Nosiviwe Mapisa-Nqakula het gister bekendgemaak dat afgetrede rekenmeesters en inligtingstegnologiedeskundiges die Departement van Binnelandse Sake gaan bystaan om die huidige chaotiese situasie te probeer beredder.
Skrywer: Dan Roodt
Anargie by Binnelandse Sake
Mapisa-Nqakula
Nosiviwe Mapisa-Nqakula het gister bekendgemaak dat afgetrede rekenmeesters en inligtingstegnologiedeskundiges die Departement van Binnelandse Sake gaan bystaan om die huidige chaotiese situasie te probeer beredder.
Dit volg op bevindinge van ’n taakspan beamptes van die Staatsdienskommissie en ander staatsinstellings wat bevind het dat die departement “ernstige bestuursprobleme” ondervind. Die bestuur van menslike hulpbronne is uitgesonder as een van die ernstigste kwessies waarmee Binnelandse Sake tans worstel. “Ons moet die hele departement herstruktureer,” het Mapisa-Nqakula gister tydens haar perskonferensie gesê. Daar is tans geen direkteur-generaal wat die departement bestuur nie. Volgens die minister gaan sy poog om die posisie voor die einde van Mei te vul. Die volledige verslag van die taakgroep sal eers aan die media beskikbaar gestel word nadat die parlementêre komitee vir Binnelandse Sake die bevindinge volgende week bespreek het.
Intussen het die Demokratiese Alliansie (DA) gister die regering daarvan beskuldig dat hy hardkoppig ontken dat sy swart bemagtigingsbeleid die rede vir Suid-Afrika se vaardighedekrisis is. Die DA-woordvoerder, Mark Lowe, het verklaar dat die party nie ’n probleem het met regstellende aksie om die ongelykhede van die verlede reg te stel nie, maar wel met die wyse waarop die beleid toegepas word. “Meriete en kwaliteit” word misken en “ras” eerder as “individuele vermoë” word as kriterium vir aanstellings gebruik. Volgens Lowe is “apartheidonderwys” gedeeltelik verantwoordelik vir die huidige gebrek aan vaardighede, maar kan foute van die afgelope elf jaar ook hiervoor geblameer word. Die SITA-stelsel funksioneer tans nie, skoolonderwys gaan agteruit en ervare senior staatsamptenare word afgedank, terwyl daar nie genoeg swart beamptes met ervaring is om die posisies te vul nie.
Die Vryheidsfront Plus (VF+) gaan intussen voort om hulle klag oor regstellende aksie met die Internasionale Arbeidsorganisasie (waarvan minister Membathisi Mdladlana die voorsitter is) op te volg. Volgens Willie Spies, die party se woordvoerder, word regstellende aksie gebruik om “’n nuwe vorm van apartheid” te bewerkstellig.
Aalmoes aan Liberi
Johnson-Sirleaf
Suid-Afrika gaan ’n gedeelte van Liberië se skuld aan die Afrika Ontwikkelingsbank betaal. Die bedrag beloop meer as R26 miljoen, is Donderdag bekendgemaak. Die kabinet het Woensdag ’n versoek van die bank goedgekeur dat Suid-Afrika die uitstaande skuld namens Liberië vereffen.
Liberië het ’n bevolking van drie miljoen mense, waarvan ongeveer 80% onder die broodlyn leef. Nogtans het die land tans die hoogste bevolkingsgroei ter wêreld, naamlik 4.91%.
Ellen Johnson-Sirleaf is die Liberiese president en ook die eerste verkose vroulike staatshoof in Afrika. Sy is tans besig met ’n veldtog om die land se buitelandse skuld van nagenoeg 3.5 miljard dollar te laat afskryf.
Ons eie Warren Buffet
Die batebestuursgroep Allan Gray het op 7 Maart bekendgemaak dat amper 19% van hul aandele aan ’n swart bemagtigingsmaatskappy, E², verkoop is. Thando Mhlambiso is die voorsitter van die swart groep. Standardbank het die lening aan E² toegestaan waarmee die aandele gekoop is. Die stigter van die fondsbestuursgroep, Allan Gray, het verder R1.1 miljard van die transaksie se opbrengs geskenk vir beurse om studente te help wat entrepreneurs wil word. Sowat 500 studente sal oor die volgende vyf jaar beurse ontvang wat al hulle koste sal dek. E² gaan uit sy dividendopbrengs sy fondse kry. Daar word gehoop dat die Gray-studente uiteindelik van E² se fondse gebruik sal maak om hul eie besighede te begin.
Prof Jakes Gerwel, voorsitter van Allan Gray Orbis Foundation Africa Endowment en Allan Gray Orbis Foundation, het gesê dié stap laat hom dink aan die Amerikaanse beleggingsdeskundige Warren Buffet wat meer as $43 miljard aan liefdadigheid geskenk het.
Volgens Allan Gray, ’n Suid-Afrikaner wat tans in die buiteland woonagtig is en die firma in 1973 begin het, glo hy nie daarin om sy geld aan sy kinders na te laat nie, maar verkies hy om dit in die gemeenskap te belê.
“We are almost obsessed with performance,” lui Allan Gray se gevleuelde woorde op die maatskappy se webwerf.
Hy gaan verder volgende maand ’n bemagtigingstransaksie met personeel bekendmaak wat 10% in die groep gaan verkry. Die totale belang in swart hande sal dan op 27% te staan kom.
As ’n laaste vrygewige gebaar het Gray ook aangekondig dat die kinders van Allan Gray-werkers, wat minder as R250 000 per jaar verdien, se studiegeld betaal sal word.
Waar is ons gratis onderwys?
Die ANC-regering het die mense van Suid-Afrika in die steek gelaat deur nie gratis onderwys in alle staatskole te verskaf nie. Dit is die mening van die Congress of South African Students (Cosas).
“Cosas dring daarop aan dat privaat skole genasionaliseer word en dat gratis onderwys in alle staatskole aangebied word,” het die voorsitter van Cosas, Kenny Motshegoa, gesê. Die verklaring is gister uitgereik ná die organisasie se uitvoerende komiteevergadering wat verlede week plaasgevind het.
“Ons dring aan op die skrapping van skoolgeld, dat geskiedenis ’n verpligte vak word asook ’n produktiewe, werkersklasgerigte sillabus,” het Motshegoa voorts kwytgeraak. Cosas het verder studente opgeroep om betrokke te raak in die stryd teen vigs en het geëis dat die ouderdom vir alkoholgebruik van 18 tot 21 jaar verhoog word. Drankmaatskappye behoort verder rehabilitasiesentra vir jongmense met drankprobleme oral in die land op te rig as “deel van hulle sosiale verantwoordelikheid.”
Volgens Motshegoa gaan Cosas sy bes doen om regeringsbeleid oor onderwyskwessies te beïnvloed. Hulle gaan die regering versoek om die huidige voedselprogram na hoërskoolleerlinge uit te brei. Veiligheid in skole en een nasionale skooluniform vir alle leerlinge is ook op hulle agenda.
Die studente het hulle steun uitgespreek vir Jacob Zuma as volgende leier van die ANC en staatshoof van die land. Hulle het 16 Maart as “dag van militante aksie” teen die onderwysdepartement verklaar. Leerlinge gaan op daardie dag gevra word om te betoog vir gratis onderwys vir almal.
‘Nuwe saaklikheid’ in internasionale rassedebat
Onlangs skryf Rod Liddle ‘n sin in die Britse Spectator wat hom in Suid-Afrika sekerlik die attensies van Jody Kollapen se Menseregtekommissie op die hals sou gehaal het: “Waarom skiet swart mense mekaar heeltyd dood? En is daar enigiets wat die res van ons aan die situasie kan doen of behoort ons hulle maar net te los?”
Indien Liddle ‘n lid van Nick Griffin se regse British National Party was, sou sy oneerbiedige kommentaar nie juis merkwaardig gewees het. Maar Liddle kom juis uit ‘n links-liberale agtergrond en is een van Brittanje se bekendste joernaliste en voormalige redakteur van die BBC4 se Today-radioprogram.
Sulke kommentaar is tekenend van die "nuwe saaklikheid" in die internasionale rassedebat. Tot redelik onlangs is enige skerp kritiek teen Afrikaregerings en swart mense in die algemeen as rassistiese haatspraak gesien. Trouens, een van die redes vir die sukses van die anti-apartheidsbeweging was die groot aantal internasionale joernaliste in die VSA en Wes-Europa wat in die sestigerjare op die destyds linkse kampusse in ‘n soort pro-swart etos geskool is. Hulle het geglo dat alle boosheid deur blankes veroorsaak is en dat swart mense die hulpelose slagoffers van slawerny, rassisme en apartheid was.
Oorblyfsels van sulke denke bestaan vandag nog, maar buite Suid-Afrika kry die ou politieke korrektheid toenemend die wind van voor.
Soos gewoonlik is die Franse op die voorpunt hiervan met die Paryse filosoof Alain Finkielkraut wat tydens die Franse onluste van 2005 beweer het dat "anti-rassisme die ideologie van ons tyd is", net soos kommunisme en fascisme voorheen. Hy het voorts beweer dat "rassisme vandag nie meer te vinde is in die geledere van die etniese nasionaliste nie, maar in die geledere van die voorstanders van die multikulturele samelewing".
Ook die Franse joernalis Stephen Smith wie se boek Negrologie in Afrikaans beskikbaar is, het ‘n regstreekse aanval op die gedagte van ‘n spesiale swart identiteit, omgeef van rassenasionalisme en die slagoffermentaliteit, geloods. Swart intellektuele in Parys en Londen in die dertigerjare het met hul eie "swartheid" of négritude behep geraak en sedertdien het swart bewussyn die universele ideologie van Afrika geword. Volgens Smith sal die swartmense van Afrika ongenooide bedelaars by die tafel van globalisering bly solank as wat hulle hulself as die hulpbehoewende slagoffers van rassisme en historiese onreg beskou. Hy staan ook skepties teenoor NEPAD omdat hy geen kentering by Afrikaregerings raaksien nie.
Rod Liddle gaan haal presies dieselfde argument oor die "nadelige identiteitspolitiek" (pernicious politics of identity) van swartes by ‘n swart kriminoloog, Suzella Palmer, wat ‘n studie oor swart identiteit en misdaad geskryf het.
In Suid-Afrika was dit tot onlangs nog taboe om te sê dat jong swart (en bruin) mans verreweg die meeste geweldsmisdaad pleeg, hoewel dit in akademiese tydskrifte geboekstaaf is. Dokters wat in die ongevalle-afdelings van hospitale in swart buurte werk, vertel gruverhale van die geweldslagoffers wat hulle gereeld moet behandel, veral Saterdagaande as die alkohol inskop. Terwyl die land verskeur word deur die optrede van ‘n klein minderheid individue wat tot ‘n identifiseerbare rasse- en geslagsgroep behoort, word ons op eindelose moralistiese sielewroegings aangaande "die morele verval" in die land en die gewaande "nagevolge van apartheid" getrakteer. Daar was nooit apartheid in Brittanje nie, maar nihilistiese geweld onder swart jeugdiges in suid-Londen waaroor Rod Liddle skryf, toon dieselfde patroon as by ons.
Volgens Suzella Palmer het die materialisme van mev. Thatcher se Brittanje in die tagtigerjare tot ‘n gebrek aan solidariteit, enersyds, en ‘n groter behoefte aan geld en statussimbole, andersyds, onder swart Britte gelei. Toegepas op Suid-Afrika, sou mens kon sê dat die maklike rykdom van SEB en die konsumpsiekultuur van die swart middelklas ‘n newe-effek op jong swart mans in townships gehad het wat glo dat die doel die middele heilig as dit kom by die verkryging van verbruikersitems met bekende handelsmerke.
In dié opsig het prof. Danie Goosen op ‘n keer ‘n interessante stelling teenoor my gemaak: "daar is ‘n kriminele logika aan die werk by swart bemagtiging, want die uitgangspunt is dat mens ‘iets vir niks ontvang’". Suid-Afrikaanse misdaad mag dus die keersy wees van die gekweste swart identiteit wat voortdurend met "skadevergoeding" gepaai moet word. SEB en regstellende-aksiewette verhoog die aptyt vir vinnige rykdom en as jy nie die regte mense in Sandton ken om ‘n nuwe swart BMW te verkry nie, kan jy dit sommer met ‘n AK-47 ook doen. Omdat jy swart is, is jy immers daarop geregtig.
Die gebeure rondom 16 Junie 1976 betree ‘n sentrale plek in die identiteit van swart Suid-Afrikaners omdat hulle glo dat hulle op daardie dag die slagoffers van ‘n beplande massamoord was. Verskeie ontleders het verlede jaar gewys op die toename in plaas- en huisaanvalle net na 16 Junie verlede jaar toe die SAUK, asook koerante met swart lesers, die dertigjarige herdenking van Soweto tot op die punt van etniese propaganda beklemtoon het.
Daar was ‘n tyd toe Afrikaners vir hulself gedink en oorspronklike bydraes tot die sosiologie en kriminologie gemaak het. Sedertdien het ons verval in ‘n koloniale nabootsing van Amerikaanse en Britse politieke korrektheid en word ons begrip van misdaad onder andere sterk daardeur belemmer.
Die feit dat daar nou ander geluide oor swart misdaad uit Londen begin kom, sal hopelik tot ‘n skerper ontleding van Suid-Afrika se grootste enkele probleem bydra.
Zuma, De la Rey en die herskikking van ons politiek
Jacob Zuma en die omstredenheid rondom hom is die beste ding wat in jare met die SA politiek kon gebeur. Nie net skep die magstryd rondom die ANC-leierskap verdeeldheid nie, maar tydens Zuma se hofsaak het die Zoeloe-faktor volledig tot die swart politiek teruggekeer.
Ek het reeds voorheen (o.a. in The Scourge of the ANC) geargumenteer dat FW de Klerk en die vorige NP-bewind grootliks die huidige ANC geskep het nadat dié organisasie so te sê verdwyn het met die ineenstorting van Oos-Europese kommunisme. Saam met die nuwe ANC het ook gekom sy ontkenning van die multi-etniese aard van die Suid-Afrikaanse samelewing, met sy elf tale, verskeie rasse en veel meer tale as die amptelike elf. Die simplistiese afdwing van meerderheidsregering het tot meer probleme gelei as wat dit opgelos het, hoewel ’n groot deel van die media en politieke partye wat voordeel uit die huidige stelsel trek dit nog napraat.
Zuma se opmars na die presidentskap gaan nie deur die verskeidenheid aanklagte en hofsake teen hom gestuit word nie. Veral sy gewildheid in Kwazulu-Natal waar hy 80% steun geniet, gaan veroorsaak dat enige poging om hom van die ANC-leierskap te weerhou tot moontlike openbare opstande gaan lei.
Tesame met die Zuma-faktor, is daar dit wat die Mail & Guardian in ’n opskrif die “De la Rey-opstand” onder Afrikaners genoem het. Ná dertien jaar van omgekeerde rassisme, die onderdrukking of miskenning van Afrikaans, asook die toenemende moord- en roofkultuur wat in die land onder ANC-beheer gevestig is, het die ontevredenheid onder ons volk kookpunt bereik.
Met sy fyn ontwikkelde sintuig vir populistiese politiek, het Jacob Zuma reeds besef dat die Afrikaner – selfs in sy huidige ongemobiliseerde toestand – reeds weer ’n magsfaktor in die SA politiek geword het. Indien net tienduisend Afrikaners aktief teen die huidige stelsel begin werk, sal dit uiteindelik in duie stort. Vandaar dus Zuma se toenadering en gesprekke met Afrikaners.
Omdat die huidige situasie so vloeibaar is, is dit moeilik om enige voorspellings te waag. Nietemin het meer as een persoon reeds voorsien dat 2007 ’n waterskeidingsjaar gaan word omdat die spanning wat konstant opbou eenvoudig een of ander tyd breekpunt moet bereik. Myns insiens is die volgende ’n realistiese scenario wat hom vanjaar behoort af te speel en wat direk tot ’n herskikking van die SA politiek gaan lei, weg van die eenpartystaat en Xhosa-oorheersing waartoe die De Klerk-stelsel van 1994 hom leen.
In die eerste plaas gaan Zuma moeilik president van die ANC kan word. Nie net is die Xhosa-magsblok teen hom gekant nie, maar ook die media. Hoewel hy die meerderheid swart steun op voetsoolvlak geniet, gaan die meerderheid afgevaardigdes by die partykongres in Desember 2007 waarskynlik vir Mbeki stem. Laasgenoemde gaan poog om na die verstryking van sy termyn in 2009 van die kantlyn af te regeer. Daarom staan hy ’n “ eerste vrouepresident” in die vorm van sy marionet, Pumzile Mlambo-Ngcuka, voor.
Indien Zuma nie slaag by die partykongres nie, is dit neusie verby sover dit sy presidentskap betref. Hierna sal hy geen ander keuse hê as om van die ANC weg te breek en terug te val op sy Zoeloesteunbasis nie.
Indien die Afrikaner daarin slaag om binne die volgende maande te mobiliseer, sal daar vir die eerste keer sedert die sewentigerjare twee beduidende magsblokke in die land wees wat op ’n nasionale basis georganiseer is. Proletariese internasionalisme, pan-Afrikanisme en die invloed van ’n universalistiese Britse kolonialisme het tot dusver gesorg dat die ANC-SAKP geheel en al ontken het dat daar meer as een volksgroep binne die grense van die huidige Suid-Afrika bestaan. Die werklikheid van die land se etniese en talige diversiteit sal egter binnekort nie meer ontken kan word nie.
Die ANC was nog nooit ’n demokratiese organisasie nie en die gevaar bestaan dat hy soos ZANU-PF gewelddadig gaan raak sodra sy mag bedreig word, hetsy deur die stembus, hetsy deur straatbetogings en gemeenskapsorganisasies wat misdaad wil bestry. Binne Afrikanergeledere self heers daar insgelyks ’n magstryd met die ou Broederbond-NP-groepering wat besig is om alle beheer te verloor, al beheer hy nog steeds die magtige Naspers wat sal aanhou om die status quo met hand en tand te verdedig en elke poging van Afrikaners om te hergroepeer verdag sal maak.
Diegene wat voordeel put uit die huidige korrupte bewind sal waarskynlik nie huiwer om dit ook met geweld te verdedig nie. Die ANC, asook die Afrikaners soos De Klerk en Meyer wat hom geskep het, se tyd is besig om uit te loop. Hoe hulle gaan reageer as hulle besef dat die breë bevolking en veral die Afrikaners nie meer met hul eenparty-oorheersing deur propaganda en intimidasie gediend is nie, is tot dusver nog duister. Dat die komende herskikking soos so dikwels in Afrika ook met onstabiliteit gepaard mag gaan, is nie onmoontlik nie.
Dit is daarom lewensbelangrik dat Afrikaners hulself so gou moontlik in ’n netwerk moet organiseer om sulke onstabiliteit die hoof te kan bied. Onlangse vrese rondom ’n “nag van die lang messe”, hoewel vir die oomblik ongegrond, is egter tekenend van die populêre besef dat die komende politieke herskikking in die land nie sonder ’n grootskaalse krisis mag plaasvind nie, net soos wat die ANC se koms ná 1990 met die ergste geweld in negentig jaar saamgeval het. Eenduisend mense het tydens die “eerste demokratiese verkiesing” gesterf toe die ANC sy mededingers eers fisiek uitgewis en toe by die stembus verslaan het; hoeveel gaan sterf as die ANC die mag moet afstaan aan ’n nuwe politieke groepering wat uit die huidige woelinge onder Afrikaners en Zoeloes mag onstaan?
Waarskynlik sal Mandela vreedsaam sterf; die afgang van die ANC se Afro-fascistiese eenpartystaat sal egter kwalik sonder geweld en ’n poging om ‘n diktatuur van die ZANU-PF-tipe in te stel, plaasvind.
Swart boere in Zim se wittebrood verby
Gideon Gono
Robert Mugabe se regering gaan binnekort finansiële hulp onttrek aan swart boere wat ingevolge die land se grondhervormingsbeleid blanke plase oorgeneem het.
Hierdie stap volg op beskuldigings verlede week deur Gideon Gono, goewerneur van die Zimbabwiese reserwebank, dat die grondhervormingsprogram ’n chroniese voedseltekort laat ontstaan het.
Plase is sedert 2000 lukraak gekonfiskeer en swart boere het nóg die toerusting, nóg die ervaring gehad wat nodig was om die grond suksesvol te bestuur. Die reserwebank het tot dusver baie van hierdie nuwe boere finansieel gehelp. Gono het egter die afgelope naweek bekendgemaak dat hulle binnekort “gespeen” gaan word. “Dit is nou sewe jaar sedert ons ons grond teruggeneem het, maar ons kyk steeds na die regering vir hulp,” het die goewerneur gesê. “Volgende seisoen gaan ons alle A2 (swart) boere speen, want hulle is nou volwasse.” Hy het boere wat groot plase besit verder beskuldig dat hulle hul regeringsubsidies misbruik en in gebreke bly om lenings terug te betaal.
Tydens sy toespraak voor ’n parlementêre komitee verlede week het Gono gesê dat dit “’n skande” is dat Zimbabwe ten spyte van grondhervorming steeds voedsel moet invoer.
Die inflasiekoers staan tans op 1 600% (die hoogste ter wêreld). Verlede jaar moes 565 000 ton mielies uit Suid-Afrika en Zambië ingevoer word. Volgens die Verenigde Nasies gaan sowat 15% van die bevolking van voedselhulp afhanklik wees tot die volgende oes in April plaasvind. Intussen het die regering besluit om die uitvoer van beesvleis na die Europese Unie (EU) te stop, aangesien hulle nie aan die nuwe, streng kriteria kan voldoen nie. Vroeër is sowat 9 ton vleis per jaar na EU-lande uitgevoer. Zimbabwe se 1.5 miljoen beeste het die afgelope paar jaar dramaties afgeneem tot slegs 250 000.
Verlede week het lede van die Zimbabwiese intelligensiediens beslag gelê op kassette met die onderhoud wat die staatsradio- en TV-stasie met Mugabe gevoer het tydens sy onlangse verjaarsdagvieringe. Hy het skerp te velde getrek teen sy ambisieuse visepresident Joyce Mujuru en daar word vermoed dat Mugabe die kassette laat konfiskeer het om verdere onenigheid in die regerende party te vermy.
Intussen is Edgar Tekere, veteraanpolitikus en een van die stigterslede van ZANU-PF, uit die party geskop omdat hy Mugabe durf kritiseer het in sy onlangse boek, A Lifetime of Struggle. In die boek beskryf Tekere Mugabe in die beginjare van die stryd as “ besluiteloos, swak en sonder enige militêre ervaring.” Hy verwys ook na sy hooghartige houding en die feit dat hy geen vriende gehad het nie. Volgens Mugabe is A Lifetime of Struggle, wat tans ’n blitsverkoper in Zimbabwe is, die produk “van ’n ongebalanseerde persoon.”
Ghana se Messias
Kwame Nkrumah en Martin Luther King
Op 6 Maart sal Ghana sy 50-jarige onafhanklikheid van Brittanje vier. President Thabo Mbeki het verlede Vrydag in ANC Today die land lof toegeswaai.
Volgens Mbeki het Ghana in 1961 ’n sleutelrol gespeel in Suid-Afrika se besluit om aan die Britse Gemenebes te onttrek. Volgens hom het die destydse Nasionale Party Ghana as “’n primitiewe staat” beskou en wou hulle nie in dieselfde juk as dié land trek nie. Ghana was in 1957 die eerste Afrikaland suid van die Sahara wat onafhanklikheid van ’n koloniale heerser verkry het. Die destydse president, Kwame Nkrumah, het die volgende gevleuelde woorde op onafhanklikheidsdag geuiter: "Today, from now on, there is a new African in the world. At long last the battle has ended. Ghana, our beloved country, is free forever."
Mbeki het in sy bydrae tot ANC Today Kwame Nkrumah as “messiaans” bestempel. Volgens hom was Ghana ’n belangrike simbool vir die ANC en hul bevrydingstryd in Suid-Afrika. “Ons (die bevrydingsbewegings) het die leuse “Forward ever, backward never” van Nkrumah se Convention People’s Party oorgeneem.”
“Ons beweging en die mense van Suid-Afrika stuur opregte wense aan die sustersvolk van Ghana met die historiese herdenking van hulle 50-jarige onafhanklikheid,” het Mbeki verder gesê.
Ghana het tans ’n bevolking van 22 miljoen mense. Sowat 78% van inwoners kom klaar met minder as 2$ per dag. In 1957, met onafhanklikheid, was daar maar vyf miljoen mense. Die Bruto Binnelandse Produk (BBP) het destyds 2.5 miljard dollar beloop en amper 100% van die grond in Ghana kon vir landboudoeleindes bewerk word. Vele ander Afrikalande het dus na Ghana opgesien as ’n model vir hul eie onafhanklikheid. Politieke onstabiliteit, ekonomiese agteruitgang, oorhaastige grondhervorming en swak grondbestuur het egter daartoe gelei dat duisende Ghanese die afgelope 30 jaar hulle land verlaat het. Ná 50 jaar moet amper alle lewensmiddele steeds ingevoer word. Ghana maak verder op die uitvoer van enkele grondstowwe en ontwikkelingshulp staat om te oorleef. Bykans 80% van die land se uitgawes op landbou, gesondheid en onderwys is van die buiteland afkomstig. In die sestigerjare het Ghana en Suid-Korea beide ’n per capita-inkomste van 250 dollar gehad. Vandag kom Suid-Korea se syfer op 5 000 dollar te staan, teenoor Ghana se skamele 600 dollar.
Die vraag kan waarskynlik gevra word of daar enigiets is om te vier. Tog het die Ghanese regering ’n luisterryke program van feesvieringe aangelê. “Championing African Excellence,” lui die tema van die jaar se verrigtinge op die regering se webwerf. ’n Bal om mej Ghana aan te wys, ’n seminaar oor “Ghana se rol in die redding van Afrika,” strandpartytjies, vuurwerkvertonings, musiekkonserte, uitstallings en funksies waar die land se helde vereer gaan word, word onder andere tussen nou en Desember beplan.
Dit is duidelik dat die simboliek van Ghana se onafhanklikheid mitiese dimensies aangeneem het. “Die onafhanklikheid van Ghana is betekenisloos tensy dit met die totale bevryding van die Afrika-vasteland verbind word,” aldus Nkrumah, op die vooraand van onafhanklikheid in 1957. Mbeki se hartroerende gelukwensinge moet dus in hierdie lig gesien word.
Zuma-besoek aan moordslagoffer ontlok wye reaksie
Die besoek van die ANC se vise-president Jacob Zuma aan die familie van ‘n bloemis, mnr. Willie Slabbert wat op ‘n plaas in Meyerton vermoor is, het wye reaksie van Afrikaners ontlok.
Jacob Zuma
Dr. Dan Roodt van Praag het aan die Johannesburgse koerant, The Citizen, gesê dat “mnr. Zuma se kommentaar en besoek ‘n welkome verandering van die kille afsydigheid van Mbeki teenoor plaasmoorde verteenwoordig.” Hy het ook erken dat hy verlede jaar saam met ander Afrikaners ‘n gesprek met mnr. Zuma gevoer het rondom die probleme wat Afrikaners onder die ANC-bewind ervaar. Hy vind mnr. Zuma se toenadering tot die Afrikanergemeenskap, asook sy welwillende houding, “belowend”.
In sy reaksie het dr. Pieter Mulder van die Vryheidsfront Plus gesê dat hy “mnr. Zuma se uitreik na die Afrikaner in dié tyde van groter spanning en polarisering, verwelkom.”
Tydens sy besoek aan die Slabbert-familie, het Zuma gesê dat misdaad in Suid-Afrika ‘n ernstige probleem verteenwoordig. “Dis belangrik dat die hele nasie teen misdaad gemobiliseer word,” het hy verklaar.
Hy het ook gemeen dat daar behoefte aan meer interaksie tussen die Afrikanergemeenskap en die regering bestaan. Dit sal help om die gemeenskap nie uitgesluit te laat voel nie.
Mnr. Willie Slabbert se niggie, Daleen Kruger, is dood aan ‘n hartaanval kort nadat sy verneem het dat hy met ‘n mes op die kombuisvloer doodgesteek is. Kruger se broer Theuns is ‘n kwadrupleeg nadat hy in die nek en rug geskiet is in 1999.
Vroeër vandeesweek het die sanger Steve Hofmeyr ook besoek aan Zuma gebring om oor Afrikaners se frustrasies te praat. “Zuma voel oor Zoeloes soos ek oor Afrikaners voel,” het Hofmeyr na hul gesprek verklaar.
Dr. Dan Roodt van PRAAG het insgelyks beklemtoon dat Zuma sterk oor sy Zoeloe-identiteit voel. “In die verlede was daar goeie verhoudings tussen Afrikaners en Zoeloes en dit is nodig om daarna terug te keer,” het hy gesê.
Regstellende aksie hier om te bly
Mdladlana
Membathisi Mdladlana, minister van arbeid, het Saterdag verklaar dat regstellende aksie in Suid-Afrika “nooit sal verdwyn nie.” Hy het die jaarlikse Koning Silamba-byeenkoms van die Ndebele in Pretoria toegespreek.
“In teenstelling met oproepe in die parlement deur die Demokratiese Alliansie-opposisie gaan regstellende aksie en huidige gelyke indiensnemingwetgewing nooit herroep word nie, maar wel sterker toegepas word,” het die minister gesê.
Mark Lowe van die Demokratiese Alliansie het verlede week tydens ’n parlementêre debat oor werkskepping gevra dat regstellende aksie afgeskaf word. Hy het die tekort aan gekwalifiseerde ambagsmanne op regstellende aksie geblameer. Die Verenigde Party, die Vryheidsfront Plus, asook Mangosuthu Buthelezi, het almal die versoek gesteun.
Volgens Mdladlana is regstellende aksie nie diskriminasie teen sekere bevolkingsgroepe nie, maar wel ’n poging om “ongelykhede van die verlede” reg te stel. Hy het verder ontken dat regstellende aksie net van toepassing is op “diegene wat ons ingestem het.”
In sy reaksie het Dirk Hermann van Solidariteit gesê Mdladlana behoort as voorsitter van die Internasionale Arbeidsorganisasie te bedank, aangesien sy siening oor regstellende aksie nie ooreenstem met die organisasie se beleid nie. Volgens die organisasie is regstellende aksie bloot van ’n tydelike aard.
Willie Spies van die Vryheidsfront Plus het ook die minister se uitspraak veroordeel en gesê dat hy sy reputasie as “een van die ANC se mees geharde rassiste” hiermee bevestig het.
Afrikaners wil selfbeskikking h
Verteenwoordigers van Afrikanerorganisasies het op Saterdag 3 Maart in Pretoria ontmoet om ‘n organisasie te stig wat hom vir Afrikanerselfbeskikking sal beywer.
Diegene wat teenwoordig was het besluit om dit voorlopig die Afrikanerfront te noem,” het die segsman Henk van de Graaf gesê.
Individue van politieke partye, asook onderwys-, landbou- en kultuurgroepe was teenwoordig.
“Die Afrikanervolk wil vry wees, in hul eie land waar hulle hulself regeer,” lui die verklaring.
De Klerk bekommerd oor grondwet
Grondwet sal ons red
Die vorige president FW de Klerk meen 2007 gaan ’n bepalende jaar vir Suid-Afrika wees. Hy voorsien stormagtige jare vorentoe en daarom wil hy hê dat die land by sy grondwet moet hou.
Onlangs is die grondwet vertrap deur die Transvaalse Hooggeregshof wat Ermelo-hoërskool gedwing het om sy taalmedium te verander.
Tydens ’n kongres by Sun City, het De Klerk gemeen heelwat hang af van die uitslag van “die huidige stryd om die siel van die ANC” tussen Cosatu, die SA Kommunisteparty en die ANC-jeugliga, enersyds en andersyds die algemene rigting wat deur ANC-presidente Thabo Mbeki en Nelson Mandela neergelê is.
Hierdie stryd sal by die ANC se komende nasionale konferensie in Desember beslis word.
“Ongelukkig het diegene van ons buite die ANC-alliansie min of geen sê in hierdie proses nie, wat nogtans die omgewing waarin ons leef en werk vir die afsienbare toekoms gaan bepaal,” het De Klerk gesê.
“Miskien, soos bekommerde familie, behoort ons rol te wees om vriendelike raad in die geheim te verskaf…”
Onder andere behoort die waardes waarop die nuwe maatskappy gebaseer is, onderhou te word, soos hulle in die grondwet verwoord en beliggaam is, het hy voortgegaan.
Die nuwe Suid-Afrika sal slaag of misluk na gelang van sy vermoë om by die grondwet te hou en die nasionale konsensus wat dit verteenwoordig.
Terselfdertyd behoort meer gedoen te word om die ernstige probleme wat die land in gesig staar op te los – om die lyding wat vigs veroorsaak te vookom en te verlig, asook die voortdurende en onaanvaarbare ongelykheid en armoede in ons samelewing.
“Sowel vigs as misdaad verteenwoordig eksistensiële krisisse en vereis die mobilisering van watter nasionale hulpbronne ook al nodig is om hulle te beveg.”
Hy het gemeen dis van die allergrootste belang om doeltreffend op te tree teen die grondliggende oorsake van armoede en ongelykheid, veral werkloosheid.
Terwyl daar vele oorsake vir werkloosheid is, staan die rigiede arbeidswetgewing sentraal. Dit het die reële arbeidskoste ver bokant ander ontluikende ekonomieë verhoog waarmee Suid-Afrika in globale markte moet meeding. Hoë koste en oorregulering ontmoedig indiensneming.
“’n Arbeidstelsel wat minimum standaarde vir almal daarstel, is nodig, maar in ’n land soos Suid-Afrika is veel meer buigsaamheid nodig, veral vir mediumgrootte en kleiner ondernemings,” het hy gesê.
“Suid-Afrika word binnekort 13 jaar oud. Soos die meeste ouers, is ons baie lief vir ons tiener. Ons kan nie verhelp om vir ons vriende die jongste foto’s te wys en om hier en daar ’n bietjie oor skoolrapporte en sportprestasies te spog nie.”
“Feit is dat ons tienermaatskappy met al sy groeipyne soveel beter as die oue is. Maar as ons tienermaatskappy die stormagtige jare vorentoe gaan oorkom, moet hy by die bewese waardes in ons grondwet hou.”
Uiteindelik het dit slegs nodig om die verbintenisse waaroor reeds ooreengekom is in terme van NEPAD na te kom en om by internasionale norme van goeie regering te hou.
“Indien die samelewing al hierdie dinge doen, het ek geen twyfel dat dit in ’n sterk, gebalanseerde en suksesvolle volwassene sal ontwikkel nie,” het De Klerk afgesluit.
Die oudste staatshoof ter w?reld
Abdoulaye Wade, president van Senegal, is tydens die eerste rondte van die presidensiële verkiesing op 27 Februarie as staatshoof herkies. Hy is op 80-jarige ouderdom die oudste president ter wêreld.
Wade: Kom, stemvee, kom…
Vyftien kandidate het aan die verkiesing deelgeneem. Reeds voor Sondag se verkiesing het Wade gespog dat die beplande tweede rondte nie nodig sou wees nie, aangesien hy ’n volstrekte meerderheid sou behaal. Sy voorspelling is toe bewaarheid.
Wade het ongeveer 55% van die stemme behaal, teenoor 15% vir die gewese eerste minister, Idrissa Seck, wat die tweede posisie ingeneem het. Volgens internasionale waarnemers wat die verkiesing gemonitor het, was daar nie veel ongerymdhede nie.
Wade is ’n voormalige opponent van oud president Léopold Senghor, of “die vader van die nasie” soos hy ook bekend gestaan het. Hy het ’n lewendige belangstelling in argitektuur. In sy presidensiële paleis in Dakar het hy spesiaal ’n vertrek laat inrig vir die modelle van sy stedelike projekte. Hy het nou al verskeie brûe, paaie, glasgeboue en universiteite laat oprig. Hy is baie gesteld op sy beeld as ’n moderne staatshoof. Sy nepotisme en vele bouprojekte word egter deur sy vyande gekritiseer. Wade doen sy bes om goeie betrekkinge met Frankryk en die VSA te handhaaf en om op goeie voet met die pers te bly. Sy pogings om in Afrika-konflikte te bemiddel, was tot dusver onsuksesvol.
In 2002 is president Wade met groot entoesiasme vir die eerste keer verkies. Vir die eerste maal sedert 1960 is die Sosialiste se houvas op die land verbreek. Wade het verandering aan sy kiesers belowe en veral die jongmense het baie van hom verwag. Hy het egter nie veel bereik nie. Armoede en werkloosheid heers steeds in ’n land waar helfte van die bevolking van elf miljoen mense jonger as twintig is en 100 000 persone jaarliks desperaat tot die arbeidsmark toetree.
Honderde jeugdiges probeer maandeliks om by die Kanariese Eilande uit te kom, in ’n poging om Spanje te bereik en ’n nuwe lewe te begin. “Barcelona of die dood” is hulle leuse, en vele van hulle verdrink dan ook voor hulle hul bestemming bereik.
Wade mag dalk spog met sy land as die “demokratiese uitstalvenster van Afrika”, maar sy onvermoë om die Senegalese ekonomie op koers te kry, gaan deel van sy nalatenskap wees.