Skrywer: Dan Roodt
VSA wil Libiese rebelle bewapen
Moeammar Gaddafi is in gesprekke met Westerse “vriende” om ‘n “waardige oplossing” vir die konflik wat in Libië aangaan te vind, het die koerant Asharq Al-Awsat Saterdag berig.
Die koerant het verskeie bronne aangehaal wat beweer dat die Libiese leier op hierdie “vriende”, wie se name nie genoem word nie, staatmaak om die internasionale gemeenskap te oortuig om die lugaanvalle te staak en ‘n oplossing te onderhandel.
Volgens die koerant het Gaddafi se seun, Saif Al-Islam, die land verlaat om ‘n “dringende plan” uit te werk om verdere agteruitgang van die politieke en militêre situasie te stuit.
‘n Hoë-vlak Libiese afvaardiging, gelei deur die parlement-speaker Moehamad Abul-Qasim Al-Zawi, het in Tunisië aangekom en is nou op pad na ‘n geheime bestemming vir voortgesette gesprekke, het die koerant berig.
Intussen het die Washington Post berig dat die VSA en ander Westerse lande dit oorweeg om die Libiese rebelle met wapens te voorsien.
ANC gaan grootste koerant gratis versprei
Vanaf April vanjaar sal die ANC se tweemaandelikse tydskrif Vuk’uzenzele as ‘n maandelikse koerant uitgegee word.
Jimmy Manyi, regeringswoordvoerder, het aan Die Burger gesê die regering moet sy eie koerant die lig laat sien, aangesien hulle Suid-Afrikaners op hoogte moet hou van dienslewering. Hy het gesê dis die regering se plig om mense ingelig te hou.
Die koerant sal uit die begroting van die GCIS, die staat se kommunikasie-en-inligtingstelsel, gefinansier word. Tyrone Seale, ‘n voormalige joernalis van Die Burger se susterskoerant Beeld, sal die redakteur wees. Seale is tans hoofdirekteur van inhoud by GCIS.
Die koerant sal net soveel kos as die huidige tydskrif, sowat R1 miljoen per uitgawe.
Helen Zille, DA-leier, het aan Media24 gesê dis nie die regering se werk om koerante uit te gee nie en dit sal in elk geval pure propaganda wees. Eerw. Kenneth Meshoe, ACDP-leier, meen dié koerant is ‘n “oorwinning vir die SA media” omdat die regering sien “hy kan nie die media manipuleer of beheer nie”.
Manyi het egter volgehou dat die media die ANC dwing om hulle eie publikasie uit te gee, want daar is net te veel inligting waaroor die media nooit berig nie. Hy het ook gesê selektiewe dekking van die regering se werk, gee ‘n skewe beeld van wat die ANC vermag het.
Hy het gesê die media dek “net twee uit elke tien kwessies” en “sensor” dan die inligting wat die regering deurgee. Volgens Manyi word “nie eens die helfte” van kwessies wat hy ná kabinetsvergaderings aan die media deurgee, gedek nie.
Daar sal van die maandelikse koerant twee miljoen afskrifte gedruk word. Vuk’uzenzele sal dus sodoende die publikasie met die grootste sirkulasie in die land word.
Die koerant sal in al 11 amptelike tale beskikbaar wees en gratis versprei word.
Mea culpa, blommetjies
Corrie van Zyl, die verwelkte blommetjies se afrigter, is glo kwaad omdat die publiek sy span verstikkers noem. Volgens Van Zyl lei die publiek se negatiwiteit tot die bykans twee dekade-lange wanprestasie van die blommetjies by ‘n iedere en ‘n elke Krieketwêreldbeker.
‘n Verstikker, of “choker” is ‘n atleet of span wat as gunstelinge opgehemel word, maar nie na wense presteer as die groot oomblik aanbreek nie. Die teenoorgestelde van ‘n verstikker word in Engels ‘n “clutch” genoem.
Kom ons ignoreer, vir die doeleindes hiervan, die feit dat dit eintlik die Australiër Steve Waugh was wat eerste die term “chokers” begin gebruik het tydens die 1999-KWB, en dat die skandelike misverstand tussen menere Klusener en Donald daardie swart dag in Birmingham (ek was toevallig in die vlees daar, en onthou nog hoe die Aussies se gespottery ons ore gebrand het daar in die strate van Edgbaston) dié etiket beaam het. Vóór 1999 het die publiek nie daardie term gebruik nie, maar o, weë, met 2003 se onvermoë om ‘n sakrekenaar in Durban te gebruik, en 2007 se breinfloute in die Karibbiese See, was daardie etiket hier om te bly. Na aanleiding van Vrydag se fiasko is dit nie net hier om te bly nie, dit is onuitwisbaar op elke blommetjie se voorkop gegriffel.
Maar hoe dit ook al sy, ek aanvaar blaam, menere Van Zyl en Majola. Dis mý skuld as jarelange krieket-ondersteuner.
Dis my skuld dat ons nasionale span na blommetjies herdoop is, omdat die arme Springbok kwansuis aan apartheid herinner het.
Dis my skuld dat kwota-passasiers teen wil en dank by die span ingesluit moet word. Waarom is JP Duminy nou weer daar?
Dis ons, die ondersteuners, se skuld dat, soos Clive Rice dit gestel het ná die verstikkery in 2003, ander spanne speel om te wen, teenoor die verstikkende blommetjies wat speel om politieke punte aan te teken.
Dis ek, die swaap wat oor die jare al derduisende rande verkwis het aan kaartjies en selfs ‘n tog Europa toe in 1999, wat veroorsaak dat die getransformeerde topbestuur van die blommetjies geld kon steel nav die onlangse IPL-toernooi. Hulle het dit kennelik bonusse genoem. Toe die getransformeerde (lees: skelm) topbestuur uitgevang is, het hulle die boodskapper geskiet, en die fluitjie-blasers ontslaan. So tipies van getransformeerde kaders. Was dit nie vir ek, die geklike toeskouer nie, sou daar geen geld wees om te plunder nie, dus is dit volledig my skuld.
Daarom het ek dus ‘n positiewe voorstel. Siende dat dit my skuld as toeskouer is, is die oplossing voor-die-hand-liggend. Verban alle klaende toeskouers by wedstryde; ons wat so onredelik is om te verwag dat die blommetjies darem één half- of kwarteindwedstryd in twintig jaar moet kan wen. Verban ook enige beriggewing oor dié wedstryde, en veral enige openbare kommentaar op sulke beriggewing. Sodoende is daar niemand om julle verwelkte blommetjies van ‘n verstikkery te beskuldig nie.
Ek sal byvoorbeeld my swaarverdiende geldjies in September vanjaar eerder aan iets anders spandeer as om kaartjies na die reeks wedstryde teen Australië te koop. Te oordeel aan die eweneens powere vertonings van die Australiërs, gaan die blommetjies dié reeks met gemak wen, veral om dat dit van geen belang is nie, en dus geen geleenthede vir ‘n verstikkery bied nie.
Miskien sal ek eendag weer met entoesiasme krieket kyk, as daar eendag ‘n Afrikanerspan deelneem. Met spelers soos AB de Villiers en die Morkel-broers , lyk dit vir my toenemend of die groot kriekettalent onder Afrikaners gesestel is, en of ‘n Afrikanerspan nou al reeds met een wat uit soutsakke en getransformeerdes bestaan, sal mors. Dis nou as opkomende Afrikanerspelers nie almal maak soos wat Strauss en Pietersen gemaak het, en die hasepad Engeland toe kies nie.
Kommer heers oor bek-en-klouseer
TLU SA is baie bekommerd oor die Bek- en Klouseer wat in KwaZulu-Natal uitgebreek het. “Tydens TLU SA se laaste Algemene Raadsvergadering het die Adjunk-Minister van Landbou, dr. Pieter Mulder, reeds sy kommer uitgespreek oor die oënskynlike tekort aan kundigheid om die verspreiding te beheer. Dit blyk dat sy kommer nie ongegrond was nie, en ons is tans juis soveel te meer bekommerd,” sê TLU SA se President, mnr. Ben Marais.
Uit inligting wat TLU SA betroubaar bekom het, wil dit voorkom asof die R25 miljoen wat bewillig is om Bek- en Klouseer te beperk, nog nie beskikbaar is nie, of nie aangewend word nie. Die handeldryf in diere gaan voort, en geen effektiewe padblokkades is al in werking gestel om die verbod op die vervoer van diere af te dwing nie. Sover bekend is slegs ‘n enkele plaas deur die Staatsveearts onder kwarantyn geplaas. Die Bek- en Klouseer beheerlyn word nie in stand gehou nie. Besmette vee is reeds vanaf Vryheid na Gauteng vervoer en die gevaar bestaan dat baie groter dele binnekort aangetas kan wees.
Voorts het TLU SA inligting dat toetse wat in Engeland gedoen is, bevind het dat hier van ‘n variant van Bek- en Klouseer ter sprake is waarvan nog geen kliniese simptome beskikbaar is nie.
“Ons wil dit baie duidelik stel dat enige verliese deur boere weens die trae en onbeholpe hantering van die situasie, vir die rekening van die Staat sal wees. Ons eis dat inentings vandag nog begin, en nie eers volgende week nie. Ons eis dat behoorlike wetstoepassing sal geskied om die verbod op vervoer van vee af te dwing. Ons eis dat hierdie siekte met alle erns en spoedeisend beveg sal word sodat boere kan voortgaan om aan markte te lewer en dat hulle die minste finansiële verliese sal lei. Daar behoort onmiddellik aandag gegee te word aan die veiligheidsnetwerke vir veediefstal, sodat besmette vee nie dalk gesteel word en langs ander roetes as paaie versprei word en die siekt so versprei nie. Die tyd vir vergaderings oor die situasie het nou ten einde gekom. Die tyd vir dringende optrede het nou aangebreek,” sê mnr. Marais.
Madonna se skool na die maan
Die bestuurders van Madonna se liefdadigheidsorganisasie in Malawi is afgedank nadat hulle byna R30 miljoen op ‘n skool wat nooit sal gebou word nie, geblaas het.
Die verdoemende oudit van Raising Malawi het bevestig dat die geld vir die elite akademie vir meisies nooit vir bouwerk gebruik is nie, en dat die planne van die baan is.
Die uitvoerende direkteur, Philippe van den Bossche, die vennoot van Madonna se voormalige persoonlike afrigter, is in Oktober weg ná kritiek op sy bestuurstyl en uitgawes by die skool, volgens die New York Times.
“Dit het ingesluit wat ouditeure beskryf het as buitensporige uitgawes aan salarisse, motors, kantoorruimte en gholfbaanlidmaatskap, gratis behuising en ‘n motor en bestuurder vir die skool se direkteur,” het die koerant gesê.
Die skrapping van die Raising Malawi Academy for Girls – gerugsteun deur prominente Hollywood-figure en Madonna se medewerkers in Kabbalah – is in Januarie aangekondig. Dit het die Malawiese regering onkant gevang en woede onder inwoners wat hul huise afgestaan om plek te maak vir ‘n 117-akker konstruksieterrein naby die hoofstad, Lilongwe, veroorsaak.
Die manier waarop Bossche toesig oor beide die bouplanne en die kurrikulum gehou het, was blykbaar die rede waarom die projek misluk het, volgens die ouditverslag.
“Philippe se vlak van wanbestuur en die gebrek aan toesig was totaal en dit het veroorsaak dat die projek en die gebrek aan sukses van die spelers op die grond in ‘n groot mate ‘n gevolg van sy onvermoë om die projek, mense en finansies doeltreffend te bestuur, was.”
Die oudit het ook ‘n vernietigende oordeel oor Anjimile Oponyo uitgespreek, wat veronderstel was om die skoolhoof te wees. “Haar charisma oorskadu ‘n gebrek aan substantiewe kennis van die praktiese toepassing van opvoedkundige ontwikkeling, en haar swak bestuursvaardighede is ‘n groot bydraer tot die huidige finansiële en programmatiese chaos.”
Trevor Neilson, ‘n stigter van die groep, het gesê al die geld is bestee op die ongeboude skool, die meeste daarvan op argitekte, salarisse en twee motors vir werknemers wat nog nie aangestel is nie.
“Ten spyte van [hierdie uitleg], het die projek nie grond gebreek nie, geen titelakte vir die grond bestaan nie en ‘n verrassende gebrek aan verantwoordelikheid aan die kant van die bestuurspan in Malawi en die bestuurspan in die Verenigde State heers.”
Konstruksie van die gebou was vir voltooiing in Desember vanjaar beplan.
Maar Madonna, wat het ‘n seun en ‘n meisie van Malawi aangeneem het, het daarop aangedring die werk sal voortgaan in die land. “Daar is ‘n ware opvoedingskrisis in Malawi,” het sy gesê. “Sewe-en-sestig persent van meisies gaan nie na ‘n sekondêre skool nie, en dit is eenvoudig onaanvaarbaar. Ons span gaan hard werk om dit in elke manier wat ons kan om te keer.”
Optrede teen die Matabele
Intussen het ‘n nuwe trek die Oranje oorgetrek, dié van Gerrit Maritz uit Graaff-Reinet. Hy was ‘n wamaker en een van die rykste manne daar. Maritz het grond besit en as regsagent opgetree. Met sewe spoggerige waens, blou geverf en met ‘n mooier fatsoen as die gewone, het hy op trek gegaan. Hy het heelwat boeke by hom gehad: teologiese en regsboeke, onder meer van Hugo de Groot, Frans-Nederlandse en Nederlands-Engelse woordeboeke. Saam met Maritz se trek was drie van sy broers, sy suster Susanna en haar man Erasmus Smit, en ander verlangse familie, almal redelik welgesteld en mense van aansien.
Die trek het Thaba Nchu op 19 November 1836 bereik, kort nadat Potgieter van Vegkop aangekom het. Maritz was net so ‘n indrukwekkende man, ongeveer ewe lank ook, as Potgieter. Dié twee en Sarel Cilliers was al drie sterk persoonlikhede en ware volksleiers.
Hulle het op 2 Desember 1836 ‘n volksvergadering belê, en daar het die “algemene volkstem” ‘n “burgerraad” van sewe “regters” gekies wat wette moes maak en besluite van die vergadering uitvoer. Maritz is tot “president-regter” gekies en Potgieter tot laerkommandant. Hy het dadelik begin klaarmaak vir ‘n stryd teen die Matebele, wat hulle vee weggevoer en die gebied onveilig gemaak het.
Op 2 Januarie 1837 is Potgieter met ‘n kommando weg, en die volgende dag Maritz — saam was hulle maar 107 burgers, 60 Barolongs en 40 Griekwas en Koranas onder Pieter Dawids. Vroeg die oggend van 17 Januarie is die Matebele in Mosega verras. Gou het hulle hul ou taktiek toegepas om twee vleuels uit te stoot wat die vyand moes omsingel. Maar hierop was die twee trekkerleiers bedag en het die twee vleuels telkens met swaar verliese teruggedryf. Die mislukking van hul taktiek het die Matebele gedemoraliseer en op die vlug laat slaan. Meer as 500 het gesneuwel.
Maritz en Potgieter het meer as 7 000 beeste gebuit. Maar hulle was onversoenbare persoonlikhede, en wrywing het ontstaan tussen die selfversekerde dorpenaar en sakeman Maritz en die ervare veldkenner en militêre leier Potgieter. Die gevaar was kleiner en omdat daar soveel vee was, het die trekkers versprei, die Potgieter-mense in die Vetrivier-omgewing. Hulle het ‘n paar huisies op Potgieter se plaas Waaifontein gebou en dié eerste Boeredorp Winburg genoem.
Hoewel Mzilikazi verslaan is, was hy nog ‘n bedreiging en het die trekkers voorlopig gebly waar hulle was. Hulle het wel bietjie meer uitgesprei. Die toekoms was nog maar duister. Om te slaag, moes die getalle van die trekkers toeneem, en moes daar ‘n Afrikaner opstaan met die nodige leiersgawes om hulle te verenig en na ‘n bepaalde bestemming te lei.
Die man wat dit sou doen, was reeds op pad. Op 28 Maart 1837 het die trekkers die nuus ontvang dat Piet Retief “de grote Oranjerivier is doorgetrokken”. Piet Retief, op 12 November 1780 in die Wamakersvallei (Wellington), gebore, het in die Boland grootgeword en die skryfkuns goed bemeester. Hy het verskeie geldelike terugslae beleef deur swak oordeel en ongunstige omstandighede. In Maart 1834 moes hy boedel oorgee, maar het die respek van sy medeburgers behou.
Julias kan sorg vir Naspers se Marthinus-oomblik
Tim du Plessis keer terug van sy sabbatsverlof en met die intrapslag in Beeld beweer hy dat daar “wedergebore rassiste… (bestaan) wat deesdae danksy die internet ’n stem en ’n kanaal het”. Dit het my terstond baie nuuskierig gemaak oor wie hierdie internetrassiste kan wees?
So pas het ek vanmôre in die oggendverkeer ‘n pap band moes omruil omdat ek ‘n slaggat in die reën getref het wat sowel band as velling verwoes het en ek dit eers halfpad in William Nicolrylaan af agtergekom het toe die stuurwiel begin vibreer. Slaggate, moord en doodslag, besoedeling, korrupsie, staatlike verval… daar is so ‘n lang lys probleme in die Nuwe Suid-Afrika dat ‘n mens kwalik kan dink dat “rassisme”, slegte maniere, swak smaak as dit by kleredrag of musiek kom en dergelike subjektiewe kwessies prioriteit in die pers behoort te geniet. Desondanks voer Beeld, asook Leopold Scholtz van Die Burger, deesdae ‘n veldtog teen “rassisme” en die spreekwoordelike “rassis onder elke bed”. As ‘n mens agter die deur staan…
Aan die ander kant kan ‘n mens nie ontken dat ras ‘n baie sterk deel van vele mense se identiteit in byvoorbeeld Suid-Afrika, die VSA en sommige ander lande is nie. Die huidige president van Amerika, Barack Obama, het gedurende sy presidensiële veldtog ‘n beroemde toespraak op 18 Maart 2008 gelewer waarin hy verseg het om die omstrede anti-blanke prediker Jeremia Wright te verwerp. In Obama se woorde:
I can no more disown him than I can disown the black community. I can no more disown him than I can my white grandmother – a woman who helped raise me, a woman who sacrificed again and again for me, a woman who loves me as much as she loves anything in this world, but a woman who once confessed her fear of black men who passed by her on the street, and who on more than one occasion has uttered racial or ethnic stereotypes that made me cringe.
Volgens Tim du Plessis “mag velkleur mag nooit ’n argument wees nie, want dis ’n onveranderlike”. Ras gaan egter oor veel meer as velkleur. Uiteindelik is dit ‘n biologiese werklikheid dat daar genetiese verskille tussen mense bestaan, maar ook tussen bevolkingsgroepe of rasse. Die wetenskap erken dit en daar is niks snaaks daaromtrent nie. Maar, soos duidelik uit Obama se beroemde “Toespraak oor ras” geblyk het, verteenwoordig ras ook ‘n identiteit vir die Amerikaanse president en miljoene ander.
Wat vir my onthullend oor Tim du Plessis se stuk is, is sy negatiewe selfdefinisie. Anders as Obama (of Jimmy Manyi) wat homself onbeskaamd as “swart” beskou, kan Du Plessis bloot sê “wat hy nie is nie”:
“Een: Ek is geen ‘Afrikaner-verraaier’ wat my ‘volk’ se geboortereg uitverkoop nie.
Twee: Ek is nie ‘’n rassis wat terughunker na wit oorheersing en wat glo swartes kan nie regeer nie’.”
Daar is ‘n klomp internasionale akademiese navorsers, joernaliste en skrywers wat by liberale of selfs linkse instellings werk soos Stephen Smith (Negrologie) of Stephen Ellis (The mask of anarchy) wat al onomwonde verklaar het dat die swartmense van Afrika nie hulself kan regeer nie. Hierdie kommentators sou egter geskok wees om te hoor dat hulle gevolglik as “rassiste” getipeer moet word.
Suid-Afrika verkeer midde-in wat die Verenigde Nasies se deskundiges deesdae ‘n “identiteitskonflik” noem en dis geen wonder dat Tim du Plessis die drie maande van sy sabbatsverlof moes deurbring om te wonder oor die vraag: “Wie is ek?” nie. Want afhangend van hoe ‘n mens daardie vraag beantwoord, bevind jy jouself in ‘n bepaalde kamp in die identiteitskonflik.
Ek is bevrees dat Tim du Plessis en die hele Naspers kwalik deur bontpratery en slim voetwerk aan hul aandeel aan die mislukking van Suid-Afrika as land gaan ontkom. Soos ‘n leser van Du Plessis se rubriek, Hannes Perth, ook dan op die kommentaarafdeling reageer:
“Die faling van Tim en Nasionale Pers was dat hulle alternatiewe modelle tot ‘n gesentraliseerde meerderheidsregering in die pers gediskrediteer en afgelag het en hul lesers sodoende van die reg ontneem om hierdie modelle op meriete te kon debatteer en oorweeg. In ‘n land met soveel diversiteit is ‘n sentralistiese sosialistiese bestel onvanpas, maar dit was wat die NP, Tim en Nasionale Pers hulself voor beywer het.”
Wat hierdie leser sê, is baie waar, naamlik dat sowel die destydse Nasionale Party as Nasionale Pers alle federale of konfederale modelle vir Suid-Afrika per definisie belaglik gemaak of as “regs” en “hunkeringe na wit oorheersing” getipeer het. Asof lande met federale stelsels soos Amerika of Duitsland nie behoort te bestaan nie! Die NP is intussen geheel en al tot niet, maar Naspers is nog met ons, om een mislukking ná die ander te regverdig en goed te praat. Trouens, ‘n mens sou kon sê dat daar net twee kampe in die Afrikanerpolitiek oorgebly het: Naspers, wat namens ‘n bepaalde dekadente en Machiavelliaanse elitegroep praat en die lydende volk of gewone mense daarbuite wat al die negatiewe gevolge van die kwasi-Stalinistiese sentralisme in Suid-Afrika moet verduur.
Met taamlik domastrante brawade spreek Du Plessis sy trots uit dat hy die ou stelsel tot ‘n val gebring het. Maar is hy ewe trots op die nuwe stelsel waar veel meer mense jaarliks in polisie-aanhouding sterf as ooit onder apartheid, waar die kindersterftesyfer gestyg, die lewensverwagting na benede getuimel, gesondheidsorg ineengetort en waar verkragting en moord astronomiese afmetings aangeneem het? Dan praat ons nie eens van al die basiese menseregte en taalregte wat ons in die naam van “transformasie” ontsê word nie.
Van Wyk Louw se “voortbestaan in geregtigheid” word selektief deur Du Plessis aangehaal, want het Louw nie ook destyds profeties opgemerk dat “die Afrikaner sonder politieke mag in Suid-Afrika so weerloos soos die Jood in Nazi-Duitsland sou wees” nie?
Wat vir my deesdae nogal op al die Naspers-webwerwe opval, of dit nou Beeld, Burger, Volksblad of Rapport is, is dat die kommentare onderaan meningsartikels reëlreg van sodanige artikels verskil, wat my punt staaf dat die eintlike politieke geveg in Afrikaans tussen Naspers, die apologeet vir die status quo, en die volk is.
Kan die magtige Naspers met sy monopolie op Afrikaanse media, met uitsondering van die internet, staande bly teen ‘n verswakte, moedelose Afrikanervolk? Dis waarskynlik die kernvraag wat ons toekoms gaan bepaal. Want sonder dat Naspers sy toenemend wêreldvreemde menings verander en gewone mense in hul oorlewingstryd begin ondersteun, gaan ons nooit genoeg momentum opbou om politieke verandering in dié land te bewerkstellig nie.
Tim du Plessis mag dink dat lande in Afrika suid van die Sahara voortreflik regeer word, maar die getuienis wat die teendeel bewys, is daar vir almal om te sien. Suid-Afrika is vinnig besig om net nog ‘n korrupte, gewelddadige Afrika-piesangrepubliek te word waar niks werk nie en ‘n sibaritiese elite die land se hulpbronne na hartelus plunder.
Die vraag wie Tim du Plessis is, is van mindere belang, want of die redakteur van Beeld hom as ‘n stoere Afrikaner sien of een of ander verloopte, Sapperige “Afrikaanse”, om nou die Naspers-bargoens te gebruik, gaan geen verskil aan ons toekoms maak nie.
Waar Naspers self staan, maak veel meer saak. Ek het al dikwels gewonder of iemand nie ‘n klag by die mededingingskommissie moet gaan indien weens die monopolie wat dié mediagroep in Afrikaans en betaaltelevisie beoefen nie.
Tim du Plessis mag dink dat hy oor ‘n lisensie vir breinspoeling beskik, om die Afrikanerskape met ywer oor die afgrond aan te jaag, maar Suid-Afrikaanse wetgewing en selfs die swak grondwet van 1996 maak vir mediadiversiteit voorsiening.
Dit is hoog tyd dat ons in die Afrikaneropposisie wat so geredelik as “internetrassiste” verguis en geëttiketteer word ‘n strategie bedink om Naspers se mag te stuit. As die mededingingskommissie ons nie gelyk gee nie, kan ons dalk selfs vir Malema oorreed om Naspers te nasionaliseer en aan die mediagroep die Marthinus-oomblik te besorg waarna hy al so lank hartstogtelik smag.
Soos Breyten Breytenbach ‘n dekade of wat gelede opgemerk het toe hy hoor die ANC wil ‘n eie koerant oprig: “Maar vir wat? Hulle het dan reeds Beeld!”
Grond: Vermorsing moet bereken word
Delhi, Indië se lewendige hoofstad, bied ‘n menigte kulinêre opsies om die stad en sy verskeidenheid van besoekende toeriste, diplomate en sakeleiers goed te voed.
Maar agter hierdie oënskynlike kulinêre voorspoed lê stygende voedselonsekerheid. Voedsel-verwante inflasie in Indië was reeds bo 18 persent in Desember, wat straatprotes oor hoë uiepryse laat ontvlam het.
Selfs beskeie prysstygings het ‘n vernietigende impak op die inkomste en voortbestaan van miljoene. Indië se kleinboere gaan gebuk onder skuld en watertekorte. Reeds 200.000 van hulle het selfmoord gepleeg oor die afgelope 13 jaar.
Indië is nie alleen nie. Net ‘n paar jaar verwyder van die 2007-2008 globale voedselkrisis, is die wêreld weer op die rand van akute voedselonsekerheid: stygende pryse van beide voedsel en olie, lae landbou opbrengste, wispelturige weer en onblusbare vraag. Die gevolge kan gesien word in Bolivia, waar top regeringsamptenare kos in hulle huise berg, of die Midde-Ooste, waar die stygende koste van basiese voedselsoorte ‘n strydkreet vir rewolusie word.
Tog is die krisis anders as die vorige een. Kenners beweer dat hierdie tekort gekoppel is aan die etanol-industrie. Met koringpryse – en dié van suiker en voedselolie – al stygende, dui die geskiedenis daarop dat inflasie in koringpryse binnekort gaan volg.
Die impak van ‘n nuwe globale voedselnood gaan waarskynlik erger as dié van die vorige een wees, Daar is 75 miljoen meer ondervoede mense vandag as wat daar was in 2008.
Mees ontstellende is egter die wanbalans tussen vraag en aanbod. Die wêreld se bevolking sal na verwagting nagenoeg 40 persent groei oor die volgende vier dekades, en voedselproduksie sal moet uitbrei met 70 persent teen 2050.
Indië se minister van Landbou het onlangs erken dat massiewe hoeveelhede voedsel wat geproduseer word, vermors word, omdat slegs 2 persent van die land se kos verwerk word.
Grondhervormingsaktiviste in Suid-Afrika het nog nie hiervan melding gemaak nie. Ook nie van die verslegtende infrastruktuur wat verspreiding belemmer nie.
Watter netwerk?
In ‘n post-revolusionêre Egipte, waar hoop en verwarring daagliks in botsing is om ‘n nuwe samelewing te bou, het godsdiens as ‘n kragtige politieke krag na vore getree.
Die opstand van Tahrirplein wat deur sekulêre ideale ontbrand het, en gespog het met moderne tegnologiese onderskraging deur Twitter en Facebook, is deur ‘n baie ou godsdiens gekaap. Die Moslem-broederskap, ‘n eertydse verbode Islamitiese groep is aan die voorpunt daarvan, in stilswyende vennootskap met die militêre regering.
Dit is ook duidelik dat die jong, opgevoede sekulêre aktiviste wat aanvanklik die rewolusie gedryf het nie langer enige invloed uitoefen nie.
As die besgeorganiseerde en mees omvattende opposisiebeweging in Egipte, moes die Moslem-broederskap onvermydelik ‘n voorsprong in die stryd om invloed hê.
“Die Broederskap is ‘n adres waarheen jy kan gaan om 100.000 mense van die straat af te kry,” sê Elijah Zarwan,’ n senior ontleder by die International Crisis Group. Dit is waarom die weermag noue bande met die organisasie wat hulle eers verwerp het, gesmee het, meen Zarwan.
“Ons is almal bekommerd,” sê Amr Koura, 55, ‘n televisie-regisseur, wat die menings van die sekulêre minderheid huldig. “Die jong mense het geen beheer oor die rewolusie meer nie. Dit was duidelik in die laaste paar weke dat baie bebaarde mense beheer geneem het. Die jeug is weg.”
In die vroeë stadiums van die rewolusie, was die Broederskap huiwerig om oproepe vir betogings te maak. Dit was slegs nadat dit duidelik geraak het dat die protesbeweging momentum kry dat hulle ingeklim het. Die Broederskap hou ‘n lae profiel, as ‘n oorlewingsinstink geslyp gedurende dekades van onderdrukking deur die staat.
Die vraag was of die Broederskap beheer sal neem met sy superieure organisatoriese struktuur. Dit blyk nou dit het.
Toe die nuwe premier, Essam Sharaf, die skare in Tahrir-plein dié maand toegespreek het, was Mohamed el-Beltagi, ‘n prominente Broederskaplid aan sy sy. Nog ‘n lid is aangestel op die komitee wat wysigings aan die Grondwet voorstel.
In Egipte vrees inwoners dat hulle land sekulêr sal word. In ‘n onlangse referendum het hulle oorweldigend “ja” gestem om ‘n Moslemland te wees. Daar is groeiende getuienis van die Broederskap se opkoms en die oorweldigende mag van Islam.
Die ironie kan niemand ontgaan nie.