praag.co.za

Tag: Stellenbosch

  • Open Stellenbosch woedend oor US-besluit

    Die studente-aktivistegroep Open Stellenbosch het intussen hulle woede uitgespreek oor ‘n raadsbesluit om nie die US se taalbeleid aan te pas nie.

    ‘n Woordvoerder van die groep Khule Duma sê dit is ‘n verwerping van transformasie by die Universiteit.

    Duma sê hulle wil ‘n nuwe taalbeleid hê, aangesien die huidige een Engelse uitsluit.

    Duma beweer die bestaande taalbeleid beperk swart studente se deelname aan aktiwiteite by die Universiteit omdat hulle slegs Engels praat.

    Duma het gesê die rede waarom Engelse studente gevra het vir ‘n verandering in die taalbeleid van die instelling, is omdat swart studente misluk as gevolg van hul “stryd met Afrikaans”, die universiteit se belangrikste taal van onderrig.

    Daar is twee Engelstalige universiteite binne bereik van hierdie klein groepie klaers te wete UK en UWK, maar klaarblyklik is dit ‘n beleid van die US om swartes en Engelse studente met beurse te lok.

    “Die rede waarom ons ‘n einde aan hierdie taalbeleid eis, wis omdat dit swart studente van deelname [in akademiese aktiwiteite] weerhou want hulle kan nie verstaan wat gesê word in die klas nie.

    “Dit is duidelik dat die raad ‘n kans vir die universiteit om vorentoe [en] te beweeg met versnelde transformasie verwerp.”

  • Eksamens onder polisiebewaking by Maties terwyl brandstigting voortduur

    Eksamens onder polisiebewaking by Maties terwyl brandstigting voortduur

    Te midde van voorslepende geweldpleging en intimidasie op die kampus van die Universiteit van Stellenbosch, het die universiteit brandstigting soos gister voorgekom het, veroordeel. Onlusmakers het met die polisie gebots toe voorwerpe aan die brand gesteek is, onder andere ‘n universiteitsvoertuig wat op die kampus geparkeer was.

    Die universiteit het egter die versekering gegee dat eksamens normaalweg voortgaan, met polisiebewaking by eksamenlokale. ‘n Noodnommer 082 5570 880 is ook aan studente verskaf om te skakel indien hulle bedreig word.

    Die ekstreemlinkse organisasie Open Stellenbosch wat die onmiddellike verengelsing van Stellenbosch eis, het verklaar dat hy sal aanhou agiteer totdat die bestuur van die onlangse besluit afsien om steeds Afrikaans as voertaal naas Engels op die kampus tydens 2016 te handhaaf. Die organisasie eis onder andere dat alle naamborde en kennisgewings na Engels verander moet word en dat alle lesings en administrasie in Engels moet geskied.

    Die leidster van die beweging, prof. Kylie Thomas, het onlangs bedank omdat sy haar nie langer met die universiteit kon vereenselwig nie en omdat sy meen dat haar revolusionêre taak op die kampus vervul is.

    Die Universiteit Wes-Kaapland bly steeds gesluit en niemand word op die kampus toegelaat nie, nie eens die rektor nie. Volgens ‘n dosent aan dié universiteit “is die situasie nou erger as in die tagtigerjare” toe daar onder die regering van PW Botha georganiseerde opstand en onluste vanuit die buiteland befonds en aangehits is. Etlike miljoene rand se skade is reeds aan universiteitsgeboue en ander eiendom aangerig.

    In ‘n afsonderlike voorval in Februarie vandeesjaar is ‘n gebou op die kampus van Stellenbosch, die 56-jarige Van der Sterr-gebou, in ligte laaie gelaat. Dit is nog onduidelik of dit weens brandstigting was.

    ‘n Vorige weergawe van dié berig en veral ‘n foto van die brandende Van der Sterr-gebou het die indruk gewek dat die brandende gebou dalk met die studentebetogings op die kampus verband kon hou, waarteen die Universiteit van Stellenbosch beswaar gemaak het. Ons plaas die reaksie van die universiteit se mediabeampte, Susan van der Merwe:

    Op die PRAAG-webblad is daar twee sake rakende die Universiteit Stellenbosch wat 1) nie feitelik korrek is nie, en 2) ‘n wanvoorstelling skep van die protesaksie op die Stellenbosch-kampus.

    Die foto van die brandende Van der Sterr-gebou by die berig oor protesaksie op kampus, is ‘n opsetlike wanvoorstelling. Die brand in die gebou was maande gelede en het niks met protesaksies of brandstigting te doen gehad nie. Die berig oor taal aan die US. Daar is nie sprake van ‘terugkrabbel’ nie. Die Bestuur se verklaring oor die gebruik van taal aan die US is ‘n gespreksdokument wat met verskillende belangegroepe op kampus bespreek sal word, en die beginsels verwoord in die verklaring sal as vertrekpunte vir hierdie gesprekke gebruik word. Ek haal twee kolpunte aan uit die jongste kommunikasie met die kampusgemeenskap:

    • Dit is nie akkuraat dat ons Bestuurspan ons verklaring van 12 November teruggetrek het nie. Ons bly daartoe verbind om die akademiese aanbod in Afrikaans en Engels uit te brei, asook tot effektiewe interne kommunikasie wat nie belangegroepe uitsluit nie.
    • Ons bly ook volkome daartoe verbind om die statutêre  prosesse te volg om veranderings aan die Taalbeleid en Taalplan aan te bring.

    Susan van der Merwe
    Bemarking en Kommunikasie
    Universiteit Stellenbosch

  • Dan Roodt: Afrikaans moet enigste ampstaal buite Natal word

    Dan Roodt: Afrikaans moet enigste ampstaal buite Natal word

    Soveel mense is besig om hulle tans oor die Afrikaanse taalkwessie uit te laat, wat blykbaar van die standpunt uitgaan dat alles in Suid-Afrika Engels moet wees. Selfs Julius Malema sou volgens Netwerk24 gesê het “dis PW wat uit die graf uit praat”, verwysende na pleidooie vir die “grondwetlike regte van Afrikaanssprekendes”. ‘n Aggressiewe, luidrugtige minderheid van politici en marxistiese akademici soos Kylie Thomas van Open Stellenbosch poog tans om Engels as universiteitstaal op die hele land af te dwing, net soos Engels die afgelope tweehonderd jaar as aaklige koloniale taal op ons almal afgeforseer is.

    Stel dit so: Ek is gatvol vir Engels. Hiermee wil ek nie sê dat Engels nie ook onder sekere omstandighede ‘n mooi en ‘n bruikbare taal kan wees nie. Hier op my rak het ek leeruitgawes van die versamelde werke van die meeste Engelse Romantiese digters soos Byron, Shelley, Keats en Wordsworth wat ek by my oorlede vader, ‘n stoere Afrikaner, geërf het. In Engeland en in die VSA is Engels ‘n nasionale taal en daar bestaan vele mense in daardie lande met wie ons goeie verhoudinge het. Hulle baklei kliphard teen dieselfde soort tirannie – anti-wit rassisme en politieke korrektheid – as ons, daarom is ons bondgenote.

    In Suid-Afrika het Engels egter ‘n onding geword wat mens met DDR-Duits of Sowjet-Russies moet vergelyk. Soos ek al dikwels gesê het: die Berlynse Muur het nog nie in ons land geval nie. En daardie muur van totalitarisme is ‘n Engelse muur, ‘n Milnermuur…

    Soos Leon Lemmer ook oor die naweek geskryf het:

    In werklikheid word Afrikaans deur baie meer mense as Engels as hulle moedertaal beskou. Afrikaans was (en is dalk steeds) in veel groter mate as Engels die verstaanbare gebruikstaal tot in die verste uithoeke van die land. Die taalsituasie was/is plaaslik soortgelyk aan dié in Namibië: die koloniale taal Engels is dié amptelike taal maar Afrikaans is die landstaal.

    Daarom is die korrekte en logiese reaksie op die huidige poging om Engels op die land af te dwing nie om “meertaligheid” – wat dit ook al mag beteken – te bepleit nie. Dis Engels teen Afrikaans, oftewel ‘n Engelse Suid-Afrika teenoor ‘n Afrikaanse Suid-Afrika. ‘n Minderheid radikale, kommuniste en koloniale veroweraars is besig om Engels as amptelike én landstaal op ons af te dwing, op kampusse, skole en elders, in die naam van hul meerderwaardigheid en heerssug. So dikwels verwys hulle na white supremacy of “wit heerssugtigheid” soos dit in Afrikaans vertaal word, maar hulle vergeet van Engelse heerssugtigheid wat ons al sedert 1806 ervaar en wat sedert 1994 ‘n siekte erger as MIV/Vigs geword het.

    Wim de Villiers en die Universiteit van Stellenbosch het 12 November ‘n absurde verklaring uitgereik waarin die volgende in die eerste paragraaf gesê word:

    Aangesien Engels die omgangstaal in Suid-Afrika is, sal alle onderrig by die Universiteit Stellenbosch in ten minste Engels gefasiliteer word om geen uitsluiting op grond van taal te verseker. Die Universiteit bly verbind tot die verdere ontwikkeling van Afrikaans en isiXhosa as akademiese tale.

    Kan ‘n universiteit, waar mense kwansuis in die praktyk van “navorsing” en ‘n ewewigtige omgang met feite opgelei word, so ‘n leuen versprei? Feit is: buiten Natal, is Afrikaans die “omgangstaal van Suid-Afrika”. Taalkundige studies bewys dat méér mense in die land Afrikaans as Engels verstaan. As Natal, wat tradisioneel ‘n Engelse kolonie was – maar selfs in Noord-Natal waar daar nog Voortrekkergrond bestaan, word Afrikaans gepraat – buite rekening gelaat word, is Suid-Afrika oorwegend Afrikaans! In groot dele van die ou Transvaal en Vrystaat, asook Noord- en Wes-Kaap, is Engels ‘n vreemde taal waarin geen onderrig of kommunikasie kán plaasvind nie.

    Ons beleef tans die ineenstorting van die Engelse onderwysstelsel wat ná 1994 met soveel fanatieke ywer deur die Kommunisteparty in ons land ingestel is. Slegs ‘n paar duisend Afrikaanse leerkragte wat in die vorige stelsel opgelei is, hou die land se onderwys nog min of meer aan die gang. Die tekens is egter daar dat die totale onderwysstelsel, sowel op skool as op universiteit, besig is om in duie te stort. “Leerlinge” verkry matriek sonder dat hulle kan lees of skryf of basiese maalsomme kan doen. “Studente” word van grade voorsien, sonder dat hulle eens ‘n behoorlike brief kan skryf, wat nog te sê om in die beginsels van logika en debat, asook die breë tradisie van beskaafde redevoering opgevoed te wees. Ons “graduandi” is “barbare met ‘n stuk papier” en die meeste van die tyd gedra hulle hul soos barbare deur openlike intimidasie en geweldpleging, brandstigting en vandalisme op dieselfde kampusse waar hulle veronderstel is om hul “Engelse opvoeding” te ontvang.

    Dis besonder gepas dat die minister van hoër onderwys voor wie Wim de Villiers, Jonathan Jansen, Ihron Rensburg en elke ander rektor ellendig kruip, insgelyks leier van die SAKP is. Die verengelsingsprojek in Suid-Afrika is ‘n kommunistiese projek. Al was Engels in die negentiende eeu ‘n Brits-koloniale taal wat in die administrasie en uiteindelik in die konsentrasiekampe van 1900-1902 op ons afgedwing is, het dit in 1994 met die bankkrotskap van Oos-Europese kommunisme die enigste grashalm geraak waarna Suid-Afrika se Rooi Rooinekke angsvallig reik. Engels verteenwoordig vir hulle mag.

    As ek praat van Rooi Rooinekke, dan dink ek veral aan daardie verloopte Afrikaners (soos Bram Fischer), Engelse (soos John Harris van die stasiebomfaam) en Lithause Jode (soos Joe Slovo en Ronnie Kasrils) wat geen leuen, terreurdaad of gekonkel sou ontsien om hul nuwe Engelse goelag in ons mooi land tot stand te bring nie.

    Daar bestaan geen praktiese oorweging of morele reg vir die voortbestaan van Engels in ons land, buiten in Natal nie. Tydens Republiekwording in 1961 wou Natal afstig en selfs tans sou die land van ‘n groot deel van sy probleme ontslae raak as hy dié koloniale provinsie met sy Engelse, Zoeloes en Indiërs aan hul eie lot oorlaat. Immers is Jacob Zuma en sy uitgebreide familie almal Natallers! Natal is die Engelse parasiet wat minder as 16% van ons Bruto Nasionale Produk lewer, maar tans die land regeer en sy taal op ons afdwing! Naas Wits en die Universiteit van Kaapstad, waar die Lithause invloed tradisioneel sterk was, het die “Britse” Universiteit van Kwazulu-Natal insgelyks sy kwota fanatiese radikale en kommuniste opgelewer. Sedert 1994 verkeer Natalse Indiërs ook op die voorpunt van die oorlog teen Afrikaans, ‘n taal wat hulle as “oorbodig” beskou, synde geen lingua franca in hul tuisprovinsie, Natal, of in hul land van herkoms, Indië nie.

    Anders as Engels, is Afrikaans geen koloniale taal wat vanaf Europa op ons afgedwing is nie. Soos wat die Vryburgers aanvanklik in 1657 op hul eie grond begin boer het, het hul volkstaal natuurlikerwys in die Kaap al verder en verder versprei en is merendeels sonder dwang deur ander inheemse groepe soos die Khoi-San as voertaal aangeneem. Later in die negentiende eeu is Afrikaans deur die Groot Trek na die binneland versprei. In die Boererepublieke was Afrikaans die omgangstaal en veral in die Transvaal is geen Engels in die administrasie gebruik nie.

    Laasgenoemde is ‘n belangrike punt, want selfs toe ons deur Brittanje in 1902 verower is, het artikel 5 van die Vrede van Vereeniging bepaal dat die “Dutch language” (waarby Afrikaans inbegrepe is) in “openbare skole in die Transvaal en die Oranjerivierkolonie waar ouers dit verkies” onderrig sou word, asook dat dieselfde taal “in die geregshowe” toegelaat sou word.

    Dít wat ons nou aanskou, verteenwoordig die terugdraai van die horlosie na tegelykertyd, ‘n soort oerkolonialisme van die vroeë negentiende eeu en die beginsel van “mag is reg”, asook die sosiogeniëring van die Oos-Europese goelag-tipe. Deur dwang en geweld moet “een Engelse nasie” uit die diverse etniese en kultuurgroepe in Suid-Afrika gesmee word.

    FW de Klerk is ‘n hond en ‘n verraaier wat net die doodstraf verdien. Pleks van “te onderhandel”, het hy gemeensaak met Joe Slovo en sy fanatieke Oos-Europeërs, Lithauers, Natalse Indiërs en Engelse marxiste gemaak om ons van ons nasionale kultuur te beroof. Nie net ons kultuur nie, maar selfs ons lewens: ons volkslewe wat moeisaam oor eeue hier tot stand gekom het, dog ook: ons fisieke lewens wat daagliks deur moord, verkragting en roof vernietig word.

    Die Kaap is in 1806 vir die tweede keer deur Brittanje beset, terwyl die Transvaal en Vrystaat in 1902 weereens deur die Britse Ryk verower is. Gee dit die Rooi Rooinekke die reg om hul taal op ons af te dwing? Nee, en nogmaals nee! Tydens die twintigste eeu het Afrikaners getoon dat hulle geensins hierdie verowering aanvaar nie. Ons was die eerste antikoloniale stryders; selfs Lenin het dit erken. Oor die afgelope eeu het ons Afrikaans as nasionale taal ontwikkel en uitgebou tot die grootste kultuurtaal wat daar nog in Afrika bestaan het, as alternatief vir Engels wat grotendeels in Natal en enkele voorstede van Johannesburg en Kaapstad gepraat is.

    Maar steeds word die veroweringsargument en “mag is reg” aan ons opgedwing! Ná FW de Klerk en Roelf Meyer se laakbare kapitulering aan die bebrilde “generaals” van Umkhonto we Sizwe soos Joe Slovo of Ben Turok, word die argument elke dag gestel dat Afrikaners deur die “progressiewe” (‘n eufemistiese term vir “kommunistiese”) magte verower is. Terloops, is ek dalk onbillik om Lithaue die skuld te gee. Turok is in Letland gebore, ook ‘n Oosseestaatjie en voormalige kommunistiese land wat net langs Lithaue geleë is.

    Ons is dus drie keer verower: in 1806, in 1902 en in 1994. Daarom moet ons nou Engels as landstaal, asook enigste taal van hoër onderwys – en binnekort alle onderwys – aanvaar.

    Sedert die Tweede Wêreldoorlog is die veroweringsreg egter nie meer geldig nie. Die territoriale integriteit van alle state moet eerbiedig word, volgens die Handves van die Verenigde Nasies wat universeel aanvaar is. Net so min as wat Brittanje vandag die reg het om ons in te val en die Engelse taal op ons af te dwing, het Slovo en ander Oos-Europeërs die reg om ons deur middel van terreur – wat in elk geval ‘n internasionale misdaad is – aan te val en agterna Engels op ons af te dwing.

    Wat die hele land – met die uitsondering van Natal – betref, was Afrikaans of die vorm daarvan waarna ook in vorige eeue as “Nederlands” of “Kaaps-Hollands” verwys is, die regs- kerklike en opvoedkundige taal. In die noorde van die land is dit maar eers ná 1902 dat Engels hoegenaamd amptelike status verkry het: deur die loop van ‘n geweer en oor die lyke van die kinders en vroue in die konsentrasiekampe.

    Net so min as wat die Engelse “taalreg” in dié land deur verowering gevestig kan word, kan dit deur verskeie pogings tot volksmoord – waarvan die huidige maar die jongste in ‘n hele reeks is – gevestig word.

    Ek praat namens alle Afrikaners as ek sê dat ons nooit ondergeskiktheid teenoor die Engelsman, die Lithauer, die Xhosa, die Zoeloe, of wie ook al, sal aanvaar nie. Ook en veral nie die ondergeskiktheid van ons suiwer Germaanse kultuurtaal, Afrikaans, teenoor ‘n kreoolse bastertaal soos Engels wat deels Germaans en deels Latyns is nie. Ons gee nie om of die Franse, Duitsers, Nederlanders, Skandinawiërs of wie ook al Engels bo-oor hul eie tale as “internasionale taal” aanvaar nie. As daar een taalgroep op dié planeet is wat Engelse oorheersing totaal en al verwerp, is dit die Afrikaanse taalgroep! Op Stellenbosch, in Pretoria of waar ook al.

    Selfs al is dit de facto waar dat ons verower is of deur verraderlike miskruiers van sg. “leiers” tot die status van “verowerdes” verdoem is, verbied die verskeie Geneefse konvensies steeds dat die veroweraar die kultuur van die verowerdes uitwis. Artikel 49 van die Vierde Geneefse Konvensie verbied insgelyks die veroweraar om tot “bevolkingsoordragte” (“population transfers” in die Engelse weergawe) oor te gaan:

    Individual or mass forcible transfers, as well as deportations of protected persons from occupied territory to the territory of the Occupying Power or to that of any other country, occupied or not, are prohibited, regardless of their motive. … The Occupying Power shall not deport or transfer parts of its own civilian population into the territory it occupies.

    Umkhonto we Sizwe, die SAKP se terreurmag, het ooreenkomste met Robert Mugabe en ander totalitêre leiers gesluit. Verbaas dit daarom dat ‘n deel van die Zimbabwiese bevolking na ons land deur bevolkingsoordrag gebring is, sodat die land verder verengels kon word?

    Op ‘n kleiner skaal, is Umkhonto we Sizwe besig met “bevolkingsoordrag” na Afrikaanse universeite met kultuurmoord en volksmoord (daar is geen regstegniese onderskeid tussen die twee nie) as oogmerk.

    Die 1996-Grondwet, wat nooit aan ‘n referendum onderwerp is nie, is so swak deur Roelf Meyer en sy idiotiese medeverraaiers onderhandel dat niemand kop of stert kan uitmaak van die taalartikels daarin nie. Suid-Afrika beskik oor “elf amptelike tale”, maar slegs een “omgangstaal” – in die woorde van die Universiteit van Stellenbosch – en slegs Engels word op amptelike dokumente en in wetgewing gebruik. Waarskynlik het Idi Amin se Uganda ‘n meer konsekwente grondwet en taalbeleid gehad!

    Aangesien geen Afrikaner, behalwe een of twee “gekooptes” ooit tot die 1996-grondwet ingestem het nie, moet ons ons op die Verdrag van Vereeniging (1902), asook die British South Africa Act (1909) en die Ampteliketalewet (1925) verlaat. Elkeen van daardie dokumente, waarvan twee deur Brittanje opgestel is, gee ten minste gelyke status aan Afrikaans. Waarom sou ons tans met minder tevrede wees? Omdat ‘n klompie Lithauers met die hulp van die Oos-Duitsers en die Sowjet-Russe bomme in ons stede kom stel het, op dieselfde wyse as wat terroriste enkele dae gelede ‘n skrikbewind in die Franse hoofstad, Parys, gevoer het.

    Ons verwerp terreur en taaloorheersing met dieselfde mate van minagting. In Suid-Afrika was Engels nog altyd by uitstek die taal van die terroris, die lasteraar, die beswadderaar en volksmoordenaar. Kennelik bestaan daar inwoners van dié land – gelukkig ‘n minderheid – wat Afrikaans en ons nasionale tradisie hartstogtelik haat. In hierdie tye – net soos voorheen in die geskiedenis – het hulle ‘n soort taaloorlog teen Afrikaans verklaar.

    Laat ons dit vandag ewe hartstogtelik aan die Rooi Rooinek met sy dik Lithause bril stel: Alvorens u Afrikaans in dié land uitwis, sal u elkeen van ons eers moet doodmaak. Sekerlik broei die obsessie om alle Afrikaners te wil uitmoor in die patologiese geeste van Suid-Afrika se Anglo-kommuniste en “internasionaliste”. Maar anders as die groter Anglo-Amerikaanse Ryk, beskik hulle kwalik oor die vermoë om hul doodsvonnis op ons moedige klein volk te voltrek. Ook nie die doodsvonnis wat die afgelope dae oor Afrikaans by Stellenbosch uitgespreek is nie.

    PW Botha se naam eggo die afgelope week of twee deur die land, ironies genoeg. Hy het aan ons die begrip van die “totale aanslag” oorgedra, maar waarskynlik was hy te naïef om te verstaan juis hóé totaal en totalitêr die aanslag uiteindelik sou word, tot hier waar dit elke aspek van ons kulturele en opvoedkundige lewe sou raak.

    Die taaloorlog is verklaar. Ons was nog altyd verdraagsaam teenoor elke taal ter wêreld, Engels daarby ingesluit. Dieselfde kan nie van die “Engelse alliansie” in Suid-Afrika gesê word nie. Hulle was nog altyd kwaadwillig, haatdraend, onverdraagsaam. Wanneer Engels soos tans die voertuig vir totalitarisme, asook volks- en kultuurmoord word, moet ons dit verwerp en terugdryf tot in Natal van waar dit oor die Drakensberge gekom het ons te bedreig en te versmoor. Die aggressie kom nie van ons nie, maar van die anglomane wat soos ‘n trop hiënas nou bloed geruik het en finaal alles voor die voet wil doodbyt.

    Laat ons teen Engels opstaan soos ons voorouers teen die Britse Ryk opgestaan het en soos ons jong seuns aan die grens teen Kuba, Rusland en Oos-Duitsland geveg het. Die “Engelse mag” wat hom tans in sy oorheersing en sy hegemonie verlekker, mag binnekort verras word deur die staalharde wil van elke ware Afrikaner om geen duim vir sy taal toe te gee nie.

    Afrikaans verteenwoordig ons laaste stukkie grondgebied wat ons nie durf prysgee nie. Engels is die dood self, juis daarom word dit ‘n “doodsetertaal”* (killer language) genoem. “Meertaligheid” is ‘n illusie en het nog nooit in Suid-Afrika bestaan nie. Dit was nog altyd net ‘n stryd tussen Engels en Afrikaans, met die oorwinning wat tans deur Engels verklaar word.

    Engels hoort in Natal. Of dalk oorsee. Nie langer in u en my aangesig nie. Weens die onverdraagsaamheid van Engels en Engelsgesindes, moet Afrikaans die enigste amptelike taal van ‘n herrese Afrikaanse Republiek word waarin onderontwikkelde minderheidstale soos elders ter wêreld met verdraagsaamheid behandel sal word. Ons is siek en sat vir die selfvoldane aggressie en meerderwaardigheidsindroom van Engels. “Engelse heerssugtigheid”, inderdaad.

    Om dit pront te stel: Laat Engels in sy swernoot vlieg!

    * Dié neologisme, ontleen aan die Skotse skryfster van die Harry Potter-boeke, sal my vergun word.

  • Leon Lemmer oor Anton van Niekerk: Kampusgewete en etiekkolos?

    Leon Lemmer oor Anton van Niekerk: Kampusgewete en etiekkolos?

    Anton van Niekerk het onder die opskrif, “Van volksuniversiteit na internasionale speler” (Die Burger, 10 deser, p 9), dit wys geag om die voortreflikhede van die huidige Universiteit Stellenbosch (US) as “internasionale speler” te besing. As oorverligte doen hy dit uiteraard ten koste van die US van weleer, wat hy ‘n “volksuniversiteit” noem. Hy laat hom veral uit oor Afrikaans, ‘n onderwerp waarvan hy liefs moet wegbly as hy hom nie weer ‘n drag slae op die hals wil haal nie.

    Hy beweer dat die US van sowel regs as links gekritiseer word. Hierdie “uitgelese professor” beskou homself blykbaar as in die salige middel geposisioneer; iemand wat as belese en besinnende akademikus met onderskeiding die goue middeweg bewandel. “Van regs is daar die voortdurende verwyt dat die US sy vermeende ‘historiese identiteit’ as die ‘uitvoerder van die testament van Jannie Marais’ prysgegee het.” Dit is feitlik net op Praag dat daar vanjaar herhaaldelik pleidooie gelewer is dat die US Marais se skenkings- en stigtingsvoorwaarde moet nakom, te wete dat Afrikaans nie ‘n mindere posisie in vergelyking met Engels mag beklee nie.

    Na verloop van ‘n eeu was daar vanjaar geen amptelike erkenning op die US-kampus van Marais se ontsaglike, deurslaggewende en onbaatsugtige finansiële bydrae tot die ontstaan en uitbouing van die US nie. Van Niekerk is veronderstel om ampshalwe in die etiek onderlê te wees. Maar hy opper geen beswaar hoegenaamd teen die doelbewuste miskenning van Marais se voorwaarde nie. Die US-rektor, Wim de Villiers, het vanjaar al herhaaldelik gesê: “Stellenbosch is nie ‘n Afrikaanse universiteit nie.” Ek ervaar hierdie woorde as ‘n doelbewuste en gevoellose belediging van die nagedagtenis van Marais. Is Van Niekerk weens sy oorverligtheid eties so afgestomp dat hy nie kan aanvoel dat hier ‘n skrynende onreg teenoor die voortreflike nalatenskap van Marais gepleeg word nie? Hiervoor is kundige onderlegtheid in etiek nie eens nodig nie. Blote ordentlikheid noop almal met gewetes om aan te voel dat aan die wense van ‘n oorledene voldoen moet word, of as dit absoluut onmoontlik is, redes daarvoor aan te voer pleks van die saak dood te swyg.

    Van Niekerk se anti-Marais-gesindheid dui myns insiens op sy anti-Afrikaans-gesindheid, wat deur Pieter Kapp in Maties en Afrikaans (Pretoria: Protea Boekhuis, 2013) geboekstaaf is. As voorsitter van die US se Taalkomitee het Van Niekerk jare lank tot groot nadeel van Afrikaans gefunksioneer, bv deur onderrig in sowel Afrikaans as Engels in dieselfde klas te bepleit; selfs dat sulke gesamentlike klasse “in pas is met die US se tradisie [!] en bedoel is om eerder Afrikaans se toekoms aan die Universiteit te verseker as om dit te ondergrawe” (p 121). Gesamentlike klasse kon enersyds veroorsaak dat die onderrigmateriaal wat aangebied word, gehalveer word en andersyds dat die klasse hoofsaaklik in Engels aangebied word.

    Daar is eenstemmigheid dat gesamentlike klasse opvoedkundig die swakste opsie is. Waarom sou Van Niekerk dan ‘n voorstander hiervan wees? Omdat politieke oorwegings by hom, soos by bv Russel Botman, swaarder as akademiese oorwegings weeg. As ANC-aktivis en rektor het Botman “dubbelmedium beklemtoon omdat dit verseker dat wit en swart saam in die klasse sit” (p 205). Na aanleiding van die chaos wat Open Stellenbosch toegelaat is om vanjaar te saai, het die US onderneem om van volgende jaar af afsonderlike klasse in Afrikaans en Engels in kursusse met baie studente in te stel. Aan die Noordwes-Universiteit, op die Potchefstroom-kampus, word dieselfde weg bewandel.

    In die praktyk gaan dit beteken dat die blankes die Afrikaansmediumklasse bywoon en die nie-wittes die Engelsmediumklasse. Sodanige apartheid sal nie in die nuwe Suid-Afrika geduld word nie. Hierdie aparte klasse is dus bloot ‘n tussenstadium voordat die Afrikaanse klasse spoedig as ‘n onding afgeskaf word, omdat dit geëtiketteer sal word as iets wat deur diegene wat terugverlang na die verlede gekoester word; natuurlik uitgaande van die valse veronderstelling dat die verlede sonder meer slegter was as wat die hede is.

    Reeds in 2005 het Van Niekerk verkondig “dat taal in onderrig minder belangrik is as die kwaliteit van die kennis wat oorgedra word” (p 151). As dit waar sou wees, wonder ‘n mens waarom daar so steen en been gekla word oor Afrikaans wat na bewering mense uitsluit. Die valse veronderstelling is dat Engels niemand uitsluit nie. In werklikheid is dit ‘n drogargument gebaseer op Van Niekerk se anti-Afrikaans-gesindheid. Taal is van die uiterste belang by kennisverwerwing, want dit is die hoofmanier waarop inligtingsoordrag geskied. Van Niekerk kan die waarheid van my stelling toets deur te gaan luister na ‘n gesaghebbende lesing wat in Mandaryns aangebied word en dan vas te stel wat hy wys geword het.

    Dit is ‘n voor die hand liggende waarheid dat Afrikaanssprekende studente akademies beter vaar as hulle klasse in Afrikaans aangebied word. Insgelyks vaar Engelssprekende studente akademies beter as hulle klasse in Engels aangebied word. Waarom kies Van Niekerk kant vir Engels al is hy Afrikaanssprekend? Omdat swartes verkies om in Engels te studeer en dit dus vir Van Niekerk polities korrek is om daardie kant te kies. Wat in die akademiese belang van Afrikaanssprekendes is, weeg by Van Niekerk glad nie so swaar soos die belange van die ANC-gedienstige swart massa nie. Aan die argument dat diegene wat Engelsmediumonderrig begeer die talle sodanige universiteite kan bywoon, steur Van Niekerk hom nie, want dit is polities korrek om as oorverligte te verlang dat die US en die dorp Stellenbosch tot verswelgings toe moet verswart en demografies so getrou moontlik die veelgeprese nuwe Suid-Afrika moet weerspieël. Die beeld van ‘n swart en Engelse US is volgens hierdie redenasie oneindig beter as dié van ‘n wit en Afrikaanse US, wat glo swaar dra aan die bagasie van Afrikanernasionalisme en apartheid; uitgaande van die valse veronderstelling dat swart mag en swart nasionalisme heilsaam en blanke mag en Afrikanernasionalisme boos is.

    Van Niekerk het in 2010 aangevoer “dat die taal in die opleiding van wetenskaplikes en die oordrag van kennis van minder belang is – dit is die kwaliteit en uitnemendheid van die kennis wat die swaarste moet weeg” (p 209). Van 2005 af (voorlaaste paragraaf hier bo) het Van Niekerk dus niks wyser geword nie. Breyten Breytenbach het in 2010 tereg van Van Niekerk gesê: “Die man weet waaragtig niks van taal nie” (p 204). Vir my is dit duidelik dat Van Niekerk hom veral om politieke redes vir die afskaling van Afrikaans en die bevordering van Engels beywer. Dit is waarskynlik die rede waarom hy in 2007 nie weer as senaatsverteenwoordiger tot die US-raad verkies is nie (p 159). Ek vind dit ironies dat Nico Koopman in sy plek verkies is; ‘n mens wat sy intreerede in Engels gelewer het voor ‘n gehoor wat feitlik uitsluitlik uit Afrikaanssprekendes bestaan het. In albei se hoedanigheid as US-dekaan het sowel Van Niekerk as Koopman onderskeidelik die Artes- en Teologiefakulteit so vinnig moontlik verengels. Naas etniese oorwegings was Koopman se anti-Afrikaansgesindheid waarskynlik deurslaggewend toe Wim de Villiers hom as ‘n US-viserektor aangestel het. Desnieteenstaande ag die Afrikaanse Taalmuseum en -monument dit wys om Koopman as spreker te nooi.

    Van links word die US gekritiseer omdat die onderrig wat in Afrikaans aangebied word glo nie inklusief genoeg na die smaak van veral swart studente is nie. Dan gaan Van Niekerk dadelik oor tot ‘n aanval op Hermann Giliomee, wat beweer het dat die US op twee gedagtes hink: verengelsing ter najaging van internasionale aansien en misleiding van Afrikaanssprekendes oor die vooruitsigte van Afrikaans as US-onderrigtaal ten einde hulle steun te behou (Die Burger, 31 Oktober). Die polemiek van Van Niekerk en Giliomee het ‘n geskiedenis. Voorheen het hulle oor die gehalte van Bantoe-onderwys verskil, met Van Niekerk wat beweer het dat daardie onderwys ‘n “groot katastrofe” was (Die Burger, 9 Julie) terwyl Giliomee ‘n meer ewewigtige/gematigde standpunt huldig (Die Burger, 14 Julie). Hierna was Giliomee van mening dat ‘n Afrikaanse instansie hom vir ‘n Afrikaanse universiteit mag beywer (Die Burger, 24 Oktober), terwyl Van Niekerk meen dat dit om “ál ons land se mense” moet gaan (Die Burger, 20 en 27 Oktober), wat die moontlikheid van ‘n nuwe Afrikaanse universiteit sal verongeluk. Ek dink nie ‘n mens sal Van Niekerk daartoe kan beweeg om vir blankes, Afrikaners of Afrikaans in die bres te tree nie. Dit sal sy beeld as oorverligte, waaraan hy so naarstiglik bou, aantas. Van Niekerk bestempel Giliomee se standpunt as “kritiek van regs”, terwyl Giliomee polities seker maar net minder links as Van Niekerk is.

    In sy jongste skrywe noem Van Niekerk “die US van die jare sestig tot tagtig … nie ‘n universiteit met beduidende internasionale aansien nie, maar ‘n taamlik geïsoleerde instelling en primêr gebrandmerk as die bakermat en alma mater van apartheidsleiers.” Wie het destyds probeer om die US akademies te isoleer en Afrikaners as boos te brandmerk? Die terroristiese ANC. Desnieteenstaande is aan die US van weleer myns insiens veel hoë akademiese standaarde as aan die huidige US gehandhaaf. Destyds is ‘n A-simbool in alle vakke (of minstens ‘n A-gemiddelde) in matriek van alle studente vir toelating tot mediese studie (MBChB) vereis. Deesdae kan met ‘n C- of selfs D-simbool toelating verkry word, mits die kandidate nie-wit is. Geen wonder dat hierdie US-kwalifikasie, anders as voorheen, tans nie sonder meer in die buiteland erken word nie; aanvullende eksamens word in toenemende mate vereis. Wêreldwyd het die besef posgevat dat die US akademies nie meer is wat hy was nie.

    Van Niekerk, daarenteen, bespeur by die huidige US ‘n “strewe na onmiskenbare, internasionaal erkende navorsingsuitmuntendheid.” Daar kan glo nie toegelaat word dat die US “‘n minderwaardige universiteit moes bly bloot ter wille daarvan om ‘n ‘volle Afrikaanse’ aanbod te behou nie.” Van Niekerk beweer waaragtig dat die huidige US “die beste moontlike dosente” wil aanstel en dat dit die soort ding is wat “eenvoudig nie kan plaasvind deur medium van Afrikaans nie.” Wat behels die huidige US se teikengedrewe aanstellingsbeleid? Om ooreenkomstig die wense van die ANC by voorkeur (eintlik: indien enigsins moontlik) swartes en vroue aan te stel. As iemand wat ‘n akademiese pos beklee behoort Van Niekerk te weet dat sowel ras as geslag nie-akademiese faktore is; dat akademiese verdienste (bv formele kwalifikasies, ondervinding, publikasies) van deurslaggewende belang by die aanstelling en bevordering van dosente en navorsers behoort te wees. Pleks van bv ‘n swart dame uit Nigerië met ‘n twyfelagtige akademiese rekord aan te stel, sou dit akademies baie meer sinvol wees om ‘n Afrikanerman met bewese akademiese verdienste aan te stel. Teen laasgenoemde soort mens van akademiese gehalte word blatant gediskrimineer, maar Van Niekerk het nog nooit beswaar teen hierdie skandalige beleid geopper nie.

    Omdat die uitgesproke, amptelike US-beleid is om by nie-akademiese voorkeur swartes aan te stel, word dit terselfdertyd ‘n anti-Afrikaansvoorkeur vir Engelsmediumonderrig. Die US slaag tans in elk geval nie daarin om bv Nobelpryswenners of hoogaangeskrewe buitelandse akademici as dosente aan te stel nie. Die US as eentalig Afrikaanse universiteit sou sonder groot probleme sulke uitsonderlike mense (wat hoogstens ‘n klein getal enkellinge sou wees) kon akkommodeer, bv as navorsers, magisterstudieleiers, doktorale promotors en die aanbieders van openbare lesings. Hulle akademies gewenste teenwoordigheid sou ‘n koersvaste US nie verplig het om Afrikaans oorboord te gooi nie. Waarin die huidige ras-, geslags- (dus nie-akademies-) en Engels-gedrewe US slaag, is om hoofsaaklik plaaslike nie-wittes en Afrika-swartes met twyfelagtige akademiese aansien (maar met teoreties moers baie, maar dikwels nie-realiseerbare, akademiese potensiaal) as dosente aan te stel. ‘n Kritiese ontleding van die US se navorsingsuitsette bevestig hierdie bewering.

    Hoe onrealisties Van Niekerk se siening van die US is, blyk uit sy volgende sin, wat beoordeel moet word in die lig van die Wim-US se jongste vergryp, op 12 deser, teen Afrikaans. “Die verbeeldingryke pogings van die huidige bestuur, senaat en raad om aan Afrikaans ‘n mededingende plek aan die US te verskaf, sal dalk nie alle mense dadelik oortuig nie.” Inderdaad! Sekerlik nie vir my nie.

    Van Niekerk wil Afrikaans nog dieper in die grond boor. Daarom kom hy met hierdie sin: “Om egter van ‘n universiteit as instelling te verwag om sigself eksplisiet daartoe te verbind om ‘n taal te beskerm, is onbillik, omdat dit van die instelling sou verwag om van sy missie, wat akademiese uitmuntendheid is, af te wyk.” In werklikheid is dit Open Stellenbosch wat geëis het dat Afrikaans nie beskerm mag word nie en die US-raad het gedienstig hieraan toegegee. Ek hoop ek het daarin geslaag om aan te toon dat ‘n Afrikaanse universiteit, soos talle nie-Engelse universiteite én die US van weleer, akademies uitmuntend kan wees. Ook dat die US met sy huidige toelatingsbeleid vir studente en sy huidige aanstellings- en bevorderingsbeleid vir dosente nooit werklik akademies uitmuntend sal word nie. ‘n Universiteit kan alleenlik akademies slaag as hy hom kompromisloos deur akademiese oorwegings laat lei. Dit beteken onder meer dat hy nie na die ANC-regering se pype moet dans nie.

    Aan die US verloop transformasie in drie fases. Die universiteit is tans entoesiasties in die midde van fase 1 maar het reeds begin om fase 2 te betree.

    ● Die eerste fase is die opneukfase. Ras en geslag is die faktore wat ‘n deurslaggewende rol by die toelating en beurstoekennings van studente en die aanstelling en bevordering van dosente speel. Ras- en geslagsteikens word meedoënloos nagejaag om van swartes die meerderheid en van vroue die al hoe meer oorweldigende meerderheid te maak.

    ● In die tweede fase word die akademiese skemer betree. Afrikaans as onderigtaal is dan kwalik meer as ‘n mooi herinnering aan ‘n voortreflike akademiese verlede. Diegene wat om nie-akademiese redes as studente toegelaat is, word nou by voorkeur as dosente aangestel. Die akademiese gehalte van die onderrig daal verder.

    ● In die derde fase het die akademies nag aangebreek. Studente wat deur substandaarddosente onderrig is, word nou as dosente aangestel. Die akademiese gehalte val tot onder substandaard. Die gevolge van so ‘n onderrigsituasie word deur George Reisman die barbarisering van die samelewing genoem. Ek hoop om volgende naweek oor Reisman se idees te skryf, mits die tragiese gebeure aan die US my nie noop om weer oor die US te skryf nie.

    Wanneer fase drie aanbreek, slaap Van Niekerk in die rus van die eeue gesus. Maar anders as met Jannie Marais se wense sal mense soos Wim de Villiers en Anton van Niekerk se transformasie-nalatenskap aan die US voortleef.

  • Brief: Oom Max, ons is te besig om diskriminasie te probeer oorleef!

    Brief: Oom Max, ons is te besig om diskriminasie te probeer oorleef!

    As ‘n tweedejaarstudent is ek werklik teleurgesteld in u poging om weereens Afrikaners oor die vingers te probeer tik. In ‘n artikel wat slegs die uitdaging wat die ANC met studente in die gesig staar kan, en behoort te ondersoek, vind u dit nodig om oudergewoonte anti-Afrikanersentiment in u resep te gooi. Ek wonder soms wat u probeer bereik, en of u werklik glo dat u skrywe aanklank vind by die moderne Afrikaner (veral jonges), wat deesdae wroeg om ‘n bestaan te voer met ‘n oorwegend anti-Afrikanerregering.

    Dit is ook vir my verstommend dat u die vraag, “Waar was júlle Afrikaners?” kan opper. Bedoel u dan dat alle studente verplig is om aan optogte deel te neem – selfs optogte wat kennelik gewelddadig is en behels dat visekanseliers gevange geneem word?

    U is darem werklik selektief as u in “vryheid” glo, maar terselfdertyd Afrikanerstudente (en alle ander nie-betogende studente) se vryheid van assosiasie en vryheid om onverstoord te studeer oorsien?

    Dit wil voorkom of ‘n sekere groep mense in dié land nie net verbied word om sekere dinge te doen nie, maar ook as’t ware verplig word om wél aan sekere aktiwiteite deel te neem, soos byvoorbeeld die onlangse optogte waarmee u so in u skik is.

    Die inperking van vryheid is dus tweeledig – as ‘n Afrikaner mag jy sekere dinge doodeenvoudig nie doen nie, en sekere dinge is jy ook verplig om te doen of om aan deel te neem. Dit is darem ‘n verfrissende gedagte! Praat van “damned if you do, damned if you don’t”!

    Jy mag nie sekere danspassies uitvoer by die PUK nie, maar buiten dit móét jy ook deelneem en paraat wees wanneer studente, met politieke agendas wat vir seker nie deurgaans edel is nie, betoog deur voertuie en geboue te vandaliseer, te plunder, onskuldiges aan te rand, en standbeelde van vlekkelose Afrikaanse digters wil afbreek.

    Behalwe Afrikanerstudente se onbereidwilligheid om hul aan barbaarse gedrag skuldig te maak, het ons ook baie ander hooi op ons vurk. U vra waar ons was, en die antwoord is eintlik vanselfsprekend.

    Ons was doodeenvoudig te besig om te studeer, te werk, ekstra werk te doen (sodat ons o.a. studiegelde kan betaal), en ons toekoms te verseker in ‘n land waarin alle diskriminerende maatreëls daarop gemik is om ons kanse op sukses weg te raap.

    Dis reg ja – ons het ons bepaal by ons studies om sodoende die gevolge van witwees in Suid-Afrika, naamlik uitsluiting en diskriminasie, te kan oorkom.

    Terwyl ‘n sekere groep studente bekommerd was oor studiegelde, was daar ‘n groep Afrikanerstudente wat voor hul siel geweet het dat hul waarskynlik ten spyte van ‘n 0%-verhoging in studiefooie, sal sukkel om werk te kry omdat hulle wit is. En dít terwyl dit ook bykans onmoontlik is vir ‘n blanke student om ‘n studiebeurs van enige soort los te slaan!

    U verwag van Afrikanerstudente om ‘n week voor die eksamen afstand te doen van hul studies – hul enigste en laaste kans op uitnemendheid en welvaart in ons diskriminerende, merietelose samelewing – om geraas te maak, akademiese instellings tot stilstand te bring en visekanseliers gevange te hou? Dit is, selfs vanuit oom Max du Preez se pen, ‘n onredelike versoek.

    “Ons moet vir ’n oomblik uit ons wit middelklas-Afrikanervel klim en as mense na ander mense luister, as burgers na medeburgers.”

    Is dit nie wat Afrikaners al vir twee dekades lank doen nie, oom Max? Selfs sogenaamde “vrygeborene” Afrikaners by universiteite prewel gedurig “jammer, jammer”, wanneer hulle met hul “white privilege”, ‘n bedrieglike sinoniem vir harde werk en toewyding, gekonfronteer word.

    As ‘n apartheidsman sal u nooit weet hoe dit voel om 90% in matriek te moet behaal om keuring verleen te word aan sekere kursusse nie, en daarby gedurig by universiteite berispe te word oor u witheid en taalvoorkeur nie.

    Daarom het die meerderheid Afrikanerstudente nié aan hierdie optog deelgeneem nie – ons is moeg vir konflik. Ons weet ook dat dit bes moontlik dieselfde studente is wat deelgeneem het aan #feesmustfall betogings, wat vroeër vandeesmaand nog betoog het oor die reeds bedreigde Afrikaans by universiteite, en ook “One settler, one Bullet” gesing het by Rooiplein.

    Ons weet ook dat die eise van anargiste nimmereindigend is en dat die volgende betoging waarskynlik ‘n vermindering in slaagvereistes sal vereies. #passratesmustfall – stel u dit voor! Daaraan sal hardwerkende, Afrikanerstudente waarskynlik ook moet deelneem, siende hulle andersins as “koud” deur u bestempel sal word.

    U maak ook geen melding van die feit dat die blanke studente wat wel aan die optog deelgeneem het, soms afgejak en weggejaag is nie. As blankes onderworpe aan “white privilege”, het hulle skynbaar geen rol te speel gehad nie, en het ook volgens die massas nie verdien om die kollig te “steel” nie. Hulle sou dus nooit ‘n “geweldige simboliese impak” kon hê nie, bloot omdat vele swart studente hul geskiktheid as “struggle helde” nietig verklaar het.

    Oom Max, u kan dit “koud” of selfs rassisties noem – Afrikanerstudente het merendeels geen behoefte om destruktief te betoog nie, en allermins om soos ander hul lippe af te lek oor die moontlikheid van 1976: Episode 2. Ons is nie revolusionêrgesind nie en bepaal ons veel eerder by ons studies, sodat ons kan aanhou om ‘n vlak van akademiese uitnemendheid te handhaaf wat ons in staat stel om een van die mees diskriminerende samelewings ter wêreld die hoof te kan bied.

    Ek kan nie namens alle Afrikanerstudente praat nie, maar ons is nie geraasmakers nie – ons probeer eerder stilweg om goeie akademiese uitkomste te handaaf, soos wat dit ‘n normale student betaam.

    – John White (20)

  • Onluste-polisie storm admingebou van US

    Onluste-polisie storm admingebou van US

    ‘n Groep van meer as 50 studente van die Universiteit van Stellenbosch ‘n interdik verontagsaam wat deur ‘n balju van die hof Dinsdagoggend aan hulle oorhandig is.

    Betogers het die glas van die universiteit se Admin B-gebou se ingang gebreek en skares studente het buite saamgedrom. ‘n Menseketting is vir ‘n ruk voor die ingang gevorm.

    Gerugte van een beseerde is op Twitter versprei, maar kon nie bevestig word nie.

    Betogers het die admin-gebou intussen herdoop na “Winnie Mandela House”. Die Universiteit het vroeër ‘n hofbevel bekom teen ‘n betoging op die kampus.

    Die Admin B-gebou se besetters het verbygangers toegesnou: “Fok julle en fok die polisie. Hulle het julle in Marikana gebruik om ons pa’s dood te maak!”

    Dit is nie ‘n “fokken dieretuin” nie, het betoger ook skree toe groepe studente kom kyk het hoe die besetting ontvou. Betogers het ook geskree dat hulle “wit suprematisme” gaan beëindig.

    Swart onluste-polisie monitor van vanoggend af die gespanne situasie by die universiteit waar die betogers die gebou beset.

    Hulle het intussen ingestorm om die gebou te ontset onder luide veroordeling van die betogers wat geskree het “Dis nie onluste nie!”

    Sommige studente was in die gebou toegesluit waar veiligheidspersoneel toesig gehou het. Die studente betoog glo teen die voorgestelde verhoging in klasfooie.

    Betogers van die Universiteit van Kaapstad het na verskeie koshuise op die kampus beweeg om werkers wat uitgekontrakteer is, te dwing om hulle poste te verlaat.

    By Rochesterkoshuis het betogers binnegestorm om die kos te “nasionaliseer” en hulself gehelp aan die middagete.

    Hulle het daarna hul opmars na die strate van die Kaapstad se voorstede voortgesit.

    Die werkers sluit veiligheidswagte en skoonmakers in. Die studente eis dat die universiteit die gebruik van privaatmaatskappye op die kampus moet staak.

    Klasse is weer opgeskort en die universiteit het ‘n hofbevel gekry om die betogers te verbied om gewone bedrywighede op die kampus te ontwrig.

    Intussen sê betogende mediese studente by die Universiteit van die Witwatersrand in Johannesburg hulle protesoptrede raak nie noodsaaklike dienste by die Charlotte Maxeke Akademiese Hospitaal nie.

    Die betogers het intussen na die strate van Johannesburg uitgebrei waar verkeer vir die tweede dag ontwrig word.

    Die betogers sê hulle verwag slegs van studente om aan die betoging deel te neem, en dat dokters en mediese personeel beskerm sal word.

    Die studente betoog oor ‘n voorgestelde verhoging in klasgelde. Baie van die mediese studente was veronderstel om vandag eksamen te skryf.

    Protes het voortgegaan by Wits asook Rhodes universiteite. Klasse by die drie universiteite is opgeskort vir nog ‘n opeenvolgende dag.

    Protes het ook begin by Fort Hare-universiteit in die Oos-Kaap.

    Protes sal ook Woensdag by Tuks Universiteit in Pretoria begin.

  • Betogers bestorm Senate House by Wits

    Die universiteitsraad van die Universiteit van die Witwatersrand sou studente vanmiddag toespreek, maar het daarteen besluit nadat betogers Senate House bestorm het.

    Die Raad sê die optrede is strydig met ‘n ooreenkoms wat vroeër bereik is.

    Wits het intussen besluit om studente kwyt te skeld van die deposito wat hulle moet betaal wanneer hulle inskryf.

    Die Raad het ook besluit om besnoeiingsmaatreëls in te stel om te verseker dat alle universiteitsgeld behoorlik benut word.

    Die visekanselier, Adam Habib het aangekondig dat hy afstand doen van sy prestasiebonus.

    Die Raad het in ‘n verklaring gesê verhoogde universiteitsfooie wat selfs die inflasiekoers troef, is problematies.

    Swart studente het daarna Empireweg in Johannesburg versper en ‘n motoris wat dit te naby gewaag het, moes vlug nadat die betogers die motor omgekeer het en die voertuig se vensters stukkend geslaan het.

    Studentebetogings by die Kaapstadse en Rhodes universiteite duur intussen voort.

    By die universiteit van Kaapstad is ‘n student tydens die betoging oor verhoogde klasgeld beseer. UK is die duurste universiteit in die land wat registrasiefooie betref, met gelde wat byna twee keer hoër is as die res.

    Die polisie is ontplooi by UK waar studente al die ingange na die universiteit versper het.

    Volgens studente word hulle toegang tot die Bremner-gebou geweier waar hulle met die universiteitsbestuur wou vergader.

    Die universiteit het hulle gereed gemaak vir ‘n betoging wat vir môre beplan is. Die waarnemende kanselier van die universiteit, professor Francis Petersen het vroeër gesê die universiteit is daartoe verbind om te verseker dat universiteitsgeld nooit in die pad van arm studente staan nie.

    Hy het egter daarop gewys dat vryheid van uitdrukking ‘n reg én ‘n verantwoordelikheid is.

    Intussen sê die studentegroep “Open Stellenbosch” dat hulle Woensdag op die hoofkampus van die Universiteit Stellenbosch teen verhoogde universiteitsgeld gaan betoog.

    By Rhodes is samesprekings tussen die studente en die universiteitsbestuur opgeskort nadat hulle nie tot ‘n vergelyk kon kom oor die betaling van ‘n aanvanklike bedrag voor registrasie nie.

    Ingange na die Universiteit word versper.

  • Dan Roodt: Papsak-Max se skoene, Charles Smith en kampusonluste

    Dan Roodt: Papsak-Max se skoene, Charles Smith en kampusonluste

    ‘n Mens raak skoon moedeloos as jy die reaksies lees op die stygende geweld en onmin wat daar sedert begin 2015 op die land se mees prestigieuse kampusse heers. Veral Stellenbosch staan weereens in die spervuur terwyl blanke studentes aan die Universiteit van Pretoria ‘n paar dae gelede in ‘n gebou toegesluit is om hulle teen amokmakende EFF-studente op die kampus te beskerm. Die enigste rubriekskrywer in die HSM (hoofstroommedia) wat dié situasie kon raakvat, was Charles Smith van Die Volksblad wat tereg sê: Revolusie dreig en Afrikaners paartie toe oë.

    Smith meen “’n handjievol kommies onder Blade [Nzimande] het almal in vrees en bewing” en haal ‘n slagspreuk van die Suid-Afrikaanse Kommunisteparty aan:

    “Society is always in constant revolution, with the ultimate goal being the seizure of political and state power.”

    Dit is goed dat Charles Smith ons hieraan herinner. Mense is so in die oomblik vasgevang dat hulle nie die groter of geskiedkundige prentjie raaksien nie. Die kommunistiese of linkse aanslag op Suid-Afrika het nie vanjaar begin nie; dit strek verder as ‘n eeu terug. Soos ek in my boek Raiders of the lost Empire argumenteer, het die Litause Jode die tradisie van radikale sosialisme en revolusie, andersins bekend as marxisme, in die vroeë twintigste eeu hierheen gebring. Lees maar Alan Wieder se biografie oor Joe Slovo en Ruth First of my resensie hier op Praag, hoe daar in losieshuise in Doornfontein gefantaseer is oor wêreldrevolusie en die verdrywing van die Afrikaner uit Suid-Afrika.

    In reaksie op Charles Smith se meningstuk waarin hy tereg sy kommer uitspreek oor die verval van Suid-Afrika, reageer Max du Preez met ‘n stuk papsak- linkse snobisme. Dis een ding wat eintlik baie snaaks is: by gebrek aan idees of intellek, reik Suid-Afrikaanse linkses altyd na snobisme as hul vernaamste wapen om hul opponente mee te verkleineer. Daarom swaai Max, wat net in clichés en gemeenplase kan dink, die grootste cliché van almal rond deur “brandewyn-en-Coke” by te haal:

    “Dit was nou regtig ’n Boer-om-die-braaivuur-brannas-en-Coke-stuk skryfwerk, Charles. Goedkoop populisme wat Julius Malema jaloers sou maak.”

    Die gedagte dat Max, die ou papsak-takhaar wat enige opgevoede Europeër of Afrikaner op straat vir ‘n boemelaar of bergie sou aansien, nou as “smaakarbiter” optree om mense links en regs te snobeer, is uiters lagwekkend. Dit herinner my aan iets uit Idi Amin se Uganda: Idi met die rits medaljes op sy uniform moet ons beïndruk. Net so verkeer papsak-Max onder die indruk dat hy ‘n aristokratiese fynproewer is wat vir ons die Nuwe goeie maniere en etiket moet aanleer!

    Max die snob, wat op ons Afrikaners neersien. Ai. Ek herinner my daar het iewers ‘n foto van Max verskyn waar hy by Riebeeck-Kasteel of waar hy ook al deesdae wegkruip afgeneem is en waarin hy kompleet soos Jochem van Bruggen se “Ampie” lyk, in ‘n kortbroek, hemp wat oorhang en stukkende skoene. Die skoene wat Max dra, is in elk geval so lelik dat hulle eerder stukkend kan wees, dan sal hulle ‘n tikkie mooier lyk. Ongelukkig kon ek nie Max se “Ampie”-foto vind nie, maar het wel op die foto hier bo afgekom waar Max tesame met die Boerehaat-fotograaf, David Goldblatt, op ‘n verhoog verskyn. Max verag Afrikaners maar aanbid mense soos Goldblatt, Slovo of Nadine Gordimer en elke ander Boerehater wat daar nog ooit in Suid-Afrika voet aan wal gesit het. Op die foto dui ek enkele elemente van papsak-Max, die superghwar wat uit die gopse gesteier het om sy heil in agtertangse linksheid te vind, se “styl” aan.

    Keanu Reeves met vellies
    Keanu Reeves met vellies

    ‘n Mens vra jou af: Watse skoene dra Max? Is dit tekkies, hardloopskoene of die Litause interpretasie van vellies? Die tradisionele Afrikaanse velskoen is ‘n funksionele, eerlike en landelike skoenvorm wat deesdae wêreldwyd hoog mode is. In Engeland, Australië en elders noem hulle dit ‘n “desert boot” of “chukka boot”, in so ‘n mate dat die Engelse selfs daarop aanspraak maak dat húlle dit eerste begin dra het en nie ons nie.

    As Max maar vellies gedra het. Helaas. Miskien trek hy drolbruin hardloopskoene aan selfs as hy slaap sodat hy beter van sy verlede af kan weghardloop, daardie verre verlede toe hy nog ‘n vurige NP-ondersteuner was, iets waaraan wyle Chris Louw ons so gereeld herinner het. Dan is daar Max se hemp wat uithang, moontlik om ‘n papsak vaaljapie wat hy iewers vir koerasie saamdra, te kamoefleer.

    As ‘n mens die res van papsak-Max se dronkverdrietige opeenstapeling van clichés oor hoe ons net aan “luide swart intellektuele, beroepslui en politici” mag “fluister” lees, klink dit soos iemand wat sy Stockholm-sindroom bely. Terwyl Max ons teen die “brandewyn-en-Coke-Boere” soos Charles Smith waarsku, vrees hy eintlik die swartman wat dalk gewelddadig mag raak as ons nie “mooi en saggies praat” nie. Hoe rym dit? ‘n Mens moet seker nie logika by ‘n ylende papsak-skollie met sy afgryslike skoene en kleredrag soos Max verwag nie, maar het dit nog nooit tot hom deurgedring dat dit dalk presies die soort “rassisme” is waarteen hy ons waarsku nie? Hy praat selfs van die “swart driftiges” wat ons moet paai. Waarom moet hulle gepaai word? Almal in Suid-Afrika is mos nou vry om onbeteueld te sê en te doen wat hulle wil? Enkele jare gelede nog het papsak-Max, soos Thabo Mbeki destyds, afrosentries geargumenteer dat Afrika beskaafd was nog voor die Europese barbare in die Kaap anker gegooi het. Volgens Max se eie logika behoort die “swart driftiges” mos vrye teuels gegee te word dat die tweede revolusie kan plaasvind en ons land die utopie kan word waarvoor dit nog altyd bestem was? Waarom is hy dan nou so bang vir Charles Smith se “provokasie”?

    Kyk weer na die foto hier bo. Agter Max en sy Boerehatervriend, David Goldblatt, pryk die lelikste skildery wat daar nog ooit in ‘n “roekelose” (om papsak-Max se woord te gebruik) oomblik geverf is. Dit voltooi as’t ware die prentjie. ‘n Mens hoef nie Nietzsche te gelees het om te verstaan dat daar ‘n verband tussen swak smaak en swak idees is nie. Max met sy lelike drolbruin straatsmousskoene beskik oor ewe afskuwelike idees. Dis ‘n allegaartjie – assiette anglaise oftewel ‘n deurmekaar Engelse bord soos die Franse sê – van vooroordele en gemeenplase. Vooroordele teenoor Afrikaners, want Max is mos ‘n bekeerde jingo, asook gemeenplase oor apartheid en die gewaande nasleep daarvan. Hoe meer Suid-Afrika in ‘n moeras van korrupsie en geweld versink, hoe harder sanik papsak-Max oor “apartheid”. Alles is mos apartheid se skuld. Kan ‘n mens so eenogig en fundamentalisties wees? Dis hoog tyd dat ons van “apartheidfundamentalisme” begin praat. Dis die geloof of bygeloof in ons land dat alles wat verkeerd loop aan “apartheid” of die “nalatenskap van apartheid” toegeskryf kan word.

    Naby die einde van papsak-Max se artikel raak hy nogal die volgende skoenmetafoor kwyt:

    “Dit sal natuurlik help as ons ­blekes probeer om onsself in ons swart landgenote se skoene te plaas en te wonder hoe ons dan in vandag se Suid-Afrika en instellings soos die universiteite op Stellenbosch, Potchefstroom en Bloemfontein sou gevoel het.”

    Sover ek kan sien, is die meeste swartes in ons land nogal uitspattig geskoei en bestee hulle soveel aan skoene as wat Afrikaners op hul kinders se skoolfonds uitgee. As ek soos die Amerikaanse skrywer Tom Wolfe wou aantrek, sou ek daaraan kon dink om my “in swartes se skoene te plaas”. Verder word die gemiddelde swart student by ‘n Afrikaanse universiteit net op die hande gedra en kom hulle dikwels deur waar ‘n blanke student sou druip.

    Feit is egter dat die afbrekende revolusionêre wat al hoe meer in beheer is – die swart betogers en ontlastingstrooiers fungeer maar net as hul marionette – die kampusse as ‘n volgende “operasionele teater” geïdentifiseer het. Die redes daarvoor is voor die hand liggend:

    Solank as wat daar iewers nog Afrikaanse lesings gehou word, bestaan die gevaar dat daar weer soos tydens die twintigste eeu ‘n taaloplewing, gevolg deur ‘n nasionalistiese beweging onder Afrikaners self, mag plaasvind. Dít wil ons heersers ten alle koste vermy. Vandaar dus die oorlog wat daar teen ons taal op kampusse verklaar is.

    Die ander probleem waarmee ons oorheersers sit, is dat daar steeds honderde Afrikaners met nagraadse kwalifikasies is wat poste aan ons universiteite beset. Die plan is om hulle met ideoloë te vervang en solank alles nie 100% Engels is nie, kan sulke ideoloë nie so gemaklik “ontplooi” word nie. Daarom word die swart en bruin marionette teen Afrikaans opgestook, want van die werklose linkse ideoloë soek baantjies.

    ‘n Goeie voorbeeld is wat met die voormalige RAU gebeur het. Die oomblik toe dit as die “University of Johannesburg” verengels en verswart is, het ‘n hele eksodus van sogenaamde “akademici” vanuit Wits en Kaapstad plaasgevind en ekstremiste soos Steven Friedman het daar nes gemaak. Wanneer daar van “transformasie” gepraat word, beteken dit ook dat enige oorblywende Afrikaanse dosente met Engelstalige linkses en neomarxiste vervang moet word. ‘n Paar werfbobbejane soos Piet Croucamp bly natuurlik oor om hul nuwe base se voete te soen en die indruk van etniese suiwering te versag.

    Soos ek nou die dag in my brief aan die Business Day geargumenteer het, verteenwoordig die huidige veldtog teen Afrikaans op kampusse ‘n ooglopend georkestreerde poging. Dit het baie min met “swart frustrasie” te make en meer met die georganistreerde strategie om Afrikaners al hoe verder te marginaliseer. Uiteindelik moet ons uit die land verdryf word sodat ander alles wat ons voorouers opgebou het, ingepalm kan word; as ons nie fisiek uitgewis word nie. Want waarom konstante propaganda- en haatveldtogte in die massamedia teen ons voer as daar nie vir ons ‘n gewelddadige einde in die vooruitsig is nie? Ek ly nie soos papsak-Max met sy afskuwelike skoene aan vae, Freudiaanse vrese vir swart geweld nie; ek maak bloot ‘n logiese gevolgtrekking. Ook moet ons nie die boosheid van ekstreemlinkses onderskat wat gedurende die twintigste eeu tienmiljoene mense in die naam van gelykheid laat uitmoor het nie. Oor die hele gedoente op die kampusse waak die leier van die SA Kommunisteparty, met die gepaste naam “Blade” Nzimande. Dalk wil hy nie net Afrikaans “lem” nie, maar ook die mense wat dit praat en daarin klasgee…

  • US gooi geld vir Xhosa en Afrikaans

    Die Universiteit van Stellenbosch gaan ‘n fonds begin om Xhosa as ‘n akademiese taal te ontwikkel, het RSG berig.

    Die projek is ‘n inisiatief van die nuwe rektor en Vise-Kanselier, Wim de Villiers. Die fonds sal jaarliks ‘n prys van R150 000 toeken.

    Die toekenning is bykomend tot die werk wat reeds gedoen word om Xhosa te bevorder. Die volledige maatstawwe sal oor die volgende paar maande bepaal word.

    Die Het Jan Marais Nasionale Fonds, in samewerking met Naspers en die Universiteit Stellenbosch het ‘n nuwe jaarlikse toekenning vir uitnemende akademiese werk in Afrikaans aangekondig.

    Die prysgeld sal R500 000 beloop. Die aankondiging is die naweek gedoen by die eeufeesvierings van die fonds.

    Die stigter, Jan Marais het meer as 100 jaar gelede sowat 100 000 pond geskenk, wat sedertdien aansienlik gegroei het.

    Die voorsitter van die fonds, prof. Andreas van Wyk sê uitstaande werk in enige dissipline kan vir die toekenning benoem word.

  • Universiteit Stellenbosch: Oplaas ‘n werklik sinvolle brief

    Iemand het uiteindelik daarin geslaag om ‘n werklik sinvolle brief oor die toestand aan die Universiteit Stellenbosch (US) in Die Burger (25 deser, p 8) gepubliseer te kry. Taalrealis van Stellenbosch skryf soos volg – ek haal die brief in sy geheel aan:

    “Volgens ‘n senior akademiese bestuurder aan die US geniet die beweging Open Stellenbosch die steun van ‘hoogstens 100 studente’ op die US-kampus met sy 11 000 studente. Dit beteken dat dié beweging, wat minder as 1% van die studentekorps verteenwoordig (en gelei word deur beeldestormers en drekgooiers ingevoer vanaf die Universiteit van Kaapstad se kampus), die hele US as gyselaar aanhou, met Afrikaans as losprys.

    “Ek glo ek verwoord die mening van heelwat meer as 1% van die huidige US-studentekorps. Dus eis ons dat:

    ● Engels nie gebruik sal word as uitsluitingsmeganisme aan die US nie;

    ● Engels nie beskou word as die Heilige Graal vir die ontsluiting van en toegang tot kennis nie;

    ● alle voorgraadse lesings teen 2016 in Afrikaans beskikbaar sal wees;*

    ● die mislukte T-opsie [gesamentlike klasse met sowel Afrikaans as Engels as onderrigtaal], wat deur ‘n vorige kanselier as ‘pedagogiese onsin’ beskryf is, afgeskaf word;

    ● waar die T-opsie nog tussentyds gebruik word, verseker word dat minstens 50% van die aanbieding in Afrikaans sal geskied;

    ● waar lesings in Engels aangebied word, intydse tolking na Afrikaans beskikbaar sal wees;

    ● alle kommunikasie van die bestuur, personeel en in die onderskeie US-departemente, asook alle webwerwe, in Afrikaans beskikbaar moet wees;

    ● alle toets- en eksamenvraestelle in Afrikaans beskikbaar moet wees en studente vraestelle in Afrikaans moet kan beantwoord;**

    ● alle kennisgewings in Afrikaans beskikbaar moet wees; en

    ● die viserektor (leer en onderrig) amptelik verskoning vra vir sy verklaring dat die US nie langer ‘n Afrikaanse universiteit is nie, en die stelling terugtrek.***

    “Bostaande eise is in ooreenstemming met die US-raad se taalbeleid en -plan en die Grondwet.”

    * Dit behoort ook vir nagraadse lesings te geld.

    ** Afrikaanssprekendes word benadeel as die dosent nie Afrikaans magtig is nie.

    *** Ek hoop om teen die einde van hierdie week oor hierdie en ander onlangse gebeure aan die US te berig.

  • Kernfisikus van Stellenbosch geskors oor SMS

    ‘n Dosent in kernfisika aan die Universiteit van Stellenbosch is geskors nadat hy na bewering ‘n rassistiese SMS-boodskap aan ‘n student gestuur het.

    ‘n Woordvoerder van die universiteit sê die dosent in kernfisika, Anton Stander is tydelik van sy pligte onthef en daar is met tugstappe teen Stander begin.

    Dit volg ná ‘n klagte van ‘n sosiologiestudent en lid van die Oop-Stellenbosch forum, Sikhulekile Duma waarin hy beweer hy het die volgende ontvang: “Jou swart moer van die wit boer”.

    Die selfoonnommer wat vir die SMS gebruik is, behoort volgens berigte aan die dosent.

    Die Oop-Stellenbosch forum beywer hom vir verskeie veldtogte ten gunste van transformasie en verswarting by die universiteit.

    Die SU-woordvoerder Martin Viljoen het bevestig dat die akademikus van sy pligte onthef is: “Sulke gedrag is onaanvaarbaar en nie in lyn met die Universiteit se waardes nie.”

    Viljoen sê die instelling beskou die voorval in ‘n baie ernstige lig.

    Die swart student wat die klagte gelê het, is in kennis gestel van die ontwikkelinge, en sal op hoogte gehou word, het Viljoen bygevoeg.

  • Cecil John Rhodes se dae is getel

    Cecil John Rhodes se dae is getel. Die mede-aanstigter van Afrikanerkonsentrasiekampe se standbeeld gaan verskuif word na ‘n week van studenteprotes, het die Universiteit van Kaapstad se visekanselier verklaar.

    Hy glo die omstrede standbeeld van Rhodes moet verskuif word van sy “trotse plek, die brandpunt van die kampus”.

    Maar dit sal min doen om die groeiende opstand te onderdruk teen die gebrek aan “transformasie”.

    Met behulp van #Rhodes SoWhite het studente in Grahamstad gister ook betoog “oor die stadige pas van transformasie en ‘n gebrek van inklusiwiteit by Rhodes Universiteit”.

    Die voorsitter van die Hoër Onderwys Transformasienetwerk, Lucky Thekisho, het gesê rassegelykheid is ook ‘n probleem by ander universiteite.

    Hy het die universiteite van Noord-Wes en Stellenbosch uitgesonder. Die drie verskillende kampusse van die Noordwes-Universiteit moet saamsmelt sodat hulpbronne meer egalig versprei kan word, terwyl ontgroening ‘n ras-verdelende kwessie op Stellenbosch bly, het hy gesê.

    Studente by die Universiteit van Kaapstad het 10 dae gelede begin betoog nadat Chumani Maxwele ‘n emmer menslike uitskot oor die standbeeld van Rhodes gegooi het. Maxwele het aan The Times gesê hy wil die skeiding tussen swart en wit studente by die Universiteit van Kaapstad beëindig en wit kultuur wat nog by die instelling heers, uitroei.

    In ‘n poging om die protes aan te spreek, het die visekanselier Max Price ‘n plan vir die omstrede standbeeld aangekondig.

    Price het gesê hy is ten gunste van die verskuiwing van die standbeeld, wat hy beskryf as ‘n “simbool van die Universiteit van Kaapstad se koloniale verlede”.

    Price het Rhodes se rol in die skepping van Kaapstad en die vasteland egter geloof. Hy het gesê dat hy daarom nie dink die standbeeld moet vernietig of weggesteek word nie. “Dit moet verskuif word. Maar dit sal nie ons vermoë aantas om die rol wat Rhodes gespeel het in die stad en vasteland se geskiedenis te debatteer nie.”

    Maar die swart VSR-president Ramabina Mahapa beskryf die nuwe plan as “niksseggend”.

    Nege voormalige studenteraadvoorsitters van die Universiteit van Kaapstad het ‘n ope brief aan die Raad van die Universiteit gerig wat hul steun vir die verwydering van die standbeeld gee.

    Die Wes-Kaap se erfeniswoordvoerder Andew Hall het gesê omdat die standbeeld ‘n “ikoon van nasionale erfenis” is, is insette nodig is van alle belanghebbendes.

    “Dit kan nie net afgebreek word. Die Universiteit sal ‘n permit moet kry voordat enige veranderings aangebring word.”

    Die DA se bruin federale voorsitter Wilmot James, en ‘n voormalige dekaan van geesteswetenskappe aan die Universiteit van Kaapstad, het ook Rhodes se koloniale projek veroordeel.

    “Cecil John Rhodes het vreeslike dinge as deel van sy koloniale projek gedoen,” het hy gesê.

  • SA maak weer mediese geskiedenis met penisoorplanting

    Dokters staan gereed om penisoorplantings te doen in al Suid-Afrika se hospitale. Hulle wag net vir gewillig skenkers, het City Press berig.

    Suid-Afrika het weereens wêreldwyd mediese geskiedenis gemaak toe ‘n 21-jarige onlangs ‘n nuwe penis ontvang het.

    Die eerste mediese deurbraak was Dr Christiaan Barnard se suksesvolle hartoorplanting in 1967.

    Professor Frank Graewe, een van die dokters wat die prosedure uitgevoer het en die hoof van die afdeling van plastiese en rekonstruktiewe chirurgie aan die Universiteit Stellenbosch, het gesê die ontvanger van die penisoorplanting was een van verskeie mans op die waglys.

    Sy penis moes drie jaar gelede ná ‘n mislukte besnydenis by ‘n tradisionele inlywingseremonie afgesit word.

    “Dit is nou drie maande later en die pasiënt herstel baie goed. Hy het seks gehad vyf weke ná die operasie.

    Die nege-uur-lange operasie is in Desember verlede jaar in Kaapstad se Tygerberghospitaal gedoen en het die internasionale media aan die gons.

    Die skenkerorgaan is in ‘n twee-uur prosedure van ‘n skenker verwyder wat breindood verklaar is. Die hele deel is versigtig verwyder om die bloedvate en senuwees nie te beskadig nie.

    Graewe sê die “velkleur” van die skenkerdeel stem ooreen met dié van die pasiënt.

    “Dit sal nooit 100% dieselfde wees nie, want selfs wanneer die individue dieselfde velkleur het, sal gelaatskleur verskil.”

    Hy sê hulle sal hierdie rasaspek in ag neem in die toekoms.

    Professor André van der Merwe, hoof van die afdeling urologie by Stellenbosch wat die operasie gelei het, werk sedert 2010 aan navorsing op dié gebied.

    Hy het op kadawers geoefen om die senuwees, bloedvate en ander elemente te ontleed wat ‘n normale funksionering kan verseker.

    Die pasiënt is tans op medikasie wat sy immuunreaksie onderdruk om sy liggaam te verhoed om die deel te verwerp.

    Graewe het aan die Universiteit van Pretoria studeer. Hy het gesê hulle het ‘n paar pasiënte wat gereed is vir die volgende oorplanting.

  • Die ontaarding van die Universiteit Stellenbosch

    In sy boek, Maties en Afrikaans (Pretoria: Protea Boekhuis, 2013), vertel Pieter Kapp hoe die Engelse Victoria College die Afrikaanse Universiteit Stellenbosch (US) geword het. Oor die tyd voordat die US in 1918 sy beslag gekry het, skryf Kapp: “Dit [is] nodig om daarop te let dat hoewel soveel studente-aktiwiteite en veral publikasies in Engels geskied het, dit deur Afrikaanse studente geskryf is” (p 32). Uit Lindie Koorts se boek, DF Malan en die opkoms van Afrikaner-nasionalisme (Kaapstad: Tafelberg, 2014) blyk dat Malan (1874-1959, eerste minister 1948-1954) as kollegestudent aanvanklik deel van hierdie verengelsing was. Hy het selfs aan sy Afrikaanse vriendin in die platteland in Engels geskryf. (Iets soortgelyks kan egter ook van JBM Hertzog gesê word.)

    Die onlangse betoging op die kampus van die Universiteit Stellenbosch
    Die onlangse betoging op die kampus van die Universiteit Stellenbosch

    Hierdie taalsiklus is na bykans ‘n eeu voltooi toe die US in 2014 amptelik besluit het dat Afrikaans nie meer sy enigste of hoofvoertaal sal wees nie; dat Afrikaans en Engels voortaan glo gelyke status geniet, maar met die duidelike implikasie dat indien Engels nie reeds die hoofonderrigtaal is nie, dit spoedig sodanige status sal verwerf en na verwagting van die US uiteindelik weer, soos die Victoria College, ‘n eksklusief Engelse inrigting sal maak (Praag 30 November en 7 Desember). Op die US-studentewebwerf Bonfiire Stellenbosch blyk dat die geskiedenis hom herhaal: feitlik al die Afrikaanssprekende studente publiseer hulle menings deesdae in Engels. Dit toon in hoe ‘n groot mate propaganda afkomstig van bv die ANC daarin geslaag het om Afrikaners en Afrikaans in onguns te bring.

    In hierdie skrywe toon ek aan hoe drie astrante swart US-studente onlangs in die dorp skoor gaan soek en dit gekry het en hoe dit aanleiding gegee het tot ‘n reeks gebeure, soos ‘n verklaring deur die waarnemende rektor en daarna nog een deur ‘n viserektor, met ‘n optog op die kampus as “hoogtepunt”. Hierdie gebeure lê die anatomie bloot van ‘n eens gerekende inrigting wat gekies het om primêr eerder ‘n politieke as ‘n akademiese koers in te slaan, met betreurenswaardige gevolge. ‘n Mens sou verwag dat die teenoorgestelde liewer gebeur, dus dat die US hom eerder al hoe meer los woel van die swart regering en die ANC, want die staatsubsidie het van 41% van die US-begroting in 2000 na 25% in 2015 gedaal (Matieland, 2014, p 9). Desnieteenstaande is die US-bestuur soos klei in die hande van die minister van hoër onderwys, Blade Nzimande.

    Op 4 Maart het Bradley Frolick op Bonfiire aangekondig dat daar op 6 deser ‘n optog op die US-kampus gehou gaan word met die oog op: “Reaffirming the importance of the human dignity of all Maties … we unite in solidarity as Maties to be able to walk free from the fear of violent attacks, cat-calling, homophobia, racism, xenophobia and other discrimination suffered.” Die US-studente word beskryf as “active agents of change.” Ander kenmerkende politieke retoriek sluit in “challenges” en “the spirit of Ubuntu”.

    Die aanleiding vir hierdie optog was nie die onlangse ontvoering van ‘n blanke US-vrouestudent of die verkragting van ‘n ander een nie. Benadeling van blankes lei gewoonlik nie tot entoesiastiese openbare protes nie. Wat sowel wittes as nie-wittes hierdie keer geaktiveer het, is drie swart US-studente wat hulle ongevraagd bemoei het met ‘n geskil tussen wittes en swartes in ‘n kitskosonderneming in die dorp. Ek haal die koerantberig, geskryf deur Raymond Willemse, volledig aan.

    “‘n Rassevoorval het kop uitgesteek by die Universiteit Stellenbosch (US) waar wit mans glo swart studente aangerand het. Of die wit mans studente is, kan nog nie bevestig word nie. Die voorval het glo oor die naweek by McDonald’s in Merrimanlaan gebeur. Een van die studente, Sikhulekile Duma, voorsitter van die Demokratiese Alliansie Studente-organisasie (Daso), het in ‘n verklaring namens die organisasie druk op die US-bestuur geplaas om op te tree.

    “Luidens die verklaring het aanvallers glo swart werknemers by dié eetplek verneder en oor die toonbank aan hul klere gepluk. Duma het gesê hy was verplig [!] om tussenbeide te tree. Duma, Sphele Masuku en Lwazi Phakada is later buite die eetplek glo aangerand. Die aanval is by die polisiekantoor asook die US aangemeld en word ondersoek. In die verklaring eis Daso ook dat die US rassisme op die kampus moet prioritiseer en meer doen om rassistiese ingesteldhede onder studente te bekamp.

    “By navraag oor die beweerde voorval het Prof Leopoldt van Huyssteen, waarnemende rektor en visekanselier, gesê die US beskou enige vorm van rassisme, geweld, skeltaal of menseregte-vergrype in ‘n baie ernstige lig, ongeag waar die insident plaasgevind het – op kampus of elders in die dorp. ‘Die identiteit van die aanvallers is in hierdie stadium nie aan die universiteit bekend nie, maar die onmiddellike prioriteit is om die beseerde studente te ondersteun. Die universiteit se krisisdiens was in verbinding met die studente om hulp en berading aan te bied.

    “‘Ons het ‘n standpunt van zero-verdraagsaamheid ten opsigte van rassisme en diskriminasie. Ons sal nie skroom om op te tree teen enige student wat skuldig bevind word aan enige gedrag of uitlatings wat strydig is met die dissiplinêre kode vir studente, of wat ‘n kriminele oortreding begaan het nie. As dit in die ondersoek aan die lig sou kom dat die beweerde aanvallers in Saterdag se voorval wel US-studente is, sal die interne dissiplinêre prosesse geïnisieer word,’ het Van Huyssteen gesê” (Eikestadnuus, 26 Februarie, p 2; dié berig was ook in Die Burger, ‘n koerant wat ongeneë is om ruimte aan bv plaasmoorde af te staan).

    Let daarop dat net die blankes se geslag in die berig gespesifiseer word. Hulle word dus as dubbel afkeurenswaardig voorgestel, want hulle is wit en boonop mans. Sedertdien was daar geen sprake van dat hierdie blankes, die “aanvallers” genoem, US-studente is nie. Duma, die klaer, is die voorsitter van Daso en dus polities aktivisties. Hy en twee mede-swartes het hulle aan die blankes opgedring en is toe reggesien. Nou eis Duma/Daso “dat die US rassisme op die kampus moet prioritiseer” omdat daar glo “rassistiese ingesteldhede” onder die studente is. Dít terwyl die voorval buite die kampus in die dorp plaasgevind het en dit drie swart studente is wat moeilikheid met (klaarblyklik) nie-US-studente gesoek en dit gekry het. Druk is deur Duma/Daso op die US-bestuur geplaas om op te tree en die waarnemende rektor, Van Huyssteen, het dadelik ‘n verklaring teen rassisme uitgereik en simpatie met die swartes uitgespreek. (Dit herinner aan Jonathan Jansen se onlangse gedrag teenoor twee wit studente aan die Universiteit Vrystaat toe Jansen kant vir die valse aantygings van ‘n swart student gekies het.)

    Maar is dit (noodwendig) ‘n geval van rassisme? Gestel drie wit US-studente het in die onderonsie ingemeng en is deur daardie wit mans (of deur swartes) reggesien. Dan sou geen haan daaroor gekraai het nie en daar sou geen optog teen rassisme plaasgevind het nie. Dit is die lakmoestoets wat in al sulke gevalle aangelê moet word: Word wittes en swartes eenders behandel? Dus, is daar gelykberegtiging? Adriaan Basson het bv onlangs verkondig dat die dood van Solly Ozrovech kom koud laat (Netwerk24, 7 deser). Maar dit is die soort ding wat Basson nooit van enige nie-witte, hoe merieteloos dié ook al was, sal sê nie. Dit is goedkoop joernalistiek van iemand wat fanaties probeer om hom nie skuldig te maak aan enigiets wat Afrikaners of Afrikaans kan bevoordeel nie.

    Op 7 deser is op die US-webwerf verslag oor die optog gedoen. Lede van die US-bestuur en -administrasie, asook dosente soos Amanda Gouws, het saam met studente aan die optog deelgeneem. Op die foto is daar bv swartes wat in die swartmag- en Nelson Mandela-tradisie gebalde vuiste vertoon. Die mate waarin die US reeds verengels het, blyk uit Engelse benamings wat op die webwerf in die Afrikaanse teks gebruik word, soos “Reaffirming Human Dignity March”, “2DO-program” en “BeWell-program”. Soos ek by vorige geleenthede uitgewys het, is daar deesdae talle verskynsels op die US-kampus wat Engelse name het, terwyl sulke eksklusief Afrikaanse name nie meer geduld word nie. Studente wat Engels is of probeer wees, moet glo welkom voel, terwyl Afrikaanse studente se sensitiwiteit vir hulle moedertaal klaarblyklik nie in dieselfde mate in ag geneem hoef te word nie.

    Wanneer die militante feminis Amanda Gouws iets (oor ideologie) skryf, kan ‘n mens reken op ‘n linkse politieke inslag. Oorweeg wat sy oor die optog te sê het in die breër konteks wat ek hier in my teks skets. “Vrydag het personeel en studente ‘n optog by die Universiteit Stellenbosch gehou vir menswaardigheid en, onder meer, teen rassisme, seksisme en homofobie. Dit was ‘n sigbare gebaar teen die verdingliking van mense. Mans en vroue het aan die optog deelgeneem. Die vraag is hoekom meer mense nie deelgeneem het nie. Of is ons nie bereid om teen die monsters in onsself te veg nie?” (Die Burger, 9 deser, p 8).

    Die optogorganiseerders het in Engels ‘n verklaring oor hulle versoeke en eise (“requests and demands”) uitgereik. Hulle verlang ‘n “Discrimination Policy … for both staff and students”, ‘n “Discrimination office” en ‘n “Discrimination officer”. Verder: “The current mechanisms in place have not been effective in addressing serious cases of discrimination in all its forms … We request the response from management within the next two weeks.”

    Die gedienstige US-bestuur het spoedig ‘n bestuursverklaring uitgereik en daar is ook die genoemde berig op die US-webwerf gepubliseer. ‘n Viserektor, Arnold Schoonwinkel, het die versekering gegee “dat die US geen vorm van menseregteskendings, rasse-, geslags- of enige ander vorm van diskriminasie of aantasting van enige persoon se menswaardigheid sal verdra nie.” Dit gaan glo om “gelyke beregtiging vir almal … Omdat die US sy rol sien as belangrike veranderingsagent in Suid-Afrika, wat die omgewing skep waarin studente en personeel van alle agtergronde gedy, betreur ons dit dat onmenswaardige voorvalle soms ‘n skaduwee gooi oor jare se hard werk.”

    Daar word dan uitgewei oor van die “inisiatiewe” waarmee die US reeds vorendag gekom het, soos “verbreding van toegang” (eintlik die verslapping van die toelatingsvereistes vir nie-wit studente), “fokus op bevordering van diversiteit … meng doelbewus plasing in koshuiskamers en versprei diversiteit doelbewus eweredig.” Met ander woorde, daar is aan die US, ooreenkomstig ANC-beleid, gedwonge rasse-integrasie. Die vryheid om, soos voorheen, jou koshuiskamermaat te kies, bestaan nie meer nie. Iedere US-student is teen wil en dank die slagoffer van (onnatuurlike) sosiale ingenieurswese/manipulering. Dit ressorteer onder “die voordele van diverse gemeenskappe.” Sodanige vermeende voordele word beklemtoon en nie nadele soos die onlangse verkragtingsgeval of dat akademiese werksaamhede (bv klasse en toetse) saans nie meer moontlik is nie. Dít ten spyte van enorme uitgawes om die veiligheidsituasie op die kampus te probeer verbeter. Die Woordfees het pas op Stellenbosch plaasgevind, maar die veiligheidsituasie is so bedenklik dat dit ‘n kontantlose fees was. Vir alles moet per kaart betaal word.

    Dit is baie duidelik dat die optogorganiseerders en die US-bestuur veral blankes as sondebokke in hulle visier het. Gouws se monsters verwys ook eerder na wittes as nie-wittes. In werklikheid is blankes die tradisionele US-studente en wittes is ook die tradisionele inwoners van Stellenbosch. Blankes kan nie verantwoordelik vir die huidige verslegtende (bv misdadige en geweldadige) toestand op die kampus en in die dorp gehou word nie. Maar gestel ons aanvaar in hulle letterlike betekenis die bostaande mooi klinkende retoriek oor menswaardigheid, nie-diskriminasie, menseregte en gelykberegtiging vir almal. [Gelykberegtiging: “met dieselfde, ewe veel regte.” Geregtigheid: “hoedanigheid wat die mens in staat stel om reg aan ‘n ander te laat geskied; billikheid, regverdigheid” (HAT).]

    Gelykberegtiging vereis dat blatante rassediskriminasie nie onder ‘n ander naam, bv regstelling/transformasie, aan die US voortgesit mag word nie. Dan moet studentetoelating en die toekenning van studiebeurse en koshuisplasings sonder inagname van bv ras (en geslag) gedoen word. In werklikheid word werwingsbeurse suiwer rassisties uitsluitlik aan nie-wit studente toegeken. (Matieland, 2014, p 9). In 2014 is “‘n addisionele R102.3 miljoen” vir hierdie doel bewillig (p 14). Die totale bedrag wat bestee word om nie-wit studente na die US te lok, moet dan astronomies wees. Dít terwyl die Botman-US geweier het om iets te make te hê met ‘n studiebeurs waaraan die erflater die voorwaarde gekoppel het dat dit aan ‘n blanke student toegeken moet word. Pleks van jaarliks miljoene der miljoene te bestee ter verswarting van die kampus en die dorp behoort die studiegeld eerder verlaag te word. Soos die geval op talle terreine is, word daar tans van blankes wat vir hulle onderrig betaal, verwag om noodgedwonge die studiegeld van nie-wittes te subsidieer. Is dit gelykberegtiging? Die US verkies om eerder naarstiglik Russel Botman se nie-akademiese, rassistiese “visie” na te jaag waarvolgens die US voor die einde van hierdie dekade ‘n oorwegend nie-wit universiteit moet wees. Wanneer ek deesdae op die kampus en in die dorp loop, vervul dit my met heimwee vir wat was en met afgryse vir wat is. (Maar dit geld eintlik vir die ganse nuwe Suid-Afrika.)

    Verder behoort personeellede sonder inagname van ras en geslag aangestel en bevorder te word. Die US se advertensies mag dan ook nie meer lui dat voorkeur aan “die aangewese groepe” (dus nie-wittes en vroue) gegee word nie. Diegene in die akademie wat nie-akademiese norme soos ras en geslag gewetenloos aanhang, is myns insiens nie akademici in die ware sin van die woord nie maar bloot mense wat verkeerdelik akademiese poste beklee. Daar mag dan ook nie teen Afrikaanssprekende studente gediskrimineer word deur soos Schoonwinkel te redeneer dat alle klasse in Engels aangebied of getolk moet word, maar dat Afrikaanse studente nie noodwendig lesings in Afrikaans nodig het nie omdat hulle glo Engels goed genoeg verstaan.

    Die US bepleit menswaardigheid net wanneer dit hom pas. Mensontering word op groot skaal gepleeg, maar blankes is die slagoffers, gevolglik kan enige beswaar wat daarteen geopper word as “rassisme” geëtiketteer word. Talle akademies uitnemende blankes se toekomsdrome word jaarliks verpletter, bv blankes met gemiddeld ‘n A-simbool in matriek word om suiwer rassistiese redes toelating tot mediese studie geweier, terwyl nie-wittes met ‘n C-simbool of swakker wel toegelaat word. In die geval van swart kandidate is daar reeds (onnodige) kompensasie in daardie C-simbool ingebou, bv omdat hierdie tans bevoordeeldes op skool nie in hulle moedertaal studeer het nie. Talle blankes met voortreflike akademiese rekords word deurlopend om suiwer rassistiese en seksistiese redes aan die US en ander universiteite aanstellings en bevorderings as dosente en navorsers geweier en (feitlik) geen haan kraai daaroor nie. Dit is ‘n mensonterende wanpraktyk wat terselfdertyd die akademiese gehalte van plaaslike universiteite (onherstelbaar) erodeer.

    Blanke studente word aktief en doelbewus op die US-kampus ontheem deurdat geboue wat na eerbare blankes soos DF Malan, HF Verwoerd en BJ Vorster vernoem was, hernoem is. Dit word “visuele transformasie” genoem. Dit word gedoen omdat sulke benaminge glo (nie-wit) studente aanstoot kan gee. Terselfdertyd word name van ANC-aktiviste soos Beyers Naudé, Desmond Tutu en Russel Botman ingevoer as benaminge vir dele van die US. Dat sulke name aanstoot aan blankes kan gee, word glad nie in ag geneem nie. Ek sou eerder elders losies soek as om plasing in die koshuis Russel Botman te aanvaar. Ingelyks sou ek weier om te studeer of doseer aan ‘n universiteit wat die naam Nelson Mandela (uit eie erkenning ‘n vrot student) of Walter Sisulu (wat nooit op hoër skool was nie) dra. Albei was ANC-kornuite met hoë politieke profiele; twee mense wie se nagedagtenis aanstootlik vir minstens sommige blankes is.

    Ek het egter nie beswaar om aan ‘n universiteit te studeer of doseer wat na Desiderius Erasmus (1469-1536) of Gottfried Wilhelm Leibniz (1646-1716) vernoem is nie, omdat sodanige name akademies tersaaklik en sinvol is. Die punt is dat daar in die huidige US-bestuur groot sensitiwiteit vir die gevoelens van nie-wittes en veral swartes is, maar daar is nie naasteby dieselfde sensitiwiteit vir die gevoelens van blankes nie. Polities korrekte afgode word aanbid. Ons bevind ons tans in ‘n groot era vir klein geeste.

    Daar word deur die bestuur op die US-webwerf gepleit vir ‘n “oop gesprek”. Daar is geen twyfel dat enige linkse mens, bv kommunis, hetsy as bv student of dosent, welkom is om op die US-kampus te sê net wat hy wil nie. Maar geld dit ook vir regse politieke menings? Wanneer laas is ‘n regse mens toegelaat om die US-studente toe te spreek of as spreker by bv die Woordfees op te tree? Talle ANC-kornuite, insluitende kommuniste, is die afgelope twee dekades deur die US met die toekenning van eredoktorsgrade vereer. Wanneer laas is ‘n Afrikaner op ‘n soortgelyke manier vir sy bydrae tot Afrikanerkultuur of die Afrikaanse taal en letterkunde vereer? Daar is talle nie-polities betrokke Afrikaanse skrywers wat erkenning verdien, maar die US is ongeneë om hulle te vereer omdat dit nie die nuwe ANC-gedienstige US-beeld sal bevorder waarna so naastiglik gestreef word nie.

    Op 1 April sal Wim de Villiers diens as US-rektor aanvaar. Sy uitgangspunt behoort te wees dat die US ingevolge Jannie Marais (8.09.1851-30.05.1915) se stigtingsdonasie en -voorwaarde eerder Afrikaans as Engels moet wees; ook omdat alle ander plaaslike universiteite deesdae eerder eentalig Engels as Afrikaans is. Maar is daar werklik enige hoop om te glo dat De Villiers die US gelykberegtigend op die pad van pro-blank, pro-Afrikaner en pro-Afrikaans sal probeer plaas? Sou hy bv ‘n beroep op US-studente doen om hulle magisterverhandelings en doktorale proefskrifte in Afrikaans te skryf? Sou hy by US-professore aanbeveel dat hulle hulle intreeredes in Afrikaans lewer? Sodanige hoop sal waarskynlik beskaam. Jannie Marais was immers blank en ‘n man en daarby is hy ‘n eeu gelede dood. Dit is kenmerkend van die huidige US-bestuur dat nog geen poging aangewend of aangekondig is om Marais vanjaar te huldig nie. Deur sy standbeeld (voorlopig) op die kampus te duld, is blykbaar die soort erkenning waarmee hy en sy geesgenote tevrede moet wees. By vanjaar se Woordfees is André P Brink gehuldig; nie Jannie Marais nie. Sal Die Burger hom verwerdig om vanjaar ‘n hoofartikel oor Marais se publiseer?

    Die fundamentele vraag wat ek in die midde wil lê, is: Is daar by die huidige US enigsins sprake van werklike gelykberegtiging van blankes en veral van Afrikaners en Afrikaans? Die US het ‘n inrigting geword wat sekerlik meer pro-nie-wit as pro-wit is en hy is (daarom) ook meer pro-Engels as pro-Afrikaans. Hierby moet gevoeg word dat die US halsstarig voortgaan om al hoe meer sy tradisionele akademiese voortreflikheid in te boet weens sy oordrewe toepassing van regstellende aksie en sy sug na politieke korrektheid. Die resultaat is ‘n universiteit waarop egte akademici, asook doodgewone mense met gesonde insig, kwalik trots kan wees.