Hoofartikels – Bladsy 26

Goeie ou dae?

Bloot toevallig – op dieselfde SABC-nuusbulletin – breek twee uitgesproke rewolusionêre by twee verskillende geleenthede so ietwat van ‘n lansie vir apartheid.

Die eerste, ‘n SADOU-vakbondbaas, Thobile Ntola wat sê die laaste ernstige onderwysersopleiding het ten tyde van apartheid plaasgevind. In dieselfde bulletin sê Julius Malema, toe hy studente van die eertydse Medunsa toespreek, nie alles van apartheid was sleg nie. Hy het dit teen die samesmelting van Medunsa en Turfloop in die Universiteit van Limpopo.

Dit staan weliswaar steeds ligjare van die goedpraat van apartheid, en dui hoogstens op ‘n frustrasie met die ANC wat deeglik daarin geslaag het om ‘n groepie stink ryk te maak, ‘n nog groter groep in poste te plaas waarin hulle nie die mas opkom nie, maar ‘n horde sonder werk sit. Onder laasgenoemde groep is daar al lank ‘n groepie wat die apartheidsjare onthou as ‘n tyd toe hulle werk gehad het.

Malema en Ntola sal wel binne die ANC voor stok gekry word, en sal dié soort praatjies gesmoor word. Malema en Ntola stook boonop verskillende vure: Ntola is ‘n vurige aanhanger van Costau-baas Vavi, terwyl Malema onlangs nog ‘n beroep op die ANC gedoen het om Vavi te dissiplineer. Ntola het weer ‘n striemende aanval op die nasionaliste binne die ANC geloods, die tenderpreneurskap erg aangeval waarvan Malema ‘n uitstekende voorbeeld is, en ‘n sterk pleidooi vir die SAKP gelewer.

Intussen het pres. Jacob Zuma se gewildheid in metropolitaanse gebiede volgens TNS tot ‘n nuwe laagtepunt, 42 % gedaal. Net meer as ‘n jaar gelede was dit nog 58 %. Nog meer insiggewend was dat 44 % van die mense wat ondervra is, die meeste ooit, gemeen het die president is besig om gewoon te verbrou. Dié opname is weliswaar gedoen tydens die groot staatsdiensstaking, en toe Zuma Sjina met ‘n groot afvaardiging besoek het. Daardie besoek onder daardie omstandighede het ongaaf afgegaan.

Die tekens is daar dat die Suid-Afrikaanse politieke toneel danksy Zuma heel moontlik besig om die vloeibaarste in 16 jaar te word, wat in beginsel goed is vir demokrasie en die punt waar die ANC ernstig uitgedaag sal kan word.

Die mate waarin die kwessie van ras weer neig om sake te stagneer, blyk uit die kontroversie rondom die ABSA-kwessie. Op die gevaar af van oorvereenvoudiging, lyk dit asof ‘n groot deel van die wit gemeenskap sat is dat rassekwessies in haas elke sfeer van die lewe ingesleep word, gewoonlik tot die wittes se nadeel, terwyl baie swart mense, blykbaar van alle vlakke, ABSA se standpunt steun, maar die steun duidelik aan die hand van rassekwessies motiveer. ‘n Groot groep gekleurde meningsvormers – wat boonop wye mediablootstelling in die vorm van rubrieke geniet – soos Henrey Jeffreys, Ferial Haffajee en nou prof. Jonathan Jansen, tree volmondig vir ABSA in. Presies hoe dié rassepolarisasie veronderstel is om transformasie te dien is onduidelik. Veel eerder lyk dit of hulle die ANC te hulp snel om die swart stemme, dus die meerderheid, ter wille van swart vir die ANC te konsolideer en sodoende die vloeibare politiek wat vir gesonde demokrasie nodig is, vries.

Фильчаков прокурор

Nasionalisering en onteiening

‘n Hofsaak wat nou plaasvind, gaan rigtinggewend wees vir nasionaliseringsplanne.

In die Noord-Gautengse Hooggregshof in Pretoria eis Agri SA altesaam R99 miljard namens sy lede van die staat weens die wyse waarop boere in 2004 hul besitreg op die sogenaamde ondergrond van hul eiendom kwyt is.

In wese het die wetgewing die staat die voog van alle mineraaleregte, namens al die inwoners van die land, gemaak.

Hierdeur het boere ‘n bate verloor wat dikwels as sekuriteit aangebied kon word, dikwels losstaande verkoop is, en wat soms welvaart gebring het as daar goud of ander minerale in die grond was.

Met die – wat Agri SA die onteiening van mineraleregte noem – het soms haas ongehoorde situasies ontstaan. Die sogenaamde soutboere, mense wat klein lappies grond gekoop het ter wille van die soutpanne daarop, het skielik gevind hulle besit basies waardelose lappies grond. Enigeen kon aansoek doen vir die regte om die sout te ontgin, en weens die beleid van die regering, het swart aansoekers, of instansies met swart aandeelhouding, voorkeur gekry.

Onder die sake wat in die hof gaan draai het was ‘n wildboer wat op ‘n dag ontdek het sy grensdraad is geknip, en iemand was besig om met die nodige dokumentasie, ‘n gruisgroef op sy plaas in te rig.

Die wyse waarop die mineraleregte by Sishen eienaarskap verwissel het, word as een van die land se grootste skandale van nepotisme beskou.

Tot grondwater het die eiendom van die land se mense geword, of anders gestel, is nou staatsbesit.

Die staat se ontkenning dat dit op die onteiening neerkom, het ervare regsgeleerdes in onbegrip die kop laat skud.

In ‘n stadium het die regering aangedui dat oorweeg word om ook die bogrond tot nasionale bate te verklaar, ten einde die grondhervormingsproses makliker te laat vorder. Teen die agtergrond van wat met die ondergrond gebeur het, kan niemand verkwalik word as hy dit as ‘n kwalik bedekte metode beskou het om plase te onteien nie.

Ongeag die uitslag van hierdie uitspraak gaan dit in alle waarskynlikheid uiteindelik ‘n draai in die grondwethof maak. Baie van die beginsels wat ter sprake is, het ooreenkomste met die baie bekende Modderklip-saak, waar plakkers in effek ‘n boer se grond beset, en die staat skouers opgetrek het. Die nuwe saak kan in baie opsigte ‘n waterskeidingsaak wees.

Die implikasies is legio. Soos sake nou staan, sal baie detail spandeer moet word aan die status van mineraleregte sou daar in ‘n stadium ‘n tipe volkstaat begin ontwikkel soos waarvoor die grondwet in teorie voor voorsiening maak. Kom die staat hiermee weg, kan die vraag gevra word van wat nog veilig is, selfs sonder die wysiging van die grondwetlike beskerming van eiendomsreg.

Bedoeld of onbedoeld, die kwessie het reeds tot ‘n nuwe rassedispuut gelei, waar persepsies die botoon voer. In kommentaarkolomme word ten gunste van die regering aangevoer wit mense het swart mense se grond gesteel. Argumente ten gunste van Agri SA is dat dié instelling nie net wit boere verteenwoordig nie. Van ‘n weergawe wat die land se werklike geskiedenis weergegee word is min tekens…veel eerder handel dit oor persepsies van die geskiedenis wat vermaarde geskiedskrywers soos Theal tot die irrelevante reduseer.

Rassespanning soos vulkaan – Jansen

Die rektor van die Vrystaatse Universiteit, prof. Jonathan Jansen, se opmerking in die Ahmed Kathrada-gedenklesing dat rassespanning in Suid-Afrika soos ‘n vulkaan is wat wag om uit te bars, kom waarskynlik vir min mense as ‘n verrassing. Slegs enkele maande gelede, tydens en kort na die Wêreldsokkerbekertoernooi, sou baie mense egter anders geoordeel het.

Dit is insiggewend dat Jansen na ‘n verslegting in die post-Mandela-era verwys. Hieroor sal meningsverskil wees, maar die implikasie is dat dit nie so seer ‘n beleid of grondwet is wat dinge beduiwel nie, maar die kwaliteit van die leiding hieroor, en in die besonder politieke leiding.

Die vlakke van rassespanning is geneig om te wissel. Nie lank voor die sokkertoernooi nie, het ‘n groep swart redakteurs en ander waaronder die negrofilis dr. Nico Smith, blankes gemaan om nie die ANC so erg aan te val nie omdat dit as anti-swart sentimente vertolk word, en tot ‘n bloedbad kan lei.

Apologete vir die grondwet kry in die vorm van rubriekskrywers in Afrikaanse koerante ruim geleentheid om die lofliedere van die huidige grondwet aan te hef. Die afgelope jaar klink hierdie lofliedere weliswaar gereeld wanklankig, omdat dié rubriekskrywers dikwels ‘n groot deel van hul pennevrug aanwend om te kla oor alles wat verkeerd is, en dan op te som dat die oplossing steeds in die grondwet gesoek moet word.

Jansen, wat nog onlangs deur die Nederlandse koerant Trouw as Mandela se opvolger as Suid-Afrika se versoeningsikon genoem is, het weliswaar in sy lesing verskeie omstrede stellings gemaak, heelwat wat ook tot die polarisasie kan bydra, maar verval nie in die snuifgetrapte retoriek dat die grondwet alles is nie. Terwyl hy kennis neem van die skade wat boodskappe soos slegs swart mense wat aansoek vir poste kan doen en grondgryppraatjies kan aanrig, meen hy die boodskap behoort te wees dat die stryd handel oor die ontwikkeling van Suid-Afrikaners in die algemeen.

Dit sluit aan by ‘n baie ou stelling van die destydse president van die RGN, dr. Tjaart vd Walt, dat geen grondwet, selfs nie beste in die wêreld nie, kan werk as die mense mekaar nie verstaan en vertrou nie.

Uitsprake en liedjies soos dié van Julius Malema, talle sprekers by grondhervormingskonferensies wat ondeurdag die wens uitspreek dat Robert Mugabe gekry moet word om Suid-Afrika se grondhervorming te dryf, die regering se halsstarrige swye met bykans alle plaasmoorde – dit alles dra daartoe by dat die spanningsvlak vergroot. Voeg hierby die kwessies van ABSA se transformasiedruk op SARU en die verskuiwing van die springboklogo na die mou vir aanstaande jaar se wêreldbekertoernooi, en die oorsake hoef nie ver gesoek te word nie. Dit word verder beklemtoon deur die reaksie van invloedryke mense wat in effek rassistiese optredes soos rasgedrewe regstellende aksie en transformasie goedpraat as teenwig vir apartheid, waarvan die laaste wet reeds in die tagtigerjare in die stof gebyt het. Hoe kernagtig ras ingebed is by van die transformasiedrywers word goed onderstreep uit politici se bohaai toe die bruin krieketspeler, Charl Langeveld, by geleentheid sy insluiting by die Proteas van die hand gewys toe hy agterkom hy is weens velkleur bo ‘n wit snelbouler verkies. Langeveld se houding staan in skrille kontras met die standpunt wat die redakteur van City Press Ferial Haffajee in gister se Rapport waar sy steeds rassemaatreëls as teenvoeter vir apartheid opper. Sy erken darem ook ruiterlik dat sy haar eie opgang aan regstellende aksie kan toeskryf.

Die kort en die lank is: Rassisme kan nie deur rassisme beveg word nie.

Лобановский Харьков

Meer as net die Springbok

Die Suid-Afrikaanse Rugby-unie kondig vandag aan dat die Springbokke volgende jaar aan die Wêreldbekertoernooi gaan deelneem met die Springbok-embleem op die skouer.

Volgens die persberigte was dit nadat samesprekings tussen die Suid-Afrikaanse regering, SARU en die internasionale liggaam op ‘n dooie punt uitgeloop het. Die regering dring aan dat die protea op die bors, aan die regterkant, moet voorkom, en omdat die anderkant vir die borg gereserveer is, word die springbok na die mou verban.

Hoewel die internasionale rugbyraad se grondwet, net soos dié van die IOK en Fifa, politieke inmenging in sport en rassisme verbied, word ‘n heel ander stel norme skynbaar toegepas wanneer dit by Suid-Afrika kom.

Die regering se inmenging in die embleemstorie kom terwyl ‘n storm nog woed oor ABSA, ‘n borg, se inmenging in rastransformasie in die Curriebekerkompetisie.

Verskeie lande het reeds probeer om Fifa deur politieke inmenging uit te daag. Onder die lande wat dit probeer het, en gewoon uit internasionale sokker geskors is tel Kenia, Griekeland en Iran, terwyl Nigerië twee keer op die laaste nippertjie kop gegee het en selfs Brasilië onder die ultimatum geswig het.

Die regering probeer ook geensins diskreet wees in sy politieke inmenging nie. Buthana Komphela is ‘n parlementslid wat wyd bekend is, maar nie so seer oor sy kwaliteite as parlementslid nie, veel eerder oor sake soos dreigemente om die Springbokke se paspoorte te laat intrek.

Die regering kan veel vir sportontwikkeling doen, maar om met die Springbokembleem te gaan lol is gewoon nie baie slim nie.

Die waarheid en persepsies

Vandag bereik Solidariteit en Afriforum se veldtog teen ABSA se transformasiedruk op die Suid-Afrikaanse Rugby-unie voorlopig ‘n hoogtepunt. Samesprekings gister het op ‘n dooiepunt uitgeloop.

Op verskeie webwerwe gons dit oor ‘n ontluikende Afrikanerbank, Oranjekas, wat stellig veel uit die debakel gaan wen. As net die helfte van die ABSA-kliënte wat op verskillende webwerwe dreig om hul rekenings te sluit, en ‘n fraksie hiervan na Oranjekas verskuif, gaan daar nog ‘n beduidende rolspeler op die Suid-Afrikaanse banktoneel ontwikkel.

Indien dit ABSA se doelwit was om transformasie – soos hy dit verstaan – te bevorder, lyk dit voorlopig minstens asof die teenoorgestelde bereik is. Die rubrieke wat sedert Sondag ter ondersteuning van ABSA in koerante verskyn het, is feitlik almal deur mense van kleur geskryf. Die stortvloed van kritiek kom bykans voor die voet van blankes.

Van ABSA se aanvanklike paaiende woordspel is daar nou ook dae lank niks. Die aanvanklike stil uitvoerende hoof, Maria Ramos, het met ‘n stywe rug tot die kryt, met die karakter van ‘n politieke slagveld, toegetree.

Meer as twintig jaar nadat die laaste apartheidswet uit die wetboek gehaal is, is ras steeds ‘n maak of breek norm. Volgens sommiges is daar nou meer rasgebaseerde wette op die wetboek – in die naam van transformasie – as tydens die hoogtepunt van apartheid. Dit laat ondersteuners van ABSA se standpunt sinies klink in hul aansprake dat dit om nie-rassigheid handel, veral as apartheid steeds as dryfveer voorgehou word.

Elkeen reageer volgens sy persepsie van die werklikheid. Dit geld ook die argumente wat weerskante van die afsnylyn oor die regering se mediaplanne geopper word.

Pas het TLU SA die minister van Arbeid gedaag om feite te bring oor aansprake dat boere op arbeidsinspekteurs geskiet het, en dat dié inspekteurs nou op koeëlvaste baadjies aandring. TLU SA wys tereg daarop dat daar veel minder spanning sal wees as die inspekteurs, soos deur ‘n ooreenkoms tussen die regering en georganiseeerde landbou vereis, ingevolge die protokol vir plaastoegang afsprake vir besoeke maak. Te midde van plaasmoorde – die hoogste per capita voorkoms van moorde van enige identifiseerbare groep ter wêreld – is die nakoming van die protokol ‘n verstaanbare noodsaaklikheid.

Wanneer staatsamptenare ‘n ooreenkoms van hul eie werkgewer oortree en andermansgrond betree, kan dit mos nie die ander party se skuld wees nie.

брекеты детские

Ons en hulle

‘n Erg verwarrende storm om ABSA se kop is besig om uit te kristalliseer, hoewel nog ruim by mekaar verbygepraat word.

Aan die een kant staan Afriforum / Solidariteit, en aan die ander kant ABSA met ou struggle-vennote. Die kliënt, wat altyd reg behoort te wees, word skaars geken.

Afriforum, wat môre tot ‘n nasionale dag van protes teen ABSA uitgeroep het, wys daarop dat die bank se uitvoerende hoof, Maria Ramos, aan ‘n Engelstalige dagblad gesê het dat die bank sy mag, as borg, sal gebruik om te bepaal hoe transformasie in rugby gedryf sal word. Dit is egter die kliënte se geld, en vir wat dit werd mag wees, die kliënte en aandeelhouers se bank. In enige onderneming vertrou die aandeelhouers sy uitvoerende bestuur toe met die taak om hul belange ten beste te dien, wat beteken kliënte moet gelukkig gehou word.

Vanoggend tree die voormalige redakteur van Die Burger en Beeld, en nou voltydse rubriekskrywer, Henry Jeffreys, vir ABSA in die bres. Hy stel eers sy nie-rassige self-opgestelde getuigskrifte, en maak dan ‘n saak vir die rasgedrewe optrede van ABSA uit. Dan regverdig hy dit aan die hand van apartheid. In die proses verval hy in erg verouderde retoriek wat nie ‘n rubriekskrywer waardig is nie.

Hy maak daarop aanspraak dat die stryd waarvan hy deel was, die steun van die mensdom gehad het, hoewel hy stekies na die VSA en Brittanje inkry.

Selfs al het Jeffreys se argumente meriete, word dit ondergeploeg in die geselskap waarin hy hom nou bevind – swart en bruin ANC-lakeie wat nou in die media ingespan word om vir ABSA se optrede in die bresse te tree. Volblad-advertensies wat daarmee gepaard gaan verdiep die spesmaas dat hier ‘n amateuragtige beeldbou-aksie in bedryf is.

Apartheid is 20 jaar gelde begraaf. Wat is die internasionale posisie nou?

Die wêreldnorm word deur die Volkereg, of te wel, internasionale Reg bepaal. Dit vind ook neerslag in die statute van internasionale sportliggame soos die IOK, Fifa, IKR en IRR. Feitlik voor die voet word politieke inmenging en rassisme in die sportkodes verbied.

Tot dit by Suid-Afrika kom. Dan is Buthana Komphela en sy parlementêre sportkomitee gereeld aan die spits. Suid-Afrikaanse rugby het al by die internasionale liggaam met eier in die gesig gesit hieroor, en dit is uiters politiek korrek en diskreet hanteer.

In die beroepsera van sport is sake nog moeiliker. Sommige bonde is ryker as ander, en hierdie ryk bonde doen, met respek, nie genoeg om eie talent ongeag velkleur, te ontwikkel nie. Omdat daar minder subtiel van spanne verwag word om spelers van kleur in die span te hê, word hierdie spelers, soos ander talentvolle spelers, gewoon gekoop en die unies wat hulle ontwikkel het, van hul harde werk gestroop. Selfs die Westelike Provinsie, wat duisende bruin ligaspelers het, koop baie van sy top bruin spelers.

ABSA en ander borge het dus ‘n ruim speelveld waar talentontwikkeling kan plaasvind.

Jeffreys en sy denkgenote speel buite die speelveld. Hulle vertroebel sake deur telkemale ou koeie uit die sloot te graaf, wat beteken die probleem gaan tot die oneindige aangespreek word deur pleistertjies op die kanker te plak. Hulle kan gerus ook dink aan daardie spelers van kleur wat trots daarop is dat hulle op meriete die spanne haal waarvoor hulle speel. Deur Jeffreys en genote se argumente word hul prestasies onder verdenking geplaas.

Om die wêreldmening van destyds bo die internasionale reg en sportkodes se statute te plaas is ‘n onsinnige oefening, en dra niks by tot die ontlonting van die situasie nie. Om vermeende rassisme met rassisme te bekamp…die vyeblare van terme soos regstellende aksie en transformasie, bedek niks as dit deur rassisme gedryf word nie.

Die polarisasie wat ABSA se SMS en die hantering daarna ontketen het, is oorgenoeg bewys dat dit nie reg hanteer is nie, en steeds word die vuur gestook.

Selde het volkseie banke soos Oranjekas soveel gratis publisiteit gekry. Trouens, die storm gaan dit heel moontlik vir Oranjekas nou baie lonend maak om sy kaartstelsel die komende naweek bekend te stel.

зарядку для

‘n Goeie grondwet?

By die beoordeling van ‘n grondwet om te bepaal of dit goed of minder goed is, is daar ‘n rits maatstawwe wat ingespan moet word.

Ten eerste moet gekyk word na die inhoud van die grondwet self. Voldoen dit aan die vereistes van ‘n goeie grondwet? Is dit versoenbaar met die volkereg? Waarborg dit ‘n onafhanklike regbank?

Wanneer Die Suid-Afrikaanse grondwet beoordeel word, hang dit van die ideologiese en dikwels pragmatiese vertrekpunt van die beoordelaar af. Vanuit die liberale hoek sal die beoordeling lê met die suiwer proporsionele kiesstelsel op nasionale en provinsiale vlak as vertrekpunt, terwyl diegene wat die volkereg as vertrekpunt neem sal fokus op die selfbeskikkingsregte, weliswaar beperk, wat in artikel 235 genoem word. Op die oomblik is laasgenoemde vir alle praktiese doeleindes net die papier werd waarop dit geskryf is, terwyl juis daardie beginsels sterk grondwetlik beklemtoon word in die Europese Unie.

Die tweede aspek is die kwessie van ‘n onafhanklike regbank, en hieroor het regsgeleerdes reeds kommer uitgespreek oor planne om die grondwetlike hof as ‘n hoër hof as die appèlhof te verklaar. Die regerende party het ‘n baie sterk grondwetlike vermoë om die grondwethofaanstellinge te beïnvloed.

Derdens kan die vraag gevra word oor die trefkrag van die grondwetlike liggame, soos die Menseregtekommissie, die Openbare Beskermer en selfs die Ouditeur-generaal. Laasgenoemde beïndruk by verre die meeste, maar op veral munisipale vlak is daar tans nog geen vordering om skoon ouditverslae te bekom nie. Jaar vir jaar is dit ‘n slagting, baie geraas, en uiteindelik kom bykans alle skuldiges skotvry daarvan af, net om die volgende jaar weer op die rooi tapyt te beland. Die Menseregtekommissie het ‘n reputasie van eensydigheid, terwyl die Openbare Beskermer – afhangende van die bekleër – ‘n reputasie van ‘n ANC-verlengstuk het. Minstens een verslag is al heelwat meer as ‘n dekade uitstaande.

Verskeie grondwetkenners meen die grondwet gaan mank aan ‘n vermoë om sy implementering af te dwing. Reeds vroeg het die taal-waghond, Pansat, geskryf die regering is self die grootste skender van taalregte. Weinig het sedertdien positief verander, tallose bekpraatjies ten spyt. Dit is eerder die howe wat sake tot orde roep, terwyl die grondslae waarop die howe dit kan doen, geleidelik juridies geërodeer word.

Ten laaste is die grondwet vir mense geskryf, en hang die sukses grootliks daarvan af hoe die mense daarop reageer. Die skending van die grondwet, en voorgenome skendings soos planne vir onteiening, is immers alles mensgemaak. Die skenders en voornemende skenders se verweer is dikwels dat dit deur die demokrasie genoodsaak word – dat die meerderheid kiesers op hierdie veranderings of wysigings aandring. Dit dui op ‘n ysingswekkende onkunde of argeloosheid oor die begrip grondwetlikheid.

Vandag tydens sy besoek aan die Europese Unie, gaan pres. Jacob Zuma versoek dat sanksies teen Zimbabwe opgehef word. Dié standpunt is nie nuut nie, en die redes hoekom hierdie sogenaamde slim sanksies toegepas word, het ook nog nie verander nie. ‘n Week gelede nog het van Mugabe se ondersteuners saamtrekke vir die uitrol van ‘n nuwe grondwet, ten aanskoue van die polisie gewelddadig aangeval. Die opposisieleier, Morgan Tsvangeria se reaksie was dat hy nie sy party aan verkiesings oor die grondwet sal laat deelneem as dit tot ‘n slagting van mense gaan lei nie.

En Suid-Afrika vra dat die slim sanksies opgehef word. Dit stuur nie ‘n gesonde boodskap van verbintenis tot grondwetlikheid uit nie.

logo for euro

‘n Goeie en gepaste grondwet

Pas het ‘n belangrike ANC-kongres afgeloop. Die verrigtinge het die media ‘n week lank totaal oorheers, in der mate dat belangrike nuusgebeurtenisse uit die openbare oog gebly het. ‘n Uiters belangrike brief wat die gesaghebbende internasionale Verslaggewers Sonder Grense aan die ANC gerig, en gemaan het om te herbesin oor mediaplanne, is feitlik volstrek deur die groot media geïgnoreer, volkome in teenstelling toe Freedom House Suid-Afrika onlangs van mediavrye land tot gedeeltelik mediavrye land geherklassifiseer het.

Die feit dat die ANC-kongres so oorweldigend mediadekking geniet het is te verstane teen die agtergrond daarvan dat dié organisasie ook die land se regerende party is, en met basies ‘n twee derde meerderheid regeer.

Dit is egter ook so dat bitter min van die lesers van sommige van die koerante wat so ‘n groot ophef gemaak het, vir die ANC stem. Volgens die ANC self het wit steun van 4 na ses persent toegeneem.

Die rede is voor die hand liggend. Die amptelike beleid van regstellende aksie, ook deur kwotas, is regstreeks teen die manlike wit bevolking gemik, maar in die praktyk ook teen wit vroue, en alte dikwels teen bruin mense ook. Die ANC se effektiewe afwesigheid van die veroordeling van plaasaanvalle, ‘n hoogs emosionele kwessie omdat die vermoorde slagoffers hiervan by verre, volgens Interpol se syfers, die hoogste identifiseerbare groep ter wêreld oplewer, help ook nie om met die bewindhebbende party te identifiseer nie. Pleknaamsveranderings is nog ‘n emosionele kwessie. Liedjies soos: Maak dood die Boere, en die ANC se aandrang op die reg om dit te sing, help ook nie veel nie.

‘n Mens moet erg stiksienig wees om nie te verwag dat daar onder hierdie omstandighede in verskillende vorme versugtinge oor selfregering uitgespreek word nie. Die teenreaksie hierop is dat dit rassisties sou wees, dat dit outyds sou wees, en onprakties sou wees. In die plek daarvan word die deugde van Suid-Afrika se grondwet besing, en word gereeld opgegee dat dit ‘n moderne en goeie grondwet is.

In Staatsregtelike kringe is die entoesiasme hiervoor nie altyd ewe groot nie, en weinig stem saam dat die grondwet so volmaak is.

Trouens, die lande wat heterogeniteit die beste grondwetlik en staatkundig ondervang, is dikwels die mees stabiele lande. Nigerië het eers in ‘n mate staatkundige stabiliteit verkry na die land se federale streke se grense meer in ooreenstemming met die belangrikste bevolkingsgroepe, die Hausa, Yaroba’s en Ibo’s se verspreidingsgebied aangepas is. Indië is ook ‘n etniese federasie, baie soos België. Boonop maak die Indiese grondwet voorsiening vir ‘n aantal gewaarborgde setels vir die inheemse, pre-Indiese bevolking wat verspreid oor die land woon.

Indië is egter nie die enigste voorbeeld nie. In Nieu-Seeland is die aantal gewaarborgde Maori-setels geleidelik van 4 tot die huidige sewe uitgebrei. Hoewel die parlement uit 122 setels bestaan, is 62 hiervan proporsionele setels, en sewe Maori. Selfs al sou die Maori’s nie daarin kon slaag om geografiese setels in te palm nie, kan die sowat halfmiljoen Maori’s wel deeglik ‘n aantal proporsionele setels inpalm. In koalisievorming kan dit die Maori’s in ‘n belangrike bedingingsposisie plaas, en die neiging is dus om eerder die Maori-guns te probeer wen, as om teen hulle te diskrimineer.

Die vermoë om selfregering word egter meer spesifiek uitgedruk. Van 1892 tot 1902 was daar ‘n Maori-parlement, wat in 1962 deur ‘n Maori-raad opgevolg is. Op 13 Julie 1990 is die Maori-kongres in die lewe geroep. Dié kongres sien om na belange soos ekonomiese, maatskaplike, omgewingsake en politieke aangeleenthede. Dit word self gefinansier, onder ander uit uitgekontrakteerde werk, maar word grootliks gerugsteun deur ‘n Departement van Maori-sake.

Dit maak nie dat Nieu-Seeland ‘n primitiewe grondwet het nie. Sri-Lanka, wat ‘n soortgelyke grondwet as Suid-Afrika het, het uiteindelik Tamil-aspirasies met die swaardmag besleg.

детектор лжи

Stem dik gemaak oor persvryheid in SA

Pas het nog ‘n invloedryke internasionale persvryheidsorganisasie, die Parys-gevestigde Verslaggewers sonder Grense, sy stem dik gemaak oor die ANC se mediaplanne.

Verslaggewers sonder Grense is veral bekend vir die internasionale persvryheidsindeks wat dit jaarliks opstel, maar dit monitor allerlei aksies teen die media, wat die lugweë en internet insluit. Dit hou ook data by oor hoeveel joernaliste jaarliks in die uitvoering van hul pligte sterf, of aangehou word.

Op die persvryheidsindeks het SA in 2003 die 22ste posisie as persvrye land beklee, en het die hoogste posisie op die Afrika-kontinent beklee.

Met voorgestelde mediawetgewing wat in 2006 ter sprake gekom het, het Suid-Afrika na die 44ste posisie teruggesak, en was by verre nie die mees persvrye land in Afrika nie.

Sedertdien het SA sy posisie tot die 33ste tans verbeter. Verskeie Afrikalande, soos Ghana en Mali, vaar egter steeds beter as SA op die lys.

Nou het Verslaggewers Sonder Grense in sy waarskuwing aan Suid-Afrika geen doekies omgedraai nie dat die huidige mediaplanne ernstige gevolge kan inhou. Die implikasie is dat Suid-Afrika weer op die indeks kan terugsak.

Die gevolge bly nie net daar nie. Omdat ‘n vrye media as ‘n belangrike instrument teen korrupsie beskou word, neig lande se posisies op die persvryheidsindeks en op die korrupsiepersepsieindeks, om ook ooreenkomste te toon. Dit het weer ‘n impak op die beleggersvertroue-indekse.

Pas het pres. Barak Obama aangekondig dat hy meen hulp aan armer lande moet gekoppel wees aan die opbou van ekonomieë en die uitroei van korrupsie. Blote voedsel- en medisynehulp aan bakhand-lande gaan afgeskaal word. Ander lande en instansies wat ontwikkelingshulp bied, plaas soortgelyke voorwaardes, bv die Europese Unie. Suid-Afrika het reeds ‘n rondte met DanChurch Aid geloop, en ‘n toesmeerdery is gewoon nie geduld nie.

Die streep is nou in die grond getrek, en die ANC kan besluit om nou sy mediabeperkingsplanne te laat vaar, of ‘n magdom gevolge te dra.

Destyds, toe Suid-Afrika die 22ste posisie op die persvryheidsindeks behaal het, het die regering se kommunikasiediens groot gewag daarvan gemaak, en ook gespog dat die land toe as die mees persvrye land op die kontinent beskou is.

Wat het verander dat die regering dit nie meer as bate beskou nie?

купить липецк ключи

Die turksvy genaamd kwotas

Met die toetrede van me. Maria Ramos, Absa se uitvoerende hoof, oor inmenging in rugbyspanne se spankeuses, verdiep die kwotasage, eerder as wat dit uit die vaarwater begin beweeg. Ramos is boonop die eggenote van minister Trevor Manuel en laat, geregverdig of nie, die liggies van politiek helderder brand.

Uit die mediaberigte kan die afleiding gemaak word dat Absa verwag dat SA Rugby sal inval by Absa se eie transformasiebeeld.

‘n Maklike uitkenbare norm om te gebruik om vlakke van transformasie te bepaal, is om op rassegrondslag koppe te tel, en wanneer dit op Curriebekervlak kom, is dit betreklik min swart koppe om te tel. Boonop is hier nog die komplekser maatstaf van swart en swarter, of te wel, etniese swart, wat al telkemale via parlementêre sportkomitee, uitdruklik as “African Africans” uitgedruk is.

Met Absa is die saak nog sensitiewer, omdat dié bank as belangrike bousteen Volkskas gehad het wat oorspronklik as Afrikanerbank ontwikkel het, en hierom steeds baie Afrikanerkliënte het.

Dat kwotas of raskoppetellery ‘n gevaarlike spel is, is gewis. Een van die eerste teenvrae wat gevra is, is hoekom Absa met die BafanaBafana so stram is om die afwesigheid van wit spelers op die veld tydens die wêreldsokkertoernooi te bevraagteken. Van Indiërspelers was daar ewe min te sien, en selfs die bruin spelers is op die oog af verskeie kere betreklik stief behandel. Trouens, die hele toernooi is by tye gekaap as vertoonvenster vir swart Afrika.

Om meer gekleurde spelers, en in die besonder etniese swart spelers op die Curriebekerveld te kry is nie iets wat met kwotas opgelos word nie. Soos die huidige en voormalige kwotaspelers dit uitdruk – dit is vernederend, en veroorsaak boonop dat hulle voortydig rypgedruk word, en so skade opdoen. Van die nie-wit krieketspelers het al met groot verontwaardiging gereageer as vanuit die parlement na hulle as kwotaspelers verwys is, omdat hulle gesteld is daarop om op meriete gekies te word – weliswaar soms ook net tot hulle op meriete weggelaat word.

Sportontwikkeling van grondvlak af, en die voorsiening van geriewe, is belangrik. Dit sal egter mank gaan aan behoorlike vordering as die nasionale doelwit nie gesinchroniseer word nie. En hier is baie wat nog haper. Rugbynuus op swart TV-stasies ontbreek bykans geheel en al. Tipiese swart koerante dra selde, en indien wel, op baie beperkte skaal rugbynuus. As die Openbare Uitsaaier dan nie sy kant met die owerheid se transformasiedoelwitte bring nie, hoekom dan so ‘n onus op sportliggame plaas, wie se internasionale beheerliggame boonop bykans voor die voet politieke inmenging en rassisme verbied. ‘n Mens moet baie sinies wees om nié kwotas as rassistiese optrede te beskou nie.

Soiu Absa nie beter gedoen het deur bv spesifiek rugbyberigte in swart koerante te borg nie, om so dié koerante aan te spoor om meer rugbynuus te dra?

‘n Vraag wat nog nie bevredigend beantwoord is nie, is hoekom daar op laer vlakke soveel bruin en swart spelers is, maar op senior provinsiale vlak raak baie skynbaar weg. Die paar wat wel deurbreek is soos kleinnode en word hewig op gebie, sodat wel vrae gevra kan word oor van die groot bonde se erns om hul eie spelers te ontwikkel. Dié vraag kan egter ook oor ryk unies se erns met die tuisontwikkeling van spelers van enige ras gevra word.

Verhinder politieke korrektheid nie dalk dat belangrike vrae gevra word nie? Internasionaal is dit ‘n bekende en aanvaarde feit dat mense uit verskillende wêreldstreke nie gemiddeld dieselfde lengte behaal nie, en vandag is dit noodsaaklik dat selfs agterspelers groot en sterk moet wees om die Polinisiërs te kan stuit.. Ethiopië en Kenia lewer byvoorbeeld ritse wêreldklas-langafstandatlete op, maar dié lande is nie juis wêreldkragte as dit op die rugbyveld kom nie.

Moenie talentvolle sportlui breek deur hulle in te forseer waar hulle minder talent het nie. Laat elkeen sy Godgegewe talente ontwikkel waar dié talente ten beste ontwikkel en uitgeleef kan word.

Anders gaan mense hul geldelike talente na ander banke skuif.

пародонтоз зубов

Millenniumdoelwitte

Met die aanvang van die millennium het wêreldleiers koppe bymekaar gesit en met ambisieuse voorstelle vorendag gekom oor die verligting van lyding oor die hele wêreld. Dié doelwitte se eerste fase sou teen 2015 bereik moes wees.

Nou, op die vooraand van die amptelike opening van die VN se volgende sitting, is wêreldleiers in New York byeen, en benut die VN se sekretaris-generaal, Ban Ki-moon die geleentheid om bestek met hulle op te neem.

Op die oog af lyk dit of net Sjina die doelwitte gaan haal. Sjina kom egter onder skoot oor die prys wat burgers moet behaal om allerlei groeiprestasies te behaal.

Verder lyk vordering maar bedroewend. Die doelwitte wat die meeste ontspoor het is om die sterftesyfer by geboorte met ‘n driekwart te verminder, en so ook om die sterftes van kinders onder vyf jaar met ‘n tweederde te verminder.

Ban Ki-moon het dit nodig geag om die wêreldleiers daaraan te herinner dat dit hul eie doelwitte was. In werklikheid het daar die afgelope elfs jaar egter baie water in die see geloop en baie van die huidige leiers het die gebakte pere van hul voorgangers geërf. Wat die VN betref, erf ‘n nuutverkose regering bloot die pligte en verantwoordelikhede van hul voorgangers, en daarom moet regerings die lesse ter harte neem dat die lande se administrasies, die sogenaamde tegnokrate, van die beste stoffasie moet wees en dien staatsdienste nie as plek vir kaderontplooiing nie.

Nog ‘n faktor wat ‘n vlieg in die salf is, is die wêreldekonomiese krisis wat intussen met mag en mening toegeslaan het. ‘n Groot deel van hierdie krisis is deur inhaligheid veroorsaak, en omdat daar vir die inhaliges min ruimte was om die hand na diegene wat swaarkry uit te reik, was daar in vele kringe ‘n stramheid om die millenniumdoelwitte met entoesiasme na te streef. Baie lande, waaronder merkbaar België, het in hul ekonomiese herstelplanne omvattende hoofstukke aan die herstel van moraliteit gespandeer. Ook in ander lande was daar ‘n anti-inhaligheidsneerslag. In Nederland is wetgewing ter tafel gelê wat bankbase in hul persoonlike hoedanigheid vir onbesonne besluite verantwoordelik sou hou, en in Ysland is nog groter mediavryheid bewerkstellig toe die bankbase wat daar die krisis veroorsaak het, hulle op bestaande konvensie beroep het om hul aandeel te verdoesel.

Of die wêreld wat uit die krisis gebore is, ‘n groter moraliteitsverantwoordelikheid sal openbaar as die korporatiewe wêreld van voor die krisis sal die tyd leer. Met groot natuurrampe, soos in Pakistan en Haïti wil dit so voorkom. Die wêreld se hongerlydendes het pas tot effens onder die miljard afgeneem, maar dit is aan groot oeste toe te skryf wat ook die pryse van basiese voedsel laat daal het. Intussen het die oorstromings in Pakistan en die droogte in Rusland weer groot oeste vernietig.

Die teenkant van die munt is egter ook dat daar ‘n besliste stramheid is om te gaan help waar bevolkings swak regerings kies of duld, en dan na ander wil bakhand hou as hulle die regerings kry wat hulle verdien. Vanoggend berig die Belgiese pers oor hul minister van Buitelandse Sake se ontnugtering met die verwikkelinge in die Kongo, kort na die vyftigjarige feesvieringe. De Standaard haal hom soos volg aan: “ De zaken veranderen in Congo niet in het tempo dat wij wensen. Na de feestsfeer die vijftig jaar Congolese onafhankelijkheid kenmerkte, is er duidelijk weer ruimte voor kritiek.”

Draai die horlosie dertig jaar terug

‘n Afgestofde grappie lui dat die kaptein van ‘n vlug uit die buiteland kort voor die landing op OR Thabo-lughawe die passasiers soos volg inlig: “Ons land binnekort op OR Thabo-lughawe, Suid-Afrika. Draai u horlosies dertig jaar terug, en pas die horlosies en ander besittings goed op tydens u verblyf.”

Word na die politieke toneel in verskeie belangrike lande gekyk, lyk die land wel deeglik uit pas met die jongste verwikkelings.

Oor minder as twee maande gaan die Amerikaners stembus toe en word vir ‘n groot deel van die kongres gestem. Vergelykings word reeds met 1994 getref toe die Republikeine groot winste getoon het, hoewel min mense nou heeltemal dieselfde winste vir die Republikeine, ook bekend as die Grand Old Party, GOP, verwag.

‘n Onlangse peiling het 61 persent van die stemme vir die GOP gegee, en 41 % vir die Demokrate van pres. Barack Obama. Dit is die grootste gaping in 60 jaar. Sedertdien fluktueer die peilings erg.

Die GOP speel Donderdag, 20 September ‘n belangrike troef wanneer die party sy regeeragenda bekend stel. Dit word ‘n kontrak met die mense genoem, en simbolies van die voetsoolvlak-ingesteldheid, word dit op die stoep van ‘n ysterwarewinkel in Sterling, Vancouver, uitgereik.

Die Republikeinse party word grootliks gerugsteun deur ‘n sterk belangegroep, bekend as die Tea Party, wat die afgelope jaar nie net ontstaan het nie, maar massiewe openbare steun trek. Dit het al belangrike demokratiese vestings in tussenverkiesings lat tuimel. Die Tea Party kan breedweg as ‘n konserwatiewe beweging beskou word, en Sarah Palin dien as belangrike vaandeldraer. Dit verseker dat die groeiende Christen-fundamentalistiese beweging bykans eenparig by die Tea Party staan. Die Demokrate se teenvoeter, die Coffee Party, blyk nog grootliks ‘n windeier te wees.

Dié aksie het momentum gekry sedert die verkiesing van pres. Obama, wie se verkiesing as ‘n dertigjarige terugslag beskryf is vir die stryd om aborsies op aanvraag weer verbied te kry. Die euforie vir Obama was destyds so groot dat baie mense wat sterk gekant is teen baie van Obama se standpunte, ook vir hom gestem het. Afgesien van die aborsie-kwessie sluit dit sake in soos die wettiging van gay-huwelike, maar ook kwessie soos die omstrede gesondheidsorg-wetgewing en die koers wat ingeslaan moet word vir ekonomiese herstel. Terselfdertyd bly werkloosheid in die VSA hoog, en armoedesyfers is onder veral die swart en Spaanssprekende bevolking baie hoog – tradisioneel die jagveld van die Demokrate.

Op die meer omvattende skaal dui die verkiesingsuitslae van onder meer België, Nederland en nou ook Swede op ‘n groot swaai na regs. ‘n Anti-Islam-houding is dikwels aanwesig, soos in die VSA, waar Obama se hantering van sake oor Islam-kwessies, soos die voorgenome bou van ‘n Islamitiese sentrum naby Ground Zero, ook stemme laat swaai.

En heel uit pas hiermee handel die debat in Suid-Afrika nou, soos met die ANC se kongres in Durban en die vernaamste opposisiepolitiek, hoe links of ver links die land moet wees, en hoe sosialisties die ekonomie gedryf moet word.

Draai die horlosies dertig jaar terug.

светильники на дом

Die gevare van ‘n de facto-eenpartybedeling

Binne die politieke wetenskap doen ‘n sêding die rondte: “Die demokrasie is ‘n gemors, maar dis die beste gemors wat ons het.”

Dat die oë van die land van vandag af vir die duur van die week op Durban gerig is, is tegelykertyd verstaanbaar en hartseer.

Verstaanbaar, omdat die land se regerende party ‘n belangrike beleidskongres hou, maar hartseer omdat die belangrikheid hiervan bykans alle kenmerke van ‘n de facto eenpartystaat dra. In beginsel kan die land nou, afhangende van watter uiteenlopende denkrigting koning kraai, op koers na ‘n kommunistiese ekonomiese bestel geplaas word.

So ‘n situasie ontstaan wanneer die bevolking se beleids- en selfs regeerkeuses hoofsaaklik binne die regerende party afspeel, en nie tydens verkiesings tussen ‘n veelheid partye soos dit in ‘n grondwetlike demokrasie hoort nie. In Suid-Afrika beteken dit tot ‘n groot mate dat opposisiepartye se rol tot dié van drukgroepe gereduseer word, en waarvan die rol boonop ook gereduseer is omdat die grondwetlike liggame, waarna eens as wigte en teenwigte verwys is, disfunksioneel is of as verlengstukke van die regerende party beskou word.

Ook ander instellings wat veronderstel is om die konsep van veelparty-demokrasie te onderskraag, soos die SABC-raad, se lede word effektief deur die regerende party aangewys.

Voeg hierdie die rol van die Progressive Business Forum wat in effek daarop neerkom dat sakelui wat gedagtes met regeringslui wil wissel, hul hand diep in die sak moet steek vir die voorreg om ministers en selfs hul senior staatsamptenare te kan ontmoet – geld wat in die ANC se verkiesingskoffers gestort word.

Die situasie is verder aangehelp deur ‘n groep opposisielede wat onder die vaandel van “ons sal jul stem wees” ‘n mandaat gekry het om van binne die ANC sekotorale belange te bevorder – en sedertdien ‘n baie stil stem geblyk te wees het. Voeg hierby die aksies van die ANC self om alle stemme binne die sogenaamde “broad church” te ondervang, ‘n uitgesproke doelwit toe mnre. Gwede Mantashe, Darryl Swanepoel en Renier Scoeman kort voor die vorige algemene verkiesing samesprekings met Agri SA se hoofbestuurder, mnr. Hans van der Merwe gevoer het. Nie baie later nie, het beide Agri SA en die TLU SA uit ‘n regeringsgeleide kongres oor landbou gestap waar hoegenaamd nie belanggestel is om na die boere se stem te luister nie, en retoriek as feite opgedis is.

Die oë is ook nog meer op die kongres gerig omdat van die belangrikste demokratiese waarborge, mediavryheid en die reg tot inligting, van vandag af ook formeel onder die valbyl gesleep kan word.

Dat die kiesers die demokrasie faal, skyn nog duideliker te wees deur opnames wat toon dat die premier van die provinsie waar munisipaliteite – aldus die Ouditeur-generaal – onder die swakstes in die land vaar, die ekonomie onder die swakstes is en die howe ‘n rits tenders tersyde gestel en selfs hertoegeken het, die gewildste is. Ook toon die peiling dat 68 % van die land se mense nou glo dat pres. Jacob Zuma goed vaar, weliswaar ‘n skerp daling vanaf 77 % ‘n jaar gelede.

In die proses om ‘n kiesersblok teen die ANC te vorm, stem baie mense nou ook vir die DA, al het die party se beleid en dit wat hulle self glo min raakvlakke. In die proses ontkieser baie kiesers hulself ideologies.

Die toets of die land se grondwet so ideaal vir ‘n heterogene bevolkingsamestelling is was graag voorgehou word, dat die grondwet so goed is as wat hoog opgegee word, kom nader.

Eksotiese skade

By ‘n onlangse beraad in Kopenhagen het wetenskaplikes ‘n beroep op die regerings van die EU gedoen om te wikkel met wetgewing wat skade deur nie-inheemse soorte aan die natuur sal beperk. Elke jaar rig die eksotiese plante, diere en ander organismes na raming sowat 12 miljard euro’s skade aan.

Van die ekoloë meen die skade is veel groter, omdat beramings oor sommige eksotiese lewe nog heeltemal onbekend is.

Van die sowat 10 000 eksotiese soorte in Europa, het sowat 1 300 ‘n negatiewe invloed op die omgewing, gesondheid of die ekonomie.

Terwyl dit vir die publiek verstaanbaar is hoekom die invoer van eekhoringsoorte wat die inheemse rooi eekhoring sal verdring, is ander sake minder duidelik. Een leser vra die vraag of daar nou ‘n stewige rekening aan die Italiaanse regering gestuur moet word omdat die Romeine die appelboom na Noord-Europa gebring het.

Die lysie eksotiese kossoorte is lank – aartappels, tamaties, mielies – presies hoe lank bly iets eksoties voor dit as deel van ‘n landstreek se fauna en flora aanvaar word?

Terwyl koppe gestamp word, neem die eksotiese lewe toe. Na raming het dit die afgelope 30 jaar in Europa met 76 persent toegeneem. Pogings om lewensvorme wat eens inheems in Wes-Europese lande voorgekom het, te hervestig, vind ook plaas. In 2007 het die Nederlandse bewaringsowerhede weer die eens byna uitgestorwe wisent in die “natuur” – ‘n park van 300 Ha, vrygelaat.

бак