Die ANC se Nasionale Uitvoerende Komitee het gister by sy grondberaad gesê dat daar nie gewag moet word om die grondwet te verander nie, maar onmiddellik met onteiening sonder vergoeding voortgegaan moet word. Ronald Lamola (sien video hier onder) het gesê dat “artikel 25 van die Grondwet (wat eiendomsreg in naam ‘beskerm’) getoets moet word”.
Lamola het verder versoek dat ‘n wet voor die parlement moet dien wat onteiening sonder vergoeding moontlik maak. Indien die Grondwethof sou bevind dat dit teen artikel 25 indruis, sou die grondwet verander kon word. “Dit sal dan die rompslomp (‘red tape’) uitskakel, dit sal baie proses uitskakel, dit sal helderheid verskaf (en) dan kan ons voortgaan met onteiening sonder vergoeding.”
Lamola het ‘n beroep gedoen op “ons strukture… om voort te gaan met onteiening sonder vergoeding. Soos wat ons hier staan, is daar sewe nasionale departemente met onteieningsmagte. Provinsiale regerings, plaaslike munisipaliteite het onteieningsmagte… Ons sê hulle moet voortgaan. Hulle moet onteien, asook dit sonder vergoeding doen. En indien hulle teengegaan word, moet hulle nie bang wees om hof toe te gaan om helderheid oor die beginsel te verkry nie.”
By dieselfde grondberaad was daar sprake van die “apartheidsaardrykskunde” van Suid-Afrikaanse stede wat glo ook deur onteiening sonder vergoeding “reggestel gaan word”.
‘n Sosialistiese stelsel met drie soorte grondeienaarskap word in die vooruitsig gestel. Daar sal staats- kommunale en beperkte private eienaarskap wees.
“Die uitdagings en geleenthede vir die herverspreiding van grond, stedelike en landbouontwikkeling, asook die regte van swart gemeenskappe, moet in ag geneem word by elk van dié drie soorte grondeienaarskap,” het die ANC verklaar.
Saterdagoggend het Steve Hofmeyr, Toekomsvonk en PRAAG die ANC se Kerkstraatbom wat op 20 Mei 1983 dood en verwoesting gesaai het, gedenk. ‘n Simboliese heropvoering van die bom is gehou, met 19 mense van verskillende rasse wat elkeen op die toneel “gesterf” het en met ‘n wit laken bedek is.
Kenmerkend van vanjaar se herdenking was die groot aantal swartmense wat ook deelgeneem het. Hier lê twee van hulle blomme op die gedenksteen in Kerkstraat.
Nadat PRAAG in 2003 vir die eerste keer so ‘n herdenking gereël het, werk mnr. Wessel Basson van Toekomsvonk hard om die seremonie jaarliks te laat plaasvind. ‘n Gedenksteen is ook twee jaar gelede sonder enige amptelike toestemming op die sypaadjie waar die bom afgegaan het, ingemessel. Daar word nou elke jaar blomme op die gedenksteen gelê.
In sy toespraak het dr. Dan Roodt van PRAAG gesê dat “‘n terreurdaad nooit ‘n heldedaad kan wees nie”, maar ook dat terreur gewoonlik deur state en lande ondersteun word, nes die Kerkstraatbom destyds deur Swede, Oos-Duitsland en die voormalige Sowjetunie moontlik gemaak is. Tans word terreur egter toenemend verwerp omdat soveel Westerse lande en hoofstede onlangs daaronder deurgeloop het.
Hou PRAAG dop vir verdere beriggewing en video’s van dié geleentheid.
Dan Roodt se toespraak by die herdenking van die Kerkstraatbom op 19 Mei 2018:
Die Gautengse polisie soek glo na die moordenaars van die Engelbrecht-egpaar wat oor die naweek digby Westonaria vermoor is. ‘n Woordvoerder van die polisie, Kay Makhubele, het ‘n beroep op die publiek gedoen om na vore te kom met inligting oor die verdagtes of die voorval indien enigiemand iets sou gesien of gehoor het.
Fanie, 78, en Colleen Engelbrecht, 74 is op hul plaas Welgevonden gisteroggend omstreeks 9:00 gedood. Volgens berigte is Fanie se keel afgesny en Colleen met ‘n strykysterkoord doodgewurg.
Volgens die polisie is handwapens, kontant, selfone en ‘n iPad geroof.
Onlusmakers in die Noordwes-provinsie het gister toegang tot hospitale versper en gedreig om dokters dood te brand wat poog om met hul werk voort te gaan.
Vrydagoggend het onlusmakers toegang tot die Potchefstroomse hospitaal versper. Dokters wat gepoog het om toegang tot die gebou te verkry, is gedreig om verbrand te word, het dr. Ebrahim Veriava, ‘n spesialis by die Tshepong-hospitaal, gesê.
Een dokter het ‘n video van brandende bande buite ‘n hospitaal geneem, terwyl ‘n ander foto’s van stakers geneem het wat dokters uit die sale van Klerksdorp-hospitaal gedwing het.
Klerksdorp is die hoofhospitaal in die omgewing wat al die ernstigste siektegevalle van regoor die provinsie behandel.
Die Suid-Afrikaanse Nasionale Weermag is veronderstel om reeds die stituasie in Noordwes “onder beheer” te hê.
Die swart vakbond Nehawu is reeds sedert Februariemaand met ‘n sloerstaking in die provinsie besig. Die toevoer van medisyne vanaf die hoofmedisynepakhuis is aanvanklik geraak, maar nou word verpleegsters daarvan weerhou om te werk. Die vakbond is blykbaar gekant teen “korrupsie in die gesondheidsektor” en ‘n personeeltekort in hospitale.
Na bewering is die aantal poste vir dokters en verpleegsters oor die afgelope drie jaar met meer as 1000 verminder.
Die onluste in die gesondheidsektor hang saam met die onrus rondom die provinsiale premier, Supra Mahumapelo, wat van grootskaalse korrupsie beskuldig word. Mahumapelo is ook ‘n bondgenoot van die afgesette Suid-Afrikaanse president, Jacob Zuma.
Veriava, ‘n voormalige hoof van interne medisyne aan Wits, het verlede week saam met 70 ander dokters ‘n ope brief geskryf waarin ingryping in die provinsie versoek word aangesien pasiënte tans onder die onrus en chaos ly.
Volgens die brief ontvang teringpasiënte nie hul medikasie betyds nie vanweë die skaarste aan medisyne wat kan veroorsaak dat teringlyers medisynebestand kan raak, wat die siekte verder kan laat versprei. Ook swangerskappe word tans vanweë die wanorde nie behoortlik hanteer nie.
Yusuf Veriava en die ander dokters het die vakbond Nehawu gesmeek om nie langer die hospitale te ontwrig nie. Hulle het ook versoek dat ‘n taakspan saamgestel word aangesien die hospitaalveiligheidsdienste nie onlusmakers kan keer om hospitale binne te storm nie.
‘Onlusmakers in operasieteaters’
‘n NRO wat onder andere deur George Soros se Open Society-groep befonds word, Section 27, het in ‘n openbare verklaring die geweld by hospitale veroordeel.
Die groep het gesê: “Die geweld en ontwrigting van gesondheidsdienste lei tot onmiddellike lewensverlies soos wat pasiënte toegang tot gesondheidsdienste ontsê word, terwyl dokters en ander personeel verhoed word om sorg te voorsien. Sekere verslae wat ons ontvang het, sluit in dat betogers operasieteaters binngestorm het, doodsdreigemente aan dokters, dokters wat met geweld uit hospitaalsale verwyder word en die ingange van hospitale wat versper word, wat beteken dat geen voorrade of medisyne gelewer kan word nie.”
Die organisasie, wat gewoonlik revolusionêre en anti-blanke optrede in Suid-Afrika steun, meen dat “sulke vorme van betoging onverantwoordelik en moreel onaanvaarbaar is”.
Intussen word berig dat ‘n politieke rusie steeds in die ANC woed rondom die afdanking, aldan nie, van die Noordwes-premier Supra Mahumapelo. Oor die naweek het ‘n “gespanne vergadering” op die perseel van die Hotelskool in Mahikeng, die hoofstad van die provinsie, plaasgevind. Die ANC-afvaardiging is gelei deur die minister in die presidensie en voormalige teenstander van president Cyril Ramaphosa in die party, mev. Nkosazana Dlamini-Zuma. Hulle sou tydens ‘n drie uur lange vergadering met Mahumapelo die bewerings oor korrupsie en tenderbedrog, asook Cyril Ramaphosa se besluit om die provinsiale gesondheidsdepartement onder administrasie te plaas, bespreek.
Daar word glo druk deur die Zuma-faksie georganiseer om te verhoed dat Mahumapelo eerskomende Dinsdag deur die ANC se nasionale uitvoerende komitee afgedank word. “Die gevoel is dat Ramaphosa hulle (die Zuma-ondersteuners) een vir een aanpak, dus moet hulle georganiseerd wees en terugveg,” het een ANC-leier van binne die party gesê.
Die situasie in Stella in Noordwes is gespanne waar brandbestryders ‘n ruk gelede steeds die brand by die kantore van die Naledi-munisipaliteit in die dorp probeer blus het, berig RSG. Ontevrede betogers het die kantore deur die nag aan die brand gesteek. Hulle eis HOP-huise en die bedanking van die premier Supra Mahumapelo. Plaaslike skole is vandag gesluit. Betogers is volgens berigte egter vasberade om met hul protesoptrede voort te gaan totdat daar aan hul eise gehoor gegee word. Die polisie is op die toneel.
Skole in die hoofstad van Noordwes, Mahikeng, is vir die vierde dag sedert verlede week ontwrig in die voortslepende protes in die provinsie. Die stad het van verlede Woensdag af onder gewelddadige betogings deurgeloop toe inwoners hul ontevredenheid met Muhamapelo getoon het. Winkels van veral buitelanders is geplunder en sommige is aan die brand gesteek. Paaie is ook versper en groot skade is in die stad aangerig. Hoewel die situasie in Mahikeng vandag kalmer is, het leerders nog nie teruggekeer skool toe nie.
Laasnag het gevegte oral in die provinsie tussen swart inwoners en die polisie gewoed.
Op Itsoseng, Delareyville, Vryburg en Taung het betogers paaie met brandende bande en vullis versper, terwyl winkels geplunder is.
Gister is ‘n hardewarewinkel in Taung geheel en al geplunder en die amokmakers het boumateriaal vrylik gesteel.
In Delareyville het die onlusmakers met polisie slaags geraak, met die betogers wat die bedanking van die burgemeester van die Tswaing-munisipaliteit, Dimakatso Theletsane, eis.
‘n Afrikaanse studente van die Noordwes-universiteit se Potch-kampus, Magda Geldenhuys, 21, is Sondag deur ‘n swart rower geskiet. Die voorval het in die vroeë oggendure plaasgevind toe sy en haar huismaat tuiskom.
“Ek het by die huis gekom ná ‘n aand uit, en toe is daar ‘n skelm by die huis,” het sy vertel. “En hy skiet my toe deur die rug, maar ek is baie geseënd want gelukkig het die koeël niks raakgeskiet wat belangrik is nie. Hy is by die een kant van my heup in en by die ander kant uit, en ek is nie ernstig beseer nie.”
Sy vermoed dat daar altesaam drie rowers was wat die twee studente ingewag het. “Hulle wou selfone hê, maar ons het nie fone by ons gehad nie. Hulle het seker gedink ons jok, kwaad geword en daarop op my geskiet,” het sy gesê.
Sy is ná behandeling by die Mediclinic op Potchefstroom ontslaan.
Meer as 3000 Australiërs en oud-Suid-Afrikaners het volgens ooggetuies opgedaag by die betoging in Perth teen plaasmoorde en blanke volksmoord in Suid-Afrika. Die Australiese videowoernaler Avi Yemini, wat een van die sprekers by die betoging was, het groot applous ontvang toe hy sê: “Ons is hier om aan die Suid-Afrikaanse regering te sê: Hou op om soos ‘n trop rassiste op te tree en kom regop en beskerm u blanke Suid-Afrikaners.”
Yemini het 50 000 handtekeninge ingesamel vir ‘n petisie waarin die Australiese regering gevra word om meer blanke Suid-Afrikaanse vlugtelinge tot Australië toe te laat.
Die skare betogers was nie uitermate luidrugtig nie, gegewe die bloedvergieting waarteen hulle betoog, maar vele het plakkate en kruise gedra. ‘n Groot plakaat het gelui: “Erken die volksmoord.” (“Recognise the genocide.”)
Tydens die staptog deur betogers is Afrikaanse volksliedere soos “Sarie Marais” gesing.
Ten minste drie Australiese politici het ook as sprekers by die betoging opgetree, mnre. Andrew Hastie (Liberale Party), Aaron Stonehouse (Liberaal-Demokratiese Party) en Charles Smith (One Nation-party).
Ter inleiding het een van die organiseerders, ‘n Afrikaner en oud-Suid-Afrikaner, gesê: “Suid-Afrikaanse boere word brutaal geteiken. Mans word gedwing om te kyk terwyl hul vrouens verkrag word. Kinders word gedwing om te kyk terwyl hul ouers vermoor word.”
Hy het ook aan die skare vertel van die tweejarige Willemientjie Potgieter, die martelaardogtertjie naby Lindley in die Vrystaat wie se vader eers met ‘n panga doodgekap is alvorens sy en haar moeder met ‘n pistool tereggestel is.
Die drie Australiese politici het hul solidariteit met die lydende Suid-Afrikaners verklaar.
Mnr. Charles Smith, ‘n lid van die provinsiale raad in Wes-Australië, het gesê: “Ons staan vandag hier om ons opregte solidariteit met die Suid-Afrikaanse boere uit te spreek, wat ons broers noem, wat ons susters en ooms noem.”
“Ons het staan vandag hier om beswaar te maak teen wat ons as verkeerd ag: Die onteiening van grond sonder vergoeding, die aanrandings, die moorde, die volksmoord. Ek glo dat hierdie betoging die reg aan sy kant het,” het Charles Smith van One Nation voortgegaan.
‘Omgekeerde apartheid’
Volgens Charles Smith heers daar “omgekeerde apartheid” (reverse apartheid) in Suid-Afrika. Daarom het hy ander lande gevra om hulle insgelyks daarteen uit te spreek. “Vandag doen ek ‘n beroep op alle volkere regdeur die wêreld om nee te sê vir die omgekeerde apartheid wat besig is om in Suid-Afrika beslag te kry.”
Die Parlementslid van die Liberaal-demokratiese Party, mnr. Aaron Stonehouse, het gesê dat dit nie vir hom oor ras of identiteitspolitiek gaan nie. “Ons is klassieke liberale. Ons kyk nie na die wêreld deur ‘n rasselens nie. Ek sal eerder mense as individue oordeel, op grond van hul waardes en op grond van hul optrede… Blanke boere word in Suid-Afrika aangeval en hul regering gooi olie op die vuur!”
Mnr. Stonehouse is van mening dat blanke Suid-Afrikaners so ‘n groot bydrae tot Australië lewer, juis omdat hulle deel van die Westerse familie is, asook pioniers, net soos Australiërs. “Die Suid-Afrikaanse volk en die Australiese volk deel dieselfde waardes. Ons spruit uit dieselfde Europese ervaring van die onbekende in te vaar met net ‘n bondeltjie op ons rûens en kruise op ons harte…” het Stonehouse verklaar. “Ek is ook deel van die breë familie van volkere wat u dalk die Weste sou noem. Mense wat in die Weste bly, het baie in gemeen. Iemand wat in Suid-Afrika, of die VK of Amerika gebore is, sal waarskynlik sukses in ‘n plek soos Australië behaal.”
Terselfdertyd het Stonehouse hom ten sterkste teen grondonteiening sonder vergoeding uitgespreek. “Die ANC val die idee van privaateiendomsregte wesentlik aan,” het hy gesê.
‘n Suid-Afrikaanse vroue-immigrant in Australië, wat blykbaar ook ‘n Afrikaner is, het haar sterk teen veral die mishandeling van kinders en vroue uitgespreek. “Ook sorgwekkend is die mishandeling van alle vroue en kinders in Suid-Afrika wat onhoudbare vlakke bereik het,” het sy gesê.
Dr. Dan Roodt van PRAAG het in ‘n twiet sy dank uitgespreek teenoor die betogers in Australië.
“Ek onthou Winnie Madikizela-Mandela as ‘n vreeslose mens met ‘n sterk persoonlikheid,” het FW de Klerk in ‘n verklaring gesê. “Sy het nooit gehuiwer om die waarheid te praat soos sy dit gesien het nie. Daarvoor het ek bewondering. Daar is ook die donker kant van haar reputasie en geskiedenis, waarop mens nie in ‘n tyd soos dié hoef in te gaan nie.”
“Ek onthou uit my eie ervaring, ‘n gemeenskaplike menslikheid,” het De Klerk voortgegaan. “Sy het byvoorbeeld die begrafnis van oorlede Marike, my eerste vrou, bygewoon. My vrou Elita en ek het ook besoek aan Winnie gebring nadat haar kleinkind in ‘n motorongeluk dood is, en sy het ons so warm ontvang. Daar was ‘n menslikheid aan haar wat groot waardering verdien.”
FW de Klerk het liries geraak as hy terugdink aan die Nelson-Mandela-sport-en-kultuurdag. “Ons het op dieselfde pawiljoen in Johannesburg gesit,” het De Klerk gesê. Winnie en ek het ‘n gesprek gevoer, waartydens sy haar diepe kommer uitgespreek het oor wat binne die ANC besig was om te gebeur. Sy het haar op my as ‘n sogenaamde vorige verdrukker beroep om te help om Suid-Afrika op die regte pad te hou.”
“My vrou Elita en ek wil graag ons opregte meegevoel aan Winnie se familie en vennote oordra,” het FW de Klerk afgesluit.
Vicki Momberg, die Durbanse eiendomsagent wat verlede week aan crimen injuria skuldig bevind is vanweë haar gebruik van die K-woord teenoor ‘n polisiekonstabel, vrees ‘n aanval van haar swart medegevangenes. Volgens haar prokureur, mnr. Kingdom Onah, het sy reeds dreigemente van haar swart medegevangenes in “Sun City”, die tronk in Soweto waar Momberg aangehou word, ontvang.
Dié feit het vandag na afloop van Momberg se aansoek om verlof tot appèl tydens ‘n gesprek tussen ‘n PRAAG-verslaggewer en mnr. Onah ter sprake gekom. “Ons probeer Vicki so gou moontlik daar (uit die Soweto-tronk) uitkry,” het hy gesê. “Sy is nie veilig nie.”
Omdat Momberg se advokaat, mnr. Kevin Lawlor, egter tans in die hospitaal verkeer, kon die saak nie vandag voortgaan nie en is dit tot 11 April in die Randburgse Landdroshof uitgestel.
‘n Horde joernaliste vanaf die hoofstroommedia wat openlik vyandig teenoor Vicki Momberg was, het die hofsitting bygewoon.
Tydens die uitstel van die saak, het die staatsaanklaer gevra dat die saak eers teen elfuur op 11 April ‘n aanvang moet neem, aangesien die Departement van Korrektiewe Dienste sukkel om Momberg betyds vanaf Soweto tot by die hof te vervoer. “Sy is nou ‘n veroordeelde misdadiger, daarom kan sy nie voor nege-uur in die oggend die gevangenis verlaat nie,” het die aanklaer gesê.
Omdat Vicki Momberg ‘n enkelouer is, bestaan daar kommer oor die welstand van haar twee kinders.
Die media het ook gewag gemaak van Momberg se Afrika-haarstyl, wat moontlik in die tronk vir haar aangebring is omdat daar glad nie vir vroulike Kaukasiërs voorsiening gemaak word nie.
Mnr. Onah, wat van Nigerië afkomstig is, en mnr. Lawlor verskaf pro bono-regshulp aan Vicki Momberg. Weens die boete van R100 000 wat sy reeds moes betaal, asook haar aanhouding, is sy finansieel geknak en nie in staat om regsdienste te bekostig nie.
Vicki Momberg is tot ‘n effektiewe twee jaar gevangenisstraf gevonnis deur landdros Pravina Rugoonandan, wat van Indiese afkoms is. Een jaar van haar driejaarvonnis is vir ‘n verdere drie jaar opgeskort.
Mnr. Jasper von Kleist, 61, ‘n voorman op die plaas Dale naby Tom Burke in die Noord-Transvaal, is Woensdagaand op 21 Maart deur aanvallers doodgeskiet. Die moord het ironies genoeg op “Menseregtedag” geskied.
Volgens sy lewensmaat, me Sonja Joubert, was die swartes wat hulle aangeval uit daarop uit om hulle dood te maak. “Die mans het niks gesê nie, niks gevra nie. Hulle het net van buite op ons geskiet. Dit was of hulle ons net wou doodmaak, niks anders nie…”
Von Kleist het na buite gestap toe hy skote gehoor het. Hierna is hy in die bolyf getref.
Sonja Joubert vertel:
“Jasper het opgespring en op daardie oomblik het van die mans deur die voordeur op ons begin skiet. Die deur het glasvenstertjies en hulle kon ons binne sien. Nadat die eerste skoot my getref het, het Jasper voor my ingespring en hy is in die bors geskiet.”
“Nog ʼn skoot het my getref en ons het geval met Jasper wat half oor my gelê het. Ek het gehoor hoe hy roggel. Toe hou die roggel op en ek voel hoe hy ophou asemhaal. Toe weet ek hy is dood.”
Die plaaseienaar Nico Solomon se seun Charlie is insgelyks gewond toe hy voor die vier gewapende aanvallers moes vlug.
Vanoggend op RSG het ‘n polisiebrigadier gesê dat “alles in sy provinsie (Limpopo) onder beheer is” en dat een van die aanvallers reeds aangekeer is. Hy kon egter nie sy naam bekendmaak nie, omdat hy nog nie in die hof verskyn het nie.
Ongeveer vyfhonderd boere vanuit die omgewing het deelgeneem aan ‘n grootskaalse soektog na die vier swart aanvallers. ‘n Helikopter en ‘n ligte vliegtuig is daarvoor ingespan.
