Swartvlek onder beheer terwyl markte in Ooste groei

Sitrusboere in Suid-Afrika is nie verleë oor die EU se besware teen ‘n sogenaamde swam op hul produkte nie.

Sitrusinvoere na Europa is voorheen gestaak weens vrese oor swartvlek. Dié stap is deur talle ontleders gesien as ‘n manier om Suid-Afrikaanse produkte uit die mark te hou tot voordeel van ander produsente.

Die EU koop sowat 43 persent van Suid-Afrika se sitrus-uitvoere.

Maatreëls om swartvlek te bestuur, voldoen tans aan die Europese Unie (EU) se vereistes. Dit is glo tot so ‘n mate onder beheer gebring dat invoere hervat kan word.

Dit is luidens die jongste verslag van die EU se voedsel- en veeartsenykantoor.

Alhoewel Europa die grootste mark verteenwoordig, het plaaslike sitrusboere nuwe markte in Asië ontgin.

Klein vragte word reeds na China en Indonesië sowel as Suid-Korea verskeep, waar die aanvraag groei.

Die uitvoerende hoof van die Sitrusgroeiers-vereniging, Justin Chadwick sê daar is steeds ‘n risiko dat die EU in die toekoms strenger maatreëls kan instel.

Die plaaslike sitrusbedryf verskaf werk aan sowat 100 000 mense en uitvoere verteenwoordig 80% van ‘n jaarlikse omset van R9,4 miljard.

Intussen het die minister van water en sanitasie, Nomvula Mokonyane verklaar dat droogtetoestande in Suid-Afrika na verwagting vir die volgende drie jaar kan voortduur.

Sy het aan afgevaardigdes by die Wêreldwaterweek in Swede gesê volgens navorsing sal die ongunstige weerstoestande tot minstens 2018 voortduur, wat tot ondergemiddelde reënval sal bydra.

Die departement het reeds noodtoestande weens watertekorte in dele van die land verklaar, veral in KwaZulu-Natal.

Mokonyane sê die regering sal voortaan op waterbesparing fokus.

Swartvlek-kwessie oor SA sitrus na WHO

Die krisis wat die EU oor swartvlek by SA se sitrus veroorsaak het, is op hoë vlak met die WHO opgeneem.

Sitrusboere het die stap van die Departement van Handel en Nywerheid verwelkom om die swartvlekkwessie na die Wêreldhandelsorganisasie (WHO) te neem, maar gesê ander EU-kanale moet ook oop bly.

Mnr. Rob Davies, Minister van Handel en Nywerheid, het die kwessie met die sanitêre en fitosanitêre komitee van die WHO opgeneem omdat die Europese Unie dreig om te weier dat sitrusvrugte uit Suid-Afrika die gebied binnekom omdat hulle glo bang is dat die siekte na boorde in die gebied oorgedra kan word.

Davies meen dat die EU se standpunt daarop gemik is om sy lidlande te beskerm deur hoogs mededingende sitrus uit Suid-Afrika te beperk, eerder as wat die unie oor plantgesondheid besorg is.

Hy sê wetenskaplike kennis ondersteun nie die EU se aantyging dat swartvleksiekte Europese boorde kan besmet nie. Volgens hom het die EU ‘n voorstel van Suid-Afrika om die EU in verskillende sones te verdeel en strenger regulasies in te stel vir sitrus wat na sitrusproduserende gebiede in die suide van Europa uitgevoer word, geïgnoreer.

Mnr. Pieter Nortjé, voorsitter van die sitrusprodusentevereniging (CGA), sê hulle verwelkom die stap, maar meen dat die aangeleentheid dalk uitgeklaar kan word vóórdat dit na die WHO gaan. “Daar is reeds gunstige verwikkelinge deurdat Europa ‘n onafhanklike paneel van kundiges saamgeroep het om die feite oor swartvlek om ‘n tafel te bespreek. Indien dit in ons guns afloop, sal die saak nié voor ‘n paneel van die WHO hoef te dien nie.”

Hy glo dat die deurlopende inligting wat hulle aan die Departement van Handel en Nywerheid deurgegee het, verseker het dat die minister baie goed ingelig is oor die aangeleentheid.

Nortjé sê gevestigde en nuwe sitrusprodusente is onder geweldige finansiële, operasionele en administratiewe druk om simptoomvrye vrugte te lewer. “Die sitrusbedryf se koste uit eie sak was vanjaar byna R1 miljard. Die Departement van Landbou, Bosbou en Visserye is onder net soveel druk om die proses te administreer.”

Tog is dit nie net slegte nuus nie. “Die goeie wat hieruit ontstaan het, is dat die sitrusbedryf en Departement van Landbou mekaar gevind en bygestaan het sodat ons nou net ‘n sterker uitvoerder gaan word.”

Bron: landbou.com