Honderde duisende Katalane het Dinsdag die strate van Barcelona ingevaar in ‘n ongekende bewys van massaondersteuning vir outonomie van Madrid. Hulle het Spanje se ekonomiese krisis blameer wat hul ryk streek benadeel.Werkloosheid en finansiële wanorde het ‘n koors van separatisme in Katalonië verder laat styg. Dit is ‘n relatief welvarende deel van Spanje en hul leiers sê hulle rykdom word drooggesuig deur die sentrale regering.
Skare het rooi en geel gestreepte Katalaans vlae rondgeswaai – een van die oudste nog in gebruik in Europa – en het die Katalaanse volkslied gesing op ‘n nasionale dag. Dié dag vier die verowering van Katalonië deur Spanje se Koning Philip V in 1714 ná ‘n beleg van 13 maande van Barcelona.
Die sentrale regering het gesê dat die skare was 600,000 sterk. Katalaanse polisie het syfers so hoog as 1,5 miljoen aangegee.
Betogers het gesê die blote grootte van die skare mense sal maak dat Madrid hul boodskap hoor.
“Dit is ‘n slag vir die regering. Mense soos ek het van oral gekom. Ek dink nie dat hulle iets so groot verwag het nie,” sê die 53-jaar-oue Teresa Cabanes, wat gekom het uit Santa Coloma de Gramanet, van die buitewyke van Barcelona.
“Ons voel dat die sentrale regering bedrieg ons. Ons Ons Catalanen gee ‘n klomp geld weg aan Spanje.”
Hulle het baniere plakkate opgehou wat lui: “Nee vir die Vierde Reich”, “Nee na Europa”, “onafhanklikheid Nou!” en “Katalonië: die nuwe Europese staat”.
Die groot volume van mense het die selfoon-netwerk oorweldig, wat vir ure gesluit was onder die spanning. Betogers wat Katalaans nasionale dag saamtrekke bygewoon het vir dekades nou al, met inbegrip van ander wat al honderde duisende gelok het, het gesê dit was die grootste wat hulle kan onthou.
Die optog het ná sononder geëindig sonder enige voorval en geen mense is in hegtenis geneem nie, het die polisie gesê.
Die woede en etniese trots sal die hande van die plaaslike owerhede sterk, wat probeer om die sentrale regering te dwing om beheer oor die belasting wat Katalonië inbring, te verkry.
Katalanen praat ‘n eie taal. Die streek is verantwoordelik vir 15% van Spanje se bevolking, maar 20% van sy ekonomie.
Met Spanje se ekonomie wat in vryval van die euro-sone skuld krisis verkeer, kla Katalane dat hulle miljarde euro meer betaal in belasting as wat hulle ontvang uit Madrid, en selfs hul plaaslike regering word gedwing om werksgeleenthede te besnoei.
Die streek se president, Artur Mas, het voorgestel dat hulle onafhanklikheid sal soek as hulle nie meer beheer oor die belasting van Katalonië het nie.
“As ons nie ‘n finansiële ooreenkoms bereik nie, is ie pad na vryheid vir Katalonië oop,” het hy gewaarsku.
Die jaarlikse Diada-vakansie is tipies in die Katalaanse hoofstad herdenk met ‘n fiesta van sang, dans en ‘n blomoffer aan Rafael Casanova, ‘n held van die Spaanse beleg.
‘n Peiling deur die plaaslike regering in Julie het vir die eerste keer bevind dat meer as die helfte van Katalonië se bevolking onafhanklikheid nastreef.
Toe Spanje teruggekeer het na demokrasie in die middel-1970’s, het streke soos Katalonië en die Baskeland ‘n energieke herlewing van hul kultuur en tale beleef wat tydens die diktatuur van Francisco Franco onderdruk is.
Katalonië het meer outonomie gevra, maar sonder ‘n gewelddadige separatistebeweging soos die Baskeland se ETA. Die Baskeland is egter ekonomies net so vooruitstrewend soos Katalonië met instellings soos Mondragón.
Ekonome bereken dat Katalane ten minste 12 miljard euro meer belasting per jaar aan Madrid betaal as wat hulle ontvang vir dienste soos skole en hospitale. Baie Katalane sê die bedrag – moeilik om te bereken as gevolg van ‘n komplekse stelsel van oordrag – is selfs hoër, tot 16 miljard.
“Baie van die mense wat nie in onafhanklikheid geglo het nie, is meer en meer daartoe aangetrokke,” sê ‘n afgetrede sekretaresse van Barcelona. “Hulle word gedryf nie net deur hul [nasionalistiese] emosies nie, maar ook deur hul beursies.”