Inwoners van Kriel was Woensdag steeds in die dorp vasgekeer nadat oproermakers toegangsroetes versper het. Die plaaslike radiostasie het inwoners gemaan om in hul huise te bly weens die gespanne toestand.
Volgens ’n polisiebeampte het die polisie Maandag ingegryp toe honderde oproeriges na Kriel gestap het.
Motoriste moes Dinsdagmiddag buite Kriel op die R547-pad staan nadat lokasiebewoners van Thubelihle en Ganala die pad deur die dorp in die oggend met klippe en brandende motorbande onbegaanbaar gelaat het.
‘n Boer moes noodgedwonge sy grondpad oopstel om die verkeer deur te laat.
Skole is gewaarsku dat leerlinge skoolterreine nie moet verlaat nie tensy ouers hul kinders persoonlik kom haal.
Gewapende polisielede het die toneel gemonitor vir ‘n regeringsafvaardiging wat glo Woensdag sou opdaag om met die inwoners te onderhandel.
Woensdag is die derde dag dat inwoners betoog oor werkgeleenthede wat slegs aan buitelanders by Eskom gebied word.
‘n Ooreenkoms tussen plaaslike inwoners en Eskom asook die myne in die omgewing is vroeër bereik waarvolgens die plaaslike gemeenskap voorkeur sal kry vir poste.
Drie betogers het Dinsdag in die plaaslike landdroshof verskyn weens oortredings wat verband hou met die optog. Sers. Gerald Sedibe, polisiewoordvoerder, het gesê die verrigtinge is tot 29 September uitgestel.
‘n Amerikaanse en ‘n plaaslike swarte baklei in die hof oor wie mekaar geslaan en ‘kaffer’ genoem het. Die plaaslike komediant TolA$$Mo is in ‘n hofgeding gewikkel met ‘n Amerikaanse swarte genaamd James Albert French en moes in Julie in die hof verskyn op ‘n klag van intimidasie ná insident by ‘n OTM in Melville.
As verweer het TolA$$Mo, wie se regte naam Mongezi Ngcobondwane is, beweer dat French hom ‘n “kaffer” genoem het. Hy het ook gedink dat French ‘n blanke was. Aanvanklik is die klag teen hom teruggetrek, volgens ‘n berig in die Daily Sun, die swart poniekoerant.
Ngcobondwane het aan die Daily Sun gesê: “As nog ‘n witman my ‘n kaffer noem, gaan ek hom moer.”
TolA$$Mo
Maar op 28 Augustus moes TolA$$Mo weer in die Newlands-landdroshof in Johannesburg verskyn, toe die saak tot 19 September uitgestel is en sy borg van R1 000 verleng is. Dit blyk nou dat Ngcobondwane ook tydens hul woordewisseling ‘n vuurwapen op die Afro-Amerikaner afgevuur het. TolA$$Mo se gade, Mome, is insgelyks in hegtenis geneem op klagtes van crimen iniuria en aanranding wat met dieselfde voorval verband hou en sal op 19 September saam met haar man in die hof verskyn.
French het egter in die openbaar verklaar dat hy “‘n Amerikaner en ‘n trotse swart Amerikaner is, en dat die woord ‘kaffer’ nie deel van my woordeskat is nie. As ‘n swartman, is die blote gedagte dat ek ‘n rassistiese term teenoor ‘n ander swart persoon kan gebruik, absurd en geen ernstige kommentaar waardig nie.”
Hy beskryf die voorval as “‘n ongevraagde, gewelddadige rasse- en xenofobiese aanval op my en my metgesel, ‘n Asiese Amerikaner. Mome Ngcobondwane staan tereg op klagtes wat met dieselfde aanval verband hou. Nadat hy ‘n wapen op my afgevuur het, probeer my aanvaller nou om my karakter in die media deur middel van laster te skend, in ‘n desperate poging om sy onverdedigbare optrede te regverdig. Wat my voorkoms ook al mag suggereer, ek is as ‘n trotse swart Amerikaner grootgemaak.”
Intussen het die voorval tussen die twee “broers” ‘n taamlike beroering in liberale kringe veroorsaak en die gewoonlik antiblanke rubriekskryfster van die Daily Maverick, Sisonke Msimang, wy ‘n hele rubriek daaraan onder die titel Is TolA$$Mo the boy who cried ‘kaffir’? Volgens haar is dit “onwaarskynlik” dat French die woord “kaffer” sou gebruik het:
The wrinkle in the story is that the man Ngcobondwane allegedly shot his weapon at, and whom he claims called him kaffir – is black. And while it is theoretically plausible in an abstract sense, that a black person (even one from America where the South African term kaffir is not in use) might call another black person by a racial epithet, the reality is that the particular person in question seems unlikely to have done that. I happen to know French (although he is a relatively new acquaintance) so I may be biased – but I would be surprised if someone who was raised by civil rights activists would use a word like kaffir against another Black person.”
Ngcobondwane then goes on to suggest, “If one more white man calls me a kaffir, I’m going to moer him.”
This is a sentiment with which many black people in South Africa can identify. There is nothing quite like being called a kaffir. It takes the air out of your lungs, hits you in the solar plexus; stings your eyes and dries your mouth. You are at once ashamed and enraged – understanding that the word should have no power and yet feeling its force and weight in your pelvis and your knees and in the soles of your feet. Kaffir has the density of centuries; it is the color of blood and tastes like metal.
Msimang meen dat dit nie reg is vir swartes om die “rassekaart” teenoor mekaar te speel nie. Praag kon nie ‘n foto van James Albert French bekom om te sien of hy so ‘n ligte Afro-Amerikaner is dat hy in die donker deur TolA$$Mo vir ‘n blanke aangesien kon word nie. Dat TolA$$Mo summier op hom gevuur het omdat hy hom as blanke aangesien het, is ‘n ander faktor wat nêrens in die uitvoerige kommentaar op die voorval tot dusver, behandel is nie.
Navorsing op TB en nie-oordraagbare siektes het ‘n inspuiting van R160 miljoen gekry. Die aankondiging is gedoen met die bekendstelling van die Newtonfonds in Kaapstad.
Die fonds skep ‘n samewerkingsplatform vir wetenskaplike navorsing tussen die Verenigde Koningryk en Suid-Afrika.
Die Suid-Afrikaanse Mediese Navorsingsraad 60 miljoen rand oor ‘n tydperk van drie jaar bewillig en die Verenigde Koningkryk se Mediese Navorsingsraad en die farmaseutiese maatskappy GlaxoSmith Kline (GSK) sal ‘n bykomende 100 miljoen rand beskikbaar stel.
GSK is tans besig om ‘n entstof teen ebola te ontwikkel nadat dié siekte in Wes-Afrika uitgebreek het.
Die fonds sal bestaande projekte in gesondheidsnavorsing wat fokus op TB en nie-oordraagbare siektes ondersteun, sowel as bykomende navorsingsprojekte.
Dit is daarop gemik om groter geleenthede vir jong Suid-Afrikaanse wetenskaplikes te verseker.
TB-navorsing sal fokus op die voorkoming van die oordrag van die siekte, terwyl die ander navorsing toegespits sal word op suikersiekte, hoë bloeddruk en kanker.
Uitspraak in die Oscar Pistorius-moordverhoor sal Donderdag gelewer word. Pistorius staan tereg op vier aanklagte waaronder moord met voorbedagte rade op sy vriendin, Reeva Steenkamp.
‘n Groot mediateenwoordigheid word vanoggend verwag by die Noord-Gautengse Hooggeregshof in Pretoria vir die uitspraak in die moordverhoor verwag.
Meer as 150 plaaslike en internasionale joernaliste sal na verwagting die hofsale GC en GD volpak om na die regter se beslissing te luister. Regter Thokozile Masipa sal om halftien met haar uitspraak begin.
‘n Woordvoerder van die mediamonitormaatskappy, Roi, Tonya Khoury, sê die uitspraak sal wêreldnuus wees vir die volgende twee dae.
Regskenners sê ‘n skuldigbevinding aan moord, sal beteken dat daar bevind word dat die gestremde atleet onwettig opgetree het en sy vriendin doelbewus doodgeskiet het.
Om hom skuldig te vind aan strafbare manslag, moet die hof bevind dat Steenkamp se dood aan nalatigheid aan die kant van die beskuldigde te wyte was.
Die regter sal albei weergawes van die verdediging sowel as die aanklaer moet oorweeg om te bepaal of die Staat sy weergawe bo redelike twyfel bewys het, naamlik dat Pistorius Steenkamp doelbewus doodgeskiet het.
Die verdediging hoef slegs te bewys dat Pistorius se weergawe van die gebeure redelik is en waar kan wees.
‘n Voorlegging aan die Parlementêre portefeuljekomitee oor Energie het getoon dat ‘n gebrek aan infrastruktuur die verskaffing van gas vir huishoudelike en nywerheidsgebruik kniehalter.
Rolspelers in die gassektor, insluitende SASOL, PetroSA, NERSA en die Departement van Energie het die Parlementêre komitee ingelig.
Die Nasionale Energiereguleerder, NERSA sê plaaslike gasreserwes voldoen nie aan die potensiële vraag nie.
‘n Woordvoerder van NERSA, Nomfundo Maseti, sê alhoewel gas in buurlande ontdek word, is daar beperkte infrastruktuur om dit die land in te bring.
Maseti sê daar is groot gasvondse in Mosambiek, Ghana, Tanzanië en in die Kongo. Die gasvoorraad is dus nie die probleem nie, maar die infrastruktuur om dit uit die buurstate by Suid-Afrika te kry.
Die slagoffer van ‘n ernstige motorfietsongeluk, ‘n 20-jarige man, is deur swart omstanders beroof en rondgesleep aan sy gebreekte arm.
Quinton Wagner, wie se pa vroeër vanjaar voor hom deur swartes in ‘n huisrooftog doodgeskiet is, veg om sy lewe in die hoësorgeenheid van die Milpark-hospitaal in Johannesburg, het Beeld berig.
Hy is Vrydagmiddag in Krugersdorp deur ‘n bakkie van agter getref op sy motorfiets.
Sowat 20 omstanders van ’n nabye minibus-taxistaanplek het op die ernstig beseerde Wagner toegesak, hom rondgepluk en 5 m van die ongelukstoneel die bosse ingesleep.
Sedert hy Vrydag in die hospitaal opgeneem is, het hy drie operasies ondergaan. Hy kan nie self asemhaal nie en is van ’n asemhalingsmasjien afhanklik, het bloed op sy longe, sy lewer is geskeur en ses van sy ribbe, sy regterarm en sleutelbeen is ook gebreek. Wagner se pankreas is beskadig en hy het beserings aan sy bene.
‘n Sakeman van Krugersdorp het die gru-toneel gadegeslaan. Hy sê die bloeiende jong man se regterarm was so erg gebreek dat die been by sy hemp uitgesteek het. Die swart aanvallers het hom nogtans aan sy gebreekte arm die bosse ingesleep.
Hy is deur sy kliënt wat by die ongeluk betrokke was, verwittig. Omdat hy nie te ver van die ongelukstoneel was nie het hy en ‘n vriend hul daarheen gehaas. Die swartes het hulle ook beroof.
“Ek kon my oë nie glo nie,” het hy gesê. “Ons het gesien hoe die seun aan sy arms gesleep word. Toe ons uit my bakkie spring, het van die rowers op ons toegesak. Die rowers het die seun se motorfietshelm van sy kop geruk. Die seun het op sy rugsak gelê. Die rowers het hom soos ’n stuk lap rondgepluk om dit te kry. Hulle het ook onder mekaar baklei om sy skoene af te pluk.”
Die Samaritaan sê die rowers het hom vasgehou toe hy by die slagoffer wou uitkom. Sy beursie en selfoon is afgeneem en sy kliënt is ook van sy selfoon en skootrekenaar beroof.
Polisievoertuie het verby die toneel gery en uiteindelik het net een vangwa opgedaag, nadat die polisie vroeër ontbied is.
“Die GPF [Gemeenskapspolisiëringsforum] het die pad afgesper sodat die nooddienshelikopter kon land. Toe die helikopter wou land, het die rowers gehardloop om op hulle toe te sak. Die GPF het hulle weggehou terwyl twee polisiebeamptes eenkant gaan sit het. Hulle wou nie eens verklarings neem nie.”
Ao. Solomon Sibiya, polisiewoordvoerder, kon Maandag nie kommentaar lewer nie. Hy het gesê niemand het hom van die voorval verwittig nie.
Die Openbare Beskermer, Thuli Madonsela het die adjunkminister van Verdediging en Militêre Veterane, Kebby Maphatsoe drie dae gegee om met bewyse vorendag te kom nadat hy beweer het Madonsela is ‘n CIA-spioen.
Sy sê indien hy dit nie kan bewys nie, moet hy sy stelling terugtrek en amptelik om verskoning vra. Maphatsoe kan aangekla word van minagting van die Openbare Beskermer as hy nie aan die versoek voldoen nie.
Die Amerikaanse ambassadeur in Suid-Afrika, Patrick Gaspard het bevestig dat ‘n amptelike diplomatieke klag gelê gaan word. Hy sê die bewerings is “ongegrond en beledigend”.
Gaspard, het homself Maandag tot Twitter gewend om Maphatsoe, ook voorsitter van die Umkhonto we-Sizwe militêre veterane-vereniging (MKMVV), uit te daag.
“Dit is problematies, maar onbelangrik weens ‘n gebrek aan geloofwaardigheid vir die gemiddelde Suid-Afrikaner wat deur die rookskerms sien,” het Gaspard getwiet.
Maphatsoe, wat Saterdag in Soweto die beskuldiging teen Madonsela gemaak het, het Maandag by Luthuli-huis in Johannesburg sy aanval voortgesit en bygevoeg buitelandse magte gebruik haar om die land te destabiliseer.
Verskeie ontleders meen egter dat Madonsela ‘n Britse agenda eerder as ‘n Amerikaanse agenda dryf.
Maphatsoe sê Madonsela was nooit ’n MK-lid soos sy vroeër beweer het nie. “Sy het ’n openlike agenda teen die ANC en pres. Zuma. Sy ondermyn parlementêre prosesse,” het Maphatsoe gesê.
Hy het ook verwys na ondersoeke deur Madonsela wat voortdurend aan die media uitgelek word.
Zizi Kodwa, ANC-woordvoerder, het gesê die party ondersteun die Openbare Beskermer se funksie wat ongehinderd en sonder vrees of guns verslag moet doen.
Die hoof van die weermag van Lesotho, luitenenant-generaal Maaparankoe Mahao, het ‘n beroep op buurlande gedoen om militêre hulp teen die voormalige bevelvoerder, Tlali Kamoli.
Mahao sê hy het die SAOG se veiligheidsliggaam versoek om in te gryp. Kamoli is ‘n week gelede deur die eerste minister Tom Thabane afgedank.
Mahao sê die land se weermag sal sukkel om Kamoli te beheer omdat hy verskeie wapenopslagplekke oorgeneem het en saam met soldate in die berge naby die hoofstad, Maseru skuil.
Thabane het verlede week vir vier dae na Suid-Afrika gevlug nadat Lesotho se weermag die polisiehoofkwartier beset het.
Volgens berigte is daar Suid-Afrikaanse troepe in die buurland om Thabane en sy koalisie-regering te beskerm.
Die minister van grondhervorming, Gugile Nkwinti het vroeër gesê dat die regering sal voortgaan met die plan om die omstrede grondhervormingsbeleid in te stel.
Hy het in Boksburg aan die Oos-Rand by ‘n beraad oor grond en eiendomsreg gepraat.
Die ANC stel in sy beleidsdokument voor dat plaaswerkers die helfte van die grond van boere wat hulle as werknemers aanhou, moet oorneem.
Die regering sal luidens dié voorstelle die koste van die oordrag van grond dra.
Die landbou-unie, AgriSA sê die kwessie van grondhervorming skep onsekerheid in die landbousektor.
Die adjunk-president van die unie, Theo de Jager sê dat die uitvoering van die beleid maak boere senuweeagtig en nie die beleid as sodanig nie.
Hy sê die unie ondersteun grondhervorming, maar dat die proses kan skeefloop indien dit nie behoorlik bestuur word nie.
De Jager het gesê vennootskappe tussen privaatondernemings en die staat moet as alternatief ondersoek word
Hy het gesê die gevaar bestaan dat voedselsekerheid in die gedrang kan kom.
Pres. Jacob Zuma het sy meegevoel met die Australiese regering betuig ná die afsterwe van sy hoëkommissaris na Suid-Afrika, Graeme Wilson, het die departement van internasionale betrekkinge Woensdag in ‘n verklaring gesê.
“Hoë kommissaris Wilson was ‘n merkwaardige persoon en ‘n ware ambassadeur vir sy land,” het Zuma in die verklaring gesê.
“Hy het geen steen onaangeroer gelaat om betrekkinge tussen Suid-Afrika en Australië te verstewig nie en sal altyd onthou word vir sy passie vir Afrika, veral Suid-Afrika.”
Wilson is Dinsdag in Pretoria ná ‘n kort siekbed oorlede.
