Die eerste reël van oorlewing is die rolprent wat hulle gesê het, nie kan gemaak word nie.
“Die bedryf het hekwagte opgestel om te sorg dat Afrikaanse films nie van die voorgeskrewe inhoud sal dwaal nie,” sê skrywer-regisseur Gustav Venter. “En dié inhoud is slaafse, liberale dogma.”
Vir Gustav en sy medewerkers was dit nooit ʼn opsie om ʼn rolprent wat gedienstig is aan die huidige tydsgees te maak nie. “Ons wil films maak oor wat in ons mense se gemoed is.”
Hou jy jou nie by die reëls nie, word jou inkomstestrome erg belemmer en selfs afgesny. Geen teatervrystelling of televisie-inkomste vir jou nie!
Dit gaan natuurlik oor geld. Dit wat hulle geleen kon kry, was maar skraps in vergelyking met wat tot die hoofstroomfilmmaker se beskikking is.
Die oplossing was ʼn verrassende konsep, ʼn deeglik beplande draaiboek en die regte mengsel voor en agter die kamera, meen Gustav. “Vir my as regisseur was dit maklik. Nadat die draaiboek geslyp is, was dit ʼn kwessie van: Kry twee uitstaande akteurs voor die kamera, ʼn uiters bekwame kinematograaf agter die kamera, ʼn wonderlike stemkunstenaar buite beeld… laat hulle los, bly uit hulle pad uit en kyk hoe vind betowering plaas.”
Die rolprent is deeglik voor gehore getoets. “Ons was nie voorbereid op die oorweldigende reaksie nie. Die mense gryp ‘Die eerste reël van oorlewing’ aan asof dit ʼn telegram van die Verlore Seun is. Hulle voel dis ‘hulle’ fliek. En geen filmmaker kan meer as dit vra nie.”
Dit was ʼn marathon van konsep tot voltooide produk. Nou is Die eerste reël van oorlewing in die volk se hande.
“As hulle dit ondersteun, kan ons ʼn nuwe filmbedryf daarop bou,” sê Gustav. “Maar as die film nie ʼn sukses is nie, sal daar nie weer so ʼn fliek vervaardig word nie.”
Jy skuld dit vir jouself om Die eerste reël van oorlewing te sien.
Gaan na: https://boekeboer.shopstar.co.za/products/die-eerste-rel-van-oorlewing
Om van ‘n vertolker te praat as ‘n “eerlike akteur” is die grootste lof wat jy hom kan toeswaai. Charlie Bouguenon se spel in sy deurbraakrol in “Die Eerste Reël van Oorlewing” sal jou verbyster met sy emosionele opregtheid. Beleef dit self in hierdie aangrypende uittreksel.
Die eerste 10 PRAAG-lesers wat inskryf, kan die film gratis op die internet kyk (gewoonlik kos dit R60). Stuur ‘n e-pos aan gustav@praag.org.
Dit wil voorkom asof die planeet Mars klein, vloeiende stroompies water het, minstens in die somer.
Dit is die bevinding van wetenskaplikes wat sê dit is ’n aanduiding dat lewe wel op die rooi planeet kan bestaan.
“Mars is nie die droë, dorre planeet wat ons in die verlede gedink het dit is nie,” het Jim Green, die direkteur van planetêre wetenskap by Nasa, gesê.
Wetenskaplikes het in 2008 bevestig dat bevrore water op Mars gevind is. Instrumente aan boord Nasa se Mars-verkenningstuig het nou die beste bewyse dusver gevind dat vloeibare water langs sekere gebergtes op Mars stroom.
Omdat water noodsaaklik is vir lewe, kan die bevinding die deur open vir die moontlikheid dat mikroskopiese vorms van lewe op die aarde se naaste ruimtelike buurplaneet voorkom.
Die aanduidings van water is nie nuut nie, meen kritici, en die aankondiging val ongelukkig saam met ‘n Hollywood-film oor Mars wat tans vrygestel word.
Een van die mooiste films wat ek in ‘n lang tyd gesien het, is Barbara (2012) deur die Duitse regisseur Christian Pezhold. Die fliek het ‘n baie interessante gegewe, want dit speel rondom 1980 in die DDR (kommunistiese Oos-Duitsland) af.
Die hoofkarakter waarna die film vernoem is (gespeel deur Nina Hoss), is ‘n dokter wat as straf vir haar aansoek om na die Weste te gaan na ‘n klein plattelandse dorpie vanaf Berlyn verplaas word. Intussen koester sy ‘n geheime plan om na die Wester te ontsnap en ontvang ook geld van haar Wes-Duitse minnaar wat haar twee keer tydens die film in sy splinternuwe Mercedes-Benz kom sien.
André (Ronald Zehrfeld) en Barbara eet saam in die kafeteria van die hospitaal waar albei as dokters werk
Daar is lang stiltes in die film en die kyker drink die mooi, rustige, plattelandse tonele behaaglik in. Barbara se vernaamste vervoermiddel is ‘n fiets, maar soms word sy ook deur haar kollega André (Ronald Zehrfeld) in sy klein Trabant-stasiewa opgelaai. Mettertyd ontwikkel daar ‘n onuitgesproke band tussen die twee wat natuurlik die reeks keuses wat vir Barbara voorlê verder kompliseer. Gaan sy die land in die geheim verlaat en vir André en haar pasiënte by die hospitaaltjie in die steek laat? Is haar eie versugting na ‘n vryer en materieel beter lewe in Wes-Duitsland die moeite werd, gegewe die idilliese en sinvolle lewe van diens aan haar medemens wat sy by die hospitaal verrig?
Sulke vraagstukke word egter nie in die rolprent verwoord of eksplisiet uitgebeeld nie; die kyker maak sy eie afledings soos wat die verhaal sy loop neem. In een toneel waar sy haar Wes-Duitse minnaar in ‘n hotel vir buitelanders ontmoet, wys ‘n ander DDR-meisie vir haar ‘n katalogus met juweliersware in die Weste. Die oppervlakkige en vulgêre manier waarop die meisie haar sug na verbruikersgoedere uitspreek, staan in sterk kontras met die meer menslike problematiek waarin Barabara gewikkel is: om lewens te red, kinders gesond te maak en om af en toe ‘n boek te lees of na Beethoven oor die radio te luister.
Omdat Oos-Duitsland stilgestaan het wat otnwikkeling en modes betref, voer die film ‘n mens eintlik dekades ver terug en nie net na 1980 nie. Die meubels, boustyle en binneversiering van die woonstelle voel eerder asof die horlosie na die 1930s of 1940s teruggedraai word. Nie dat die DDR as ‘n utopie aangebied word nie: Barbara word wel dopgehou deur ‘n agent van die Stasi en sy word gereeld op vernederende wyse deursoek vir Wes-Duitse geld of ander tekens dat sy ‘n ontsnapping beplan.
Die uiteindelike wending wat die film neem word deur ‘n rebelse jong meisie, Stella (Jasna Fritzi Bauer), veroorsaak. Sy moet harde plaaswerk doen in ‘n soort arbeidskamp waar sy boonop swanger geraak het. Barbara kom dit tydens ‘n mediese ondersoek agter en ontferm haar oor die meisie.
Die film is werklik aangrypend en genees ‘n mens van enige stereotipes oor die voormalige DDR. Net soos ons in Suid-Afrika deur die laat bekendstelling van televisie in die land teen die ergste Westerse dekadensie en oppervlakkigheid beskerm is, het die Ystergordyn Oos-Europeërs op hul beurt afgesonder van die globale Amerikaanse kultuur met sy multikulturalisme, asook die verval van nasionale kulture en identiteite. Trouens, die Amerikaanse kommentator John Morgan het onlangs juis hierdie punt gemaak as hy sê:
Whatever one may think about the Soviet Union, for half a century the Iron Curtain prevented Cultural Marxism and the worst excesses of liberalism from penetrating into the East. Thus, those societies remained ethnically cohesive and retained a strong sense of national identity, and even their religious institutions, while officially suppressed, only grew in strength by being cast into a dissenting role. Those are the factors upon which any sense of a national or ethnic culture must be founded.
Dit val insgelyks op hoe Duits alles in die DDR was: die eenvoud, outydse styl en die klem op ‘n kultuur van wetenskap, lees en klassieke musiek – teenoor die popkultuur van Wes-Duitsland wat veel meer aan Engels en Amerikaanse invloed blootgestel was. Miskien is dít juis die punt wat die regisseur met Barbara wil maak: sonder om nostalgies oor kommunisme te raak, kan ons leer by die spontane, natuurlike en byna boerse identiteit wat die mense in die DDR gehad het.
Die feit dat sowel Barbara as Stella die stelsel opponeer, veroorsaak dat veral Barbara tot ‘n sterk sin vir haar eie identiteit en individuele lot kom – ongeag die ideologiese of ekonomiese stelsels wat haar in die verdeelde Duitsland omring. Dit sluit natuurlik aan by wat Morgan hier bo sê: dat die Ystergordyn mense tegelykertyd teen Westerse dekadensie beskerm het, maar hulle ook die geleentheid gebied het om in hul afkeer van kommunisme hul eie kultuur en nasionale identiteit te herbevestig.
Die film het verskeie benoemings en toekennings ontvang en kan sterk aanbeveel word. Dis eenvoudig ontroerend en verruklik. Op IMDb ontvang dit ‘n punt van 7,2 uit 10 deur kykers, maar ek sou dit ‘n 9 uit 10 gee.
PRAAG-lede kan as deel van ons nuwe Kineklub ‘n gratis aflaaiskakel vir die fliek ontvang deur ‘n epos aan inlig@praag.org te stuur, met “Kineklub” in die onderwerpreël. Afhangend van u internetspoed, sal u dit binne ‘n uur of twee kan aflaai om tuis te kan kyk.
‘n Plakkaat wat die film oor Mandela se lewe adverteer, met die akteur Idris Elba
Mandela se dood is tydens ‘n glansgeleentheid – die premiere van die rolprent Long walk to freedom – in Londen wat deur die Britse prins William en sy vrou Kate bygewoon is, aangekondig. Volgens berigte wat algemeen in die media verskyn, sou Mandela gisteraand om 20:50 Suid-Afrikaanse tyd gesterf het.
Die gehoor by die premiere het van Mandela se dood verneem terwyl die finale titels van die film by die skerm afrol. Mandela se dogters, wat ook die vertoning in die Britse hoofstad bygewoon het, het blykbaar vooraf van sy dood verneem, maar het ingestem dat die vertoning van die film moet voortgaan alvorens die gehoor daarvan in kennis gestel word.
Die vervaardiger van die film, Anant Singh, was insgelyks in Londen teenwoordig en het agterna vir ‘n oomblik se stilte gevra.
Prins William het gereageer deur te sê: “Dis uiters treurige en tragiese nuus.”
Net voor die vertoning het Zindzi Mandela, die groot man se dogter, nog oor die rooi tapyt geloop en op ‘n vraag oor haar vader se welstand aan ‘n verslaggewer gesê: “Dit gaan goed met my pa.”
Mandela het vanjaar 95 geword.
Die Noord-Amerikaanse regte vir die film is deur die Weinstein-broers se The Weinstein Company (TWC) gekoop. Benewens Long walk to freedom, het die Weinstein-broers en die vervaardiger Anant Singh op Sarafina, Cry, the beloved country en ander films saamgewerk.
Harvey Weinstein en sy vrou, Georgina Chapman, wat 25 jaar jonger as hy is
“Ek voel hartstogtelik oor Mandela: Long walk to freedom,” het die medevoorsitterr van TWC, Harvey Weinstein, vroeër gesê. “Anant Singh het meesterlike werk verrig deur dié epiese verhaal van ons tyd te vervaardig. Deur Anant en Bob de Niro, het ek Nelson Mandela ontmoet, wat een van die grootste ervarings van my lewe was.”
Die transaksie rondom die film is in Londen deur die prokureurrsfirrma David Glasser en Michal Steinberg namensThe Weinstein Company onderhandel terwyl Alan Grodin van Weintraub Tobin-prokureurs namens Singh onderhandel het. Pathe versprei die film in Brittanje en Frankryk en sal ook internasionale verkope hanteer.
