Etiket: reén

NW-boere hou moed dat reën gaan kom

Die huidige droogte in Noordwes word vererger deur die feit dat dit die derde agtereenvolgende seisoen van slegte reënval in dié provinsie is.

NWK se Johan Bezuidenhout het aan OFM gesê weens die herhalende swak reën is grondwater uitgeput. Die onlangse enkele verspreide buie oor die provinsie is ook ver onder die verwagte minimum vir hierdie tyd van die jaar.

Sy kommentaar volg nadat water en sanitasie minister, Nomvula Mokonyane, verlede week ses bykomende tenkwaens aan Noordwes Premier, Supra Mahumapelo, oorhandig het om water te versprei na die gebiede wat die ergste geraak word.

Bezuidenhout sê egter baie van die boere wat hy in kontak mee is hou steeds moed dat die reën gaan kom.

Hittegolftoestande duur voort

Hittegolftoestande sal na verwagting van môre af in die grootste deel van die Noord-Kaap, Vrystaat en Noordwes voorkom.

Droë toestande duur rampspoedig voort in die sentrale deel van die binneland, met uitermatige hoë temperature.

Maksimum temperature van tot 44 grade Celsuis word vir Upington voorspel, terwyl Bloemfontein en Kimberley ook van môre af behoorlik gaan sweet met temperature van 40 grade Celsius en hoër.

Dieselfde toestande word ook in die grootste deel van Noordwes verwag. Volgens Rossouw sluit dit dele soos Vryburg, Rustenburg, Klerksdorp en Potchefstroom in.

Rekordtemperature gaan dié week voorkom en tot Donderdag voortduur, waarna laer temperature in die lae dertigs verligting kan bring in die Noord-Kaap en Vrystaat, sê hy. Teen Vrydag behoort hoë temperature in Noordwes ook te daal.

Rossouw waarsku mense om waar moontlik uit die son te bly, gereeld water te drink en hulself koel te hou in die bloedige hitte. Dit geld veral vir bejaardes en kinders.

El Nino byt vas

Klimatoloë het opnuut hulle kommer uitgespreek oor een van die sterkste El Nino weerstelsels in die geskiedenis, en sê daar is geen aanduiding dat dit sy houvas op die wêreldklimaat gaan verslap nie.

Die stelsel het in Suid-Afrika en Ethiopië gelei tot die ergste droogte in meer as 50 jaar, het RSG berig.

Verskeie lande in Suid-Amerika het ook reeds ‘n noodtoestand verklaar, en die VN help nog tien lande met noodvoorraad.

Die VN sê die huidige El Nino kan waarskynlik die sterkste sedert 1950 wees. In Indonesië en Papua Nieu Guinee het riviere opgedroog en swaar ryp het oeste verwoes.

Die Suid-Afrikaanse Weerdiens verwag dat El Nino sal vererger en tot Maart aanstaande jaar sal voortduur.

Veeboere in en om Rustenburg in Noordwes het intussen by die provinsiale regering gepleit om dringend met ‘n verbeterde droogtehulpplan vorendag te kom. Boere sê hulle verloor vee in groot getalle weens die droogte.

Volgens die boere is die Molatedidam net vier persent vol.

Hittetoestande duur voort

Baie warm en droë weerstoestande duur ongelukkig voort in groot dele van die Vrystaat en Noordwes die volgende week met ‘n geringe kans op reën teen volgende week.

‘n Weervoorspeller in die Bloemfonteinse weerkantoor, Sihle Kunene, sê ‘n hittegolf sal na verwagting tot môre in die suidelike deel van die Vrystaat woed, wat Wepener en Fauresmith insluit.

Die kwik gaan in dié gebied tot 37°C en hoër styg. Teen die naweek word koeler toestande in die suidelike deel van die Vrystaat en die Noord-Kaap verwag.

Kunene sê die kwik kan aansienlik met tussen 4°C en 5°C in die Noord-Kaap daal weens ‘n kouefront wat op pad is. Hy sê temperature kan in die res van die Vrystaat en Noordwes ietwat afneem, maar dit gaan steeds bloedig warm wees met bewolkte toestande die naweek.

Kunene sê geen reën word vir die sentrale deel van die Vrystaat dié naweek voorspel nie. Teen Woensdag is daar ‘n 30%-kans op reën vir die hele Vrystaat. Droogtetoestande duur voort.

Rou riool vloei deur droogtegeteisterde dorp

Die Mohokare-munisipaliteit in die Vrystaat, wat Smithfield en Zastron insluit, word geteister deur rou riool in die waterkanaal wat in Generaal Hertzogstraat in Smithfield ingeloop het.

Munisipale woordvoerder, Lehlonolo Mafatman, sê hoewel die rioolstelsel herstel word, is daar steeds ‘n krisis met lopende water, maar dit sal die week aandag geniet.

Smithfield gaan gebuk onder ‘n algemene watertekort weens die droogte. Riool het die laaste twee weke in die kanaal beland as gevolg van swak bestuur wat nou aan ‘n “blokkasie” toegeskryf word.

Agt plaaslike munisipaliteite in die Vrystaat se drinkwater-voorsieningstelsels het tans dringend aandag nodig.

Die nasionale departement van waterwese en sanitasie sal onverwyld moet ingryp om krisisse soos in Smithfield die hoof te bied.

Minister Nomvula Mokonyane het in antwoord op ‘n vraag in die parlement gesê ‘n lys van 250 plaaslike munisipaliteite landswyd– wat dringende watervoorsieningsprobleme ondervind – is saamgestel.

Verskeie van die dorpe in die Vrystaat wat reeds vir dae sonder water is as gevolg van die knellende droogte en verouderde infrastruktuur, vorm nie deel van die agt munisipaliteite nie.

Vrystaat premier Ace Magashule het die provinsie maande gelede tot rampgebied weens die droogte verklaar.

Mokonyane sê haar departement het begin om inspeksies by munisipaliteite landswyd uit te voer om die omvang van die probleem vas te stel en ‘n taakspan is reeds in sommige provinsies saamgestel om waterprobleme aan te spreek.

Intussen het haar departement ‘n ooreenkoms met die Deense regering gesluit in ‘n poging om die waterkrisis in die land op te los. Sy sê ingevolge die ooreenkoms gaan daar dringend gekyk word na ‘n langtermynoplossing.

Dit is nie duidelik hoe die Denemarke bevoeg is om ‘n droogteprobleem op te los binne die konteks van voortslepende wanbestuur en korrupsie nie.

Honderde veevrektes na droogte Ethiopië tref

Seisoenale reën het vanjaar nie in sommige dele van Ethiopië geval nie en die dood van groot getalle vee en ander diere veroorsaak.

Die regering sê nog nie dat dele van die noorde, noordooste en ooste van Ethiopië droogtegeteister is nie, maar die impak het reeds sy tol geëis.

‘n Ooggetuie het aan AP gesê hy het honderde dooie beeste langs die pad tussen Addis Abeba en die hoofstad van die Afar-streek, Semera, gesien. Hy het ook dosyne vragmotors opgemerk wat noodvoedselhulp afgelewer het.

Die regering is besig om voedsel op te gaar, ten einde tekorte later af te weer.

Landbou, wat van reën afhanklik is, is ‘n primêre bydraende faktor tot Ethiopië se ekonomie en dra byna 45 persent tot die land se bruto binnelandse produk by en verskaf werk aan 85 persent van die bevolking.

Die land is tussen 1983 en 1985 ook deur droogte getref wat die dood van byna ‘n halfmiljoen mense tot gevolg gehad het.

Alhoewel die sterftes aan droogte toegeskryf is, is die ramp hoofsaaklik veroorsaak deur ‘n “transformasieprogram” deur Marxiste.

Meiringspoort gesluit

Dit word uit die Klein Karoo berig dat die Meiringspoort-pad naby Oudtshoorn gesluit is weens oorstromings.

Die provinsiale verkeersdepartement het pas Meiringspoort gesluit by Klaarstroom en De Rust as gevolg van swaar reën.

Motoriste wat na Beaufort-Wes moet gaan word aangeraai om die Willowmore-pad te gebruik.

Die Swartbergpas is steeds oop vir verkeer, maar motoriste word gemaan om nie dié pad te gebruik nie.

Daar kom sedert die begin van die week swaar reën en wind in die streek voor.

Dis nie duidelik hoe lank die betrokke pad gesluit gaan word nie.

Meer as 2000 brandslaners swoeg teen Kaapse brande

Meer as 2 000 brandslaners is ingespan om ‘n brand wat oor die naweek in Muizenberg ontstaan het, onder beheer te bring en ongeveer 2 miljoen liter water van 2 000 waterbomme is gebruik om vure te probeer blus.

Nog ‘n brand het Woensdag in die Kaappunt-natuurreservaat uitgebreek.

Ten minste 13 eiendomme is deur die brand geraak. “Drie van die eiendomme is totaal verwoes waarvan twee in Constantia en een in Noordhoek,” het Zolile Nqayi, woordvoerder van die departement gesê.

Boyesrylaan en Chapmanspiekpad bly gesluit vir verkeer. Sowat 500 mense is reeds sedert Sondag ontruim.

“Die [2000 brandslaners] sluit 150 lede van die departement van omgewingsake se Working on Fire (WoF)-program in,” volgens Nqayi. “Altesaam 50 mense van Volunteer Wildfires Services en 250 WoF-brandbestryders is van ander provinsies ontbied om plaaslike owerhede by te staan.”

Ses-en-twintig vliegtuie is sedert Sondag ingespan in die brandbestrydingspoging . “Elf helikopters, ses vastevlerkvliegtuie en nege waarnemers van Tulbagh, Porterville, Donkerhoek, Stellenbosch, Bredasdorp, Stilbaai, Newlands, Plettenbergbaai en Knysna is ontplooi om die 11 brande te bestry.”

Die sowat 198 vlugure beloop reeds ‘n geraamde R2.4 miljoen.

Die stad se rampbestuursentrum het vroeër Woensdag gesê die reën in Kaapstad bring verligting. “As dit hard genoeg reën, is dit ‘n bonus vir ons. Maar as dit net liggies reën, help dit nie veel nie. Daar is baie min wind in die gebied,” het woordvoerder Charlotte Powell gesê.

“As dit reën is sigbaarheid ‘n groot probleem vir die helikopters.”

Reën kom, maar vir talle te laat

Goeie reënbuie in groot dele van die Vrystaat die afgelope week het welkome verligting vir talle boere gebring al het droogtetoestande reeds sy tol op baie somergewasse, veral mielie-oeste geëis, het OFM berig.

‘n Gemengde boer van Bothaville, Christiaan Bouwer, sê die afgelope week se reën help baie vir weiding en dele in die distrik kan baat daarby. Hy sê egter die reën het té laat gekom vir ‘n groot deel van sy mielie-oes omdat daar nie vol bestuiwing weens die droogte en hitte plaasvind het nie.

Sy sonneblom-oes het ook skade gely, terwyl die reën wel vir sy grondbone, wat nog groen en welig is, gehelp het.

Bouwer meen die hele distrik het sowat 50% droogteskade.

Volgens hom is dit die eerste keer sedert Kersfees dat dit goed in die distrik gereën het.

Intussen voorspel die Nasionale Weerdiens in Bloemfontein nog reën oor die naweek vir sentraal-Suid-Afrika. Daar is ‘n 60% kans op reën môre en Saterdag vir die hele Vrystaat, terwyl daar ‘n 30% kans op reën vir Noordwes is. In die oostelike deel van die Noord-Kaap is daar ‘n 30% kans op reën tot Sondag.

Warm weer duur voort

Die Suid-Afrikaanse Weerburo sê warm weerstoestande gaan voortduur in die grootste deel van die sentrale binneland met ‘n hittegolf wat later vandeesweek in die noord-oostelike deel van Noordwes, dele van Gauteng en die westelike deel van Limpopo sal heers.

‘n Weervoorspeller sê egter die warm temperature in die res van Noordwes, die Vrystaat en Noord-Kaap kwalifiseer nie as ‘n hittegolf nie.

Volgens haar sal temperature tussen 36°Celsius en 38°Celsius wissel by Zeerust in Noordwes waar die hittegolf van Donderdag tot Saterdag sal duur. Sy sê gemeenskappe moet versigtig wees in die bloedige hitte.

Moloabi sê daar is van Donderdag tot Sondag ‘n 30% kans op reën in Noordwes en die Vrystaat, terwyl daar teen Saterdag en Sondag ‘n 60% kans in die oostelike deel van die Vrystaat is.

Volgens haar is daar vanmiddag in die sentrale deel van die Vrystaat ‘n moontlikheid van reën, met ‘n wolkband wat van die verre oostelike deel van die Noord-Kaap by Kimberley deurbeweeg.

Weermag gereed vir vloede

floodsDie Nasionale Weermag is op ‘n gereedheidsgrondslag geplaas om hulp te verleen in vloedgeteisterde gebiede van Suid-Afrika.

Die departement van Samewerkende Regering het bevestig dat die Weermag gereed is om in noodgebiede te ontplooi.

Die departement sê die nasionale Rampbestuursentrum het provinsiale en munisipale rampbestuursentrums ingelig dat hulle voorbereidings moet begin tref om bystand te verleen.

Die Suid-Afrikaanse Weerdiens het vroeër reeds gewaarsku dat nog reëns in Gauteng, Noordwes, Limpopo, Mpumalanga en KwaZulu-Natal sal uitsak.

Vloedgeteisterde gebiede het reeds die lewens van vier mense geëis, 12 is gered en een persoon word nog vermis. Tientalle mense is ook dakloos gelaat en talle paaie en brûe het weggespoel.