praag.co.za

Tag: oerwoud

  • H&M vra verskoning vir ‘oulikste apie in die oerwoud’-advertensie met swart kind

    H&M vra verskoning vir ‘oulikste apie in die oerwoud’-advertensie met swart kind

    Die globale Sweedse klerewinkel H&M het om verskoning gevra vir die foto van ‘n swart kind met ‘n kappiehemp waarop staan, “oulikste apie in die oerwoud” (coolest monkey in the jungle op Engels).

    Aanlynbeelde van die swart kin in die “apie”-kappie het woed op sosiale media ontketen. Die internasionale modeketting het om verskoning gevra nadat sy webblad die swart kindermodel met die “oulikste apie in die oerwoed”-kappie vertoon het.

    Van die aanlynkritiek wat uitgespreek is, sluit beskuldigings van “onvanpas”, “walglik” en “nalatig” in.

    Die klere-item vir kinders wat op die winkel se blad in die Verenigde Koninkryk as ‘n “gedrukte top met kappie” beskikbaar is, is Sondag opgemerk, onder andere deur die woernaalskryfster Stephanie Yeboah, wie se ontstoke skermafdruk van die klere-aanbod viraal versprei het.

    H&M het intussen die groen apietrui van sy webblad verwyder, terwyl twee blanke kinders met ontwerpe in dieselfde kategorie steeds op die blad aanbly.

    Een dra ‘n hemp met die woorde: “Mangrove jungle” of “Official survival expert”, terwyl ‘n ander ontwerpe van kameelperde of tiere vertoon.

    Die swart Britse Arbeider-LP Kate Osamor het getwiet:

    British Labour MP Kate Osamor tweeted: “I was totally shocked, dismayed to say the very least to find this online imagine. @hm do you think this imagery is an appropriate representation of a young black boy?”

    The Weeknd, ‘n Kanadese popster wat mansklere vir die ketting geprodoseer het, het gesê dat hy sy bande met die maatskappy verbreek.

    Nog ‘n Twitter-gebruiker het gekla:

    “n Rubriekskrywer vir die New York Times, Charles M. Blow, het gevra: “Het julle van julle verdomde koppe af geraak?”

    Lebron James, ‘n swart Amerikaanse professionele basketbalspeler, het ook teen die beeld op Instagram uitgevaar:

    “U got us all wrong! And we ain’t going for it! Straight up! Enough about y’all and more of what I see when I look at this photo. I see a Young King!! The ruler of the world, an untouchable Force that can never be denied!”

    “We as African Americans will always have to break barriers, prove people wrong and work even harder to prove we belong but guess what, that’s what we love because the benefits at the end of the road are so beautiful!!”

    ‘n Woordvoerder vir die kleinhandelaar het gesê:

    “Dié beeld is nou van alle H&M-kanale verwyder en ons vra om verskoning aan enigiemand wat aanstoot kon geneem het.”

    Maar dit was eintlik ‘n Afro-Amerikaanse regisseur, Spike Lee, wat die idee van “swartes-uit-die-oerwoud  gewild gemaak het in sy film oor verhoudings tussen die rasse, Jungle Fever, in 1991.

    In Calais, Frankryk, het die sedertdien afgebreekte en berugte migrantekamp as die “Oerwoud” (Jungle) bekendgestaan, maar niemand het ten tye van die bestaan daarvan oor rassisme gekla nie.

  • Hewige straatgevegte tussen asielsoekers in Parys

    Hewige straatgevegte tussen asielsoekers in Parys

    Een van die mees gewilde buurte van Parys is Woensdag verander in ‘n slagveld toe asielsoekers mekaar aangeval het in skokkende tonele.

    Franse inwoners in die buurt is ongelukkig omdat hul omgewing besig is om gewelddadig en gevaarlik te raak. Berigte van straatrowers is aan die toeneem. Die geweld, het die Britse Daily Express berig, beteken die ondergang van hul besighede en maak hul bestaan ‘n “lewende hel” sê hulle.

    Rondom die metrostasie Stalingrad het duisende migrante in die nasleep van die sloping van die “oerwoud” in Calais toegesak.

    Die Franse dagblad Le Figaro het ook berig dat die plaaslike bevolking in die Stalingraddistrik nou in vrees leef. Parysenaars kla dat die asielsoekers nie “die wet respekteer nie” en “geen poging aanwend om te integreer in die Franse samelewing nie”.

    Maar dis blykbaar nou die minste van hul probleme, want Woensdag die gebied rondom die metrostasie soos ‘n toneel uit ‘n nagmerrie gelyk, toe bendes immigrante mekaar met houtstompe begin takel het. Die asielsoekers het mekaar met hul tydelike wapens begin bewusteloos knuppel terwyl Parysenaars afgryse vervul toegekyk het.

    Meer as 2 500 immigrante leef nou in die tydelike kamp. Die stank van urine, ontlasting, en rommel wat uit die hool damp, het die lug vervuil.

    Dit is nie bekend wat aanleiding gegee tot die vroegoggend se skermutselings nie, maar mededingende bendes mensesmokkelaars is glo agter die gewelddadige gevegte wat gereeld ook in Calais plaasgevind het.

    Ten spyte van die sinnelose geweld, is ‘n pro-migrasie betoging georganiseer deur oop-grens entoesiaste by die kamp vir Woensdagaand.

    Die eens vreedsame arrondissement, in die 10de distrik van Parys, wat ‘n gewilde kuierplek met toeriste is, het vele sonderlinge restaurante en straatkafees, maar met die koms van die vlugtelingplakkers, en die gepaardgaande haglike omstandighede en geweld, is die buurt se daaglikse lewe byna tot stilstand gedwing.

    Na afloop van die sloping van die “oerwoud”, is die pogings van duisende immigrante om Brittanje te bereik, gefnuik. Hulle het nou verskuif na Parys se strate.

    Die meeste kom uit Soedan, Libië, Afghanistan, en Eritrea, en hulle het hul klein tente onder die metrostasie se oorbrug opgeslaan, en slaap op karton.

    Terwyl die Franse polisie al by verskeie geleenthede probeer het om die immigrante te verjaag, het hulle eenvoudig bly terugkom.

    Die Franse owerheid het Woensdag intussen begin om nage­noeg 1 500 onvergeselde “kindermigrante” van die Calais migrantekamp, wat vroeër deur veiligheidsmagte ontruim en in puin gelê is, te verwyder en na ontvangsentrums in die land oor te plaas.

    Dit kom midde ‘n dooie punt tussen Frankryk en Brittanje oor wie vir die “kinders” – eintlik is hulle volwasse mans – moet sorg, wat nie bygelê kon word nie. Hulle word “kinders” genoem sodat politici die mans meer geredelik aan die kiesers kan afsmeer.

    Die “minderjariges” word voorlopig in skeeps­houers in die noordelike stad Calais gehuisves.

    Duisende ander migrante is haastig oral in Frankryk hervestig om die oogseer te probeer wegsteek vir die komende verkiesing.

  • Franse breek ‘Oerwoud’ af

    Franse breek ‘Oerwoud’ af

    Frankryk het gister begin om die sogenaamde “Oerwoud” migrante-kamp by die noordelike stad Calais te ontruim voordat dit opgebreek sal word.

    Die migrante word nou na ontvangsentrums elders in Frankryk geneem.

    Die kamp bestaan uit ‘n versameling tente en skuilings en staan op ‘n winderige moddervlakte naby Calais. Die kamp is ‘n trekpleister vir migrante wat probeer om die kanaal na Brittanje oor te steek.

    Die 6 000 tot 8 000 inwoners van die kamp is hoofsaaklik Afgane, Irakese, Eritreërs en Soedanese.

    Daar is gevrees dat geweld sou uitbreek oor die gedwonge verskuiwing, maar die eerste dag het glo ordelik verloop.

    Die Franse owerhede is gretig om van die oogseer en kriminele nes ontslae te raak voor die verkiesing volgende jaar, maar die dorpies wat die uitlanders moet huisves is woedend en talle betogings teen die asielsoekers is reeds gehou.

    Berigte van asielsoekers wat motoriste aanrand en hul motors kaap is reeds verskeie kere aangemeld.

  • Albert Schweitzer, die groot wit toordokter

    Albert Schweitzer het die Nobelprys vir vrede vanweë sy liefdadigheidswerk in die Franse Kongo ontvang. Tegelyk is hy egter ook omstrede oor sekere opmerkings wat hy oor swartmense gemaak het. In Afrikaans is daar ‘n gewilde biografie oor hom deur M.Z. Thomas, Albert Schweitzer – van kind tot man vanuit Duits vertaal en deur HAUM iewers in die sestigerjare gepubliseer. Hier volg ‘n uittreksel daaruit wat spreek van die kultuurverskille wat hy in sy drif om goed aan ander te doen, moes trotseer:

    Schweitzeromslag“Al wat my bekommer, is waar ek moet praktiseer,” sê Albert terwyl hy sy boeke en instrumente begin uitpak. “Die sendingstasie is bereid om vir my ‘n spreekkamer te bou, maar daar is geen werkers nie!”

    Maar onbekommerd oor sy sorge klink die tromboodskappe oor oerwoud en grasvlakte: ‘n Groot wit oganga het aangekom. Hy woon in Ovemboe Wango in Lambarene en sal alle siekes genees. ‘n Oganga is ‘n towenaar en toordokter, en dis al wat hulle Albert Schweitzer ook noem… Alles wat die toordanse en hekserye van die swart toordokters nie kan genees nie, word na die Ogowe geneem en honderde myle stroom-af en stroom-op vervoer na die heuwel waar die wit oganga onder sy groot trope-helm op die groen gras staan en af en toe onverstaanbare woorde in die digte bos van sy snorbaard brom terwyl sy blou oë vorsend rondom hom kyk…

    In Lamberene gryp Albert die graaf, en met vyf pikswart medewerkers begin hy die grond gelyk maak vir ‘n hospitaal. Albert moet egter nog leer dat daar ‘n groot verskil is tussen die werkvermoë van die negers en die Elsasser-boere. Hy moet alles self doen. Hy is nou al tuinier, timmerman, boumeester en apteker.

    Eers word ‘n sementvloer gegooi, en dan verrys die gebou. Helene help met die inrigting van die twee groter vertrekke, en twee klein kamertjies wat as laboratorium en apteek moet dien. Die hele hospitaal sou maklik in ‘n middelslag-operasiesaal van ‘n kleinerige kliniek pas, maar daar is nie genoeg geld vir ‘n groter gebou nie. Van ruwe hout en palmblare bou hy negerhutte. Een word sy wagkamer, ‘n ander is ‘n siekesaal vir die bedlêende pasiënte, en in die derde moet Joseph woon. N’Zeng het met vakansie gegaan en nie teruggekeer nie.

    Helene sorg vir die narkose by elke operasie en verder is sy verantwoordelik vir die linne, die verbande en instrumente, asook die huishouding.

    Die narkose was die sensasie van die oerwoud. Op die sendingskool skryf die meisietjies: Vandat die dokter hier is, gebeur snaakse dinge. Hy maak eers die siekes dood. Dan genees hy hulle en maak hulle weer wakker.

    Die geneesdes is ook dankbaar. Een van hulle gee aan mevrou Schweitzer ‘n seekoeivel-sambok. Wat sy eintlik daarmee moet doen, is vir haar nie duidelik nie. ‘n Ander een bring twintig frank “om die oganga vir die duur garing te betaal waarmee hy my maag toegewerk het”. Ander betaal weer met piesangs en broodwortel. Maar die merendeel van die pasiënte reken dat hulle die oganga niks skuld nie, maar dat die oganga húlle iets skuld. Het hulle hom nie hul vertroue geskenk nie? En hul tande gegee? Hou hy nie die dinge agter wat hy uit hul liggame gesny het nie? Nou verwag hulle dat hy hulle iets moet skenk – iets soos towermedisyne.

    As Schweitzer hulle iets saamgee, verduidelik hy lank en noukeurig hoe hulle die medisyne moet gebruik. Joseph vertaal woord vir woord, en Schweitzer skryf nog weer groot op die dosies en die flesse hoe hulle die medisyne moet gebruik, maar heimlik vrees hy gewoonlik dat hulle die poeier wat hulle moet drink, op hul vel sal vryf, of die medisyne wat hulle druppelsgewys meot gebruik, met een teug sal drink, of die salf sal eet.

    Maar die ander wat niks kry nie, word afgunstig. Op ‘n raaiselagtige manier verdwyn belangrike boeke uit sy studeerkamer. In ‘n verafgeleë dorp dra ‘n klomp singende mans ‘n kosbare skat, sorgsaam in palmblare toegewikkel, na hul hoofman. Die wit oganga het hulle genees, en hulle het die geheim van sy towerkuns saamgebring. Glimlaggend maak hulle die pakkie oop en haal ‘n groot boek uit. Op die omslag staan:

    DIE MEISTERSINGER VAN NÜRNBURG
    deur Richard Wagner, Klavieruitgawe.

    Die hoofman bewaar die groot toorboek sorgvuldig. Nou sal een van hulle mos nie weer siek word nie. In ‘n ander dorp hou swart mans versigtig wag oor Bach se Matthéüs-passie. Vir Schweitzer was die boek onvervangbaar, maar vir die bygelowige oerwouddorp nog meer. Dit is mos ‘n boek met groot towerkrag. Die bose geeste en seiktewurms sal nou mos nie meer die dorpsbewoners oorval nie!

    As Schweitzer Sondae preek, het hy al weer die diefstalle vergewe, al het dit ook hoe moeilik gegaan, en al kan hy nie begryp to watter nut die Matthéüs-passie vir hulle kan wees nie. Hy bid saam met sy melaatses en watersugtiges en rumatieklyers, en in die skaduwee van die palms en mangobome verkondig hy aan hulle die evangelie van die liefde: “Jy moet jou naaste liefhê soos jouself.”

    Hy skryf briewe na Günsbach, Straatsburg en Parys, briewe wat gedrenk is in die gloed van die Afrikaanse son, en elke brief is ‘n erkenning dat hy reg gehandel het deur na Afrika te gaan. (bll. 90-92)

  • Suid-Afrika se lesse by die Mayas

    In die woude van Sentraal-Amerika word steeds stede ontdek wat eeue gelede deur die Mayas bewoon, en dan skielik verlaat is net om elders weer ‘n stad met piramides, paleise en tempels te bou.

    Nadat lank kopgekrap is oor die oorsaak vir hierdie proses, is tot die gevolgtrekking gekom dat dit die gevolg van roofbou was. ‘n Stuk woud is afgebrand, en gate is met ‘n skerp bamboes in die grond gedruk en mieliepitte daarin gegooi.

    Na ‘n ruk was hierdie grond uitgeput, en is ‘n volgende stuk woud afgebrand, tot die afstand tussen die landerye en die stad met sy regerende elite te ver geword het. Dan is ‘n nuwe stad gebou, en die proses het van vooraf begin.

    Tot, op ‘n dag, is geen nuwe stad gebou nie. Met die aankoms van die Spaanse veroweraars is taamlike primitiewe Mayastamme gevind waarvan die inwoners nog onthou het dat hul oupas en oumas eens in van hierdie stede gewoon het.

    Die skielike tot stilstand kom van hierdie beskawing was egter meer kompleks as net die roofbou in die landbou, en hoe dieper gedelf word, hoe meer raakvlakke word met die huidige Suid-Afrika gevind.

    Ten eerste het slegs ‘n klein persentasie elite, hoofsaaklik die adel en die priesters, die voordeel van die beskawing beleef. Hierdie elite het geleer lees en skryf, hulle het van die mees verstommende astronomie van hul tyd gelewer en ‘n besonder akkurate kalender opgebou. Hulle het in die paleise en tempels gewoon.

    Die gewone mense het vlak naas hierdie stede in bamboesskuilings onder betreklik haglike omstandighede gewoon. Hulle self het min voordele uit die beskawing geput, en moes nog bykomend tot liggaam en siel aan mekaar hou,  hard werk om die elite in staat te stel om in die glans van ‘n gloriebeskawing te baai.

    Tot op ‘n dag.

    In Suid-Afrika het ‘n eietydse Mandarynse elite tot stand gekom, wat oor en oor die vrugte van regstellende aksie en swart ekonomiese bemagtiging oes. Enkele jare gelede het Suid-Afrika Brasilië verbygesteek as die meetbare land met die grootste welvaartsgaping.

    Vanoggend berig Volksblad van ‘n Gautengse maatskappy wat die tender ontvang het om die brandstof te voorsien aan staatsvoertuie wat onder meer veronderstel is om paaie te herstel. Terwyl berigte oor die meer gat as pad-toestand van Vrystaatse paaie toeneem, en verwere gehoor word soos dat daar nie geld vir brandstof is nie, maak dié maatskappy glo tot R2,50 wins per liter. Vrystaat Landbou het al ‘n geruime tyd gelede hierdie beweerde uitbuiting onder die verantwoordelike politici se aandag gebring. Niks het egter gebeur nie.

    In teendeel, lyk dit asof amptenare wat vrae vra, verskuif of uitgewerk word.

    Die naweek is ook berig oor hoeveel dit nou meer kos om uitvoervrugte uit die Noorde van Limpopo by die markte te kry weens die onrybaarheid van die paaie.

    Die matrieksertifikate wat net meer as die helfte van die probeerders kry, is in ‘n groot persentasie van die gevalle niks meer werd as die algehele weerhouding van letter- en syfervaardighede wat die grootste deel van die Mayabevolking se lot was nie.

    Die grondhervormingsplan het meer raakvlakke met die Mayas se roofbou as met ‘n herverdeling van hulpbronne.

    Pres. Jacob Zuma is nou onder geweldige morele druk. Hy, as hy polities wil oorleef, moet nou ‘n aggressiewe moraliteitsveldtog voer om van korrupsie, nepotisme, wanbestuur en vele meer ontslae te raak. Hy het die voordeel dat hy nie ver hoef te soek na gevalle om voorbeelde van te maak nie.

    Volksblad wys in sy hoofartikel egter ook uit dat Zuma se integriteit onder verdenking sal bly solank hy nie sy dag in die hof gekry het nie.

    Intussen word die tekens al hoe meer dat Suid-Afrikaners ‘n Maya-tipe beskawing ontwikkel, een waar die elite die mooiste huise bewoon, sportstadions gebou word wat aan die Mayas se glans-tempels herinner, hul kinders privaat skole bywoon, die deftigste vuurwaens op die minder wordende gangbare paaie beweeg, maar die groot deel van die bevolking werkloos is of hande-arbeid verrig en busse, treine en taxi’s volprop.

    Die omvang van rommelstrooi dui ook op ‘n gesindheid dat die mense deel voel van die paleise van die elite-beskawing nie.

    отбеливание зубов москваДанильченко Юрий Брониславович Харьков