praag.co.za

Tag: Saturnus

  • Saturnus wink vir sterrekykers

    Saturnus wink vir sterrekykers

    Sterrekykers sal kon Donderdagaand teen ‘n donker naghemel ‘n helder Saturnus bewonder.

    Naas Jupiter en Mars, was Saturnus die helderste voorwerp in die hemelruim en boonop heelnag sigbaar.

    Saturnus se ringe en sy helderste mane was besonder sigbaar en sal deur Junie en Julie helder bly.

    Saturnus is, van die aarde se oogpunt, presies aan die teenoorgestelde kant vanaf die son, maar sy naaste punt aan die aarde bly steeds tien maal die afstand wat die aarde van die son geleë is.

    Opposisiestand lei daartoe dat Saturnus se “gesig” ten volle deur die son verlig word, wat ‘n uitstekende kans aan sterrekykers bied om die planeet met die oog, deur verkykers en teleskope te bestudeer.

    Boonop kom Saturnus op soos die son ondergaan en gaan onder sodra die son opkom.

    Die gebeurtenis volg kort ná Mars op 22 Mei vanjaar ook opposisiestand bereik het en sy naaste punt aan die aarde in meer as tien jaar bereik het.

    Terselfdertyd sal die kwynende maan sterrekykers nie vanaand lastig val nie en bied ‘n ideale donker nag om om die hemelliggame te bekyk.

    Jupiter en Mars ook tydens Juniemaand sigbaar. Jupiter is die helderste van die planete en skyn feitlik kort ná sonsondergang in die naghemel en gaan min of meer rondom middernag onder.

    Mars, wat meestal net ‘n tikkie dowwer as Jupiter is, skyn saans bo Saturnus in die suidooste.

  • saturnusfees

    saturnusfees

    kom skink nou nog ‘n dop in ons dopperland
    waar elkeen met ‘n teleskoop toegerus
    die sterre en planete beskou in die wete gesus:
    lê die hemelse orde nie voor die hand?

    dog op aarde op die romeinse vakansiedag
    as elke jan rap die winkels bestorm en fuif
    en politici en sakemanne na geld snuif
    soos kokaïen vanaf ‘n spieël onder gelag

    weet ons wie voortaan gaan regeer
    ons slawe bevry van onderdanigheid
    wat ons te midde van grimmige vrolikheid
    moet bedien, elke swygsame dame en heer

    wat bo was is onder asook andersom
    eens was hy geleerd ‘n gesiene man
    nou eet hy slegs dan en wan
    so kom ons om so kom ons om

    soos destyds die god van ‘n enkel seisoen
    gedurende die res van die jaar
    grootliks en genadiglik onsigbaar
    wink saturnus se ring op afstand van miljoen

    die gasreus se weerkaatsde lig flonker
    soos ‘n groot ster ‘n vae herinnering
    aan ons vergane beskawing
    met rondom ons gesigte woedend donker

    soos dié van carthago se hammon-baäl
    die grusame god wat nie huiwer
    om babakrete in die vlamme te versluier
    met musiek as hy sy eersgeborenes kom haal

    die afrikasaturnus verstaan ons nou beter
    sy behoefte aan menslike offerande
    terwyl verbale vernis allerhande
    slagspreuke walm wat verstar in die eter

    eensklaps het hy jou en my beet
    ons asems stol tot dié kreet

  • MeerKAT se antennabasisse voltooi

    MeerKAT se antennabasisse voltooi

    skaDie finale betonbasis, nommer 64, vir die MeerKAT-teleskoopantennaplan is by die SKA-terrein buite Carnarvon in die Karoo gelê.

    Byna 5.000 kubieke meter beton en meer as 570 ton staal is gebruik om die fondamente te giet, ‘n projek wat nege maande geneem het om te bou.

    MeerKAT is die Suid-Afrikaanse voorloper tot die SKA-plan, die wêreld se grootste radioteleskoop, wat in Afrika en Australië gebou word.

    Selfs met windvlae van tot 69km/h moet wetenskaplikes in staat wees om die skottels te rig op die verre hemelse voorwerpe met groot presisie, en die antennas moet in staat wees om windspoed van tot 144 km/h te weerstaan,” het die SKA gesê.

    Alle ander MeerKAT-infrastruktuur moet voltooi wees teen die einde van Maart. Afrondingswerk is tans volstoom aan die gang.

    Die verwerkinginstallasie is ‘n gespesialiseerde ondergrondse bunker wat beskerm word teen radiofrekwensieinterferensie en sal die verwerking van data, kragtoevoer en rugsteuntoerusting wat benodig word vir MeerKAT, huisves.

    Die Britse optiese vesel-kontrakteur, Plessey, sal die kabelverbinding behartig.

    Elke MeerKAT antenna sal 19,5m hoog wees, en elke volledige antenna (basis, voetstuk en bak) sal 42 ton weeg.

    Sodra al 64 antennas van dié sensitiewe radioteleskoop operasioneel is, sal die instrument sensitief genoeg wees om ‘n selfoonsein van Saturnus op te vang.

    Groot vraag na data van die Meerkat-teleskope bestaan glo reeds.

    Tydens die tweede deel van BRICS se ministeriële vergadering oor wetenskap op die Karoo-dorp, is die wetenskaplike waarde van die SKA beklemtoon.