Suider-Afrika Archives - Page 2 of 888

Kleinhandelreus skort huurbetalings op

Nog ŉ kleinhandelwinkelgroep het aangekondig dat hulle huurbetalings opskort weens die koronavirus. Die TFG-groep moes weens die inperkingsbevel noodgedwonge hulle winkels vir ten minste drie weke sluit.

Volgens die eiendomshoof van TFG, Brad Rothenburg, het die buitengewone omstandighede daartoe gelei dat die groep oplossings moes vind om die uitwerking van die inperking te verlig. Hy het aangedui dat die groep die volle finansiële nawerking van die inperking sal ondersoek sodra die situasie gestabiliseer het en dat hulle dan met verhuurders in gesprek sal tree.

TFG se kleinhandelkettings sluit Foschini, Due South en American Swiss in.

Edcon, die houermaatskappy van onder andere Edgars, het verlede week verklaar dat hulle nie in staat sal wees om verskaffers te betaal nie en dalk selfs kredietbeskerming sal probeer verkry.

Rand sink na Moody’s-besluit

Moody’s se afwaartse peiling van die Suid-Afrikaanse ekonomie na gemorsstatus het die rand onder die waterlyn getref. Die nasionale geldeenheid het Maandag deur die R18-per-dollargrens gebreek. Dit het ŉ rekordlaagtepunt van R18-08 teenoor die dollar bereik en hoewel dit daarna ietwat versterk het, het ŉ dollar vir die grootste deel van die dag in die omgewing van R18 gekos.

Dit was die onvermydelike gevolg van beleggers wat die hasepad weg van die rand gekies het omdat die afgradering beteken dat Suid-Afrika van die toonaangewende Wêreldstaatseffekte-indeks (W.G.B.I.) afgeskop gaan word. Die W.G.B.I. is die primêre mark waar regerings staatseffekte verkoop om nasionale skuld te bestuur.

Die noodwendige gevolg is dat dit vir die regering al hoe duurder word om geld te leen om staatskuld mee te diens.

Redes wat Moody’s vir die afgradering aangevoer het, sluit in dat Suid-Afrika se skuld teen 2023 na verwagting 91% van Bruto Nasionale Produk sal bereik. Die agentskap het aangetoon dat dit skepties staan teenoor die ANC se vermoë om fiskale hervormings in werking te stel om die ekonomie weer op dreef te kry. Dus kan daar verwag word dat die rand vir die afsienbare toekoms onder druk sal bly.

Helikoptergeld vir ‘armes’: nuwe linkse plan

Suid-Afrika mag dalk binnekort R25 miljard “weggee” aan sogenaamde “kwesbare mense” wat glo meer as ander onder die huidige inperking ly. Soortgelyke voorstelle word gewoonlik deur ekonome as “helikoptergeld” bestempel omdat dit neerkom op note wat uit helikopters oor die bevolking gestrooi word.

Volgens ‘n berig in Rapport vandag, is so ‘n plan gister deur ‘n “taakspan” gefinaliseer en “word vandag voorgelê aan pres. Cyril Ramaphosa se nasionale bevelsraad vir die Covid-19-rampkrisis”.

Die persoon aan die hoof van die taakspan is ‘n linkse Engelse vrou, dr. Kate Philip, wat aan die nie-regeringsorganisasie, TIPS (Trade & Industrial Policy Strategies) verbonde is. Haar NGO het in die verlede gepoog en misluk om “sosalistiese strategieë” op die Suid-Afrikaanse platteland te vestig.

TIPS word deur die Britse regering, die EU, asook USAID befonds, instellings wat oor die algemeen links-progressiewe organisasies in Suid-Afrika bevorder.

In ‘n artikel wat ‘n week gelede op die ekstreemlinkse webblad, Daily Maverick, verskyn het, maak Philip ‘n saak daarvoor uit dat die ANC-bewind R25,5 miljard uit die Werkloosheidsversekeringsfonds (op Engels bekends as U.I.F.) moet toeëien en dit aan informele handelaars en bediendes moet uitdeel, mense wat nog nooit tot dié fonds vir salaristrekkers bygedra het nie.

Sy skryf:

What would it cost? Targeted at six million people, with a payment of R1,000 a month for three months tapering to R750 and R500 in the outer months, this would cost R25.5-billion. The R1,000 level aligns with programmes such as the Community Work Programme and Youth Service and avoids the risk of arbitrage between programmes. These payments would start per person on successful application, with the rollout therefore staggered over a period of time as people enrol, within a window period for applications that could stay open for six months. The sooner enrolments take place the better, but the poverty impacts of this crisis are likely to extend well beyond the peak infection period, so staggered rollout has its own advantages.

Where would the money come from? This would be a legitimate use of the UIF Reserve of over R150-billion raised from workers and the private sector to provide social protection in a context of unemployment. Using these unclaimed funds for the purpose of a special Covid-19 grant is directly aligned with the mandate of the fund; some of the other claims currently being made on it are not.

Met die huidige skaarste aan bepaalde verbruikersgoedere wat deur die inperking veroorsaak word, tesame met die swak rand, kan die beoogde “helikoptergeld” vir die informele sektor dalk net die vonk verskaf om Suid-Afrika op die Zimbabwe-pad te plaas, met ‘n verder tuimelende geldeenheid, hoë werkloosheid en inflasie te midde van ‘n stagnante ekonomie, oftewel “stagflasie”.

Dr. Kate Philip is die dogter van die voormalige uitgewer David Philip van Kaapstad. Sy was ook die voorsitster van Nusas in die tagtigerjare toe sy onder meer tydens ‘n terreurondersoek deur die ou regering aangehou is.

Toe Cyril Ramaphosa as sekretarisgeneraal van die NUM in 1987 veroorsaak het dat 40 mynwerkers hul werk deur ‘n grootskaalse staking verloor het, het hy agterna ‘n “werkskeppingsprojek” met buitelandse geld geloods waarvoor Kate Philip insgelyks gewerk het.

In ‘n onderhoud het sy verduidelik hoe sy die pos by die Nasionale Unie van Mywerkers verkry het:

My detention in solitary confinement under security laws during this period was given high profile. Thereafter, I was part of the editorial collective of an alternative newspaper (SASPU National) that provided extensive coverage of local anti-apartheid struggles and that was widely distributed inter alia by the Congress of South African Trade Unions (COSATU). Writing for the paper, I engaged with activists from many trade unions and sectors. All of the above meant that – as I explain in the book – when I arrived for the job interview for the post in NUM, the process began with handshakes and greetings of ‘comrade’ all around: which is just how it was in those days.

Suid-Afrika het 709 koronavirusgevalle met Gauteng die brandpunt

Die getal Covid-19-sake in SA het tot 709 gestyg, ‘n toename van 155 op die vorige dag, het Zweli Mkhize, minister van gesondheid, Woensdagoggend gesê.

Die grootste toenames in die aangemelde gevalle sedert Dinsdag is in Gauteng (64), Wes-Kaap (61), KwaZulu-Natal (11) en die Vrystaat (15), het hy in ‘n onderhoud met die SAUK gesê.

Die ANC-minister het gesê dat die konsentrasie van gevalle rondom Mangaung in die Vrystaat kommerwekkend is, en dat die Rooi Kruis die departement van gesondheid help om mense op te spoor wat by ‘n kerkbyeenkoms was wat bygewoon is deur vyf reisigers van oorsee wat positief vir die siekte getoets he .

‘Dit is ‘n groot bekommernis,’ het hy gesê en Mangaung beskryf as ‘n opkomende episentrum.

Daar is ook groepe van Covid-19 in Sandton, Ekurhuleni, Tshwane en Kaapstad, het hy gesê.

Die belangrikste bron van die siekte was reisigers uit Europese lande, maar daar was ‘n toenemende aantal gevalle van binnelandse oordrag, het hy gesê.

Volgens die minister was daar geen sterftes nie, en slegs twee pasiënte verkeer tans in hoësorg. Vyf van die eerste gevalle het heeltemal herstel en negatief getoets vir Covid-19.

Drie gesondheidsorgwerkers het tot dusver positief getoets vir Covid-19, het hy bygevoeg.

Mkhize het gesê dat die nasionale inperking van drie weke wat president Cyril Ramaphosa Maandagaand aangekondig het, bedoel is om die plaaslike oordrag van die virus te vertraag deur die kontak tussen mense soveel moontlik te beperk, met die fokus op die voorkoming van groot groepe mense wat saam verkeer.

Mense kan egter steeds gaan draf of met hul hond gaan stap, het hy gesê.

“Daar behoort nie ‘n probleem daarmee te wees nie,” het hy gesê.

Die inperking sal vanaf middernag op Donderdag in werking tree, en stel streng beperkings op die beweging van mense, wat na verwagting tuis sal bly, behalwe vir inkopies vir noodsaaklikhede soos kos en medisyne, om gesondheidsorg te bekom of maatskaplike toelaes te ontvang.

Noodsaaklike werkers, waaronder mense wat in gesondheidsorg, nooddienste, die polisie en weermag werk, asook in die vervaardiging en verspreiding van noodsaaklike voorrade soos voedsel en farmaseutiese produkte, word van hierdie maatreëls onthef.

Mkhize het Suid-Afrikaners aangemoedig om die regering se oproep om sosiale interaksie te beperk, te eerbied en gesê dat die sluiting nie bedoel is om ‘n vakansie van drie weke te wees nie. As mense versuim om die reëls vir die inperking in ag te neem, sou dit nie werk nie, het hy gesê.

Eskom vra privaatkragleweransiers om te help

Eskom is nou van plan om oorskotkrag van bestaande kragopwekkingsaanlegte aan te koop. Dit is ŉ aanduiding dat die kragvoorsiener sy beleid jeens privaatkragverskaffers aangepas het. Hoewel Eskom voorheen tydens noodomstandighede sodanige krag aangekoop het, was die staatsmaatskappy tot dusver traag om dit te doen aangesien dit nie strook met hulle kommunistiese model nie.

Eskom het nou op die regering se tenderwebwerf voorstelle vir kraglewering aangevra van privaatinstellings met die vermoë om ten minste 5 megawatt se surpluskrag te lewer.

Dié maatreël is ŉ tydelike een en volgens die voorstelaanvraag is die langste wat so ŉ kontrak sal duur 36 maande.

Energiekenners meen dit is egter te betwyfel of Eskom homself sal kan speen van sodanige private kragbydrae.

Koronavirus kan ure lank in lug en dae op oppervlaktes oorleef

Volgens ‘n nuwe studie wat leidrade verskaf om mense te help om die respiratoriese siekte genaamd COVID te voorkom, kan die hoogs aansteeklike nuwe koronavirus wat in ‘n wêreldwye pandemie ontplof het, ure lank aansteeklik bly in druppels in die lug. Op oppervlaktes kan dit tot dae lank oorleef en steeds mense besmet.

Wetenskaplikes van die Amerikaanse National Institute of Allergy and Infectious Diseases (NIAID), wat deel uitmaak van die Amerikaanse National Institute of Health, het probeer om die virus wat van ‘n besmette persoon op alledaagse oppervlaktes in ‘n huishouding of hospitaal beland, na te boots soos wat gebeur as daar gehoes of aan voorwerpe geraak word.

Hulle het ‘n aërosol gebruik om die mikroskopiese druppels wat in ‘n hoes of ‘n nies geskep word, na te maak.

Die wetenskaplikes het toe ondersoek ingestel na hoe lank die virus op hierdie oppervlaktes aansteeklik bly, volgens die studie wat Dinsdag aanlyn verskyn het in die New England Journal of Medicine — dieselfde dag waarop die aantal Amerikaanse COVID-19-gevalle tot 5 200 gestyg het en sterftes nader aan 100 gekom het.

Die toetse toon dat wanneer die virus gedra word deur die druppels wat vrygestel word as iemand hoes of nies, dit steeds lewensvatbaar is of mense nog minstens drie uur lank in aërosols kan besmet.

Op plastiek en vlekvrye staal kan lewensvatbare virusse ná drie dae opgespoor word. Op karton was die virus ná 24 uur nie lewensvatbaar nie. Op koper het dit vier uur geduur voordat die virus skadeloos geraak het.

Adam Catzavelos ontvang opgeskorte vonnis van 2 jaar tronkstraf vir ‘K-woord’

Vir sy selfoonvideo op ‘n Griekse strand waarin hy die woord “kaffer” ‘n enkele keer gebruik, is Adam Catzavelos vandag in die Randburgse Landdroshof vir die tweede keer gestraf toe hy weens crimen injuria ‘n vonnis van twee jaar tronkstraf of R50 000 boete, opgeskort vir vyf jaar, ontvang het. Dit is Catzavelos se tweede strafoplegging, aangesien hy reeds deur die Gelykheidshof tot ‘n boete van R150 000 en “gemeenskapsdiens” in Soweto gevonnis is. Hy staar steeds ‘n derde klag in Griekeland in die gesig.

Sowel Catzavelos as sy naaste familielede wat die hofsitting bygewoon het, het na afloop van die vonnisoplegging merkbaar verlig voorgekom. Die moontlikheid het bestaan dat Catzavelos soos Vicki Momberg tot tronkstraf sonder opskorting gevonnis mag word.

Op die trappe van die Randburgse Landdroshof het hy gesê dat hy “baie dankbaar is” en die vroulike swart landdros as “baie billik en redelik” beskryf (sien onderstaande video).

Volgens Catzavelos het die video sy “hele lewe omgekeer”. Sowel hy as sy vrou het hul werke verloor. Hy mag nie sy kinders by die skool gaan haal nie, omdat die skool vrees dat van die ander ouers hom mag aanrand en dat sy teenwoordigheid die goeie orde van die skool sou bedreig.

As deel van die straf wat die Gelykheidshof reeds voorheen aan hom uitgedeel het, moet hy elke maand R5000 aan ‘n nie-regeringsorganisasie in Soweto betaal, asook na bejaardes in dié swart woonbuurt omsien.

Ook vandag, is ‘n blanke vrou van Kemptonpark, Marie Basson, gevangenisstraf van ses maande opgelê omdat sy ‘n swart vrou ‘n “kafferteef” in die parkeerarea van ‘n supermark genoem het. ‘n Woordestryd het tussen haar en die swart vrou ontstaan omdat dié na bewering haar kind in die ry by die kasregister gestamp het.

Volgens die swart vrou se getuienis het Marie Basson haar ook ‘n “vetgatmeid wat gimnasium toe behoort te gaan” genoem.

Daniel Friedman van Citizen geskors oor anti-Afrikaanse uitsprake

Die Citizen se digitale nuusredakteur, Daniel Friedman, is geskors hangende die afhandeling van ‘n interne ondersoek.

“Die bestuur het kennis geneem van openbare kommer oor die aanlyn-redakteur, Daniel Friedman, se uitsprake op sy persoonlike Twitter-rekening, sosiale media en ander aanlynplatforms. Sommige van sy uitsprake is gemaak deur sy komedie-persona, Deep Fried Man,” verklaar die Citizen se aanlyn redakteur Charles Cilliers.

‘n Ondersoek is aan die gang en Friedman is geskors hangende die afhandeling daarvan.

The Citizen het ‘n streng beleid oor sosiale media. “Die aantygings rakende Friedman sal volgens hierdie beleid hanteer word,” meen Cilliers. “As dissiplinêre prosedures benodig word, sal dit billik en redelik uitgevoer word.”

The Citizen respekteer die onaantasbaarheid van uitdrukkingsvryheid. “In baie min gevalle sou ons ooit die onderdrukking van enige mening ondersteun, selfs as sommige dit as beledigend beskou,” sê Cilliers. “Ons onderwerp ons vrywillig aan die Suid-Afrikaanse Perskode, waar uitsprake aansienlike ruimte gegee word. Die Grondwet van Suid-Afrika en die Perskode plaas egter sekere beperkings op die uitoefening van hierdie reg, wat oorweeg sal word by die hantering van hierdie saak.

“Ons vertrou dat die publiek sal toelaat dat hierdie proses vreedsaam en ongehinderd voortgaan.”

Daniel Friedman het as die komediant “Deep Fried Man” die eerste keer bekend geraak toe hy in ‘n YouTube-video gespot het met blankes wat in Suid-Afrika doodgemaak word.

Soweto skuld Eskom meer as R17 miljard, ontvang steeds gratis krag

Luidens ŉ verslag van die Gautengse departement van samewerkende regering en tradisionele sake (CoGTA) wat aan die Gauteng-wetgewer se CoGTA-komitee voorgelê is, skuld Soweto Eskom meer as R17 miljard wat die helfte van die land se skuld aan Eskom beloop.

Die inligting het verlede maand aan die lig gekom toe ‘n woordvoerder van die VF Plus, Amanda de Lange, dit by wyse van ‘n verklaring bekendgemaak het.

Volgens De Lange, is ” die wanbetalingskultuur van elektrisiteitsverbruikers in Soweto seker die grootste oorsaak dat Eskom feitlik op sy knieë gedwing is”.

Soweto se wanbetaling duur reeds jare lank en politici probeer sonder veel sukses om kragverbruikers te oorreed om gedeeltes van hul skuld te betaal. Dreigemente om die kragtoevoer af te sny dien ook geen doel nie. Inwoners hou vol die ANC het in hul verkiesingsbeloftes aan kiesers gratis elektrisiteit en water belowe. Die kultuur van nie-betaling het nou ŉ nalatenskap van die ANC-struggle geword.

Intussen worstel die nasionale kragvoorsiener om finansieel te oorleef en het in 2018 ŉ laagtepunt beleef. Die situasie word vererger deur ander nie-betalers, fiskale ongerymdhede, bedrog en wanbestuur.

Dit wil voorkom asof Eskom ook geen werkbare plan het om die R34 miljard in te vorder wat onderpresterende munisipaliteite aan hom skuld nie.

Daarbenewens is Eskom se operasionele kapasiteit ook nie na wense nie en ongeoorloofde tariefverhogings oor jare, het geen verligting gebring nie.

“Verdere druk word op die betalende middelklasburger geplaas om die skuldlas en verantwoordelikhede van nie-betalers en onderpresterende munisipaliteite te dra in ŉ omgewing waar munisipaliteite se skuldlas die afgelope agtien maande met sowat 80% gestyg het,” meen Amanda de Lange.

Alhoewel die ANC-regering ‘n reddingsboei aan die skuldgeteisterde Eskom probeer uitgooi, is die fiskale en operasionele skade reeds baie groot en is daar min hoop dat ‘n volhoubare finansiële ommekeer bewerkstellig kan word. ŉ Aksieplan om Soweto se agterstallige skuld op ŉ dringende basis in te vorder, is donker.

“Die kwessie is ‘n kopsorg vir die departement van samewerkende regering, maar daar moet streng maatreëls in plek geplaas word om te midde van toenemende verarming van verbruikers alternatiewe kragvoorsiening aan huishoudings te lewer,” sê De Lange.

Besluit om voort te gaan met grondonteiening sonder vergoeding is kortsigtig – TLU SA

Die besluit van die ANC-regering om voort te gaan om wetgewing rondom artikel 25 van die Grondwet – wat handel oor onteiening sonder vergoeding – te verander, is kortsigtig.

‘n Mosie oor die ad hoc-komitee wat die wysigings aan die wetgewing moet hersien en implementeer, is vandag deur die Nasionale Vergadering goedgekeur. Die komitee sal voortgaan waar die vyfde parlement in Desember 2018 opgehou het, en moet teen einde Maart 2020 terugvoer aan die Nasionale Vergadering gee.

“Onteiening sonder vergoeding sal nie enige goeie resultate meebring nie,” sê mnr. Louis Meintjes, die President van TLU SA. “Navorsing toon dat die meeste aansoekers nie die kennis of vermoë het om grond wat nou winsgewend tot die landelike en nasionale ekonomie bydra, volhoubaar te bestuur nie en in elk geval eerder verkies om finansieel vergoed te word as om met die grond opgesaal te word.

“Die verlede het ook reeds gewys dat die meeste grond wat voorheen onteien is nou nutteloos lê omdat die regering die nuwe eienaars nie voldoende bygestaan het om dit suksesvol te bestuur nie.”

TLU SA staan by die mening dat dit uiters onverantwoordelik is om met hierdie wysigings voort te gaan. Dit het nie net ‘n direkte invloed op boere, hulle werkers en die platteland nie, maar ook op die vertroue wat buitelandse beleggers in die land het.

“Wanneer ‘n belegger se privaat besitreg in gedrang is, sal dit vanselfsprekend nie wys wees om dan jou bates daar te belê nie,” sê mnr. Meintjes.

“Dié tipe besluite het ook ‘n invloed op die veiligheid van boere met ondersteuners van Andile Mngxitama van die BLF en soortgelyke denkers wat opgesweep word deur die proses en dan die reg in eie hande neem.

“President Ramaphosa het net verlede week gesê dat hy plaasmoorde veroordeel, maar vandag maak sy regering besluite wat dit heeltemal weerspreek.”