Kategorie: Suider-Afrika

Suid-Afrikaanse nuus, d.w.s. sowel nuus uit Suid-Afrika én Suider-Afrika.

Rou riool vloei deur droogtegeteisterde dorp

Die Mohokare-munisipaliteit in die Vrystaat, wat Smithfield en Zastron insluit, word geteister deur rou riool in die waterkanaal wat in Generaal Hertzogstraat in Smithfield ingeloop het.

Munisipale woordvoerder, Lehlonolo Mafatman, sê hoewel die rioolstelsel herstel word, is daar steeds ‘n krisis met lopende water, maar dit sal die week aandag geniet.

Smithfield gaan gebuk onder ‘n algemene watertekort weens die droogte. Riool het die laaste twee weke in die kanaal beland as gevolg van swak bestuur wat nou aan ‘n “blokkasie” toegeskryf word.

Agt plaaslike munisipaliteite in die Vrystaat se drinkwater-voorsieningstelsels het tans dringend aandag nodig.

Die nasionale departement van waterwese en sanitasie sal onverwyld moet ingryp om krisisse soos in Smithfield die hoof te bied.

Minister Nomvula Mokonyane het in antwoord op ‘n vraag in die parlement gesê ‘n lys van 250 plaaslike munisipaliteite landswyd– wat dringende watervoorsieningsprobleme ondervind – is saamgestel.

Verskeie van die dorpe in die Vrystaat wat reeds vir dae sonder water is as gevolg van die knellende droogte en verouderde infrastruktuur, vorm nie deel van die agt munisipaliteite nie.

Vrystaat premier Ace Magashule het die provinsie maande gelede tot rampgebied weens die droogte verklaar.

Mokonyane sê haar departement het begin om inspeksies by munisipaliteite landswyd uit te voer om die omvang van die probleem vas te stel en ‘n taakspan is reeds in sommige provinsies saamgestel om waterprobleme aan te spreek.

Intussen het haar departement ‘n ooreenkoms met die Deense regering gesluit in ‘n poging om die waterkrisis in die land op te los. Sy sê ingevolge die ooreenkoms gaan daar dringend gekyk word na ‘n langtermynoplossing.

Dit is nie duidelik hoe die Denemarke bevoeg is om ‘n droogteprobleem op te los binne die konteks van voortslepende wanbestuur en korrupsie nie.

Aaklige week vir lugvaart in SA

Vier vliegtuie het sedert Vrydag neergestort regoor die land, met die mees onlangse ongeluk wat Sondagmiddag plaasgevind het.

‘n Ligte vliegtuig het op ‘n residensiële eiendom naby Grand Central Lughawe in Midrand neergestort.

Eienaars van die huis het ‘n groot knal gehoor toe die vliegtuig in ‘n boom geland het sowat vyf meter van hulle af, het Netcare 911 se Chris Botha gesê.

Die vlieënier is ernstig beseer.

Saterdag, is ‘n 23-jarige vlieënier dood toe sy ligte vliegtuig neergestort het op die lughawe in Port Elizabeth kort nadat hy opgestyg het.

In Richardsbaai, nog dieselfde dag, moes ‘n ligte vliegtuig ‘n noodlanding op die strand uitvoer.

Mike Patterson, NSRI Richardsbaai adjunk-stasiebevelvoerder, het gesê sy span is om 11:15 op Saterdagoggend uitgeroep na die strand.

Patterson het gesê dit blyk dat die skroef van die enkelmotorige ligte vliegtuig afgeval het tydens die vlug.

Vrydag, het ‘n mikrovliegtuig buite beheer geraak voordat dit op ‘n sportterrein in Randburg, Johannesburg geval het. Die persoon is dood verklaar op die toneel.

Klipgooiers versper R55

Motoriste wat van Pretoria na Johannesburg reis is aangeraai om die R55 naby Olievenhoutbosch te vermy.

Oproeriges in die gebied het Maandagoggend die pad versper en klippe gegooi na motoriste wat probeer het om die roete te gebruik.

Die pad is gesluit deur die owerhede.

Die Tshwane Metropolisie het gesê die protesaksie word aangevuur deur inwoners wat weier om te beweeg van Mooiplaats.

“Die situasie is op die oomblik baie gespanne,” het ‘n woordvoerder Isak Mahamba, gesê.

“Ons probeer om betrokke te raak by die gemeenskap om uit te vind wie hul leiers is, maar op die oomblik is hulle oral versprei en gooi hulle klippe.”

Motoriste wat normaalweg die roete gebruik word aangemoedig om die N1 en N14 as alternatiewe roetes te gebruik.

Bloedige hitte terwyl WB aardverwarming en armoede bespreek

Suid-Afrikaners in die binneland moet hulle staal teen bloedige hitte in die droë week wat voorlê, het RSG berig.

Die Suid-Afrikaanse Weerdiens het ‘n waarskuwing uitgereik van volgehoue hoë temperature in die noordelike dele van die land, waaronder Limpopo, Gauteng, Mpumalanga en Noordwes.

Die kwik sal in sommige gebiede hoër as 40 grade Celcius styg. Weervoorspellers verwag dat die oostelike dele van die land, insluitend Gauteng en die suidelike deel van Mpumalanga, teen die komende naweek reën kan kry.

Die Wêreldbank het intussen gewaarsku dat 100 miljoen mense teen 2030 armoede in die gesig sal staar indien daar nie nou stappe gedoen word teen aardverwarming nie.

Die bank sê die verskynsel sal gewasse verwoes en die verspreiding van malaria en ander siektes aanwakker.

Die Wêreldbank sê klimaatsverandering het reeds ‘n impak op arm mense wat sukkel om gewasse te groei ten spyte van uiterste weersomstandighede en lae reënval.

Die wêreld se armstes kry minder hulpbronne en is nie voorbereid op toekomstige klimaat-skoktoestande soos erge droogte en stygende seevlakke nie.

Die bank het ‘n beroep gedoen op die wêreldleiers om nou stappe te doen om koolstof-vrystelling te beperk en meer hulpbronne vir armes beskikbaar te stel.

Die VN se beraad oor klimaatsverandering vind oor ‘n paar weke in Parys plaas.

Polisie ontplooi by UK

Oproeriges het Maandagoggend buitebande op die kampus van die Universiteit van Kaapstad gebrand en ingange probeer versper.

Die polisie is inderhaas ontplooi om die situasie onder beheer te hou.

Die woordvoerder van die universiteit, Pat Lucas, sê ingange is weer oopgestel en studente kan eksamen gaan skryf.

Lucas sê eksamens sal voortgaan ten spyte van die ontwrigting.

Die visekanselier van die die Universiteit van Kaapstad, Max Price sê intussen die universiteit is daartoe verbind om met die eksamen voort te gaan.

Die universiteit het die keuse aan studente gestel om hul jaareindeksamen tot Januarie aanstaande jaar uit te stel.

Die registrateur, Hugh Amoore sê studente het tot 27 November tyd om te besluit. Hy sê die eksamen sal vir die res van die studente normaalweg voortgaan.

Price sê sowat 17 000 studente het gekies om hul eksamen vanjaar te skryf.

Die betogers eis gratis onderrig en dat agterstallige skuld afgeskryf word. Die betogers het onderneem om met hul ontwrigting voort te gaan totdat daar aan hul eise voldoen is.

Studente van die Universiteit van Kaapstad, die Kaapse Skiereiland Universiteit van Tegnologie, die Universiteit van Stellenbosch en die Universiteit van Wes-Kaapland beplan ‘n massa-optog na die parlement.

Hulle eis dat die minister van hoër onderwys, Blade Nzimande hulle toespreek.

Dit volg nadat hulle vroeër na die parlement opgeruk het, waar hulle geen verhogings van klasfooie en ‘n einde aan die uitkontraktering van werknemers geëis het, eise waaraan die ANC uiteindelik toegegee het.

Die betogings gaan egter onverpoos voort met nuwe eise.

Duisende het reeds versoekskrifte onderteken om hul jaareindeksamen opsioneeel te maak.

In die eerste petisie word gevra dat studente aan die Universiteit van Kaapstad hul semester-punt as ‘n finale kursuspunt mag gebruik. Byna vierduisend mense het die petisie onderteken.

‘n Soortgelyke versoekskrif by die Universiteit van Wes-Kaapland het meer as drieduisend handtekeninge gekry.

Die woordvoerder van die UWK sê egter hulle verwag nie enige ontwrigtings met die eksamen wat vandag begin nie.

Minister verswyg koste van privaat-ambulansdiens

Gesondheidsminister Aaron Motsoaledi wil klaarblyklik nie die totale koste van die omstrede kontrak tussen die Vrystaatse gesondheidsdepartement en die private maatskappy, Buthelezi-ambulansdienste openbaar maak nie.

Hy het reageer op ‘n perlementêre vraag oor watter provinsies derdeparty-kontrakte vir die verskaffing van ambulansdienste gesluit het, die duur van die kontrakte en die koste daarvan.

Motsoaledi het aangedui dat net twee provinsies – Vrystaat en Noordwes – van private ambulansdienste gebruik maak, maar nagelaat om die totale koste van dié kontrakte bekend te maak.

Opposisiepartye in die Vrystaat het die provinsiale gesondheidsdepartement sterk gekritiseer vir dié kontrak wat volgens LUR Benny Malakoane sowat R6.5 miljoen per maand beloop.

Die gesondheidsdepartemente in die Vrystaat en Noordwes is juis die twee provinsies wat weens geldelike probleme onder administrasie geplaas is.

Motsoaledi sê ingevolge ‘n ooreenkoms vir die gebruik van private ambulansdienste in Noordwes – geskied die diens net wanneer dit nodig is.

Mandela-kleinseun terug in hof oor verkragting

Die kleinseun van die ontslape Nelson Mandela sal na verwagting Maandag in die die Johannesburgse landdroshof hof verskyn nadat hy beskuldig is van die verkragting van ‘n 15-jarige meisie.

Die 24-jarige pa van drie is voorheen op R7 000 borg vrygelaat in Augustus nadat hy ‘n week in die tronk deurgebring het.

In haar verklaring, het die slagoffer gesê dat die beskuldigde haar verkrag het, maar Mandla Mandela beweer in sy beëdigde verklaring die seks was konsensueel en dat hy geen idee gehad het dat sy minderjarig is nie.

Hy beweer dat die kroeg waar hulle ontmoet het, nie gaste onder die ouderdom van 21 toelaat nie.

Sy het glo gedrink en gerook, word beweer. ‘n Sjef van die kuierplek, wat die twee saam gesien het, het ook ‘n beëdigde verklaring ingedien.

Springbokke moet vinniger verswart sê minister

Die minister van sport en ontspanning, Fikile Mbalula het op ‘n nuuskonferensie gesê SARU sal later vandeesmaand vergader om die vertoning van die Springbokke tydens die Wêreldrugbytoernooi te bespreek.

Hy het gewaarsku dat as ‘n transformasieteiken van 50 persent vir die Springbokke nie bereik kan word nie, sy departement stappe teen SARU sal doen.

Mbalulu sê die Springbokke het nie sleg gevaar tydens die wêreldbeker nie, maar kan beter doen as hulle verder transformeer.

Die Springbokke het derde geëindig in die toernooi, na Australië en Nieu-Seeland.

Die adjunk-minister van sport, Gert Oosthuizen, sê SARU en rugbyfederasies is verantwoordelik vir transformasie in die sport.

Hy het by dieselfde mediakonferensie in Johannesburg gepraat.

Transformasie in die nasionale-rugbyspan word voorgehou as die rede vir die Bokke se middelmatige vertoning.

Net agt spelers van kleur is by die Springbok-wêreldbeker-groep ingesluit.

Die vakbond Cosatu sê hulle sal die druk teen ‘n gebrek aan transformasie in Suid-Afrikaanse rugby volhou.

Hulle dreig om wedstryde te ontwrig as daar nie aan die oproep om verswarting gehoor gegee word nie.

Tony Ehrenreich van Cosatu het aan eNCA gesê dat meer gedoen moet word, en vinnig.

Mbalula sê die 50 persent swart verteenwoordiging moet bereik word teen die volgende Wêreldbeker-toernooi in 2019.

Byna 300 sake van wangedrag in Vrystaat

‘n Totaal van 299 sake van wangedrag is tydens die vorige boekjaar in departemente en openbare entiteite in die Vrystaat aangemeld.

Dit is volgens die LUR vir finansies, Elzabe Rockman.

Sy het tydens die amptelike aankondiging van die internasionale anti-korrupsie- en bedrogbewusmakingsveldtog in Bloemfontein gesê dat 161 amptenare in dié sake skuldig bevind is.

Rockman sê 29 amptenare is afgedank, 63 het finale waarskuwings gekry en 25 is beboet vir verskeie oortredings. Rockman sê nie al die klagtes het te doen met finansiële bestuur of die toekenning van tenders nie.

Sy sê as gevolg van die feit dat die departemente van gesondheid en onderwys die grootste aantal werknemers het, het hulle die hoogste aantal sake aangemeld.

Deen wat met menslike dele betrap is se borgaansoek duur voort

Die borgtog-aansoek van die Deense burger, Peter Fredericksen, wat van onder meer seksuele aanranding aangekla word, gaan voort.

Die saak teen die 63-jarige wapenhandelaar van Bloemfontein het ‘n verrassende wending geneem, nadat dit aan die lig gekom dat Peter Fredericksen ook verbind word met die skietdood van sy swart vrou in Lesotho verlede maand.

Die klagstaat teen hom lees as volg: Twee aanklagte van aanranding met die doel om ernstig te beseer, een van aanranding, verskeie aanklagte van die vervaardiging van pornografie, die verspreiding van kinderpornografie, asook die besit daarvan.

Daar is ook twee aanklagte van sameswering, die verwydering van menslike weefsel en ‘n aanklag dat menslike weefsel by ‘n ongemagtigde plek verwyder is, sowel as bigamie.

Fredericksen is op 17 September in hegtenis geneem nadat vrouedele van sewe swart vroue in die vrieskas van sy Langenhovenparkhuis ontdek is. Hulle is almal vermoedelik van Lesotho.

Dit is nie bekend of die Deen die menslike dele vir moetie verkoop het nie.

Sy oorlede vrou, Anna Matseliso Molise, het hom dieselfde dag by die polisie aangegee.

Volgens die BBC word hy in Denemarke deur die polisiegesoek op aanklagte van onwettige wapenhandel.