die oproeriges wat wil aanhou deur die bank swart.

Betogende swart studente het egter geweier om kommentaar te lewer oor die motivering agter die blokkade, maar die afgelope twee dae, het dit duidelik geword dat sommige voel dat die protes moet voortgaan.

Die uitgaande SR-voorsitter, Shaeera Kalla het in reaksie op vandalisme Dinsdagaand getwiet: “Wat ook al jou standpunte rondom protes en geweld is; by Wits, sal jy nie iets wen deur geweld nie.”

In ‘n gesamentlike verklaring het die inkomende SR-voorsitter Nompendulo Mkhatshwa, gesê: “Ons neem kennis dat die universiteit in ‘n verklaring gesê het ‘n resolusie is bereik met die studenteraad. Dit is onwaar. Ons moet dit duidelik maak dat daar geen vergaderings of onderhandelinge tussen die bestuur en die SR was by enige punt nie.”

Tanzaniese verkiesing: Zanzibar-stemmery nietig verklaar

Verkiesings in Zanzibar is nietig verklaar omdat hulle nie vry en regverdig was nie, het die verkiesingshoof op die Tanzaniese eiland aangekondig.

Mededingers het hulself tot geweld gewend, het Jecha Salum Jecha gesê.

Die opposisie sê die stemmery op die eilandgroep is gekanselleer omdat hulle gewen het.

Die vernaamste uitdager in die nasionale presidensiële verkiesing, Edward Lowassa, het gesê die probleme in Zanzibar is verteenwoordigend van die hele land.

Vroeër, het hy die nasionale verkiesingskommissie gevra om die vrystelling van resultate te staak, en beweer dat die hele proses landwyd gekenmerk is deur bedrog.

Die verkiesings in Tanzanië is die mees bestrede in die land se geskiedenis, met vier opposisiepartye van die Ukawa-koalisie wat die regering se greep van 54 jaar uitgedaag het.

Vorige verkiesings het ook gewelddadig geraak op die semi-outonome Zanzibar, ‘n gewilde toeristebestemming.

Dit is nie duidelik of die verkiesing gekanselleer sal word nie.

Tanzanië wag in spanning op verkiesingsuitslag

Tanzaniërs het pas vir ’n president, parlement en plaaslike owerhede gestem, maar Chadema, die opposisieparty beweer verkiesingsbedrog is in Sondag se verkiesings gepleeg.

Die regerende Chama Cha Mapinduzi-party (CCM) staar ook vir die eerste keer, sedert ’n veelparty-demokrasie in 1995 in Tanzanië ingestel is, ’n geloofwaardige uitdaging in die gesig nadat nege ministers reeds hul parlementêre setels afgestaan het volgens die jongste berigte.

John Magufuli van die CCM word as ’n naelskraapse gunsteling beskou om die voormalige eerste minister, Edward Lowassa, ’n veteraan van die CCM wat onlangs na Chadema oorgestap het, te klop. Chadema lei ’n koalisie van opposisiepartye.

Ontleders waarsku egter dat ’n verkiesingstryd wat so kop aan kop is, grootskaalse spanning kan veroorsaak.

Stemmery het meestal vreedsaam verloop, maar ’n Chadema-woordvoerder sê die party is bekommerd oor ’n aantal “onderskeppings van volgestopte stembusse”.

Die beweringe kon nie onafhanklik bevestig word nie.

Verkiesingsbeamptes verwag die uitslae van die presidentsverkiesing binne drie dae, maar vroeë uitslae word verwag.

Politieke waarnemers meen die 55-jarige Magufuli, tans minister van werke, wat hom die bynaam “The Bulldozer” laat kry het, staar ’n stewige uitdaging van die 62-jarige Lowassa in die gesig.

Lowassa was van 2005 tot sy bedanking in 2008 eerste minister. Hy het bedank na aanleiding van bewerings van korrupsie wat hy ten sterkste ontken het. Hy was vir jare ’n CCM-lojalis, maar hy het kiesers nou gevra om die bewind van die party te beëindig.

Die uitgaande president, Jakaya Kikwete, wat nie weer verkiesbaar is nie omdat hy sy twee termyne uitgedien het wat deur die grondwet beperk word, het die polisie versoek om veiligheidsmaatreëls te verskerp in die land met 52 miljoen inwoners waarvan 22 miljoen geregistreer het om te stem.

Kiesers het ook vir lede van die parlement en plaaslike owerhede gestem, maar die weermag het ure gelede in die gebou ingestorm waar die tellery gehou word om kennisgewing van die uitslae te verbied.

Verkiesings is in die semi-outonome Zanzibar, na aan die kus van Tanzanië, gehou, waar die eiland sy eie presidents verkies.

Duitsland het intussen gerugte ontken dat hulle hul steun aan die opposisie toegesê het.

VF+, IVP, ACDP kla oor SA Palestyne ontvang

Die Vryheidsfront Plus, die IVP en die ACDP het die ANC gekritiseer omdat hy die Palestynse Hamas-leierskap verlede week in Suid-Afrika ontvang het.

Die partye sê dit is strydig met die regering se amptelike posisie oor die voortslepende konflik tussen Israel en die Palestyne.

Die partye het aan die media in die Parlement gesê dat die regering nie kant moet kies nie omdat dit ‘n vreedsame oplossing kan ontspoor.

Die partye was in September deel van ‘n feitesending aan Israel en die Palestyne.

Die Vryheidsfront Plus het vroeër in ‘n verklaring gesê Hamas is ‘n “internasionale terreurorganisasie”, alhoewel dit nie as sodanig gelys is nie.

Slegs die gewapende vleuel van die beweging word as ‘n terreurorganisasie deur sommige lande beskou, maar in die geheel word Hamas as meer gematig as byvoorbeeld Fata gesien.

Die VSA het Hamas as ‘n terreurorganisasie gelys, terwyl die EU en onverbonde lande sowel as Rusland en China die politieke vleuel van Hamas aanvaar as ‘n regmatige verteenwoordiger van die Palestyne.

Die ANC se woordvoerder, Zizi Kodwa, het in reaksie gesê die vergadering met Hamas is deel van die ANC se pogings om verskeie Palestynse faksies te verenig.

Kodwa sê klagtes oor die uitnodiging aan Hamas toon dat die betrokke politieke partye nie internasionale eensgesindheid begryp nie.

Khaled Masjaal, die leier van Hamas, het tydens sy besoek aan Suid-Afrika gesê die Palestyne worstel met Israel se “rassisme en apartheid”.

Hy het Israel as ‘n “apartheidregime” beskryf, ‘n frase wat ook gebruik word deur die Amerikaanse minister van buitelandse sake John Kerry.

Intussen het Israel die aanbring van kameras in Jerusalem se ou stad en die Al-Aqsa moskee-kompleks, een van Islam se heiligste plekke, verwelkom.

Israel se eerste minister, Benjamin Netanyahu, sê ’n ooreenkoms om 24-uur veiligheidskameras rondom die kompleks te installeer, is in Israel se belang.

Dié besluit kom nadat die Israelse weermag ‘n Palestynse meisie doodgeskiet het na ‘n beweerde mesaanval.

Spanning laai steeds op met botsings by die moskee-kompleks, bekend as Tempelberg, na ’n vlaag mesaanvalle en dodelike protesbyeenkomste.

NWU ontruim kampus

Alle studente aan die Noordwes-Universiteit se Mafikeng-kampus moet die kampus teen aagtuur vanmore ontruim, na voortgesette plundery en geweld.

Oproepe van betogers wat die bedanking van die raad eis, is Dinsdag geopper.

Die universiteit se woordvoerder, Louis Jacobs, sê dit sluit alle koshuisinwoners in.

Die besluit is vanoggend deur die bestuur geneem nadat betogings, wat verlede week oor die land heen met #FeesMustFall opgevlam het, tot geweld en plundery gelei het.

Die kampus se hoofingang word sedert verlede week versper deur swart amokmakers wat steeds betoog. Toegang tot die kampus word deur betogers beheer.

Jacobs sê personeel moet nou met die komende eksamen Maandag toegang tot die kampus verkry om onder meer die omvang van die skade te bepaal wat deur studente aangerig is. Jacobs sê niemand sal op die kampus toegelaat word nie.

Hy sê die kampus se studentesentrum en ‘n boekwinkel is deur die betogers geplunder, terwyl meubels Dinsdag uit ‘n gebou op die kampus gesteel is.

Die Reform PUK-aktiviste het sy steun toegesê aan ‘n oproep dat die Noordwes Universiteit se bestuursraad ontbind word.

Die groep sê die hoofrede is die raad se teenstand teen transformasie omdat slegs 28% van swart studente op die Potchefstroom-kampus mag studeer.

Die organisasie kla oor die gebrek aan transformasie, die oneweredige verspreiding van hulpbronne en ongelyke infrastruktuur-ontwikkeling by die universiteit se drie kampusse.

Die kampusse het in 2004 saamgesmelt. Die beweging sê die raad het vir meer as ‘n dekade nie die probleme hanteer nie.

Intussen sal nege studente van die Welkom Sentrale Universiteit vir Tegnologie wat in hegtenis geneem vir openbare geweld en die oortreding van ‘n hofbevel, Woensdag in die Welkom-landdroshof verskyn.

‘n Vrystaatse polisiewoordvoerder, Stephen Thakeng, sê sewe mans en twee vroue was onder die betogers wat tydens die veldtog #FeesMustFall klasse en administrasie ontwrig het Vrydag.

Thakeng sê skokgranate en traangas moes gebruik word om die groep rumoeriges uiteen te jaag.

Berigte van brandstigting op die kampus van die Universiteit van die Witwatersrand is ook ontvang. Verskeie brande is glo gedurende die nag gestig.

Vermiste DA-adjunk steeds soek in Nepal

‘n Grondsoektog na die adjunkleier van die DA in Noordwes, Petro Nel, wat saam met ‘n Russiese vlieënier meer as twee weke gelede in Nepal in ‘n mikroligte vliegtuig vermis geraak het, duur voort.

Die DA se provinsiale voorsitter, Carin Visser, sê die Russiese weermag het intussen by die soektog aangesluit.

Nel, wat van Klerksdorp is, en Valeri Puten het op 8 Oktober van Pokhara op ‘n besigtigingsvlug in die Annapurna-berge in die Himalajas vertrek en nooit teruggekeer nie. ‘n Lugsoektog is verlede week afgelas.

Nel het verlede Vrydag haar 59ste verjaardag gevier.

Volgens haar is dit nog onduidelik wanneer Nel se man JC en hul seuns, John-J en Juan, wat nou in Nepal is, na Suid-Afrika terugkeer. Nel se man het verlede Donderdag op Facebook gevra mense moet vir Petro bid en ‘n kers vir haar aansteek.

Die weermag in Nepal en plaaslike vrywilligers neem deel aan die grondsoektog.

Puten se seun, ook ‘n vlieënier, het hom ook by die soektog aangesluit.

Swart studentebetogers verloor stoom

Terwyl studentebetogings besig is om momentum te verloor, het die Nasionale Vergadering ‘n blitsdebat geskeduleer oor transformasie in hoër onderwys.

Verskeie studenteleiers sal na verwagting die debat by die parlement met ‘n duidelike anti-wit strekking bywoon.

Talle wit studente wat betrokke was by die opstand, het na afloop gesê hulle is deur swartes aangesê om nie deel te neem nie, want dis ‘n swart opstand waar wittes nie welkom is nie.

Die minister van hoër onderwys, Blade Nzimande sal die debat lei, wat sal fokus op ‘n “gebrek aan transformasie, en rassisme” asook gratis tersiêre onderrig.

By die Universiteite van Pretoria en Wits en die Tshwane Universiteit van Tegnologie is daar tot ‘n vergelyk gekom.

Klasse sal vandag by die Universiteit van Pretoria begin, terwyl die TUT en die Universiteite van Kaapstad en Witwatersrand Woensdag sal voortgaan.

Verskeie ander universiteite het intussen ooreenkomste met opstokers bereik, maar ontevredenheid heers steeds by sekere instellings.

Die visekanselier en rektor van die Universiteit van die Vrystaat, Jonathan Jansen, wou nie betogers Maandag toespreek nie.

Dit is volgens die Suid-Afrikaanse Studente-kongres se voorsitter in die Motheo-distrik, Bongani Zwane.

Sasco het voor die hoofgebou van die UV se Bloemfontein-kampus saamgedrom in die hoop dat Jansen hulle sou toespreek rakende terugvoer op ‘n griefskrif wat hulle verlede Maandag aan universiteitsbestuur oorhandig het.

Die griewe sluit onder meer duur studierekords en koshuisgelde in.

Intussen sê Zwane het Jansen ingestem om die grieflys Dinsdag in ontvangs te neem. Hy sê word tans reëlings getref om na Jansen se kantoor op te ruk.

By die Universiteit van Limpopo het geweld op die Turfloop-kampus uitgebreek.

Dertien studente is in hegtenis geneem nadat betogers onder meer kafeterias by die kampus beskadig en geplunder het, slegs ure nadat betogers ‘n griefskrif aan die universiteitsbestuur oorhandig het.

Die dertien sal verskyn op aanklagte van kwaadwillige saakbeskadiging en diefstal.

Die woordvoerder van die universiteit, Kgalema Mokgoba sê hul vernaamste eise soos die kwessie van gratis onderrig berus by die nasionale regering. Die omvang van die skade op die kampus is nog nie bepaal nie.

Die Universiteit van Kaapstad is besig om die aanklagte teen van sy studente en werkers weens die oortreding van ‘n hofinterdik, terug te trek.

Die universiteit is ook in gesprek met die Nasionale Vervolgingsgesag om die aanklagte teen betogers wat die parlement bestorm het, te laat vaar.

Twee vooraanstaandes uit die Xhosa-faksie se seuns is in hegtenis geneem tydens die oproer waar onluste-polisie van skokgranate moes gebruikmaak om die stormloop te keer.

Die aangekeerdes sluit die seuns van die eerwaarde Frank Chikane en die visekanselier van die universiteit, Max Price in.

Nege-en-twintig studente is verlede Donderdag met ‘n waarskuwing vrygelaat, met hul volgende hofverskyning wat op 23 Februarie aanstaande jaar moet plaasvind.

‘Meeste studente by universiteite is swart’

Die minister van hoër onderwys, Blade Nzimande sê sommige universiteite se probleme is toe te skryf daaraan dat die regering ‘n slagoffer van sy eie sukses is.

Nzimande het gesê die aantal swart studente aan universiteite het sedert 1994 toegeneem, die meeste studente is swart en die universiteite het boonop uitgebrei.

Nzimande sê die land kán wel gratis onderwys bekostig, maar die geld moet uit die privaatsektor kom.

Hy sê al die finansiële implikasies van klasgelde wat nie vir 2016 verhoog sal word nie, is nog nie duidelik nie. Die tekort blyk sowat drie miljard rand te wees.

Nzimande het voorts erken dat daar sedert 1994 ‘n daling in regeringshulp aan universiteite is.

Die aankondiging oor klasgeldverhogings wat verlede week tot landwye betogings gelei het, het etniese politieke faksies binne die ANC en EFF gemobiliseer.

Die opstand het by talle instellings tot geweld, plundery en brandstigting gelei.

President Jacob Zuma sê ernstige oorweging word tans geskenk aan die hersiening van universiteite se outonomie.

Hy het by die Oliver Tambo-gedenklesing in Port Elizabeth gesê die siening is dat daar ‘n verskil moet wees tussen die outonomie van universiteite en akademiese vryheid.

Die sekretaris-generaal van die ANC, Gwede Mantashe vroeër gesê universiteitsrade en visekanseliers misbruik hul outonomie om studente uit te sluit.

Die DA sê intussen die regering moet sy aandeel in Vodacom wat vir R2 miljard verkoop is, gebruik om universiteite te befonds.

Die DA sê ‘n verdere sowat R720 miljoen wat aan die departement van internasionale betrekkinge toegeken is om die verswakking van die rand teen te werk, kan eerder aan universiteite gaan.