Verstommend is die feit dat swartmense in SA, na die persepsie van die wêreld, vir 362 jaar sedert 1652 deur blankes onderdruk is, maar dat swartes in 1993 bevoeg geag is om oor die lotgevalle van ‘n Westers georiënteerde samelewing by die stembus te oordeel en tewens daarna die ekonomiese, politieke en staatkundige mag volledig oorgeneem het.
Stelselmatige oorname
In feite is die einste swartes vir 362 jaar voorberei om die mag oor te neem. Reeds hier in die 1700s is swartes in blanke huishoudings opgeneem … het hulle ons slaapkamers binnegedring … het hulle ons beddens opgemaak … het hulle ons kos gemaak … het hulle ons kinders op hulle ruê gedra- “pepa” … het hulle stelselmatig ons boerderye bedryf, ens.
Soos iemand op ‘n keer skertsend gesê het: “gee my sewe k’s dan doen ek die werk self”! Dit is presies wat oor honderde jare gebeur het. Witmense het hulle gewys hoe om dinge te doen maar swartmense moes dit doen … of het dit gedoen. Dit was nie net tot hande-arbeid beperk nie, maar het ook vakkundige beroepe behels. Vandag bv. kom ‘n tegnikus van ‘n bekende sekuriteitsmaatskappy die stelsel bywerk. Hy is swart. Die elektrisiën wat uitgestuur word na my huis is swart. Die bankklerk wat my by die bank bedien, is swart. Ek laat bloed trek vir analise-doeleindes en raai, dit is ‘n swart suster. En so kan ek aangaan.
En dan sit hulle letterlik in die parlement en lees hulle toesprake af, want wie geskryf het wat hulle sê, weet nugter alleen. Voor die “nuwe orde” is sake oor en weer deur opponerende groepe gedebatteer. Nou is dít wat gesê word gewoon wet.
Transformasie
Terwyl daar sogenaamd ‘n politieke kompromis bereik is, is daardie onderhandelinge lank reeds vergete. Dit verteenwoordig wesentlik ‘n oorname van die stelsel. Die stelsel was eens ‘n Westerse, gedifferensieerde samelewingsorde, met verdeling van magte (die trias politica), met ‘n vrye ekonomie en liberale asook gemeenskapswaardes. Die stelsel het ook voorsiening gemaak vir stamtradisies, -owerhede en –grondgebied.
Nou beteken transformasie afrikanisering. Ja ubuntu (medemenslikheid) beteken in die nuwe orde die aanvaarding van Afrika-waardes as normatief; ‘n konteks wat voorskriftelik en afdwingbaar is. Aanvaar jy dit, is jy een van die groter groep. Aanvaar jy dit nie, is dit rassistiese meerderwaardigheid.
Hiervolgens besit “the people” alles … die grond, die minerale rykdomme, water, ens. “The people” beteken kortom in die Bantoetale “die swartes”, want ‘n onderskeid word gemaak tussen abantu en abelungu (die wittes). Die staat wat niks anders as die diktatuur van die swartes is nie, besit alles vir abantu in trust.
Sowat twee jaar gelede hou die Artikel-185-kommissie ‘n tweejaarlikse beraad oor transformasie. Sowat sewe honderd abantu is teenwoordig. Daar was darem so tien abelungu. Die uiteindelike besluit van die beraad is dat transformasie beteken dat SA nie meer ‘n buitepos van die Westerse wêreld is nie, maar ‘n ware Afrikaland waar Afrikawaardes en -norme heers. Die wittes wat daar was het met hulle monde toe gesit!
Swakpunt in die mondering
Hulle het nou die mag en wat nou? Wel, die rekord sedert 1993 toon dat die nuwe magshebbers nie oor die vermoë beskik om uitkomsgebaseerde regering en dienste te lewer nie. Sien, hulle het vir 362 jaar die werk gedoen … maar nie geleer om te administreer nie. Die gevolg hiervan is eenvoudig dat, terwyl hulle graag teer op Westerse beskawingsdinge – soos duur Duitse motors, Italiaanse leerskoene, Franse donkerbrille, Skotse wisky, Chester Barry- Engelse pakke klere, ens. – die abantu nog steeds afhanklik is van Westerse beskawingsgoedere. Van dienslewering en diensteverskaffing is daar weinig sprake.
Hoe nou gemaak?
Die marxiste in Rusland het eens ‘n beroep gedoen op die werkers om hulleself te organiseer. In 1917 was daar die bekende oorname van die kommunisme! In Suid-Afrika is die wekroep aan Afrikaners: organiseer julleself … konsolideer julle getalle op beperkte georgrafiese gebiede (soos Orania en Kleinfontein) … mobiliseer julle vakkundige vermoëns en administratiewe vaardighede ten behoewe van julleself … dan sal julle oorleef.
Die kommunistiese Duitse Demokratiese Republiek van Oos-Duitsland het nie ideologies ineen gestort nie, maar weens hulle onvermoë om met die tegnologiese en administratiewe vaardighede van Wes-Duitsland (die Bondsrepubliek) mee te ding.
Intussen sal Afrika maar deur die evolusionêre proses van ‘n devolusie van mag, differensiasie van funksies en desentralisasie na gemeenskappe moet worstel. Hoe lank weet ‘n mens nie, want die wederkoms kan dalk plaasvind voor dit werklik gebeur. Is nog 2000 jaar lank genoeg?
