‘SA se groeivooruitsigte nie rooskleurig’

Suid-Afrika se medium-termyn vooruitsigte lyk nie rooskleurig nie sê ‘n ekonoom van die Nywerheidsontwikkelingskorporasie.

Groei lyk nie besonder bemoedigend nie en die ekonomie gaan ernstige probleme tegemoet, sê Jorge Maia. Maia sê dit is omdat Suid-Afrika op buitelandse handel in veral mynbou en vervaardiging steun.

Maia het aan sakelui wat die Suid-Afrikaanse Kamer van Koophandel en Nywerheid se jaarkongres in Johannesburg bywoon, gesê wêreldtoestande sal Suid-Afrika se toekomstige ekonomiese groei beïnvloed.

Hy sê staatsinkomste is onder druk weens swakker ekonomiese groei.

Die minister van Finansies, Nhlanhla Nene het pas aangekondig dat belastings verder sal verhoog word om die armes tegemoet te kom.

Volgens Nene, sal amper 10,5% voorts van volgende jaar se belastinginkomste bestee word om skuld te delg.

Die land se begrotingsbeleid beperk veral nie die groei van die Suid-Afrikaanse welsynstaat nie en skuld bly toeneem. Die wit belastingbetaler beur reeds onder die las weens wanbetaling.

In KwaZulu-Natal alleen skuld staatsdepartemente en belastingbetalers munisipaliteite meer as 10 miljard rand.

Die LUR vir finansies in die provinsie, Belinda Scott wat die munisipale finansies-verslag vir 2013/2014 ter tafel gelê het, sê huishoudings skuld sowat helfte van dié bedrag.

Sy sê staatsinstellings se skuld het meer meer as 30 persent tot 697 miljoen rand toegeneem.

Die Internasionale Monetêre Fonds voorspel dat die groei van Suid-Afrika se Bruto Binnelandse Produk volgende jaar die derde stadigste in Suider-Afrika sal wees.

Die voorspelling is ten spyte van die verwagting dat dit van 1,4% vanjaar na 2,3% sal styg.

Die IMF sê onvoldoende kragvoorsiening, swak arbeidsverhoudinge asook ‘n gebrek aan sakevertroue kortwiek die land.

Die gemiddelde groeikoers vir lande in Suider-Afrika in 2015 sal volgens die IMF sowat vyf persent wees.

Minister waarsku dat belastinglas gaan verhoog

Die ANC het die minister van Finansies, Nhlanhla Nene se eerste begrotingsrede vir die mediumtermyn verwelkom en gesê die regte balans is getref tussen die behoeftes van die armes en die noodsaaklikheid om staatsbesteding in te perk.

Nene het sy toespraak afgeskop met ‘n waarskuwing dat beleidsveranderinge ‘n nog swaarder las op belastingbetalers kan plaas.

Nene het die land se groeivooruitsigte beduidend afgeskaal met ‘n voorspelling van slegs 1,4%.

Volgens Nene is dit te wyte aan faktore soos stakings, hoë elektrisiteitskostes en ‘n afname in privaatbeleggings.

Hy het voorts die regering aangeraai om groeiende skuld te verminder en sy fiskale sake reg te ruk.

Die minister het ook beleërde staatsbeheerde instellings soos die Suid-Afrikaanse Lugdiens en die Poskantoor gewaarsku dat hulle geen regeringshulp moet verwag nie.

Nene het gesê hulle sal nie verdere reddingspakette ontvang nie, maar sal herstruktueer word om hulle finansieel volhoubaar te maak.

Hy sê enige kapitalisasie sal deur middel van die verkoop van oortollige bates geskied.

Daar sal na verwagting sowat R1,1 miljard rand oor die volgende drie jaar aan nuwe grondeise bestee sal word, het Nene aangekondig.

Kenners meen dié bedrag is nie voldoende nie.

Die departement van landelike ontwikkeling en grondhervorming sal die fondse daarvoor in sy bestaande begroting moet vind.

Die nuwe vyfjaar termyn vir eise sal teen 31 Junie 2019 ten einde loop.