Leon Lemmer: Universiteit Stellenbosch: Doelbewuste misleiding

Deel op

Leon van den Heever, die Direkteur vir Studentewerwing van die Universiteit Stellenbosch (US), skryf soos volg in Die Burger (30 Maart, p 10). Ek haal die brief in sy geheel aan.

“Oor Jan Heunis (DB, 28.03) se stelling ‘Die US-bestuur het deur sy werwingspogings en afwykings van sy taalbeleid die US verengels’:

“Die Universiteit Stellenbosch se werwingskantoor het nog nooit wat strategie betref Engelse leerders geteiken om die US te verengels nie. Die US word bemark as ‘n instelling van uitnemendheid aan alle leerders wat kwalifiseer om by ons te studeer. Dáárom kry ons studente wat, al is hulle Engelssprekend, aan die US wil studeer. Dit is nie omdat ons hulle lok sodat ons die US kan verengels nie. Om die werwingspogings van die US en sy bestuur die skuld te gee vir die groter vloei van Engelse studente, is onregverdig en wek die verkeerde indruk.

“Indien ons ‘n instelling van uitnemendheid wil bly, moet ons die beste studente kry om by ons te kom studeer. Dit sluit Engels- en Afrikaanssprekendes in. Ons sal ons só moet posisioneer dat ons aan al hierdie studente ‘n tuiste kan bied.”

Hier het ons (waarskynlik) nog ‘n Afrikaanssprekende blanke wat ampshalwe die situasie aan die US goedpraat, al kan hierdie politiekery glad nie akademies geregverdig word nie. Van den Heever se pos is ‘n sprekende bewys van die allerhande nuwe, duur poste wat aan universiteite geskep word; poste wat heeltemal onbekend aan universiteite van weleer was. ‘n Universiteit met kompromislose akademiese integriteit sal sonder werwingsveldtogte outomaties (dus sonder ‘n werwingsdirekteur en -kantoor) die akademies beste studente en dosente lok. Poste soos die van Van den Heever veroorsaak dat minder geld vir doseer- en navorsingsdoeleindes beskikbaar is, dus vir daardie aktiwiteite waaroor dit by uitstek aan universiteite behoort te gaan. Hou ook in die gedagte dat Van den Heever se brief voor publikasie waarskynlik deur hoër US-gesag, bv die rektor, Wim de Villiers, goedgekeur is.

In die brief word beweer dat die US se werwingskantoor nog nooit Engelse leerders geteiken het om die US te verengels nie. Dit is ‘n doelbewuste maar lomp poging om die waarheid te verdoesel. Die werwingskantoor teiken nie-wit, veral swart, leerders om die onnodige, nie-akademiese maar polities korrekte rasteiken van ‘n minstens 50% nie-wit US teen 2020 te haal. Die US teiken inderdaad nie Engelssprekendes nie maar om nie-akademiese redes nie-wittes wat Engels as onderrigtaal verkies. As gevolg daarvan word die US doelbewus toenemend verengels.

Van den Heever beweer dat tydens werwing die US as ‘n instelling van uitnemendheid bemark word, selfs dat die US ‘n instelling van uitnemendheid wil bly; dus by implikasie dat dit steeds ‘n instelling van uitnemendheid is. Hy bedoel blykbaar akademiese uitnemendheid, maar daar is duidelike tekens dat akademiese uitnemendheid ondergeskik aan politieke uitnemendheid, spesifiek ANC-gedienstigheid, gestel word. Daarom is dit ‘n infame leuen dat die US die beste studente probeer lok. Hoeveel blanke leerders en skole word deur die US se werwingskantoor betrek/geteiken in vergelyking met nie-wit (veral swart) leerders en skole? Van den Heever kan gerus hierdie statistiek openbaar maak. My inligting is dat die werwingskantoor bv ‘n swart leerder in Limpopo gaan werf het met ‘n US-studiebeurs (en wat dan as die leier van Open Stellenbosch ontpop en chaos en verwoesting gesaai het) eerder as om blanke leerders, wat akademies beter is, in ‘n baie goedkoper veldtog in die Wes-Kaap te werf.

Dit is die US se uitgesproke beleid om kandidate op grond van ras en geslag pleks van op suiwer akademiese gronde tot studie toe te laat (kyk bv die toelatingsbeleid vir MBChB-studie). Dit is ook die US se uitgesproke beleid om dosente en navorsers op grond van ras en geslag pleks van op suiwer akademiese gronde aan te stel en te bevorder (kyk die bewoording van advertensie vir poste: voorkeur word gegee aan kandidate uit “die aangewese groepe”, dus nie-wittes en vroue). In hierdie twee opsigte (studente en personeel) word (onnodige, anti-akademiese) ras- en geslagsteikens nagejaag. Dit is heeltemal onversoenbaar met die waan dat die US ‘n akademies uitnemende inrigting is, wil wees of sal bly.

Dit is dus nie, soos Van den Heever beweer, onregverdig om die US die skuld te gee vir die groter invloei van studente wat onderrig in Engels verkies nie. Dít is US-beleid en die werwingskantoor doen hieraan mee. Opvallend is dat die werwingskantoor die US as ‘n instelling van uitnemendheid bemark en nie as ‘n Afrikaanse universiteit nie. Wim de Villiers het immers by verskeie geleenthede beklemtoon dat die US nie ‘n Afrikaanse universiteit is nie. In sigself bevorder dit die afskaling van Afrikaans en die opgradering van Engels tot die primêre US-onderrig en -administratiewe taal; iets waarmee De Villiers hom ondubbelsinnig vereenselwig het.

Die valse indruk word in die brief gewek dat die US-bestuur ewe lief vir Afrikaans en Engels is en albei ewekansig bevorder. Dit is ook ‘n leuen om voor te gee dat gepoog word om alle studente (Afrikaans- en Engelssprekendes, blankes en nie-blankes) tuis op die kampus te laat voel. Wat in die praktyk gebeur, is dat Afrikaanse en blanke simbole (bv standbeelde) en name verwyder en vervang word met polities korrekte pro-ANC name (soos Beyers Naudé, Desmond Tutu en Russel Botman), wat vir baie Afrikaanssprekende blankes aanstootlik is. Daardie studente en personeel wat tradisioneel op die kampus hoort, word doelbewus ontheem pleks van hulle tuis te laat voel. Die preokkupasie van die US-bestuur is om swartes tuis te laat voel. Daarvoor word agteroor gebuig ten koste van die gevoelens van blankes.

Die ideaal wat nagejaag word, is dat die US ‘n integrerende deel van die bv chaotiese, ondoeltreffende en gewelddadige nuwe Suid-Afrika moet wees. Fundamentele vrae kan oor hierdie misplaasde ideaal gevra word. Is dit wys? Is dit akademies sinvol? Waarom word (substandaard) studente gewerf as die akademiese heil van die US veel eerder in ‘n kleiner, kompromisloos akademiese US opgesluit lê? Wat het transformasie vir die US in die sak gebring? ‘n Kampus waarop miljoene rande se skade aangerig is. ‘n Kampus waarop onderrig dikwels ontwrig word, terwyl onderrig die wesenstaak van ‘n universiteit is. ‘n Kampus wat ten duurste beveilig word en steeds nie veilig is nie; waar akademiese werk bedags nie ongesteurd plaasvind nie en saans (anders as voorheen) glad nie na wense kan funksioneer nie. Verkragtings beleef ‘n bloeityd terwyl so iets aan die US van weleer onbekend was. Objektiewe, rasionele besinning is dringend nodig pleks van teen die feite in mooi broodjies te probeer bak. ‘n Nuwe, suiwer akademiese benadering is nodig, wat die aanstelling van ander mense, egte akademici, in beheer van die US noodsaak.

Neem deel aan die gesprek en lewer gerus hier onder kommentaar!

L.W. U gebruik die Disqus-kommentaarafdeling op eie risiko en PRAAG, die redaksie of enige verwante persone of entiteite aanvaar geen verantwoordelikheid vir u kommentaar en watter gevolge ook al daaruit mag voortspruit nie. Terselfdertyd vereis ons dat u ter wille van beskaafdheid, redelikheid en die gerief van ander gebruikers, u sal weerhou van kwetsende taalgebruik, vloekwoorde, persoonlike aanvalle op medegebruikers, twissoekery en algemene "trol"-gedrag. Enigeen wat só 'n laspos word, sal summier verbied word en sy IP-adres sal insgelyks versper word. Ons sal ook nie huiwer om, waar nodig, kriminele klagte aanhangig te maak teen individue wat hulle aan dreigemente, teistering of intimidasie skuldig maak nie.