Grondwetlikheid en versoeningsdag

Sowat 47 % van die land se inwoners meen daar was sedert 1994 ‘n verbetering in die land se rasseverhoudings, aldus die Instituut vir Geregtigheid en Versoening se versoeningsbarometer. Skaars 54 % van die landsburgers beskou hulle as Suid-Afrikaners en net 46 % meen rasseverhoudings het die afgelope jaar – die jaar van die groot sokker – verbeter aldus die regering se ontwikkelingsaanwysers vir 2010. Verlede jaar was driekwart van die bevolking nog trots Suid-Afrikaans.

Net 55% van die bevolking meen die land is op die regte koers, teenoor 76 % in 1994.

Met statistieke kan haas enigiets bewys word. Tog sou dit stiksienig wees om nie raak te sien dat Suid-Afrika met ‘n liberale grondwet in die moeilikheid is nie.

Onlangs het oud-pres. FW de Klerk tydens ‘n buitelandse besoek ook sy mond oor die toepassing van die grondwet uitgespoel.

In ‘n land waar die vernaamste meningsvormers nog eerder dood gesien sal word as om as nie-liberaal beskou te word, sal halsstarrig aan die mite geklou word dat Suid-Afrika ‘n uitstekende grondwet het. In die proses sal ander opsies, soos dié van die Europese Unie, Indië en Nieu-Seeland nie genoem word nie. Die Kosovo-opsie word bykans volledig verswyg – al is dit op ‘n bevinding van die Wêreldhof geskoei.

Dit bly politiek inkorrek al is die huidige grondwet en die toepassing daarvan besig om in die glybaan van verval te versnel. Dis nie ‘n bitterbek verregse wat dit sê nie maar die syfers wat die land jaar vir jaar in die gesig staar. En die ongelukkigheid kom nie net van die wit bevolking nie. Al hoe meer bruin stemme gaan op oor die kort lootjie wat die bruin bevolking by die ANC getrek het, en die regering se syfers toon dat 30% van die bevolking hulle eerder as Afrikane beskou as Suid-Afrikaners.

Teen hierdie agtergrond is die uitspraak van die Appèlhof teen die regering, oor die regering se weiering om ‘n verslag oor ‘n Zimbabwiese verkiesing aan die media beskikbaar te stel, van belang. Weer eens het die regering, nie die eerste keer van die regbank af nie, ‘n preek oor grondwetlike beginsels gekry.

Trouens, al hoe meer tekens word duidelik dat die regering selfs die gebrekkige grondwet se bedoeling probeer buig weg van ‘n grondwetlike demokrasie.

En dit alles gebeur op die vooraand van versoeningsdag.