Vredesgeprek in Burundi stol

Burundi se opposisie boikot tans vredesgesprekke met die regering. Die dialoog het Maandag uit protes teen die moord van ‘n opposisieleier, Zedi Feruzi, ten einde geloop.

Die VN het vroeër ingegryp om ‘n maand van protes en geweld te beëindig in dié Oos-Afrika land.

Minstens 20 mense is dood sedert oproer uitgebreek het op 26 April, ‘n dag nadat President Pierre Nkurunziza aangekondig het dat hy vir ‘n derde termyn van vyf jaar sal dien omdat hy nie vir sy eerste termyn verkies is nie.

Die oproeriges teen Nkurunziza is telkens deur soldate onderdruk wat in die lug gevuur het, net om weer elders te hergroepeer.

Daar is ook spanning in weermaggeledere dae ná die mislukte staatsgreep wat deur ’n topgeneraal gelei is, het AFP berig.

Soldate was in straatgevegte met mekaar gewikkel. Die polisie het nou grootliks op straat oorgeneem in ’n poging om die betogings te verhinder.

Voor die mislukte staatsgreep is die weermag deur betogers as meer neutraal as die polisie beskou. Soldate het dikwels tussen die polisie en betogers inbeweeg om konfrontasie te voorkom.

Minstens 20 mense is in straatgevegte gedood voordat die generaals verlede week ’n mislukte staatsgreep uitgevoer het.

Pacifique Nininahazwe, ’n leidende figuur in die protes teen Nkurunziza se poging om vir ’n derde presidentstermyn te staan, het gevra vir ’n “vreedsame betoging sonder beledigings en sonder dat klippe gegooi word”.

“Ons stop wanneer die polisie ons konfronteer. Ons sit met ons hande in die lug en daarna stap ons verder,” het hy in ’n boodskap gesê wat op sosiale media versprei is nadat vier onafhanklike radiostasies deur die owerhede gesluit is.

In die hoofstad se Nya-kabiga-distrik het die weermag in die lug gevuur terwyl betogers met hul hande in die lug op die grond gelê het en die volkslied gesing het.

Bujumbura se burgemeester, Juma Saidi, het Sondag op staatstelevisie gewaarsku dat betogers “as deel van die staatsgreep” beskou sou word en veiligheidsmagte opdrag gegee om hulle as sodanig te behandel.

’n Groep topgeneraals het vroeër probeer om Nkurunziza uit die kussings te lig, terwyl hy op ’n besoek aan Tanzanië was.

Nkurunziza word daarvan beskuldig dat hy ’n veldtog van onderdrukking teen sy opponente van stapel gestuur het. Hy het ook probeer om die onafhanklike media stil te maak sedert die staatsgreep­leiers ná hewige gevegte die knie voor lojalistiese troepe gebuig het.

Sewentien ­beweerde staatsgreepsame­sweer­ders, insluitende ’n voormalige minister van verdediging en twee toppolisiekommissarisse, het reeds in die hof verskyn op klagte dat hulle probeer het om die staat omver te werp.

Mandela-groep toegang tot Gasa geweier

Die Russiese president Wladimir Poetin het Woensdag met lede van ‘n groep wat hulself die “Ouderlinge” noem, ontmoet nadat hulle toegang tot Gasa geweier is.

Voormalige staatshoofde en leiers van die belangrikste internasionale organisasies was in Moskou om die Oekraïne te bespreek asook wêreldvrede.

Die groep is deur Israel toegang tot Gasa geweier nadat hulle by die Palestyne wou gaan besoek aflê. Poetin het hulle op sy Nowo-Ogarjowo landgoed buite Moskou ontvang vir hul driedaagse besoek aan Rusland se hoofstad.

Die groep is gestig in 2007 deur die voormalige Suid-Afrikaanse president Nelson Mandela om hul invloed oral te laat geld.

Bestaande ​​uit 12 lede, en tans onder leiding van die voormalige sekretaris-generaal van die VN, Kofi Annan, wil die oudstes help om die wêreld se ernstige en ingewikkelde probleme op te los.

Desmond Tutu is ook deel van die groep.

“Kollegas, vriende, Laat my u hartlik in Moskou verwelkom…Ongelukkig het die wêreld nie eenvoudiger geraak sedert julle aktief aan die politieke lewe deelgeneem het nie. Ek probeer nie sê dat dit julle nalatenskap is nie, maar bloot dat ons wêreld regtig kompleks en uiteenlopend is en met baie konfliksituasies worstel,” het die Russiese president gesê in sy verwelkomingsrede.

Afgesien van vergaderings met president Poetin, het die oudstes gesprekke met die minister van buitelandse sake Sergei Lawrof, voormalige Sowjetpresident Mikhail Gorbatsjof en die voormalige premier Jefgeni Primakof gevoer.

Die oudstes wat deel was van die besoek aan Moskou was: Martti Ahtisaari, voormalige Finse president; Kofi Annan, voormalige sekretaris-generaal van die VN; Lakhdar Brahimi, voormalige Algerynse minister van buitelandse sake, Gro Harlem Brundtland, voormalige premier van Noorweë; Jimmy Carter, voormalige Amerikaanse president, en Ernesto Zedillo, voormalige Mexikaanse president.

Annan, Ahtisaari, Brahimi en Zedillo is almal trustees wat op die raad van George Soros se Open Society Foundation dien.

Poetin lewer ‘n grondverskuiwende toespraak

Wladimir Poetin het Vrydag die enkele mees belangrike toespraak oor buitelandse beleid gelewer sedert hy president van Rusland in 2000 geword het.

Mikhail Gorbatsjof, die voormalige Russiese president, het gesê hy het gedink dit was die beste, en mees betekenisvolle toespraak wat hy ooit gemaak het.

Die reaksie van Westerse politieke ontleders en hul media-elite was daarenteen jammerlik ontoereikend. Die grondverskuiwende toespraak  in Sochi, by die Valdaiklub, het verbasend min aandag ontlok.

Westerse ontleders wat die moeite gedoen het, het dit voorgehou as ‘n uitdagende reaksie op die Amerikaanse beleid van sanksies wat Rusland weens die Oekraïense krisis opgelê is, terwyl die Russiese president byna skaars daarna verwys het.

Hulle het Poetin se uiters samehangende intellektuele raamwerk totaal geïgnoreer.

Dit was ‘n heel ander persoon aan die woord as die aggressiewe, ekspansionistiese en nasionalistiese demagoog wat die Weste graag wil skilder.

Enigiemand wat op soek was na ‘n Poetin om die groot kruistog teen die VSA te lei, moet waarlik ná hierdie toespraak teleurgesteld voel.

Rusland vra nederig samewerking – en nie konflik nie – van die VSA en Poetin se visie van die internasionale stelsel kan slegs na dese as ‘n eng konserwatiewe een beskryf word.

Dit loop soos ‘n goue draad deur die toespraak. Sy hunkering is ‘n tipiese konserwatiewe hunkering na stabiliteit asook wantroue teenoor verandering.

Dit is ‘n wens vir ‘n voorspelbare, organiese, reëls-gegronde stelsel waarin die soewereine regte van volke eerbiedig word. Verandering, wanneer dit gebeur, moet bestuur en nooit aangemoedig word nie .

‘n Groot gedeelte van sy toespraak het gehandel oor die verlies aan balans in die internasionale stelsel wat deur die ineenstorting van die Sowjetunie veroorsaak is.

In plaas daarvan om die wanbalans te herstel, is die VSA besig om die chaos wat daaruit voortvloei aan te moedig, het hy gesê. Die Russiese president het die vrees uitgespreek dat daar aanstons nie meer hefbome sal wees om sulke uitgebreide chaos te tem nie.

Poetin het die lysie herhaal: Kosovo, Irak, Afghanistan, Libië, Sirië en nou Oekraïne. Hy het sy gehoor daarop gewys dat nie een van hierdie plekke tans vooruitgang gemaak het of beter daaraan toe is nie.

Hiermee het Poetin die VSA vergelyk  met ‘n pasryk verkwister wat sy meevaller wegdobbel.

Die Russiese leier het ‘n diep verbintenis tot die internasionale reg bevestig, vertolk op die mees konserwatiewe manier waar regsdokumente, hofbeslissings en verdragstekste moet geld.

Met verwysing na die VN en die Internasionale Geregshof se Raadgewende Mening oor Kosovo, het hy die Krim se posisie helder uiteengesit.

Poetin se opleiding as ‘n regsgeleerde kry nooit media-aandag nie, terwyl sy diens in die KGB al is wat lesers ooit vertel word.

Dit is ‘n visie van Rusland wat geanker is in die internasionale stelsel,  en wat poog om die VSA saam met bondgenote soos China en ander BRICS-lande, waar moontlik in toom te hou, van dwaasheid te weerhou binne die raamwerk van internasionale reg, en om die heersende wêreldorde en stabiliteit te waarborg.

Dit is ‘n tipies Europese visie in die tradisie van die negentiende eeu se groot staatsmanne.

Dit is ‘n visie wat uiteraard baie gewild is in Rusland, ‘n land met ‘n lang en bloedige geskiedenis.

Vir ‘n ekonomie wat groei, het Rusland ‘n bestendige en ordelike internasionale omgewing nodig, het die president benadruk.

Poetin het dit duidelik gemaak deur herhaaldelik te fokus op die belangrikheid van ekonomiese ontwikkeling vir Rusland as oorheersende prioriteit vir sy regering, en daarmee sy afkeur vir vergeldingaksies herbevestig.

Wie kan daarvan verskil?

SA: Hervormde Veiligheidsraad sal vrede en veiligheid verbeter

Suid-Afrika het onderneem voort te gaan om die hervorming van die VN tydens ons land se deelname aan die sitting van die VN se Algemene Vergadering, op die agenda te hou. President Jacob Zuma sal die afvaardiging na die jaarvergadering in New York lei.

Die vergadering sal die vordering bespreek wat gemaak is met die bereiking van die Millenium Ontwikkelingsdoelwitte voor die sperdatum van 2015, waarby ontwikkelende lande veral kan baat.

President Zuma sal die sitting van die wêreldliggaam met ten minste agt ANC-ministers in New York bywoon. Dit sal die 69ste sitting van die VN se Algemene Raad wees op die vooraand van dié instelling se 70ste herdenking.

Dit sal die 15de herdenking van die Millenium Ontwikkelingsdoelwitte vir 2015 wees.

Zuma het gesê dat ontwikkeling en veiligheid twee kante van dieselfde munt is. Die Veiligheidsraad moet onder die indruk gebring word dat probleme sal voortduur tensy die VN hervorm word.

Die vyf permanente lede van die Veiligheidsraad verskil tans oor die hantering van belangrike veiligheidskwessies in Sirië en Irak.

Suid-Afrika het gesê ‘n hervorming van die VN se Veiligheidsraad sal daartoe lei dat sulke kwessies vinniger opgelos word.

Suid-Afrika het wêreldleiers ook versoek om internasionale vrede en veiligheid hoog op die sakelys vir die komende sitting van die VN se Algemene Vergadering te plaas.

Die Minister van Internasionale Betrekkinge, Maite Nkoana-Mashabane, het voor die vergadering aan die SAUK gesê wêreldvrede en ontwikkeling is onderling vervleg.