Meer as 500 000 laerskoolleerlinge van oor die Vrystaat heen se belangstelling in die lees van boeke en die vertel van stories sal Woensdag by hul onderskeie skole geprikkel word.
Dit vorm deel van die internasionale dag waarop die wêreld aangemoedig word om ‘n boek voor te lees.
Die veldtog word plaaslik deur die Nalibali-leesprojek slegs in Engels aangebied. Die organiseerders sê die projek het ten doel om die plesier van storievertel in Engels aan swart kinders oor te dra.
Afrikaners word egter in die besonder aangemoedig om enige lekker Afrikaanse leesboek uit die rak te haal en hardop aan hul kinders of kleinkinders voor te lees om Afrikaners se leeskultuur te laat behoue bly.
Boekverkope toon dat Afrikaners byna die enigste taalgroep in Suid-Afrika is wat graag lees.
Die lees van stories ontwikkel kinders se verbeelding en kreatiwiteit, sowel as taalvaardigheid en denke, iets wat nie deur storievertelling alleen oorgedra word nie.
Kinders wat van boeke en lees hou, vaar ook gewoonlik goed op skool.
Ouers moet op hul moedertaal fokus sodat hulle die kennis en ryk woordeskat van Afrikaans nie vir hulle nakomelinge verlore laat gaan nie.
Kinders moet ook vir die pret lees pleks van prestasie, sê Sandra Land, ’n leeskenner en lektor in die opvoedingsdepartement van die Universiteit van KwaZulu-Natal.
Vir kleuters en babas is ‘n klein stukkie teks op ‘n slag genoeg, maar dit moet gereeld gedoen word, verkieslik daagliks. Boeke met prente en woorde om die name vir goed te leer en ook kleuterrympies is nuttig om kinders te help assosiasies maak. Kry boeke met borde, lap of materiale waaraan kleingoed kan vat sonder dat dit bederf of selfs in die bad kan lees.
Lees met soveel uitdrukking as wat jy kan, selfs vir kinders tussen ses en nege. Gee aan die verskillende karakters stemme en onderbreek die leeswerk met indrukke en vrae om dit interessanter te maak.
Wanneer die kind eers gereeld lees, kan jy kort romans met eenvoudige intrige bekendstel. Deel ook ander leesmateriaal soos gedigte, koerante, tydskrifartikels, ook van die internet.
Selfs wanneer jou kind kan goed lees, sal hulle steeds daarby baat vind om te luister terwyl jy lees. Moet daarom nie ophou om vir jou kind te lees nie tot hulle gereed is.
Onthou dat ‘n kwartier se lees per dag ‘n kinders aan ‘n miljoen geskrewe woorde per jaar blootstel!

Hoe verlang ek nou na die dae van Fritz Deelman lees. Trompie het my nooit aangegryp nie.
Gepraat van boeke, ons het in matriek ‘n voorgeskewe boek “Die Son Struikel” gelees – dit was destyds nogal aangrypend en ek het ‘n kopie in ‘n tweedehandseboekwinkel probeer bekom maar was nog nie suksesvol nie. Weet iemand waar ek die kan opspoor? (Selfs op die web is dit skaars)
Al boek wat ek van skooldae af onthou is “Kringe in ‘n freakin Bos”. Soos voorheen gese ek is ‘n pleb en kan dalk nie die “kuns ” daarin waardeer nie, maar ek het darem wragtig al beter as dit gelees. Dit was in elk geval nie ‘n boek vir seuns nie.
Ek weet nie waar om “Die Son Struikel” te kry nie.
Amazon en archive.org het baie gratis e-boeke waarvan die kopiereg al verval het, maar Afrikaanse boeke daar is maar skaars.
Ek onthou ook vir “Kringe in ‘n freakin Bos” – het ook niks daarvan gehou nie! Nog ‘n boek wat ek van skooldae af onthou, is Koning van Katoren … dit het ek baie meer geniet.
Soos Rooikop hierbo sê “Trompie het my nooit aangegryp nie.” – my ook nie. Ek het wel vir Lennet (Geheime Agent) deur Luitenant X baie geniet … was uit Frans vertaal …
Gelukkig het ek nog nooit kringe gelees nie – Ek het die storie so geluister en besluit dit is nie vir my nie.
“het die storie so geluister en besluit dit is nie vir my nie” … ons het nie daardie keuse gehad nie, dit was ‘n voorgeskrewe boek, en ons moes dit lees want anders sou jy nie die vrae in die eksamen kon beantwoord nie. Ek onthou egter hoe ek binne-in ‘Kringe’ ‘n ander (engelse storieboek) gesit en lees het.
Ja soms moet mens maar dinge doen wat jy nie gekies het nie :-(. Die Koning van Katoren was nogal pret – ons het dit in st9 verslind. Vir een of ander rede kry die Afrikaanse skrywers dit nie reg om my te bind nie – ek het so ‘n rukkie terug van Langenhoven se goed begin lees (ek het besluit daar is ‘n gat in my opvoeding) en ek het dit nie ver gemaak nie. Die een boek het gelees soos ‘n stuk politieke propaganda (kruisig my nou maar) sodat die kinders moet teruggaan plaas toe en daar gaan werk om verder op te bou op stukke grond wat skaars vir Pa & Ma aan die lewe kan hou. In die era wat dit geskryf was was dit seker vraagstukke wat aangespreek moes word.
‘n Ander boek wat my aangegryp het was Rentmeesters (kan nie onthou wie dit geskryf het nie) maar dit het ook maar oor die bly op die karooplaas, die wederhelftes se verwagtinge van ‘n man, veral as dit kom by vakansie hou ens gehandel. Dis net interressant hoe dieselfde goed steeds vandag afspeel net op ‘n ander plek en skaal.
Brink het ek nog nooit gelees nie – stel ook nie belang nie, Ettienne van Heerden se Magersfontein o Magersfontein lees soos ‘n Woody Allen fliek – dit irriteer my grensloos binne die eers 20ms en dan los ek dit liewer. Ek het nooit weer iets anders van hom probeer lees nie. Goed soos Deon Meyer – wel ek het so hier en daar deurgeblaai maar dit kon my ook nie meer as ‘n paar minute boei nie.
Die punt is daar is min afrikaanse fiksie wat ek die moeite werd vind om te lees.Dit is ‘n groot jammerte.
Vanaf einde verlede jaar het Protea Boekhuis weer ‘ Die son struikel ‘ deur Dolf van Niekerk op hul rakke .
Dankie ek sal uitkyk.
Ek deel jou sentimente. Lees ook in elk geval meestal nie-fiksie, veral geskiedenis.
Ek het gevorder tot by bladsy 70 van Klimtol – skrywer Etienne van Heerden, nodeloos om by te voeg, ek het die boek weggegee.
Dankie Ek sal daar gaan kyk.
Jare gelede het ek na my ou hoërskool toe teruggegaan en na een van ons destydse Engelse voorgeskrewe werke gevra .Die skool het steeds kopieë daarvan gehad en ek het een nogal gratis ontvang .
Die hoërskool waar ek was het daar nie veel van oorgebly nie ongelukkig.
Mmmm die een waar ek was is nou SWART.
Fritz Deelman is steeds ‘n gunstelling onder laerskoolkinders. Was ook mal daaroor.
Gepraat van sulke dinge – as klein kindertjies het my ma en pa vir ons die Bollie gekoop en gelees – onthou iemand anders dit nog? My gunsteling strokiesprent daarin was Pinkie Poenk, die klein olifantjie met die lang slurp. My pa het altyd hierdie verdraai na een of ander variasie met ‘n kort slurp of groot olifant of so iets. Dit is soete herinneringe.
Jy is nog bloedjonk. Ek het Jongspan gelees!
Ek ken dit gladnie. Ek neem aan julle het dan Bollie vir julle kinders gelees?
Nee, my jonger neefs het Bollie gelees. So tien na 15 jaar verskil. Die jongste wou so graag bybly, hy het ewe vaak in sy bed gesit en sommer Bollie onderstebo vasgehou om ook “groot” te voel. Ons terg hom nou nog daaroor!
Bollie was soos daardie “ongewenste” fotoverhale vir my… Skerts sommer so effens. ;))
Laat my terug dink…
… en net onlangs was jy daarvan beskuldig dat jy ‘bollie’ praat! (ek dink natuurlik gladnie so nie!)
“Laat my terug dink… “. Hierdie berig en al die kommentare laat my ook terug dink – oor boeke wat ek gelees het ens.
‘n Sê-ding wat ek onthou uit my skooldae, m.b.t Bollie – was “Aaaag, nou praat jy Bollie, Tjoek-tjoek en Krabbel!” ( Tjoek-tjoek en Krabbel was van die ander hasies in die storie … )
Praag is heel waarskynlik nie die regte plek om dit te erken nie – maar ek het seker ‘n verhouding van 1/100 Afrikaanse boeke teenoor Engelse boeke in my lewe tot dusver gelees. Soos Rooikop sê “Vir een of ander rede kry die Afrikaanse skrywers dit nie reg om my te bind nie”. Ek het al ‘n Deon Meyer of twee gelees, maar dit was flou – amper soos ‘n afgewaterde Carl Hiaasen.
Van die beste Afrikaans wat ek nog ooit gelees het, was kortverhale. Droogte http://praag.co.za/?p=12878 is beslis een. Soos jy in die kommentaar daar sê “Dit is eenvoudig geniaal! Ek kan nie onthou wanneer laas ek sóveel – in so ‘n kort tydjie gelees het nie. Dis verby aangrypend!”
Dieselfde hier. Meestal Engelse boeke gelees. En dan ook eerder nie-fiksie.
Maar nou dat jy van kortverhale praat, Gustav Venter se Bodem was baie goed. Kon nooit wag om die volgende aflewering te lees nie.
Nou spring jy my voor …
Bodem was uitstekend… heel moontlik die rede waarom ek nou nog op praag rondhang.
Bodem was uniek in die aanbieding daarvan (“Kon nooit wag om die volgende aflewering te lees nie”) – ek ook nie.
Die apokaliptiese aard van die verhaal … die kleurvolle karakters … die interaktiwiteit (Gustav het die held-hond na ‘n rifrug verander a.g.v ‘n paar kommentare van my). Dit was net PUIK!
Tyd dat ek weer kontak maak met Gustav … sal terugvoer gee.
Wou nou net vra of ons nie vir Gustav kan oorreed weer te skryf nie.
HD : Hierdie was die laaste boodskappie wat ek vanaf Gustav ontvang het (30 Desember 2014) (Ek sal dit weer opvolg).
* My briefie aan Gustav *
Hallo Gustav, vertrou dit gaan goed met jou.
Wanneer kry ons Praag-lesers weer geleentheid om Bodem II te lees. Ons smag daarna.
Groete,
* Gustav se antwoord *
Dis so goed om van jou te hoor. Jy is gereeld in my gedagtes. Jy moet my
tog op hoogte hou van hoe dit met jou gaan.
Bodem II? Wel, my lewe dons nou in ‘n paar rigtings te gelyk. Maar die boek
is ‘n prioriteit en ek is vasbeslote om sommer gou in die nuwe jaar daaraan
te skryf.
Groetnis en baie sterkte vir jou.
G
Kortverhale is koningskos! Poësie, klein teater… Musiek… As kind het ek my kruppel gelees aan boeke! Die Bybel, raaisels, Heinz G. Konsalik – spioenasie verhale, nie-fiksie, die wetenskappe en gedigte het gemaak dat ek ‘n ewige naguil geword het… Woorde – is vir my ‘n verstommende geheimenis…. En ek was gaande oor Hans Christian Andersen!
Mensig nou grawe ons darem mooi dinge hier uit die grys kamers tussen die ore.
Genugtig maar dit is nou lekker.
Die beste van dit is dat dit vir ons almal soveer waarde inhou, beslis beter as TeeeeeeeVeeeeeeeee.
Praat jy nou waar!
Sopas Droogte gelees. Uitstekend. Ek was nooit eers bewus daarvan nie!
Jongspan was nog daar in my voorskoolse jare tot std1?… Ek het ge-google maar daar’s niks…. :-(( Staal Burger era…;))
heh…oupa
Verseker nie! Ons kinders swot en is ongetroud! Ek hoop om DV nog 15 jaar te werk voordat ek voltyds deugsame stokperdjies bedryf.
LMAA!
NS Riffels – jou voet! (Met ‘n breë glimlag gesê!)
Katvoet nou, hiers nog een. he he.
heh….daardie flits wat jy gesien het…..dis ek wat by die deur uithardloop…
(:-))
More Dolk,
my ma het my ingeteken op die Jongspan, en ek het dit gereeld deur pos ontvang. Was baie trots daarop. Onthou jy al die bende wapens (embleem) wat die ouens altyd ontwerp en geteken het.
Goeie more aan u-almal ook. Ek kan weinig onthou – ek dink ons het dit tweedehands gekry!? Sien dit vaagweg deur die hartseer-newels van my vaal-winter kinderjare… Kan net onthou dat ons moeder vir ons daaruit gelees het en dat dit ‘n “groot” koerant-tipe boek was. 🙂 Kosbare herinneringe.
Dit is korrek. ‘n Bietjie kleiner as die kleinkoerantjie by Saterdag se koerant.
Net vandag na seker 20 jaar weer my ou boek, “Fritz Deelman en die skepe van Mars” in my stoorkamer raakgesien. Het my baie beinvloed toe ek 15 of so was.
more,
ek was van kleintyd af geprikkel deur ruimtevaart en die “misterie” rondom dit. Baie van die soort boeke gelees en radio verhale geluister oor die “draadloos” haha.
So het ek op aansporing van die skoolhoof deelgeneem aan n landwye “essay” skrywery, nadat hy n opstel van my gelees het wat juis gaan oor n ruimtereis. Ek moes hom net bietjie meer inhoud gee.Hy het dit ingestuur, en kan jy glo daar wen ek toe werklikwaar n prys.
Nouja dit was in die jare1960/61. Goeie tyd gewees. Die skoolhoof was self ook n skrywer, Mnr Pfaff. Ek hoop ek het sy van nou reg gespel.
Ek ken ie Fritz Deelman nie, verstaan ek ek reg…is dit wetenskapsfiksie? Ek was glad nie eers bewus dat daar Suid Afrikaanse wetenskapsfiksie geskryf was nie, ek sal moet kyk of ek dit in die hande kan kry.
Dis “toekoms”-verhale, hoewel die “toekomstige” tegnologie daarin beskryf seker nou vir ons meer ooreenstem met outydse goed. Was nogtans fasinerend.
Wat van daardie boek “Seuns van die wolke”.
Weet iemand of die boek nog beskikbaar is.
So wrintiewaar! Ek het daardie boeke ook gelees!
Foto van BoB…: http://a4.img.bidorbuy.co.za/image/upload/user_images/684/450684_110117165321_P1050086.JPG
Jip, Jasper ook gelees.
Die Suidpoolbende boek was my gunsteling.
Dis ook seker hoekom ek later jare so mal was oor Jules Verne se boeke.
Ouers moet aktief deel te neem aan die verkiesing van skoolbeheerliggame. Beheerliggame word tussen 6 en 28 Maart verkies vir ’n termyn van 3 jaar.
Ouers kan hulself beskikbaar stel. Twee ouers per leerling mag stem. Ouers moet seker maak dat hulle geregistreer is as stemgeregtigdes. Hulle name moet as ouers in die skool se toelatingsregister geregistreer wees.
Hierdie verkiesings is naas die nasionale-, provinsiale- en munisipale verkiesings die mees omvattende proses waar Suid-Afrikaanse burgers hulle demokratiese reg uitoefen om self liggame daar te stel wat ’n beduidende invloed op die lewens van hulle kinders gaan hê gedurende die volgende 3 jaar.
Skoolbeheerliggame is ’n belangrike instrument waarmee ouers self besluit oor die wel en weë van hulle kinders.
Beheerliggame vervul onder andere die volgende belangrike funksies:
· Speel ’n kernrol in die opstel van ’n aantal beleide, onder meer die toelatingsbeleid, die taalbeleid, die godsdiensbeleid en die skool se gedragskode.
· Is betrokke by die aanstel van personeel by die skool en die bestuur van skoolfinansies.
· Bevorder die skool se belange en die voorsiening van onderwys van gehalte.
In die lig van die omvang van die bestuur van ’n skool, behoort ouers toe te sien dat persone met kundigheid en integriteit op die beheerliggaam dien. Ouers sal gerus wees as hulle weet die skool word bestuur deur persone wat ouers se waardes en beginsels sal toepas in hulle beheer oor die skool se werksaamhede.
Ouers kan nie die toekoms van hul kinders in die hande laat van ’n regering met gans ander waardes as hulle eie – waardes wat die ANC Regering met mag op ons skole en daarmee saam op ons kinders wil afdwing. Dit is veral belangrik dat ouers beheer neem van die taalbeleid by die skole van hulle kinders.
Volgens die Suid-Afrikaanse Skolewet het ouers gedurende Maartmaand ’n geleentheid om met sy of haar demokratiese stem self beheer uit te oefen oor wat in die skool gaan gebeur gedurende die volgende drie jaar.
Aan elkeen wat hier reageer het, ek het nou lekker aan julle “stories” gelees. Goeie ou dae en herinneringe – en dan natuurlik, saans wanneer die Bybel oopgeslaan word, was altyd net so aangrypend, soos vandag steeds die geval is.
Feite Kaylee
Die Ou Testament lees soos ‘n wilde sepie: Moord, doodslag, hoerery, owerspel, afgodery en dan God wat die gemors wat ons hier aanvang kom uitsorteer deur Jesus. Dit gaan my verstand te bowe, daardie groot genade en liefde.
Noudat almal so praat boeke uit hul jong jong dae het die herhinneringe stadig weer teguggekom. Ek het heelwat van die Hardy Boys reeks gelees (en as ek reg onthou was van hulle Afrikaanse vertalings gewees). My gunsteling (wat niemand seker sal ken nie) was “Wenner op Monza”, nie ‘n bekende boek, of juis uitsonderlik geskryf nie, maar as jy ‘n motorsport fanatikus is/was kry jy nie beter beter nie – tipiese Formule 1 “underdog” wat uitstyg verhaal in die dae toe daar nog met V8’s en V10’s gejaag is. Weet nie wat van my boek geword het nie maar ek sal weer ‘n kopie moet aanskaf.
Ek het weer die Engelse Nancy Drew reeks verslind. Dit is interessant hoe mense se leesgewoontes op laerskool gevestig word. ‘n tyd wat mens baie beinvloedbaar is. Op hoërskool het ek persoonlik rekenaar- en ander tegniese boeke ontdek (Ja ek is ‘n “nerd”) so storieslees was vir eers uit.
Later jare het ek oorlogstories (veral tweedewêreldoorlog vliegtuig en skeepsoorlogstories) begin lees – die geskiedenis self het my nie aangestaan nie, so ook ons land se geskiedenis (dis die eerste vak wat ek gelos het tydens my St8 vakkeuses!). Dis interressant hoe ek egter verander het – ek reken maar dit is deel van grootword en ook om te probeer verstaan hoe hierdie gemors in ons land tot stand gekom het wat maak dat ek nou meer daarvan lees.
Ja, het self Geskiedenis gelos na st7, maar vandag is dit omtrent al wat ek lees.
As jy van oorlogstories hou kan kan ek die volgende aanbeveel:
Commando – Deneys Reitz (ABO)
Panzer Commander – Hans von Luck (WWII)
Stuka Pilot – Rudel Hans Ulrich (WWII)
Storm of Steel – Ernst Junger (WWII)
Almal kan gratis afgelaai word of aanlyn gelees word.
Nou gaan my vrou weer vies wees vir my omdat sy nie aandag kry nie 🙂