Kategorie: Nuus

Slaweskip by Clifton ‘gedenk’

Die jongste hoofstuk van “wit skuld” word in Kaapstad opgevoer waar die “verhaal van slawerny ontvou”.

Die oorblyfsels van ‘n wrak van ‘n slaweskip wat gesink het naby Clifton, die São José-Paquete de-Afrika, was ‘n Portugese skip met swart slawe uit Mosambiek.

Die skip was op pad na Brasilië, met meer as 500 swartes van Mosambiek aan boord toe dit gestrand het in die winter van 1794.

Geskiedkundiges met ‘n ideologiese projek hoop hierdie ontdekking sal meer lig werp op hierdie “donker” verhaal wat hulle aan Suid-Afrika en apartheid wil verbind.

Wetenskaplikes en duikers van Suid-Afrika, die Verenigde State van Amerika, Mosambiek en Brasilië werk al vir die afgelope jaar om ‘n paar van die artefakte uit die wrak te haal.

Dinsdag het duikers met kameras beeldmateriaal verskaf aan eNCA. Dit sal deel vorm van ‘n “gedenkdiens” wat sal plaasvind by regter Albie Sachs se huis in Clifton.

Oorblyfsels van boeie en ander artefakte van die skip sal later in die dag te siene wees.

Rukwinde, reën en sneeu

Sterk rukwinde in die Paarl in die Boland het daartoe gelei dat minstens een persoon beseer is, het RSG berig.

‘n Vragmotor het ook by die Hugenotetonnel omgeslaan.

Volgens die nooddienste het die man aan sy huis se dak in Groenheuwel gehang om te verhoed dat dit weg waai. Hy het ernstige snywonde opgedoen en is in die hospitaal opgeneem.

Die vragmotor by die tonnel lê steeds langs die pad, en een baan in die rigting van Kaapstad word versper.

Die vragmotor sal glo later vandag verwyder word. Die bestuurder is nie beseer nie.

Die verkeersowerheid sê geen vragmotors word in die tonnel toegelaat nie, maar dit is oop vir ander verkeer.

Intussen waarsku die Weerdiens dat die grootste deel van Suid-Afrika teen môre baie koud gaan kry. Sneeu kom reeds voor op die Wes-Kaapse berge.

Sneeu word ook vir Sutherland en Calvinia in die Noord-Kaap voorspel.

Swaar reën kan in dele van die Wes-Kaap voorkom.

Die maksimum temperatuur in Johannesburg kan teen Donderdag slegs 14 grade wees.

R22 miljoen om Eskom se geldprobleme te bekyk

Sowat R22 miljoen word begroot vir die ondersoek om Eskom se finansiële probleme te ondersoek, het ANA berig.

Minister van Openbare Ondernemings, Lynne Brown, het vandag gesê die geld sal uit Eskom se eie sak betaal word. Volgens haar sal geld intern geherstruktureer word.

Dit kom na ‘n vraag van die VF Plus in die parlement vandag.

Die multi-nasionale regspraktyk Denton doen die ondersoek, en is volgens Brown aangestel in lyn met die kragvoorsiener se verkrygingsreëls.

Volgens Brown het die firma Denton nie vantevore werk vir Eskom gedoen nie, maar daar is verlede maand berig dat die firma voorheen die kragvoorsien geadviseer het.

Intussen het Eskom en nog een van sy uitvoerende beamptes wat in Maart geskors is, besluit om hul paaie op ‘n vriendskaplike manier te skei.

Besonderhede oor die ooreenkoms tussen Eskom en Dan Marokane, voorheen groephoof van kapitaal, en wat dit die kragvoorsiener uit die sak gaan jaag, is nie bekend gemaak nie.

Marokane is saam met geskorste Eskom-hoof Tshediso Matona, Tsholofelo Moefe en Matshela Koko geskors terwyl ‘n ondersoek van stapel gestuur is om die stand van sake by Eskom te ondersoek.

Eskom het twee weke gelede aangekondig dat hy en Matona se paaie ook skei. Die kragvoorsiener wou nie sê hoeveel rand in die skikkingsooreenkoms betaal is nie.

Miljoene verkwis op verlate behuisingsprojek

‘n Behuisingsprojek in Batho by Bloemfontein wat vermoedelik miljoene rande gekos het, is nou verlate en die sowat 21 halfgeboude huise is in ‘n vervalle toestand.

Die projek is vermoedelik deur die Vrystaatse department van menslike nedersettings in 2005 begin.

Volgens inwoners het die kontrakteur die perseel verlaat. Diegene op die begunstigdelys is nou steeds waar hulle was voor die projek begin is – sonder ‘n behoorlike dak or hul koppe.

Sover daar vasgestel kon word, was die geboue reeds in 2010 ongeveer dak-hoogte gewees.

WGO spreek kommer uit oor glifosaat

Die Wêreldgesondheidsorganisasie het onlangs bevind dat glifosaat moontlik kanker kan veroorsaak.

Glifosaat is die grootste onkruiddoder in Suid-Afrika. Ten minste 100 produkte bevat dié middel.

Ná die WGO se bevinding het miljoene mense oor ses kontinente, 56 lande en 452 stede weer opgeruk teen die Amerikaanse multinasionale maatskappy Monsanto se produk Roundup.

Glifosate word ook verbind met die dramatiese toename in outisme.

Die landbou-sektor kan miljarde rand verloor indien die onkruiddoder, glifosaat, verbied sou word.

Gerhard Verdoorn, ‘n woordvoerder vir landboupodukte, sê ‘n verbod sal reuse oesverliese tot gevolg hê, asook voedselverliese weens ‘n toename in onkruid.

Volgens Verdoorn is die WGO se bevindings gegrond op “onvolledige data” en ‘n “wanbegrip” van duisende ander studies oor die dekades heen wat nie dieselfde soort risiko kon bewys nie.

Die Departement van Landbou, Bosbou en Visserye het vroeër gesê hulle sal die data en assessering ondersoek om vas te stel of enige regulerende aksie nodig is.

Tweede kouefront sal binneland laat bibber

Die vroeë sneeu op die Drakensberg se pieke is ‘n moontlike aanduiding dat Suid-Afrika ‘n bitter koue winter kan ondervind.

Intussen sal ‘n tweede kouefront wat oor die binneland inbeweeg, vandeesweek sy verskyning maak.

Die Suid-Afrikaanse Weerdiens sê die front het reeds oor die Wes-Kaap inbeweeg en sal later die week die Oos-Kaap. Lesotho, KwaZulu-Natal, die Vrystaat en Gauteng tref.

Die maksimum temperatuur in Gauteng sal glo teen die einde van die week skaars 12 grade Celsius wees.

Sneeu is vroeër vandeesmaand op die Sani-pas in KwaZulu-Natal en ‘n ski-oord by Rhodes, naby Lesotho se grens aangemeld.

US gooi geld vir Xhosa en Afrikaans

Die Universiteit van Stellenbosch gaan ‘n fonds begin om Xhosa as ‘n akademiese taal te ontwikkel, het RSG berig.

Die projek is ‘n inisiatief van die nuwe rektor en Vise-Kanselier, Wim de Villiers. Die fonds sal jaarliks ‘n prys van R150 000 toeken.

Die toekenning is bykomend tot die werk wat reeds gedoen word om Xhosa te bevorder. Die volledige maatstawwe sal oor die volgende paar maande bepaal word.

Die Het Jan Marais Nasionale Fonds, in samewerking met Naspers en die Universiteit Stellenbosch het ‘n nuwe jaarlikse toekenning vir uitnemende akademiese werk in Afrikaans aangekondig.

Die prysgeld sal R500 000 beloop. Die aankondiging is die naweek gedoen by die eeufeesvierings van die fonds.

Die stigter, Jan Marais het meer as 100 jaar gelede sowat 100 000 pond geskenk, wat sedertdien aansienlik gegroei het.

Die voorsitter van die fonds, prof. Andreas van Wyk sê uitstaande werk in enige dissipline kan vir die toekenning benoem word.

ANC-binnegeveg eis drie in Phillipi-Oos

Niemand is nog in hegtenis geneem in verband met die dood van drie mans in Phillipi-Oos op die Kaapse Vlakte nie.

Geweld het uitgebreek nadat oproer oor ‘n gebrek aan dienste glo buite beheer geraak het en twee gemeenskappe mekaar die stryd aangesê het.

Die onrus het Woensdag begin en Saterdag in volskaalse geweld tussen inwoners van die Marikana nedersetting en Lower Crossroads ontaard.

Alhoewel die owerhede beweer dat hulle nie weet wie vir die geweld verantwoordelik is nie, sê inwoners dat konflik tussen die ANC en die Ses’Khona People’s Rights Movement tot die geweld gelei het.

Die ANC-jeugliga het Ses’Khona voorheen bygestaan om ontlasting by die Kaapse lughawe te strooi en hulle aangemoedig tot wetteloosheid.

‘n Lid van die burgemeesterkomitee in Kaapstad belas met Veiligheid en Sekuriteit het die graad van verwoesting en skade aan die eiendom as “ongeëwenaard” beskryf nadat hy die gebied besoek het.

Die drie is vroeër in die voortslepende geweld in die gebied doodgeskiet. Hulle is tussen 28 en 32 jaar oud.

Vier mense is in ‘n ernstige toestand in die hospitaal.’n Woordvoerder van die Wes-Kaapse nooddienste sê die vier mense is met verskeie skietwonde in die Grootte Schuur-hospitaal opgeneem.

Nog drie mense in met ligter wonde in die Mitchellsplein distrik-hospitaal opgeneem.

Ses-en-twintig hutte en vyf huise in die gebied is met petrolbomme bestook.

Talle voertuie is beskadig en skade van tussen 18 en 20 miljoen rand is aan infrastruktuur in die gebied aangerig.

Tien mense is intussen in verband met die geweld in hegtenis geneem, en ‘n openbare vergadering tussen die twee gemeenskappe is ook gehou om raakpunte te probeer vind.

Daar is steeds ‘n groot polisieteenwoordigheid in die gebied waar die situasie gespanne is. Geen voorvalle van geweld is oornag aangemeld nie.

ANC geskok dat Noord-Kaapse speaker aan die brand gesteek is

Die speaker van die ZF Mgcawu-munisipaliteitsdistrik in die Noord-Kaap, Nomakhaya Mjila, is in ‘n ernstige toestand in die hospitaal nadat sy na bewering aan die brand gesteek deur haar man.

Die ANC se mediawoordvoerder Naledi Gaosekwe sê hulle is geskok en hartseer oor die voorval.

Noord-Kaapse polisie sê Mjila se man het die huis van ‘n familielid waar sy gebly het in Olifantshoek in die vroeë oggendure van Saterdagoggend binnegedring.
 
Hy het haar na bewering met petrol gegooi en haar aan die brand gesteek. Sy het ernstige beserings opgedoen, terwyl haar dogter en ‘n familielid gesterf het in die brand.
 
Haar man het ook brandwonde opgedoen en is in hegtenis geneem kort ná die voorval. Hy is onder polisiebewaking in die hospitaal en sal van moord, poging tot moord en brandstigting aangekla word.

Plaasaanvallers van Kuruman nog op vrye voet

Die polisie in die Noord-Kaap het nog niemand in hegtenis geneem in verband met die moord op ‘n 64-jarige boer van Kuruman nie.

OFM-nuus het verlede week berig dat Christo Kruger Donderdag omstreeks 20:00 deur ‘n gesluite traliehek van ‘n buitedeur in sy plaashuis in die bors geskiet is.

Volgens polisiewoordvoerder Sergio Kock was Kruger en sy 55-jarige vrou, Vera, alleen tuis. Sy is fisies ongedeerd.

Kock sê dit is nog onbekend hoeveel aanvallers betrokke was by die aanval.

Kock kon nie bevestig of die aanvallers iets op die plaas gesteel het nie.