praag.co.za

Tag: liberalisme

  • Leon Lemmer: Konserwatisme: ‘n bekoorlike verlore saak

    Leon Lemmer: Konserwatisme: ‘n bekoorlike verlore saak

    Richard West (1930-2015) was ‘n konserwatiewe Britse joernalis wat in talle lande gewerk het; ook in Suid-Afrika. Hy is onder meer die outeur van boeke soos The white tribes of Africa (1965), The white tribes revisted (1978) en The diamonds and the necklace: A South African journey (1989). Hy het twee seuns gehad wat hulle albei in die joernalistiek begeef het, Patrick (gebore in 1974) en Ed (gebore in 1978). Patrick is die outeur van onder meer The poverty of multiculturalism (2005). Van Ed is daar boeke soos die volgende gepubliseer: The diversity illusion: What we got wrong about immigration and how to set it right (2013, 288p; Amazon Kindle $9,19) en Small men at the wrong side of history: The decline, fall and unlikely return of conservatism (London: Constable, 2020, 432p; Amazon Kindle $11,94). Ek skryf vandag oor laasgenoemde boek. Wat duidelik is, is dat Richard se twee seuns sy konserwatisme voortsit. Die hooftitel van die 2020-boek is ontleen aan Barack Obama se karakterisering van Al Kaïda (Kindle 278). Ed West het ‘n omvattende, gesaghebbende en buitengewoon interessante boek geskryf. Oor sy belesenheid en sy myns insiens meesal gesonde insig behoort daar geen twyfel te wees nie.

    Enersyds is daar die linkses (bv liberales, sosialiste, progressiewes, verligtes) en andersyds die regses (bv behoudendes, konserwatiewes, tradisioneles, verkramptes). Die verdeling links/regs kom uit die eerste ná-revolusionêre parlement in Frankryk (1789). “At the National Convention in Paris it became custom that the king’s supporters sat on his right and his opponents on the left, after which the divide between tradition and radicalism would always be defined along those lines” (950). Daar is die wydaanvaarde waarneming dat namate mense ouer word, hulle meer tot konserwatisme neig. Die outeur het desnieteenstaande tot die gevolgtrekking gekom dat daardie era aan die verbygaan is, dat konserwatisme “a charming lost cause” geword het (3571); dat linksheid toenemend verswelgende afmetings aanneem.

    “Conservative parties could still win elections, but conservatism was an endangered creed, as much in demographic decline as the Christianity from which it once emerged, and the degree to which it had become hated by anyone born after 1970 was intense and perhaps irreversible” (74). “On almost any non-economic issue most of my friends hitting forty were more progressive than in their early twenties; they might resent paying more tax and even dislike trade unions, but that didn’t make them conservative” (85). Die verwysing na “non-economic issues” is belangrik. In die plaaslike hoofstroom-inligtingsmedia is daar die neiging om die ANC-regime (later uitgesonderd Jacob Zuma) hemelhoog te prys. Daar is egter een area wat nie met dieselfde gemak wanvoorgestel kan word nie: die finansieel-ekonomiese sektor. Rommelstatus is ‘n werklikheid wat nie moeiteloos vir leuens en gunstige polities byderwetse retoriek vatbaar is nie.

    West noem dat vroue meer linksgesind as mans geword het (145), onder meer omdat meer vroue as mans deesdae aan oorverligte tersiêre onderrig blootgestel word. Linkses het egter meesal ‘n konserwatiewe leefstyl (196). Daar is geen moontlikheid dat mense soos Willie Esterhuyse en Leon Wessels hulle in ‘n swart woongebied sou vestig nie. Wat ook duidelik geword het, is dat die feministe op die rug van die geweldpleging van die Amerikaanse swart burgerregtebewegings sukses behaal het. Op hulle beurt het die LGBT’s die suksesvolheid van die swartes en feministe misbruik om plek in die son en buite die kas te verwerf. Dit is die regses wat sedertdien al hoe meer in die kas gedruk word (242).

    “Since the 1960s the West has gone through the biggest cultural shift in half a millennium” (254). Dit is globaliserende linksheid wat kultureel-geestelike dood en verwoesting saai, bv “supporting the EU means being part of the global community of liberals” (6070). “The Left has also developed a moral monopoly, so that those outside of the faith are under an unspoken obligation to prove their moral worth before their views can be considered” (196), bv “taking in more refugees [is] a quintessential moralised high-status cause” (219). “There is active competition to come up with ever wilder radical ideas, a trend that has sped up with the ‘Great Awokening’ of the 2010s, the acceleration of identity politics brought about by competing victimhood narratives on social media” (208). “Awoke” beteken “awake to social justice issues” (5634). “The Great Awokening almost certainly represented an authoritarian turn by the Left, ‘a spreading social, cultural, and ideological conformism … this relentless drive for conformism, which constantly works to extinguish the illiberal’” (5709). “Identiy politics” verwys dikwels na die belange van minderheidsgroepe, maar ook “European Right-wingers refer to themselves as ‘identitarian’ to suggest they don’t believe their homeland belongs to everyone” (5924).

    “Left-liberalism has become the prestige faith with a moral monopoly” (231). “Religion simply becomes replaced by ideology” (3747). “A new faith arose, progressivism as Christianity 2.0, with ‘privilege’ a form of original sin and vulnerable groups the new sacred” (3903). Daar is nog ‘n groot verskuiwing wat in sowel die Britse as die Amerikaanse politiek plaasgevind het: “It is the upper class who are moving Left, and the working-class pushing to the Right” (4299). In Suid-Afrika is dit die armer blankes wat die ANC-regime se rassistiese beleid aan hulle bas voel; nie soseer die welgesteldes nie omdat hulle (in ‘n mate) hulle apartheid kan koop.

    Die fiktiewe karakter, Bridget Jones, het van die Britse Arbeidersparty gesê: “Labour stands for sharing, kindness, gays, single mothers and Nelson Mandela” (242). Dit is die eerste verwysing in die boek, maar nie die laaste nie, na Suid-Afrika. Oor sy pa, Richard, skryf Ed: “By the time I was around he was deeply pessimistic and cynical, and seriously out of step with the prevailing mood over South Africa. Although he respected and admired Nelson Mandela, he thought the ANC a venal and extreme organisation that would eventually make the country even worse off than it was under apartheid (which he nonetheless thought morally indefensible)” (300). In die 1980’s “the anti-apartheid movement was ultra-fashionable, topping the charts and filling stadiums” (311).

    “Look at the line-up of people who represent liberalism in the modern imagination: Martin Luther King, Nelson Mandela, JFK[ennedy] … Tony Blair and Barack Obama. Contrast with what people picture when they think of the Right: Richard Nixon looking sweaty and suspicious, racist 1970s comedians, South African security forces gripping their salivating Alsatians, semi-literate rednecks shouting at black people … And last but not least Donald Trump, a man who seems to possess the unique gift of having no redeeming human qualities whatsoever. Oh, and Nazis obviously” (430).

    West het geen hoë dunk van Trump nie. Hy skryf selfs van “this awful man” (5787). “Trump seemed to be almost a caricature of Left-wing ideas about conservatives, brash, callous, casually racist, abusive towards women and absurdly rich thanks to his background” (5779). Ja, sy pa se geld het Donald aanvanklik gehelp, maar dit was hy wat op ‘n kundige manier sy jeugdige welgesteldheid in buitengewoon groot rykdom omskep het. West borduur voort oor Trump: “A three-times married serial adulterer and sexual predator who had probably broken at least eight commandments regularly” (5801). Nietemin, in konserwatiewe geledere word Trump se politieke oriëntasie waardeer. Hy het aan baie blanke Amerikaners hulle selfrespek teruggegee.

    Die Nazi’s en die Twee Wêreldoorloë word dikwels as die slegte nalatenskap van die blankedom voorgestel. “The evocation of the Nazi crimes rubs a collective scar in Western societies” (1512). “The Nazi atrocities were also tied up in the collective imagination with the other great racial dramas, the US civil rights movement and apartheid South Africa … Having listened to my father and read his Spectator articles I obviously digested his pessimism about ANC rule” (1523).

    Ek het die werke oor fascisme deur Benito Mussolini en Adolf Hitler gelees en kon daarin geen duidelike ideologie vind nie. West bevestig dit: “Fascism had few real intellectual thoughts behind it … Fascism … had no central texts or ideas” (1622). Mussolini was aanvanklik ‘n sosialis en dus linksgesind. “The Polish-Israeli scholar Zeev Sternhell [born in 1935] argued in The birth of fascist ideology [1989, 348p; Amazon Kindle $45,94] that fascism was a revolutionary movement, emerging from the radical left but ‘which became fused with blood and soil nationalism’” (1633).

    Maurice Barrès [1862-1923] “coined the term déraciné, ‘deracinated’ [“ontras(sing)”], to denote someone who had lost contact with their ancestors” (1633) – ‘n verskynsel wat in die nuwe Suid-Afrika wydverspreid onder verloopte Afrikaners voorkom. “[The] state-worship aspect of fascism has given many conservatives the comforting idea that the philosophy was ‘Left-wing’, because true Right-wingers believe in a small state. In his entertaining book Liberal fascism (2008 [492p; Amazon Kindle $16,75]), Jonah Goldberg made a spirited attempt to show the extent to which Italian fascism and German national socialism had some common roots with the Left” (1633).

    West skryf: “I could never muster any sympathy for people who committed violence” (2066). Hy verwys ook na “the violence of ANC-run South Africa” (3217). Tog is dit moeilik om die volgende paragraaf met die res van sy boek te versoen. “The Tories made no effort to ensure that history was kind to them, as Churchill put it, by ensuring that they wrote it. The real great figure of the era, the one who captured the public imagination, was not in Downing Street but rotting in a jail cell some 11 000 miles away. And today Nelson Mandela is the one with a statue in Parliament Square, while a similar proposal for one of Margaret Thatcher can’t be built because it would be vandalised” (1401). Dat ‘n terroris uit ‘n ander land met ‘n standbeeld vereer word, wat volgens die populêre siening nie geskend sal word nie, toon hoe verwerplik hedendaagse waardes geword het.

    Mandela het in die tronk gefloreer. Hy is jare lank op staatskoste gehuisves, gevoed en geklee. Hy het hom selfs aangematig om ‘n langbroek pleks van ‘n kortbroek te eis. Hy het 95 jaar oud geword. In seker geen tronk elders in Afrika sou hy 27 jaar so geil oorleef het nie. Anders as wat meesal beweer word, was die “apartheidsregime” in baie opsigte (te) mensliewend. Dink ook aan hoe die NP-regering toegelaat het dat sommige kerke en moskees vestings van terrorisme geword het omdat hy nie die (skyn)heiligheid van daardie inrigtings wou aantas nie.

    Met verwysing na 1994 toe Tony Blair die leier van die opposisie in die Britse parlement geword het, skryf West op ‘n nogal eienaardige manier: “While Blair shone, we appeared like the brooding, bull-faced Afrikaans [Afrikaner] watching the smiling black people’s dignified walk to the polling booth, cast as baddies in a morality play in which we would obviously end up the losers” (2677). “Blair hugely increased immigration and actively liked the idea of cultural diversity” (2797).

    West is op stewiger grond as hy skryf: “I often see people on Facebook posting an inspirational Nelson Mandela quote: ‘Overcoming poverty is not a task of charity, it is an act of justice. Like Slavery and Apartheid, poverty is not natural. It is man-made and it can be overcome and eradicated by the actions of human beings.’ Which is pretty much the stupidest thing ever said by anyone – poverty is the most natural thing in the world, and until the nineteenth century the vast majority of people lived in it” (2968). In die 21ste eeu moet on(der)ontwikkeldes/agtergeblewenes (hulle is nie agtergesteldes nie) dus liewer hulle armoede as selfaangedoen aanvaar as om dit aan slawerny en apartheid, dus blankes, toe te dig. Waarmee Mandela hier besig was, was om skuldgevoelens by blankes te probeer wek ten einde geld ten bate van swartes uit hulle te pers.

    “Right-wing … is an irredeemably tarnished identity, which is hardly surprising when two generations of educated people have largely been raised in environments where they have encountered few conservatives … From before their political awakening most middle-class people are given the message by the education system, the broadcast media and the wider political culture that to be Left-wing is to be generous, tolerant and forward-looking, and so to be Right-wing is to be selfish, uncaring and bigoted” (453). “Progressive television and cinema … are the prevailing cultural noises” (475). In die woorde van Thomas Hobbes (1588-1679): Die massa-inligtingsmedia strooi (“sprinkle”) hulle idees uit op die mense (653).

    Oor ‘n ander filosoof, Jean-Jacques Rousseau (1712-1778), skryf West: “To conservatives his idea of ‘the noble savage’, primitive man living in peaceful abundance, makes Rousseau the godfather of all bad ideas” (653). Op sy onoorspronklike manier vertel Mandela dieselfde leuen: “The African people lived in relative peace until the coming of the abelungu, the white people” (Long walk to freedom, London: Abacus1995, p 27). Rousseau is ‘n held in linkse geledere. “Rousseau was perhaps the most influential thinker of his and our time, doing more than any other to popularise the idea that people are inherently good. Christian theology holds that we are all born with original sin, tarnished and imperfect from birth. Rousseau’s great idea was to see human behaviour as formed by social conditions, so that our wickedness comes not from within but the society we are raised in” (West 668).

    Ooreenkomstig Rousseau se idees is die plaaslike vertolking dat wat ook al sleg by swartes mag wees, aan apartheid toegeskryf kan word. Dit is dus die blankes, veral die Afrikaners, wat sedert 1994 as oorvloediglik sleg voorgestel word terwyl al wat ‘n swarte is skynbaar inherent goed is. “Rousseau was … spectacularly wrong, perhaps the most wrong man who ever lived” (726). Wat ‘n mens is, word bv nie net deur sosiale omstandighede bepaal nie, maar ook geneties, dus deur oorerwing (kyk hier onder). Die armoede onder swartes in Suid-Afrika word deesdae graag maar verkeerdelik aan apartheid toegeskryf. Edmund Burke (1729-1797) was van mening: “Poverty always exists … it is the essential human condition, not a departure from it” (950).

    Die leuse van die Franse Revolusie (1789), “vryheid, gelykheid en broederskap,” is in groot mate aan Rousseau ontleen. Al drie daardie begrippe is dermate oordrewe vertolk dat hulle uiters skadelike gevolge gehad het. “Real human freedom is limited by our own moral weaknesses and poor decision-making, and by the cues we pick up from society. We are morally imperfect, and out of ‘the crooked timber of humanity no straight thing could be ever made’, as Immanuel Kant [1724-1804] said” (1195). Geen wonder nie dat Burke baie skepties oor die Franse Revolusie was (Praag 2.05.2020). Die Franse agitator, François-Noël Babeuf (1760-1797), “concluded that ‘perfect equality’ and ‘common happiness’ could only be achieved by suppression of private property” (1051) – ‘n vroeë wegbereider van die ANC se beleid van onteiening sonder vergoeding.

    Joseph de Maistre (1753-1821), ‘n ondersteuner van die Franse monargie asook sosiale hiërargie, vind daarenteen aansluiting by Burke met bv die opmerking: “Custom is the mother of legitimacy” (1156), waarmee die wettigheid van die ANC se beleid van onteiening sonder vergoeding teengespreek word. “Custom serve as a check on anarchy and the lust for power” (1169). Neem veral kennis van De Maistre se boek, Considerations on France (1797, 180p; Amazon Kindle $27,60). “He blamed intellectuals for inciting the violence, just as later there was widespread hostility to American liberals in the 1960s as crime and public disorder shot up” (1535).

    In Suid-Afrika het skynintellektuele nie net ANC-terroriste in hulle kwaad gesterk nie. Hulle probeer steeds om die ANC-regime so goed moontlik voor te stel. Sulke Afrikaanssprekendes distansieer hulle deesdae van (die geskiedenis van) die Afrikanerdom. Tradisies en gebruike is (dikwels) sinvol omdat hulle die toets van die tyd deurstaan het. Soos ‘n Duise regsgeleerde, Justus Möser (1720-1794), dit gestel het: “After all, our forefathers were no fools either” (1156). Dit is waarom ons nie moet toelaat dat ANC-kamerade en hulle meelopers hedendaagse Afrikaners of ons voorgeslag verguis nie.

    Ek vind die oorsprong van die benamings Whigs en Tories interessant. “Both names were originally insults, whiggamore being a (Presbyterian) Scottish cattle rustler and toraidhe a (Catholic) Irish highwayman, and these two groups much later evolved into the Liberal and Conservative parties (although the latter contained the more conservative Whigs, also). They represented cultural divisions, too, Tories being attached to established religion, the monarchy, tradition and a more pessimistic view of human nature. Whigs were more likely to be merchants than landed aristocracy, had the overwhelming support of Dissenters – Protestants too radical for the Church of England – and tended to believe in progress, so that the ‘Whig theory of history’ came to be one in which things slowly but steadily go from bad to good” (867).

    “The Tories had first been referred to as the Conservative Party by John Wilson Croker in 1830 and they came to be officially known as such under Robert Peel [prime minister 1834-1835 and 1841-1846], who wished to allow in more moderates, uniting the middle class and old landowners” (1323). Die Konserwatiewe Party of Tories se siening kan soos volg opgesom word: “Humans are flawed, fallible creatures; reason is powerful, but prone to error; and tradition and prejudice are often good guides to social policy” (1119). “Conservatism is parochial, and drawn to attachments that are local and national rather than global” (1681). Die ANC-regime, daarenteen, verkies inklusiwiteit, bv wat betref swart Afrika en (liberaal-sosialistiese) globalisme.

    Konserwatisme is nie ortodoks nie. Burke het dit reeds duidelik gestel: “A society without the means of some change is without the means of its conservation” (1119). Maar dit moet nie gaan om verandering ter wille van verandering soos by die ANC-regime nie; eerder om verandering ter onmiskenbare verbetering. Daar moet nie onnodig of oorhaastig gekrap word aan wat doeltreffend funksioneer nie. Soos die Britse filosoof, Roger Scruton (1944-2020), dit gestel het: “Conservatism is the politics of delay” (1169). CS Lewis (1898-1963) het die frase “chronological snobbery” gebruik: “the idea that previous ages were always more backward simply because of the date. Conservatives are more likely to see history in terms of cycles” (3864). In die konteks van Suid-Afrika is die volgende van belang: “Conservatives also see themselves as the conservers of civilisation against barbarism – which is after all the most ‘orthodox’ state of all” (1119).

    Die benaming konserwatisme is in 1818 die eerste keer in ‘n Franse tydskrif gebruik. “It stated that it ‘upholds religion, the King, liberty, the Charter and respectable people’ … But from the start the philosophy varied across different countries. Liberalism is by definition universal, since it seeks to guide society under a set of principles, and so it tends to be quite alike around the world, while conservatism varies more from culture to culture, since it seeks to defend specific traditions” (1085). “Right-wing activists tend to stay in their own lanes and not work together, share notes, or reach out to one another’s followers” (3836).

    “America, it was said, lacked a ‘conservative’ movement in the European sense, its Right-wing philosophy largely descending from the English Whig tradition, since Toryism was all but dead there and there was no established Church or landed aristocracy to defend … In England conservatism – and the party that came to represent it – was strongly associated with Anglicanism” (1094). “It was once famously said that the Church of England was ‘the Tory party at prayer’” (1106; ook 3616). In die retoriek van die Suid-Afrikaanse politiek is daar skynbaar geen oorspronklikheid nie. Die NG Kerk is male sonder tal daarvan beskuldig dat hy, toe hy apartheid ondersteun het, “die Nasionale Party in gebed” was.

    “[There] are things such as ‘good manners, charity, duty and decency’ which are not the concern of the law” (1220). Maar dit beteken nie dat ons verplig moet voel om iedere modestroming na te volg nie, bv. die hedendaagse manie dat vreemdelingehaat/xenofobie uit die bose is. “Haat” is hier in baie gevalle sterk oordrewe. Dit gaan meesal bloot daarom dat inkommers onwelkom is; dat ‘n land sonder hulle beter daaraan toe sou wees. “Humans, conservatives believe, are prone to tribalism and nepotism. We prefer what is familiar to the distant, we favour family members to stangers and, to a lesser extent, compatriots over foreigners. And we are more concerned about friends and relations than ‘humanity’ in the abstract – and there’s nothing wrong with that” (1220).

    In sy boek, Liberty, equality and fraternity (1873, 370p; Amazon Kindle $3,44), het ‘n Britse regsgeleerde, James Fitzjames Stephen (1829-1894), bedenkinge oor elkeen van die drie hoofidees van die Franse Revolusie uitgespreek. Hy was veral krities oor John Stuart Mill (1806-1873) se On liberty (1859, 120p; Amazon Kindle $0). “[Stephen] rejected the radical idea of a ‘brotherhood of man’, stating that: ‘It is not love that one wants from the great mass of mankind, but respect and justice … Humanity is only I writ large, and love for Humanity generally means zeal for MY notions as to what men should be and how they should live’” (1220).

    In die tweede helfte van die 20ste eeu het die lewensomstandighede, bv veiligheid, van blankes drasties versleg; nie net in Suid-Afrika nie, maar ook in die Weste. “There was the underlying fear of barbarism at the door, an idea that forms a central part of conservative psychology. And yet it was not a totally irrational fear – crime had hugely increased from the 1960s to the 1980s. Britain’s crime rise was nothing like the rapid explosion of violence in America from the 1960s … The British have a sort of psychological awareness of the 1960s America as being the era of civil rights and freedom, yet this social change went hand in hand with an enormous rise in murder in urban America, unprecedented anywhere in modern times” (1451). In Suid-Afrika het ons eie Mandela op 16 Desember 1961 met sy terrorisme begin. Die toename in misdaad en geweld in Suid-Afrika, Brittanje en Amerika hou (onder meer direk) met swart aktivisme verband.

    In Brittanje was daar “increased homelessness, and the growth of sink estates [“krotlandgoedere”] … fear tends to push people to the Right” (1462). “The housing lists had been literally that, a queue, in which people waited their turn, with good behaviour and reputation as bonus. It changed to one of ‘need’, which put more needy people such as single mothers or immigrants – as well as people with various pathologies – ahead of locals who had queued, and who often had deep roots in the area … Financial rewards for poor life choices can encourage more people to make them … As far back as the 1770s there were debates about the social sanctions against illegitimacy, with German social theorist Justus Möser arguing they were necessary because there needed to be incentives to marry” (1462).

    In Suid-Afrika is daar eintlik nie sprake dat blankes by regeringsbehuising baat nie. Dit gaan om behuising vir swartes, waarvoor die blankes moet help opdok. Geboortebeperking word nie deur politici aangemoedig nie omdat dit glo teen (tradisionele) swart kultuur indruis. Die subsidiëring van ongehude moeders – “welfare queens as Americans called them” (2821) – word ‘n al hoe groter en toenemend onvolhoubare finansiële en maatskaplike las. Die ANC-regime misbruik selfs die huidige grieppandemie om van staatstoelaes ‘n al hoe swaarder meulsteen om die land se nek te maak. Die ANC se jongste skuif is om rassisme te verdoesel deur na die swart bevoordeeldes as die “kwesbares” te verwys.

    West skryf: “Central to conservatism is the idea that radical change is almost always bad” (1246). Die Britse filosoof, Michael Oakeshott (1901-1990), “wrote that conservatism was ‘to prefer the familiar to the unkown, to prefer the tried to the untried, fact to mystery, the actual to the possible, the limited to the unbounded, the near to the distant, the suffient to the superabundant, the convenient to the perfect, present laughter to utopian bliss’” (1246, 6142). Volgens West “conservatives also believe in ‘epistemological modesty’, that there are limits to human knowledge, especially in politics, as human society is too complex for any one person or group to understand” (1270).

    “Back in 1794 the romantic poet Samuel Taylor Coleridge, along with another wordsmith, Robert Southey, came up with the brilliant idea of an egalitarian community in which all ruled equally. They settled on the name ‘Partisocracy’, from the Greek for ‘equal government for all’” (1562). Die aartsfeminis, Amanda Gouws, wat wens dat bykans die helfte van die mensdom, die bose mans, liewer moet verdwyn, bied ‘n kursus aan die Universiteit Stellenbosch aan wat Susterkunde genoem kan word, met Ousiekunde as subdissipline. Vir Gouws se hartsbegeerte kan die benaming Broekiekrasie (“Pantycracy”) gebruik word. “Egalitarian utopias overlook people’s natural instinct to better themselves, while twentieth-century sexual utopias ignored the failures, disappointments and injustices that characterise human relationships” (1574).

    Die goeie ou dae word gekenmerk deur die salige verskynsel dat elkeen sy (tradisionele) plek geken het. “The notion that everyone has their place … can arguably provide a coherent structure that makes the world seem less chaotic” (2001). Pleks van die bestaan van realistiese hiërargieë te erken, word eerder gelykheid en eendersheid gepredik. “With identity politics becoming so dominant some conservatives have accused the Left of being almost proprietorial about minorities, and holding non-whites to lower standards, called ‘the soft bigotry of low expectations’”(2015). Dit is presies wat aan bv die Universiteit Stellenbosch gebeur. Vir toelating tot mediese studie word laer akademiese prestasie van nieblanke as van blanke kandidate verwag. Daar is boonop ‘n kwotastelsel waarvolgens verseker word dat daar op ‘n rassistiese grondslag nog erger teen blanke kandidate gediskrimineer word (kyk op die internet).

    Dit is veral die Italiaanse marxis, Antonio Gramsci (1891-1937), se idees wat as “kulturele marxisme” bekend staan (2178). Ná die ontbinding van die Sowjetunie in 1991 het marxiste hulle aktivisme van staatkundige na kulturele ondermyning, met die oog op uiteindelike oorwinning, verskuif. “Cultural Marxism … views history as a question of power and privilege. What people mean by ‘cultural Marxism’ might be simplistically surmised as opposition to tradition and hierarchy; radical gender politics; the Marxist theory of race in which whites are the bourgeoisie and non-whites the proletariat; intolerance towards non-orthodox thinkers; the necessity of changing the language;* and the ideas that criminals are victims of society, marriage is oppressive and exploitative, and nations are artificial, imagined communities. It’s roughly synonymous with progressive politics, then, perhaps just a slightly crankier way of saying ‘progressivism’” (2178). “Progressivism … holds that everyone is essentially good” (2225) – insluitende misdadigers en gewelddenaars soos terroriste. Dit is waarom gevangenes in die nuwe Suid-Afrika stemreg het. “It is forbidden to forbid” (2249). Die resultaat is chaos en anargie, wat revolusie tot gevolg kan hê.

    [* Dink aan al die geykte woorde met groot seggingskrag wat nie meer in die nuwe Suid-Afrika gebruik mag word nie. Ter sake is ook die Afrikaanse Taalraad (ATR) en Afrikaanse Taal- en Kultuurvereniging (ATKV) se ywer om Standaardafrikaans te herstandaardiseer en Afrikaans met onnodige Engelse woorde te besoedel deur Kaaps as die toekoms van Afrikaans te propageer.]

    Oor politieke byderwetsheid/korrektheid (PC) skryf West: “PC could be called ‘political politeness’, since in the popular imagination it is associated with euphemisms about race, sexuality, disability or other perceived disadvantages, and as a consequence ‘politically incorrect’ has come to mean the same as rudeness. Except that wasn’t really the purpose of political correctness in policing the language. The aim in many cases was not to pressure opponents into being polite, but to stop them expressing their ideas altogether. PC, for want of a better expression, describes a set of acceptable beliefs, outside which it is not permitted to step [ie the Overton window] … Newspapers probably made it easier for PC’s real purpose – of censoring and controlling – to go unchallenged” (2453).

    In die praktyk is daar talle voorbeelde van “[PC] gone mad … If you’re conservative it’s mad to start with … like the one about ‘Baa baa black sheep’ being removed for being insuffiently racially sensitive” (2441). Breinspoeling begin in die kleuterskool: “To my surprise they did actually sing ‘Baa baa woolly lamb’ there, rather than ‘Baa baa black sheep’, something I previously assumed was a tabloid myth” (4173). “At our local children’s library the entire front desk area was made up of hagiographies of Barack Obama and Nelson Mandela” (4375). “If you’re a conservative, then once you become a parent, you’re faced with the prospect of raising your children in a culture that is filled with simplistic, untrue messages about the world … Kid’s books and television give an interesting insight into where prevailing beliefs come from, regularly hammering home the message that borders are bad, stereotypes are wrong,* mankind is a menace to the planet and girls ought to be masculine … We are all basically good and others are just like us” (4385). “[They] make lovely neighbours and don’t in any way steal everything … Children’s books are culture war meme processors” (4396); “meme-processing propaganda” (4421). Ek onthou hoe ‘n plaaslike uitgewer ná ons “bevryding” in 1994 hiet en gebied het dat daar in iedere kinderboek minstens een swart karakter móét wees. “And books seem nothing like as obviously indoctrinating as films or TV” (4421).

    [* “The … idea of stereotype accuracy, once assumed by the psychology profession to be largely wrong, has in recent years been shown to be resilient and accurate” (6021).]

    Dit gaan eintlik om die gewilde standpunt dat ons almal “ideologically correct”, dus polities linksgesind, moet wees (2476). “One interpretation of PC is that it is the ‘paradox of tolerance’, promoting tolerance of historically disadvantaged or persecuted groups to such an extreme that it becomes itself another form of intolerance” (2538). In die HAT word ‘n groot aantal woorde as “rassisties” geëtiketteer, maar die verligte samestellers het dit darem nog nie met die volgende woorde gedoen nie: swartgallig, swartlys, swartmark, swartryp, swartskaap, swartsmeer. “One way a political group can come to dominate the culture is by dominating the language, creating neologisms that imply acceptance of their worldview and making other terms unfashionable or unsayable” (2573).

    “Harvard’s Richard Herrnstein was called a racist for arguing, in 1971, that, because intelligence is partly inherited, then the tendency of clever people to marry other clever people will lead to stratification. He wasn’t even talking about race, but he received death threats and his lecture halls were filled with chanting mobs. Herrnstein and another academic, Arthur Jensen, were forced not just to cancel lectures but also to hire guards, because of their IQ research. Then there was EO Wilson, whose Sociobiology (1975 [2nd ed, 720p; Amazon Kindle $45,94]) concluded that some universal human attributes, including our moral sense, may be shaped by natural selection. The aim of the book was to explain human behaviour, such as violence and altruism, through evolution, yet a widely circulated article by a group of academics accused him of promoting theories that ‘led to the establishment of gas chambers in Nazi Germany’” (2512).

    “Gramsci’s great theory was that of hegemony, ideological domination that extends beyond politics and into culture, which is far more important” (2166). Daar word dikwels na blanke oorheersing/hegemonie verwys in lande waar die blanke meerderheid in beheer is. In die nuwe Suid-Afrika word daar graag van “demokrasie” gepraat asof dit verkwikkende saligheid oor die land gebring het. In werklikheid het ons te make met swart oorheersing/hegemonie in die ergste graad, maar dit word (feitlik) nooit met hierdie benamings geëtiketteer nie. Die politiek en blanke/Westerse kultuur word op ongekende skaal deur marxisme gerysmier. Dit is bv waarom ‘n nuwe maar valse geskiedenis van Suid-Afrika toenemend ontplooi en Afrikaans so min moontlik ruimte gegun word. “The past … becomes another front in the culture war” (2955).

    “Pretty much every aspect of human culture and the variation between us has a large genetic factor that makes equality of outcome impossible … Among the top-ten replicated findings from behavioural genetics are that ‘all psychological traits show significant and substantial genetic influence’ and ‘the heritability of intelligence increases throughout development’” (5974). “Even criminality has a genetic component … [and] all the variation in personality traits is about 50 per cent genetic … Even our political beliefs are to some extent hereditary” (5988). “Right-wing authoritarianism ‘in particular shows high levels of heritability’” (6005).

    Linkses hou daarvan om wat ‘n mens (veral geestelik) is aan omgewingsfaktore toe te skryf. Dit baan dan die weg om vir bv apartheid die skuld te gee vir nie-prestasie en die armoede en ellende wat daaruit volg. Gelyke geleenthede sou na bewering na gelyke uitkomste lei. In die praktyk gebeur dit nie omdat genetiese oorerwing buite rekening gelaat is. “The vast area of twin studies has shown the variation in human intelligence to be around 50 per cent heritable, as are the five major personality traits [neuroticism, extraversion, openness to experience, agreeableness, conscientionsness]. As for sex, there are vast amounts of evidence showing that average differences in temperament between men and women across cultures are the product of biology” (2388). Dit is dus ‘n dwaalleer om te beweer dat elkeen die vryheid het om self tussen manwees, vrouwees en bv transwees te kies.

    Regerings openbaar dikwels heeltemal skeefgetrekte voorkeure. Die ANC-regime gee blatant voorkeur aan die belange van swartes en vroue in sy “nie-rassige en nie-seksistiese” nuwe Suid-Afrika. In Brittanje word voorkeur aan welsynsdienste gegee. “Britain is not a state so much as a hospital service with a TV station attached” (3359). Robert Conquest (1917-2015) het tereg opgemerk: “Any organisation not explicitly right-wing sooner or later becomes left-wing” (3371) – wie nie vir ons is nie, is teen ons. Dit verduidelik waarom daar feitlik geen regse instansies in Suid-Afrika oorgebly het nie. Amnestie Internasionaal was aanvanklik ‘n instansie wat geweier het om gewelddenaars te ondersteun. “In 1964 they refused to take up the cause of Nelson Mandela” (3419). Sedertdien het daar ‘n radikale verandering ingetree. “Recently the group has campaigned for members of al-Qaida, which is not exactly a non-violent organisation” (3419). “Violence is more likely to be forgiven if it’s done by the right people” (4016), bv deur ANC-kamerade.

    Ons lewe in ‘n tyd wat deur dubbele standaarde gekenmerk word. “The inauguration of Barack Obama in 2009 was followed by eight years without a single joke on any BBC comedy show about the president of the United States” (4521). Ons word gereeld vergas op Donald Trump se oranje hare en Boris Johnson se hooimied, maar opmerkings oor Obama se hare was in die praktyk eintlik verbode. Die Amerikaners mag feitlik nie eens hardop gewonder het oor wat van Obama se geboortesertifikaat geword het nie.

    By ‘n vorige geleentheid het ek ‘n uitdrukking aan Winston Churchill toegeskryf, terwyl die oorsprong daarvan nie so seker is nie. “If you are a conservative you have no heart and if you are a socialist you have no brain.” Hierdie uitdrukking “has been attributed to Victor Hugo, Bejamin Disraeli, George Bernard Shaw, George Clemenceau, Winston Churchill and Bob Dylan. The truism was probably first written down by nineteenth-century French political theorist Anselme Batbie, but he in turn attributed it to Edmund Burke” (4670).

  • Leon Lemmer: John Kane-Berman-biografie vertoon liberale teenstrydighede

    Leon Lemmer: John Kane-Berman-biografie vertoon liberale teenstrydighede

    ‘n Mens kan oor jou lewensloop skryf bv om self sin daarvan te probeer maak of omdat jy dink die inligting is die moeite werd om aan andere mee te deel. Soms is die teikengroep van die manuskrip slegs die familie. As die outeur self sorg dat sy outobiografie gepubliseer word, beteken dit meesal dat hy tevrede is met wat hy vermag het. John Kane-Berman se boek, Between two fires: Holding the liberal centre in South African politics (Johannesburg: Jonathan Ball, 2017, 338p, R275; Amazon Kindle $13,67), loop oor van selftevredenheid, gebaseer op ‘n goeie selfbeeld. “I had been accurate about what was going to happen in South Africa” (Kindle 5901) – ‘n nogal wydlopige aanspraak. In die boektitel word na die outeur se sentristiese liberalisme verwys, maar ek was verbaas oor hoe radikaal links en uitermate aktivisties hy in die apartheidsera was. Geweld was toe omtrent al wat hy afgekeur het en dit eers nadat sy ouers hom daartoe oorgehaal het (1423). Wat hy in die openbaar gesê en geskryf het, het destyds op die Tutu-manier heel moontlik geweld aangemoedig.

    John Kane-Berman (gebore in 1946 – voortaan afgekort as JKB) het bekendheid verwerf as die uitvoerende hoof van die Suid-Afrikaanse Instituut vir Rasseverhoudinge (1983-2014 – voortaan afgekort as die Instituut). Die teks steun in groot mate op wat JKB voorheen gepubliseer het. By nabaat is dit maklik om te besluit wat in ‘n outobiografie ingesluit en wat liefs weggelaat word. Hier en daar erken hy foute maar meesal blaas hy sy eie beuel. Dwarsdeur sy loopbaan het JKB blykbaar die komplimente wat hy ontvang het sorgvuldig bewaar en in hierdie boek gereproduseer. Wat afbreuk aan sy geloofwaardigheid doen, is dat hy daarin spesialiseer om apartheid deurgaans so belaglik en absurd moontlik voor te stel. Hy kry dit reg deur graag ekstreme uitsonderings, bv eenmalige gebeurtenisse, op te haal en dan die NP-regering daaroor te verdoem. Met hierdie anti-apartheidsfondament wen hy in sekere kringe sekerlik aan geloofwaardigheid; nie net in tradisioneel liberalistiese geledere nie maar ook by ander mense wat verkies om polities byderwets te wees. Die Instituut se “track record of opposition to apartheid … was a priceless asset … It gave us a legitimacy for our work in the post-apartheid era ” (4744).

    Ek moet aan die begin noem dat ek as konserwatiewe, behoudende mens in talle opsigte nie daarin slaag om by die hede aan te pas nie. Dit is dus vir my moeilik om my te versoen met die huislike opset wat JKB vir homself geskep het. Hy het reeds dekades lank ‘n man as lewensmaat. “Pierre worked at the SABC as a lighting designer and for two years at South African Airways as a cabin steward” (1523). Hulle het in 1971 ontmoet en in 2013 ‘n burgerlike verbintenis aangegaan; dus “getrou”. Hierdie huweliksband is deur die gayregte-aktivis en vigslyer, Edwin Cameron, gelê (1518). Pierre funksioneer as die tuisteskepper wat onder meer die tuin versorg. “Pierre established a magnificent garden in our home” (2993). Hy is blykbaar ook verantwoordelik vir die spyseniering. “When she [Helen Suzman] first came to dinner at our house, Pierre was terrified that something might go wrong” (4764). Die boek is opgedra aan Pierre uit dank vir “providing me with a wonderful home life” (173).

    Die JKB-egpaar (“Pierre and I”) het die land en die wêreld deurreis. Die plekke wat hulle besoek het en die onderwerpe waarin hulle belangstel, getuig van kulturele en geestelike diepte. Daarom is hulle nie televisiekykers nie. Van die groot gebeurtenisse wat hulle bygewoon het, is die herdenking na verloop van ‘n eeu van Gustav Mahler (1860-1911) se sterfte in 2011 van 17 tot 29 Mei in Leipzig. Die tien simfonieë en Das Lied von der Erde is deur elf verskillende orkeste uitgevoer (2121). In die konteks van klassieke musiek sal dit seker as een van die grootste gebeurtenisse van die 21ste eeu bekend bly staan. Later vertel JKB hoe hy tydens ‘n besoek aan die Kruger-wildtuin die vroegoggend-ontwaking van die natuurlewe soos ‘n grootse Mahler-simfonie ervaar het waarin die een reeks instrumente na die ander hulle intrede maak en pragtige melodieë voortbring. “Sometimes when we go out early to watch the sun slowly light up the landscape, I’m reminded of an orchestra coming to life instrument by instrument in a Mahler symphony … Finally, as the whole landscape lights up, the entire orchestra comes to life” (5166).

    JKB het ses jaar as joernalis by die Financial Mail gewerk en daarna vier jaar lank vryskutwerk as joernalis gedoen voordat hy die uitvoerende hoof van die Suid-Afrikaanse Instituut vir Rasse-aangeleenthede geword het. Die Instituut is in 1929 met ‘n uitdruklik liberale grondslag gestig. Dit was “the first national multiracial organisation specifically established to promote interracial goodwill and conduct investigations bearing upon race relations” (3600). Die Instituut is “an organisation committed to using research and ideas to bring about reconciliation and change” (3695). In 1952 is bygevoeg dat die Instituut “has been permeated by the principles of Christian living and the values basic to Western civilisation” (3617). Die Instituut is daartoe verbind om bv sowel die Nasionale Party as die ANC te kritiseer. “The ANC, like earlier manifestations of the National Party (NP), is not a pragmatic party but an ideological one” (122). Na Jacob Zuma word daar treffend verwys as ‘n “one-man wrecking ball” (6051).

    JKB se pa, wat ‘n prokureur en voorsitter van die Torch Commando was, het die NP verguis. JKB se ma was aan die Black Sash verbonde. Albei sy ouers was lid van die Liberale Party. Reeds in 1960 “the party embraced universal adult suffrage” (1184). JKB merk tereg op: “[South African] whites would never support a universal franchise” (1207) want “to share political power” beteken “[to] abandon control over their own destiny irrevocably” (2906). Desnieteenstaande het FW de Klerk in 1994 ongekwalifiseerde, algemene stemreg in ‘n eenheidstaat mandaatloos aan blankes opgedring. JKB maak gewag van die volgende (tradisionele) waarheid: “Democracy had ‘seldom, if ever, been applied [successfully] in a multiracial society with peoples of varying cultures and different stages of development’” (3622). Maar dan verwag FW de Klerk dat ons vir lief moet neem met ‘n uiterste vorm van demokrasie waarin daar geen groep- of minderheidsregte bestaan nie en etniese tuislande taboe is.

    Hoewel hy deels van Joodse oorsprong is (465), het JKB ‘n Anglikaanse skool bygewoon. In 1965 het JKB ‘n Wits-student geword en dikwels die leiding in linkse politiek geneem. “I thought the rise of Black Consciousness was a healthy and necessary development” (907). Hy het hom darem ook vir myns insiens lofwaardige sake, soos universitêre outonomie en akademiese vryheid, beywer. JKB kom met hierdie onverwagte kompliment: “Throughout the apartheid era, South Africa remained an open society. This helped to undermine apartheid” (3810). Deesdae word vrye meningsuiting nie meer op bv universiteitskampusse toegelaat nie.

    In breër verband is daar die Menseregtekommissie (MRK), iets wat (afgesien van ‘n sensuurraad) onbekend in die apartheidsera was. Die MRK wil (toenemend) beheer uitoefen oor wat blankes sê en doen. Byvoorbeeld, geykte, alledaagse woorde met besondere seggingskrag mag skielik nie meer gebruik word nie. Onlangs is ‘n blanke vrou met R100 000 deur ‘n “gelykheidshof” beboet oor ‘n enkele woord wat sy geuiter het toe sy hoogs ontsteld oor ‘n grypdiefstal was. Die “slagoffer” ontvang die volle R100 000, waarmee hy darem tevrede is. Dit is hoe ‘n enkele woord van ‘n blanke ‘n swarte in staat stel om bv ‘n motor te koop. Sy moet onvoorwaardelik om verskoning vra en haar boonop aan opleiding in sensitiwiteit onderwerp (Die Burger, 9 Junie, p 5). Anders as in die goeie ou dae hoef geen skade bewys te word nie. Die MRK het hierdie verregaande uitspraak verwelkom. “Die kommissie meen daar is geen omstandighede waarin die k-woord toepaslik kan wees nie” (Die Burger, 10 Junie, p 2). Dit is ongelooflik drakonies en myns insiens loop net blankes gevaar om slagoffers hiervan te wees. In die hoofstroominligtingsmedia is daar geen verontwaardiging oor hierdie soort geregtigheid uitgespreek nie.

    Danksy ‘n Rhodes-studiebeurs is JKB van Wits na Oxford University vir ‘n PPE-graad (“philosophy, politics, and economics”). Aan Oxford het hy die wapenverbod en die sportboikot teen Suid-Afrika ondersteun (1413) maar mettertyd darem ekonomiese sanksies teengestaan (2916). In die nuwe Suid-Afrika vervul die Instituut ‘n belangrike rol, bv om te probeer verseker dat die regspleging onafhanklik van die ANC funksioneer. “I made sure that we sprang to the defence of the judiciary, whose ‘collective mindset’ the ANC said it wished to change, while also making judges more accountable to ‘the masses’” (4959). In die ou Suid-Afrika het regsgeleerdes in die akademie hulle bekke vol gehad oor die NP-regering. Kontrasteer dit met wat uiters opvallend in die nuwe Suid-Afrika is: “Legal academia had been silent” (4969). “Although a number of lawyers were picked off by the NP government, the independence of the profession as a whole was not attacked as the ANC was now attacking it” (4989).

    Daar is minstens twee politieke opsigte waarin JKB teen my grein gaan. Veral toe hy vryskutwerk gedoen het, is van sy anti-apartheid- en anti-NP-geskrifte in radikaal linkse publikasies soos die Britse koerant, The Guardian, gepubliseer. Hierdie smeerveldtog is dus nie uitsluitlik deur buitelandse joernaliste gevoer nie. Tweedens verwys JKB graag na aspekte van die apartheidsbeleid, bv die verskuiwing van mense van een gebied na ‘n ander (iets wat die ANC-regering ook doen), as “ethnic cleansing” (313, 2194, 2389, 3279, 5486, 5490), wat skandalig oordrewe is. Hy verkies die volgende maklike oppervlakkigheid: “I could see parallels between Nazi Germany and South Africa. The most striking parallel was that of how people could become conditioned over time to accept what they might not immediately be prepared to accept” (1523). “White South Africans had been corrupted by conditioning. Apartheid was the beginning of it” (1539). Waarom nie eerder die begin van apartheid soek by die Britse koloniale beleid van rassesegregasie nie? Die heersende politieke byderwetsheid kan ook as kondisionering beskou word, sodat JKB dan net sowel hierdie ooreenkoms tussen die ANC en die Nazi’s kan uitwys.

    Deesdae is die Demokratiese Alliansie (DA) in ‘n sin die opvolger van die Liberale Party (1953-1968). “Although ideologically rather a mess, it [the DA] is the closest thing South Africa has to a liberal voice in Parliament” (1165). Dit val op dat JKB selde na die DA verwys. “The Institute … was always free of alignment to any political party” (3650). “We were one of a few anti-apartheid organisations that never joined the UDF” (3736). “The accusations intensified as we began criticising anti-apartheid organisations for stoking violence in black townships” (3744). Vir JKB is vryheid dié sentrale politieke begrip. Dit lyk asof hy liberalisme in die klassieke sin, soos geformuleer deur bv John Locke (1632-1704), aanhang. “We therefore sometimes described ourselves as ‘classical liberals’ or even as ‘libertarians’” (5644). “Classical liberals … were in the middle: they cherished individual liberty over state power” (5648) – vandaar die titel van die boek. Maar dan was JKB aanvanklik ook hoogs onrealisties idealisties: “There was every reason to suppose that race would simply disappear in the ‘new’ South Africa” (5234). Die ANC se passie het geblyk te wees “retaining race classification under the guise of ‘transformation’” (5249). Met regstellende aksie word dieselfde gedoen (5254).

    By geleentheid het JKB so ver gegaan om misdaadverdagtes te help om uit ‘n polisievangwa te ontsnap (2258). Pindile Mfeti het in die argief van die Instituut gewerk. Hy het soms na buurlande gegaan om verbanne organisasies te ontmoet. “He never volunteered any information about these trips and I never questioned him” (2479). JKB se strategie was dus soos dié van Helen Zille. Maar hoekom mag liberaliste sê hulle het nie geweet nie terwyl as NP-ondersteuners dieselfde sê, is dit onaanvaarbaar? Oliver Tambo word dikwels voorgehou as so onskuldig aan geweld soos ‘n ongebore baba, onder meer omdat hy glo voor ete altyd ‘n tafelgebed gedoen het. Toe Tambo oor die barbaarse halsnoermoorde gekonfronteer is, was sy verweer: “The police had started burning people before the ANC did. ‘The ANC disapproves of this but understands how it came about. We will try to dissuade people but the police have been doing it to smear the ANC. I hope it will someday be something of the past, but when it goes the regime will have lost a very powerful weapon against the ANC’” (2897). Dit is soortgelyk aan Thabo Mbeki se vergesogte verweer dat geweld nie ANC beleid is nie. Thabo Mbeki “denied that the ANC was orchestrating violence” (4411). Tambo sal egter nie halssnoermoorde ondubbelsinning veroordeel nie, net soos Mbeki hom nie summier van gewelddadigheid sal distansieer nie. “Alfred Nzo, then general secretary of the ANC, endorsed necklace executions” (4402). Geweld is myns insiens onuitroeibaar deel van die ANC se DNS. “Oliver Tambo, Thabo Mbeki, and others called for violent attacks on local councillors, policemen, homeland ‘puppets’, and so on” (3995). “A party unscrupulous enough to use violence to gain power is likely to be unscrupulous in trying to retain it” (6114).

    Kenmerkend van sowel die ou as die nuwe Suid-Afrika is dat die pers nie genoegsaam die fundamentele boosheid van die ANC aan die kaak gestel het nie. “Although under-reported, and the context often omitted, many of the events on the ground followed what the ANC was urging on Radio Freedom and no doubt also through various underground networks. In May 1985 Thabo Mbeki called for the enemy to be attacked on all fronts and for underground units to spread to every factory, mine, and farm, every school, and every village. Oliver Tambo called for the ‘Pretoria puppets’ in the homelands to be destroyed. A broadcast from Addis Ababa in September that same year called for the people’s war ‘to engulf the entire country’. A broadcast in December 1986 urged the ‘masses’ to use Molotov cocktails, spears, sticks, petrol bombs, and small arms seized from whites. The struggle should embrace rent strikes, bus boycotts, the overthrow of township councils, and the creation of people’s courts. Youth – described as ‘young lions’ – were urged to bring education to a standstill” (4389). Kortom, die ANC was bereid om die land tot in die grond af te breek ten einde die politieke mag te bekom. Kan so ‘n instansie ooit geskik geag word om Suid-Afrika suksesvol te regeer? “The UDF, launched in 1983 with prominent clerics such as Desmond Tutu [and Allan Boesak] among its patrons, had all along assisted the ANC in helping to render black areas ungovernable” (4402).”Liberation theology had helped to sow the whirlwind of violence in the townships” (4588).

    Toegewings deur die NP-regering het tot nuwe eise gelei en die regering se posisie en gesag is deurlopend verswak. “It was precisely when a government relaxed oppressive rule that people took up arms against it” (3331). “The Right were not idiots. In fact, they had a clearer understanding of policy than did the mainstream NP. The NP thought they could have everything both ways. The Right knew this was impossible” (3337). Maar regses word deesdae in groter mate as die destydse NP-ondersteuners verdoem omdat die NP aan die ANC die guns bewys het om die land op ‘n skinkbord aan swart mag toe te vertrou.

    JKB skryf “many people would oppose enforcing desegregation” (4144). Gedwonge rasse-integrasie is egter sedert 1994 oral aan die orde van die dag. Teen swartes mag nie gediskrimineer word nie; teen wittes wel. Waarom veg JKB nie net so hard teen verpligte rasse-integrasie as teen rasseskeiding/apartheid nie? Albei tas immers die vryheid aan wat hy as liberalis koester. “We … suspected that affirmative action would become a euphemism for racial quotas” (4749). Dit is ‘n baie mak formulering. Regstellende aksie is gewoon ‘n dekmantel vir omgekeerde rassediskriminasie. In die huidige rondte word rassediskriminasie ten koste van blankes en ter bevoordeling van swart swartes (eerder as Asiate en bruines) gepleeg. Ironies was een van FW de Klerk se ideale ‘n nuwe Suid-Afrika wat vry van rassediskriminasie sou wees. JKB skryf: “I never anticipated the extent to which racial policy would come to dominate the post-apartheid South Africa” (5098). Ander De Klerk-ideale wat in skerwe lê, is dat die nuwe Suid-Afrika vry van geweld en kommunisme sou wees.

    De Klerk se toespraak op 2 Februarie 1990 word deur JKB as ‘n “great leap forward” beskryf (4365); nie as ‘n “kwantumsprong” (De Klerk se woord) oor die afgrond nie. “Despite the risks of going the way of Africa, FW de Klerk was right to take the steps he did in February 1990” (6084), waarmee nie noodwendig onderskryf word wat De Klerk na daardie datum gedoen het of nagelaat het om te doen nie. “Although the ANC began talks with the government in 1990 there was no let-up in the people’s war … mass action had to be intensified” (4439). Die vredesikoon (maar eintlik geweldenaar), Nelson Mandela, het immers in sy eerste toespraak na sy vrylating op die Kaapstadse Parade ‘n beroep gedoen om ‘n “intensification of the struggle on all fronts” (4360). In sy dwaasheid het De Klerk nie die ANC verplig om geweld af te sweer voordat onderhandelings begin nie. Die ANC het gevolglik gelyktydig sowel onderhandelings gevoer as geweld beoefen. “Although security forces, along with Inkatha, were involved in violence, Umkhonto was the primary perpetrator” (4449). “Although the ANC accused both De Klerk and Buthelezi of having double agendas in that they were negotiating but also stoking violence, this was true not of them but of the ANC itself” (4637). “The ANC wanted the police out of the townships in order to take control of them … the ANC told the media the police were perpetrating violence” (4498).

    Die 1990/94-era was ‘n periode van revolusionêre verandering. Maar dit was bloot die begin van die sogenaamde Nasionale Demokratiese Revolusie (NDR) wat al hoe groter afmetings aanneem. “Although they differ on other issues, this (NDR) is one on which the ANC, Cosatu and the SACP agree … The first component of the National Democratic Revolution is to deploy loyal cadres and party apparatchicks to capture control of as many ‘centres of power’ as possible. The second is to use affirmative action to bring about demographic proportionality in the racial make-up of both public and private institutions. The third is to bring about radical redistribution of wealth, income, and land from white to black on the grounds that all white assets are the proceeds of colonial exploitation and apartheid. The fourth is to win the ‘battle of ideas’ against ‘ultra-leftism’ and ‘neo-liberalism’. The ultimate objectives are to turn South Africa into a socialist and then a communist state. The SACP adopted the National Democratic Revolution in 1962, and the ANC adopted it in 1969” (4994). Die tweede punt hier bo het as bedoeling nie “merely redress for the past, but to impose an entirely new doctrine of demographic proportionality on the country. Cyril Ramaphosa … has said that ‘race will remain an issue until all echelons of our society are demographically representative’” (5258). Daarmee word nie bedoel dat dit net horisontaal moet geld nie maar ook vertikaal: “full demographic representation across all levels” (5305). Byvoorbeeld, die Springbok-rugbyspan sal minstens 80% swart moet wees. Daar is geen maksimum vir swart verteenwoordiging nie en geen minimum vir blanke verteenwoordiging nie. Dit is hoe geregtigheid omvorm/getransformeer is.

    Wat JKB deurgaans beklemtoon, myns insiens tereg, is hoe die hoofstroom-inligtingmedia die ANC gehelp het om aan die bewind te kom en hoe daardie media in groot mate steeds versuim om die ANC na behore te kritiseer. “Beeld, for example, had become the most politically correct newspaper in the country” (5623). “The National Democratic Revolution receives scant media attention. This despite the fact that cadre deployment and affirmative action have been implemented throughout the civil service and state-owned enterprises, despite the increasing interventionist powers the state has been assuming for itself, and despite the blurring of the distinction between party and state. When the ANC and the government adopted the National Development Plan at the end of 2012, I suggested that this was the perfect smokescreen under which the organisation’s real agenda, the National Democratic Revolution, could be implemented” (5007). Wat Suid-Afrika alweer dringend nodig het, is “fundamental change” (6092).

    Ons het hier by implikasie toenemend met ‘n kommunistiese oorname te make. “Not only has the ANC committed itself to a strategy devised by the SACP, but many members of the SACP are in key positions in the ANC, in the Cabinet, and in Parliament. According to research done for the Institute, possibly as many as 40 per cent of the current three dozen Cabinet ministers and deputy ministers are SACP members” (5020) terwyl baie van die res vatbaar vir kommunisme kan wees.

    Waarom het Helen Zille se onlangse opmerkings oor kolonialisme sulke groot opslae gemaak? Onder meer omdat die blanke (insluitende die apartheids-) bewind deur die ANC met ‘n drogredenasie as “colonialism of a special type” beskou word (5020). “This meant that whites became the equivalent of the imperial power and blacks the colony. ‘On this analysis, white wealth is never the result of enterprise but always of exploitation and is therefore illegitimate’” (5030).

    Ek verwelkom die Instituut se voortgesette “opposition to affirmative action and black economic empowerment” (5106). “Given the Institute’s history and who we were, the decision to oppose affirmative action and other racial legislation was the most important taken while I was running the organisation” (5258). “Right from the start we took the view that racial discrimination, even if now supposedly designed to promote equality rather than maintain white supremacy, was still wrong in principle” (5289). “A person appointed on merit tends to see a new occupation as an opportunity to perform, whereas a person who enjoys an allocated appointment more easily sees the job as a privilege to be enjoyed” (5418). “If you appoint people on grounds of race and political loyalty and then fail to hold them accountable for failure, there is little incentive for them to do their jobs properly. The critical links between performance and pay, performance and promotion, and performance and pride in your work are broken” (5482).

    Swart ekonomiese bemagtiging (SEB) behels drakoniese maatreëls gemik teen blankes ter bevoordeling van swartes, sonder dat swartes teenprestasies hoef te lewer. Soos in die geval van regstellende aksie word swart individue op grond van ras bevoordeel, dus omdat hulle lid van daardie rasgroep is; nie omdat hulle (noodwendig) oor meriete beskik nie. “BEE required white companies to do things for blacks. What was being measured was not black success but white success. This was a strange form of liberation” (5324). “White-owned companies are given ratings for doing things for blacks” (5341). “What are the government’s priorities: making blacks independent or whites compliant?” (5345). Weens SEB die ANC “perpetuate the victim mentality and discourage an enterprising spirit. They also encourage a debilitating sense of entitlement” (5349). Toe die NP-regering van 1948 af Afrikanersakemanne aangemoedig het, het dit nie ten koste van Engelse en Joodse ondernemings geskied nie. In die geval van SEB kan boetes en selfs tronkstraf opgelê word as sake-ondernemings nie voorgeskrewe voordele aan swartes verkwansel nie (5367). Die doelpale van daardie voordele word periodiek verskuif ten einde blankes toenemend te verarm en swartes (dikwels prestasieloos) al hoe meer te verryk.

    JKB kan nie daarvan beskuldig word dat hy polities byderwets by die nuwe politieke bedeling ingeval het nie. In sy kritiek op die ANC mis ek egter die venyn wat sy aanvalle op apartheid en die NP gekenmerk het. Ná 1990 doen hy ook nie in dieselfde mate as destyds moeite om in die buiteland Suid-Afrikaanse wantoestande aan die kaak te stel nie. Uiteraard is die buitelandse belangstelling in Suid-Afrika tans veel minder as voorheen. Polities byderwets word wit vergrype meesal erger as swart vergrype beskou.

    Anthea Jeffery, ‘n navorser by die Instituut, het in 1999 bekendheid verwerf met haar uitstekende boek, The truth about the Truth Commission. Benewens daardie boek sal ek die Instituut altyd dankbaar bly vir die publikasie van twee boeke deur Jeffery wat twee onderwerpe myns insiens beter as enige ander bronne toelig. Ek verwys na haar boeke, People’s War: New light on the struggle for South Africa (Johannesburg: Jonathan Ball, 2009, 634p; Amazon Kindle $11,39) en BEE: Helping or hurting? (Cape Town: Tafelberg, 2014, 507p; Amazon Kindle $19,94). Jeffery se boeke het my van die fundamentele boosheid van die ANC oortuig.

  • James Burnham oor die inkrimping van die Weste

    James Burnham oor die inkrimping van die Weste

    Elkeen kan self besluit of die volgende aanhaling ‘n hipotetiese beskrywing is of ‘n situasie uitbeeld wat werklik êrens op die aardbol bestaan:

    “Suppose I believe that men of a certain color, size or shape, or in some other way physically marked off as a group, are in point of fact distinctly inferior, on average, to other men in their ability to create and maintain a civilized society. I might still think that this inferior group and its members should be equal in certain respects to all other men: equal as moral beings and equal before the law, let us say. And I might still judge it proper that exceptional members of the inferior group should be free to rise to whatever social level might be consonant with their talents. But it would be imprudent, and manifestly dangerous both for society and for the inferior group itself, if as a group – no matter how large, no matter if it were a sizable majority of mankind – it were granted the same share as superior groups in running things: if, in other words, the inferior group were granted political equality. By the hypothesis of its inferiority, it could not be expected to run things as well, and it might run them very badly indeed.

    “Of course, even if I share the liberal belief that in objective fact all groups are equal in civilizing potential, it still does not follow that I must accept liberalism’s political conclusion. I might continue to want my group to have more than its arithmetic share in running things, simply because it is my group, or because that’s the way it’s been for a long time and things might get worse if big changes were made” (James Burnham, Suicide of the West: An essay on the meaning and destiny of liberalism, New York: Encounter Books, 1964/2014, 406p; Amazon Kindle $11,39, 1591).

    James Burnham (1905-1987) was aanvanklik ‘n aanhanger van Leon Trotski (1879-1940) maar is vroeg in die Tweede Wêreldoorlog ontnugter deur Josef Stalin (1879-1953) se imperialistiese ingesteldheid. Reeds in 1940 het Burnham teen kommunisme en mettertyd ook teen sosialisme gedraai. Van 1929 af het hy wysbegeerte aan New York University doseer maar hom al hoe meer in ekonomiese sake geïnteresseer. Sy bekendste boek, The managerial revolution: What is happening in the world (1941), karteer die verloop en moontlike toekoms van kapitalisme. In ‘n ander boek, The struggle for the world (1947), het hy, anders as wat tans dikwels gedoen word, nie wêreldmagsbalans bepleit nie, maar die vestiging van die oppergesag van die Weste teen die bedreiging van kommunisme; ‘n wêreldwye magsblok van nasiestate, maar nie ‘n wêreldregering nie. Burnham was in 1955 ‘n stigtingsredakteur van die hoogaangeskrewe meningstydskrif, National Review, “die bybel van Amerikaanse konserwatisme.” Hy het algaande ontluik as ‘n gerespekteerde openbare intellektueel. In hierdie hoedanigheid het hy regsgesindes soos Samuel Francis (1947-2005) beïnvloed.

    In hierdie rubriek beperk ek my aandag tot Burnham se 1964-boek waaruit die bostaande aanhaling kom. In die vroeë jare sestig het swartes met hulle sogenaamde burgerregtebeweging grootskaalse chaos in Amerika gesaai. Dit is teen hierdie agtergrond dat Burnham se ontleding van die liberalisme en die evolusie daarvan verstaan kan word. Hy kon geen werklik bevredigende boek oor die liberalisme opspoor nie. Met sy kenmerkende insig en toewyding het hy ‘n teks gelewer wat steeds as van die bestes, in die sin van duidelik en gesaghebbend, oor die liberalisme beskou word.

    Volgens Roger Kimball se inleiding “Burnham promises ‘the definitive analysis of the pathology of liberalism.’ At the center of that pathology is an awful failure of understanding … ‘the will to survive’” (385). “In his view, the primary function of liberalism was to ‘permit Western civilization to be reconciled to dissolution’” (400). Volgens Burnham “the primary issue before Western civilization today, and before its member nations, is survival” (385). Kimball meld Burnham se intellektuele integriteit en sy weersin in totalitêre regering, veral kommunisme. Hy het die Weste beskou as “a precious heritage to be defended” en kommunisme as “a murderous tyranny to be defeated” (313). “Appeasement was merely a prelude to capitulation” (326), soos ons in 1990/94 ervaar het. Burnham het vryheid en demokratiese realisme beklemtoon; nie demokratiese despotisme nie: “the tendency of democracies to barter freedom for equality” (169). Hy het geen erg aan politieke korrektheid gehad nie en skryf bv: “African nations were really ‘half-formed pseudo nations’” (176). Volgens hom kom demokrasie in die praktyk neer op regering deur ‘n minderheid. “The primary object of every élite, or ruling class, is to maintain its own power and privilege” (305).

    Burnham se tema is die inkrimping van die Weste. “In AD 1914 the domain of Western civilization was, or very nearly was, the world. True enough, in many regions the Western dominance was only external; the local societies had not been Westernized, or only superficially so; the peoples were subjects rather than citizens of the West. But, still, the West held the power” (464). “With the end of the Second World War, the rate of Western disintegration quickened” (500). George Orwell (1903-1950) het beweer dat Burnham met mag gepreokkupeerd was (275). Maar Afrikaners weet deesdae hoe onontbeerlik politieke mag is en hoe katastrofaal dit is as sodanige mag verkwansel word.

    “Over the past two generations Western civilization has been in a period of very rapid decline, recession or ebb within the world power structure. I refer here to the geographic or what might be called ‘extensive’ aspects only. I ignore* the question whether this decline is a good thing or a bad thing either for the world as a whole or for Western civilization itself; whether the decline in extensive power may be accompanied by a moral improvement like the moral rejuvenation of a man on his deathbed” (485). “It is not self-evident that in shrinking quantitatively the West is morally deteriorating” (569). Hou in gedagte dat Burnham se boek oorspronklik in 1964 gepubliseer is. As die Weste tydens kolonialisme moreel werklik sleg gevaar het, soos ons deesdae moet aanhoor, was daar ‘n moontlikheid van morele herlewing toe hulle na hulle tradisionele geografiese gebiede terugbeweeg het. Maar veral na 1964 is die Westerse lande deur miljoene immigrante uit die Derde Wêreld sowel kultureel as moreel gerysmier. Kolonialisme word deesdae graag veroordeel, maar die weerslag daarvan in die vorm van nie-Westerse inkommers word grootliks verswyg of selfs geprys, veral in liberalistiese geledere. [* Dit is ‘n voorbeeld van Burnham se “spare and neutral” formulerings (562) waarvoor hy bekend was.]

    “What we mean by ‘Western civilization’ may be defined in terms of the continuous development through space and time of an observable social formation that begins (or is revived – the distinction is irrelevant to the present purpose) about the year AD 700 in the center of western Europe; in terms of certain distinctive institutions; in terms of certain distinctive beliefs and values, including certain ideas concerning the nature of reality and of man” (493). Westerlinge het ‘n wêreld- en lewensbeskouing wat verskil van dié van nie-Westerlinge. Vir Westerlinge is hulle eie benadering en siening beter as dié van andere.

    Die “shrinking of the West [since 1914] comprises two phenomena that are in at least one respect different in content: (a) the ending of Western domination over a non-Western society; (b) the ending of Western domination within a society and region that have been integrally part of Western civilization” (506). Nigerië is ‘n voorbeeld van (a) en Suid-Afrika en Algerië is seker die prominentste voorbeelde in Afrika van (b); maar daar is ook Rhodesië/Zimbabwe en Suidwes-Afrika/Namibië. “There are many Westerners who find this distinction to be a proper criterion for moral judgment: the ending of Western rule over a non-Western society (‘liberation’ or ‘decolonization,’ as it is usually called), they deem right and good; but they are less happy, even grieved, at the collapse of Western rule within a plainly Western area” (513). In die geval van Suid-Afrika was die politieke bevryding van swartes in 1994 terselfdertyd die politieke kastrasie of verslawing van blankes. Dit is hierdie belangrike onderskeid wat die blanke mikro-geeste in die NP-onderhandelingspan nooit werklik besef het nie. “Over the past two generations Western civilization has undergone a rapid and major contraction – it still continues – in quantitative terms of the relative amount of area and population it dominates” (520). “We are therefore compelled to think it probable that the West, in shrinking, is also dying” (555).

    “Even today, when the Western domination has been cut to less than half of what it was in 1914, Western economic resources – real and available resources – and Western military power are still far superior to those of the non-Western regions. The disparity has lessened – though not nearly so much as masochistic columnists would lead us to think – but it is large enough to define a different order of dimension” (592). Dit toon dat om aan Westerse eienskappe reg te laat geskied, dit kwalitatief beoordeel moet word en nie bloot kwantitatief nie. Desnieteenstaande kan gesê word dat die fundamentele verskil tussen die ou en die nuwe Suid-Afrika is dat eersgenoemde aan kwalitatiewe maatstawwe gekenmerk is en dat die plaaslike samelewing sedert 1994 deur kwantitatiewe oorwegings oorheers word, vandaar die minagting vir gehalte, bv meriete; nie-wit groepverwantskap word hoër as persoonlike verdienstelikheid geag.

    Teen die einde van die eerste hoofstuk skryf Burnham: “We must therefore conclude that the primary causes of the contraction of the West – not the sole causes, but the sufficient and determining causes – have been internal and non-quantitative: involving either structural changes or intellectual, moral and spiritual factors. In one way or another the process involves what we rather loosely call, by a kind of metaphor, ‘the will to survive.’ The community of Western nations has possessed the material means to maintain and even to extend still further its overwhelming predominance, and to beat off any challenger. It has not made use of those means, while its position, instead of being maintained or extended, has drastically shrunk. The will to make use of the means at hand has evidently been lacking” (613). In Suid-Afrika het iets soortgelyks in die jare negentig gebeur. Die blanke bewind het oor uitstekende veiligheidsmagte (weermag en polisiediens) beskik, maar hierdie magte is aan bande gelê en doelbewus deur die Nasionale Party-regering geneutraliseer ter wille van grondwetlike “onderhandelings” met terreurgroepe, wat geblyk het ‘n rookskerm te wees, nie vir die beloofde magsdeling nie, maar vir verraderlike magsoorgawe.

    “This book is a set of variations on a single and simple underlying thesis: that what Americans call ‘liberalism’ is the ideology of Western suicide … liberalism has come to be the typical verbal systematization of the process of Western contraction and withdrawal; that liberalism motivates and justifies the contraction, and reconciles us to it” (642). Ook die ondergang van die blanke bewind in Suid-Afrika kan aan die geestelike kanker van liberalisme toegeskryf word. Die gelykverklaring en kwantifisering van mense en die ignorering van kwalitatiewe oorwegings is onderliggend aan liberalisme; ook die kweek van onregverdigbare skuldgevoelens en die toepassing van ‘n onfeilbare resep om Westerse beskawing te vernietig, naamlik ongekwalifiseerde algemene stemreg in ‘n eenheidstaat sonder groepregte vir die etniese minderheidsgroep wat die uitnemendste prestasierekord het.

    In die res van die boek kontrasteer Burnham polities links en regs deur die terme ‘liberalisme’ en ‘konserwatisme’ te gebruik. Maar dit is ook nodig om tussen die oorspronklike 18de eeuse liberalisme van die Verligting en sy hedendaagse variasie te onderskei. Tradisionele liberalisme was nie naasteby so beskawingsvernietigend soos neo-liberalisme nie. Burnham skryf “from some time in the 1930s [neo-liberalism] has been the prevailing American public doctrine, or ideology *… a substantial majority of those who control or influence public opinion is liberal” (722). “They speak the same ideological language as their progressive confrères from other continents” (779). Later noem hy liberalisme ‘n sindroom (928). [* “An ideology the primary function of which is not to state truths but to adjust attitudes” (2185).]

    Burnham onderskei tussen “liberty – national independence and self-government” en “freedom of the individual” (2826). Aanvanklik was die hiërargie van liberalistiese waardes: “Freedom, Liberty, Justice, Peace” (2842). Deesdae is dit: “Peace, Justice, Freedom, Liberty” (2851). Dit toon in hoe ‘n groot mate tradisionele liberalisme en neo-liberalisme verskil, bv “the … shift of stress from national sovereignty to internationalism” (2851). Hedendaagse konserwatiewes kan geneig wees om die volgende hiërargie te verkies: “Liberty, Freedom, Peace, Justice” (2859). “Nearly all liberals – and most non-liberals also, for that matter – invoke the name of Freedom the way a drill sergeant invokes his favorite obscenity. It takes closer study to find out just what they mean by that term” (2911).

    “All liberals agree, without debate, that racial segregation in any school system is wrong and that government ought to prevent it” (807). “‘In our day,’ it seems to a liberal, ‘nobody but a madman, fascist or crackpot would really question whether democracy is better than aristocracy and dictatorship, whether there ought to be universal education and universal suffrage, whether all races and creeds deserve equal treatment, whether government has a duty to the unemployed, ill and aged, whether we ought to have a progressive income tax, whether trade unions are a good thing, or peace better than war’” (828). Hierdie lysie toon hoeveel liberalistiese leerstellings deesdae sonder meer as korrek aanvaar word pleks van oor alternatiewe te besin.

    Later voeg Burnham ander kenmerkende liberalistiese leerstelling soos die volgende by: “We have a duty to mankind; that is to men in general. The United Nations … is a step in the right direction … Wealthy nations … have a duty to aid the less privileged portions of mankind … Corporal punishment … is wrong. All nations and peoples … have a right to political independence when a majority op the population wants it … There are no significant differences in intellectual, moral or civilizing capacity among human races and ethnic types” (858). Volgens liberaliste kan alle mense deur opvoeding verbeter en nader aan volmaaktheid omvorm word (1017). Daar word aan vooruitgang geglo (1084), vandaar die benaming “progressiewes” vir liberaliste. Gelykverklaring is deel van liberalistiese geregtigheid (1317). “My present objective, then, is to exhibit modern liberalism as a more or less systematic set of ideas, theories and beliefs about society” (958).

    Liberaliste beklemtoon “the errors and injustices of the past … Thus liberalism is anti-traditional. I rather think that the attitude toward tradition furnishes the most accurate single shibboleth* for distinguishing liberals from conservatives, and still more broadly, the Left from the Right” (1152), vandaar liberaliste se pleidooie vir verandering (1159) of hervorming (1174), oftewel transformasie. “The conservative, in contrast, tends to stress continuity rather than change, and what might be called ‘renewal’ rather than reform – especially drastic and rapid reform – or revolution” (3172). Die liberaliste in die Americans for Democratic Action “are at pains to protest that our real ‘enemies’ are not wicked people or nations or creeds, and certainly not the Soviet Union or communism, but hunger and racial discrimination; the real war is the ‘war against want’” (1261). [* Sjibbolet … (1) Wagwoord, herkenningswoord aan die uitspraak waarvan ‘n mens vreemdelinge herken; vgl Rigters 12:4-6 … (2) Uiting of handeling wat aandui of iemand tot ‘n bepaalde klas, groep of party behoort of nie” (HAT).]

    “What liberalism notices as the evils of society – crime, delinquency, war, hunger, unemployment, communism (if this is judged an evil), urban blight, etc – are the results of ignorance and faulty social institutions or arrangements. The effective method for getting rid of the evils is therefore to eliminate the ignorance (by education) and to reform the institutions. It follows as a corollary that we have no rational basis for ‘blaming’ criminals for their crimes, teen-agers for their muggings and rumbles, soldiers for wars, the poor of India or Egypt for their hunger, the non-working for their joblessness, the city dwellers for the decay of their city, or the Communist Party for communism. They cannot be blamed for being ignorant, for not having been given a proper education; nor for the faulty institutions into which they were born. Since no one is to blame – except society, with her shady past – there is no ground for a retributive theory of punishment, for ‘vengeance,’ as liberals call it. Our aim in the treatment of delinquents, criminals, soldiers and communists must be to educate, or re-educate, them into good, that is liberal, citizens; and meanwhile to improve the bad conditions – slums, poverty, lack of schoolrooms, lack of democracy – that produced them. These conceptions lead quite naturally to what we may describe as a ‘permissive’ attitude toward erring members of the community – particularly when they belong to racial, religious, caste or economic groups less privileged than the general average (ie suffering more, as liberalism would explain it, from the faulty arrangements) – and to a ‘social service’ mentality” (1339).

    Burnham het ‘n verweer teen hierdie liberalistiese dogmas. “If ignorance and bad social arrangements explain crime, war, hunger, racial riots, urban blight and so on, and thereby relieve the individual mugger, soldier, jobless adult, berserk Negro and unwed mother of direct responsibility for their behavior and its consequences, then the well-to-do citizen who gets mugged, the generals, landlords, merchants, bankers and even white segregationists ought also, by the same logic, to be relieved of their burden of personal guilt: they too, in their own manner, are merely unfortunate products of the bad conditions into which they were born and the inadequate education they received” (1367).

    Dit behoort duidelik te wees waar die aandrang vandaan kom dat blanke Suid-Afrikaners heropgevoed moet word. Ook dat regeringsmag gesentraliseer moet word, maar “there is no reason why democratic centralization should stop with the single nation. Modern liberal doctrine tends naturally toward internationalist conceptions and the ideal of a democratic world order based through one mode or another on the majority will of all mankind” (1487). “To the liberal it has become self-evident that ‘national sovereignty is an outworn concept’ … Any form of isolationism and regionalism is obsolete. The nation that would save itself must subordinate its immediate interests to the maintenance of a peaceful, stable and just world” (1494). Die stemme wat deesdae opklink dat Suid-Afrika moet verafrika, is eintlik ‘n pleidooi vir ‘n halfwegstasie tot pad na algehele internasionalisering. “Patriotism and nationalism … are non-rational and discriminatory” (1583).

    Ek het hiermee in Burnham se boek gevorder tot by die heel eerste aanhaling in hierdie rubriek. Dit sou ‘n onbegonne taak wees om al die interessanthede wat die outeur kwytraak in hierdie rubriek te noem. Hy meld bv: “Unqualified, universal franchise – especially where the electorate includes sizable proportions of uneducated or propertyless persons, or cohesive subgroups – tends to degenerate into semi-anarchy or into forms of despotism (Caesarism, Bonapartism) that manipulate the democratic formula for anti-democratic ends” (2322). Ook: “Whether or not sub-groups of humanity defined by physical or physiological attributes differ congenitally and innately in civilizing potential, they do differ in their actual civilizing ability at the present time and are likely to continue so to differ for as long in the future as is of practical concern” (2347). Verder: “Human beings … are hierarchical and segregating and discriminating animals … There is always apartheid” (2527). “The attempt to get rid of all discriminations, all apartheid, is illusory” (2534). Om (sinvol) te kan lewe, is dit noodsaaklik dat ons ons onderskeidingsvermoëns nie net behou nie maar ook verskerp.

    Ek het onlangs gelees van ‘n skoolkind wat by die skool in groot moeilikheid beland het omdat sy die wens uitgespreek het dat apartheid moet terugkeer. Daar is skynbaar geen begrip meer vir die moontlike voordele van apartheid of die nadele van gedwonge rasse-integrasie nie. Burnham skryf: “This expanded freedom for the Negro is obtained only at the cost of a decreased freedom for white children and their parents” (2953). “In the United States, the spread and stricter enforcement of anti-discrimination laws and regulations, both State and Federal, are progressively limiting my freedom to hire whom I choose, to decide whom to sell to or buy from, to associate with whom I please, to choose my neighbors, and so on, as well as to determine what sort of school I want my children to attend” (2968).

    Liberaliste se “main enemy is to the Right” (3552). Eintlik is daar “no enemy to the Left” (3552). Dit is so omdat liberaliste en kommuniste in groot mate soortgelyke ideale het. Byvoorbeeld, in Suid-Afrika het hulle hulle kragte teen die blanke bewind saamgesnoer. Daar is selektiewe moraliteit. Volgens die liberaliste moes sanksies teen Suid-Afrika ingestel word maar nie teen kommunistiese Kuba nie (3645). “The poor and oppressed … gain an immunity from the moral condemnation that is reserved for the powerful and privileged” (3652). In die praktyk is daar dikwels eerder ‘n graad- as ‘n aardverskil tussen liberalisme en kommunisme. “Liberalism is infected with communism in the quite precise sense that communism and liberalism share most of their basic axioms and principles, and many of their values and sentiments … Liberals and communists are, most of the time, against the same things and persons … What communism does is to carry the liberal principles to their logical and practical extreme” (4881). “Communists seem not much more than liberals with guts” (3743). “The communist and liberal programs agree on most of their negative or destructive proposals. From the communist point of view, the liberal program is the communist program at a preliminary stage in the dialectical unfolding of the revolution” (4762).

    Burnham kom tot die gevolgtrekking dat liberalisme negatief en destruktief is (4700) en beter in opposisie as in regering funksioneer. “Liberalism is not equipped to meet and overcome the actual challenges confronting Western civilization in our time” (4694). “Liberalism is better out of power than in power; better at changing than preserving; better at destroying than building” (4727). “The crucial present challenges are, I believe, three: first, the jungle now spreading within our own society, in particular in our great cities; second, the explosive population growth and political activization within the world’s backward areas, principally the equatorial and sub-equatorial latitudes occupied by non-white masses; third, the drive of the communist enterprise for a monopoly of world power” (4776). Sedert 1964 het die bedreiging van kommunisme internasionaal afgeneem maar in Suid-Afrika is dit nog springlewendig in die ANC.

    Burnham haal ‘n Amerikaner aan wat skryf “we [are] civil righting our civilization to death … [we] are told that as culturally handicapped victims of society the criminals had every justification for committing their crimes … the increasing savagery of the savages among us … We’re in more danger than the pioneers ever were. When night fell, they closed the gates of the stockade. They knew the savages were outside. Nowadays when night falls, we know we’ve got them roaming around inside with us. What’s worse, they’re armed, and we’re not” (4790). Burnham skryf: “In the parks of our great cities, exactly as in all jungles, honest men may no longer move at night; when the sun goes down they must stay near the fires, while the beasts prowl” (4832).

    “The familiar one-man, one-vote principle … implies, by simple arithmetic, the subjugation of the West: the members of Western civilization are a small minority … The economic egalitarianism of the liberal ideology implies … the reduction of Westerners to hunger and poverty *… liberals … dream [that] the one-man, one-vote principle to achieve freedom, peace and justice, and economic egalitarianism means plenty for all. But that is ideological fantasy” (4846). “In the soul of liberalism, and in the Western civilization that liberalism has permeated, this logic works like a spiritual worm, corrupting the will of the West to survive as a distinctive historical entity, easing the dissolution of the West into the distinctionless human mass” (4853).

    [* Burnham redeneer soos volg: “‘Equality’ … becomes a less simple notion when submitted to the gloss of the dialectic. If I have a thousand dollars and you have none, equality means that you gain five hundred dollars and I lose five hundred. If I have ten acres and you are landless, five are taken from me, by the principle of equality, and you get five. But the real relation is still more disturbing. If I have enough to eat and you are starving, equality may mean that we both go hungry” (3995). Die ANC-regering wat aan ons opgedring is, beoog presies dit: die verdeling van plase in die besit van blankes in die helfte, sodat swartes die helfte (gratis) bekom.]

    Watter teenmaatreëls kan getref word? “There would have to be a rejection, in particular, of the quantitative reduction of human beings to Common Man; and the reassertion of qualitative distinctions. Quite specifically, there would have to be reasserted the pre-liberal conviction that Western civilization, thus Western man, is both different from and superior in quality to other civilizations and non-civilizations … And there would have to be a renewed willingness, legitimized by that conviction, to use superior power and the threat of power to defend the West against all challenges and challengers” (4860). “Negroes have incorporated force among their methods,” gevolglik “direct counter-force must be brought into the game” (4949). Byvoorbeeld, teen die huidige plaaslike studente-onrus behoort daar streng opgetree te word.

    “Liberalism is the ideology of Western suicide … all of this book is merely an amplification of this sentence” (5010). In Suid-Afrika het die liberaliste in die Nasionale Party en die kommuniste in die ANC suksesvol saamgespan om die blanke bewind te beëindig. Niemand kan met reg beweer dat beskawing sedert 1994 plaaslik ‘n hupstoot gekry het nie. Vernietiging en verval is aan die orde van die dag.

  • Dan Roodt: Portret van die liberale Afrikaner

    Dan Roodt: Portret van die liberale Afrikaner

    Ek wil vandag iets sê oor die sg. “liberale Afrikaner”. Daar is seker iets te sê vir klassieke liberalisme uit die negentiende eeu, asook die begrip van “verdraagsaamheid” soos mens dit by Voltaire en later John Stuart Mill en die Engelse liberaliste teëkom.

    Die punt oor die “liberale Afrikaner” is egter dat hy geensins verdraagsaam is nie. As jy iemand op Facebook teëkom wat soos ‘n graadtien in ‘n seunskoshuis vloek en almal uitskel, dan weet jy jy het nou met ‘n “liberale Afrikaner” te doen. Hy of sy beheers alle p- en d-woorde. Eintlik beskik hy nie oor ‘n standpunt nie, maar hy voel hy moes twintig of dertig jaar gelede teen die NP gewees het, was dit nie, en nou wil hy die verlore tyd en geleentheid inhaal. Bowenal is hy ‘n konformis en voel hom part en deel van die “wenners”, die regerende ANC en SAKP. Kommunisme verstaan hy nie so mooi nie, want Marx en Engels is so bietjie bokant sy vuurmaakplek, maar hy hou van die idee dat konserwatiewe boere se plase afgevat gaan word en verlekker hom in alle ellende wat hulle en ander Afrikaners mag tref.

    Eintlik moet ‘n mens hom nie as ‘n “liberale Afrikaner” beskryf nie, want hy verwerp die begrip “Afrikaner” en beskou hom as ‘n “Suid-Afrikaner” of wêreldburger. Hy is bevry van alle identiteit behalwe ‘n soort oppervlakkige Amerikaanse verbruikersidentiteit en is, tesame met Mal Max, Piet Kopdoek en ander, ‘n groot voorstander van Engels. Engels, Engels, alles Engels. Hy lees slegs Engels en luister net Engelse liedjies van die tipe wat aanmekaar oor Radio Hoëveld gespeel word. Sy kinders is gewoonlik op ‘n Engelse skool sodat hulle “diversiteit” eerstehands kan ervaar en sommer ook in Boerehaat geïndoktrineer kan word. Alles wat Afrikaners verkleineer, slegsê of verneder, vind hy goed en mooi.

    Hy bewonder politieke geweld; die kragdadige uitsprake en dreigemente van Julius Malema maak hom opgewonde. Die gedagte dat die EFF ‘n paar konserwatiewe of “regse” Afrikaners kan gaan doodmaak, vervul hom met groot blydskap. Terreur is ook aanvaarbaar solank dit teen Afrikaners gepleeg word.

    Die meeste liberale Afrikaners kan nie meer Standaardafrikaans praat nie, maar voel hulle het een of ander “sê” oor wat met die taal behoort te gebeur. Hulle weet niks van die Afrikaanse kultuur of letterkunde nie en eet eerder ‘n McDonalds-roomys as ‘n stuk melktert. “Wow” en “Awesome” is die woorde wat hulle die meeste gebruik, wat spreek van ‘n soort permanente adolessensie en intellektuele agterstand wat dagga nie kan uitwis nie. Ja, baie van hulle rook dagga, ‘n Engelse en swart gewoonte wat hulle as deel van hul “bevryding van Afrikanerskap” sien. Dit dra by tot die benewelde wyse waarop hulle die wêreld sien en ervaar.

    Leedvermaak is die emosie wat die reste van hul Afrikaansheid definieer en hulle ervaar dit veral wanneer hulle hoor dat ons taal verder gemarginaliseer word, dat iemand wat vermoedelik van hul dekadente waardes verskil iets oorgekom het, deur misdadigers aangeval of selfs vermoor is. Al sê hulle dit nie so openlik nie, is hulle eintlik gen gunste van plaasmoorde want mense op die platteland hou van Steve Hofmeyr, woon sy konserte by, en verdien daarom om in revolusionêre massamoorde tereggestel te word. As hulle iets van die Franse revolusie geweet het, sou hulle dalk besef het sulke dinge het al voorheen gebeur, maar hul kennis van die Europese geskiedenis is nog swakker as hul kennis van Afrikanergeskiedenis.

    Sy styl is vulgêr, nodeloos om te sê, of “geen styl”. Terwyl hy fulmineer oor “grys skoene”, ‘n frase uit die sewentigerjare, trek hy besonder swak aan en dra sulke vuil tekkies en swak passende jeans wat Mr. Price nie eens sou verkoop nie. Sommige liberale mans dra ook kopdoeke, omdat hulle heimelik daarna aspireer om gay swart vrouens te word.

    Dít, in ‘n neutedop, is die liberale Afrikaner wat nóg liberaal nóg Afrikaner is, maar op die rand van ons volkslewe ons probeer verpes en beledig, want dit is al waartoe die spesie in staat is.

  • Die sluipmoord op Boris Nemtsof

    Die moordaanslag op die aartshertog van Oostenryk-Hongarye en erfgenaam van die Oostenryk-Hongaarse keiserryk, Franz Ferdinand was in 1914 die druppel wat die emmer laat oorloop het om die moeisame vrede in Europa tot ‘n einde te bring. Die sluipmoord het direk aanleiding tot die Eerste Wêreldoorlog gegee.

    Franz Ferdinand en sy vrou Sophie was in Sarajevo, die hoofstad van die provinsie Bosnië-Herzegovina. Die keiserlike paar het besoek gebring aan die weermag daar, maar sou die stad nie lewendig verlaat nie.

    Bosnië-Herzegovina was in 1914 deel van die keiserryk, maar buurland Serwië is teen die wil van die Serwiërs deur die keiserryk as provinsie in 1908 by Oostenryk-Hongarye ingelyf.

    Die Bosnies-Serwiese nasionaliste, die Swart Hand is opgesteek om die aartshertog uit die weg ruim en drie studente is opgelei om die werk te doen. Hulle het uiteindelik ‘n mislukte bomaanslag op Franz Ferdinand se motor uitgevoer waarin niemand omgekom het nie.

    Toe Franz Ferdinand een van die beseerdes van die bomaanval egter wou gaan opsoek na sy ontmoeting met die troepe, is hy en sy vrou deur Gavrilo Princip doodgeskiet toe hulle in ‘n systraat beland het nadat hul bestuurder glo verdwaal het.

    Daarmee het die Geallieerdes se verdragsverpligtinge oorgeneem en die hele kontinent in ‘n bloedige oorlog gedompel, met Rusland aan die kant van Serwië en Duitsland aan die kant van Oostenryk. Engeland en Frankryk het die kant van die Russe gekies en die Ottomaanse Ryk weer die Duitse kant.

    Die sluipmoord Vrydagaand in Moskou op Boris Nemtsof – ‘n uitgesproke kritikus van Wladimir Poetin – het al die bestandele van die intrige wat in 1914 aanwesig was.

    Die eerste vraag is natuulik cui bono?

    In hierdie geval weet ons dat Rusland, en in die besonder Poetin, geen voordeel kan trek uit die sluipmoord nie.

    Die dood van Nemtsof sou, onder huidige omstandighede, nie sin maak uit die oog van Russiese belange nie.

    Polities het hy nie ‘n werklike bedreiging ingehou vir die Russiese leierskap nie. Met minder as 5% steun, was hy nie eers bestem vir die Duma nie. En Poetin se gewildheid is steeds bo 85%.

    Sluipmoorde deur ‘n regering lyk desperaat, skep ‘n onnodige martelaar uit ‘n marginale karakter en gee brandstof aan die opposisie tuis, en veral in die buiteland.

    Terwyl Nemtsof, ‘n Jood, voorheen ‘n belangrike posisie in 1998 onder Jeltsin as adjunk-premier beklee het, het sy politieke loopbaan sedertdien nie die massas geïnspireer nie.

    Die Westerse pers het hom voorgehou as die waarskynlikste persoon om Poetin te vervang indien ‘n ernstige krisis politieke stabiliteit in Rusland aantas.

    Nemtsof se gewildheid was tasbaar onder diegene wat Westerse liberale waardes as wenslik bo natuurlike en universele waardes regoor die wêreld stel.

    Die enigste party wat egter werklik vir Poetin die stryd kan aansê, is die Kommunistiese Party van Zjoeganof. Maar hierdie feit druis in teen Westerse belange, en is in stryd met die Weste se propaganda wat beweer dat die Weste die Koue Oorlog gewen het.

    Intussen het die owerhede aangedui dat Nemtsof nie ver van die Kremlin geskiet is nie, waarskynlik deur hoogsopgeleide sluipmoordenaars. Verskillende koeëls is in sy torso gekry. Hy is in die hart getref.

    Sy jong Oekraïense vriendin, ‘n model, is ongedeerd. Laasgenoemde feit sal deur talle Russe aangegryp word as die werklike leidraad om op te volg.

    Met die konflik in die Oekraïne wat dreig om NAVO-lande by ‘n volskaalse oorlog teen Rusland te betrek, soos in 1914, glo die meeste dat Nemtsof se moordenaars só ‘n uitkoms sal verwelkom.

  • Liberalisme in sy laaste stuiptrekkings?

    Net gister ontvang ek ‘n vonkpos rakende ‘n artikel wat geskryf is deur Prof. Herman Gillomee gedateer 3 November 2014 waarin hy die Marxistiese ANC regering van “raad” voorsien hoe om die ekonomie weer in die regte rigting te trek.

    Hy bepleit ‘n meer inklusiewe vorm van regering maar maak sekere aannames rakende regimeverandering en die redes daaragter. Volgens Gillomee was die finansiële krisis van die 1980’s in Suid-Afrika uiteindelik verantwoordelik daarvoor dat die ANC sonder veel moeite die nuwe regering geword het.

    Enigiemand met basiese kennis sal weet dat dit ver van die waarheid is. Alhoewel dit dalk ‘n bydraende faktor kon gewees het, was dit nie die primêre beweegrede agter die ANC se klinklare sukses om die NP te ontsetel nie.

    Nou ek verstaan dat Prof Gillomee ‘n geskiedkundige is en nie ‘n ekononoom nie en nog minder ‘n ekonomiese geskiedkundige. Dit is te bespeur in van die wilde aannames wat hy maak.

    Of miskien is dit nie aannames nie maar ‘n verontskuldiging van die wit liberales se rol en verantwoordelikheid in die fiasko wat vandag as Suid-Afrika bekend staan? Prof Gillomee is juis een van die Dakargangers wat willens en wetens met ‘n ongenaakbare marxistiese vyand gaan heul het.

    Hierby bedoel ek nie verraad teenoor die NP regering nie maar verraad teenoor burgers van die land, beide wit en swart. Burgers wat nou uitgelewer is aan patologiese korrupsie, misdaad, die geite van sjampanje sosialiste, populistiese demagoë wat slegs in mag belangstel en onbevoegdheid wat aansienlike afmetings begin aanneem.

    Op hierdie gegewe dag publiseer Volksblad, nog een van Naspers se kreupel dagblaaie wat ‘n stryd teen Afrikaners voer, ‘n artikel wat as (nog) ‘n dwarsklap teen Steve Hofmyer moet dien. Hierin word daar aangevoer dat Afrikaners na “leiers” moet soek en nie “dwase” nie.

    Waar is al die liberale Dakargangers wat hulself al vir meer as 20 jaar onderling op die skouer klop? Hulle wat sommer namens ons lewensbelangrike besluite geneem het en die las van leierskap geannekseer het? Hoekom is hulle nie meer die “leiers” waarna Naspers so naarstiglik soek nie?

    Miskien omdat hulle eenkant in verwarring sit en kyk hoe ‘n eens vooruitstrewende land verander in alles wat Afrika noord van ons grense altyd belowe het dit sal word. Heel moontlik omdat hulle ideologiese turksvye net so onaptytlik is soos dié van die marxisme en hulle dit besef, terwyl die gewone man op straat die een is wat daagliks die spit moet afbyt.

    Heel logies dus, het liberalisme regdeur die wereld sy rakleeftyd oorskry en word nou grootliks oral verwerp.

    Met die onlangse Amerikaanse middeltermynverkiesing het die Republikeine – gelei deur die konserwatiewe Tea Party – nie gewoon net die Demokrate met hulle “progressiewe” liberale agenda verslaan nie, maar heeltemal verpletter.

    In Duitsland het duisende werkersklasmense die strate ingevaar en aangedring daarop dat die liberale multikulti-idee van massa-immigrasie gestaak moet word. Der Spiegel berig dat etniese Duitse kinders begin terugkeer na Nazi-idees in hoe hulle mekaar groet. Moskees word sommer in die proses afgebrand.

    Marie Le Pen se Front Nasionaal het met rasse skrede vooruitbeweeg terwyl die party die Europese Unie se greep op Frankryk en ander lidlande immer harder bevraagteken. Die EU is in wese ‘n Sosialistiese Demokrasie, dus liberaal.

    Dieselfde geld vir UKIP in Brittanje. Oral in die wêreld is die skuif na regs te bespeur en stadig maar seker draai die man op straat se uitkyk terug na die tradisionele, die konserwatiewe en kom kiesers in opstand teen die liberaal se magtigste wapen: Politiese korrektheid.

    Ook in Suid Afrika gebeur dit. Soos Dr. Dan Roodt voorheen genoem het, is die linkses besig om beheer oor Suid-Afrika te verloor. Die skuimbek-walgwors-kaskenades van ‘n Conrad Koch, Johan Pienaar, Rebecca Davis, Daily Maverick, Mail & Guardian en natuurlik Naspers se agterryers getuig hiervan. Dit is soos die laaste stuiptrekkings van ‘n vark by die abattoir: Besonder skril en sonder doel.

    En intussen, terwyl liberale ten alle koste voorgee dat alles nog piekfyn is, behalwe nou vir daardie paar rassistiese wit Afrikaners wat weier om polities korrek te wees, is die land wat voorheen bekend was die Republiek van Suid-Afrika stadig maar seker besig om die abnormale as die normale te omhels.

    Soos Crunchie graag sê: “Alles IS honkiedorie in hierdie sirkus…hoe KA-AKKER hoe BETER. Om te steel is self empowerment, om te moor is culture preservation en onthutsing oor verkragting is ‘n white colonialist thing that has no place in Africa.”

    Götterdämmerung

  • Die slagofferskap van gays, vroue en swartes

    Die slagofferskap van gays, vroue en swartes

    Charles Knipp is 'n vet, gay man van 45 wat 'n swart vrouekarakter genaamd Shirley Q. Liquor speel - gewoonlik voor ander gay mans
    Die Amerikaner Charles Knipp is ‘n vet, gay man van 45 wat ‘n swart vrouekarakter genaamd Shirley Q. Liquor speel – gewoonlik voor ander gay mans. Dit word egter ook as ‘rassisties’ beskou.

    deur Leon Lemmer

    Daar is minstens drie groepe in die samelewing wat deesdae met erg oordrewe simpatie in die Westerse samelewing behandel word: gays, vroue en swartes. Dit word gedoen op grond van beweerde vorige benadeling. Ek gaan nie pleit vir ‘n ongewysigde terugkeer na die verlede nie. Wat nodig is, is dat hierdie soort vrugte van die hedendaagse veramerikaanste liberalisme met ewewigtige konserwatisme benader word.

    Gays het weens misplaaste simpatie ‘n plek in die Westerse samelewing verwerf wat hulle nie naasteby verdien nie. Gaywees is ‘n verskynsel wat teen die grein van die samelewing ingaan, want as dit algemeen inslag vind, sou dit die einde van die mensdom beteken. Daar kan geredeneer word dat die mensdom liewer nie moet bestaan nie; dat alles pragtig “groen” sal word sodra alle mense verdwyn. Pleks van fatalisties sodanige idealistiese droom na te jaag, is dit myns insiens beter om die bestaan van die mensdom te aanvaar en die samelewing te probeer hervorm, hoe moeilik dit ook al is. Gaywees is besig om onrusbarend toe te neem. Selfs beperkte resultate sal ‘n verbetering van die huidige situasie wees.

    Gaywees kan aangebore of aangeleer wees. Dit is die omvang wat die aangeleerde vorm aanneem wat my tot droefheid stem. Sodra iets in die mode is, is daar baie mense wat daardie toestand nastreef. Mense wil nie verstok voorkom nie. Hulle wil eerder op die snypunt van gebeure wees. Hulle soek aanvaarding en erkenning deur saam met die stroom te beweeg. Deur gay te word, of voor te gee om so te wees, dink sulke mense dat hulle hulle beeld verbeter en voordele gaan pluk.

    Die aangebore vorm van gaywees kan op simpatie aanspraak maak, maar dan as ‘n afwyking van die norm, soos in die geval van ‘n kreupele of iemand wat hakkel. Net soos die beweging van die kreupele of die spraak van die hakkelaar nie ‘n nastrewingswaardige voorbeeld daarstel nie, moet die gaymens se seksuele gedrag nie tot normaliteit verhef en sy/haar gedrag nie as navolgenswaardige voorbeeld voorgehou word nie. Simpatie moet nie oordryf word nie, want die gevolg kan wees dat die gestremde nie hard genoeg probeer om deur eie inspanning nader aan (of tot by) die norm te kom nie.

    Gedrag wat goed genoeg vir enkelinge is, is nie noodwendig goed genoeg vir almal nie. Private, diskrete geslagsverkeer tussen gays behoort (soos bordele) as ‘n duldbare euwel beskou te word. Daarmee word geen seën daaroor deur die breër gemeenskap uitgespreek nie. Deur gays toe te laat om formeel of amptelik te trou, is egter om te ver agteroor te leun. Gayhuwelike gee aan sodanige verhouding die skyn dat dit net so normaal soos ‘n heteroseksuele huwelik is, terwyl dit glad nie die potensiaal het om ‘n nageslag te verwek nie. Daar is ‘n fundamentele verskil tussen ‘n boorgat wat water gee en een wat droog is. Die een is ‘n potensiële bate vir die samelewing, terwyl die ander een geen breër bydrae lewer nie.

    Een van die gevolge van die gayverskynsel is dat daar deesdae nie sonder meer aanvaar word dat daar net twee geslagte is nie. Ewewigtige konserwatisme vereis egter bevestiging van die onomstootlike feit dat daar inderdaad net twee redelik maklik identifiseerbare geslagte is. Werklike mengvorme van hierdie twee is so uitsonderlik dat dit nie as ‘n derde geslagsoort erkenning verdien nie. Dit bring my by feminisme.

    Dit is ‘n feit dat vroue eeue lank as die swakkere of minderwaardige geslag beskou is. Maar kom ons dink ‘n oomblik na oor die gewone huislike situasie van ‘n getroude man en vrou. Dit is heeltemal moontlik dat die vrou meer ondernemend, vindingryk, emosioneel gebalanseerd, ens, as die man kan wees. Sy kan die sterkere en meerderwaardige vennoot in die huwelik wees. Dit sou verkeerd wees om haar negatief te etiketteer bloot omdat sy lid van die vroulike geslag is.

    Maar dit sou insgelyks dwaas wees om vroue op grond van beweerde vorige benadeling as deurgaans beter as mans te beskou, soos militante feministe doen. Deesdae word dikwels van die standpunt uitgegaan dat vroue net so begaaf soos mans is, dat hulle die helfte van die mensdom is en dus die helfte van poste moet beset. Dit is ‘n kwantitatiewe benadering wat kenmerkend van bv die ANC is. Dit verduidelik die ousiefisering, oftewel versustering, van die openbare lewe in die nuwe Suid-Afrika. Sodanige “maklike” oplossing gee skynbaar voortreflike erkenning aan menseregte, maar die resultaat is nie noodwendig geregtigheid nie.

    Wat nodig is, is om onderskeide by werk- en taaksoorte te tref. Vir sommige beroepe/take kan mans meer geskik as vroue wees, terwyl dit andersom in ander gevalle kan wees. Mans is dikwels/gewoonlik liggaamlik sterker as vroue; nie omdat mans bevoordeel en vroue benadeel is nie, maar omdat dit van nature of biologies so is. Mans is dus meer geskik as vroue om mynwerkers te wees. Insgelyks word soms beweer dat vroue psigies beter as mans toegerus is om kleuteronderwys te gee of maatskaplike werk te doen.

    Naas die genoemde onderskeide by werk- en taaksoorte is dit nodig om individue se vermoëns of talente te evalueer. Op hierdie manier kan uitsluitsel verkry word oor watter individue vir watter poste die geskikste kandidate is. Dit is iets waaroor nie sonder meer geslagsgewys besluit kan word nie. Die sleutel tot ‘n rasionele uitkoms en geregtigheid is die objektiewe beoordeling van individuele meriete. Daar moet nie vooraf om ideologiese redes arbitrêr en veralgemenend besluit word mans of vroue is beter of albei geslagte is ewe goed nie.

    Daar is ‘n doodgewone natuurlike rede waarom mans tradisioneel meer poste as vroue beset. Dit het niks met die benadeling van vroue deur mans te make nie, maar met Moeder Natuur se besluit dat net vroue geboorte kan skenk. Dit beteken op sy beurt dat baie vroue nie deurgaans in dieselfde mate as mans tyd en aandag aan ‘n beroep kan bestee nie. Beroepsbeoefening is nie noodwendig meerderwaardig in vergelyking met kinders grootmaak en opvoed nie. Aan die einde van hulle lewens besef baie bejaardes dat die aandag wat hulle aan hulle kinders en kleinkinders bestee het baie meer waarde het en groter genoegdoening verskaf as die materiële opbrengs van beroepsbeoefening. In die hedendaagse klimaat waarin baie mense naarstiglik soek na die opsigte waarin hulle benadeel is, kan mans ‘n sterk saak daarvoor uitmaak dat Moeder Natuur hulle benadeel het omdat hulle nie geboorte kan skenk nie.

    Dit bring my by die derde groep wat op slagofferskap aanspraak maak, naamlik veral militante swartes. Hulle wil graag dié benadeeldes en dus ter kompensasie dié bevoordeeldes wees. In die VSA hou die swartes niks daarvan dat regstellende aksie ook bv die Native Americans (Indiane) en die Hispanics bevoordeel nie. In die nuwe Suid-Afrika tref ‘n mens ‘n soortgelyke afwysende houding by die swartes aan betreffende regstellende aksie ter bevoordeling van bruines en Asiate. Niks wat die ander slagoffergroepe deurgemaak het, kan volgens swartes naasteby vergelyk word met die mate waarin hulle weens slawerny, kolonialisme, imperialisme, rasse-segregasie en (die kersie op die koek) apartheid gely het nie. Hulle hoef glo niks meer te bewys nie. Daar word van “die stelsel” verwag dat swartes bevoordeel moet word sonder dat die nodige teenprestasie vereis word. Hulle glo dat al die euwels wat swartes getref het, ‘n enkele groepsoorsprong het, naamlik die bose wittes.

    Die (teoretiese) gelykheid van alle mense word deesdae glad te dikwels as ‘n aksioma aanvaar. As dit in die praktyk lyk asof alle groepe nie ewe voortreflik funksioneer nie, is dit na bewering nie vanweë die ongelyke besit van talente nie. As dit lyk asof die swartes minder suksesvol as bv die wittes is, word dit toegeskryf aan die benadeling van swartes deur wittes. Die swartes beskou hulle dus as geregtig op skadevergoeding. Dit maak nie saak hoe lank gelede beweerde benadelende praktyke soos slawerny, kolonialisme en segregasie afgeskaf is nie. Dit is van geen belang dat dit vorige geslagte is (sommige van baie lank gelede) wat benadeel is nie. Waarop swartes aandring, is dat hulle huidige geslag en toekomstige geslagte swartes (skynbaar) onbepaald tot in die verre toekoms bevoordeel moet word, want dit is glo die nawerking van daardie ongure dade van wittes wat in die stelsel voortduur.

    Dit is waarom bv Jacob Zuma halsstarrig voortgaan om apartheid (dus wittes) die skuld te gee as swartes se funksionering, bv by dienslewering, veel te wense oorlaat. ‘n Onrealistiese sug na geregtigheid veroorsaak dat swartes geregtig voel op behuising met spoeltoilette, water, elektrisiteit, televisie-ontvangs, munisipale dienste, ens, sonder dat volle (dus nie-gesubsidieerde) betaling vir hierdie voordele vereis mag word. Asof dit ‘n mensereg is, word daar verwag dat ander mense (bv wittes) vir die voordele moet betaal wat swartes geniet. Bevoordeling sonder teenprestasie is in werklikheid ‘n onding.

    In Allan Bloom (1930-1992) se veel geprese blitsverkoper, The Closing of the American Mind (London: Penguin, 1988, 392p), word na Friedrich Nietzsche (1844-1900) verwys wat gesê het: “Inequality among men is proved by the fact that there is no common experience accessible in principle to all” (p 201). Bloom voeg by: “Equality … has no place for genius” (p 223-224). “In egalitarian society practically nobody has a really grand opinion of himself” (p 250). “A permanent feature of democracy, always and everywhere, is a tendency to suppress the claims of any kind of superiority” (p 329).

    Met verwysing na swartes aan universiteite lys Bloom kenmerke soos “permanent quotas in admission, preference in financial assistance, racially motivated hiring of faculty, difficulty in giving blacks failing marks, and an organised system of grievance and feeling aggrieved” (p 95). Al hierdie euwels het hulle in oortreffende mate aan Suid-Afrikaanse universiteite ingeburger. “The fact is that the average black student’s achievements do not equal those of the average white student in the good universities, and everybody knows it. It is also a fact that the university degree of a black student is also tainted, and employers look on it with suspicion, or become guilty accomplices in the toleration of incompetence” (p 96).

    Onderliggend aan bostaande is daar verskeie beginsels:

    • Mense dink noodwendig ingevolge veralgemening. Byvoorbeeld, as ‘n bepaalde groep misdaadgeneig blyk te wees, is ‘n mens geneig om liewer ander groepe te vertrou. As ‘n bepaalde groep hom histories as voortreflik bewys het, is daar die neiging om take eerder aan lede van daardie groep toe te vertrou. In die nuwe Suid-Afrika het ons die absurde situasie dat juis diegene met ‘n bewese rekord van voortreflike prestasie, naamlik die blankes en veral die blanke mans, indien enigsins moontlik uit poste gehou word. Geen wonder dienslewering is so pateties nie.
    • Individue binne groepe verskil. Individue moet dus nie uitsluitlik ingevolge hulle groepverwantskap bevoordeel of veroordeel word nie.
    • Bewustheid van wandade behoort met bewustheid van weldade gebalanseer te word. Byvoorbeeld, hoeveel erkenning kry blankes vir al die goeie wat hulle tot stand gebring het in vergelyking met die geweeklaag oor beweerde wandade wat hulle gepleeg het? Dit is gewoon vermetel om van slegs een groep, naamlik die wittes, te verwag om skuldig te pleit en verskoning te vra.
    • Moenie die huidige geslag verantwoordelik hou vir vorige geslagte se wandade nie. Aan wat reeds gebeur het, kan nie verander word nie. Ons kan wel sorg dat die hede beter as die verlede is en moontlik ook dat die toekoms beter sal wees. Een van die beste maniere om dit te doen, is om erkenning te gee aan en die nodige ruimte te skep vir diegene met ‘n bewese prestasierekord.
    • Simpatie is nie suiwer rasioneel gegrondves nie. Dit moet met gesonde oordeel gebalanseer word. As ‘n (wit) onderwyseres dit nodig vind om (swart) kinders te vermaan dat hulle hulle (meer) gereeld moet was, moet dit nie as rassisme veroordeel word nie, maar waardeer word as ‘n professionele en noodsaaklike deel van daardie onderwyseres se opvoedings- en opheffingstaak.
    • Geen groep of individu is volmaak nie. Daar is deesdae egter die neiging om groepe soos gays, vroue en swartes in die geheel en individue in daardie groepe deurgaans goed voor te stel. Wit mans, individueel en groepsgewys, daarenteen, mag nie net heftig gekritiseer word nie, maar ook bespotlik gemaak word. Enige groep of individu wie se gedrag nie op standaard is nie, behoort aan billike kritiek onderhewig te wees. Dit is die sleutel tot groeps- en individuele verbetering.

    Hierdie skrywe handel oor drie groepe wat in Westerse geledere toenemend slagofferstatus verwerf het. Om hulle beweerde benadeling teen te werk, word al hoe meer maatreëls ingestel om van alle indiwidue in hierdie groepe bevoordeeldes te maak. In ewewigtige konserwatiewe geledere word tereg geprotesteer dat individue nie op grond van toevallige groepsverwantskap bevoordeel of benadeel moet word nie. Die status van ‘n individu behoort deur sy gedrag, dus deur sy gehalte as mens, bepaal te word. Op sy beurt bepaal (of beïnvloed) die gedrag van individue die aansien van die groepe waartoe hulle behoort. Naamsverandering van ‘n groep help nie vir lank as die gedrag van individue in daardie groep steeds veel te wense oorlaat nie. Dit is bewese prestasie en nie groepsverwantskap nie wat deurgaans erken behoort te word.

    Die destruktiewe gevolge wat die bogenoemde slagoffergroepe in die samelewing het, word vererger deur die interne dinamika van hierdie verskynsel. Byvoorbeeld, ‘n indiwidu is nie net gay nie, maar ook ‘n vrou en daarby swart. So ‘n individu kan dus drievoudig op slagofferskap aanspraak maak. By implikasie word beweer dat so ‘n mens drievoudig benadeel is en dus drievoudig op bevoordeling aanspraak kan maak. Maar hoekom by drie ophou? Die persoon kan ook fisiekgestremd en vet wees, ensovoorts, en ook op grond daarvan dink dat sy benadeel word. Dit word ‘n multi-slagoffersindroom.

    Wat hier gesê word, is nie vergesog nie. In Amerika is multi-slagofferskap reeds die alledaagse werklikheid waarmee almal teen wil en dank moet saamleef. In hierdie opsig vind wat in Amerika gebeur al hoe meer weerklank in Suid-Afrika. Hierdie onverkwiklike verskynsel kry toenemend momentum deurdat hierdie slagoffergroepe mekaar ondersteun en mekaar tot erger radikaliteit en maatskaplike ontwrigting aanspoor. Die amptelike erkenning wat hulle geniet en die propagandamasjinerie waaroor hulle beskik, blyk uit die feit dat talle Amerikaanse universiteite voor- en nagraadse kursusse in Gay, Women’s, Black, Disability en selfs Fat Studies aanbied. As u my nie wil glo nie, lees gerus Bruce Bawer se boek, The Victims’ Revolution: The rise of identity studies and the closing of the liberal mind (New York: HarperCollins, 2012, 400p; Amazon Kindle $11.99).

  • Wat is die liberalisme? Met ’n kort verwysing na Steve Hofmeyr

    Wat is die liberalisme? Met ’n kort verwysing na Steve Hofmeyr

    danie_goosen

    deur Danie Goosen

    Daar word dikwels gesê dat die liberalisme een van die grootste ideologiese gevare vir Afrikaners inhou. Maar wat word hiermee bedoel?

    Nou, alvorens misverstand alles beduiwel, wil ek dit hier reg aan die begin so duidelik as moontlik stel. Ek stem met hierdie uitspraak saam. Trouens, dit kan nog sterker verwoord word:

    Die liberalisme (en in die besonder sy hedendaagse variant, die neo-liberalisme) is die grootste ideologiese uitdaging waarvoor ons – maar ook talle ander kultuur-gemeenskappe dwarsoor die wêreld – te staan gekom het. Selfs ’n veel groter bedreiging as dinge soos vyandige state; die korporatiewe globalisme met sy dwang tot eenvormigheid; die verkrummeling van gemeenskapstrukture en die gevolglike verlies aan politieke inspraak in eie sake; die tirannie van politieke korrektheid en die selfveragting waaraan die intellektuele elites in die Westerse wêreld (maar ook onder Afrikaners) ly; die onvermoë om ‘nee’ vir vreemdelinge te sê en grense tussen gemeenskappe, kulture en tradisies te respekteer; die druk waaronder die politieke lewe en ’n sin vir die goeie oordeel verkeer (onder meer vanweë die burokratisering van die alledaagse ervaring en die vertroue op die sogenaamde klas van eksperts), ensovoorts.

    Uiteraard beteken dit nie dat die liberalisme van hierdie lys van ‘bedreiginge’ geïsoleer kan word nie. Trouens, hierdie dinge – vyandige state, globalisme, verlies aan politieke deelname, ensovoorts – kan juis as ’n effek van die ideologiese liberalisme beskou word. As ons hulle egter wil begryp, moet die liberalisme ten grondslag daarvan verstaan word. Laasgenoemde verteenwoordig die dikwels onuitgesproke ideële agtergrond wat genoemde dinge aanmoedig en bevorder. Trouens, die liberalisme maak hierdie dinge moontlik.

    Maar, en hieroor gaan die artikel, wat bedoel ons as ons van die liberalisme praat? Gebruik ons dié woord korrek wanneer ons dit dikwels kwistig rondgooi? Nog erger, is ons nie dikwels net so liberaal soos diegene wat ons graag van liberalisme beskuldig nie?

    Wat is die liberalisme? In die gewone omgangstaal word die liberalisme dikwels verbind aan politieke dinge soos ’n konstitusionele regeringsorde en alles wat dit kenmerk: die verdeling van regeringsmagte, die oppergesag van die wet, ’n handves van menseregte, ensovoorts. Die meeste van hierdie dinge was egter reeds kenmerkend van die sogenaamde pre- en dikwels anti-liberale Middeleeue. As sodanig kan dit nie die wese van die liberalisme verteenwoordig nie. Daarvoor sal verder gesoek moet word.

    Ons gaan hieronder uit van die standpunt dat die wese van die liberalisme blyk uit die spesifieke opvatting van die mens wat ten grondslag daarvan lê. Gemeet aan hierdie mensbeeld is die liberalisme ’n moderne verskynsel, want dit is eers in die moderne era dat die liberale opvatting van die mens na vore kon tree. Tydens die Klassieke wêreld van die Grieke en die Romeine, maar ook tydens die Christelike Middeleeue (’n tydperk wat glad nie so donker was as wat die liberale cliché lui nie) was die liberale mensbeeld onbekend. Waarna verwys ons?

    Die wese van die liberale mensbeeld blyk uit twee vooronderstellings wat ten grondslag daarvan lê. Volgens die liberale opvatting is die mens eerstens van nature ’n vryswewende individu en nie ’n gemeenskapswese nie, en tweedens is die mens vry wanneer hy oor die keusevryheid beskik om sy lewe volgens sy eie individualistiese wil in te rig.

    Geleerd geformuleer: die liberalisme word deur sowel ’n atomistiese as ’n voluntatiewe opvatting van die mens gekenmerk. Volgens die liberalisme kan die menslike toestand met ’n alleenstaande eiland vergelyk word waarop die individu (’n soort Robinson Crusoe) kan maak soos wat hy wil, solank hy nie – en dit is die tipiese kwalifikasie van die liberalisme – ‘andere’ benadeel nie (Die feit dat die liberalisme ander mensbeskouinge as die liberale lewenshoudinge minag, word daarmee gerieflikheidshalwe vergeet).

    As ons die liberalisme wil verstaan, moet die implikasies van hierdie mensbeeld – ’n rewolusie in die geskiedenis van mensbeelde – behoorlik onder oë gekry word. Wat presies word daarmee bedoel? Indien ons nie hierdie vraag antwoord nie, loop ons die risiko om onder die slagspreuk dat ons anti-liberaal is dieselfde mensbeeld te handhaaf.

    Laasgenoemde gebeur juis dikwels in sogenaamde anti-liberale kringe. Soos onder neo-konserwatiewe politici en intellektuele in die Verenigde State. Alhoewel neo-konserwatiewes in dié land dikwels ’n stryd teen die liberalisme voer, is ook hulle tot ’n individualistiese opvatting van die mens verbind. Ironies genoeg gee hulle daarmee juis kontinuïteit aan die liberalisme. Geen wonder dat die stryd tussen die twee groot politieke partye in die VS ’n mens dikwels met die gevoel laat dat hulle geen werklike alternatiewe vir mekaar bied nie. Vanweë hulle gedeelde mensbeskouing lyk die Demokratiese Party (die sogenaamde liberale party) en die Republikeinse Party (waar die meeste neo-konserwatiewes hulself bevind) dikwels na spieëlbeelde van mekaar, kante van een en dieselfde dieperliggende ideologiese munt.

    Ten minste die volgende kort opmerkings moet oor die liberale opvatting van die mens gemaak word. Hopelik sal iets van die wese van die liberalisme duideliker daaruit blyk.

    1. Historiese oorspronge van die liberalisme

    Die historiese oorspronge van die moderne individualisme kan na 17de eeue figure soos Thomas Hobbes en John Locke teruggevoer word. Die liberale rewolusie wat Hobbes en Locke ingelei het, rus op die gedagte dat die mens van nature as ’n vryswewende individu verstaan moet word. Alvorens ek as mens dus as ’n lid van enige familie, dorp, stad, etnos of kultuur beskou kan word, is ek ’n individu. Hiervolgens behoort my veelheid van gemeenskapsbinding nie tot die wese van my as mens nie. Inteendeel, hierdie bindinge word deur die liberalisme is sekondêr tot my eie self beskou, ’n soort toevallige addendum tot wie ek eintlik is.

    Kortom, as my verbintenis tot bepaalde gemeenskappe – my familie, my etnos, my kerk, ensovoorts – hoegenaamd iets oor myself as mens te vertel het, is dit dinge wat bloot ekstrinsiek tot my menswees behoort. Hulle is nie intrinsiek deel daarvan nie. Trouens, as ek my menswees wil verstaan, moet ek hierdie dinge van my afgooi.

    As sodanig verskil die liberale mensbeeld van die Klassieke Griekse, Romeine en uiteindelik Christelik-Middeleeuse opvatting van die mens. Volgens laasgenoemde is ons as mense van nature gemeenskapswesens. Vanuit hierdie perspektief beskou is my verskillende gemeenskapsbindinge daarom ook nie ’n toevallige – ekstrinsieke – toevoegsel tot my menswees nie. Inteendeel, hulle behoort intrinsiek tot wie en wat ek is. Die feit dat ek tot hierdie of daardie familie, dorp, stad of etnos behoort, vertel iets wesenlik omtrent myself as mens. My menswees bestaan nie in abstraksie daarvan (en dus in ’n soort gemeenskapsvrye sone) nie. Inteendeel, my menswees bestaan slegs in en deur hierdie gemeenskapsbindinge.

    Indien hierdie bindinge dus misken word, word my menswees as sodanig daardeur misken.

    Daarmee het die outyd natuurlik nie gesê dat ek met slegs een gemeenskapsbinding – soos byvoorbeeld die feit dat ek tot ’n bepaalde etnos of kultuurgemeenskap behoort – saamval nie. As mens word ek altyd weer deur ’n veelheid van sodanige bindinge gekenmerk. Maar hoeveel gemeenskapsbindinge ook al kenmerk, ek is nooit – soos in die liberale mensbeeld – daarsonder voor te stel nie. Ek bestaan in en deur my gemeenskappe.

    2. Die liberale idee van vryheid

    Die liberale mensbeskouing word deur ’n spesifieke opvatting van vryheid gekenmerk. Daarvolgens is ek vry wanneer ek oor die keusevryheid beskik om te handel soos ekself goeddink, en nie soos wat enige gemeenskap, tradisie of kultuur aan my voorskryf nie.

    Laasgenoemde opvatting is vandag die mees gesaghebbende opvatting van vryheid. Nog meer, dié vryheidsopvatting word vandag – by grasie van die verlies aan alternatiewe – dikwels tot die ekstreme toe deurgevoer. Laasgenoemde blyk onder meer uit die feit dat selfs onvolwassenes vandag as vry geag word slegs wanneer hulleself (en nie bowe-individuele kragte soos die ouerlike gesag, die tradisionele skool, universiteit of kultuur nie) besluit hoe hulle opgevoed moet word, watter kurrikulum hulle op skool of universiteit moet volg, of watter dinge as reg/verkeerd, mooi/lelik of waar/vals beskou moet word. Onvolwassenes moet self oor hierdie dinge besluit.

    Ten grondslag van hierdie vryheidsopvatting staan die idee dat die individu outonoom (en dus onafhanklik van enige ander gesag) oor homself kan besluit. In die proses word nagelaat om aan te toon dat die liberale vryheidsopvatting ’n pure fiksie is. Waarom? Omdat die liberale individu, in weerwil van sy pretensie om self te besluit, inderwaarheid deur ’n magdom liberale kragte voorgeskryf word wat om te doen en wat nie: dit is kragte soos die liberale staat, die liberale ekonomie, die liberale regswese, die liberale akademie, die liberale media, ensovoorts.

    Kortom, daar word nagelaat om aan te toon dat die liberale vryheidsidee deur ’n verlammende kontradiksie gekenmerk word. Terwyl die outonome individu dink dat hy oor alles besluit, word hy deur ’n netwerk van liberale kragte – tot in die fynste detail rondom dinge soos lewenstyle, beroepskeuses, etiese voorkeure, hoogste waardes, godsdienstige oortuigings, ensovoorts – ingelig, bestuur, voorgelig, voorgeskryf.

    Teenoor die liberale vryheidsopvatting staan die tradisionele vryheidsopvatting vanuit die ou wêreld. Daarvolgens is ek vry wanneer ek saam met my gemeenskapsgenote deelneem aan die verwesenliking van wat as die gemeenskaplike goed beskou word. Laasgenoemde vryheidsidee vooronderstel nie, soos in die liberalisme, dat daar ’n spanning is tussen my vryheid en wat die tradisie as ‘goed’ aan my as individu voorhou nie. Inteendeel, volgens die tradisionele opvatting is ek as individu eers vry wanneer ek juis in ooreenstemming lewe met wat deur die tradisie (familie, skool, universiteit, kerk, ensovoorts) as goed beskou word.

    ’n Tipiese voorbeeld hiervan kan in die ou republikeinse tradisie (waaronder ook onder Afrikaners in veral die vroeë Boererepublieke) opgespoor word. Republikeine is nie vry omdat hulle in die eerste plek self besluit oor hoe hulle hul lewe as individue wil inrig nie, maar omdat hulle op ’n gesamentlike grondslag (en op die ‘verhoë’ van die eie gemeenskap, soos die eie parlement, die eie gemeenskapsraad, die eie stadsraad, die eie skool en universiteit, ensovoorts) deelneem aan die verwesenliking van wat hulle as die gemeenskaplike goed beskou. Laasgenoemde sluit onder meer dinge in soos ’n eie taal, kultuur en tradisie, asook die ‘waardes’ wat deur laasgenoemde dinge oorgedra word (dit is dinge soos dapperheid, geregtigheid, waarheid en skoonheid).

    Liberale woordvoerders, ook in Suid-Afrika, wat aanvoer dat die beroep op individuele regte ook vir ’n volk soos die Afrikaners voldoende is, verstaan glad nie bogenoemde republikeinse vryheidsidee nie. Trouens, die mensbeeld waarop die republikeinse gedagte rus, naamlik dat ons gemeenskapswesens is wat op ’n gesamentlike grondslag aan die openbare sake deelneem, val volledig buite hulle verwysingsraamwerk. ’n Blote beroep op regte – en die gevolglike juridifisering van die politieke lewe – is vir hulle voldoende.

    Uiteraard beteken dit nie dat die tradisie die belangrikheid van ‘keusevryheid’ ontken het nie. Maar die keusevryheid van die individu is altyd weer ondergeskik geag aan wat deur die tradisie as goed, waar en skoon beskou is. Trouens, ’n mens kan praat van ’n goeie wisselwerking tussen individu en gemeenskap in die outyd: Sonder die gemeenskap was die individu nie moontlik nie, maar die gemeenskap is op sy beurt ook hernieu deur die skeppingskrag en ondernemingsgees van die individu.

    Alhoewel die liberale vryheidsopvatting vandag dominant is, is die tradisionele vryheidsopvatting orals aanwesig waar protes teen die hegemonie van die bestaande orde aangeteken word; waar nuwe vorme van gemeenskaplike deelname, inspraak en saamwees opgesoek word; waar die strewe na die gemeenskaplike goed wakker gehou word. Sowel onder sogenaamde ‘linkse’ as ‘regse’ populistiese groeperinge kan dit raakgesien word.

    3. Liberalisme en die moderne territoriale staat

    Omdat die artikel nou reeds te lank is, sluit ons met ’n laaste eienskap van die liberale mensbeeld. Dit hou met die politieke en ekonomiese orde verband wat deur dié mensbeeld vooronderstel word.

    Geen ander politieke orde pas so by die liberale mensbeeld as die moderne territoriale staat nie. Trouens, die staat wat Hobbes en Locke, grondlêers van die moderne liberalisme, in die vooruitsig gestel het, was juis die moderne territoriale staat. Ons kan sê dat laasgenoemde ‘ontwerp’ is om aan die behoeftes van die moderne individu te voldoen.

    Waarom? Ten diepste is die moderne liberale staat in wese niks anders as ’n kontrak tussen vryswewende individue nie. Laasgenoemde kontrak het ten doel om die ruimte vir die individu te skep waarbinne hy, nou onder die beskerming van die almagtige staat, ‘vrygestel’ word om sy lewe volgens sy eie individualistiese voorkeure in te rig.

    Anders as wat dikwels gedink word, is dit daarom ook nie die individu wat die grootste historiese vyand van die territoriale staat is nie, maar eerder die gemeenskappe. Robert Nisbet het in sy onvergelyklike The Quest for Community die rede daarvoor gegee. Volgens Nisbet het die veelheid van gemeenskappe met hulle tussenliggende instellings (kerke, skole, dorpsrade, gilde, universiteite, ensovoorts) nog altyd in die pad van genoemde kontrak gestaan. Daarom moes hulle ook verwyder word.

    Hoe het die liberale state te werk gegaan? Die antwoord daarop hou verband met die feit dat die state hulle onderskeie grondgebiede aan ’n soort kille en lewelose vorm van standaardisering onderwerp het. Ons kan ook sê dat die moderne state hulle onderskeie grondgebiede geometries ingedeel en so aan ’n abstrakte ruitpatroon onderwerp het. Waarom? Alhoewel dit ’n verwikkelde antwoord verg, hou dit verband met die feit dat die state met behulp van standaardisering daarvoor gesorg het dat die ruimte vir die individu vrygestel word waarbinne hy vrylik kon rondbeweeg. Kortom, in die geskiedenis van die moderne staat het standaardisering en individualisering hand aan hand geloop.

    Alhoewel die proses van standaardisering om vanselfsprekende redes ook groot voordele gebring het, het gemeenskappe met hulle tradisies, tale en instellings in die pad daarvan gestaan. Daarom het die moderne liberale territoriale state ook uit hulle pad gegaan om die plekke en instellings van gemeenskappe te verwyder. Enigeen wat die geskiedenis van die territoriale state ken, sal weet dat dit presies is wat vanaf die 16de en 17de eeue in die moderne Europa gebeur het.

    Kyk in hierdie verband na die wyse waarop die moderne liberale Engeland en Frankryk (vanaf die eerste dekades van die 16de eeu) ter wille van die standaardisering oorlog teen ’n groot hoeveelheid tale, kulture en tradisies binne hulle onderskeie grondgebiede aangeknoop het. In die proses het beide state onder meer van die meerderheidstale, naamlik Engels en Frans, gebruikgemaak om een standaard op alles af te dwing.

    In Suid-Afrika voltrek dieselfde logika homself vandag. (Interessant dat apartheid-Suid-Afrika, anders as die territoriale state, juis die veelheid van tale erken het). In naam van ’n liberale verdraagsaamheid jeens die veelheid van tale (‘elf amptelike tale’) word Engels op ’n bruut onverdraagsame wyse as instrument gebruik om ’n abstrakte eenvormigheid op alles af te dwing. Die staat se teoretiese pretensie om elf amptelike tale te hê, word deur die praktyk van radikale eentaligheid ontbloot vir wat dit is, naamlik ’n liberale pretensie van openheid.

    Gepraat van die kontradiksies van die liberalisme! Terwyl dit voorgee om ruimtes van vryheid te wees, voer dit ’n verstikkende onverdraagsaamheid jeens die gemeenskappe by die agterdeur in. Alhoewel verskeie state intussen aan die hand van federale beginsels inderdaad ruimtes vir ’n veelheid van gemeenskappe geskep het (dink maar aan Switserland, Spanje, België en Kanada), gee die Suid-Afrikaanse staat min blyke daarvan dat hy dit begryp. Inteendeel, die proses van standaardisering (een taal, een ideologie, een gesentraliseerde gesagstruktuur, ensovoorts) gaan onverpoosd voort.

    Geen ander ekonomiese orde pas egter ook so goed by die liberale mensbeeld as die hedendaagse globale ekonomiese orde nie. Soos met die territoriale state poog die globale ekonomiese orde om die geheel – nou die ganse internasionale orde – aan ’n eenvormige standaard te onderwerp. Waarom?

    Net soos met die territoriale staat gaan dit vir die globale ekonomiese orde oor die ambisie om ’n soort abstrakte ruimte te skep waarbinne die individu en hulle goedere vrylik oor die grense van gemeenskappe, kulture en tradisies kan beweeg. Indien hier nog enige vorm van erkenning jeens laasgenoemde kragte opgesluit lê, gaan dit slegs oor die mate waarin dit binne die ekonomiese logika van die orde betrek en daaraan dienstig gestel kan word.

    Anders as wat dikwels gesê word, verteenwoordig die staatlike liberalisme vanuit hierdie perspektief beoordeel nie ’n alternatief op die globale orde nie. As daar van ’n verskil sprake is, is dit slegs kwantitatief van aard: ruimtelik gesproke is dit veel groter as die territoriale state. Ten diepste deel hulle egter dieselfde wil tot standaardisering en vyandskap teen die veelheid van gemeenskappe.

    4. Steve Hofmeyr as kontra-liberale krag

    Bogenoemde opmerkings bring ons by Steve Hofmeyr. Nou, die private persoon is nie hier ter sake nie. In weerwil van die hedendaagse obsessie met die private lewe van sterre is laasgenoemde eintlik die mins interessante aspek van enige mens, Steve ingesluit. Trouens, net ’n wêreld wat deur verveling bedwelmd is, kan die private lewe van sterre boeiend vind.

    Steve Hofmeyr
    Steve Hofmeyr

    Nee, ek wil eerder teen die agtergrond van bogenoemde opmerkings oor die liberalisme na die openbare Steve Hofmeyr verwys. Wat verteenwoordig Steve? My vermoede is dat die openbare aandag op die private die aandag aflei van ’n betekenisvolle openbare feit, naamlik dat Hofmeyr ’n belangrike – miskien selfs die heel belangrikste – kontra-liberale krag onder Afrikaners verteenwoordig. Waarna verwys ek?

    Een van die boeiendste verskynsels in die politieke lewe vandag is die populistiese bewegings vanuit sowel ‘links’ as ‘regs’. In verskeie Wes-Europese lande geniet hulle – tot groot ontsteltenis van die liberale establishement – reeds ’n beduidende deel van die kiesersteun. Gebore uit ’n diepe ontevredenheid met die liberale staat en die globale ekonomiese orde, maak talle populistiese groepe vandag juis vir groter vorme van deelname en inspraak in eie sake voorspraak.

    In aansluiting by die uiteensetting hierbo, die nuwe populisme word gevoed deur anti-liberale oortuigings, en in die besonder deur die idee dat die reduksie van ons as mense tot blote individue nie voldoende is nie. Ons is in die eerste plek gemeenskapswesens wat selfstandig oor ons eie sake wil besluit, lui sy boodskap.

    Geen wonder dat die populisme so negatief deur die liberale establishment (en in die besonder deur liberale intellektuele, die ‘voorhoede’ van die status quo) ontvang word nie. Laasgenoemde weet bykans instinktief (as hulle nog ’n instink het), dat die populisme ’n wesenlike gevaar vir hulle inhou. In die besonder daag die nuwe populisme die antropologiese, politieke en ekonomiese vooronderstellings van die orde uit. Kortom, dit stel ’n era anderkant liberale staat en ekonomie in die vooruitsig, ’n era waarin gemeenskappe tot hulle reg kan kom.

    Steve Hofmeyr moet vanuit hierdie konteks verstaan word. Soos waarskynlik geen ander figuur onder Afrikaners nie versinnebeeld hy die wete dat ons as volk, kultuur-gemeenskap of groep deur die liberale orde met sy dwang tot standaardisering uitgesluit word; dat ons geen sinvolle inspraak in sake het wat vir ons van belang is nie; dat ons deur die bestaande ordes tot ’n posisie van radikale onmag gereduseer word;

    En soos in die nuwe populistiese bewegings wêreldwyd besef Hofmeyr dat indien die eie gemeenskap nie by wyse van protes van homself laat hoor nie, die staatlike orde eenvoudig sy wil tot standaardisering roekeloos sal deurvoer. Teenoor die abstrakte wêreld van staat en ekonomie word daarom ook die partikuliere gemeenskap, die spesifieke plek, die besonder instelling geplaas. Deur hierdie dinge op te eis, kan die tirannieke abstraksie wat die ordes is, weggedruk en weer ruimtes vir kollektiewe vryhede oopgemaak word.

    Kortom, ten grondslag van die populistiese Hofmeyr lê die gedagte dat gemeenskappe ruimtes sal moet oopmaak tussen die staat en die individu waar gemeenskappe ’n gemeenskaplike lewe kan voer; waar hulle selfstandig oor hulself kan besluit, en vanwaar hulle op ’n sinvolle wyse kontinuïteit aan hulself sal kan gee.

    Geen wonder dat Hofmeyr met soveel agterdog deur die media bejeën word (of die aandag dikwels weg van die openbare sake na sy persoonlike lewe verplaas word) nie. In die populistiese kragte wat hy beliggaam, lê ’n enorme uitdaging vir die bestaande kontrak opgesluit.

    In die hart van die argument teen die populisme staan die gedagte dat dit ‘onverdraagsaam’ is (hoor wie praat!). In der waarheid word die populisme gevoed deur die gedagte van ’n plurale demokrasie waarin die veelheid erken en nie aan die verstikkende dwang tot eenvormigheid onderwerp word nie.

    Laasgenoemde is ook van Hofmeyr waar. In weerwil van die dikwels moedswillige indruk wat van hom geskep word asof hy ’n soort onverdraagsame politiek voorstaan, word die ‘Hofmeyr-populisme’ deur radikale demokratiese – of pluraal-demokratiese – impulse gemotiveer. In hierdie sin verteenwoordig hy ’n alternatief op sowel die era van apartheid as die bestaande liberale hegemonie.

    Enigeen wat soek na alternatiewe op die liberale bedeling van vandag, moet in die populisme bemoedigende tekens van ’n alternatief raaksien. Dit is ook waar van Steve Hofmeyr en die populistiese kragte wat hy beliggaam.

    Prof. Danie Goosen is voorsitter van die FAK

  • Flip Buys en Beeld span nou saam om ‘rassis’-teerkwas te swaai

    Flip Buys en Beeld span nou saam om ‘rassis’-teerkwas te swaai

    roodt_dan_wiki

    deur Dan Roodt

    [followbutton username=’danroodt’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

    Hou van Dan Roodt se Facebookblad

    Een van die absurdste ideologiese verskynsels is Afrikanerliberalisme. Terwyl die klassieke liberalisme van die negentiende eeu darem die bestaan van meer as een waarheid, meningsverskil en spraakvryheid erken het, is die Afrikanerliberalis meer soos ‘n fundamentalis. Vir hom is daar maar één waarheid, een dogma en wee diegene wat nie daaraan glo nie!

    Naspers, of Naarpers soos hulle in die volksmond bekendstaan – hoewel sommige mense praat ook van Naspes, daar is dus ‘n keuse – het natuurlik lank reeds die Damaskusbekering tot pseudoliberale fundamentalisme ondergaan. Hulle dink nie, hulle gló.

    Tans lyk dit asof Beeld ‘n hele propagandaveldtog teen my en Steve Hofmeyr voer. Steve ry te vinnig, terwyl ek weer sulke koolkoppe soos Piet Croucamp op hul logiese denkfoute wys. In Suid-Afrika kan jy maar babas verkrag, oumense op plase tot die dood toe martel, en dis alles bykomstighede van “demokrasie” wat ons maar gelate moet aanvaar, te oordeel aan Naarpers se volslae gebrek aan kritiek op dié gruweldade. (Is daar al ooit ‘n hoofartikel in Beeld of Rapport gepubliseer wat spesifiek plaasmoordenaars kritiseer?)

    ‘n Afrikaner wat ‘n mening uitspreek, is vir Naarpers egter soos ‘n rooi vlag voor ‘n bul. Dít kan nie geduld word nie. Dit druis in teen die heersende dogma van “nasiebou” en fundamentalistiese Mandela-aanbidding.

    Verlede week publiseer Beeld uit’t bloute ‘n stokou stuk wat Flip Buys op Maroelamedia geskryf het en waarop enkele skrywers hier op praag reeds kommentaar gelewer het:

    Waarom kyk Flip Buys ware rassisme mis? deur Manfred Delport

    Watter wit saak? deur Leon Lemmer

    Aanvanklik kon ek nie verstaan waaroor dit gaan nie, totdat ek uitgewerk het dat Flip Buys eintlik verwys na my repliek op een van Piet Croucamp se tirades. Flip Buys sou nooit as nagraadse student kon vorder nie, want sy stuk gaan mank aan enige verwysings en daarom laat hy sy lesers heeltemal (dalk doelbewus?) in die duister.

    Terloops, dis nogal interessant wat Buys oor Mandela te sê had:

    Flip Buys, uitvoerende hoof van Solidariteit, het gesê Suid-Afrikaners dink terug aan Mandela se tyd as president wat gekenmerk is deur goeie rassebetrekkinge, optimisme en vertroue in die land se toekoms en goeie landsbestuur. (aangehaal in Beeld op Vrydag 6 Desember 2013)

    Al tegniek wat die spul fundamentaliste by Beeld met hul gebrekkige opvoedings ken, is dié van die tref-en-trap-belastering en etikettering. Almal wat nie voor die verskeidenheid Mandela–standbeelde in die land neerkniel om wierook en kerse aan te steek soos voor ‘n Baäl van ouds nie, is “regs en rassisties”. Ek dink hulle verlang regtig sterk na die ou Oos-Duitsland waar die Stasi almal dopegehou het wat nie goeie kommuniste was nie en dalk oor die Muur na die “fascisme” aan die oorkant wou ontsnap. Dis nog ‘n oeroue linkse belediging wat Naarpers gereeld afstof: “fascis”. As jy op Afrikaanse skole en universiteite aandring, is jy ‘n “fascis”. So iets.

    Ewenwel, ek lees baie min Beeld omdat hulle deesdae verlang dat mens op die internet daarvoor moet registreer, dus reageer ek nie gewoonlik op enige van die stereotipe rubrieke en kommentare wat in dié Naarpers-publikasie verskyn nie. ‘n Mens kan jou in elk geval net aan sóveel “naar” blootstel. Die gedagte om vir Beeld te betaal, is natuurlik so absurd dat jy net sowel ‘n PayPal-subskripsie op die ANC se mediaverklarings kan uitneem, uit dankbaarheid dat iemand in Luthuli-huis nog kán skryf, danksy Bantoe-onderwys! In die geval van Flip Buys se stuk, het ek egter besluit om by wyse van uitsondering wél te reageer en het die volgende brief aan Beeld gerig. Wat toe – is ons enigsins verbaas? – nie geplaas is nie.

    aweregs
    Bestel Dan Roodt se politieke essays

    Voordat ek my brief aan Beeld hier publiseer, laat my toe om eers my lagbui te onderdruk. Ek dink Beeld en Naarpers in die algemeen verkeer onder die indruk dat ons steeds in die tegnologiese donker eeue verkeer waartydens die hoofstroommediagroepe, nes die Oos-Duitse televisie, mense se denke bepaal het. Nóg Naarpers, nóg hul epigoon Flip Buys wat saam op sy knieë in aanbidding voor Mandela val omdat hy Naarpers vir die bemarking van sy sosialistiese vakbond en verwante staatsdiensagtige “groot organisasies” nodig het, verstaan enigiets van hoe die internet die spelreëls verander het.

    Beeld en Buys dink ons is nog iewers in die vroeë tagtigerjare toe dit genoeg was om iemand met drukkersink letterlik en figuurlik “swart te smeer”, en agterna enige reg op repliek te weier. Dis mos “goeie joernalistiek”! Só is enige kritiese denke in Afrikaans onderdruk en die groot verraad voorberei, totdat die Afrikaners soos ‘n klomp lemmings die see ingevaar het, sonder ‘n plan.

    Daardie dae, is ek bevrees, is vir goed verby. Selfs die mees hartstogtelike gebede by Mandela se standbeeld gaan hulle nie terugbring nie. Ons mag ons land kwyt wees, maar ten minste het ons weer ons spraakvryheid en vermoë om helder te dink, teruggekry.

    Flip Buys vrees nie korrupsie, moord, verkragting en die ander plae wat ons land teister nie, maar hy leef in paniese angs vir “rasse-argumente”. Die snode snotkoppe by Beeld se redaksie, daarenteen, se broeke bewe by die gedagte dat daar Afrikaners daarbuite mag wees wat van die Dogma afwyk. Hulle bars in koue sweet uit as hulle bloot vermoed dat ons almal nie opreg in alle vorme van witskuld, Mandelaïsme en klakkelose onderdanigheid aan die huidige, korrupte bestel gló nie.

    Moenie dink nie, gló. Dis die motto van die links-liberale Kruiperkaner wat sy siel vir geld sal verkoop, en sonder te hik of te kik sal toesien hoe sy hele gesin deur ‘n paar “vryheidsvegters” uitgewis word. Daar is mos ‘n Mandela-beeld by die Uniegebou. Wat meer het ‘n mens nodig?

    Hier volg die briefie wat die DrogBeeld te bang was om te plaas, nadat hulle Flip Buys se ongevraagde, ongegronde en onbilike kritiek op my oorspronklike stuk met fanfare aangebied het,  nogal met ‘n amateuragtige illustrasie wat voorgee dat “rassisme” soos ‘n sware vuis op die Afrikaner rus:

    Ek wonder of Flip Buys self verstaan wat hy met ‘n “rasse-argument” bedoel, want my skrywe waarna hy verwys, was juis bedoel om die rasse-argument(e) van dr. Piet Croucamp van die Johannesburgse Universiteit te weerlê.

    Croucamp het naamlik twee dinge beweer: dat Afrikaners, of ten minste diegene wat hulself só beskryf, “dom” is. Verder het hy gesê dat “alle rassiste met lae intelligensie geassosieer word”. Kennelik is mnr. Buys en dr. Croucamp geesgenote, want albei is lede van Mensa, die vereniging vir mense met begaafde IK’s, en sien neer op die gemiddelde Afrikaner wat nie tot verhewe “nie-rassige” denke in staat is nie.

    Daarteenoor het ek aangetoon dat nogal heelwat internasionale figure wat op een of ander stadium deur ander, veral polities korrekte joernaliste, vir “rassiste” uitgekryt is, hul intellektueel onderskei het. Twee voorbeelde van “rassiste” wat Nobelpryse in wetenskaplike dissiplines ontvang het, is die uitvinder van die transistor, William Shockley, en die mede-ontdekker van die DNS-heliks, James D. Watson.

    Reeds in die ou Suid-Afrika is kritiese denke nie gewaardeer nie en daarom het die Nasionale Party tydens sy laaste stuiptrekkinge uit ‘n klompie patetiese jabroers bestaan wat desperaat was om te konformeer. Op die ou end het hulle epigone van Joe Slovo en die SAKP geraak en die denke van hul eertydse vyande klakkeloos hul eie gemaak.

    Flip Buys en FW de Klerk
    Flip Buys en FW de Klerk

    Ek is seker Flip Buys en FW de Klerk is net sulke goeie vriende soos wat hulle op foto’s in die glanstydskrifte lyk. Al hierdie “slim” leiers het ons nou in ‘n situasie laat beland waar Afrikaners ná die korstondige DA-bewind van enkele maande op Potchefstroom nie eens ‘n enkele munisipaliteit waar ook al in die land bestuur nie, wat nog te sê enige inspraak hoegenaamd in die regering het. Dis seker wat Buys eufemisties as die “morele hoëgrond” beskryf. Minder polities korrek noem ‘n mens dit die ashoop.

    Ons toekoms is duister, behalwe dat daar nog baie oor metafisiese “rassisme” gesanik gaan word. Verskoon my as ek, tesame met ‘n toenemende aantal Franse, Amerikaanse en ander denkers, dit taamlik oninteressant vind.

    Terloops, verteenwoordig regstellende aksie, wat op die mite van swart benadeling gegrond is, nie ook ‘n groteske rasse-argument nie? Ras is mos ‘n “sosiale konstruk”, totdat die swartman en die Indiër voorgetrek moet word. Dan onderskei die sisteem met die grootste gemak tussen rasse.

    Net soos Afrikaners nie bestaan nie, totdat hulle die blaam vir die misdadigheid en nie-prestasie van ander groepe moet dra.

  • Konfederasie: die alternatief vir liberalisme en sosialisme

    Konfederasie: die alternatief vir liberalisme en sosialisme

    Dr Christo Landman
    Christo Landman

    deur Christo Landman

    Die Suid-Afrikaanse politiek word tans gekenmerk deur ‘n keuse tussen die sosiaal-demokratiese inmengingstaat en liberaal-demokratiese meerderheidstirannie. ‘n (Kon)federale raamwerk bied vir ons uitkoms.

    ‘n Sosiaal-demokratiese mag/inmengingstaat ken aan die staat soveel oorkoepelende magte toe dat die regering-van-die-dag  op elke terrein, ook op die terrein van burgerlike instellings, inmeng en voorskryf wat mag en wat nie mag nie.

    Die liberaal-demokratiese meerderheidstirannie is die koppetel-benadering waarvolgens individuele regte die bevoegdhede van die staat bepaal, die magte van die staat aan bande lê en burgerlike vryhede tot persoonsvryhede beperk.

    In ‘n diep-plurale samelewing soos die RSA, behoort die demokrasie die volgende verreken:

    • Individuale burgerlike vryhede
    • Die vryheid van burgerlike instellinge (soos kerke, opvoedkundige instellinge, ens.)
    • Die interne vryheid en aspirasies van gemeenskappe volgens ‘n bepaalde lewens- en wêreldbeskouing, kulturele etos en religieuse rigting

    Die oogmerk van hierdie artikel is om so ‘n alternatiewe bedeling binne die konteks van die grondwet en aan die hand van streeksontwikkelinge te beredeneer. Die towerwoord  vir hierdie alternatiewe model is die reg op selfbeskikking.

    Grondwetlike selfbeskikkingsvorme

    Die Grondwet van die RSA maak voorsiening vir die volgende selfbeskikkingsvorme/modelle:

    • Die reg van (nie-regerings-) burgerlike instellinge op interne selfbeskikkingsreg.  Artikel 31(1)(b) van die Handves  bepaal dat persone wat aan ‘n kultuur-, godsdiens- of taalgemeenskap behoort die reg het om saam met ander mense kultuur-, godsdiens- en taalverenigings te vorm, in stand te hou en om daarby te mag aansluit.
    • Die reg van taal-, godsdiens-, kultuur- en ander rade om te funksioneer ter bevordering en beskerming daarvan en ter versterking van die demokrasie (a. 185).
    • Die reg van ‘n raad om deur die Kommissie vir Gemeenskapsregte  as sodanig erken te word (a.185).
    • ‘n Vorm of vorme van territoriale selfbeskikking vir gemeenskapsrade volgens eiesoortige taal-, godsdiens- en kultuur- en ander-eienskappe en -behoeftes (a.185).
    • ‘n Oorhoofse wet op selfbeskikking (a.235) wat bg. vorme/modelle sistematiseer, asook erkenning gee aan die VN se deklarasie van die regte van inheemse groepe (by name die Koi en San) as eerste mense van die subkontinent.

    Kommissie vir Gemeenskapsregte

    Die genoemde selfbeskikkingsvorme kan net effektief funksioneer as die werksaamhede van alle rade behoorlik en effektief deur die Kommissie vir Gemeenskapsregte by die regering bevorder en juridies beskerm word.

    Die onafhanklikheid van die 185-kommissie kan net verseker word as die lede/kommissarisse  daarvan deur ‘n onafhanklike regskommissie benoem en met magte beklee word. Vir die afgelope tien jaar is die Kommissie as nasie-bou-instrument gebruik en die funksie daarvan tot beskerming en bevordering van gemeenskapsregte onderspeel.

    Wat van stamowerhede?

    Stamowerhede staan in die post-1994-bedeling as swart gemeenskapsowerhede bekend. Die regte van stamowerhede is gegrond op die interne gewoontereg van sodanige gemeenskappe. Daar word in artikel 211 en 212 van die Grondwet hiervoor voorsiening gemaak. Die tersaaklike wet wat hier geld is die konsepwet op Tradisionele Leierskap. Ook hierdie vorme van selfbeskikking vra om erkenning.

    Die gelykheidsklousule

    Die gelykheidsklousule van die Grondwet stel die eis aan die organe van die staat en aan die regering en wetgewende, asook regsprekende instellinge dat burgerlike instellinge en rade volgens die Romeins-Hollandse regsposisie nie in ‘n nadelige posisie vis-à-vis die inheemse instellinge geplaas sal word nie.

    Funksies van die plurale staat

    Van die belangrikste funksies van die plurale staat, wat beide individuele en gemeenskapsregte erken, is:

    • Desentralisasie van magte bo/sentraal na onder/regionaal, sodat die gemeenskap se inspraak op die plaaslike owerheidsvlak gemaksimaliseer kan word.
    • Desentralisasie van taal-, godsdiens- en kultuur-gemeenskappe na regio/gebiede/deelstate waar sodanige gemeenskappe se kollektiewe regte ten beste administratief hanteer kan word.
    •  ‘n Handves van Kultuur- en Gemeenskapsregte (a.30)
    • ‘n Handves van Godsdiensregte (a.15)
    • ‘n Handves van Amptelike Taalregte (a.6 en 31).

    Onstuitbare (kon)federale staat in aantog

    Dit staan vas dat die subkontinentale ekonomiese samewerking van en tussen Suider-Afrikaanse state onstuitbaar grondwetlike politieke vorme sal aanneem, en wel binne ‘n stelsel wat as ‘n konfederale gemenebes van state bekend sal staan.

    In hierdie verband kan aanvaar word dat etniese nasiestate soos Swaziland, Botswana en Lesotho net so ‘n konfederasie sal binnegaan  as hulle interne etniese soewereiniteit gewaarborg is en hulle assosiasie ook deur sesessie verbreek kan word.

    Burgerlike reg en politieke alliansievorm as noodsaak

    Daar is tans ‘n uitsigloosheid onder kiesers oor die alternatief vir sosialisme en liberalisme. ‘n Politieke alliansie van gelykdenkendes insake bostaande kan die politieke toneel radikaal wysig.  Met ander woorde: die derde alternatief, wat eintlik die eerste keuse moet en behoort te wees, moet as saak van uiterste belang geskep en gevorm word.

    Daarom dat ‘n politieke leiersberaad van die allergrootste belang vir Suid-Afrika en vir die subkontinent is. Wie gaan dit vir ons doen?

  • Wat bedoel Dan Roodt met sy kritiek op die demokrasie?

    Wat bedoel Dan Roodt met sy kritiek op die demokrasie?

    danie_goosen600

    deur Danie Goosen

    Dan Roodt het onlangs ‘n belangrike artikel oor die gebreke van die ‘demokrasie’ geskryf. Uit die algemene strekking van sy artikel is dit duidelik dat Dan enigsins skepties oor die demokratiese gedagte is. Omdat die tema so belangrik is, kan ten minste die volgende kort opmerkings daaroor gemaak word:

    1. Watter doel het Dan in gedagte met sy kritiese opmerkings oor die demokrasie? Impliseer hy daarmee dat daar – volgens sy ideale beeld op die toekoms – groter vorme van nie-demokratiese gesag in Suid-Afrika moet wees? En as dit inderdaad die geval is, wie moet hierdie groter gesag uitoefen?

    Genoemde vrae kan ook spesifiek met betrekking tot die Afrikaners gevra word. Wat beteken Dan se kritiek vir die Afrikaners? Beteken dit dat laasgenoemde hulleself gereed moet maak om hulself aan selfs nog groter vorme van voorskriftelike gesag moet onderwerp as wat die bestaande orde kenmerk? Uit die artikel is dit nie duidelik watter antwoorde Dan op hierdie vrae gee nie.

    2. Is dit nie vir Afrikaners vandag van die allergrootste belang om juis nou – in hierdie spesifieke historiese konteks – vir die demokratiese gedagte voorspraak te maak nie? Uiteraard draai enige antwoord hierop rondom die vraag wat presies met die “demokrasie” bedoel word.

    Anders as wat Dan impliseer, kan ‘n veelheid van selfs radikaal uiteenlopende betekenisse daaraan geheg word. Indien ‘n mens dit dus sonder meer afwys, word – te midde van ander betekenisse – ook die tipiese Klassieke en in die besonder Aristoteliese opvatting van die demokraties-republikeinse gedagte afgewys. Ingevolge Aristoteles se omskrywing dui laasgenoemde op daardie politieke orde waar die eie gemeenskap aan gemeenskaplike sake deelneem met die oog op die verwesenliking van hulle gemeenskaplike goed (bonum commune). As sodanig verskil die demokrasie op ‘n radikale wyse van die hedendaagse liberale demokrasieë waar die ou demokratiese gedagte van deelname ingekort is tot die trek van ‘n kruisie agter ‘n – meestal vooraf vasgestelde – lys van kandidate.

    Maar is dit nie vir Afrikaners nou van die allergrootste belang om juis hierdie ou opvatting van die demokrasie te herontdek nie? Indien die demokrasie as sodanig afgeskiet word, word hierdie moontlikheid egter by voorbaat van die historiese tafel afgevee.

    3. Nogmaals rondom die betekenis van die begrip ‘demokrasie.’ Dan beroep hom in sy kritiek op die demokrasie onder meer op die denke van die Duitse politieke filosoof, Carl Schmitt (188-1985).

    Nou, oor Schmitt kan ‘n mens uiteraard baie dinge sê, omdat hy ‘n magdom boeiende werke gepubliseer en sekerlik een van die mees toonaangewende politieke denkers van die 20ste eeu was. (Sien die hedendaagse stortvloed van publikasies oor hom). Dan maak egter ‘n fout om Schmitt as bondgenoot teen die demokrasie op te roep. Schmitt het in talle van sy vroeë werke (maar in die besonder in sy werke oor die diktatuur, die politieke teologie en die krisis van die parlementêre demokrasie) ‘n skerp skeiding tussen die “liberale” en die “demokratiese” gehandhaaf. Schmitt neem deurgaans in hierdie werke die demokratiese juis teen die liberale in beskerming. Volgens hom is dit nie die demokrasie wat in ‘n krisis verkeer nie (soos wat Dan impliseer), maar eerder die liberale tradisie met sy klem op die regte van die individu. Eersgenoemde hou nog die moontlikheid in van gemeenskaplike besluitneming. Daarenteen is dit die liberale tradisie wat ons aan die absurditeit van ‘n kruisie elke nou en dan uitgelewer het, terwyl die werklike gesag in die liberale ordes by die burokratiese ordes en tegnokrate lê.

    Nog meer (kan mens byvoeg), dit is die liberale tradisie wat nie die dinamika van gemeenskappe begryp nie, terwyl dit juis die demokratiese gedagte is wat begryp dat die politieke geskiedenis rondom die wel en wee van gemeenskappe draai. Vanuit hierdie gesigspunt beoordeel moet die demokratiese gedagte – veral as dit verwys na die deelname van en inspraak in die gemeenskaplike sake van gemeenskappe – omhels word.

    4. Daarmee gee ek geensins voor dat daar aan die demokratiese gedagte ‘n soort utopiese betekenis geheg moet word nie. Ook die demokratiese is nie sonder sy probleme nie. In hierdie verband kan ‘n mens gerus kennis neem van ‘n ander groot politieke denker van die 20ste eeu, naamlik Leo Strauss.

    Alhoewel die denke van Strauss (net soos Schmitt) nie sonder probleme is nie, het hy tereg aangetoon dat die politieke werklikheid deur die voortdurende spanning tussen die beginsels van “voortreflike gesag” (leierskap) en “instemming” (o.a. demokratiese deelname) gekenmerk word.

    Ingevolge hierdie onderskeid kan ‘n mens aanvoer dat indien daar eensydig klem gelê word op demokratiese deelname (ten koste van die beginsel van voortreflike gesag) dit ook tot die nadeel van die demokrasie self strek. Want dan loop die demokrasie die gevaar om alles tot ‘n laagste gemene deler te reduseer. (In die verlengde hiervan kan ‘n mens ook sê dat die beginsel van voortreflike gesag ook die demokratiese nodig het, want sonder laasgenoemde loop dit die risiko om in die tirannieke te verval).

    Met betrekking tot ons eie mense dink ek behoort ons klem op beide beginsels te lê, sowel die beginsel van voortreflikheid as die beginsel van demokratiese deelname. Afrikaners beskik nie tans oor geloofwaardige leiers en (veral) ‘n voortreflike elite nie. Kortom die beginsel van gesag ontbreek onder Afrikaners, eintlik op ‘n dramatiese wyse. Daarom die voortdurende neiging om die laagste gemene delers op te soek. Maar Afrikaners ly ook aan ‘n gebrek aan demokratiese deelname met die oog op die verwesenliking van die gemeenskaplike goed.

    5. Ten slotte, die swart politiek word tans gekenmerk deur ‘n steeds ernstiger wordende spanning tussen “gesag” en “instemming”. Die swart elites is op elke vlak van regering besig om te verkrummel. Geen wonder dat daar soveel demokraties-populistiese opstande daarteen is nie. Hoe moet Afrikaners hierop antwoord? Moet hulle daarop antwoord deur ‘n pleidooi vir die beginsel van gesag te lewer? Of moet hulle die demokraties-populistiese impulse ondersteun?

    Volgens die Straussiaanse denke moet ons telkens die “goeie oordeel” gebruik om hierop te antwoord. Maar wat beteken dit? M.i. behoort Afrikaners ‘n derde alternatief anderkant sowel die demokraties-populistiese beweginge as die bestaande gesagstrukture in te neem. Eersgenoemde is ideologies bedenklik, terwyl laasgenoemde die afgelope dekades getoon het dat dit weinig begrip het vir ‘n plurale demokratiese orde met sy ingeboude sin vir die erkenning van ‘n veelheid van kultuurgemeenskappe.

    So ‘n derde alternatief is een waarin die demokratiese gemeenskapsgedagte omhels word. Afrikaners is nie vreemd daarmee nie. Inteendeel, hulle eie republikeinse erfenis was in vele opsigte reeds ‘n manifestasie daarvan.

    Prof. Danie Goosen is dosent in Godsdienswetenskap aan UNISA en voorsitter van die FAK. Sy boek, Die nihilisme, is deur PRAAG uitgegee.

  • Die kopdoek as bevrydingsimbool

    Die kopdoek as bevrydingsimbool

    skoppensboerdeur Skoppensboer

    [followbutton username=’skoppensbo3r’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

    Die gemiddelde ousie het een, Winnie Mandela het een, Mamphela Ramphele het een, Piet Croucamp het een en omtrent die hele Naspers-direksie dra hulle ook. Nee, nie ‘n Louis Vuitton-handsak of Chinese namaaksel daarvan nie, maar ‘n kopdoek.

    Winnie Mandela het die standaard gestel wat kopdoeke betref, wat Koos Bekker en Piet Croucamp nou volg
    Winnie Mandela het die standaard gestel wat kopdoeke betref, met Koos Bekker en Piet Croucamp wat haar na-aap

    Boonop staan die nuwe Suid-Afrikaanse vlag in die volksmond bekend as “Winnie Mandela se kopdoek”, wat ‘n verdere seël van goedkeuring op die eens beskeie kopdoek plaas. Iewers vra die Engelse joernalis en skrywer Peter Wilhelm mos sarkasties in een van sy boeke: “Waarom dra Afrikaners hoedens?” Die hoed is egter uit soos die spreekwoordelike boerbeskuit. Terloops, as ‘n mens na die pakkies kyk, dan eet ons almal deesdae Engelse beskuit. G’n wonder dit smaak meesal soos Engelse sout nie. Gelukkig bak Skoppensboer se vlytige gade haar eie beskuit en hoef hy nie van die Engelse tipe te gaan koop nie.

    Koos Bekker, die grootkop van Naspers, met sy kopdoek
    Koos Bekker, die grootkop van Naspers, met sy kopdoek. Dit laat sy kop nog groter lyk as wat dit reeds is.

    Koos Bekker, die grootkop van Naspers, dra self ‘n kopdoek. Of is dit ‘n tulband? Is dit die Raj wat terugkeer of wil hy daarmee net sy lojaliteit aan die moderne Indië betuig? Naspers se lojaliteit aan Brittanje is egter bo verdenking, soos die voorblad van die jongste Huisgenoot getuig. Trouens, Naspers is so gaande oor die geboorte van die jongste Britse prinsie dat die foto skoon die titel van hul tydskrif verberg. Koos Bekker is seker skaam vir die regse term, “Die Huisgenoot”, wat slaan op die tradisionele heteroseksuele huishouding met net een vrou en ‘n paar kinders. Dus geen poligame, poliseksuele, multikul-groepswoeps nie.

    Skoppensboer wonder nou juis of huwelike tussen mense van dieselfde geslag ook poligame huwelike mag insluit? Solank elkeen ‘n kopdoek dra, is enigiets seker toelaatbaar.

    Mamphele Ramphele sou nie sonder 'n kopdoek die rektor van die Kaapstadse Universiteit kon geword het nie
    Mamphele Ramphele sou nie sonder ‘n kopdoek die rektor van die Kaapstadse Universiteit kon geword het nie

    Die invloed van Winnie Mandela op Naspers is egter verreikend en onmiskenbaar. Dit strek vanaf die kopdoek tot haar politieke en geskiedenissienings wat Naspers slaafs na-aap. Naspers se waardering vir Mamphela Ramphele het minder met haar meer “regse” idees oor ekonomie te make – iets wat ‘n neomarxistiese maatskappy soos Naspers teen die bors stuit – as met haar deelname aan die “inklusiewe” kopdoekritueel. Die stylvolle Winnie met haar duur sonbrille word deur Naspers net so hoog geskat soos haar vorige eggenoot, Madiba self, voor wie Naspers gereeld neerkniel en in die rigting van Qunu bid. Die “Winnie-Mandela-bestuurstyl” is deur Naspers tot amptelike maatskappybeleid verhef en alle senior amptenare word verplig om seminare daaroor by te woon.

    Leroux Neethling van Naspers met 'n lid van sy harem
    Leroux Neethling van Naspers met ‘n lid van sy harem

    Een van Koos Bekker se luitenante, met die ietwat boerse naam, Leroux Neethling, is insgelyks met ‘n kopdoek afgeneem, met ‘n lid van sy harem aan sy sy.

    Voorsitter Ton Vosloo van Naspers lees gereeld Voorsitter Mao se Rooi Boekie om die koers van sy maatskappy te bepaal en veral die ideologiese inhoud van Die Burger en Rapport, maar hy is self ‘n kopdoekentoesias van formaat. Sonder die kopdoek kan daar geen sprake van revolusionêre vernuwing en transformasie wees nie.

    Voorsitter Ton verkondig die rooi evangelie van onder sy kopdoek.
    Voorsitter Ton verkondig die rooi evangelie van onder sy kopdoek.

    Maar dis in die departemente van staatsleer aan histories Afrikaanse universiteite waar die kopdoek as bevrydingsimbool werklik ‘n hele nuwe hoofstuk betree het. Vandat Kader Asmal ons universiteite tot hoërskole of selfs laerskole verdom het, kan jy deesdae ‘n senior lektor word as jy net een bladsy uit jou kop kan leer. Memoriseer twee bladsye, en jy is van ‘n professoraat verseker, asook ‘n allamintige navorsingskenking van die Nasionale Kopdoekstigting! Die kopdoek het lankal reeds die soort akademiese hoofbedekkings wat onder apartheid en kolonialisme gegeld het, vervang. As jy vandag graad kry – almal “kry” net graad want solank jy bywoon, kom jy deur – ontvang jy daarmee saam jou kopdoek wat jou posisie in die rangorde aandui. Min of meer soos ‘n leersvoorskoot in die Vrymesselary.

    Piet Croucamp loop te koop met sy "hoë linkse IK"
    Piet Croucamp loop te koop met sy “hoë linkse IK” en groot brein wat onder sy kopdoek nestel

    Gerugte wil hê dat die geniale neomarxistiese intellektueel, Piet Croucamp, ná intense studie daarin geslaag het om die eerste bladsy van Marx en Engels se Kommunistiese manifes te resiteer. Op Ingels, want die oorspronklike Duits het hom te veel hoofbrekens besorg. Daarmee het hy terstond ‘n permanente pos aan Joe-djy en lidmaatskap van die plaaslike motorfietsbende verwerf. By Joe-djy is kaping en gewapende roof van die meer gesogte studierigtings soos daar elders deur praag berig word. Eintlik hoef mens net die “prakties” deur te kom; die teorie is minder belangrik. Maar Piet Croucamp het sy doktorsgraad ge-koem, soos hulle sê, met ‘n kort studie oor “Die kopdoek as mode-item by Suid-Afrikaanse taxipassasiers”. Die hooftema van Croucamp se akademiese navorsing sedertdien is: “Ek is slim en links en julle is dom en regs.”

    Al om die ander week ry hy op sy BMW-motorfiets, darem met ‘n valhelm bo-oor sy kopdoek, rond om weereens sy IK te laat toets. Blykbaar is Croucamp se IK so min of meer op die vlak van die gemiddeld in Ekwatoriaal-Guinee. ‘n Dubbelsyfer-IK is egter iets wat in die Nuwe Suid-Afrika nie te versmaai is nie, dus is Croucamp se aanspraak op genialiteit seker nie so vergesog nie.

    boerkaElke liberale vrou of feminis in Suid-Afrika besit ‘n kopdoek. Dis net Afrikanervroue wat nie kopdoeke dra nie, want hulle bak eerder koek en beskuit of skryf boeke as wat hulle gedurig die vloere skrop. Naspers en ‘n paar van die supermarkkettings het egter saamgespan om alle bestanddele net van Engelse etikette te voorsien sodat Afrikanervroue naderhand niks meer op die rakke sal kan herken nie en dalk ook tot die kopdoekkultus bekeer mag word.

    Die probleem met liberale, feministiese vroue is egter dat hulle so lelik is. Daarom hoop Skoppensboer dat die kopdoekkultus net in sy natuurlike, multikulturele rigting kan ontwikkel en hulle almal binnekort ‘n volle boerka sal begin dra. Die bevryde metroman kan gerus ook sy inhibisies veral links laat lê en self die boerka begin aansit.

    [followbutton username=’skoppensbo3r’ count=’true’ lang=’en’ theme=’light’]

  • Piet Croucamp se algemene probleem met Afrikaners

    Piet Croucamp se algemene probleem met Afrikaners

    Die probleem met blanke Suid-Afrikaners – kode vir Afrikaners – is dat hulle veralgemeen, verduidelik “politieke ontleder” en dosent, dr. Piet Croucamp, en hy sê dit sonder dat die lagwekkende ironie op enige waarneembare manier by hom registreer, en daar het ons dit, die woord, verkry vanuit die hoogte, per bromponie afgelewer, uitgedink onder ‘n kopdoek van die soort wat gewild is onder fiktiewe seerowers en kombuisbediendes.

    Daar is nie ruimte vir ironie in sy uitsprake nie, nie soos hy dit sien nie, want, en hier’s die ding: Piet Croucamp is ‘n liberalis en liberaliste is ernstige mense, deurdronge soos hulle is met verontwaardiging en die vaste sekerheid oor wat ander mense moet doen. ‘n Liberale “politieke ontleder” is te verhewe om self aan politieke prosesse deel te neem – dit is vir die prole. Die goeie doktor is daar om kommentaar te lewer, baie soos ‘n bioloog wat opmerkings maak oor bakterieë wat hy deur ‘n mikroskoop dophou.

    Piet Croucamp het baie raad vir die bakterieë. Hulle moet ‘n afkeer hê van segregasie, byvoorbeeld, maar daar is nie ‘n “ons” in sy “renons” nie, daarom gaan sy seun nie skool in Diepkloof nie, maar by Laerskool Louw Geldenhuys. So, as onse Piet eers begin  veralgemeen oor blankes wat veralgemeen kan hy in die algemeen nie ophou om te veralgemeen nie.

    Die algemene Afrikaner is in die algemeen te bang vir algemene dinge, beduie hy volgens ‘n berig in Beeld, aan ‘n AHI kongres. Self, lei ons af, is die kopdoekridder nie bang vir “Zuma en Malema, wat ná Mandela se dood gaan gebeur, die instroming van onwettige immigrante, nasionalisering en regstellende aksie” nie. Wat is daar nou te vrese aan die finale aftakeling van die ekonomie, swart-teen-swartburgeroorlog, swart-teen-witburgeroorlog, hongersnood en volksmoord? Mense wat teëstribbel om in hulle beddens vermoor te word, is gewoonweg kortsigtig. Hulle sien eenmaal nou maar net nie die “groot prentjie” nie.

    Wat is hierdie “groot prentjie?” vra jy die liberalis. Hy weet nie, maar die groot prentjie is gewis belangrik en liberaliste het besitsreg daaroor. Een ding waarvan hulle ewe seker is, is dat blanke mense verkeerd is. Waaroor? Dit maak nie saak nie. Hulle is net verkeerd. En hoekom is hulle verkeerd? Want hulle is blank. Maklik.

    Swart mense is “in die algemeen gematig en het gewone middelklasbehoeftes. Hulle ontwikkel weerstand teen swak landbestuur. Aktivisme verloor momentum.” Natuurlik, Dok, en dis hoekom tweederdes van hulle volgende jaar weer vir die ANC gaan stem, al daardie goeie gematigde swart middelklasmense.

    “Die regse element onder wittes is waarskynlik groter as die linkse element onder swartes,” postuleer hy sonder om te blik of te bloos. Hy weet dit is só want hy het op sy eie al die blanke regses en al die swart linkses gaan tel en afgetrek en gemaal en gedeel. Of hy sou moes, as hy nie ‘n liberalis was nie, maar nou is hy een so hy mag veralgemeen. Niemand verwag in  elk geval dat die liberalis hom aan waarheid en werklikheid sal steur nie.

    Daar is darem wel uitsprake wat hy op statistiek baseer, soos byvoorbeeld dat ‘n vrou se kans statisties groter is om deur haar man vermoor te word as deur ‘n swart mens. Jip. Dis wat die doktor sê, en as die doktor so sê, hoe kan dit anders wees? So, kou weer aan hierdie brokkie: Meer vroue, blank en swart, word deur hulle blanke mans vermoor as wat in die – errr – algemeen deur swart mense vermoor word. Tyd het net nie toegelaat dat Croucamp vir die gehoor kon wys waar hy dié statistiek raakgeloop het nie. Boonop het ‘n blanke vrou die gerusstelling om te weet wanneer sy wel deur ‘n swart man vermoor word, dat dit darem nie deur haar  man is nie.

    Regstellende aksie, sê hy, en hy kan praat want hy is mos ‘n liberalis wat nie sy pos deur regstellende aksie verloor het nie, “berokken wit mense ook min skade”. Net 5,7% van hulle is werkloos (en dis vir die doeleindes van die gesprek onnodig om te noem dat honderdduisende van dié wat nie werkloos is nie in Australië, Nieu-Seeland, Kanada, die Midde-Ooste en Brittanje werk. Heeltemal onnodig.) Croucamp voel ook nie gelei om te meld dat die werklike roes van regstellende aksie te sien is in slaggate, riool in die strate, grootskaalse vermorsing, ineenstorting van gesondheidsdienste en onderwys en veiligheidsmagte en staatsinstellings en die mynbedryf en landbou en die omgewing en… wel, eintlik alles nie.

    Maar bekommer julle nie, kleingelowiges, is sy oproep. Al wat moet gebeur, is dat “wit grond”, (natuurlik nie syne nie, want hy is ‘n liberalis) oorgedra moet word na swart mense en húlle sal dan in een helder oomblik ontkiem in woekerende, wakker, winsspuwende entrepreneurs en – siemsallabiem! – die ekonomie is gered en daar is oor die algemeen vrede in die algemene Republiek van Paradyszanië.

    “Moenie vir die regering wag om dinge te laat gebeur nie,” sê hy. “Maak byvoorbeeld self voorsiening vir jou kind se onderwys.” Soos vermoedelik om hulle Laerskool Louw Geldenhuys toe te stuur.

    “Tegnologie,” gaan hy voort, “gaan die verskil maak tussen arm en ryk.” En natuurlik, as daar ‘n verskil tussen arm en ryk is, weet ons, moet blankes vir swart mense geld gee.

    Hy reken “ons land het tegniese mense met sakevaardighede nodig”. Dis nou mense heeltemal anders as kopdoekdraende “politieke ontleders”. Nou is dit ook so dat ons sulke “tegniese mense met sakevaardighede” het. Weens regstellende aksie werk hulle in Auckland, Sydney en Londen.

    Volgens Croucamp, berig Beeld, is die “kleinsakesektor die antwoord om werkloosheid te bekamp”. En hiér het hy gerusstellende nuus: “Die staat besef nou dat mense wat die ekonomie kan bevorder, in staat gestel moet word om meer werk te skep.” Ja, wel, nou, kyk, as die ANC so besluit sal dit mos so wees. Waarvoor is die algemene blanke dan so in die algemeen bekommerd?

    Maar miskien is Croucamp tóg reg. Miskien kan daar iets goeds selfs uit regstellende aksie kom. Laat UJ gerus ‘n swarte as “politieke ontleder” en dosent aanstel – met of sonder ‘n jaarlikse kopdoektoelaag. Die vet weet, hy kan nie swakker wees as die huidige aanstelling nie – oor die algemeen.

    [followbutton username=’GustavSVenter’ count=’false’ lang=’en’ theme=’light’]

  • Apartheid – ‘n idee vir die 21ste eeu?

    Die apartheidsteorie voorspel dat mense in ‘n multi-etniese samelewing hulself insgelyks etnies gaan organiseer. In hul eie politieke benadering en veldtogte, verwerp sowel die ANC as die DA, die twee grootste politieke partye in Suid-Afrika, beide die marxisme en die liberalisme – en pas die apartheidsteorie toe!

    Wat ek hier skryf, sal seker deur sommige as skandalig ervaar word, maar as Max du Preez kan beweer dat grondhervorming in Zimbabwe vir ons ‘n voorbeeld is, kan ‘n mens seker enigiets skryf en daarmee wegkom. Maar anders as vir Mad Max, gaan dit nie vir my om polemies te wees nie. Ek loop al lankal met die idee rond dat die Afrikanerfilosofie van die twintigste eeu oor veelvolkige samelewings en die naasbestaan van kultureel verskillende mense eintlik revolusionêr en vooruitstrewend was.

    ‘n Mens sou ‘n hele boek hieroor kon skryf. As beginpunt sou ‘n mens kon vermeld dat die toets vir enige wetenskaplike teorie is of dit “werk”. Met ander woorde, dat die teorie sekere uitkomste voorspel wat wel plaasvind. As ek voorspel dat ‘n mens ‘n bom kan maak deur tandepasta en koeldrank te meng, dan is die toets seker of so ‘n mengsel gaan ontplof of nie. Die eksperiment kan taamlik maklik uitgevoer word en sodoende kan die teorie verkeerd bewys word.

    Maatskaplike stelsels is natuurlik meer ingewikkeld en daarom kan sosio-politieke teorieë nie sonder meer in ‘n laboratorium getoets word nie. Oor tyd en deur die geskiedenis, kan ‘n mens egter sien of hulle aan die eise van wetenskaplike waarheid voldoen, aldan nie.

    Vandag word kommunisme allerweë as ‘n onwetenskaplike ideologie beskou waarvan die toepassing insgelyks misluk het. Nietemin het kommunistiese intellektuele en filosowe jare lank voorgehou dat die marxisme ‘n hoogs wetenskaplike en selfs die enigste wetenskaplike teorie is waarmee samelewings beskryf kon word. In die VSA, Wes-Europa, maar natuurlik veral Oos-Europa, China en Viëtnam, het duisende sosiaalwetenskaplikes die marxisme as ‘n bewese wetenskap voorgehou.

    Die invloed van veral kulturele marxisme aan die universiteite en in die media is nou nog nie uitgewoed nie. Die Amerikaanse universiteite is byna volledig in die greep daarvan. Ná 1994 het selfs die voorheen konserwatiewe Afrikaanse universiteite en die Nasperskoerante ook kulturele marxisme tot hoofideologie verhef. Alle Afrikanerdenke in die sosiologie, politiek, letterkunde en ander geesteswetenskappe – selfs godsdiens en teologie – van voorheen is verwerp en vorme van kulturele marxisme en liberalisme is as enigste waarhede aangeneem.

    Soos ons byna daagliks ervaar, is daar een groot probleem met hierdie twee teorieë van menslike gedrag en maatskaplike ontwikkeling: hulle uitkomste verskil hemelsbreed van wat gewoonlik voorspel word.

    In ons land het ons dus met drie mededingende sosiale teorieë te make: marxisme, liberalisme en apartheid, waarvan twee hoegenaamd nie die toets van wetenskap slaag nie. Laat my kortliks verduidelik.

    Die marxisme, soos dit in die klassieke geskrifte van Karl Marx, Friedrich Engels en Wladimir Lenin verwoord is, voorspel ‘n klasselose maatskappy waarin almal gelyk is, armoede iets van die verlede is en waarin die staat “weggekwyn” het omdat mense in spontane gemeenskapsverband lewe en nie meer die staat nodig het nie. Oral waar kommunisme egter toegepas is, het ongelykheid tussen die regerende elite en die gewone mense ingetree. Die staat het allermins weggekwyn en het inderdaad ‘n oorheersende, totalitêre rol in die lewens van mense gespeel sodat daar van werklike vryheid geen sprake was nie. Selfs intense breinspoeling en beheer oor alle inligting kon nie verhoed dat die Oos-Duitsers in November 1989 die Muur bestorm het en afgebreek het nie. Sodoende het hulle uit die kommunistiese utopie (wat eintlik ‘n distopie was) ontsnap en die betreklike vryheid van liberale demokrasie in Wes-Duitsland betree.

    Marxisme of kommunisme het ook voorspel dat kapitalisme “die kiem van sy eie ondergang in hom omdra” en dus “noodwendig” in duie sou stort. Dit het bekendgestaan as “historiese onafwendbaarheid”. Aan Suid-Afrika se Engelse universiteite is hierdie marxistiese teorie op ons geskiedenis en samelewing van toepassing gemaak en daar is voorspel dat kapitalisme in ons land noodwendig aan sy einde sou kom. Ná 1989 het ‘n klomp van die Engelse marxistiese sosioloë en ander geesteswetenskaplikes egter ‘n merkwaardige bekering tot liberalisme en kulturele marxisme ondergaan en skielik van “historiese onafwendbaarheid” vergeet.

    Een so ‘n marxistiese sosioloog wat ek uit my dae by Wits onthou, Mark Orkin, is aanvanklik by die RGN en daarna as hoof van die Suid-Afrikaanse Statistiekdiens aangestel.

    Miskien sal die taamlik fanatiese Afrikanermarxiste wat ‘n mens deesdae aan die Universiteit van Stellenbosch en in die redaksiekantore van Nasperskoerante aantref met my verskil, maar marxisme het as maatskaplike teorie misluk. Die voorspelde uitkomste soos die klasselose samelewing, verdwyning van die staat, ineenstorting van kapitalisme, e.d.m., is nie in Suid-Afrika verwesenlik nie. Ook nie elders ter wêreld nie.

    Wanneer dit by liberalisme kom, is die mislukking van liberalisme nie so klinkklaar soos kommunisme/marxisme nie, maar ons kan insgelyks waarneem hoe die liberale filosofie heel ander uitkomste voorspel as dit wat ons in die werklikheid met ons eie oë en ore waarneem.

    In Suid-Afrika, veral onder die akademici, is daar ‘n kontinuum waar harde marxisme agtergelaat is maar waar kulturele marxisme, multikulturalisme en liberalisme met mekaar oorvleuel om ‘n amalgaam te vorm.

    Die klassiek liberalisme van die agtiende en die negentiende eeu het eintlik niks te sê gehad oor multikulturele of veelvolkige samelewings nie. Dit is geskryf deur blanke, Europese mans wat ruimte vir verskille in godsdiens, oortuigings en sedelike opvattings binne homogene Europese samelewings wou skep.

    Veral in die VSA het liberalisme egter ‘n gedaanteverwisseling ondergaan en word dit vandag, weereens op ‘n kontinuum, geassosieer met kulturele marxisme, die aandrang op rasseintegrasie, teenkanting teen Christelike of tradisionele waardes, regstellende aksie en selfs anti-Westerse en anti-blanke houdings.

    Omdat Suid-Afrika toenemend ook ‘n Amerikaanse kolonie geraak het, kan ons al hierdie elemente van liberalisme by ons waarneem. Die Suid-Afrikaanse grondwet van 1996 is in ‘n hoë mate die produk van Amerikaanse liberale denke en daarom is regstellende aksie en anti-blanke diskriminasie wesentlik in die grondwet ingeskryf. Verder waarborg die grondwet bepaalde individuele vryhede, soos geloofsvryheid, spraakvryheid en vryheid van assosiasie.

    As sosiaalwetenskaplike teorie het liberalisme egter die volgende uitkomste in Suid-Afrika voorspel: dat alle kiesers as individue volgens bepaalde waardes en oortuigings by die stembus sou gaan stem. Sodra sogenaamde “apartheid” – binne die liberale diskoers is apartheid of etniese differensiasie ‘n skelwoord – afgeskaf is, sou verskillende etniese groepe ook gelyk presteer, of dit nou akademies, ekonomies, sportief of wat ook al is. Enige verskille tussen mense is nie diepliggend nie, maar oppervlakkig en bloot die resultaat van sosialisering, opvoeding en kondisionering.

    Bowenal, binne die liberale “paradigma”, soos dit ook genoem word, sou mense vrylik oor kleur- en taalgrense heen assosieer en slegs in hul individuele belang optree. Sowel die Suid-Afrikaanse marxiste as liberaliste beskou etnisiteit as iets kunsmatigs wat deur die vorige “apartheidstaat” geskep is en daarom sou etniese identiteite met tyd verweer en verdwyn. ‘n Mens sien hier byna ‘n parallel met die “wegkwyning van die staat” soos die marxisme dit voorspel het. Vanuit die liberale oogpunt is etnisiteit besig om “weg te kwyn” en sal op die duur verval of op sy minste nie meer ter sake wees nie.

    Enigeen by sy volle positiewe kan egter waarneem dat Suid-Afrika ná 20 jaar van “liberale” regering kwalik gedeëtnifiseer is. Inteendeel, in vele opsigte het etniese identiteite verhard en sien ons die herlewing van tradisionele Afrika-etnisiteit en stamverbondenheid. Die verskynsel van ‘n dansende Zoeloe-president wat vir hom ‘n soort kraal op Nkandla gebou het, verskyn dikwels in die massamedia maar gaan heeltemal by die liberale denkers (eerder: ideoloë) verby wat verseg om enige betekenis daarin te lees.

    Onderliggend aan die liberale aanname is ook die gedagte dat verwestering, verengelsing, deelname aan die verbruikersmaatskappy en blootstelling aan tegnologie die mense van Afrika noodwendig individualiseer en insgelyks homogeniseer sodat al verskille wat daar oorbly dié van “velkleur” is. Indien die liberalisme enige water gehou het, moes ons nou al lankal die “post-etniese samelewing” betree het.

    Kennelik het dit nie gebeur nie en is Suid-Afrika vandag meer etnies verdeel as ooit. Dit gaan oor ras, taal en selfs godsdiens. Selfs geringe verskille in “belydenis”, soos dié oor Belhar in die Afrikaanse kerke, veroorsaak geweldige spanning, onmin, rusie en boonop skeuring. Dan praat ons nie eens van die groter verskille soos dié van ras, taal, godsdiens en wêreldbeskouing nie. In 1998 is ongeveer 80 vreemde burgers uit die res van Afrika deur plaaslike swartmense vermoor tydens die sogenaamde “xenofobiese aanvalle”. Kan daar ‘n duideliker manifestasie van etnisiteit as dít wees?

    Afgesien van sulke nasionale en stamgevoelens, is etniese verskille in Suid-Afrika van die grootste ter wêreld. Aan die een kant word mense aangetref wat die voorvaders aanbid en gereeld rituele soos offerandes uitvoer en aan die ander kant hoogs gesofistikeerde wetenskaplikes wat die heelal in wiskundige terme ontleed en in internasionale vaktydskrifte publiseer. Dit wissel van diegene wat die eentonige woewoezêla by sokkerwedstryde blaas tot deelnemers aan internasionale klavierkompetisies na die Westerse model soos byvoorbeeld dié wat jaarliks by Unisa plaasvind.

    Die eerlike denker of akademikus – miskien sluit die twee begrippe mekaar inderdaad uit – sal geredelik erken dat die liberalisme as teorie in Suid-Afrika nie die papier werd is waarop dit geskryf is nie. Dit is omtrent so van toepassing op ons as dragvoorskrifte in patrisiese Rome waar almal togas gedra het of die Boesmanteorie oor die maan waarvan ek in Jan van der Post se Afrikaanse jeugromans gelees het. Ek kan nie aan ‘n enkele voorspelling van die liberalisme dink wat oor die afgelope twintig jaar in Suid-Afrika bewaarheid is nie. Nietemin klou die sogenaamde politieke kommentators – hoofsaaklik onder buitelandse en Anglo-Amerikaanse invloed – hardnekkig hieraan vas. “Nog nie nou nie, maar dalk volgende jaar. Ons het nog net ‘n bietjie tyd nodig, dan sal julle sien.”

    Die party wat hom daarop roem dat hy die draer van die liberale gedagte in Suid-Afrika is, die DA, raak al hoe meer belaglik in sy teenstrydige gedrag en uitsprake. Trouens, die DA is waarskynlik die eerste “etniese liberale party” ter wêreld. Nie net het die Kaapse blanke leidster van die party self Xhosa-danse in blou tekkies begin uitvoer nie, maar deur regstellende aksie binne die party word daar tans ‘n sterk appèl op die swart kieser se rassebewussyn geloods. In die aanloop tot aanstaande jaar se verkiesing, het die party selfs in ‘n hoë mate die regerende party se swart-nasionalistiese simbole en geskiedenis toegeëien, tot die konsternasie van die ANC.

    Hiermee erken die DA onomwonde dat liberalisme en ‘n appèl op “waardepolitiek” of “kwessies” soos dienslewering, die bekamping van korrupsie, beter bestuur, ens., byna geen effek op die kiesers met hul sterk etniese en groepsbewussyn het nie. Die DA slag nou liberalisme soos wat ‘n mens ‘n hoender slag om die voorvadergeeste te behaag en neem ten volle deel aan etniese en rassepolitiek.

    As sowel marxisme en liberalisme as wetenskaplike teorieë gefaal het, wat bly daar dan oor? Met watter middele moet ons die samelewing – veral óns samelewing – verstaan?

    Dit bring my by die derde sosiologiese en antropologiese teorie oor die moderne samelewing waaroor ons in Suid-Afrika beskik: daardie stel idees en ontledings wat ons met die veel verguisde, tot misdaad-teen-die-mensdom-verklaarde term, “apartheid”, assosieer.

    Terwyl apartheid of afsonderlike ontwikkeling as ‘n politieke stelsel afgebou is, leef dit egter voort as teorie. As ek dit sê, moet ek terselfdertyd ook erken dat niemand nog, sover ek weet, ‘n soort abstrakte teorie van apartheid geskryf het nie. Dit sou ‘n fassinerende taak wees, want dit betrek eintlik die totaliteit van die Westerse staatsleer sedert die Verligting, veral die polemiek tussen Herder en Kant, maar ook Condillac. Uit die Engelse empirisme van Locke, Berkeley en Hume is die politieke liberalisme gebore, die gedagte dat mense hul waardes, oortuigings en gedrag kan “kies”, amper soos ‘n mens disse op die restaurantspyskaart kan bestel.

    Die meeste Afrikaners loop vandag nog met ‘n intuïtiewe idee van die apartheidsteorie rond, naamlik dat dit ‘n hoë belang aan etnisiteit en stamgebondenheid heg, asook dat daar wesentlike kultuurverskille tussen mense bestaan. Deur verwestering word mense nie van hul voorafgaande identiteit ontneem nie, maar word sodanige identiteit bloot versteur, iets wat sowel positief as negatief kan plaasvind.

    Die apartheidsteoretici soos Geoff Cronjé en J.P. Bruwer het reeds in die 1940s baie akkuraat voorspel dat indien Suid-Afrika tot ‘n kwasi-Westerse eenheidstaat omvorm sou word, sonder inagname van kultuur- en etniese verskille, sou dit op grootskaalse geweld, sosiale anomie, sedelike verval, misdaad en konflik uitloop.

    Die apartheidsteorie voorspel ook dat mense in ‘n multi-etniese samelewing hulself insgelyks etnies gaan organiseer. In hul eie politieke benadering en veldtogte, verwerp sowel die ANC as die DA, die twee grootste politieke partye in Suid-Afrika, beide die marxisme en die liberalisme – en pas die apartheidsteorie toe!

    Hoewel Verwoerd, anders as Karl Marx of Gunnar Myrdal, deur die media en die universiteite verguis word, neem dit nie daarvan weg dat apartheid as ‘n maatskaplike teorie die toets van wetenskaplikheid slaag nie.

    In die tyd van Galileo het die Pous en waarskynlik die hele “beskaafde wêreld” geweier om te aanvaar dat die aarde om die son draai, wat teen die Bybel en die begrip van die Skepping was. Galileo moes sy wetenskaplike teorie afsweer, op die gevaar af dat hy as ketter op die brandstapel sou beland indien hy dit nie doen nie.

    Maar soos Blaise Pascal gesê het: “As die aarde beweeg, gaan ‘n dekreet uit Rome dit nie keer nie.” As apartheid as teorie werk, soos ons reeds kan sien, gaan geen mate van histeriese verwerpings deur die joernaliste en akademici dit verhoed nie.

    Ek het tot hierdie slotsom gekom, nie deur Verwoerd of Geoff Cronjé of J.P. Bruwer te lees nie, maar deur met swart Suid-Afrikaners te gesels en te debatteer. Twee aande gelede was ek saam met die swart nasionalis Andile Mngxitama op MetroFM, die grootste swart radiostasie in die land, en die gevoel wat ek deurentyd gekry het, is dat die meeste swartes nie kan begryp waarom ons nie maar “onsself kan wees” nie. Téén die liberale en kultuur-marxistiese taboes in, vind hulle dit natuurlik om met hul stam- of rasgenote te assosieer. Hulle vind dit ewe vanselfsprekend dat Afrikaners met ander Afrikaners sou wou assosieer.

    Die apartheidsteorie verklaar nie net die gedrag en die politiek van Suid-Afrikaners nie, maar ook die vele etniese konflikte en sosiale patrone elders ter wêreld, hetsy in die VSA en Wes-Europa, hetsy in Afrika of Asië.

    Apartheid is ook gewortel in die idee van nasionale selfbeskikking. Sedert 1989, het ongeveer 50 nuwe state – tuislande! – lede van die Verenigde Nasies geword. In dié sin is apartheid deel van die Universele verklaring van menseregte waarvan artikel 15 bepaal:

    Elkeen het die reg tot burgerskap.

    Niemand se burgerskap sal arbitrêr afgeneem word nie en niemand sal van die reg ontneem word om afstand te doen van burgerskap nie.

    Dieselfde gedagte word selfs meer uitdruklik in die Internasionale konvensie oor burgerlike en politieke regte gestel:

    “Alle volkere beskik oor die reg op selfbeskikking. Kragtens daardie reg bepaal hulle hul politieke status en verwesenlik vrylik hul ekonomiese, sosiale en kulturele ontwikkeling.”

    Dis ‘n dokument van die Verenigde Nasies, maar dit klink asof dit deur Verwoerd self geskryf is!

    In ons tyd sien ons dat die groot ryke slegs deur oorlog en die uiterste geweld, tesame met sosiogeniëring en dwangmaatreëls, in stand gehou kan word. Die kleiner volkere op aarde, waaronder die Afrikaner, smag na selfbeskikking, maar so ook daardie onderdele van groter volkere wat steeds sterk oor hul eie taal, kultuur en identiteit voel.

    Net gister het ‘n briljante Franse skrywer en geskiedkundige, Dominique Venner, homself in die Notre-Dame-katedraal in Parys doodgeskiet, blykbaar uit protes teen die verval van Frankryk en die Franse kultuur weens immigrasie en Amerikanisering.

    Kulturele marxisme en liberalisme is, meer nog as die Katolieke dogma van die Middeleeue, besig om verwoesting in vele lande ter wêreld te saai. Bowenal natuurlik in Suid-Afrika.

    Ons groot skrywer en digter, N.P. van Wyk Louw, was een van die apartheidsteoretici. Niemand behalwe sommige venynige akademici soos prof. Gerrit Olivier van Wits, trek sy digterskap as gevolg daarvan in twyfel nie.

    Ons denkers oor kultuur en etnisiteit in die twintigste eeu was hoogs gekultiveerd, opgevoed en versiende in hul opvattings van selfbeskikking en die behoud en ontwikkeling van nasionale kulture en identiteite. Hulle het dit nie in isolasie gedoen nie, maar as mense wat deurdrenk was van die filosofie van die Verligting en die staatkunde van die twintigste eeu, soos byvoorbeeld Woodrow Wilson se veertien punte wat hy in ‘n toespraak aan die einde van die eerste wêreldoorlog gestel het.

    Vandag word al ons Afrikaner- politieke denkers uit die verlede deur die media en populêre geskiedskrywers verdag gemaak en selfs as “agterlik en dom” verguis. “Verwoerdiaans” het in die mond van propagandistiese politici soos mev. Helen Zille ‘n skelwoord en ‘n belediging geword. Terwyl sy Verwoerd belaster, skroom sy egter nie om sy volkekunde toe te pas as sy wil gaan stemme werf nie. Haar eie ideologie, die liberalisme, is intellektueel en sosiaal bankrot.

    Om Gunnar Myrdal se begrip van die liberale “smeltkroes” wêreldwyd af te dwing, is die VSA besig om meer oorlog en geweld te pleeg as wat die ou Sowjetunie ooit gedoen het om ‘n ander onwerkbare ideologie, marxistiese kommunisme, te vestig.

    Die problematiek van die een-en-twintigste eeu is dié van ras, taal en etnisiteit. Die hele aardbol staan in vlamme weens wydverspreide identiteitskonflikte.

    Het dit nie tyd geword dat dat ons Verwoerd en ander Afrikanerdenkers uit die verlede gaan herlees nie?

    Die stereotipe en die mite van apartheid mag tot die verlede behoort, maar die idee en die wetenskap van apartheid leef voort. Enige wetenskaplike teorie word met tyd en soos wat nuwe inligting beskikbaar raak, aangepas. Soos Karl Popper gemeen het, is die definisie van wetenskap juis dat dit weerlê kan word.

    Daarom sou dit dwaas wees om dít wat ek hier skryf te intepreteer as ‘n terugkeer na segregrasie soos dit in Suid-Afrika en die suidelike VSA bestaan het. Nietemin is die sentrale begrip van apartheid, naamlik dat volkere verkies om apart van ander te woon en te ontwikkel, nie dood nie. Inteendeel, dit is die grondslag vir vreedsame naasbestaan en kan ons van die huidige globalistiese mededinging en oorlog red.

    Is die selfbeskikking van groepe en volkere, as lande maar ook binne lande, nie ‘n idee waarvoor die tyd nou ryp is nie?