Uiteindelik! ‘n Maxvrye naweek.
Nou nog nie heeltemal nie. Hier en daar is Max nog opgerakel om hom in die Afrikaanse pers te looi oor die donkievye wat hy, Max, so oor naweke as “juweeltjies” aan Afrikaanse redakteurs opgedis het.
Dié week was dit darem duidelik dat minstens een redakteur, Tim, genoeg gehad het van Max se halfbekookte skryfsels.
Die gevolg was dat die Ore se naweek na Vrydagaand, toe die Rosestad Reds geverf is, darem nie heeltemal wanklankig geraak het nie.
Mag dit nou sommer ook die einde wees van liberale soortgenote wat nou in die mode verval het om mekaar te probeer oortref in hul ywer oor wat alles in die land (gaap) verkeerd is, wie die meeste al (gaap) onder misdaad deurgeloop het, maar steeds ‘n goeie liberalis te bly (gaap, snork). En dan sommer ‘n paar “wenke” aan die hand te doen oor hoe om dinge reg te ruk (gee pad, daai “kerrievleis” met die klankie wat ek die slag as dienspligtige moes eet het pas erg begin werk), soos om beginselvas liberaal te bly, hard te werk en nie saam te staan nie.
Max spesialiseer daarin om met sy intellektuele meerderes te gaan skoorsoek. Gewoonlik, soos Ouma Beskuit Blik altoos gesê het, skoon uit wans uit. Sou Max nou die Gilden geleentheid benut het om buite sy diepte te gaan skoorsoek en uiteindelik sy hand oorspeel het?
Ongelukkig meen ek, Blik, dat Max nog ‘n sterk vroulike fênklub, die NPFRK (Nasionale Pers Feministiese Redakteursklub) het – dat die arme lesers nog steeds gereeld aan sulke Maximale pot tjsôl uitgelewer gaan wees.
Tim meen Max en vennote het in die verlede vasgehaak, en weet nie hoe om hulle by die nuwe omstandighede (ek meen dis by die vrug van hul arbeid) aan te pas nie.
As daar nou ‘n Afrikaanse skrywer is wat die “papiere” het dat hy deel van die struggle-era was, is dit nou Breyten Breytenbach. Hy was tjoekie toe vir sy aandeel in die Atlas-Okhela-spulletjie. Jan Rabie skryf in sy boek, ‘n Boek vir Onrus, hy meen Breyten se naïwiteit het die oorhand gekry. Nou word Breyten hier en daar en oral aangehaal oor hoe mistroostig hy is oor wat hy nou help aanvang het.
Maar minstens, ek is byna-byna oortuig Breyten se ontgogeling loop Max-hulle met dekades vooruit. Volgens my herinnering het Die Burger jare gelede, toe pres. Nelson Mandela in die parlement ‘n spiets afgesteek, geskryf dat Breyten in die openbare galery was en met die uitstapslag aan joernaliste gesê het..”en almal weet hy lieg deur sy nek.”
Maar ek kan dit nie met my hand op die Bybel sê nie, want ek kan so ‘n berig glad nie op enige Naspers elektroniese argief opspoor nie. Net soos die berigte wat ek nie kan kry nie oor die lang lyste van kriminele rekords waarmee Wes-Kaapse en Vrystaatse polisielede “spog” nie.
Maar ek meen al lank Afrikaanse letterkundeskrywers, die skeppers van ware prosa en poësie, het hul “gewete van die volk” verloor en is maar stram om die teenswoordige wanpraktyke, plaasmoorde, dienslewering wat in dui stort, wonderkure teen Vigs soos stort, en kondome wat op die land gestort word, as deel van die land se historiese letterkundige oeuvre op te teken.
Nee, om oor olie apartheid te skryf was darem te lekker om nou onder daai “comfort zone” te moet uitkruip. Nou moet die spotprenttekenaars die toon aangee.