Tag: Graaff-Reinet

Dan Roodt: Dalk kan blankes steeds in SA wegkruip?

Ek het so pas teruggekeer van ‘n effense vakansie in Plettenbergbaai. Op pad terug het ons motor se koppelaar ingegee en vanweë die langnaweek verlede week is ons gestrand gelaat op Graaff-Reinet. Maar dit was allermins ‘n straf om dié historiese Afrikanerdorp te voet te verken.

Anders as in Johannesburg en Pretoria — die hele Gautengprovinsie soos dit deesdae alte aaklig heet — is daar geen hoë mure en elektriese drade rondom huise op Graaff-Reinet nie. Dit dui aan dat daar nie soveel misdaad soos in ons groot stedelike gebiede is nie.

Wat ‘n mens ook tref as jy so 1200 km of meer deur ons land ry, is hoe léég dit is. Nêrens in Wes-Europa, byvoorbeeld, sal mens soveel kilometer aflê sonder om huise, geboue of mense teë te kom nie.

Soos ek reeds iewers in ‘n YouTube-video gesê het, is dit te laat om uit die land te wil emigreer. Dit is ook te laat om elders ter wêreld ‘n veilige hawe te vind, want alle tekens dui daarop dat ten minste die hele Westerse wêreld, d.w.s. Wes-Europa, Noord-Amerika, selfs Australië en Nieu-Seeland, binnekort dieselfde soort verval in wet en orde, asook amptelike anti-blanke diskriminasie, as Suid-Afrika gaan ervaar.

Joe Biden het aangekondig dat hy $2,3 triljoen vir nuwe behuising in die VSA beskikbaar gaan stel, maar dié geld gaan gebruik word om swartes en gekleurde Spaanssprekendes in die oorblywende blanke voorstede in te voer sodat “segregasie” die nekslag toegedien kan word. Vele groot stede in Amerika se misdaadsyfers is in elk geval reeds so hoog soos dié in Suid-Afrika.

Verder gaan Biden natuurlik die deure oopgooi vir immigrante, ook uit Afrika en ander swart lande soos Haïti.

In ‘n neutedop: blanke bevolkings wêreldwyd verkeer onder beleg, behalwe miskien in Oos-Europa. Maar gaan Hongarye, Pole en selfs Rusland onder die aanslag vanuit ‘n geradikaliseerde, multikulturele Amerika kan staande bly?

Die Russiese minister van buitelandse sake, Sergei Lawrof, het hom onlangs hieroor uitgelaat:

Russian Foreign Minister Sergei Lavrov on Thursday warned against growing anti-white racism in the United States and said that political correctness “taken to the extreme” would have lamentable consequences.

Terwyl blanke bevolkings demografies kwyn, vind ‘n bevolkingsontploffing in Afrika plaas, tesame met die opkoms van aggressiewe anti-blanke rassisme en ideologieë in die hoofstroommedia, in die akademie (sg. “witheidstudies”) en in die politiek.

In een van haar onverskrokke dog insiggewende rubrieke, praat die Suid-Afrikaans-gebore skryfster Ilana Mercer van “die sistemiese oorlog teen blankes”. (Lees Wake up. Systemic anti-whiteness is deadly. Witness South Africa.) Sy skryf:

“America is indeed racially divided. Blacks, for the most, hate whites for a variety of unjust reasons, not least the incessant, institutionalized, propagandizing by other progressive whites. They want to hurt them and make them pay. For what? For everything; for whatever is wrong with their lives.”

Die punt is: Hoewel ons in Suid-Afrika die ergste vorms van anti-blanke diskriminasie ter wêreld moet verduur, beskik ons oor geen illusies meer nie. “Demokrasie” en “menseregte” gaan ons nie red nie. Daarom “trek ons laer” of trek ons eenvoudig weg van die probleem af: ons woon in veiligheidsbuurte of agter hoë mure met elektriese heinings, behandel ons motorruite met film teen grypdiewe of, les bes, trek Wes-Kaap toe of na plattelandse dorpe wat nie so erg deur misdaad geteister word nie.

Kortom, in Suid-Afrika kan ‘n blanke nog wegkruip. Vele van die groot Westerse stede in Wes-Europa of Noord-Amerika is glad nie daarvoor toegerus nie. Die misdadiger gebruik gesubsidieerde openbare vervoer om by sy slagoffer uit te kom. Linkse en liberale politici wil die samelewing “integreer” en “meer gelyk maak”, daarom neem hulle dieselfde tipe anti-blanke wetgewing as in Suid-Afrika aan.

In Frankryk kon mens tot onlangs nog in klein dorpies, waar slegs blankes en geen immigrante bly nie, gaan wegkruip. Maar Emmanuel Macron, die president, het besluit dat immigrante nou oral oor die land heen versprei moet word sodat selfs die klein plekkies aan misdaad en geweld blootgestel gaan word.

Nêrens in die Weste word enige vorm van segregasie of apartheid vandag geduld nie. Selfs kritiek op derdewêreldimmigrante word gekriminaliseer en ‘n mens kan maklik tronk toe gaan as jy jou teen byvoorbeeld Moslems uit die Midde-Ooste uitspreek.

Vandaar die begrip “Islamo-linksheid” wat veral in Wes-Europa posgevat het. Linkses en radikale, anti-blanke Moslems het ‘n bondgenootskap gesmee.

Hier in Suid-Afrika geld daar egter steeds, in weerwil van ‘n kwarteeu van ANC-heerskappy, ‘n natuurlike segregasie. Blankes woon steeds in enklawes, of dit nou eksplisiet soos in Orania of in veiligheidsbuurte in Johannesburg of Pretoria is.

Ons kan nog steeds wegkruip vir die gevaar daarbuite wat soos Raka buite die kraal rondsluip. In ons groot land wat deur so ‘n klein groepie Afrikaners oor eeue heen beset en makgemaak is, is daar steeds duisende vierkante kilometer grond of ruimte wat braak lê, onbeset, waar ‘n mens afgesonderd kan gaan woon. Mits jy oor ‘n goeie internetverbinding beset, kan jy selfs van daar af werk en jou dienste globaal verkoop.

Jy kan Orania of Kleinfontein toe trek, of jy kan jou eie Orania skep net waar jy wil. Dit maak ons in vele opsigte vryer as ander blankes in Europa of Noord-Amerika. Of selfs ‘n land soos Nieu-Seeland waar ‘n polities korrekte staat jou binnekort gaan dwing om te “integreer” en ondergeskik aan die swartman en die Arabier te raak.

Die tweede element waaroor ons beskik, benewens ruimte, is ons volksheid of etnisiteit. Op ‘n dorp soos Graaff-Reinet kom ‘n mens onder die indruk van ons lang geskiedenis van stryd teen ons plaaslike en buitelandse vyande soos Groot Brittanje. Deur geskiedenis, afkoms en taal word ons aan mekaar verbind. Ons beskik oor ‘n sterk identiteit, anders as die Australiër of die Nieu-Seelander of die Kanadees byvoorbeeld wat willoos die polities korrekte hoofstroomkultuur vanuit die VSA navolg. Die staat definieer sy identieit, nie sy verhouding tot ‘n organiese volkseenheid nie. Ons staat is revolusionêr verander of, in die jargon van die verdrukker, “getransformeer”.

Maar die Afrikaner, nou staatloos, het gebly. En bly steeds, op allerlei plekke waar die vyand ons nie verwag of selfs raaksien nie. Wegkruipplekke, skuilplekke, toevlugsoorde.

Plekke waar ons in staat is om te oorleef. Want dit is inderdaad waaroor dit tans gaan: oorlewing. Niks meer en niks minder nie.

2 May 2021
Oorsake van die Groot Trek

Daar is drie keuses vir die grensboer: “Ons moet óf weghardloop, óf stilsit en ons kele laat afsny, óf ons moet verdedig wat ons het.” Dit was in 1825 die woorde van Andries Stockenstrom in die drosdy van Graaff-Reinet teenoor aan twee sendelinge van die Londense Sendinggenootskap (John Philip en William Wright) en ‘n liberale Britse setlaat Thomas Pringle).

Stockenstrom (1792-1864) was landdros en sou in 1828 in Grahamstad as kommissaris-generaal van die oostelike provinsie word. Hermann Giliomee beskou hom as die grootste Afrikaner van die negentiende eeu. Anders as die ander goed opgevoede amptenare het hy homself “Afrikaner” en “Boer” genoem. Hy was volgens Giliomee in Die Afrikaners ‘n eerlike man met ‘n vurige, onafhanklike gees en kon geen skynheiligheid verdra nie.

Vir hom was weghardloop onaanvaarbaar, en hy het tien jaar later die Groot Trek veroordeel. Hy het egter die opvatting verwerp dat die burgers nie die reg het om hulleself te verdedig nie. Vir hom was daar twee kernwaardes, naamlik waarheid en strenge en gelyke geregtigheid.

Sy gespreksgenote het Stockenstrom probeer stilmaak deir te sê dat die koloniste geen reg het om in die grensgebied te wees nie. Stockenstrom het geantwoord dat die Britte hierdie beginsel meer as elke ander nasie verontagsaam het.

Tog was die Groot Trek nie ‘n geval van weghardloop nie, sê Giliomee.Dit was ‘n goed beplande massa-opstand teen ‘n ondraaglike gebrek aan sekuriteit. Die trek het verskeie oorsake gehad, maar hulle kan opgesom word as ‘n gebrek aan grond, arbeid en veiligheid.

Die grensboere het al hoe minder geweet hoe om op te tree teen rondlopers en veediewe. Baie het swaar verliese weens veediefstal gely en het toenemend vir hul lewens gevrees. In sekere dele was daar feitlik geen regeringsgesag nie. Die sesde grensoorlog (1834-1835) was vir die burgers ‘n geweldige skok. Hulle kon nie glo dat ‘n Xhosa-inval op so ‘n groot skaal moontlik was nie. Die hele grensgebied was in ‘n toestand van onrus.

Die dryfveer vir die trek word opgesom in ‘n opskrif van A.J. Böeseken en D.W. Krüger in Drie eeue: “Daar was geen geloof in ‘n beter toekoms in die Kolonie nie.” Die skrywer F.A. Venter laat in sy roman Geknelde land (1960) sy hoofkarakter, Rudolf Dreyer wat eers kwaai teen die trek was, sê: “Hier sal ons altyd slawe bly. Hier sal ons altyd vir die swarte werk. Ons sal ons lewens hier nooit seker wees nie.” (Hy gebruik ‘n ander woord vir swarte.)

Grensboere het kommissies aangestel wat die moontlikhede vir ‘n rustiger lewe elders moes ondersoek. ‘n Verkenningstrek onder Hendrik Scholtz het die Soutpansbergstreek verken, ‘n tweede onder Jan Andries Pretorius het ongunstig gerapporteer oor Damaraland, en die derde onder Pieter Lafras Uys het einde 1834 teruggekom met ‘n besonder gunstige verslag uit Natal.

Binne twee jaar daarna het die uittog van die Voortrekkers begin. Destyds is hulle Emigrante-Boere genoem. Die naam Voortrekkers is van later en is in 1840 die eerste keer gebruik. Die naam Afrikaner was darem ingeburger; Louis Tregardt skryf in sy dagboek Africaander en Affrikaanders. Andries Pretorius noem ds. G.W.A. van der Lingen van die Paarl in 1838 in ‘n brief een waare Afrikaan, terwyl ‘n leidende Afrikaner, C.J. Brand, aan Pretorius skryf dat hy Afrikaander is.

Данильченео

4 July 2010
Met Bataafse vlag verwelkom

Janssens en de Mist het oral in die land gevind dat die koloniste bly was dat die Kaap weer Hollands was. Op 9 April 1803 het Janssens van Swellendam af aan De Mist geskryf: “Die genoeë op die platteland om aan die Moederland teruggegee te wees, skyn seer algemeen.” De Mist het ná sy reis geskryf dat hy selfs by die ver afgeleë ingesetenes groot gehegtheid aan die Hollandse regering bespeur het.

Dit blyk uit Anna Böeseken se beskrywing van die reis dat De Mist en sy reisgeselskap op verskeie plekke met die Bataafse vlag verwelkom is. Dit het ook gebeur op Graaff-Reinet, maar die twintigtal armsalige huisies, die lendelam drosdy en die vervalle kerk het ‘n swak indruk gemaak. De Mist het geld gegee vir die herstel van die kerk en het opdrag gegee dat ‘n nuwe drosdy gebou word.

Op sy terugreis het De Mist kennis gemaak met die Karooboere. Die geselskap kon luister na die talle jagstories. Van Tjaart van der Walt is vertel hoe hy sy broer uit die kloue van ‘n leeu kon red omdat hy so goed kon skiet. Die leeu, wat die ruiter en perd bespring het, is deur Van der Walt in die kop getref, en die perd en sy ruiter het ongedeerd gebly.

Aan die voet van die Swartberge het die Bataafse vlag op die huis van veldkornet Samuel de Beer van Kweekvallei gewapper met die aankoms van De Mist se geselskap. Al die inwoners van die wyk was voor die huis in twee rye opgestel. Terwyl hulle die geweer presenteer, het De Beer met die swaard in ‘n bont geskilderde skede die gaste welkom geheet. Twee van sy kinders het ‘n welkomslied op die fluit begelei, en daarna is almal die huis binnegenooi. Die tafels was belaai met kalfsvleis, pluimvee, ‘n groot verskeidenheid groente, waatlemoen, spanspek, pragtige druiwe en heerlike wyn wat op die plaas gemaak is. De Beer het vertel dat hy niks met die opstand van Graaff-Reinet te doen wou hê nie, maar ‘n sterk voorstander is van die vryheid en die natuurlike regte van die mens. Lichtenstein het opgemerk dat De Beer ‘n deeglike kennis gehad het van wat die vorige vyftien jaar in Europa gebeur het.

Lictenstein het op sy reise ook die entstof teen pokke bekend gestel wat enkele jare tevore deur dr. Edward Jenner en ander ontwikkel is. Baie was daarteen gekant, maar die dokter wat so goed met die boere oor die weg gekom het dat hy selfs die huisgodsdiens op plase waargeneem het, kon meestal hul vooroordele weg redeneer.

‘n Kommissie wat die veeteelt ondersoek het, meld dat die mense godsdienstig is. Die Bybel, ‘n gebede- of ander godsdienstige boek het oral byderhand gelê. Almal was daarop gesteld dat hul kinders gedoop word; die eed is heilig en mense gaan nooit aan tafel sonder om te bid nie. Die kinders en families is baie aan mekaar geheg.

Onder die Bataafse bewind — sonder die wanbestuur en korrupsie van die Kompanjie — het die opstandige Oos-Kapenaars rustig en kalm gebly. Hulle was nou direk onder die Nederlandse regering; die Graaff-Reinetters het juis in 1795 in opstand gekom omdat hulle nie onder die Kompanjie wou staan nie, maar onder Nederland. Simpatieke bewindhebbers en amptenare het die nuwe gesag uitgeoefen.

Nog geskiedenisartikels deur Jaap Steyn (in omgekeerde chronologiese volgorde):

Ontmoetings met sendelinge

Reise van Janssens en De Mist

Die Kaap is weer Hollands

Kaap kry sy eerste weekblad

Begin van ‘n kultuurbotsing

Lady Anne Barnard se waarnemings

Die eerste goewerneur

Halfhartige verdediging van die Kaap in 1795

Herlewing in die boukuns

Die agteruitgang van Nederland

Die piëtisme brei uit

‘n Groot Kaapse prediker

Kerklike lewe aan die Kaap

Die lewe in die Kolonie

Nuwe name vir nuwe sake

Verkenning van die land

Skipbreuke en die held Woltemade

Sewe Duiwels

By die uitspanplek

Op die trekpad tydens die Groot Trek

’n Nuwe geldstelsel aan die Kaap

Die Afrikaner se eerste demokratiese opvattings

Godsdienstigheid van die trekboere

Die lewe van die 18de-eeuse trekboere

Hoe ‘n admiraal en ‘n prins Afrikaans gered het

купить лего киев Фільчаков прокурор

4 October 2009
Ontmoetings met sendelinge

Die reisgeselskap van De Mist kon agterkom in watter moeilike omstandighede baie mense lewe. Op Matjesfontein in die Roggeveld het Lichtenstein geluister na die ervarings van die “dikke” Gerrit van Wyk se dogter. Byna twee jaar tevore het slawe en Khoi-Khoin haar man, Cornelis Coetsee, haar skoonvader en nog drie mense voor haar oë vermoor, die plaas leeg geplunder en met die geld, beeste en ander besittings gevlug. Sy is meegevoer en het ternouernood aan die dood ontkom. ‘n Broer van die vermoorde en sy suster het op die moordplaas gewoon. Sy het Nederlands suiwerder as ander plattelanders gebruik, en die tale van die Xhosas, Khoi-Khoni en San geken.

In Desember 1803 het die reisgeselskap van De Mist die Herrnhutters se sendingstasie bereik. Ongeveer 200 huise, omring deur goed versorgde tuine, het sowat duisend Khoi-Khoin gehuisves. Daar was vyf sendelinge, wat saam met hul vroue in een huis gewoon het. Die naam is in die Bataafse tyd na Genadendal verander. Die kerkgebou, huise en werkplase was uitstekend onderhou en messemakery was ‘n welvarende bedryf. Na aanleiding van die Herrnhutters het die boere van “herneutermesse” gepraat.

Verder oos het hulle die veelbesproke Coenraad de Buys teëgekom wat jare lank tussen die Xhosas gewoon het. Sy buitengewone liggaamsbou, fiere houding en hoë voorkop met die skerp omlynde gelaatstrekke het op Lichtenstein die indruk van ‘n Griekse godheid geskep. De Mist se vrae oor die Xhosas het hy beantwoord met ‘n beskeie terughoudendheid, wat ‘n aangename indruk gelaat het.

‘n Groot kontras met Genadendal was die sendingstasie Bethelsdorp van De Mist se jeugvriend, dr. J.T. van der Kemp. Hy was ‘n dokter wat tot inkeer gekom het ná ‘n ramp waarby sy vrou en enigste kind verdrink en hy self ‘n noue ontkoming gehad het. Hy was een van die sendelinge wat die Londense Sendinggenootskap in 1799 gestuur het. Op Bethelsdorp het almal in lendelam hutte gewoon. Lichtenstein skryf: “Op ‘n uitgestrekte vlakte sonder een enkele boom, ja byna heeltemal sonder drinkwater, staan 40 tot 50 klein hutte in die gedaante van halwe koeëls, waarin geen mens regop kan staan nie. […] Omtrent in die middel staan ‘n grondhut met ‘n strooidak en vlak langsaan ‘n paar hutte vir die sendelinge. Tans reeds sien alles vervalle daar uit, soos dit ook slordig en armoedig gebou is. Ver in die rondte is in die geheel omtrent geen struik te sien nie, want wat daar maar van dié aard te vinde was, is tot brandstof gebruik; die hele grond is oral kaal en plat getrap; nêrens is enige spoor van menslike vlyt nie.”

Die traagheid en morsigheid op Bethelsdorp het ‘n teenstelling gevorm met die ywer van die boere om hul plase te herbou. So het die weduwee en kinders van ene veldkortnet Van Rooyen wat deur die Xhosas vermoor is, die landerye netjies geskoffel en die gaste met druiwe en spanspek onthaal. Tydelik het die gesin in ‘n meule gewoon, die enigste deel van die pragtige opstal wat nie verbrand is nie. In die omgewing van Graaff-Reinet het vier, vyf gesinne in groepe bymekaar gebly omdat hulle só makliker kon weerstand bied teen aanvallers.

Nog geskiedenisartikels deur Jaap Steyn (in omgekeerde chronologiese volgorde):

Reise van Janssens en De Mist

Die Kaap is weer Hollands

Kaap kry sy eerste weekblad

Begin van ‘n kultuurbotsing

Lady Anne Barnard se waarnemings

Die eerste goewerneur

Halfhartige verdediging van die Kaap in 1795

Herlewing in die boukuns

Die agteruitgang van Nederland

Die piëtisme brei uit

‘n Groot Kaapse prediker

Kerklike lewe aan die Kaap

Die lewe in die Kolonie

Nuwe name vir nuwe sake

Verkenning van die land

Skipbreuke en die held Woltemade

Sewe Duiwels

By die uitspanplek

Op die trekpad tydens die Groot Trek

’n Nuwe geldstelsel aan die Kaap

Die Afrikaner se eerste demokratiese opvattings

Godsdienstigheid van die trekboere

Die lewe van die 18de-eeuse trekboere

Hoe ‘n admiraal en ‘n prins Afrikaans gered het

мед справка 095

27 September 2009
Reise van Janssens en De Mist

Eers goewerneur Janssens, en later kommissaris-generaal De Mist het omvattende reise in die binneland onderneem. Die laaste gerieflike woonhuis waarin Janssens op pad na die oosgrens tuisgegaan het, was die boerewoning van Hillegard Mulder. In een van die grootste vertrekke het daar ‘n orrel gestaan. Daar het die gesin en die bure op Sondag byeengekom om godsdiensoefening te hou.

By die Gouritsrivier het Janssens die eerste daklose vreemdelinge teëgekom uit die gebiede wat deur die Xhosas en Khoi-Khoi geplunder is. In die omtrek van Algoabaai het die deerniswekkende toestand van groepies boere wat van hul plase verdryf was, die goewerneur diep getref. Graaff-Reinet was in ‘n treurige toestand. Die kerk, wat deur die Engelse as kaserne vir die pandoers gebruik is, was verweer. Baie huise was in puin en tuine verwaarloos. Al het net sowat twee-derde van die boere hul verliese bekend gemaak, was tussen 800 en 900 perde en byna 75 000 beeste en skape verlore.

Nadat Janssens met die vraagstukke aan die grens kennis gemaak het, het hy besef dat die verhouding tussen wit en swart aldaar net kon baat vind by die beperking van kontak tussen die twee groepe. Hy het bepaal dat geen wit mens ‘n swarte in sy diens mag neem nie, onder meer omdat verskille tussen individue tot algemene twiste kon lei. Janssens het ‘n klein klompie soldate onder kaptein L. Alberti by Algoabaai gelaat om die vrede aan die grens te probeer handhaaf. Alberti het later in ‘n boek geskryf dat daar twee grondbeginsels vir rus en welvaart is: dat die swartes binne hulle grense bly en dat alle omgang tussen wit en swart mense beëindig moes word.

Ná Janssens se terugkeer het De Mist op 22 Oktober 1803 met ‘n gevolg van 22 wit mense en 17 Khoi-Khoi uit Kaapstad vertrek. Onder hulle was die Duitse geneesheer dr. M.H.K. Lichtenstein, De Mist se seun Arnoldus Lambert, sy dogter Augusta en ‘n vriendin mej. E.M. Versveld. Die geselskap het eers noord en daarna ooswaarts gereis. Op die reis kon De Mist tot ander insigte oor die Kaapse samelewing kom. Sowel De Mist as Janssens was voorheen sterk onder die invloed van die leerstellings van Rousseau oor die “edele barbaar”. De Mist het toegegee dat hy te maklik geglo het aan John Barrow en die Fransman L. Degrandpére wat die grensboere so ongunstig beskryf het. Toe De Mist in 1803 self die toestand aan die grens waargeneem het, het hy geskryf hy kon nooit vermoed dat skrywers soos dié twee “enkel uit nationale nijd” soveel lasterlike onwaarhede kon verkondig nie.

Soos ander reisigers voor hulle, is de Mist en sy geselskap hartlik in die boerewonings ontvang. Lichtenstein, wat dikwels in Barrow se geskrifte van die “onbeskaafde boere” gelees het, moes hom telkens verbaas oor die aangename maniere van die mense wie se gasvryheid hulle geniet het. By “Prammeberg” in die Karoo verwonder hy hom oor die aangebore goeie maniere en natuurlike beleefdheid van die boere in ‘n droë eensame wêreld. Boere het met hul waens en gesinne van heinde en verre gekom om die geselskap te verwelkom. Almal het persentjies van wild of die een of ander eetgoed gebring. In Anna Böeseken se samevatting van De Mist se reis (waarvan hier gebruik gemaak is) lui een van die opskrifte: “Beskaafdheid van die Boere het Lichtenstein verbaas”.

план бани фото

23 September 2009