Dit is hoogs onwaarskynlik dat die Israeliese regering formeel aangebied het om kernwapens aan Suid-Afrika te verkoop in die apartheidsjare, het voormalige Suid-Afrikaanse minister van buitelandse sake Pik Botha Maandag gesê.
“Ek betwyfel dit sterk,” het hy gesê. “Ek twyfel of so ‘n aanbod ooit gemaak is. Ek dink ek sou geweet het.”
Hy het op ‘n verslag gereageer deur die Britse Guardian-koerant Maandag.
Botha het gesê hy was destyds ambassadeur in die Verenigde State en die Verenigde Nasies, sodat hy nie betrokke kon gewees het by so ‘n vergadering nie.
Maar as minister van buitelandse sake vanaf April 1977, en aan die einde van sy termyn, as onderhandelaar met die Verenigde State oor die ondertekening van die kernsperverdrag, was hy bekend “met wat aan die gang was.”
“Ek was baie nou bande met ons Raad op Atoomkrag en latere Korporasie gehad. Ek sou geweet het,” het hy gesê.
Hy het Peres en ander senior Israeliese leiers ook geken.
Dit is natuurlik moontlik dat ‘n aanbod gemaak is op’ n lae vlak, tussen amptenare.
Maar vir dit om enige betekenis te hê, moes dit gerig gewees het aan die Suid-Afrikaanse ministers wat die land se eie wapenproduksie hanteer het.
“As ‘n ernstige aanbod van’ n regering na ‘n ander, my antwoord is nee. Beslis nie,” het Botha gesê.
Agence France Presse het vroeër berig dat die bewering in Die Guardian ‘n sterk bewoorde gevra reaksie van Peres se kantoor ontlok het.
“Daar bestaan geen basis in die werklikheid vir die beweringe deur The Guardian dat Israel in 1975 onderhandel het met Suid-Afrika oor die uitruil van kernwapens nie,” het hy gesê
“The Guardian het die stuk geskryf op grond van ‘n “selektiewe interpretasie van die Suid-Afrikaanse dokumente en nie met harde feite nie,” het hy bygevoeg.
Daar word wyd gespekuleer dat Israel die enigste kernmoondheid in die Midde-Ooste is, met sowat 200 koppe, maar het tot dusver ‘n beleid van doelbewuste dubbelsinnigheid gehandhaaf.
In September 1979, het Israel en Suid-Afrika na bewering ‘n geheime kerntoets in die suidelike Indiese Oseaan uitgevoer.
Dit het aan die lig gekom in ‘n ander dokument wat vrygestel is in Washington in 2006 op versoek van die sentrum by die Universiteit van Georgetown.
Die dokument, wat vir die Wit Huis voorberei is, het gesê Israel en Suid-Afrika het saamgewerk op militêre aangeleenthede, insluitende kernnavorsing.
Suid-Afrika het later sy kernwapenprogram onder VN-toesig afgebou.
‘n Bejaarde egpaar wat by hul huis wou inry, is onlangs deur drie gewapende swartes in ‘n wit Audi met vuurwapens gekonfronteer.
Geheime Suid-Afrikaanse dokumente toon dat Israel aangebied het om atoomkoppe te verkoop aan die regering van PW Botha. Dit is die eerste amptelike dokumentêre bewys van die Joodse staat se besit van kernwapens.