светодиодные светильники для архитектурного освещения краснодарАлександр Фильчаков Васильевич
Worsdors




Te laat, maar darem.
Die noodlottige huwelik tussen die Cheetahs en die Leeus om die piepklein Cats te baar, laat my dink aan ‘n man wat geglo het ‘n huwelik gaan nie net om geld nie. Dis moeilik om dom kinders groot te maak.
Soos almal verwag het, het die liefdelose huwelik in die slag gebly, en om nou van die Cheetahs te verwag om vir die tweede keer dieselfde skoonma te kry, is darem baie gevra.
So lyk dit nou vir my: Maak die Cheetahs volgende jaar van die begin af bang dat hulle weer hul gewese skoonma gaan terugkry, en die Cheetahs sluit die Super-reeks onoorwonne, en met rekordtellings af. En sommer om doodseker te maak, kom die Curriebeker ook huis toe.
Maar met die Super 14 reeds vanjaar nie die Cheetahs beskore nie, oorweeg ek hoe om ‘n luilekker bestaan te kan voer. Op die oomblik lees ek alles oor Griekeland, veral oor Griekse produktiwiteit. Groot bonusse en salarisverhogings sonder enige verwagting van ‘n teenprestasie. En elke middag na ‘n olyftoebroodjie, ‘n lekker siesta. (Spanje gaan glo Griekeland se voorbeeld volg oor die siesta-ding).
En as die pôpô die fên slaan, dan is dit die Duitsers se skuld. Of liewer. Die hardwerkende Duitsers moet kom uithelp. G’n wonder hulle is so stram om die Grieke uit hul penarie en aardse hemel te kom help nie.
Laat my dink aan die winkelassistent wat te make kry met ‘n tantetjie wat opsluit ‘n halwe pôpô wil koop. Oplaas sit die assistent af bestuurder toe, en val weg met: “Meneer, hier is ‘n ou koei wat net ‘n halwe pôpô wil koop…” Met dié let hy op die tantetjie het saamgestap en sy het alles aangehoor. Vervat die assistent: “…en hierdie dame wil die ander helfte koop.”
Yolandi Kruger sal binnekort 22 jaar oud wees en sy het onlangs naam gemaak deur binne vier dae 40 000 mense vir ‘n Facebook-groep te werf wat aan Eugene Terre’Blanche se herinnering gewy is. PRAAG het ‘n hele aantal vrae aan haar gestel.
PRAAG: Yolandi, sou jy sê die benaming Afrikaneraktivis pas by jou?
Yolandi Kruger: Ja definitief, want aktivisme beteken eenvoudig ekonomiese, sosiale of politieke verandering, en ek wil poog om ‘n bewusmaking daar te stel dat Afrikaners nie ‘n minderheidsgroep is wat besig is om uit te sterf nie, maar eerder dat ons daagliks uitgemoor word. Daar moet daadwerklik iets gedoen word om die wêreld se oë op dít wat besig is om te gebeur, binne die grense van SA, bloot te lê. Volgens die skrywer Sandor Veign is aktivisme ‘n bewusmakingproses van organisering, mobilisering, aksies en reaksies.
PRAAG: Wanneer het jy vir die eerste keer polities bewus geraak? Hoe oud was jy min of meer?
Yolandi Kruger: Van my vroegste herinneringe is waar ek vroeg in die oggend op my oupa, Johann Kruger, se skoot gesit en nuus kyk het. Hy was amper sy hele lewe lank ‘n joernalis, destyds Hoof van Radio- en TV-Nuus in Natal vir die SAUK en in sy beginjare ‘n parlementêre verslaggewer. Ek het reeds op negejarige ouderdom politieke outobiografieë verslind en dít – tesame met my oupa se interessante gesprekke – het my belangstelling in politiek aangevuur.
PRAAG: Hoe het die Eugene Terre’Blanche-blad op Facebook gebeur?
Yolandi Kruger: Ek het dit uit simpatie vir die familie van Eugene Terre’Blanche gestig, en het ook die man wat gelouter uit die tronk gestap het, bewonder. Nooit het ek in my wildste drome kon dink dat die groep so vinnig sou groei nie, en dit was ook nie my doelstelling nie. Dit het egter nou ‘n lewe van sy eie gekry en is nou ‘n spreekbuis en forum vir Afrikaners.
PRAAG: Jou ma, Hannelene, was ‘n mediapersoon. Sou jy sê dit het jou van kleins af ‘n gevoel vir media en kommuniasie gegee?
Yolandi Kruger: Ja defnitief, want as kind het ek uit die aard van die saak grootgeword tussen mediamense en welbekendes. My ma het my van kleintyd af rondgery om my in TV-programme soos YoTV, Mpuneng, Erfsondes en Binnelanders te laat deelneem. Dit het my geïnspireer om film en drama by AFDA in die Kaap te gaan swot. As die situasie anders in die land was, sou ek graag joernalistiek wou swot. Ek dink ‘n mens word groot met ‘n wyer perspektief as die normale kind, juis omdat mens meer blootgestel word aan vrydenkende en kreatiewe mense. My ma is juis so iemand en haar sin vir regverdigheid en menslikheid het ‘n groot invloed op my. Sy is en sal seker altyd my grootste ondersteuner, kampvegter en kritikus wees. Sy en Sunette Bridges maak saam met my die span uit wat die Facebook-groep in toom hou en glo my soms word die gesprekke baie warm en dan kan een persoon nie alleen vrede bewaar nie.
PRAAG: Die indruk word dikwels in die media gewek dat jongmense die nuwe Suid-Afrika, asook dinge soos regstellende aksie en geweld, met gelatenheid aanvaar. Sou jy sê dis ‘n korrekte indruk?
Yolandi Kruger: Ek dink dis die grootste wanpersepsie ooit! Baie jong mense voel baie sterk oor hul wortels en vandag se media gee vir seker ‘n wanindruk van hoe ons jongmense werklik voel. In die eerste plek moet mens eers na hedendaagse kultuur kyk, die “pop culture” of postmodernistiese jeug. Jong Suid-Afrikaners leef hulself eerder uit in ‘n satire van musiek of kuns, waarvan “Brand Suid-Afrika” van Fokof Polisiekar ‘n duidelike voorbeeld is. Dit vertel hoe die jeug oor die huidige politieke situasie voel, van almal wat praat en niks doen nie. Ons sit sonder werk a.g.v. BEE en regstellende aksie en dit beïnvloed sodoende wat mens gaan swot en hoe hulle hulself sien. Die regering praat die hele tyd van apartheid dit en dat, maar wat is BEE en regstellende aksie anders as diskriminasie en omgekeerde apartheid? In die tyd toe ek op Tukkies Teologie geswot het, was ek die voorsitter van VF+ TAS (Tuks Afrikaanse Studente) en het ek gesien hoe baie wit matriekstudente medies wou gaan swot het, met oor die 90% slaagsyfer, maar a.g.v. regstellende aksie is die swart student met ‘n gemiddeld van 40% vir Wiskunde, eerder toegelaat. Swart studente kry groot afslag op studiegelde en daar is amper geen beurse beskikbaar vir blankes nie en ook nie afslag nie. Hierdie tipe diskriminasie veroorsaak groot opstand in mense se harte en kweek opstandigheid en haat.
Gister is daar weer ‘n student in die Kaap vermoor en dit deur ‘n ander jong mens. Natuurlik raak dit ons en Malema met sy haatspraak veroorsaak ‘n kookpot van emosies wat eerder kon gebly het. Studente se emosies was reeds op ‘n mespunt en hierdie tipe van situasie maak dat daar totale vyandskap ontstaan. Mense begin mekaar wantrou en waar hulle eers vriende sou gewees het, beloer hulle mekaar nou op ‘n afstand.
PRAAG: Wat is jou droom vir Afrikaners? Iets soos ‘n volkstaat, ‘n eie republiek, of net om veilig onder die ANC te kan leef, indien so iets moontlik is?
Yolandi Kruger: My droom is dat Afrikaans sonder bedreiging kan voortbestaan en dat die uitmoor van my volk onmiddellik moet ophou. Die ANC is ‘n kommunistiese politieke party met sosialistiese ideologieë en hulle probeer dit op ons toepas. Nee, ek wil nie verder onder ‘n ANC-regering leef nie. Kyk maar nou net weer na Malema wat nou weer begin met sy storie dat alle Afrikaanse skole moet toemaak. Meeste mense is onder die indruk dat die ANC vryheid beteken a.g.v. Nelson Mandela. Dis ‘n blote mediafoefie en na 16 jaar is dit duidelik dat hulle nie die land kan regeer nie. Ek is ‘n groot voorstander van die VVK, want elke mens behoort ‘n land te hê wat hy sonder vrees sy huis kan noem.
In ‘n ideale wêreld is die enigste oplossing om ‘n herverkiesing te he, waar die VF+, DA, IFP, COPE en ID saamstaan teen die ANC, maar ongelukkig is dit baie idealisties. Ek glo ook nie ons verkiesing was vry of regverdig nie, want ek was by die stembusse en het die telling van stemme nie so ervaar nie. Ons enigste oplossing is dus nou maar om ‘n groot bewustheid in die buiteland te skep oor wat die werklike situasie in ons land is.
PRAAG: Hoe voel jy oor die partypolitiek? Is daar nog hoop dat ons verandering deur die stembus kan bewerkstellig?
Yolandi Kruger: Ek voel positief oor die VF+, DA en die IFP, en almal sal my nou seker wil kruisig, maar my oupa het ‘n baie goeie verhouding met Mangosotho Buthelezi gehad en ek weet hy is ons goedgesind en hy is ‘n werklike voorstander van vreedsame naasbestaan. Hy het ook vandag in die nuus gese dat Malema gestop moet word. Die VF+ het ‘n goeie Christelike beleid, waar die DA ook baie goeie punte het, maar hulle staan nog steeds vir BEE, regstellende aksie en aborsie, wat my as Christen dwars in die krop steek! Op hierdie oomblik dink ek nie politieke partye gaan vir ons die oplossing gee nie of ‘n oorstemmery nie. Daar is nou ‘n behoefte vir ‘n sterk Afrikanerleier om die volk te lei. Die behoefte is lankal duidelik as mens sien hoe mense op die Delarey-liedjie reageer en hoe sterk daar gereageer is op Eugene Terre’Blanche se moord.
PRAAG: Na aanleiding van jou Facebook-groep, het jy ook dreigemente van mense gekry. Waaraan skryf jy dit toe?
Yolandi Kruger: Daar is geweldig baie Malema-haatspraakgroepe, asook die PAC TUT-groep, wat gedurig in ons groep inkom en mense aanval en vertel hoe hulle ons Afrikaners gaan aanval, verkrag en vermoor. Ek het oor die 200 bladsye “screen shots” van hierdie tipe haatspraak. Malema het defnitief met die opswepery te doen, maar ek dink ook dit lê baie dieper gewortel. Daar is groepe soos die Green Skin Initiative, wat op ‘n Afrikaanse radiostasie, Jakaranda, teen ons praat en sê dat die Afrikaner so ‘n minderheid is dat ons nie saak maak nie. Hierdie groep word oral in die media voorgehou as wonderlik, terwyl hulle heelwat kleiner as ons is en dan laat die Afrikaanse media ons nie eers toe om ons saak te stel nie. Dit op sigself is vir my uiters kommerwekkend.
PRAAG: Jy het ook ‘n webwerf rondom die begrip “oranje-revolusie” opgerig. Waarom die oranje revolusie? Hoe bewus is jy van die oranje revolusies wat in Oos-Europa plaasgevind het?
Yolandi Kruger: Die oranje-revolusie is gestig om ‘n bewusmaking daar te stel aan die buiteland om aandag te vestig op Afrikanermoorde. Die oranje het ook ‘n sterk verband met ons eertydse vlag: oranje, wit en blou.
Die naam is so gekies, want die Oranje-revolusie het oorspronklik sy ontstaan in Oos-Europa gehad, onder die naam Pomarancheva revolyutsiya. Hulle het ‘n internetprotes geloods om mense bymekaar te kry teen hul verkiesingsuitslae wat hulle gedink het, onregverdig was. Hulle het oor Facebook protesoptogte en sitoptogte gereel en verfbomme in die strate gegooi en vir die mense gevra om nie verder enige belasting te betaal nie. Dit het veroorsaak dat die buiteland soveel druk op die land geplaas het, dat die regering gedwing is om ‘n herverkiesing te hou.
PRAAG: Sou jy iets dergeliks in Suid-Afrika wou sien, naamlik ‘n min of meer bloedlose regeringsverandering ná openbare protes?
Yolandi Kruger: Ja, vir seker, ek dink nie enigiemand is lus vir verdere bloedvergieting nie, en daarom juis die Oranje-revolusie. Dis tyd dat ons Afrikaners as ‘n Boerevolk weer opstaan en begin veg vir ons reg in hierdie land. My ma herinner my dikwels dat ons voorouers kaalvoet oor die Drakensberge getrek het en daarom glo ek dat ons ook in hierdie politieke klimaat ‘n verskil kan maak op ‘n vreedsame manier. Ons is tog afkomstig van dieselfde stoffasie?
PRAAG: Watter vorme van protes of verset sou jy as deel van ‘n oranje-revolusie sien?
Yolandi Kruger: Ons is besig om ‘n T-hempveldtog te beplan, en het al mense so ver as die Amerikaanse soldate in Irak betrokke gekry. Die T-hemde gaan deur individue gemaak word met die slagspreuk “Gons of Sterf”, of “Speak up or Die!” Die soldate wil plakkate maak en voor hul oorlogtenks gaan staan met “Stop the Afrikaner genocide!” Hulle wag nog vir toestemming van hul weermag af. Ons het ook ‘n veldtog geloods op FB waar mense hul profielfoto’s oranje maak. FB-vriende wil dan weet waaroor mense se profielfoto’s oranje is en dit gee ‘n aanknopingspunt om daaroor te begin praat.
Ander protesoptogte wat ons beoog is om die boere te kry om met hul trekkers na die Uniegeboue of na die lughawe toe te ry, soos wat die Franse boere gedoen het. In Swede het hulle reeds betoog en die betogingsrede aan die Verenigde Nasies gaan oorhandig. Betogings word tans in LA, Washington en Savannah gereel en ‘n verdere optog in Engeland.
PRAAG: Hoe lyk die toekoms van Suid-Afrika vir jou?
Yolandi Kruger: Baie donker. Dinge MAG nie verder aangaan soos wat dit nou aangaan nie. Dit is NOU die tyd om op te staan voordat ons almal uitgemoor word en ons moorde as misdaadsmoorde aan die wereld voorgehou word.
PRAAG: Hoe voel jy oor geweldsmisdaad en aanvalle op blankes en Afrikaners?
Yolandi Kruger: Ek dink dis ‘n goed beplande strategie van die regering. Die feit dat president Zuma vir weke stilbly en niks aan Julius Malema doen nie en dan ewe skielik die verbod op “Die Stem” binne ‘n dag na so ‘n uitlating ondersteun, is vir my duidelik waarop hulle afstuur. Die feit dat die polisie ons mense met ‘n slim slenter ontwapen het, is vir seker goeie beplanning en dui vir my op ‘n duistere motief.
PRAAG: Hoeveel jongmense dink jy voel soos jy?
Yolandi Kruger: Gee net een kyk na MK en die kultuur om jou en dan weet jy presies hoe die oorgrote meerderheid Afrikanerjongmense voel. Ons voel bedreig en verneder en ons voel: Genoeg is genoeg!
PRAAG: Waar gee hulle uiting aan hul gevoelens of opinies?
Yolandi Kruger: Meestal met lirieke en musiek, kort flieks, kuns en met politiek verwante organisasies, soos die Kaapse Party in Stellenbosch. Op Tukkies is dit die VF+ wat amper die hele kampus regeer met die slagspreuk: “Jou PA!”
PRAAG: In watter rigting wil jy hê moet jou groep in beweeg?

‘n Besprekingsdokument vir Die Afrikanerbond met die oog op voorstelle tot ‘n Handves vir Kultuur-, Godsdiens- en Taalregte.
Ter aanvang is dit noodsaaklik om ‘n kort omskrywing van taal en kultuur te gee. Verder om die aard van sogenaamde “ taal- en kultuurregte” te bepaal en om daarop te wys dat hierdie “ regte” nie selfstandig as abstrakte regte bestaan nie. Taal- en kultuur is die voorwerp of eerder die regsgoed van individuele regte. Hulle vorm ook die regsgoed en inhoud van groepsregte wanneer hulle in groepsverband uitgeleef en gehandhaaf word. Wanneer die taal- en kultuurgroep ‘n minderheid in die staatsverband uitmaak, kom die vraag na minderhede se regte op taal en kultuur uiteraard direk ter sprake.
1. DIE OMSKRYWING VAN TAAL EN KULTUUR.
1.1 Taal kan omskryf word as die gebruik van ‘n taalwoordeskat op ‘n geskrewe en ongeskrewe manier. Die gebruik van ‘n taalwoordeskat het sy eie reëls in die vorm van sintaks, grammatika, ens en word op allerhande wyses gevorm en beïnvloed. Breedweg kan gesê word dat ‘n besondere taal maklik herkenbaar is, nie slegs op die manier wat dit gepraat word nie, maar ook uit al die geskrifte in die betrokke taal.
1.2 Daarenteen is dit nie maklik om kultuur te omskryf nie omdat kultuur dui op die geestesprodukte, gewoontes, gebruike en geskiedenis van die mens in sy oneindige materiële en nie-materiële verskyningsvorme. Ook dra die begrip “kultuur” die moontlikheid van vele onderskeidings. Dikwels word daar byvoorbeeld gepraat van ‘n “hoë” kultuur teenoor ‘n sogenaamde “volkskultuur”, ‘n outydse teenoor ‘n moderne kultuur, ens.
1.3 Die individu is die belangrikste kultuurdraer, maar kultuur kry eers volledige lewenskrag en bekendheid as dit deur ‘n groep mense ervaar en bewaar word, met ander woorde, binne ‘n besondere kultuurgemeenskap beleef word. So ‘n kultuurgemeenskap word deur verskillende faktore geken, gewoonlik deur ‘n gemeenskaplike taal, godsdiens en geskiedenis. Dit spreek van vanself dat sou ‘n kultuurgemeenskap se taal en godsdiens onderdruk en sy geskiedenis misken word, word dié gemeenskap se kultuur bedreig.
2. TAAL- EN KULTUUR AS REGSGOED.
2.1 Taal en kultuur is die voorwerpe of regsgoed van regte. Net soos ander regsvoorwerpe of regsgoedere, byvoorbeeld eiendom en immateriële goedere, is taal en kultuur in sigself geen draers van regte nie.
2.2 Dit is die individuele taalgebruiker en kultuurdraer wat as regsubjek regte op sy taal en kultuur het. Ook die taal- of kultuurgemeenskap, naamlik die kollektiwiteit van taalgebruikers en kultuurdraers, mag aanspraak maak op die regte van taal en kultuur.
2.3 Die regte op taal en kultuur kom gewoonlik in gedrang as die besondere taal- en kultuurgemeenskap ‘n minderheidsgroep uitmaak en die dominante taal- en kultuurgemeenskappe die minderheid of minderhede se taal en kultuur misken of onderdruk.
3. DIE INDIVIDU AS DRAER VAN TAAL- EN KULTUURREGTE.
Taal en kultuur vorm ‘n essensiële element van individuele regte. Sonder die erkenning van die individu se regte op taal en kultuur, sou ‘n groep van individue ook nie kollektief op sulke regte aanspraak kon maak nie. Gebruik van sy taal en uitlewing van sy kultuur is sekerlik van die belangrikste maniere waardeur die mens sy menswaardigheid uitleef en bevestig. Miskenning van die individu se reg op taal en kultuur is dus ‘n miskenning van die individu se inherente reg op menswaardigheid, ‘n reg wat uitdruklik en as onvervreembaar deur die Grondwet beskerm word (art 10). Die Grondwet waarborg op verskillende direkte en indirekte maniere die individu se reg op taal en kultuur, byvoorbeeld die verbod op ‘n inbreuk op die privaatheid van kommunikasie (art 14(d)), die beskerming van die reg op vryheid van geloof en mening (art 15) en die vryheid van uitdrukking (art 16). Want dit spreek vanself dat indien hierdie gepaardgaande vryhede en regte nie gewaarborg word nie, die individu se reg op taal en kultuur nie verwesenlik sou kon word nie.
4. TAAL EN KULTUUR IN GROEPSVERBAND.
4.1 Soos aangedui, kry die individu se reg op taal en kultuur eers volledig beslag in groepsverband, dit wil sê binne ‘n bepaalde taal- en kultuurgemeenskap.
4.2 Die Grondwet waarborg die individu se reg om sy taal en kultuur binne groepsverband uit te oefen deur die erkenning van bepaalde vryhede, eerstens deur die vryheid van assosiasie (art 17) en tweedens deur die vryheid van vergadering, betoging en petisie (art 17). Ook die vryheid van beweging (art 21) is belangrik om taal en kultuur binne groepsverband te verwesenlik omdat dit vanself spreek dat sonder hierdie gewaarborgde bewegingsvryheid, die reg op vergadering en vrye assosiasie prakties nie uitgeoefen sou kon word nie.
5. DIE UITDRUKLIKE ERKENNING EN WAARBORG VAN TAAL EN KULTUUR IN DIE GRONDWET.
5.1 Art 6 verklaar elf tale as amptelike tale van die Republiek. Dit is belangrik dat geeneen van hierdie tale as ‘n voorkeur-taal aangedui word nie, maar dat daar uitdruklik verklaar word dat al die amptelike tale gelykwaardig is. Ook maak hierdie artikel geen melding nie van ‘n “amptelike taal van rekord” wat sou beteken dat so ‘n taal in praktyk ‘n voorkeurstatus geniet. Voorts bepaal art 6 dat inheemse tale (waaronder Afrikaans sekerlik ook gereken kan word) se status ontwikkel en die gebruik daarvan bevorder moet word; dat die nasionale en provinsiale regerings na gelang van verskillende praktiese oorwegings (taalvoorkeure, kostes, streeks-omstandighede, ens) enige van die amptelike tale vir regeringsdoeleindes mag gebruik op voorwaarde dat ten minste twee amptelike tale aangewend word; dat munisipaliteite se taalgebruik bepaal sal word deur die taalgebruik en voorkeure van hul inwoners. Sub-art (4) bevat die belangrike voorskrif dat die nasionale regering en provinsiale owerhede deur wetgewende en ander maatreëls die gebruik van amptelike tale moet reguleer en monitor. Ook maak art 6 voorsiening vir die instelling van ‘n statutêre Pan Suid-Afrikaanse Taalraad om die omstandighede te skep en te bevorder vir die ontwikkeling van al die amptelike sowel as tale van ander gemeenskappe, waarby gebare-taal ingesluit word.
5.2 Art 31 waarborg die reg van lede van ‘n kultuur-, godsdienstige en taalgemeenskap om hul kultuur, godsdiens en taal te geniet en om vir dié doeleindes, kulturele, godsdienstige assosiasies en ander liggame van die burgerlike gemeenskap te stig, daarby aan te sluit en in stand te hou. Hierdie reg van kulturele, godsdienstige en taalorganisasies mag egter nie teenstrydig met die Verklaring van Menseregte wees nie. In hierdie verband moet aangemerk word dat die Konstitusionele Hof beslis het dat sulke kulturele, godsdienstige en taalorganisasies wel uitsluitende lidmaatskapsvereistes mag stel solank hierdie vereistes hul kulturele, godsdienstige en taalintegriteit beskerm maar nie op rasse-diskriminasie neerkom nie. Soos hierbo verduidelik, gaan dit hier – anders as in die geval van die amptelike tale – nie om die beskerming van kultuur, godsdiens en taal op sigself nie, maar oor die reg van elke individu om sy/haar kultuur, godsdiens en taal te kies en om deur vrye assosiasie aan ‘n taal-, godsdienstige of kultuurgemeenskap van eie keuse deel te neem (art 30). Dit is belangrik om op hierdie aspek klem te lê, want daardeur word erkenning gegee dat taal, godsdiens en kultuur nie in die abstrakte beskerm word nie, maar as integrale deel van elke mens se menseregte, hetsy individueel of in groepsverband. Die praktiese gevolg hiervan is dat elke burger die regsbevoegdheid het om op die beskerming en bevordering van sy/haar kultuur en taal aan te dring. (Sien paragraaf 6.2 hieronder.)
5.3 Art 29(2) bepaal dat elkeen die reg het om onderrig in een of meer amptelike tale volgens eie keuse in openbare onderwysinstellings, wat sekerlik ook hoër onderwysinstellings insluit, te ontvang. Om hierdie reg te verseker, kan die staat alle redelike onderwys-alternatiewe oorweeg, ook enkelmedium instellings, solank sulke instellings voldoen aan die vereistes van gelykheid, praktiese uitvoerbaarheid en die aanspreek van diskriminerende wette en praktyke van die verlede. Voorts het elkeen die reg om privaat onderwysinrigtings op te rig solank dié instellings nie ras-diskrimerend is nie, by die staat geregistreer is en dieselfde standaarde as openbare instellings handhaaf. Die staat mag sulke private instellings subsidieer. 5.4 Art 185 maak voorsiening vir die instelling van ‘n Kommissie ter bevordering van die regte van kulturele, godsdienstige en taalgemeenskappe. Die Kommissie wat breedweg verteenwoordigend van dié gemeenskappe en die geslagsamestelling van die bevolking is, moet wedersydse respek vir dié gemeenskappe bevorder op die grondslag van nie-diskriminasie, gelykheid en vrywillige assosiasie. Ter uitvoering van sy take, het die Kommissie wye ondersoek- en moniteringsmagte wat rapportering aan die Menseregkommissie vir verdere ondersoek insluit. 5.5 Art 235 is ‘n hoogs belangrike artikel wat die beginsel van territoriale selfbeskikking van kultuur- en taalgemeenskappe binne die groter verband van Suid-Afrikaanse selfbeskikking erken. Boonop word enige ander maniere van selfbeskikking erken solank dit in nasionale wetgewing aanvaar word.
6. DIE OPEISING EN AFDWINGING VAN DIE INDIVIDU EN GROEP SE REG EN AANSPRAKE OP TAAL EN KULTUUR.
Bostaande uiteensetting maak dit duidelik dat die individu en die groep se reg en aansprake op kultuur en taal direk en indirek op breë terreine in die Grondwet uitdruklik erken word. Die beskuldiging wat dikwels gemaak word dat die Grondwet nie die individu en die groep se regte op taal en kultuur genoegsaam erken en beskerm nie, is Taal en Kultuur in die Suid-Afrikaanse Grondwet eenvoudig nie waar nie. Persone wat hierdie beskuldiging maak, wou waarskynlik sien dat die Grondwet die taal en kultuur van ‘n bepaalde groep beskerm. In die opset van ‘n Grondwet wat vir alle burgers op ‘n gelyke grondslag geld, sou so ‘n uitsondering van ‘n bepaalde groep se taal en kultuur, die beeld van nasionale eenheid versteur, en erger nog, daardie bepaalde groep as teiken vir argwaan en teenkanting uitsonder. (Sien die opmerkings onder paragraaf 7.1 hieronder.) Soos verduidelik, is daar verskeie wyses waardeur die Grondwet voorsiening maak vir opeising en afdwinging van die individu en die groep se regte op kultuur en taal. Hierdie opeising en afdwinging kan op die volgende wyses geskied:
6.1 Gelykberegtiging van tale. Aangesien al die amptelike tale gelyke status en gelyke beskerming geniet, kan enige individu of ‘n groep aandring op die Grondwet se vereistes dat ten minste twee amptelike tale op nasionale en provinsiale regeringsvlak gebruik word en dat munisipaliteite taalvoorkeure van hul inwoners in ag moet neem. Ook kan die Taalraad genader word as amptelike tale misken word. Soos in ‘n onlangse hofsaak beslis, kan ‘n taalgebruiker ook eis dat die regering sy grondwetlike verpligting nakom om ‘n taalwet aan te neem.
6.2 Omdat die miskenning van die individu se taal en kultuur op ‘n aantasting van sy menswaardigheid neerkom, het so ‘n individu uit hoofde van die Menseregverklaring die reg om die wetgewer, die uitvoerende gesag en alle organe van die staat aan te spreek (art 8 (1)). Prakties beteken dit byvoorbeeld dat ‘n litigant in die hof mag aandring op die amptelike taal van sy keuse. Omdat die Menseregverklaring ook natuurlike en regspersone verbind (art 8(2)), sal ‘n taalgebruiker of ‘n groep taalgebruikers ewe-eens ook byvoorbeeld besighede en private ondernemings mag aanspreek wat sy taal en kultuur misken.
6.3 Taalgebruikers en kultuurdraers het die grondwetlike reg om vrylik te assosieer. Hierdie reg tot vrywillige assosiasie verleen ‘n reg aan die assosiasie om al die vryhede van mening, van betoging en petisie uit te oefen (sien paragrawe 3, 4.1 en 4.2 hierbo.) In hierdie verband is art 185(1)(c) van besondere belang. Dié sub-artikel gee aan die Kommissie vir die Beskerming en Bevordering van die regte van kultuur-, godsdienstige en taalgemeenskappe die reg om aanbevelings te maak vir die oprigting en erkenning van kulturele rade ingevolge nasionale wetgewing. Dit beteken dat ‘n bepaalde taal- en kultuurgemeenskap die Kommissie mag versoek om amptelike erkenning en oprigting van ‘n statutêre kultuurraad.
6.4 Taal- en kultuurgemeenskappe het die grondwetlike reg om op onderrig in ‘n amptelike taal van keuse aan te dring en eie onderwysinrigtings (wat sekerlik ook hoër onderwysinrigtings insluit) op te rig en op staatsubsidiëring aanspraak te maak. Waar enkelmediumskole nie prakties haalbaar is nie, sou ‘n kultuur- en taalorganisasie sekerlik kan eis dat paralelmedium-onderwys in plaas van dubbelmedium-onderwys aangebied word.
6.5 Die Kommissie het ingevolge art 185(2) wye magte om te moniteer, te ondersoek, na te vors, te onderrig, te werf, te adviseer en te rapporteer ten aansien van die regte van kultuur-, godsdienstige en taalgemeenskappe. Deur middel van gereelde versoeke, petisies (sien paragraaf 6.3 hierbo), voorleggings en vertoë kan ‘n taal- en kultuurgemeenskap sy stand van sake, sy bekommernisse en behoeftes bekend maak en regstelling eis. Kom die beskerming van menseregte ter sprake, mag die Kommissie die aangeleentheid dan na die Menseregkommissie verwys (art 185(3)).
6.6 Art 235 is weliswaar in hoogs algemene terme gestel en onderhewig aan nasionale wetgewing vir die uitvoering daarvan, maar die artikel erken wel die beginsel van territoriale selfbeskikking van ‘n taal- en kultuurgemeenskap. Ook moontlike ander maniere van selfbeskikking word voorsien. Soos hieronder aangedui, bied hierdie bepaling wel moontlikhede vir toekomstige beplanning en aktivering van kultuur- en taalgemeenskappe. (Sien paragraaf 7.4 hieronder.)
6.7 Internasionale erkenning en beskerming van kultuur- en taalgemeenskappe. Daar is ‘n hele paar internasionale konvensies, deklarasies en protokolle wat die erkening en beskerming van taal- en kultuurgemeenskappe voorstaan. Die belangrikste is die Verenigde Nasies se Handves oor Ekonomiese, Maatskaplike en Kulturele Regte wat deur Suid-Afrika in 1994 onderteken maar nog nie geratifiseer is nie. Alhoewel dit belangrik is om die internasionale gemeenskap gedurig bewus te maak van die toestand waarin ‘n taal- en kultuurgemeenskap verkeer en die bedreigings wat ervaar word, moet internasionale ondersteuning nie oorskat word nie omdat die internasionale organe wat toesig hou, net raadgewende magte het. Die Verenigde Nasies sal net daadwerklik optree as ‘n taal- en kultuurgemeenskap met fisiese uitwissing bedreig word en selfs in so ‘n omstandigheid is daar nog baie beperkings, nl dat die uitwissing op volksmoord of die bedreiging van wêreldvrede neerkom.
6.8 ‘n Uiteensetting van die individu en die gemeenskap se reg op taal en kultuur soos in die Grondwet beskerm en die moontlikhede wat daar vir opeising en afdwinging bestaan, is onvolledig as daar nie ook na die bepalings van art 36 verwys word nie. Hierdie artikel veroorloof die regering om binne sekere streng voorwaardes, regte in die Menseregteverklaring in te perk. Daarvolgens sou byvoorbeeld die reg op vrye assosiasie, gewetensvryheid, assosiasie, ens ingeperk kon word. Die reg op menswaardigheid mag egter onder geen omstandighede ingeperk word nie. Omdat die reg op taal en kultuur essensieel met menswaardigheid te doen het (soos hierbo in paragraaf 3 uiteengesit), mag daar geredeneer word dat reg op taal en kultuur ook nie beperk mag word nie.
7. DIE AFRIKANER SE REG OP SY TAAL EN KULTUUR.
7.1 Die Afrikaner se aandrang op erkenning en beskerming van die reg op sy taal en kultuur moet teen die agtergrond van die huidige politieke landskap gesien word. Dit is onbetwisbaar dat Afrikaners in die vorige bedeling die dominante minderheid met groot regeringsmagte was. Uit hoofde van hierdie magsposisie kon die Afrikaner op allerhande maniere sy taal en kultuur handhaaf. Nou egter, is die Afrikaner gestroop van sy eertydse magte en moet hy sy regte op sy taal en kultuur as ‘n minderheidsgroep beskerm en opeis. Die voor-die-hand-liggende is dat Afrikaners deur vrywillige assosiasie hulself op alle fronte moet mobiliseer en aktiveer om gesamentlik op die grondwetlike regte en vryhede, soos hierbo uiteengesit, aanspraak te maak. Die groot probleem is dat die teenswoordige bewindhebbers – soos uit onlangse uitsprake van regeringsleiers weer eens geblyk het – uiters wantrouig oor Afrikaner mobilisasie is. Hulle is intens bevrees dat soos in die verlede, “‘n minderheid die meerderheid gaan gevange hou”. Onder die dekmantel van nasionale eenheid, wat slegs ‘n voorwendsel is om vir die voortbestaan van die huidige politieke hegemonie te pleit, word die groeiende Afrikaner mobilisasie met argwaan bejeën. Hulle sien daarin weer ‘n opkoms van wit eksklusiwiteit en rasse-vooroordeel wat tot konfrontasie mag lei. Ongelukkig is dit so dat meeste Afrikaanse kultuurorganisasies nog te veel as eksklusief wit voorkom en dat meeste anderskleurige Afrikaanssprekendes en Afrikaanse kultuurdraers (met kultuur in ‘n wye verband opgeneem), nog nie tuis voel in dié organisasies nie. Op dié wyse word die indruk geskep dat die Afrikaner steeds sy taal en kultuur as wit en eksklusief wil handhaaf. Dus, die eerste en vernaamste vereiste vir die Afrikaner se opeising en afdwinging van sy grondwetlike regte op taal en kultuur, is dat hy sy eie huis in orde moet kry en die beeld van ‘n breë Suid-Afrikanerskap moet bevestig. Kortom, om sy taal en kultuur te bewaar, sal die Afrikaner sy hand in eie boesem moet steek en ‘n Afrikanerskap aanvaar wat oor ras-grense strek. ‘n Uitgebreide netwerk van inklusiewe Afrikaanse taal- en kultuurorganisasies, wat reeds bestaan, kan op verskillende grondwetlike maniere hul regte op taal en kultuur opeis en afdwing.
7.2 Eerstens sal Afrikaners kan aandring op die voortbestaan van Afrikaanse skole en ten minste een of meer inrigtings van hoër onderwys. Terselfdertyd sal die moontlikhede van Afrikaanse private skole en ‘n private Afrikaanse universiteit soos die Grondwet voorsien, daadwerklik gestalte moet verkry.
7.3 Tweedens sal Afrikaners daarop kan aandring dat hul taal volle erkenning in die regering en landsadministrasie verkry. In hierdie verband is daar ‘n besondere uitdaging vir Afrikaanse taal- en kultuurorganisasies. Pleitbesorgers vir Afrikaans bewys gewoonlik lippediens aan die bevordering van die ander inheemse tale om sodoende hoofsaaklik steun en simpatie vir hul eie saak te werf. Het die tyd nie gekom vir Afrikaanse pleitbesorgers om daadwerklik op te tree nie? Byvoorbeeld om as voog ‘n inheemse taal of tale in ‘n bepaalde streek onder die vlerk te neem en daadwerklik deur opvoedkundige en kulturele programme daardie tale te bevorder en te bewaar nie? Byvoorbeeld om te pleit dat die inheemse taal of tale vir ‘n bepaalde streek as verpligte bykomende taal in Afrikaanse enkelmediumskole binne daardie streek geneem moet word? En dat taalgebruikers van daardie inheemse tale opgelei en aangestel word om onderrig in sulke bykomende taal of tale in daardie skole te verskaf? Dit is ‘n feit dat die studie van inheemse tale aan ons universiteite dramaties afgeneem het. Sou dit gebeur dat inheemse taalgebruikers in Afrikaanse enkelmediumskole aangestel word, sal die studie van inheemse tale weer stukrag verkry.
7.4 Derdens sal daar weer ernstig gedink en besin moet word oor die moontlikhede van territoriale selfbeskikking wat art 235 bied. In hierdie verband verwys ek na my eie verkennende artikel in die BY-bylaag tot die BEELD van 13 Februarie 2010 waarin ek die moontlikheid van ‘n virtuele Afrikaner-provinsie opper.
7.5 Vierdens, kan daar aktief georganiseer en gewerk word aan die instelling van ‘n statutêre Afrikaanse Taal- en Kultuurraad soos in art 185(1)(c) voorsien. ‘n Statutêre Afrikaanse Taal- en Kultuurraad met magte van inspraak en beperkings op regeringsoptrede wat die Afrikaanse taal en kultuur nadelig kan beïnvloed, sal uiteindelik gewig aan die Afrikaner se grondwetlike reg op taal en kultuur gee. In hierdie verband kan die opstel en propagering van ‘n algemene Handves vir regte op kultuur-, godsdiens en taal ‘n hoogs belangrike beginpunt wees. Weer eens moet egter beklemtoon word dat die aandrang op ‘n Afrikaanse Taal- en Kultuurraad nie eensydig mag wees nie en ook gepaard moet gaan met die aandrang op taal- en kultuurrade vir ander inheemse tale en kulture.
7.6 Vyfdens moet Afrikaanse taal- en kultuurorganisasies voortgaan om ‘n netwerk van soortgelyke ondersteunende organisasies in die buiteland op te bou. Alhoewel sulke organisasies nie daadwerklik kan optree nie, kan hul tog veel bydra in die vorms van beurse, skenkings en betrokkendheid om die Afrikaanse taal- en kultuur te bevorder. Ook die kultuurliggame van die Verenigde Nasies, alhoewel hulle slegs adviserende bevoegdhede het, kan wel druk op die Suid-Afrikaanse regering uitoefen.
SLOTOPMERKING.
Onder die vorige bedeling was die Afrikaanse taal en kultuur volledig in die sorg van die regering. Afrikaners het waarskynlik oorgerus geword en dit aan die regering oorgelaat om hul taal en kultuur te beskerm en te bevorder. Omstandighede het egter onherroepbaar verander. Nou moet Afrikanerorganisasies daadwerlik optree om binne die raamwerk van die Grondwet hul regte op hul taal en kultuur op te eis en af te dwing.
Prof Marinus Wiechers April 2010
Deesdae kan aangehoudenes ook stem. Maar stem is nie al wat dié manne kan doen nie.
‘n Koshuismaat het regte geswot, en vakansies tuis by Worcester gehelp aankla. Een van sy bekendste “kliënte” was Jafel. Dié het so gereeld in die beskuldigdebank gepryk, hulle kon daai konstruksie al “Jafel se tafel” noem.
Hoe Jafel aan sy naam gekom het, is ‘n storie op sy eie. Soos die oorlewering loop, had Jafel ‘n Slamse oupa, Jaffer. Dié naam, het Jafel geërf.
Maar hier in Worcester in val Jaffer half vreemd op die witmense se oor, en ‘n paar van die manne het, na hulle gesien het hoe vernuftig Jafel ‘n bottel kan kis maak, hom Jafel begin noem.
Daai storie eindig toe ook nie daar nie. Agter die witmanne aan, het van die bruin mense hom toe ook so begin noem, maar dit as Dzafel uitgespreek. Dié naam het weer na die witmanne toe teruggewerk, en naderhand het almal Jafel as Dzafel uitgespreek.
Op ‘n mooi dag word Jafel weer in die hof ingebring. Dié stap twee rye spore, en kan nie aangekla word nie. Die tweede beskuldigde word ingebring, maar hy het duidelik ‘n soen van die dame met die lang nek weg. Ook die derde is erg gekoring, terwyl die vierde duidelik ‘n dinee van Bachus bygewoon het. Uiteindelik moet al die sake van die manne wat in die selle was oorstaan. Op ‘n manier het van Worcester se spogprodukte in die selle beland.
Die volgende dag is dit of die aanklaers dubbel sien, want dis presies dieselfde storie.
Derde dag was egter skeepsreg. ‘n Sersant word betrap waar hy koeldrankstrooitjies aan die manne in die selle verkoop. Met dié strooitjies gewapen, kan hulle deur die venstertralies tot in die geut buite bykom, en dié is soos Sasol se spreekwoordelike pype vol brandewyn. Nie heeltemal brandewyn nie, maar daai erg gegiste doppe wat oorbly as die skoon wyn afgetap is. Dié goed is sterk – die drinkers daarvan se trots. Soos een vir Herrie se oom Rons gesê het, hy drink petrol ook, maar dan moet dit BP wees.
Hoewel die sersant tien uit tien vir entrepreneurskap moes kry, het hy ook ‘n voltal met dwarsboming van die gereg losgeslaan.
Nooit in die annale van Worcester se hofgeskiedenis is daarna soveel manne met babelas aangekla nie. Dié keer sou ‘n grandpa-verkoper goed geld gemaak het.
Die lawaaiwater en Jafel se verbintenis daartoe lewer menige staaltjies op.
Jafel was naamlik ‘n kampioen-vingerbokser. Die gevolg was dat die bendemanne lugtig was vir die man se vingerboks-vermoë, maar hy tog gereeld iewers heel kis gelê het.
Om Jafel met die vingerboks in aksie te sien is iets besonders. Sy handspoed is verstommend, en sy reflekse, selfs wanneer hy gekoring was, uit die boonste rakke. Dis die aardigste as hy sy vernuf demonstreer, en sy vingerpunte kon ‘n millimeter van jou oë af tot stilstand. En het my kamermaat my verseker, die hofordonanse het hom verseker as Jafel jou speels met die vingers in die ribbes pomp, is jy vas oortuig jy het ‘n borskasoorplanting nodig. Nie ‘n enkele heel rib nie, glo jy vas. Die geneigdheid was dus om half wyd van Jafel te bly as hy die slag kapabel was.
Dit was chaos toe Jafel nog rugby gespeel het. Voor rustyd het die opponente al hulle reserwes opgebruik. En Jafel is ook g’n so baie gegeelkaart en gerooikaart soos mens sou verwag nie – Jafel se handspoed het daarvoor gesorg. Na oorleg tussen die klubs is besluit om Jafel van flank na vleuel te skuif, maar dit het ook gelol want Delicious het geweet om die bal net na Jafel te skuif om ‘n drie te kry. Niemand het gewaag om binne Jafel se verwoestende vingers se trefafstand te kom nie.
Maar een ding was sy baas…die lawaaiwater.
Eendag tref die eerwaarde hom toe ook aan waar hy in ‘n droë watervoor lê.
Die domineesgoed gee hom so ‘n paar stywe sole in die ribbes, en toe Jafel sy ooghe oopkry, en min of meer gefoukus kry op die kwaai bakkies wat op hom neerkyk, vra domineesgoed:
“En toe Jafel, as die Here jou nou moet kom vat?”
Jafel se instinkte is sterk, en met sy vingers wat so pons – pons die lug in, sê hy dreigend: “Dis darem ook nie sommer net vir kô vat nie.”
Nie dat Jafel onverskillig oor die godsdiens gestaan het nie. By geleentheid pik-pik hy weer straat af, met sy kompas wat heel duidelik ‘n elektriese storm beleef.
Dis net toe lat die pastoor met sy bakkie verbykom. Agterop had hy ‘n paar jong gemeentelede wat goed geesgevang het.
“Ons gaan hemel toe, ons gaan hemel toe!” sing die spannetjie so ver soos die bakkie gaan.
Jafel steek vas, oorweeg die storie ‘n oomblik, en toe brul hy agter die bakkie aan: “Vat my sjaam!”
Dié aand, op pad huis toe, is hy met twee rye spore kortpad huis toe, maar onderweg oorval die vreeslikste ramp hom. Of liewer, nie oorval nie, inval, want hy stort in ‘n leë graf in.
Heeltemal te gepleister om uitgekruip te kom.
‘n Ruk later kom Kerneels verby, wat self goed gekuier het.
“Help my, ek kry koud,” kerm Jafel uit die graf. Kerneels strompel tot gevaarlik na-aan die graf se rand en loer in: “Nou vi wat het djy djou dan ook oopgeskop?” en met dié strompel hy min gespin verder.
Dis al goed donker, en Jafel het in ‘n hoekie gaan sit so opgetrek in ‘n bondeltjie, om so warm as moontlik te bly.
Met dié kom Eric verby, ook goed gekletter, en val by Jafel in die graf in. Hy weet niks van die geselskap daar in die hoek nie, en steier regop om te begin kyk na maniere om uit die penarie en die graf uit te kom.
“Het djy dalk da’ vi’ my ‘n mêtsjie?” verneem Jafel uit sy hoek uit.
Maar sy woorde is skaars uit, toe is Eric sonder vat los by die graf uit, en reeds op vol spoed toe hy buite grondvat.
Toe hulle die oggend Jafel stokstyf uit die graf haal, toe wys sy vingers nog dreigend die lug in. Hy is nie sonder ‘n stênd gekomhaal nie.


Arizona het opgetree omdat die Amerikaanse regering sy grondwetlike plig versuim het om die deelstaat te beskerm teen die inval en weier om Amerika se immigrasiewette af te dwing.
“Ons het in Arizona meer as geduldig gewag vir Washington om op te tree,” sê Goewerneur Jan Brouwer. “Maar dekades van gebrek aan optrede en ‘n verkeerde beleid het ‘n onaanvaarbare situasie geskep.”
Ons het ‘n krisis in Arizona, want ons het ‘n mislukte staat in Washington.
Wat is die reaksie van Barack Obama, wat ‘n eed gesweer het om toe te sien dat die federale wette getrou nagevolg word?
Hy staan by die wetsoortreders. Hy kruip by die etniese lobby. Hy betig nie die Mexikaanse regime wat hierdie inval in die land wat hy bestuur, aanhelp en ondersteun nie. In plaas daarvan, val hy die regering van Arizona aan wat probeer om ‘n gapende gat in wetstoepassing gelaat deur sy nalatigheid, te vul.
Hy het Arizona nou aan die kaak gestel as “verkeerd.” Hy het ‘n beroep op die Ministerie van Justitie gedoen om te verseker dat die polisie van Arizona nie iemand se burgerlike regte aantas nie. Maar hy het nie ‘n woord gesê oor die regte van die mense van Arizona nie, wat die inval van honderde duisende wetsoortreders in hul midde moet bestuur met die koste daarvan ingereken.
Hoe is dit vir Andrew Jackson-styl leierskap?
Obama het alles gedoen, behalwe sy plig om die wet af te dwing.
Ongetwyfeld is dit ‘n binne ‘n deelstaat, asook federaal gesproke, ‘n misdaad om onwettig in die VSA te wees, maar vir die polisie om die immigrasiestatus van algar na te gaan, is nie maklik nie. Maar watter keuse het Arizona?
Die staat gaan gebuk onder ‘n fiskale krisis wat gedeeltelik deur die las van onderwys en maatskaplike welsyn vir onwettige immigrante en hul gesinne veroorsaak word, wat veel meer dienste gebruik as wat hulle betaal aan belasting. En wat nog steeds instroom. Selfs John McCain vra nou dat 3 000 troepe op die grens diens doen.
Polisiebeamptes en ‘n prominente boer is vermoor. Daar is ontvoerings wat verbind word aan die Mexikaanse dwelmkartels. Daar is elke aand hoëspoedjaagtogte waar onskuldige mense voortdurend in gevaar gestel word.
As Arizona geen beheer oor die grens uitoefen om die inval te keer nie, sal burgers van die VSA ophou kom na Arizona en inwoners begin uittrek, soos hulle reeds op die vlug geslaan het in Kalifornië.
Want ons hier praat oor die Balkanisering en ontbinding van ‘n nasie in etniese enklaves. ‘n Land wat sy grense nie kan beheer nie is nie regtig ‘n land nie, soos Ronald Reagan destyds gesê het.
Waarom is Obama verlam? Waarom wil hy nie die wet afdwing, selfs al hou hy nie daarvan nie, deur die sakemanne wat onwettiges huur te straf en die 12 000 000 to 20 000 000 immigrante wat nie in Amerika hoort nie, terug te stuur huistoe? President Eisenhower het dit gedoen. Hoekom kan hy nie?
Omdat hy polities korrek is. Omdat hy groot skuld gemaak het by die Spaanssprekende-lobby wat gehelp het om twee-derdes van die stemme in 2008 in te bring. Alhoewel die meeste burgers van die Spaanse afkoms in Arizona die grens wil beskerm en die wette afgedwing wil sien, eis die Spaanse lobby dat die wet verander word.
Dis seker hulle reg. Maar die nasie het opgestaan soos een man om die “pad-na-burgerskap” – dit wil sê, amnestie – die 2007-plan wat George W. Bush, McCain, Hillary Clinton en Barack Obama beoog het – te verwerp.
Al Sharpton dreig om na Phoenix te gaan en ‘n optog te hou in die strate teen die nuwe Arizona-wet. Laat hom gaan.
Kom ons kyk hoe baie Afro-Amerikaners, wat vandag uit die 8 miljoen werksgeleenthede gehou word deur onwettige vreemdelinge, sal by ‘n optog inval om dit waarvoor hulle self die swaarste prys betaal, te verdedig .
Verlede jaar, terwyl die Amerikaners ‘n netto verlies van 5 miljoen werkgeleenthede gely het, het die Amerikaanse regering – Bush en Obama beide – 1 131 000 groen kaarte, dws verblyfpermitte, uitgereik om immigrante te wettig. ‘n Stortvloed van immigrante, geëwenaar deur slegs vier ander jare in die Amerikaanse geskiedenis, het al die beskikbare werk opgeraap.
Wat doen ons aan ons eie mense?
Wie se land is dit, in elk geval?
Amerika van vandag het ‘n leierskorps wat, omdat hulle nie van die immigrasiewette hou nie, hierdie wette totaal ignoreer en die oortreding daarvan op ‘n groot skaal aanmoedig en goedkeur.
Tog, onder daardie wette, is die Amerikaanse regering verplig om onwettige vreemdelinge te deporteer en sakeondernemings wat hulle willens en wetens huur, te straf.
Dit is nie ‘n opsie nie. Hulle word daartoe verplig.
Kan iemand sê Barack Obama kom daardie verpligting na?

Reeds in Cradock se tyd was daar tekens van ‘n beleid wat Afrikaanssprekendes in die volgende eeu sou benadeel, naamlik die invoer van Engels as enigste offisiële taal. John Barrow, wat so onsimpatiek teenoor die Afrikaners was, het voorgestel dat alle offisiële dokumente, transportaktes en dergelike in Engels moes wees sodat die volgende geslag Engels kon word. Lt.-kol. Richard Collins, wat Barrow se bewerings oor die grensboere verwerp het, het in 1809 gesê: “Voer Engelse onderwysers in, en die volgende geslag sal Engelse wees.” Vriend en vyand was dit dus eens oor die wenslikheid dat die Afrikaners Engels moes word.
In 1813 het die goewerneur bepaal dat hy by toekomstige staatsdiensposte die kennis van Engels as ‘n onontbeerlike vereiste beskou. Hierdie voorwaarde is streng nagekom. Die staatsdiens het dus betreklik maklik verengels.
Cradock se opvolger, Somerset, sou ‘n meer doelgerigte beleid sou volg. Heelparty hoë Britte het die gedagte gesteun dat die Afrikaanse jeug deur middel van die onderwys geangliseer moes word. Onderwysers is in Engeland gewerf. In al die nuwe skole, waarin die onderwys gratis sou wees, was Engels die voertaal, en Engels en Latyn die enigste taalvakke. Selfs die godsdiensonderrig op Saterdae was in Engels.
In die volgende paar jaar het die vry Engelse staatskole toegeneem. In 1826 was daar 26 van die skole met 1737 leerlinge in die binneland, teenoor 20 Nederlandse laerskole met 635 leerlinge. In Stellenbosch het die Hollandse skool in 1825 33 leerlinge gehad, ‘n gemengde skool 44 en die Engelse skool 70. Die sukses met die onderwysbeleid was ‘n hele paar dekades maar klein, omdat ouers hul kinders na private skole gestuur het waarin Nederlands wel onderrig is.
Wat die belangstelling vir Engels laat groei het, is ‘n proklamasie wat Somerset op 5 Julie 1822 uitgevaardig het. Hy maak melding van die geslaagde immigrasie van talle gebore Britte, lojale predikante en onderwysers. Net Engels sou van 1 Januarie 1823 af gebruik word in alle briewe en ander dokumente van die kantoor van die minister van kolonies en van 1 Januarie 1825 af in ander departemente.
Van 1 Januarie 1827 sou Engels die enigste taal van die geregshowe word. Aangesien die meeste heemrade op die platteland geen Engels geken het nie, is die toepassing van dié deel van die proklamasie ‘n jaar lank uitgestel. Op 1 Januarie 1828 het magistraatshowe die ou drosdye vervang. Die magistrate is nie soos die landdroste deur heemrade bygestaan nie. Op 19 Desember 1827 is bepaal dat die magistraatshowe Engels sou gebruik.
Op 4 Mei 1832 is voorgeskryf dat die verrigtinge in die hooggeregshof en rondgaande howe ook net in Engels sal plaasvind. Jurielede was verplig om Engels te ken, en in 1829 is ‘n Afrikaner as jurielid geweer omdat hy dit nie geken het nie. In 1831 is wel bepaal dat gebrek aan kennis van Engels nie ‘n beletsel sal wees om as jurielid te dien nie. Tog het veral die Afrikaanse grensboer die gevoel gekry dat hy ‘n vreemdeling in die geregshowe was.
Die FWI (filosofie van die wetsidee) word soms onregmatig as deel van die neo-Calvinisme geklassifiseer. Onteenseglik is daar lyne wat terugloop na Johannes Calvyn en Abraham Kuyper. Die vader van die gesofistikeerde sistematiek van die FWI is Herman Dooyeweerd. Dooyeweerd het homself van die neo-Calvinistiese tradisies as bydraer daarin onderskei dat hy nie ‘n gekwalifiseerde teoloog is nie, maar ‘n juris en ‘n filosoof. Sy perspektief het dus nie, soos by baie neo-Calviniste, ‘n neiging om uitsonderlike status aan die teologie en kerklike amptenary te gee nie.
Die implikasie hiervan is dat hy die reformatoriese nalatenskap van Luther en Calvyn besondere nuwe momentum kon gee. Daarmee word bedoel dat hy radikaal weggedoen het met die Roomse “middellaarskap” van die kerk vir die sogenaamde sekulêre instellings van bv. staat en besigheid. Die spirituele eenheid van die gemeenskap is nie meer te sentreer in die kerklike organisasies nie maar in die harte van die mense. Die Koninkryk van God is ook nie meer dieselfde as die kerk nie. Alle samelewingsinstellings kan nou as koninkryksdeelnemers beskou word. Daarteenoor het juis die mees Calvinistiese kerke maar ook vele ander erfgename van die Reformasie daarin volhard om onder etlike lae kosmetiek die posisie van kerk en teologie steeds met etlike voorregte te verskans. Dit het die kinders van die Reformasie baie van hulle vryheid ontneem.
Met hierdie illustrasie is die eerste belangrike bydrae van die FWI te sien: Dit bring as uitgangspunt ‘n neweskikkende verhouding van gelykheid tussen alle samelewingsinstellings. En hierdie uitgangspunt word ook deurgevoer na die staat. Die staat het soos die kerke en besighede ook‘n unieke taak. Vir die staat gaan dit eerstens oor die integrasie van die privaat en publieke reg en dan oor die handhawing daarvan. In die tradisies van staatsabsolutisme en t-otalitarisme is die sektorale spesialiteit van die staat as dienende instansie vreemd en word die res van die samelewing as staatsdepartemente beskou. Die FWI het instrumente wat hierdie rigtings kundig ontmasker as net nog ‘n ideologie wat wanneer dit die mag kry die daaglikse bedryf van vrye instellings in ‘n burgerlike samelewing domineer.
Die FWI het ook effektiewe instrumente om die beheersing van die samelewing deur monopolistiese besigheidskomplekse prinsipieel aan die kaak te stel.
Hierdie voorgenoemde drie bydraes van die FWI stoel aldrie op ‘n uitgangspunt dat die mens geneig is om afgode te vorm en sy ganse wese dan daaraan te verkoop. Die FWI se instrumentasie is daarop ingestel om die werkinge van die “fabriek van afgode” (Calvyn) te lokaliseer en normatief te neutraliseer. Sulke modern afgodiese tradisies bring net een resultaat en dit is dat sowel individue as gemeenskappe hulle vryheid verloor of verkoop. Die FWI het ten inslag om menslike vryheid tot hoogbloei te bring sodat die mens die beeldskap van God en rentmeesterlike heerskappy oor die skepping weer kan opneem (Gen 1:26-28). En hierdie vryheid is vreemd aan die fatalisme waaraan sekere interpretasies van die Bybel sigself skuldig maak.
Voorgenoemde laat natuurlik die vraag ontstaan of die strewe na vryheid vir die FWI maar net nog ‘n vorm van die liberalisme is. Eerstens is dit belangrik om te waardeer dat in die Bybel die idee van bevryding reeds lank voor die FWI baie radikaal beskrywe is. Dit is natuurlik ook moontlik dat baie mense in die liberale tradisies direk en indirek deur hierdie gemeenskaplike Bybelse erfenis beïnvloed is. En die FWI erken solidariteit met die probleemkomplekse wat deur alle rigtings aangespreek word, insluitende die verskillende skakerings van die liberalisme.
Dit is egter belangrik dat die kontras tussen die vryheidsidee in die FWI en dié in die liberalisme van nader bekyk word. Die vryheidsidee van die liberalisme het belangrike elemente wat dit vreemd maak aan dié van die FWI. Die eerste is dat die liberalisme ‘n byna oneindige vertroue in die kreatiwiteit van die menslike gees openbaar. Een van die belangrikste uitkomste hiervan is die sosialekontrakidee van Rousseau en andere. Daarvolgens word die staat as sodanig deur die individue geskep. Terwyl die FWI ook erkenning gee aan die reusekreatiwiteit van die mens, is een van die belangrike vertrekpunte in hierdie filosofie die aanvaarding van skeppingsgegewe strukture, ook vir die menslike samelewing. Die FWI se ontwikkelingsfilosofie gebruik die konsep van differensiasie om aan te dui hoedat in die historiese gang van die mensheid die samelewing al meer gedifferensieerd raak. Die stamverband van primitiewe gemeenskappe en die verkerkliking van die samelewing op baie plekke tydens die Middeleeue is voorbeelde van hoe gemeenskappe vasgeketting kan bly weens óf spirituele magte óf onkundigheid óf materiele gebrek.
Is hierdie differensiasie nie maar ‘n mooi woord vir die verbrokkeling van die samelewing nie? Die ander instrument wat die FWI gebruik vir die verstaan van dié komplekse realiteite is dié van kontinuïteit. As beginsel verseker die respektering van kontinuïteit dat die samelewing nie uiteen val nie maar slaag in die ontwikkeling van volhoubare gedifferensieerdheid.
Natuurlik is hierdie twee gegewe beginsels in die geskiedenis dikwels eensydig toegepas. Die liberalisme kan ‘n rewolusionêre pad inslaan deur slegs die differensiasie van die samelewing te propageer. Die konserwatisme is ewe onaanvaarbaar en gevaarlik omdit dit slegs die kontinuïteit in ‘n samelewing beklemtoon. ‘n Politieke beweging wat die FWI se instrumente en beginsels in ag neem sal daarom nooit prinsipieel ingetrek word om ‘n lewenskeuse tussen “links” en “regs” binne die politieke arena te maak nie.
Die vryheid van die liberalisme het natuurlik ook ‘n ander kant en dit is die oorbeklemtoning van die individualiteit soos in die sosialekontrakteorie. Hiervolgens word die individu altyd los gesien van die samelewingsinstellings. Meer oorspronklik: Dikwels hoor ons die stelling dat die individu al is wat werklik bestaan. Dit is natuurlik nie waar nie. Belangrike samelewingsinstellings kontinueer ondanks die kom en gaan van deelnemende individue. Die strukture vir samelewingsinstellings is dus net so werklik en oorspronklik soos die individue. Die individu en samelewing is dus saam gegee.
Om ‘n oorsig te bereik kan ons die volgende sê: Die een been van die humanisme is die liberalisme wat die differensiasie en individualiteit in ‘n vernietigingsorgie verabsoluteer. Die ander been verkondig die staatstotalitarisme en die fascisme. Hierdie wanhoopsopsies is eweneens vernietigend omdat dit die gedifferensieerde ontwikkelings weer platvee deur dit by die staat te integreer en so terug te beweeg na ‘n vroeëre primitiewe toestand.
Staatstotalitarisme word dikwels, maar nie noodwendig nie, gekoppel aan patriotisme en nasionalisme. Tog is dit belangrik dat Christene ‘n verantwoordelike beskouing oor patriotisme en nasionalisme handhaaf. Daar is ‘n sterk stroming uit die romantiese historisme wat die volksgemeenskap ‘n wet in sigself wil maak. Hierdie rigting misbruik die realiteit van tuisomgewings, liefde vir die eiesoortige en die eie. So word die uniekheid van die volkse heeltemaal oordryf in afgodsdrif. In die FWI word hierdie rigtings wat ‘n sterk Duitse herkoms het eweneens afgewys net soos die individualisme. Die belangrikste rede is dat hierdie uniekheidstrewe die algemene wette wat God vir die samelewing gestel het, probeer relativeer. Die unieke word dus rede gemaak waarom algemene wette nie gehoorsaam hoef te word nie en so word die mens (die volk) sy eie wetgewer. In hierdie konteks verwerf die Latynse slagspreuk Vox populi vox Dei (Die stem van die volk is die stem van God) sinistere ondertone wat weer teruglei na die afgodiese gerigtheid van die menslike hart waarteen Calvyn en ander hulle verset het. In die FWI bereik die verset teen afgodery en die strewe na verantwoordelike vryheid ‘n nuwe fase.
Die sukses van die humanisme was dat die onderskeid tussen godsdienstig en sekulêr allerlei misleidende indrukke moontlik gemaak het. Een sodanige indruk is dat godsdiens beperk is tot dít wat tradisionele kerke doen. Daarmee word die res van die samelewing kamma sekulêr of neutraal. Maar soos ook die Marxisme aangetoon het, is dit ‘n illusie. Ideologie, sê die FWI, is radikaal religieus net soos die godsdiens van die tradisionele kerke. Die ganse samelewing het altyd ‘n radikaal religieuse momentum en dit is een van die hooffukuspunte van die FWI.
Daar sal in hierdie kort oorsig met die volgende afgesluit word: Die FWI dui eerstens die skeppingsgegewe wetmatighede aan as grondslag vir menslike vryheid. ‘n Egte vrye samelewing munt juis daarin uit dat dit die noodsaaklikheid van ‘n verskeidenheid neweskikkende samelewingsverbande binne ‘n gemeenskaplike gebied verstaan. Tweedens: Die FWI artikuleer sigself duidelik naas ander Christelike benaderings deurdat dit die tradisionele grens tussen sekulêr en heilig op ‘n radikale wyse ontken maar op so ‘n wyse dat a) die spiritualiteit van die mens op ‘n omvattende wyse sigbaar word en b) die teenwoordigheid van Gods skeppingswet in die skepping so wyd soos die skepping self word.
Vir enigeen wat die bydraes van die FWI op ‘n meer tegniese wyse wil ondersoek word die volgende webtuistes as beginpunte aangedui:
Dr Cronje is ‘n konsultant wat as ‘n stokperdjie die gebeure in die FWI-omgewing volg.