Sedert Nelson Mandela se hospitalisasie, is sy dogter Makaziwe en kleinseun Mandla soos twee spreekwoordelike bulle in ‘n kraal. En dit gaan oor geld.
Mandela se oudste dogter, Makaziwe Mandela (60) en oudste kleinseun, hoofman Mandla Mandela (38) is betrokke is in ‘n openbare twis oor die eienaarskap van die ikoon se nalatenskap, of liewer rojale inkomste.
Hierdie week, het Mandla, amptelik hoof van die Mandela-stam, ontken dat daar spanning tussen hom en sy tante is, maar dae later, het Makaziwe en 16 ander familielede ‘n interdik by die Oos-Kaapse hooggeregshof aangevra om die oorblyfsels van drie familielede wat Mandla opgegrawe het twee jaar gelede en herbegrawe het in Mvezo terug te bring.
Die saak is by ‘n familievergadering in Qunu verlede week bespreek. Mandla het bewering uitgestap en geweier om te antwoord waarom hy so ‘n groot besluit geneem het sonder om die gesin te raadpleeg.
Mandla sê dat Mvezo die geboorteplek en tradisionele tuiste van die Mandelas is en dus historiese betekenis het.
Mandla is gekies as ‘n opvolger op die ouderdom van 32. Hy het ‘n graad in die politiek van Rhodes Universiteit en is ‘n lid van die Parlement vir die ANC.
In onlangse jare was hy al hoe meer uitgesproke as ‘n lid van die ANC en as ‘n tradisionele leier. In ‘n onderhoud hierdie week met CII, ‘n Islamitiese radiostasie, het hy gepraat van hoe mense nodig het om hul tradisies en kultuur te omhels, veral wanneer dit kom by die behandeling van die bejaardes. “Ubuntu moet ons lei in alles wat ons doen vir senior burgers. Daar is ‘n baie disrespek en misbruik,” het hy gesê en bygevoeg dat die onderwerp na aan sy hart is as gevolg van sy oupa se gevorderde ouderdom en gesondheid.
Mandela se dogter Makaziwe is geen vreemdeling vir slegte publisiteit nie. Sy en haar suster Zenani was verlede maand in die nuus weens hul voorneme om hul pa se vertrouelinge te dagvaar. Hulle het by die hof gedraai in ‘n poging om hul pa se keuses van direkteure en trustees van die Mandela-trust, naamlik prokureur George Bizos SC, minister Tokyo Sexwale en prokureur Bally Chuene afgedank te kry.
In sy verklaring, het Chuene glo gesê hy, asook Bizos en Sexwale, het in 2011 geweier om die trust se geld beskikbaar te stel aan die dogters sonder ‘n wettige regverdiging. Die dogters se skuif is as ‘n desperate daad van gierigheid beskryf. Die saak is oorskadu deur die onlangse swak gesondheid van Nelson Mandela.
Makaziwe, ook bekend as Maki, is die dogter van Mandela en sy eerste vrou Evelyn. Sy is vernoem na haar ouer suster, wat in 1947 gebore is, maar wat gesterf het voor haar eerste verjaarsdag. Sy is die enigste oorblywende kind uit Mandela se eerste huwelik.
Soos haar pa, het sy aan die Universiteit van Fort Hare in die Oos-Kaap studeer. Sy het later ‘n PhD in antropologie aan die Universiteit van Massachusetts verwerf. Sy is verbonde aan die Universiteit van die Witwatersrand, die Ontwikkelingsbank van Suider-Afrika, en nou die hoof van die Industrial Development Group, met belange in mynbou-en petroleum.
Verlede jaar is Mandla na die hof geneem word deur ‘n lid van die gemeenskap wat beweer dat hy private grafte opgegrawe het ten einde ‘n hotel en ‘n stadion op die grond te bou. Die saak is nog steeds in die hof.
Mandla het egter die ontwikkelings-aspek van die projek beklemtoon, vir aktiwiteite soos die Mvezo Komkhulu Jeug-toernooi, ‘n jaarlikse sokker-en netbaltoernooi wat reeds vir ses jaar duur.
Uiteindelik sal die openbare twis die Mandela-naam swartsmeer, want die ikoon is nog nie eers in sy graf nie, terwyl die kinders mekaar takel oor die opbrengste.