J.D. Kestell oor verkragtings van Boerevroue

In die middel van Julie 1901 het ’n burger van die kruin van Venterskroon af gesien hoe ’n patrollie Britse troepe by die Vaalrivier ’n wa aan die brand steek. Nadat die Engelse weggery het, het hy na die brandende wa gegaan en daar ’n suster van H. Minny van Vredefort doodgebrand aangetref. Sy was sestig jaar oud en kon haar hele lewe lank nie loop nie. Die burger het haar nagenoeg twintig meter van die wa af met haar hande oor haar oë aangetref. Dit het voorgekom asof sy toe die wa aan die brand was, so ver gekruip of liewer geseil het. Dit kan wees dat die Engelse haar nie opgemerk het nie. Laat ons hoop dat dit wel so was.

[…]

Wat sal ek sê van gruwels nog gruweliker as die gruwelikste wat ek hier neergeskryf het? Gruwels wat ek uit eerbied vir ons moeders en vroue nie eksplisiet kan noem nie, maar waarvan ek – helaas – soos in bogenoemde gevalle dag en datum kan vermeld. Ag, dat ek hier liefs geensins daarop hoef te sinspeel nie! Maar ek moet! Ek moet nog die gordyn wegskuif om ander tonele te vertoon – maar soos in die verbygaan – want alles mag nie gesien word nie en wat ’n mens sien, mag ook net deels gesien word; ons vroue is deur die soldate en swart mans geslaan, aangerand en mishandel; sodat hulle na die vertrek van die Engelse vlieënde kolonnes soms vir dae bedlêend was en in ander gevalle vir weke merke van aanranding en kneusplekke getoon het.

Nog erger.

Daar was talle pogings om die vroue te verkrag en dikwels het die verkragting werklik plaasgevind. In party gevalle het dit op ’n wyse gebeur wat onmoontlik is om hier te beskryf.

Me miserum! Dat ek hierdie geskiedenis moet skryf – dat dit nodig is om die nageslag na die altar te lei waarop die offer gebring is!”

Elders in die boek op bl. 222 word genoem hoe die vrou van kommandant J.J. Koen met verkragting gedreig is indien haar man nie aan Britse eise sou voldoen nie. Ook sal die Britse offisier die duisend swart man onder sy bevel “die vryheid gee om met haar te doen wat hulle wil”. Die offisier rig ’n brief met ’n soortgelyke strekking aan haar man.

гайковерттопкарго отзыв