Tot dusver was die bekende aartappelboer – evangelis, Angus Buchan, versigtig om politiek te betrek by sy saamtrekke en in sy uitsprake.
Die gevolg was dat mense wat verskillende partye aanhang, saam by sy saamtrekke was en meegevoer is. Onder die “magtige manne” het verlede jaar onder meer die Springbokafrigter, Peter de Villiers, getel wat openlik verklaar het dat hy vir die ANC sou stem.
Nou verwag Buchan 400 000 mense by sy saamtrek, sowat ‘n 100 000 meer as die buitelandse besoekers wat die regering by Suid-Afrika se sokkerskouspel later vanjaar verwag. En die tema is Watchmen of the house. Buchan het aan Volksblad gesê dit beteken dat die man sy verantwoordelikhede in verskillende lewensfere moet opneem: die huis, die werk, die parlement…”
Dit sal interessant wees om te sien hoe Buchan dié keer neutraal of onverbonde uit politieke kantkiesery gaan tree, as hy na mans (en seker vroue ook) se Christelike verantwoordelikheid in die parlement (en seker ander regeerinstellings) gaan verwys.
In eenvoudige Afrikaans gestel: Kom ‘n Christen sy / haar plig na deur vir ‘n party te stem wat hom daarvoor beywer om aborsies op aanvraag te wettig, wat ernstig besin oor die wettiging van prostitusie, ‘n staatslotery bedryf…?
Dis juis die frustrasie waarmee partye in die Christen-demokratiese en Christen-Volkseie dampkring die afgelope dekade en ‘n half spook. Presies dieselfde mense wat Sondae in die kerk bely hierdie goed is (volgens hul kerkgenootskappe se formele standpunte) verkeerd, stem nie net vir partye wat die teenoorgestelde standpunte hieroor inneem nie, maar werk openlik vir daardie partye, staan as kandidate en dien as raadslede, parlementslede en vele meer.
‘n Skisofrenie van oortuigings dan?
Dikwels kom “die kerk” as instelling hieroor onder skoot, maar die persoon wat die belangrike amp van lidmaat opneem, word nie hieroor onder die vergrootglas geplaas nie. Sy vertwoordelikhede / standpunte word as’t ware na die dominee “gedelegeer” (soos die ouer sy opvoedingstaak na die skool “delegeer”), en solank die dominee / kerk oor hierdie diskrepansie swyg, so lank is my gewete skoon.
Of is daar so ‘n volledige skeiding van kerk en staat dat dié skisofrenie van oortuigings moontlik is?
Net soos iemand kan verklaar hy is ‘n Christen en selfs die titel van ere-pastoor van ‘n kerk dra, maar dan volgens sy kulturele tradisie veelwywery beoefen terwyl die Christen-Bybel, en in die besonder die Nuwe Testament, sê een man mag net een vrou hê?
Vanuit die liberale humanisme kom twee basiese verwere. Die eerste doodgewoon dat die godsdiensoortuigings vir die kerk gereserveer is, en politieke oortuigings vir die staat. Presies waar sake soos skoolbeheerliggame, sportorganisasies, kultuurorganisasies en ander inpas, is nie duidelik nie, of is die mens werklik in staat om ‘n dikwels teenstrydige beleid vir elke geleentheid op te dis?
Die tweede argument is dat die Bybel hom teen die oordeel en veroordeling uitspreek. Die kerk se mond is dan gesnoer as ek as landsburger ‘n prostituut besoek, buite die huwelik saamwoon of die Lotto speel. Want die Christen mag my nie oordeel nie. (Lees maar die tekste in hul volle konteks en kom praat dan weer).
Omtrent soos in die dae toe ons in die kerk darem bitter teen dans was, en Volkspele net-net die valbyl misgeloop het omdat dit “gespeel” en nie “gedans” word nie, maar by die dorp se Nuwejaarsdans is ons voor in die koor met ons passies. (Danksy twee linkervoete is ek hier onskuldig).
Of gaan die “Magtige manne”, Snorreman inkluis, dié keer hoor hul verantwoordelikheid as Christen teenoor die parlement, die provinsiale wetgewers, die munisipale rade sluit in dat hulle hul stemreg uitbring vir partye wat God, en nie die grondwet nie, as hoogste gesag stel en wat wetgewing voorstaan wat versoenbaar is met dit waaroor die Bybel duidelik is?
Of gaan die partye op die Christen-spektrum weer eens sien hoe só ‘n openlike verbintenis deur meesterlike wysgerigheid standpuntloos gelaat word? (Buchan is nie al wat hieroor swyg, of as hy hom dan sou uitlaat, dit nie die media haal nie).
Buchan doen volgens baie aanduidings groot werk om die sedeloosheid wat in die land posgevat het, om te keer. Daar is ‘n ongelooflike groot braakveld buite die politiek, en ‘n mens sou graag wou sien dat hierdie aksies maksimale stukrag kry – iets wat politieke kontaminasie kan inhibeer.
Maar as die geestelike leiers van statuur swyg oor die voorbeeld wat regeringsleiers, politieke partye en ander meningsvormers stel, wie moet dit dan doen? Terwyl ‘n regeringsleier homself ‘n Christen noem maar lynreg teen die Bybel optree, kry hy ‘n witbroodjie-spreekbeurt by sekere kerke, wat ander politieke leiers nie gegun word nie. Emiretus-Biskoppe swyg dawerend op ‘n streep. Die publiek word verwar.
Buchan hét die potensiaal om dit uit te wys, en hy sal die eerste wees wat sal erken dat hy self tot niks in staat is sonder dat hy krag van die Here ontvang om as instrument van die Here op te tree nie.
Die vis vrot van sy kop af. Is dit werklik die Here se wil dat Sy priesters en profete van die heuweltoppe af in al elf amptelike tale dawerend moet swyg, en in plaas van die ramshorings te blaas ‘n groot geraas met fufuzelas moet maak vir ‘n sokkerskouspel waar rituele slagtings ter ere van voorvadergeeste beplan word?
Gaan net ‘n Gideonsbende oorbly as Suid-Afrika se 75 % Christenbevolking die dag werklik voor keuses gestel word van betreklik suiwer Christelike waardes, en beddens op bakstene, voorvadergeeste wat oral “gevang” en in kartonbokse van nasionale monumente aangery word om met staatsfunksies weer vrygelaat word?
Of is ‘n “halwe Christen” darem beter as iemand wat volledig animisties leef, die bewese ongewenste newe-effekte van kultuur in transito ten spyte. Of kan ‘n halwe Christen maar lou ook wees?
Of gaan ek weer deur oom Sakkie van die Nuwe Hervormersfaam op sy webwerf die kop gewas word as die produk van Kovsies se wysbegeerte van ‘n paar geslagte gelede (waaraan ek net onregstreeks via Staatsleer en Privaatreg blootgestel is en in elk geval nie mee saamgestem het nie tot my dosente se ontsteltenis), of gaan ‘n liberalis weer ‘n brief in ‘n koerantbylaag plaas om my te kapittel oor ek so oordeel?
Of streef ek maar net na ‘n land waar morele waardes so sterk gesetel is dat misdaad daardeur gesmeer word?
Oom Angus. Wat lê die Here in jou hart? Of delegeer ons maar weer dat die klippe die uitroepwerk begin doen? Tot dusver was oom nie juis beskeie dat almal moet hou van wat oom sê nie, soos laas toe oom gesê het as oom tydens die ABO geleef het, sou oom aan die kant van die Boere geveg het.
Beeld se meningspeiling oor die volkstaat het dié debat opnuut laat opvlam, soos die witwarm debat hier op die Praagwerf getuig. Soos ek in vorige rubrieke aangedui het, is ek egter van mening dat ‘n volkstaat bloot die uiteinde van ‘n proses van selfbeskikking is. Selfbeskikking is die ware doelwit, en ‘n volkstaat verteenwoordig slegs die uiteinde van ‘n proses. ‘n Meer sinvolle peiling sou dus eerder gevra het of Afrikaners ten gunste van een of ander vorm van selfbeskikking is, wat ook ‘n volkstaat kan insluit.
Beste Ilze, volstuispolitiekery was nog nooit op die lang duur standhoudend nie – en dit is wat jy pleeg in j