Die rekordvlakke wat die goudprys nou aandurf laat goudkoors wêreldwyd opvlam.
‘n Mooi demonstrasie is die planne van ‘n maatskappy om goud betreklik diep vir Amerikaanse standaarde, met ‘n horisontale skag onder ‘n berg by Butte, Montana, te delf. Groot kostes word aangegaan om die verwagte half miljoen onse goud te win.
Hierdie spesifieke projek roep baie nostalgie op, aangesien dit die sentrum van ‘n delwery was wat sowat ‘n eeu gelede doodgebloei het. Nou word ‘n ou ertsmeule weer opgeknap om weer erts hierheen te vervoer.
Die impak wat goud op die geskiedenis van Butte gehad het, blyk daaruit dat die plaaslike professionele voetbalspan steeds as die Ore Diggers bekend staan.
Die ontdekking van goud en die uitbreek van goudkoors het nie net in Suid-Afrika tot kits-nedersettings gelei nie, maar wêreldwyd. Dit het grootliks tot die ontwikkeling van Kalifornië en Australië bygedra. Goud was van die hoofoorwegings waarom indrukwekkende ryke soos dié van die Asteke en die Inkas verwoes is, terwyl daar aanduidings is dat minstens een Fenisiese ekspedisie in opdrag van ‘n Egiptiese farao om nuwe goudbronne te vind eeue gelede reeds om die suidpunt van Afrika gevaar het.
Dat Suid-Afrika, as die wêreld se vierde grootste goudprodusent en die wêreld se grootste platinum-produsent heelwat baat by die Midaslopie en selfs blinker platinumlopie sal baat is voor die hand liggend.
Die vraag is hoe die land met hierdie verhoogde inkomste te werk sal gaan. ‘n Onoordeelkundige stropersmentaliteit beteken dat die omgewing waar dit gedelf is naderhand in armoede kan steier, of selfs ‘n spookdorp word, terwyl magnate oorsee die dollars tel.
Die stropersmentaliteit word goed gedemonstreer deur die finansieringsmodelle waarmee Eskom vorendag kom, en die reuse meevaller waardeur die SAUK weer op dreef gekry word. Terwyl Eskom kliphard brom dat die 35 % verhoging per jaar te min is, is die kragreus taamlik stil oor besuinigingsmaatreëls soos die bevriesing van bonusse, die stroomlyn – verskoon die woordspeling – van bedryfsuitgawes om elke beskikbare rand so ver as moontlik te rek.
Solidariteit se konferensie oor ‘n finansieringsmodel vir Eskom sal na verwagting ook aan die lig bring of daar ander opsies is as om die resessievoos publiek met dreigemente van flikkerende kerse in plaas van elektriese lig in die tonnel met reuse verhogings gyselaar te hou.
‘n Krisis wat Eskom, en nie die publiek nie, veroorsaak het.